2023 151 922257 Bijlage 6 Financieel-jaarverslag-2022
Tekst van het document
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
35
Coöperatie. Deze reserve wordt vanaf 2019 apart gepresenteerd als wettelijke reserve. Er is een bestedingsplan in uitvoering dat ten laste wordt gebracht van de conversiereserve. Hierdoor zal de conversiereserve uiteindelijk op nul uitkomen, waarna de conversiereserve zal worden opgeheven. De middelen in de gemeentefonds reserve zijn per 1 januari 2023 overgeheveld naar de algemene reserve. De algemene ledenvergadering 2022 heeft hiertoe de verplichte statutair vereiste goedkeuring verleend.
Herwaarderingsreserve (gesplitst) Obligaties Aandelen Totaal 2022
Totaal 2021
Balanswaarde per 1 januari
1.155
6.018
7.172
5.595
110
-1.428
-1.318
-20
Ongerealiseerde waarde mutaties
-5.217
-3.331
-8.548
1.597
Mutatie herwaardering
-5.107
-4.759
-9.866
1.577
Stand per 31 december
-3.952
1.259
-2.694
7.172
Realisatie herwaardering door verkoop
De herwaarderingsreserve was tot aan boekjaar 2021 positief. Hierdoor liepen de ongerealiseerde koersresultaten gecorrigeerd met de herwaardering door verkoop via de balans. De waarde van de herwaarderingsreserve per 01-01-2022 kwam uit op € 7.172 miljoen. Dit jaar komt het saldo mutatie herwaardering uit op € 9,866 miljoen negatief. Hierdoor is de herwaarderingsreserve uitgeput. Het meerdere beneden de nulstand van de herwaarderingsreserve, € 2,694 negatief, zal ten laste van het resultaat gebracht worden. Het negatieve saldo mutatie herwaardering wordt veroorzaakt door een toenemende onzekerheid in de wereldeconomie als gevolg daarvan snel stijgende rente.
Omrekenverschillen
2022
2021
Stand per 1 januari
-144
-155
Mutatie
-17
11
Stand per 31 december
-161
-144
Onverdeeld resultaat boekjaar
2022
2021
Stand per 1 januari
1.125
-16
Naar Overige reserves (uit onverdeeld resultaat voorgaand boekjaar)
-1.125
16
Mutatie bestemmingsreserve 2022 (afschr. lasten huisvesting)
607
608
Mutatie bestemmingsreserve 2022 (Werkzaamheden a.g.v. Covid)
193
569
Resultaat boekjaar
-5.019
-54
Stand per 31 december
-4.219
1.124
Het onverdeeld resultaat wordt in mindering gebracht op de overige reserve.
36
Financieel jaarverslag 2022
Voorzieningen (9) De VNG heeft een tweetal voorzieningen voor verplichtingen die voortvloeien uit aanspraken op de WW- en Bovenwettelijke WW-regelingen en voor de uit te keren jubileumuitkeringen. Deze voorzieningen hebben in overwegende mate een langlopend karakter. Deze voorzieningen worden jaarlijks in overeenstemming gebracht met de maximale toekomstige verplichtingen. De voorzieningen worden gepresenteerd tegen de contante waarde.
Egalisatievoorziening
2022
2021
Stand per 1 januari
811
1.105
Dotaties
203
358
Onttrekkingen/vrijval
-263
-652
Stand per 31 december
751
811
In 2022 is de egalisatievoorziening voor toekomstige jaarlijkse verplichtingen voor afvloeiingslasten gedaald met € 0,060 miljoen. De weergegeven dotatie wordt in hoge mate veroorzaakt door de opgebouwde rechten van (oud-)medewerkers die recht hebben op een WW-uitkering. De onttrekking bestaat uit de betaling van de uitkeringsrechten van de oudmedewerkers die reeds in de voorziening waren meegenomen en de vrijval van de opgenomen uitkeringsrechten, omdat de oud-medewerkers een baan gevonden hebben en geen recht meer hebben op de WW-uitkering.
Voorziening ambtsjubilea
2022
2021
Stand per 1 januari
431
424
Onttrekkingen
(23)
(-)
(-)
7
408
431
Dotaties Stand per 31 december
De voorziening is gevormd voor de toekomstige ambtsjubilea. De voorziening betreft de in de toekomst uit te keren jubileumuitkeringen gebaseerd op de gedane toezeggingen, blijfkans en leeftijd.
Handelscrediteuren (10) 2022
2021
Handelscrediteuren
13.800
12.287
Reclassificatie
-7.529
-6.510
Stand per 31 december
6.271
5.777
De reclassificatie betreft de af te dragen BTW aangifte (€ 3,473 miljoen) en het saldo nog te betalen Intercompany (€ 4,056 miljoen). Deze zijn onderdeel van de subadministratie Crediteuren en worden in de jaarrekening onder de daarvoor bestemde rubriek verantwoord.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
37
Belastingen en premie sociale verzekeringen (11) 2022
2021
1.754
1.696
417
394
Omzetbelasting
3.852
5.967
Stand per 31 december
6.023
8.057
2022
2021
VNG Connect BV
475
265
VNG International BV
809
2
VNG Opleiding & Detachering B.V.
133
130
VNG Realisatie B.V.
4.227
1.602
VNG Naleving BV
939
376
6.583
2.375
2022
2021
Vooruit gefactureerde contributie
14.324
16.037
Vooruit ontvangen subsidies
36.983
33.247
Fonds GGU & Gemeentefonds Saldi
7.889
7.162
59.196
€56.446
Afdracht loonbelasting en sociale premies Pensioenen
Intercompanycrediteuren (12)
Stand per 31 december
Overlopende passiva (13)
Stand per 31 december
Onder de post vooruit ontvangen subsidies zijn de bedragen opgenomen van het Rijk voor de projecten die nog doorlopen of afgerekend worden in 2023 en later. Onder de post Fonds GGU en Gemeentefonds Saldi staan de nog uit te geven bedragen van de uitname uit het Gemeentefonds en het Fonds GGU. De ALV 2021 heeft ingestemd om in 2022 uit deze gelden € 1,184 miljoen te besteden aan de collectieve activiteiten zoals genoemd in het plan GGU 2022. De overige gelden blijven ter beschikking van de activiteiten binnen het Fonds GGU voor 2022 en later.
38
Financieel jaarverslag 2022
Overige schulden (14) 2022
2021
62
62
Div. reserveringen voor verlof en vakantiegeld
1.769
1.887
Overige schulden
6.205
4.048
Stand per 31 december
8.036
5.997
Vooruit gefactureerde bedragen
Niet in de balans opgenomen rechten en verplichtingen De totale verplichting voor beheer en onderhoud van het automatiseringssysteem en de Facilitaire Diensten (catering, onderhoud gebouwen, schoonmaak en receptiediensten) bedraagt € 3,052 miljoen (t/m 2026). Per jaar is de verplichting: 2023 € 2,262 miljoen. 2024 € 0,416 miljoen 2025 € 0,299 miljoen 2026 € 0,075 miljoen Wet Ketenaansprakelijkheid De onderneming is onderworpen aan de Wet Ketenaansprakelijkheid en de Wet Inlenersaansprakelijkheid. Uit dien hoofde kan de onderneming worden aangesproken voor de door onderaannemers mogelijk niet afgedragen belastingen en premies sociale verzekeringen. Hoofdelijke aansprakelijkheid De VNG maakt onderdeel uit van een fiscale eenheid voor de omzetbelasting, waarvan naast de VNG ook VNG Diensten B.V., VNG International B.V., VNG Realisatie B.V., VNG Congres- en Studiecentrum B.V., VNG Risicobeheer B.V., VNG Naleving B.V. en VNG Opleiding & Detachering B.V. deel uitmaken. Binnen deze fiscale eenheid wordt geen btw aangerekend op de onderlinge leveringen en diensten. Elke afzonderlijke entiteit binnen deze fiscale eenheid doet zelfstandig aangifte. De entiteiten binnen de fiscale eenheid zijn volledig aansprakelijk voor de afdracht van de omzetbelasting van de fiscale eenheid als geheel.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
39
Toelichting op de enkelvoudige staat van baten en lasten (bedragen x € 1.000)
Bijdrage projecten (15) De bijdragen projecten zijn hoger dan begroot. Deze hogere realisatie is het gevolg van nieuwe extern gefinancierde projecten en de projecten die uitgevoerd zijn vanuit de saldi van de Gemeentefonds gelden, welke ultimo 2021 nog op de balans stonden. In de begroting wordt rekening gehouden met de subsidieaanvragen die op dat moment al goedgekeurd zijn. De nieuwe projecten hebben effect op het totale bedrijfsresultaat, omdat tegenover de hogere projectbaten, vaak een minder dan evenredige toename van de lasten (zowel uitbestedings- als personele lasten) staat. Uit deze personele lasten op de projecten wordt extra dekking gegenereerd middels de overhead (zoals huisvesting en overhead verwerkt in het uurtarief), die een bijdrage levert aan het resultaat. In vergelijking met 2021 neemt de bijdrage projecten toe met € 4,907 miljoen.
Realisatie 2022
Begroot Realisatie 2022 2021
Bijdrage projecten
103.776
70.870
98.869
Waarvan subsidies van het Rijk
49.802
14.800
53.844
Waarvan projecten uit het Fonds GGU en saldo Gemeentefonds uitname
53.974
56.070
45.025
De begroting van het Fonds GGU en de hoogte van de financiële bijdrage van de leden aan het Fonds, is in beginsel gebaseerd op inwoneraantal en wordt jaarlijks ter goedkeuring voorgelegd aan de ALV, waarna de leden verplicht zijn deze financiële bijdrage te voldoen ter dekking van de kosten van het Fonds. De financiële en inhoudelijke verantwoording over het Fonds aan de ALV wordt opgenomen in de jaarrekening en het jaarverslag van de Vereniging. (zie daarvoor onderstaande tabel). De realisatie van de GGU-activiteiten in 2022 bedraagt € 53,974 miljoen. Verder is er € 0,287 miljoen uitgegeven aan doorlopende activiteiten uit eerdere jaren voor het programma Naleving. Dit programma is geëindigd per 31 december 2022 en wordt in 2023 afgewikkeld. Een eventueel restantbedrag zal vrijvallen. Daarnaast zijn er opbrengsten/ crediteringen uit voorgaande jaren voor een bedrag van € 4,234 miljoen. De bedragen die niet uitgegeven zijn in 2022, worden als overlopende passiva opgenomen op de balans. Deze worden in 2023 en verder uitgegeven, aan de daarvoor aangewezen activiteiten binnen het Fonds GGU.
40
Financieel jaarverslag 2022
Fonds GGU 2022
Realisatie
Ketenverplichting 740 Naleving - toezicht en handhaving
Budget 675
2.098
2.500
WISI 2.068
2.857
Publieke Gezondheid
324
470
Platform Sociaal Domein
1.365
1.360
Kwaliteit en rechtmatigheid Zorg
972
1.350
Kwaliteit en rechtmatigheid kinderopvang
414
550
Zorg en Jeugd
380
385
Kennisborging Sociaal domein en jeugdbescherming kennis
465
581
Ketenbureau en VVA
7.999
8.127
Landelijke Inkoop Jeugdzorg
617
560
Hervormingsagenda Jeugd
125
-
Evaluatie GMSD
-
-
Energie en Klimaat
3.157
3.650
Transitieprojecten Leefomgeving
745
809
Digitale Connectiviteit - 5G
99
150
Programma Omgevingswet
4.751
4.298
Landelijk gebied
199
-
Interbestuurlijk progr. VTH
94
-
Bouwen en Wonen
36
-
Transitieprojecten Lokale democratie
411
364
Quick Scan Lokale Democratie
140
-
Digitale transitie
4.902
4.488
SDG/Common Ground
145
-
GDI 753
940
Samenwerkingsverband bronhouders Basisregistratie grootschalige topografie
98
103
Waarstaatjegemeenten.nl inclusief diverse monitors
2.772
2.797
Digitale Veiligheid
3.670
4.079
Privacy 402
306
Innovatie ondersteuning
855
1.000
Expertisecentrum Dienstverlening
345
288
Impactanalyses op nieuwe wetgeving (Duiden en analyse)
1.283
1.244
Regie op beheer voor GGU producten, 14+, stembureau app, Ensia, contractmanag
2.676
2.981
GGI-netwerkvoorziening 296
450
Gezamenlijke inkoop
495
225
14+ voorziening
298
306
Extra beheer structurele diensten
26
500
Beheer Taxatiewijzer WOZ
1.157
951
Inkoop en Aanbesteden
58
-
Bedrijfskosten VNG R
3.201
3.139
Fondsbeheer
827
1.000
Ondersteuningsteam GGU
208
344
CIO Functie
424
367
Communicatie 1.162
1.061
Implementatie en ondersteuning beweging Samen organiseren
722
815
Totaal 53.974
56.070
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
41
Overige baten (16) Realisatie 2022
Begroot Realisatie 2022 2021
Opbrengst derden
1.678
1.383
1.743
Auteursvergoedingen
31
175
201
Vacatiegelden
15
5
14
Interne baten
3.694
3.005
3.448
Overige baten
715
673
713
6.133
5.242
6.119
Totaal overige baten
Opbrengst derden De realisatie 2022 is € 0,295 miljoen hoger dan begroot en is in lijn met de realisatie van 2021. Met name de opbrengst derden en de overige baten waren in de begroting lager voorzien dan uiteindelijk gerealiseerd. Auteursvergoedingen De realisatie van de auteursvergoedingen ligt lager dan begroting en eerdere jaren. Dit komt doordat de royaltyafrekening van het SDU over 2022 nog niet bekend is. De omvang hiervan wordt in 2023 duidelijk op het moment dat de afrekening volgt. Interne baten In de begroting was rekening gehouden met een daling van de opbrengsten. De verwachting was dat corona invloed zou hebben op de afname van diensten. Dit bleek in de praktijk niet het geval. De realisatie laat een stijgende lijn zien en is € 0,689 miljoen hoger dan begroot. Vergeleken met 2021 zijn de interne baten met € 0,246 miljoen gestegen. Overige baten De overige baten bestaan voornamelijk uit de opbrengsten Reprorecht. De omvang hiervan is € 0,636 miljoen.
Salarissen, sociale lasten en pensioenlasten (17) Realisatie 2022
Begroot Realisatie 2022 2021
Salarissen
21.896
21.747
20.869
Sociale lasten
2.629
2.612
2.536
Pensioenlasten
3.672
3.645
3.603
Vergoedingen (ZW, uitlenen personeel)
-582
-
-850
27.613
28.003
26.158
Totaal salarissen, sociale lasten en pensioenlasten
Het totaal van salarislasten, sociale lasten en pensioenlasten stijgt met € 1,455 miljoen ten opzichte van 2021. De stijging is o.a. veroorzaakt door een toename van salariskosten volgend uit wijzigingen in de CAO en een stijging van de omvang van het personeelsbestand.
42
Financieel jaarverslag 2022
Het uitstroompercentage laat sinds 2019 een stijgende lijn zien. In 2022 kwam het uitstroompercentage met 15% hoger uit dan in 2021 (2021: 13,16%, 2020: 13%). Het gemiddeld aantal fte in 2022 is ten opzichte van 2021 nagenoeg gelijk gebleven. Ultimo 2022 waren er 298,5 fte in dienst (2021: 291,43 fte). De vergoedingen voor zwangerschap, uitlenen van personeel en overige loonlastenvergoedingen kwamen in 2022 lager uit dan 2021. De gemiddelde salarislast per fte stijgt van € 92.600 in 2021 naar € 96.950 in 2022. Deze stijging van 4,49% is het gevolg van de wijzigingen in de cao, reguliere periodieke verhogingen, de wijzigingen van de sociale en pensioenlasten en hogere inschaling van medewerkers.
Overige personeelslasten (18) Realisatie 2022 Uitzendkrachten/personeel derden
Begroot Realisatie 2022 2021
2.784
163
2.415
Arbolasten
57
42
48
Studielasten
463
516
277
Werving
26
75
39
Rechtspositionele lasten
139
448
96
Onttrekking/Dotatie voorzieningen
252
252
260
Overige lasten
220
437
-22
Reis- en verblijflasten
320
207
68
4.261
2.139
3.181
Totaal overige personeelslasten
De overige personeelslasten overschrijden de begroting met € 2,122 miljoen. Per begrotingspost zijn de verschillen als volgt te duiden: • De lasten van uitzendkrachten/personeel derden komen € 2,621 miljoen hoger uit dan begroot. Deze kosten hebben onder andere betrekking op vervangende inhuur voor openstaande vacatures, detacheringen en zwangerschapsvervanging. • De studielasten en de reis- en verblijfskosten vallen respectievelijk € 0,053 miljoen lager uit dan begroot en € 0,113 hoger uit dan begroot. Ten opzichte van 2021 stijgen deze kosten aanzienlijk als gevolg van het wegvallen van restricties op samenkomsten in het kader van de coronacrisis. • De arbolasten vallen € 0,015 hoger uit dan begroot. Deze lasten bestaan uit een bedrijfszorgpakket, begeleiding vanuit een bedrijfsarts en arbo-gerelateerde aanpassingen van de werkplekken. • Het ziekteverzuim is in 2022 uitgekomen op 5,42%. Dit is hoger dan 2021 (4,36%) en ook hoger dan het streefpercentage van 3,5%. • De rechtspositionele kosten vallen lager uit dan begroot doordat er minder gereisd wordt, onder andere door het hybride werken.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
43
Specificatie:
Omschrijving Overige personeelslasten
Realisatie 2022 Project gefinancierd
Overig
Totaal
170
4.091
4.261
Kantoor- en huisvestingslasten (19) Realisatie 2022
Begroot Realisatie 2022 2021
Huisvestingslasten
726
721
643
Onderhoud en inventaris
446
375
359
Automatiseringslasten
3.104
2.515
2.839
Telecommunicatie
29
64
11
Drukwerklasten
24
35
20
Bibliotheeklasten
756
774
746
Restauratieve lasten
461
387
261
5.546
4.872
4.879
Totaal kantoor- en huisvestingslasten
De kantoor- en huisvestingslasten zijn ten opzichte van de begroting € 0,674 miljoen hoger. Op bijna alle onderdelen is de realisatie hoger uitgekomen dan begroot. De huisvestings- en onderhoudslasten zijn gestegen en ook de restauratieve lasten komen in 2022 hoger uit dan begroot. Dit heeft voornamelijk te maken met het vervallen van de maatregelen als gevolg van corona. Hierdoor werd er in 2022 weer meer op kantoor gewerkt. Ook de automatiseringslasten stegen in 2022. De grotere omvang van het personeelsbestand brengt extra (licentie-)kosten met zich mee. Specificatie:
Omschrijving
Kantoor- en huisvestingskosten
44
Financieel jaarverslag 2022
Realisatie 2022 Project gefinancierd
Overig
Totaal
450
5.096
5.546
Activiteitslasten (20) Realisatie 2022
Begroot Realisatie 2022 2021
Voorlichting
843
491
1.188
Bijeenkomsten
1.653
230
1.805
Onderzoek
3.271
3.473
5.206
Advies derden
91.654
70.900
85.238
394
559
384
-
-7.032
-
97.815
68.620
93.821
Bijdragen en lidmaatschappen Doorbelasting Totaal activiteitslasten
De activiteitslasten zijn € 29,195 miljoen hoger dan de begroting. De voornaamste verschillen per afzonderlijke begrotingspost zijn: • Voorlichting: Het budget voor voorlichting wordt met € 0,352 miljoen overschreden. Dit bedrag heeft voor een deel betrekking op extern gefinancierde projecten. De kosten hiervan bedroegen in 2022 € 0,174 miljoen. Het andere deel heeft betrekking op de intern gefinancierde projecten, onder andere gefinancierd door aanvullend op de begroting toegewezen prioriteitenbudget. • Bijeenkomsten: De overschrijding van € 1,423 miljoen heeft voor een bedrag van € 1,219 miljoen betrekking op extern gefinancierde projecten die bij het opstellen van de begroting nog niet bekend waren. • Onderzoek: Dit budget wordt in de loop van het jaar projectmatig toegewezen, de lasten van deze activiteiten worden verantwoord onder afzonderlijke begrotingsposten zoals adviezen derden, overige personeelslasten en ICT-lasten. Daardoor blijft de realisatie (€ 0,202 miljoen) op de post onderzoekskosten achter bij begroot. • Advies derden: Er is € 20,754 miljoen meer uitgegeven dan begroot. De realisatie ten opzichte van 2021 is gestegen met € 6,416 miljoen. Dit wordt veroorzaakt door extern gefinancierde projecten. De kosten van de inhuur van personeel op de subsidies en GGU gefinancierde activiteiten zijn in de presentatie opgenomen onder de activiteitskosten.
• Doorbelasting: De inzet van medewerkers voor extern gefinancierde projecten wordt doorbelast aan deze projecten. In de begroting werd rekening gehouden met een doorbelasting van € 7,032 miljoen aan baten. Door het gestegen projectvolume was de werkelijke inzet van medewerkers hoger. De werkelijke doorbelasting kwam uit op € 8,047 miljoen, € 1,015 miljoen hoger dan begroot. Dit levert een positief dekkingsresultaat op.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
45
Specificatie:
Omschrijving
Realisatie 2022 Project gefinancierd
Overig
Totaal
Voorlichting
174
669
843
Bijeenkomsten
1.219
434
1.653
Onderzoek
2.705
566
3.271
Advies derden
90.959
695
91.654
-
394
394
Doorbelasting
8.047
-8.047
-
Activiteitskosten
103.104
-5.289
97.815
Bijdragen en lidmaatschappen
Overige lasten (21) Realisatie 2022 Overige lasten
2.260
Begroot Realisatie 2022 2021 1.399
1.795
Specificatie:
Omschrijving Overige lasten
Realisatie 2022 Project gefinancierd
Overig
Totaal
1.124
1.136
2.260
Financiële baten en lasten (22) Realisatie 2022 Opbrengst van effecten
Begroot Realisatie 2022 2021
-1.358
-
670
Rentebaten
217
-
507
(Rente)lasten
-120
-
-132
-1.261
-
1.045
Totaal financiële baten en lasten
De opbrengst van effecten is conform de gemaakte contributieafspraken niet opgenomen in de begroting. Het gerealiseerde verlies is daardoor in het resultaat van de Vereniging een min ten opzichte van de begroting.
46
Financieel jaarverslag 2022
Resultaat deelnemingen (23) Realisatie 2022
Begroot Realisatie 2022 2021
Congres- en Studiecentrum VNG B.V.
-399
-
-417
VNG International B.V.
359
-
299
VNG Risicobeheer B.V.
475
-
656
VNG Realisatie B.V.
110
-
123
VNG Naleving B.V.
24
-
171
VNG Diensten B.V. (enkelvoudig)
-255
-
-168
Vennootschapsbelasting
-40
-
-142
Totaal resultaat deelnemingen
274
-
523
VNG Diensten B.V. (VNG Diensten) VNG Diensten is de houdstermaatschappij namens VNG en is 100% aandeelhoudster van de VNG-deelnemingen. VNG Diensten voert uitsluitend houdstermaatschappij activiteiten. De inkomsten van Diensten bestaat uit rente en uit de omslag van kosten die wordt doorbelast aan de VNG-deelnemingen. Vanwege externe omstandigheden is besloten dat alleen kosten van derden (buiten het VNG Concern) aan de deelnemingen worden doorbelast. De intern vanuit VNG Concern aan te rekenen kosten worden nu gedekt door de resulteren van de VNGdeelnemingen, hetgeen voor VNG betekent dat de post resultaat deelnemingen iets lager uitkomt. Het vennootschappelijke resultaat VNG Diensten kwam het voorgaande jaar uit op € 0,168 miljoen negatief. Voor 2022 komt het vennootschappelijke resultaat VNG Diensten, uit op € 0,255 miljoen negatief. Dit lagere resultaat, € 0,087, miljoen, wordt veroorzaakt door een toename in de overige befrijfskosten (€ 0,133 miljoen), een hogere stand financiële baten en lasten (€ 0,031 miljoen) en een toename van de holdingbijdrage van bedrijven (€ 0,020 miljoen).
De toename van de overige bedrijfskosten is het gevolg van externe advisering over een aantal bedrijfsoverstijgende trajecten zoals de verplichte verdere ontwikkeling horizontaal toezicht, toepassing laatste onderdelen invoering toepassing vennootschapsbelasting en gedeeltelijk ook het interne fusie traject VNG Naleving en VNG Realisatie. De iets betere financiële baten en lasten worden veroorzaakt door stijgende rente. Congres- en Studiecentrum VNG B.V. Het resultaat van het Congres- en Studiecentrum B.V. voor belastingen bedraagt € 0,399 miljoen negatief ten opzichte van een verlies van € 0,417 miljoen een jaar eerder. In vergelijking met de begroting 2022 is een negatieve afwijking zichtbaar van € 0,599 miljoen. Deze negatieve afwijking valt uiteen in enerzijds lagere brutomarges dan begroot en anderzijds besparingen op de bedrijfs- en financieringskosten. Academie en Congressen noteerden 65% resp. 88% van de gestelde targets, Trainees noteerde een plus ten opzichte van de target van 3%. De totale gerealiseerde brutomarge voor 2022 bedraagt € 4,161 miljoen en is daarmee ruim 12% lager dan begroot, maar daarentegen ruim 33% hoger dan voorgaand boekjaar. De bedrijfskosten zijn 0,037 miljoen hoger dan begroot, namelijk € 4,546 miljoen versus € 4,509 miljoen.
In deze bedrijfskosten zit in 2022 voor 0,622 miljoen aan incidentele lasten uit hoofde van maximaal voorziene uitkerings- en pensioenlasten van een oudmedewerker en een bijzondere waardevermindering van de immateriële vaste activa. Zonder deze eenmalige lasten is een daling van de bedrijfskosten zichtbaar van 0,585 miljoen. Deze
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
47
positieve afwijking is verklaarbaar door gerealiseerde besparingen op de overige bedrijfskosten. Deze positieve afwijking is verklaarbaar door gerealiseerde besparingen op de overige bedrijfskosten. VNG Risicobeheer B.V. In 2022 kwam het resultaat van VNG Risicobeheer voor belasting uit op € 0,475 miljoen. Dit is € 0,157 miljoen hoger dan begroot. De opbouw hiervan is als volgt: de baten kwamen € 0,166 miljoen lager uit door een rekenfout tijdens het opstellen van de begroting 2022. De totale lasten kwamen € 0,323 miljoen lager uit dan begroot. Met name de gemaakte kosten betreffende de projectkosten. Door de activiteiten rond Lijn 3 heeft VNG Risicobeheer minder tijd kunnen besteden aan de diverse projecten en met name het Risicobeheerfonds (RBF). VNG International B.V. Het nettoresultaat van VNG-I na belasting kwam ten opzichte van het vorige boekjaar € 0,041 miljoen of wel 115% hoger uit. In het resultaat is het resultaat van de deelneming in Tunesië (€ 0,026 miljoen) opgenomen. Het resultaat vóór belastingen is als volgt te verklaren. De brutomarge (baten minus directe lasten) nam toe met 10,2% of wel met € 0,670 miljoen. De indirecte of apparaatskosten namen met € 0,602 miljoen (9,7%) toe. Hierdoor nam het bedrijfsresultaat ten opzichte van 2022 met 19,6% of € 0,070 miljoen toe. Vervolgens kwam ten opzichte van 2021 het saldo financiële baten € 0,023 miljoen hoger uit.
Na winstbelasting geeft dit ten opzichte van 2021 15,4% hoger resultaat. De ten opzichte van 2021 hogere indirecte kosten komen voort uit hogere personeelslasten (14,0%) en hogere bedrijfskosten (9,7%). Bij dit alles kan worden gesteld dat de meeste projecten die VNG-I uitvoert opdrachten zijn van het Ministerie van Buitenlandse Zaken, de Europese Commissie en de Wereld Bank. De VNG is voor een (zeer) klein deel opdrachtgever (de beleidsopdracht). Niet al deze projectbaten zijn marge gevend. Ten opzichte van de begroting 2022 realiseert VNG-I een resultaat vóór belastingen dat € 0,224 miljoen (109,9%) boven begroot uitkomt. Ten opzichte van begroot komt de brutomarge met € 0,757 miljoen hoger uit. De indirecte kosten komen ten opzichte van begroot € 0,560 miljoen hoger uit. Na aftrek van rentelasten blijft er een resultaat over dat 52,0% hoger is dan begroot. VNG Realisatie B.V. VNG Realisatie heeft geen permanent winststreven. Doelstelling is de projecten tegen kostprijs uit te voeren met opslag voor de eigen toe te rekenen kosten. Vanaf 2018 wordt tevens een opslag in rekening gebracht ter dekking van (eventuele) projectverliezen en ter verdere groei van het weerstandsvermogen van de BV VNG Realisatie. Het resultaat over 2022 komt uit op € 0,087 miljoen negatief. Dit resultaat wordt voornamelijk veroorzaakt door hogere kosten op specifieke GGU-activiteiten.
De kosten boven toegewezen budget zijn voor rekening van BV VNG Realisatie in de projectexploitatie verantwoord. Financiering hiervan wordt gevonden in de marge die VNG Realisatie realiseert bij de opslag bij activiteiten gefinancierd buiten het Fonds GGU. VNG Naleving B.V. 2022 is het eerste jaar waarin het grootste deel van de activiteiten op het terrein van toezicht en handhaving in het sociaal domein gefinancierd is vanuit het Fonds Gezamenlijke Gemeentelijke Uitvoering (GGU). Dit zorgt voor meerjarige financiële continuïteit en maakt het mogelijk om meerjarig te plannen en te programmeren. De doorontwikkeling van de organisatie, die in 2020 was ingezet, vertaalde zich in een krachtige organisatie waar het fijn werken is. De uitkomsten van het medewerkers onderzoek ondersteunen dit beeld. Zowel door verandering van werk (4x) als door het bereiken van de pensioengerechtigde leeftijd (1x) was er sprake van enig verloop. Hiervoor zijn vacatures uitgezet die nagenoeg allemaal zijn ingevuld.
48
Financieel jaarverslag 2022
Ultimo 2022 zijn er 36 medewerkers (35 fte) in dienst. Tevens werden 12 medewerkers extern aangetrokken via detachering vanuit gemeenten of ketenpartners, zzp-contracten of via inhuur vanuit specifieke bedrijven. Het resultaat voor belasting komt over 2022 uit op € 0,023 miljoen daar waar een resultaat van € 0,130 miljoen was begroot. De personele lasten (incl. sociale en pensioenlasten) waren nagenoeg conform begroot (€ € 0,023 miljoen lager). De ruimte die hier ontstond is ingevuld door externe medewerkers. De omzet was over 2022 € 0,399 miljoen hoger dan begroot. Ten opzichte van 2021 daalt het resultaat voor belasting met € 0,147 miljoen. Vanaf de zomer 2022 zijn de voorbereidingen gestart tot een fusie van VNG Naleving met VNG Realisatie per 1 januari 2023. De personeelsvertegenwoordiging (PVT) heeft hiervoor nauw samengewerkt met de ondernemingsraden (OR) van de VNG en van VNG Realisatie. In 2022 heeft VNG Naleving zich wederom een krachtige en flexibele organisatie getoond. Met de mooie stappen die zijn gezet als het gaat om de verder ontwikkeling van het portfolio en van de organisatie, ligt er een stevige basis om een krachtig onderdeel te vormen van de brede uitvoeringsorganisatie VNG Realisatie in 2023.
WNT-verantwoording 2022 Vereniging van Nederlandse Gemeenten Per 1 januari 2013 is de Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT) ingegaan. Deze verantwoording is opgesteld op basis van de volgende op VNG van toepassing zijnde regelgeving. Het bezoldigingsmaximum in 2022 voor de VNG is € 216.000. Het weergegeven individuele WNT-maximum is berekend naar rato van de omvang (en voor topfunctionarissen tevens de duur) van het dienstverband, waarbij voor de berekening de omvang van het dienstverband nooit groter kan zijn dan 1,0 fte. Het individuele WNT-maximum voor de leden van het Bestuur bedraagt voor de voorzitter 15% en voor de overige leden 10% van het bezoldigingsmaximum, berekend naar rato van de duur van het dienstverband. De leden van het Bestuur van de VNG ontvangen geen bezoldiging.
Bezoldiging topfunctionarissen Gegevens 2022 bedragen x € 1
Leonard Geluk
Functiegegevens
Algemeen Directeur
Aanvang en einde functievervulling in 2022
Pieter Jeroense
Pieter Jeroense
Plv. Algemeen Plv. Algemeen Directeur Directeur
01/01 - 31/12
01/01 - 30/06
01/07 - 31/12
Omvang dienstverband (als deeltijdfactor in fte)
1
1
0,5
Dienstbetrekking?
Ja
ja
ja
Beloning plus belastbare onkostenvergoedingen
159.814,26
76.994,00
38.884,64
Beloningen betaalbaar op termijn
23.119,68
11.473,86
5.736,93
Subtotaal
182.933,94
88.467,86
44.621,57
Individueel toepasselijke bezoldigingsmaximum
216.000
108.000
54.000
-/- Onverschuldigd betaald en nog niet terugontvangen bedrag
N.v.t.
N.v.t.
N.v.t.
182.933,94
88.467,88
44.621,57
Het bedrag van de overschrijding en de reden waarom de overschrijding al dan niet is toegestaan
N.v.t.
N.v.t.
N.v.t.
Toelichting op de vordering wegens onverschuldigde betaling
N.v.t.
N.v.t.
N.v.t.
Bezoldiging
Bezoldiging
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
49
Gegevens 2021 bedragen x € 1
Leonard Geluk
Pieter Jeroense
Functiegegevens
Algemeen Directeur
Algemeen Directeur
01/01 – 31/12
01/01 – 31/12
Omvang dienstverband (als deeltijdfactor in fte)
1
1
Dienstbetrekking?
ja
ja
Beloning plus belastbare onkostenvergoedingen
163.716,48
159.578,52
Beloningen betaalbaar op termijn
22.562,16
22.507,44
Subtotaal
186.278,64
182.085,96
Individueel toepasselijke bezoldigingsmaximum
209.000,00
209.000,00
Bezoldiging
186.278,64
182.085,96
Aanvang en einde functievervulling in 2021
Bezoldiging
Naast de hierboven vermelde topfunctionarissen zijn er geen overige functionarissen met een dienstbetrekking die in 2022 een bezoldiging boven het individueel toepasselijke drempelbedrag hebben ontvangen.
Overzicht 2022 voor de WNT van de Toezichthoudende functionarissen VNG (met bezoldiging kleiner dan € 1.800)
50
Naam
Functie
Periode
Dhr. J. van Zanen
Voorzitter van het Bestuur
01/01 t/m 31/12
Dhr. H. Bruls
Vice-voorzitter van het Bestuur
01/01 t/m 02/12
Mw. S. Dijksma
Vice-voorzitter van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Dhr. E. van Oosterhout
Secretaris/Penningmeester
01/01 t/m 31/12
Dhr. S. van Alfen
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Mw. S. Ausems
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Mw. A. van Berckel
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Dhr. C. van den Bos
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Mw. S. Bruines
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Dhr. P. Depla
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Mw. I. Diks
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 29/06
Dhr. E. Drenth
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Mw. C. Dortmans
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Dhr. V. Everhardt
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 17/02
Dhr. R. Groot Wassink
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Mw. L. Grijsen
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Dhr . T. Heerts
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 31/12
Dhr. P. Heijkoop
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 31/12
Dhr. A. Hofland
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 22/09
Mw. L. Hooijdonk
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 31/12
Dhr. J. Kompier
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 22/09
Dhr. M. van der Kraan
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 22/09
Financieel jaarverslag 2022
Dhr. J. Kramer
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Dhr. H. Lenferink
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 22/09
Dhr. R. Lievense
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 31/12
Dhr. A. Mulder
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 22/09
Mw. S. Mutluer
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 17/02
Dhr. A. Reinders
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 31/12
Dhr. C. Rutten
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 16/03
Mw. E. van Selm
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 22/09
Dhr. P. Snijders
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 31/12
Dhr. G. Soest
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 31/12
Mw. L. Spies
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Mw. O. de Vries-Chang
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 31/12
Dhr. F. Weerwind
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 10/01
Dhr. T. Weterings
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 22/09
Dhr. R. Wever
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
51
52
Financieel jaarverslag 2022
Geconsolideerde jaarrekening 2022
Geconsolideerde balans per 31 december 2022 Voor bestemming van het resultaat (bedragen x € 1.000)
ACTIVA 2022
2021
33
414
Vaste activa Immateriële vaste activa Software Materiële vaste activa (24) Bedrijfsgebouwen en -terreinen
8.570
9.319
Activa in uitvoering
84
84
Machines en installaties
787
836
1.505
1.407
Andere vaste bedrijfsmiddelen
10.946
11.646
Financiële vaste activa Overige effecten
57.576
Totaal vaste activa
66.937 57.576
66.937
68.555
78.997
Vlottende activa Vorderingen Handelsdebiteuren
9.870
6.236
Overige vorderingen
12.193
847
Overlopende activa
9.158
16.264 31.221
23.347
64.722
77.520
64.722
77.520
Totaal vlottende activa
95.943
100.870
Totaal activa
164.498
179.864
Liquide middelen (25)
54
Financieel jaarverslag 2022
PASSIVA 2022
2021
Eigen vermogen Groepsvermogen
51.704
63.912 51.704
63.912
Voorzieningen (26) Voorzieningen
2.154
2.981 2.154
2.981
Kortlopende schulden Handelscrediteuren
11.011
9.252
Belastingen en premie sociale verzekeringen
6.684
8.978
Overlopende passiva (27)
80.026
85.358
Overige schulden (28)
12.919
9.383
Totaal passiva
110.640
112.971
164.498
179.864
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
55
Geconsolideerde staat van baten en lasten over 2022 (bedragen x € 1.000)
Realisatie 2022
Realisatie 2021
Baten Contributies
24.974
24.514
Bijdrage projecten
105.242
100.092
Vergoeding geleverde diensten (29)
46.130
35.209
Overige baten (30)
5.112
5.270
181.458
165.085
Som der baten
Lasten Salarissen (31)
36.133
33.467
Sociale lasten (31)
4.591
4.337
Pensioenbijdragen (31)
6.154
6.010
Overige personeelslasten (31)
7.481
5.589
Afschrijvingen
1.894
1.413
Activiteitslasten
123.015
107.360
5.786
7.724
Som der lasten
185.064
165.900
Bedrijfsresultaat
-3.604
-815
Overige lasten (32)
56
Financieel jaarverslag 2022
Financiële baten en lasten Opbrengst van effecten
-1.358
670
Rentebaten
226
507
(Rente)lasten
-250
-273
-1.382
904
7
-
-4.979
89
-40
-142
-5.019
-53
800
1.177
-4.219
1.124
Som der financiële baten en lasten Bijzondere baten en lasten Resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening voor Vpb Vennootschapsbelasting
Resultaat
Dekking uit het vermogen
Onverdeeld resultaat
Resultaatsbestemming Het resultaat 2022 is gelijk aan € 5,019 miljoen negatief. De onttrekking uit de bestemmingsreserve, gelijk aan € 0,800 miljoen, is toegevoegd aan het onverdeeld resultaat. Het onverdeeld resultaat komt daarmee uit op € 4,219 miljoen negatief en komt ten laste van de overige reserves.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
57
Geconsolideerd kasstroomoverzicht (bedragen x € 1.000)
2022 2021 Bedrijfsresultaat
-3.605 -815
Afschrijvingen en waardeverminderingen
1.894
1.413
Cashflow -1.711 Toename vorderingen
-7.874
4.528
Afname voorzieningen
-827
-758
-2.331
21.992
Afname kortlopende schulden
598
-11.032 25.762 Kasstroom uit bedrijfsoperaties Ontvangen interest
227
507
Ontvangen dividend
683
623
Betaalde interest
-250
-273
Resultaat effectentransacties
-2.041
47
Mutatie omrekenverschillen
-17
11
Betaalde/ontvangen vennootschapsbelasting
-40
-142
Kasstroom uit operationele activiteiten
58
-12.743
-1.438
(Des)investeringen in immateriële vaste activa
381
19
(Des)investeringen in materiële vaste activa
-1.194
-1.219
Investeringen in financiële vaste activa
2.198
-1.976
26.360
773
Kasstroom uit investeringsactiviteiten
1.385
-3.176
Kasstroom uit financieringsactiviteiten
-
-
Netto kasstroom
-12.798
23.957
Mutatie liquide middelen (01-01 t/m 31-12)
-12.798
23.957
Financieel jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde balans (bedragen x € 1.000)
Materiële vaste activa (24) Het verloop van de materiële vaste activa is als volgt: Activa in Bedrijfsgebouwen en uitvoering -terreinen
Machines en Andere vaste installaties bedrijfsmiddelen
Totaal 2022
Beginstand Aanschafwaarde
24.700
84
6.222
5.926
36.932
Cumulatieve afschrijvingen en waardeverminderingen
-15.381
-
-5.386
-4.520
-25.287
9.319
84
836
1.406
11.645
135
84
96
520
835
Desinvesteringen aanschafwaarde
-
-
-
-15
-15
Desinvesteringen afschrijvingen
-
-
-
-15
-15
Herrubriceringen aanschafwaarde
-
(84)
-
-
-84
Herrubriceringen afschrijvingen
-
-
-
-
-
Afschrijvingen
-884
-
-144
-421
-1.450
Totaal mutaties
-749
-
-48
69
-729
Aanschafwaarde
24.835
84
6.318
6.430
37.667
Cumulatieve afschrijvingen en waardeverminderingen
-6.265
-
-5.531
-4.926
-26.721
Boekwaarde 31 december 2022
8.570
84
787
1.505
10.946
Afschrijvingspercentages
2-20%
5-16,7%
10-33%
Boekwaarde 1 januari 2022
Mutaties Investeringen
Eindstand
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
59
Liquide middelen (25) 2022
2021
Kas
14
9
Bank
64.708
77.511
Stand per 31 december
64.722
77.520
Het saldo van de liquide middelen betreft het totaal van de kas, zakelijke rekeningen-courant en spaar-/vermogensspaarrekeningen. De liquide middelen staan ter vrije beschikking van de Vereniging.
Voorzieningen (26) Voorziening
2022
2021
Stand per 1 januari
2.981
3.739
Bij: dotaties
498
759
Af: onttrekkingen
-563
-1.428
Af: vrijval
-762
-89
Stand per 31 december
2.154
2.981
In 2022 is de voorziening voor toekomstige jaarlijkse verplichtingen gedaald met € 0,827 miljoen. Het saldo bestaat uit: • De voorzieningen projecten (€ 0,100 miljoen) voor de te verwachten juridische claims uit gerechtelijke procedures die lopen in Jordanië; • De voorziening voor WW- en Bovenwettelijke WW-gerechtigden (€ 1,510 miljoen), mede als gevolg van de afspraken gemaakt met individuele medewerkers, en de betaling van bestaande gerechtigden en de vrijval als gevolg van oud-medewerkers, waarvan de rechten vrijvallen als gevolg van ander werk en/of het opnieuw berekenen van de looptijd van de BWW; • De reorganisatievoorziening (€ 0,108 miljoen), zie toelichting hierop; • De voorziening gevormd voor toekomstige ambtsjubilea (€ 0,544 miljoen). De voorziening betreft de contante waarde van de in de toekomst uit te keren jubileumuitkeringen. De berekening is gebaseerd op gedane toezeggingen, verwachte salarisstijgingen, blijfkans en leeftijd. In de reorganisatievoorziening (€ 0,108 miljoen) is voor VNG Congres- en Studiecentrum B.V. de kosten als gevolg van de lopende herstructurering opgenomen die niet in verband staan met de doorlopende activiteiten van de onderneming. Deze reorganisatie is het gevolg van verslechterde bedrijfseconomische omstandigheden naar aanleiding van de negatieve gevolgen van de coronapandemie.
De voorziening betreft het totaal van de nog te betalen reorganisatiekosten per ultimo boekjaar. De berekening is gebaseerd op de kosten van externe adviseurs met betrekking tot uit te brengen advisering, transitievergoedingen, sociaal plan en overige personeel gerelateerde kosten.
60
Financieel jaarverslag 2022
Overlopende passiva (27) 2022
2021
Vooruit gefactureerde bedragen
20.830
28.912
Vooruit gefactureerde contributie
14.324
16.037
Vooruit ontvangen subsidies
36.983
33.247
Fonds GGU & Gemeentefonds saldi
7.889
7.162
80.026
85.358
2022
2021
Div. reserveringen voor verlof en vakantiegeld
1.200
557
Overige schulden
11.720
8.826
Stand per 31 december
12.920
9.383
Stand per 31 december
Overige schulden (28)
Overige informatie Bankgaranties VNG International heeft bij ABN AMRO een obligokrediet van € 2,6 miljoen. Binnen dit krediet kan VNG International bij ABN AMRO Bank N.V. bankgaranties afsluiten. Als zekerheid zijn voor een gelijk bedrag debiteuren verpand. Voorts heeft VNG International één bankgarantie via ABN AMRO N.V. afgegeven ter waarde van € 3,259 miljoen. 1. Libya, EU Pilot Projects (€ 0,273 miljoen) met als begunstigde Directorate-General for Neighbourhood and Enlargement Negotiations 2. Libya, Improved Service delivery and Accountability (€ 1,021 miljoen met als begunstigde European Commission 3. Tunisia, support to the process of decentr & deconcentration (€ 1,074 miljoen met als begunstigde Delegation de L’Union Europe. Niet in de balans opgenomen rechten en verplichtingen De totale verplichting voor beheer en onderhoud van het automatiseringssysteem en de Facilitaire Diensten (catering, onderhoud gebouwen, schoonmaak en receptiediensten) bedraagt € 3,051 miljoen (t/m 2026). Per jaar is de verplichting: 2023 € 2,262 miljoen 2024 € 0,416 miljoen 2025 € 0,299 miljoen 2026 € 0,075 miljoen Gebeurtenissen na balansdatum Om het samenwerken als één VNG te bevorderen, is de wens geuit om de organisatiestructuur te vereenvoudigen. Begin 2022 is daarom het proces in gang gezet om de VNG-bedrijven VNG Realisatie en VNG Naleving onder één aansturing te brengen.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
61
Vanaf 1 januari 2023 gaan de bedrijven VNG Realisatie en VNG Naleving samen verder als één krachtige uitvoeringsorganisatie. Het portfolio van Naleving en Realisatie zijn complementair aan elkaar en kennen veel raakvlakken. De organisaties versterken elkaar met kennis en ervaring. Behalve dat deze fusie de organisatiestructuur van de VNG vereenvoudigt en interne samenwerking vergemakkelijkt zal dit ook de dienstverlening aan onze leden ten goede komen. Wet Ketenaansprakelijkheid De onderneming is onderworpen aan de Wet Ketenaansprakelijkheid en de Wet Inlenersaansprakelijkheid. Uit dien hoofde kan de onderneming worden aangesproken voor de door onderaannemers mogelijk niet afgedragen belastingen en premies sociale verzekeringen.
62
Financieel jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde staat van baten en lasten (bedragen x € 1.000)
Algemeen Het resultaat is uitgekomen op € 5,019 miljoen negatief. Na de onttrekking uit de bestemmingsreserve is het onverdeeld resultaat uitgekomen op € 4,219 miljoen negatief. Het resultaat is ten opzichte van 2021 met € 4,966 miljoen gedaald. Het bedrijfsresultaat is uitgekomen op € 3,604 miljoen negatief. Dit is ten opzichte van 2021 een daling van € 2,789 miljoen. Het resultaat uit de effectenportefeuille is lager dan in 2021 als gevolg van sterke koersdaling is de herwaarderingsreserve uitgeput. Het meerdere koersverlies is hierdoor ten laste van het resultaat gebracht. Dit heeft een extra negatief effect op het resultaat boekjaar 2022.
Vergoeding geleverde diensten (29) Realisatie 2022
Realisatie 2021
Vergoeding geleverde diensten
46.130
35.209
Totaal vergoeding geleverde diensten
46.130
35.209
De vergoeding geleverde diensten stijgt ten opzichte van 2021 met € 10,291 miljoen komt voornamelijk door de verbetering van opbrengsten van de georganiseerde congressen en gestegen opbrengsten VNG International.
Overige baten (30) Realisatie 2022
Realisatie 2021
Opbrengst derden
2.003
2.231
Auteursvergoedingen
31
202
Overige baten
3.078
2.837
Totaal overige baten
5.112
5.270
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
63
De overige baten zijn in 2022 € 0,158 miljoen lager dan vorig jaar. De realisatie van de auteursvergoedingen ligt lager dan begroting en eerdere jaren. Dit komt doordat de royaltyafrekening van het SDU over 2022 nog niet bekend is. De omvang hiervan wordt in 2023 duidelijk op het moment dat de afrekening volgt.
Personeelslasten (31) Realisatie 2022
Realisatie 2021
Salarissen
36.133
33.467
Sociale lasten
4.591
4.337
Pensioenbijdragen
6.164
6.010
Overige personeelslasten
7.481
5.589
Totaal personeelslasten
54.369
49.403
De overige personeelskosten stijgen aanzienlijk ten opzichte van vorig jaar. De stijging van de salarislasten (incl. sociale en pensioenlasten) komt hoofdzakelijk door een groei van het personeelsbestand (vaste en tijdelijke inzet) en stijging van de loonkosten op basis van AVRontwikkelingen. Ten opzichte van het voorgaande jaar stijgen de personeelslasten met € 4,967 miljoen. De totale bezetting van de VNG is per ultimo 2022 als volgt onderverdeeld naar de verschillen de onderdelen (in fte’s):
64
Realisatie 2022
Realisatie 2021
VNG, de Vereniging
298,5
291,4
Congres- en Studiecentrum VNG B.V. (incl. COD)
34,2
31,2
VNG International B.V. (incl. buitenlandse dochterbedrijven)
77,2
81,3
VNG Risicobeheer B.V.
3,9
3,9
VNG Realisatie B.V.
69,1
65,9
VNG Naleving B.V.
35,0
35,2
517,9
508,9
Financieel jaarverslag 2022
Overige lasten (32) Realisatie 2022
Realisatie 2021
Huisvestingskosten
913
865
Onderhoudskosten en inventaris
447
361
Automatisering
3.408
3.019
Telecommunicatie
23
16
Drukwerkkosten
33
26
Bibliotheekkosten
766
751
Restauratieve kosten
461
261
Overige bedrijfskosten
-265
2.425
5.786
7.724
De daling in de overige lasten komt voornamelijk door de aanzienlijk lagere overige bedrijfskosten. De overige kosten voor huisvesting, onderhoud, automatisering, bibliotheek- en restauratieve kosten zijn allemaal hoger dan begroot. Mede door het vervallen van de coronamaatregelen is het kantoorpand in 2022 weer intensiever gebruikt. Dit brengt hogere lasten met zich mee. De honoraria voor de externe accountant met betrekking tot het boekjaar 2022 opgenomen in de controle- en advieskosten, opgenomen onder overige bedrijfsposten, zijn als volgt samengesteld: Realisatie 2022
Realisatie 2021
Onderzoek van de jaarrekening
208
180
Andere controle opdrachten
152
308
Fiscaal advies en niet controle opdrachten
52
70
Totaal
412
558
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
65
Overzicht mutatie eigen vermogen (bedragen x € 1.000)
Vermelding van de mutatie in het eigen vermogen is volgens de Raad voor de Jaarverslaggeving (RJ) een verplicht onderdeel van de jaarrekening.
Realisatie 2022
Realisatie 2021
Geconsolideerd nettoresultaat na belastingen toekomend aan de rechtspersoon
-5.019
-53
Mutatie herwaarderingsreserve
-7.172
-1.576
-17
11
-12.208
1.533
Omrekenverschillen Mutatie eigen vermogen
Den Haag, 15 mei 2023
Namens het bestuur, Vereniging van Nederlandse Gemeenten Jan van Zanen Eric van Oosterhout Voorzitter Penningmeester
66
Financieel jaarverslag 2022
Overige gegevens Vereniging van Nederlandse Gemeenten
67
Overige zaken betreffende de jaarrekening Vaststelling jaarrekening Conform artikel 8 lid 5 legt het bestuur de jaarrekening ter vaststelling voor aan de algemene ledenvergadering.
68
Financieel jaarverslag 2022
Vallei Accountants Audit B.V. Postbus 191 3930 ED Woudenberg IBAN NL74 RABO 0356 8652 15 BIC RABONL2U BTW 8185.48.137.B.01 KVK 3212 6939
CONTROLEVERKLARING VAN DE ONAFHANKELIJKE ACCOUNTANT Aan: de leden van Vereniging van Nederlandse Gemeenten
Maarsbergseweg 48 3931 JJ Woudenberg T +31 (0)33 286 66 19 Parmentierstraat 8 3772 MS Barneveld T +31 (0)342 41 28 09 Tt. Vasumweg 58c 1033 SC Amsterdam T +31 (0)20 570 91 91 E info@vaacc.nl W www.vaacc.nl
Verklaring over de in het jaarverslag opgenomen jaarrekening 2022 Ons oordeel Wij hebben de jaarrekening 2022 van Vereniging van Nederlandse Gemeenten te ’s-Gravenhage gecontroleerd. Naar ons oordeel geeft de in dit jaarverslag opgenomen jaarrekening een getrouw beeld van de grootte en de samenstelling van het vermogen van Vereniging van Nederlandse Gemeenten per 31 december 2022 en van het resultaat over 2022 in overeenstemming met Richtlijn voor de jaarverslaggeving 640 ‘Organisaties zonder winststreven’ en met de bepalingen bij en krachtens de Wet Normering Topinkomens (WNT). De jaarrekening bestaat uit: - de geconsolideerde en enkelvoudige balans per 31 december 2022; - de geconsolideerde en enkelvoudige staat van baten en lasten over 2022; - het geconsolideerde kasstroomoverzicht over 2022; en - de toelichting met een overzicht van de gehanteerde grondslagen voor financiële verslaggeving en andere toelichtingen. De basis voor ons oordeel Wij hebben onze controle uitgevoerd volgens het Nederlands recht, waaronder ook de Nederlandse controlestandaarden, de Regeling Controleprotocol Wet Normering Topinkomens (WNT) 2022 en het Protocol beheer Fonds Gezamenlijke Gemeentelijke Uitvoering VNG vallen. Onze verantwoordelijkheden op grond hiervan zijn beschreven in de sectie 'Onze verantwoordelijkheden voor de controle van de jaarrekening'.
Wij zijn onafhankelijk van Vereniging van Nederlandse Gemeenten, zoals vereist in de Wet toezicht accountantsorganisaties (Wta), de Verordening inzake de onafhankelijkheid van accountants bij assurance-opdrachten (ViO) en andere voor de opdracht relevante onafhankelijkheidsregels in Nederland. Verder hebben wij voldaan aan de Verordening gedrags- en beroepsregels accountants (VGBA). Wij vinden dat de door ons verkregen controle-informatie voldoende en geschikt is als basis voor ons oordeel. Informatie ter ondersteuning van ons oordeel Wij hebben onze controlewerkzaamheden bepaald in het kader van de controle van de jaarrekening als geheel en bij het vormen van ons oordeel hierover. Onderstaande informatie ter onderbouwing van ons oordeel en onze bevindingen moeten in dat kader worden bezien en niet als afzonderlijke oordelen of conclusies. Naleving anticumulatiebepaling WNT niet gecontroleerd In overeenstemming met de Regeling Controleprotocol WNT 2022 hebben wij de anticumulatiebepaling, bedoeld in artikel 1.6a WNT en artikel 5, lid 1, sub n en o Uitvoeringsregeling WNT, niet gecontroleerd.
Dit betekent dat wij niet hebben gecontroleerd of er wel of niet sprake is van een normoverschrijding door een leidinggevende topfunctionaris vanwege eventuele dienstbetrekkingen als leidinggevende topfunctionaris bij andere WNT-plichtige instellingen, alsmede of de in dit kader vereiste toelichting juist en volledig is. Dé partner voor succesvol ondernemen Vallei Accountants Audit B.V. is statutair gevestigd te Woudenberg. Op al onze diensten en offertes zijn de algemene voorwaarden NBA 2017 (variant 2) van toepassing, zoals gedeponeerd bij de griffie van de Arrondissementsrechtbank te Amsterdam en te raadplegen op onze website: www.vaacc.nl. Op verzoek wordt u een exemplaar toegezonden.
69
Controleaanpak frauderisico's Hoewel wij niet verantwoordelijk zijn voor het voorkomen van fraude en niet van ons verwacht kan worden dat wij het niet-naleven van iedere wet- en regelgeving ontdekken, is het onze verantwoordelijkheid om een redelijke mate van zekerheid te verkrijgen dat de jaarrekening als geheel geen afwijkingen van materieel belang bevat als gevolg van fraude en fouten. In het kader van onze controle hebben wij inzicht verkregen in de entiteit en de bedrijfsomgeving en hebben wij de opzet en de implementatie beoordeeld en, waar van toepassing de effectieve werking getoetst van het risicomanagement van de entiteit met betrekking tot fraude en niet-naleven van wet- en regelgeving. In overeenstemming het voorgenoemde en met de controlestandaarden hebben wij de volgende risico’s geïdentificeerd ten aanzien van fraude die relevant zijn voor onze controle, inclusief de relevante veronderstelde risico’s vastgelegd in de controlestandaarden.
De door ons geïdentificeerde frauderisico’s zijn als volgt: - het frauderisico dat het management maatregelen van de interne beheersing doorbreekt; - het risico ten aanzien van de aanpassing van de crediteurenstamgegevens en onvoldoende functiescheiding in het betalingsproces; - het frauderisico ingegeven vanuit de perceptie dat transacties met (semi) overheidsorganen leiden tot een verhoogd corruptierisico; - het frauderisico ten aanzien van de nauwkeurigheid/rechtmatigheid en afgrenzing van de kosten Op basis van onze risicoanalyse en uitgevoerde werkzaamheden hebben we geen andere materiële frauderisico’s gesignaleerd. Onderstaand worden de risico’s en de uitgevoerde werkzaamheden verder beschreven. Het risico dat het management maatregelen van de interne beheersing doorbreekt Dit betreft het frauderisico dat het bestuur maatregelen van interne beheersing doorbreekt. Het bestuur bevindt zich in een positie om fraude te kunnen plegen, omdat het in staat is de administratieve vastleggingen te manipuleren en frauduleuze financiële overzichten op te stellen door interne beheersingsmaatregelen te doorbreken, die anderszins effectief lijken te werken.
Daarom besteden wij bij al onze controles aandacht aan het risico van het doorbreken van maatregelen van interne beheersing door het bestuur, waaronder risico’s op mogelijke afwijkingen als gevolg van fraude op basis van een analyse van mogelijke belangen van het bestuur. Wij hebben in dat kader bijzondere aandacht gehad voor tendenties in schattingen als gevolg van mogelijke druk op management om het resultaat gunstiger voor te stellen. Wij besteden bij de controle aandacht aan dit risico door het uitvoeren van onder andere onderstaande werkzaamheden: - wij hebben, voor zover relevant voor onze controle, de opzet en het bestaan geëvalueerd van de maatregelen van interne beheersing die het risico op het doorbreking van de interne beheersing moeten mitigeren en de werking van de maatregelen getoetst in de processen voor het genereren en verwerken van journaalposten en het maken van schattingen.
We hebben het proces rondom de totstandkoming van financiële verslaggeving beoordeeld; - wij hebben journaalposten geselecteerd op basis van risicocriteria gericht op journaalposten en andere aanpassingen die tijdens het opstellen van de jaarrekening zijn gemaakt; - wij hebben in onze controle aandacht besteed aan significante transacties buiten het kader van de normale bedrijfsuitoefening; - wij hebben specifieke controlewerkzaamheden verricht ten aanzien van schattingen waaronder de voorzieningen; - daarnaast hebben wij overige passende controlewerkzaamheden uitgevoerd zoals de beoordeling van projectkosten met onderliggende documentatie als facturen en urenregistraties. Onze werkzaamheden hebben niet geleid tot specifieke aanwijzingen voor fraude of vermoedens van fraude ten aanzien van het doorbreken van de interne beheersing door het management. 70
Het risico ten aanzien van de aanpassing van de crediteurenstamgegevens en onvoldoende functiescheiding in het betalingsproces Dit betreft het frauderisico dat crediteurenstamgegevens ongeautoriseerd kunnen worden gewijzigd door diverse medewerkers. Diverse medewerkers kunnen zowel gegevens invoeren en muteren en zijn één van de fiatteurs tijdens de controle van de betaalbatch. Wij besteden bij de controle aandacht aan dit risico door het uitvoeren van onder andere onderstaande werkzaamheden: - wij hebben, voor zover relevant voor onze controle, de opzet en het bestaan geëvalueerd en de werking getoetst van de maatregelen van interne beheersing rondom de uitgaande betalingen en in de processen voor het genereren en verwerken van journaalposten omtrent de uitgaande betalingen; - wij hebben een analyse opgesteld van de uitgaande betalingen; - wij hebben betalingen geselecteerd op basis van risicocriteria. Onze werkzaamheden hebben niet geleid tot specifieke aanwijzingen voor fraude of vermoedens van fraude ten aanzien van de uitgaande betalingen.
Het frauderisico ingegeven vanuit de perceptie dat transacties met (semi) overheidsorganen leiden tot een verhoogd corruptierisico Wij besteden bij de controle aandacht aan dit risico door het uitvoeren van onder andere onderstaande werkzaamheden: - wij hebben, voor zover relevant voor onze controle, de opzet en het bestaan geëvalueerd rondom het aanbestedingsproces; - wij hebben kennis genomen van interne toetsingen gericht op het aanbestedingsproces; - wij hebben de kosten geanalyseerd op sporen van smeergeld dan wel corruptie op basis van risicocriteria. Onze werkzaamheden hebben niet geleid tot specifieke aanwijzingen voor fraude of vermoedens van fraude ten aanzien van corruptie. Het risico ten aanzien van de nauwkeurigheid/rechtmatigheid en afgrenzing van de kosten Als onderdeel van onze risico inschatting hebben wij geëvalueerd welke soorten kosten of beweringen aanleiding geven tot een risico op afwijking van materieel belang als gevolg van fraude.
Wij besteden bij de controle aandacht aan dit risico door het uitvoeren van onder andere onderstaande werkzaamheden: - wij hebben, voor zover relevant voor onze controle, de opzet en het bestaan geëvalueerd en de werking getoetst van de maatregelen van interne beheersing rondom de kostenverantwoording, en in de processen voor het genereren en verwerken van journaalposten omtrent de kostenverantwoording; - wij hebben verbanden gelegd tussen de projectadministratie en de verantwoorde kosten; - wij hebben een steekproef uitgevoerd op de verantwoorde (project)kosten; - wij hebben een aansluiting gemaakt tussen de verantwoorde uren en de geadministreerde kosten; - wij hebben journaalposten geselecteerd op basis van risicocriteria, zoals memoriaalboekingen in de kostenverantwoording; - wij hebben kennis genomen van reeds uitgevoerde controles door accountants op afgesloten subsidieverantwoordingen. Onze werkzaamheden hebben niet geleid tot specifieke aanwijzingen voor fraude of vermoedens van fraude ten aanzien van de nauwkeurigheid/rechtmatigheid en afgrenzing van de kosten. Onze controlewerkzaamheden leidden niet tot aanwijzingen en/of andere redelijke vermoedens van fraude en niet-nakomen van wet- en regelgeving die van materieel belang zijn voor onze controle.
71
Controleaanpak continuïteit Bij het opmaken van de jaarrekening moet het bestuur afwegen of de onderneming in staat is om haar werkzaamheden in continuïteit voort te zetten. Op grond van genoemd verslaggevingsstelsel moet het bestuur de jaarrekening opmaken op basis van de continuïteitsveronderstelling, tenzij het bestuur het voornemen heeft om de vennootschap te liquideren of de bedrijfsactiviteiten te beëindigen of als beëindiging het enige realistische alternatief is. Het bestuur moet gebeurtenissen en omstandigheden waardoor gerede twijfel zou kunnen bestaan of de onderneming haar bedrijfsactiviteiten in continuïteit kan voortzetten, toelichten in de jaarrekening. Het bestuur heeft geen omstandigheden geïdentificeerd die de continuïteit van de onderneming in gevaar kunnen brengen. Het is onze verantwoordelijkheid om vast te stellen dat de door het bestuur gehanteerde continuïteitsveronderstelling aanvaardbaar is en het op basis van de verkregen controle-informatie vaststellen of er gebeurtenissen en omstandigheden zijn waardoor gerede twijfel zou kunnen bestaan of de onderneming haar bedrijfsactiviteiten in continuïteit kan voortzetten. Als wij concluderen dat er een onzekerheid van materieel belang bestaat, zijn wij verplicht om aandacht in onze controleverklaring te vestigen op de relevante gerelateerde toelichtingen in de jaarrekening.
Als de toelichtingen inadequaat zijn, moeten wij onze verklaring aanpassen. In het kader van deze verantwoordelijkheid hebben wij onder andere de volgende werkzaamheden verricht: - overwegen of de continuïteitsbeoordeling van het bestuur alle relevante informatie bevat waarvan wij als gevolg van onze controle kennis hebben en het bestuur bevragen over de belangrijkste veronderstellingen en uitgangspunten waaronder het aanwenden van liquiditeiten middels toekomstige dividendstromen, aanspraken op de effectenportefeuille; - evalueren van de begrote operationele resultaten en daaraan gerelateerde kasstromen in het kader van het GGU-fonds en inkomsten uit contributies; - evalueren of in de continuïteitsbeoordeling rekening is gehouden met de ontwikkelingen rondom minimaal aan te houden weerstandsvermogen; - analyseren of de huidige en de benodigde financiering voor het kunnen continueren van het geheel van de bedrijfsactiviteiten is gewaarborgd, in overeenstemming met het beleid; - inwinnen van inlichtingen bij het bestuur over zijn kennis van continuïteitsrisico's na de periode van de door het bestuur verrichte continuïteitsbeoordeling.
Gebaseerd op onze werkzaamheden hebben wij geen gebeurtenissen of omstandigheden geïdentificeerd die gerede twijfel kunnen doen ontstaan over de mogelijkheid van de entiteit om haar continuïteit te handhaven en achten wij de continuïteitsveronderstelling zoals door het bestuur gehanteerd aanvaardbaar. Onze conclusies zijn gebaseerd op de controle-informatie die verkregen is tot de datum van onze controleverklaring. Toekomstige gebeurtenissen of omstandigheden kunnen er echter toe leiden dat een onderneming haar continuïteit niet langer kan handhaven. Verklaring over de in het jaarverslag opgenomen andere informatie Het jaarverslag bevat andere informatie, naast de jaarrekening en onze controleverklaring daarbij. Op grond van onderstaande werkzaamheden zijn wij van mening dat de andere informatie: - met de jaarrekening verenigbaar is en geen materiële afwijkingen bevat; - alle informatie bevat die op grond van Richtlijn voor de jaarverslaggeving 640 ‘Organisaties zonder winststreven’ is vereist voor het bestuursverslag en de overige gegevens. Wij hebben de andere informatie gelezen en hebben op basis van onze kennis en ons begrip, verkregen vanuit de jaarrekeningcontrole of anderszins, overwogen of de andere informatie materiële afwijkingen bevat.
Met onze werkzaamheden hebben wij voldaan aan de vereisten in Richtlijn voor de jaarverslaggeving 640 ‘Organisaties zonder winststreven’ en de Nederlandse Standaard 720. Deze werkzaamheden hebben niet dezelfde diepgang als onze controlewerkzaamheden bij de jaarrekening.
72
Het bestuur is verantwoordelijk voor het opstellen van het bestuursverslag en de overige gegevens in overeenstemming met Richtlijn voor de jaarverslaggeving 640 ‘Organisaties zonder winststreven’. Beschrijving van verantwoordelijkheden met betrekking tot de jaarrekening Verantwoordelijkheden van het bestuur voor de jaarrekening Het bestuur is verantwoordelijk voor het opmaken en getrouw weergeven van de jaarrekening in overeenstemming met Richtlijn voor de jaarverslaggeving 640 ‘Organisaties zonder winststreven’ en met de bepalingen bij en krachtens de Wet Normering Topinkomens (WNT). In dit kader is het bestuur verantwoordelijk voor een zodanige interne beheersing die het bestuur noodzakelijk acht om het opmaken van de jaarrekening mogelijk te maken zonder afwijkingen van materieel belang als gevolg van fouten of fraude. Bij het opmaken van de jaarrekening moet het bestuur afwegen of de vereniging in staat is om haar werkzaamheden in continuïteit voort te zetten. Op grond van genoemd verslaggevingsstelsel moet het bestuur de jaarrekening opmaken op basis van de continuïteitsveronderstelling, tenzij het bestuur het voornemen heeft om de vereniging te liquideren of de bedrijfsactiviteiten te beëindigen of als beëindiging het enige realistische alternatief is.