Document · PDF

1518902 Bijlage 1 Bestuursrapportage 2025

Gemeenteraad 3 juli 2025, gemeente Schouwen-DuivelandBij agendapunt: RVS Bestuursrapportage 2025 (1518902)23.188 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

BESTUURSRAPPORTAGE 2025

Inhoudsopgave BESTUURSRAPPORTAGE 2025 ........................................................................................................................................... 1 INHOUDSOPGAVE .............................................................................................................................................................. 2 INLEIDING .......................................................................................................................................................................... 4 SAMENVATTING EXPLOITATIEBUDGETTEN ........................................................................................................................ 5 SAMENVATTING INVESTERINGSBUDGETTEN ................................................................................................................... 12 PROGRAMMA 1 WERKEN ................................................................................................................................................ 14 SUB-PROGRAMMA 1.1 ECONOMIE STERK WATER GERELATEERD .................................................................................... 15 SUB-PROGRAMMA 1.2 INNOVATIEVE LANDBOUW, TUINBOUW, VISSERIJ EN AQUACULTUUR ....................................................................

21 SUB-PROGRAMMA 1.3 FLORERENDE KLEINSCHALIGE BEDRIJVIGHEID ................................................................................................... 30 SUB-PROGRAMMA 1.4 ARBEIDSMARKT IN BALANS .......................................................................................................................... 40 PROGRAMMA 2 WONEN ................................................................................................................................................. 45 SUB-PROGRAMMA 2.1 GOED EN REALISTISCH VOORZIENINGENNIVEAU ........................................................................ 46 SUB-PROGRAMMA 2.2 WONEN NAAR WENS ................................................................................................................................. 59 SUB-PROGRAMMA 2.3 LEEFBARE KERNEN MET BETROKKEN INWONERS ............................................................................................... 84 SUB-PROGRAMMA 2.4 GOED EN BETAALBAAR AANBOD ZORG EN WELZIJN ........................................................................................... 90 PROGRAMMA 3 VERBLIJVEN .........................................................................................................................................

111 SUB-PROGRAMMA 3.1 SCHOUWEN-DUIVELAND VAKANTIE-EILAND ............................................................................. 112 SUB-PROGRAMMA 3.4 ACTIVITEITEN AAN HET WATER ...................................................................................................................126 PROGRAMMA 4 BESTUUR EN BURGERZAKEN ................................................................................................................ 129 2

OVERZICHT VAN ALGEMENE DEKKINGSMIDDELEN ........................................................................................................ 132 OVERZICHT VAN KOSTEN VAN OVERHEAD .................................................................................................................... 133 VENNOOTSCHAPSBELASTING ........................................................................................................................................ 135 PARAGRAFEN ................................................................................................................................................................ 136 PARAGRAAF 5 BEDRIJFSVOERING .................................................................................................................................. 137 PARAGRAAF 10 STADS- EN DORPSVISIES .....................................................................................................................................150 AFWIJKINGEN OP RESERVES EN VOORZIENINGEN ......................................................................................................... 173 BIJLAGE 1 NIEUWE STAND INVESTERINGSBUDGETTEN .................................................................................................. 175

Inleiding De bestuursrapportage is een combinatie van de beleidsmonitor en de eerste financiële rapportage. In deze bestuursrapportage informeren wij u over de uitvoering van de in de programmabegroting 2025-2028 opgenomen activiteiten en budgetten tot en met mei 2025. We maken hierbij ook een doorkijk naar het einde van het jaar. Dit doen we op het gebied van beleid en financiën. Het doel is een actuele begroting 2025 die in de jaarstukken 2025 minimaal afwijkt van de realisatie 2025. Daarbij willen wij de baten, lasten en balansmutaties in 2025 rechtmatig tot stand laten komen. We voldoen hiermee ook aan het budgetrecht van de raad. Per sub-programma en van de paragrafen bedrijfsvoering en stads- en dorpsvisies leest u per activiteit onder de kop omschrijving (toelichting) wat het beleidsvoornemen in 2025 was. Onder de kop Stand van zaken informeren wij u over de uitvoering hiervan. Aan de hand van de indicatoren tijd en geld geven wij u via de kleuren groen, oranje en rood ook inzicht of de activiteit binnen de planning en binnen de beschikbare financiële middelen loopt. Daarnaast leest u per sub-programma en per paragraaf waar nodig de toelichting op de afwijkingen in exploitatiebudgetten en op de investeringskredieten. De incidentele en structurele financiële afwijkingen lichten wij in de volgende gevallen toe: -

€ 100.000 op de totale baten of lasten van een sub-programma;

50% op de totale baten of lasten van een sub-programma met een ondergrens van € 100.000;

€ 250.000 op de totale vermeerdering of vermindering van een investeringsbudget;

10% van een investeringsbudget met een ondergrens van € 50.000.

Samenvatting exploitatiebudgetten EXPLOITATIEBUDGETTEN In de onderstaande tabel staan de financiële afwijkingen per sub-programma binnen de jaarlijkse exploitatiebudgetten. In alle tabellen is een + een voordeel en een - een nadeel..

Subprogramma

Subprogramma naam

2025

2026

2027

2028

code Baten

SPRG-1-1

Economie sterk water gerelateerd

1.557.841

188

SPRG-1-2

Innovatie landbouw en Aquacultuur

111.999

SPRG-1-3

Florerende kleinsch. bedrijvigheid

236.920

135.541

250.165

333.985

SPRG-1-4

Arbeidsmarkt in balans

-810.149

8.851

SPRG-2-1

Goed+realistisch voorzieningenniveau

13.937

-7.367

-38.067

-11.567

SPRG-2-2

Wonen naar wens

-522.538 4.897.255

263.242

-41.877

-10.470

6.525.837 1.287.880 1.124.200

749.467

3.368.830

SPRG-2-3

Leefb. kernen met betrokken inwoners

SPRG-2-4

Goed+betaalbaar aanbod zorg-welzijn

SPRG-3-1

Schouwen-Duiveland vakantie-eiland

-18.210

10.737

-15.009

SPRG-3-4

Evenementen+activiteiten aan water

307.432

293.117

285.320

SPRG-A-1

Algemene dekkingsmiddelen

182.000

SPRG-A-2

Overhead

73.221

Totaal Baten Lasten

-40.116

4.771.882 1.237.753 6.544.247 1.677.228 SPRG-1-1

Economie sterk water gerelateerd

-870.860

-32.160

SPRG-1-2

Innovatie landbouw en Aquacultuur

-111.999

SPRG-1-3

Florerende kleinsch. bedrijvigheid

-247.364

-245.610

-75.113

-308.960

SPRG-1-4

Arbeidsmarkt in balans

659.000

-100.000

SPRG-2-1

Goed+realistisch voorzieningenniveau

-180.839

-104.200

26.227

SPRG-2-2

Wonen naar wens

3.558.465

483.645

-60.734

4.896.723 SPRG-2-3

Leefb. kernen met betrokken inwoners

376.294

31.489

5.277

SPRG-2-4

Goed+betaalbaar aanbod zorg-welzijn

-749.467

5.493.202 1.375.880 1.124.200 SPRG-3-1

Schouwen-Duiveland vakantie-eiland

29.539

67.540

67.240

SPRG-3-4

Evenementen+activiteiten aan water

-152.976

-97.051

-92.101

SPRG-4-1

Bestuur en Burgerzaken

-10.227

-27.227

-26.227

-97.227

SPRG-A-1

Algemene dekkingsmiddelen

10.325

5.130

SPRG-A-2

Overhead

-696.774

-370.784

-266.796

-244.837

Totaal Lasten

3.130.618 1.759.913 6.478.039 1.607.839 Saldo van baten en

1.641.264

-522.160

66.208

69.389

lasten Onttrekkingen

SPRG-1-4

Arbeidsmarkt in balans

62.000

SPRG-A-1

Algemene dekkingsmiddelen

107.497

-4.325

169.497

-4.325

-150.000

Totaal Onttrekkingen Stortingen

SPRG-2-2

Wonen naar wens

Subprogramma

Subprogramma naam

2025

2026

2027

2028

56.379

-172.673

-36.324

56.379

-172.673

-186.324

52.054

-176.998

-190.649

-470.106

-110.790

-121.260

2026

2027

2028

-150.490

-36.674

13.556

-174.616

-74.116

-134.816

-110.790

-121.260

code 1.217.801 SPRG-A-1

Algemene dekkingsmiddelen

1.902.134

Totaal Stortingen

3.119.935

Mutaties reserves

2.950.438

Totaal

1.309.174

Mutaties budgettaire ruimte en algemene reserve Incidentele afwijkingen-onttrekken uit algemene

2025 -

reserve

1.307.297

Structurele afwijkingen-onttrekken uit algemene

-146.877

reserve Structurele afwijkingen-ten laste brengen van budgettaire ruimte Doorschuiven van 2025 naar 2026 (via algemene

145.000

-145.000

-470.106

reserve) Totaal

1.309.174

INCIDENTELE AFWIJKINGEN In onderstaande tabel staat een specificatie van de incidentele afwijkingen. Omschrijving

2025

Inhuur Treasury

-86.000

Baten forensenbelasting

182.000

Diverse maatregelen energie en klimaat restant 2024

-258.000

Correctie woonzorgvisie

89.000

Masterplannen Bremweg Renesse

-150.000

Herinrichting 'Eultje Ouwerkerk restant 2024

-65.000

Maatregelen verk. Veiligheid/bebording

-67.000

Jeugdhulp

-499.000

Dotatie voorziening oninbare vorderingen

-178.000

Rijksbijdrage bijstandsbudget (BUIG)

200.000

Lasten bijstandsuitkeringen

100.000

Herziening bouwgronden en exploitatieovereenkomsten

-73.000

Uitvoeringsplan doorontwikkeling toegang

-73.000

Diverse mutaties < € 60.000

-429.297

Totaal

-1.307.297

STRUCTURELE AFWIJKINGEN In onderstaande tabel staat een specificatie van de structurele afwijkingen. Omschrijving

2025

Vrijval organisatieontwikkeling

108.100

Re-integratie bijstandsgerechtigden

-100.000

ICT

-262.666

Herziening huren en pachten

87.000

Diverse mutaties < € 60.000

20.689

Totaal

-146.877

DOORSCHUIVINGEN In onderstaande tabel staat een specificatie van de doorschuivingen. Omschrijving

2025

Bloei schooljaar 2025/2026

100.000

Ammekare

45.000

Totaal

145.000

VERLOOPOVERZICHT EXPLOITATIEBUDGETTEN In onderstaande tabel vindt u het verloopoverzicht van de exploitatiebudgetten 2025 per subprogramma.

Omschrijving Subprogramm Subprogramma naam a code

Baten

SPRG-1-1

Standen vóór

Mutaties

Inzet reserve bij

Standen na

bestuursrapportag bestuursrapportag bestuursrapportag bestuursrapportag

Economie sterk water

6.160.074

1.557.841

7.717.915

416.897

111.999

528.896

607.183

236.920

844.103

gerelateerd SPRG-1-2

Innovatieve landbouw en aquacultuur

SPRG-1-3

Florerende kleinsch. bedrijvigheid

SPRG-1-4

Arbeidsmarkt in balans

4.452.348

-810.149

3.642.199

SPRG-2-1

Goed+realistisch

1.340.411

13.937

1.354.348

voorzieningenniveau SPRG-2-2

Wonen naar wens

28.550.503

-3.368.830

25.181.673

SPRG-2-3

Leefb. kernen met

398.857

-40.116

358.741

9.118.357

6.525.837

15.644.194

4.810.922

-18.210

4.792.712

1.600.777

307.432

1.908.209

594.847

betrokken inwoners SPRG-2-4

Goed+betaalbaar aanbod zorg-welzijn

SPRG-3-1

Schouwen-Duiveland vakantie-eiland

SPRG-3-4

Evenementen+activiteite n aan water

SPRG-4-1

Bestuur en Burgerzaken

SPRG-A-1

Algemene

594.847 107.964.454

182.000

108.146.454

339.158

73.221

412.379

166.354.788

4.771.882

171.126.670

-4.076.363

-870.860

-4.947.223

-1.241.006

-111.999

-1.353.005

-1.420.297

-247.364

-1.667.661

dekkingsmiddelen SPRG-A-2

Overhead

Totaal Baten Lasten

SPRG-1-1

Economie sterk water gerelateerd

SPRG-1-2

Innovatie landbouw en Aquacultuur

SPRG-1-3

Florerende kleinsch. bedrijvigheid

SPRG-1-4

Arbeidsmarkt in balans

-10.927.581

659.000

-10.268.581

SPRG-2-1

Goed+realistisch

-16.100.418

-180.839

-16.281.257

voorzieningenniveau SPRG-2-2

Wonen naar wens

-50.975.405

3.558.465

-47.416.940

SPRG-2-3

Leefb. kernen met

-4.631.892

376.294

-4.255.598

-43.659.615

-5.493.202

-49.152.817

-7.770.705

29.539

-7.741.166

betrokken inwoners SPRG-2-4

Goed+betaalbaar aanbod zorg-welzijn

SPRG-3-1

Schouwen-Duiveland vakantie-eiland

Omschrijving Subprogramm Subprogramma naam a code

Standen vóór

Mutaties

e SPRG-3-4

Inzet reserve bij

Standen na

bestuursrapportag bestuursrapportag bestuursrapportag bestuursrapportag

Evenementen+activiteite

-3.620.339

-152.976

-3.773.315

n aan water SPRG 4-1

Bestuur en Burgerzaken

-4.052.589

-10.227

-4.062.816

SPRG-A-1

Algemene

-3.343.823

10.325

-3.333.498

dekkingsmiddelen SPRG-A-2

Overhead

-19.214.583

-696.774

-19.911.357

SPRG-A-4

Onvoorzien

-156.189

-171.190.805

-3.130.618

-174.321.423

-4.836.017

1.641.264

-3.194.753

Arbeidsmarkt in balans

122.200

62.000

184.200

SPRG-2-2

Wonen naar wens

200.000

SPRG-A-1

Algemene

Totaal Lasten Saldo van baten en lasten Onttrekkingen SPRG-1-4

200.000

15.364.190

107.497

1.309.174

16.780.861

15.686.390

169.497

1.309.174

17.165.061

-1.217.801

-1.596.376

dekkingsmiddelen Totaal Onttrekkinge n Stortingen

SPRG-2-2

Wonen naar wens

-378.575

SPRG-3-1

Schouwen-Duiveland

-975.132

vakantie-eiland SPRG-A-1

Algemene

-9.496.666

-1.902.134

-11.398.800

-10.850.373

-3.119.935

-13.970.308

4.836.017

-2.950.438

1.309.174

3.194.753

-1.309.174

1.309.174

dekkingsmiddelen Totaal Stortingen Mutaties reserves Totaal

Samenvatting investeringsbudgetten INVESTERINGSBUDGETTEN De mutaties op de investeringen betreffen doorschuivingen en bijstellingen van investeringskredieten. In onderstaande tabel vindt u een samenvatting van doorgeschoven en bijgestelde investeringskredieten per subprogramma en per jaar. In alle tabellen is een + een voordeel en een - een nadeel. 2025

SUB-PRG

2026

2027

2028

SPRG-2-1

-192.000

SPRG-2-2

3.173.323

-2.042.900

-1.535.000

791.669

SPRG-3-1

-313.186

-200.000

SPRG-3-2

SPRG-3-4

877.801

-666.795

-24.500

SPRG-4-1

-19.945

SPRG-A-1

SPRG-A-2

92.000

-147.000

3.617.993

-2.909.695

-1.706.500

791.669

Totaal

Omschrijving

2025

2026

2027

2028

Doorschuiven

4.748.400

-3.106.900

-1.706.500

791.669

Bij- en aframingen

-1.130.407

197.205

Totaal

3.617.993

-2.909.695

-1.706.500

791.669

DOORSCHUIVINGEN In onderstaande tabel vindt u de doorgeschoven investeringskredieten per jaar. Omschrijving

2025

Huisvesting strandreddingsbrigade

850.000

Herinrichting Openbare Ruimte Oude Haven Zierikzee

835.000

Herinrichting Weststraat-Balie Zierikzee

602.795

Inprikker Burgh-Haamstede

550.000

Herinrichting Stadspark Zaagmolen Zierikzee

351.129

Herinrichting Scheepstimmerdijk, Duiker 't Sas Zierikzee

213.000

Herinrichting Calandweg-Scheepstimmerdijk Zierikzee

212.000

Kwaliteitsverbetering P+R te Renesse

200.000

Vervangen 31 abri's

185.161

Installatie Kolkenzuiger

167.000

Herinrichting Trambaan-Julianastraat Zierikzee

152.650

Herinrichting centrumgebied Sirjansland

151.165

Herinrichting Schuithaven Zierikzee

150.000

Diverse mutaties

128.500

Totaal

4.748.400

BIJ- EN AFRAMINGEN In onderstaande tabel vindt u de bijgestelde investeringskredieten in 2025. Omschrijving

2025

Voorbereidingskrediet onderzoek N59

-350.000

Extra budget molens

-693.729

Overige mutaties

-86.678

Totaal

-1.130.407

Programma 1 Werken

Sub-Programma 1.1 Economie sterk water gerelateerd WAT WILLEN WE BEREIKEN? 1.1.1. We versterken de watereconomie.

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 1.1.1.3. We bepalen een zoeklocatie voor een water gerelateerd bedrijventerrein Omschrijving (toelichting) Het onderzoek naar de marktkansen en de locatiescan voor de ontwikkeling van een watergerelateerd bedrijventerrein voor aquacultuur en zilte teelten is gereed. De besluitvorming in de gemeenteraad over het verder gaan met een watergerelateerd bedrijventerrein vindt eind 2024 / begin 2025 plaats. Bij een besluit om verder te gaan met deze ontwikkeling is de volgende stap om een haalbaarheidsonderzoek (ruimtelijk, financieel, maatschappelijk) uit te voeren. Stand van zaken De ontwikkeling van een watergerelateerd bedrijventerrein voor aquacultuur en zilte teelten was een van de richtinggevende keuzes in de raadscommissie Ruimte en Economie op 7 oktober 2024. Het college en de commissie besloten om nu geen volgende stappen te zetten voor een dergelijk terrein. Het voorstel tot een definitief besluit wordt in mei aan de raad aangeboden voor de behandeling in commissie en raad van juni. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

WAT WILLEN WE BEREIKEN? 1.1.6. We realiseren een energieneutraal Schouwen-Duiveland.

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 1.1.6.7. We voeren de Energie-Agenda en de Regionale Energie Strategie uit 15

Omschrijving (toelichting) De gemeente heeft als doel om in 2040 energieneutraal te zijn. Om deze ambitie te bereiken stellen we iedere 5 jaar een energieagenda met projecten en maatregelen op. Inmiddels hebben we een tweede energieagenda voor de jaren 2025-20230 opgesteld voor de thema's: energiebesparing, duurzame energieopwekking, warmtetransitie en duurzame mobiliteit. De uitvoering van de energieagenda is een structurele activiteit tot Schouwen-Duiveland in 2040 energieneutraal is. In de Regionale Energie Strategie Zeeland (RES-Zeeland) werken de provincie, Zeeuwse gemeenten, waterschap en de netbeheerder samen met andere partijen om de CO2 uitstoot in 2030 met 55% te reduceren en in 2050 met 95%. Voor de uitvoering stellen we ieder jaar een uitvoeringsplan op. Stand van zaken We stelden een concept tweede energieagenda voor de jaren 2025-2030 op voor de thema's: energiebesparing, duurzame energieopwekking, warmtetransitie en duurzame mobiliteit. De conceptagenda leggen we in het tweede kwartaal voor aan inwoners en andere stakeholders. Daarna volgt de aanbieding van de energieagenda aan de raad. Verder actualiseerden we de RES 1.0 naar een RES 2.0. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

1.1.6.8. We voeren de regeling voor een innovatiefonds energieoplag uit (Amendement A3 programmabegroting 2025-2028). Omschrijving (toelichting) Om energieneutraal te worden moeten we niet alleen duurzame energie opwekken en energie besparen, maar ook energie lokaal opslaan. Initiatieven om energie te besparen of op te wekken stimuleren we al volop, energieopslag blijft daarbij achter. We moeten op zoek naar innovatieve oplossingen voor energie opslag. Innovatie zorgt immers voor vooruitgang. We stellen een innovatiefonds energieopslag in en zetten daar de €150.000 voor in die de raad daar via Amendement A6 programmabegroting 2024-2027 beschikbaar voor stelde.

We onderzoeken samen met de denktank energietransitie de innovatieve mogelijkheden voor energieopslag voor particulieren en bedrijven, waarmee we het innovatiefonds energieopslag vorm kunnen geven. Uiterlijk in het tweede kwartaal van 2025 leggen we de raad een voorstel voor, waarin we de mogelijkheden voor het innovatiefonds energieopslag uitwerken. Een kleinschalige thuisbatterij voor particulieren is inmiddels niet meer innovatief te noemen. Daarom is het vanaf het tweede kwartaal van 2025 vooruitlopend op het in te stellen innovatiefonds energieopslag voor particuliere huishoudens al mogelijk om een subsidie aan te vragen voor de aanschaf en installatie van een thuisbatterij van maximaal 10 kWh voor eigen gebruik. We zetten daar bestaande budgetten voor verduurzamingssubsidies voor in en komen, als die budgetten uitgeput dreigen te raken, naar de raad met een verzoek tot aanvulling van het budget. Stand van zaken In het eerste kwartaal van 2025 stelden we samen met de denktank energietransitie een subsidieregeling op voor kleinschalige energieopslag voor inwoners en ondernemers. Deze treedt vanaf 1 mei in werking. Het voorstel voor een innovatiefonds voor collectieve energieopslag werken we samen met de denktank verder uit om deze in het derde kwartaal te vaststelling voor te leggen aan het college. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

WAT WILLEN WE BEREIKEN? 1.1.7. Schouwen-Duiveland klimaatbestendig en water robuust in 2050.

WAT WILLEN WE BEREIKEN? 1.1.8. We zetten in op verduurzaming van bedrijven en bedrijventerreinen

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 1.1.8.2. We voeren het plan van aanpak voor verduurzaming van bedrijven uit. Omschrijving (toelichting) 17

Via het plan van aanpak verduurzaming bedrijven ondersteunen we bedrijven en verenigingen met duurzaamheidsvouchers, de jaarlijkse uitreiking van de Duurzaam Ondernemen Prijs en een laagrentende lening voor het uitvoeren van duurzame maatregelen. Het plan van aanpak verduurzaming bedrijven voeren we gebiedsgericht uit. Met de tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat-en energiebeleid (CDOKE) huren we extra capaciteit in om bedrijven en stichtingen en verenigingen te begeleiden bij het verduurzamen. Stand van zaken Momenteel werken we in bedrijvenpark Zierikzee Zuid en Renesse met 'actie leer teams' aan concrete projecten. Een actie leer team is een groep ondernemers die samen optrekken om concrete oplossingen te vinden op een specifiek onderwerp, bijvoorbeeld all-electric, duurzame mobiliteit of circulaire economie. In Burgh-Haamstede en Bruinisse startten we met de inventarisatie. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

1.1.8.3. We voeren het plan van aanpak voor verduurzaming van gemeentelijke gebouwen uit. Omschrijving (toelichting) De door de raad vastgestelde routekaart verduurzaming gemeentelijk vastgoed geeft per gebouw of activiteit aan welke stappen ondernomen moeten worden om in 2040 energieneutraal te zijn. Met het verduurzamen van het gemeentelijk vastgoed zetten wij in op energiebesparing en duurzame energieopwekking. Als gemeente hebben wij een voorbeeldfunctie. Ons gemeentehuis heeft inmiddels een energielabel A+++. Voor een aantal gebouwen waaronder het gemeentehuis, het kantoor van de reinigingsdienst, de uitvoeringsdienst en de gemeentelijke havens stelden wij in 2023 een plan op voor het versneld verduurzamen. Deze voeren we in 2025 verder uit. Voor het gemeentehuis betreft dit het aanpassen van de verlichting en het invoeren van een energiemanagement systeem.

Het verduurzamen van de overige gebouwen nemen wij mee in een Duurzaam Meerjaren Onderhoudsplan (DMJOP) dat in 2025 gereed is. Stand van zaken Momenteel werken we aan het versneld verduurzamen van het gemeentehuis, het UOR, de reinigingsdienst en de gemeentelijke havens. Voor de overige gebouwen stellen we een Duurzaam Meerjaren Onderhoudsplan (DMJOP) op. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

WAT WILLEN WE BEREIKEN? 1.1.9. Schouwen- Duiveland is in 2050 volledig circulair.

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 1.1.9.1. We stellen beleid op op het gebied van circulaire economie Omschrijving (toelichting) Samen met de andere Zeeuwse gemeenten stelden wij in 2024 beleid Circulaire Economie Zeeuwse gemeenten op. Hierbij sluiten we aan bij de landelijke doelstelling om in 2030 50% minder primaire abiotische grondstoffen (mineralen, metalen en fossiel) te gebruiken en in 2050 voor 100% circulair te zijn. Het Zeeuwse beleid werken we in 2025 uit in een gemeentelijke agenda op het gebied van circulaire economie. Deze gemeentelijke agenda sluit aan bij het thema circulaire economie van het spoorboekje Duurzaamheid en Milieu. Voor de uitvoering van het beleid circulaire economie nemen we op de lijst te honoreren prioriteiten 2025-2028 een budget op van jaarlijks € 24.740. Daarnaast nemen we voor 2025 tot en met 2027 middelen op voor formatie voor een beleidsmedewerker circulaire economie. Voor deze formatie zetten wij de CDOKE gelden in. Stand van zaken De raad stelde het Zeeuws beleid circulaire economie in het eerste kwartaal van 2025 vast. Vanuit de CDOKE gelden breidden we onze capaciteit uit met een beleidsmedewerker circulaire economie. Concrete projecten die 19

we momenteel uitvoeren zijn: onderzoek naar een circulaire hub op bedrijvenpark Zierikzee Zuid en onderzoek naar de CO2 tool bij inkoopprojecten. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

TOELICHTING EXPLOITATIE Diverse maatregelen energie en klimaat, incidenteel nadeel lasten € 258.000 In 2024 zijn niet alle middelen besteed voor maatregelen op het gebied van energie en klimaat. Het gaat hierbij om isolatiesubsidies en subsidies voor zonnepanelen en warmtepompen. Deze middelen voeren we in 2025 opnieuw op omdat de mogelijkheid van aanvragen van subsidies in 2025 doorloopt en we een gedeelte van het budget, conform een amendement van de raad, gebruiken voor subsidie voor energieopslag. Specifieke uitkeringen energiearmoede, Nationaal Isolatieprogramma incidenteel nadeel lasten € 508.000 en incidenteel voordeel baten € 508.000 (per saldo nihil) De niet bestede middelen uit 2024 ramen we opnieuw in 2025 omdat de besteding in meerdere jaren mag plaatsvinden. Zie ook de toelichting in de jaarrekening 2024.

TOELICHTING INVESTERINGEN Op dit onderdeel melden wij u geen afwijkingen.

Sub-Programma 1.2 Innovatieve landbouw, tuinbouw, visserij en aquacultuur WAT WILLEN WE BEREIKEN? 1.2.5. We zetten in op toekomstbestendige landbouw, tuinbouw en visserij.

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 1.2.5.1. We ondersteunen agrariërs en vissers in de veranderingen die zij vanwege duurzaamheid moeten doorvoeren via innovatie, onderzoek, kennis, netwerk en subsidiemogelijkheden Omschrijving (toelichting) Vanaf het 4e kwartaal 2024 pakken we samen met betrokken ondernemers en Agrarisch Schouwen-Duiveland onderzoeksvragen en praktijkproeven op het gebied van verduurzaming, klimaat, water en landbouw, landschap en natuur binnen het samenwerkingsverband Living Lab op. Dit volgt op het programma Broedplaats Zoet Water dat eind 2024 wordt opgeleverd. Daar waar het kan schalen we op en versnellen we de vernieuwing. We blijven actief communiceren over de voortgang van de onderzoeken en proeven en delen de kennis en resultaten zodat ook anderen kiezen voor nieuwe oplossingen. We continueren daarmee het Living Lab en faciliteert dit nieuwe programma voor Living Lab vanaf 2025. We zoeken daarvoor de benodigde partners en financiering via Europese-, Rijks- of regionale gelden en de benodigde cofinanciering. Op de lijst te honoreren prioriteiten 20252028 nemen we hiervoor een jaarlijks budget op van € 105.000. Voor de visserij voeren we vanaf 2025 samen met de visserijsector het Visserij Ontwikkel Plan uit.

Voor Schouwen-Duiveland bestaat dit uit het versterken van de visserijketen door het verhogen van de regionale afzet van duurzame visserij- en scheldier- en andere zilte producten en het verbreden van het assortiment voor de lokale markt (o.a. horeca, recreatie, lokale middenstand en charterschepen). Met dit plan ondersteunen we samen met de visserijsector onze visserijgemeenschappen in Zierikzee en Bruinisse. In het najaar van 2024 besluit het Ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur definitief over hun financiële bijdrage. Activiteit 1.4.1.3 is met deze activiteit samengevoegd. Stand van zaken We werken op dit moment aan het opstellen van het vervolg van Living Lab Schouwen-Duiveland nu per 1 april de Broedplaats Zoet Water Schouwen-Duiveland officieel is afgerond. Samen met de agrariërs stellen we een programma op voor de komende jaren en houden hierbij zoveel mogelijk rekening met hun wensen. De website Living Lab Schouwen-Duiveland is volledig bijgewerkt met de laatste resultaten van de broedplaats. Over de projecten die nog niet afgerond zijn, zijn we in overleg met de provincie Zeeland om dit eventueel van de 21

gemeente over te nemen. De provincie neemt in ieder geval de projecten van het Fieldlab Burghsluis over (effluentgebruik van rioolwaterzuiveringsinstallatie (RWZI) en aanpassen watergang om zoet en zout beter te scheiden). Besloten is de uitvoering van het Visserij Ontwikkelingsplan door te schuiven naar 2026. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

1.2.5.2. We zijn actief betrokken en leveren onze inbreng bij het opstellen van het gebiedsplan door provincie Zeeland in het kader van het Nationaal Programma Landelijk Gebied. Omschrijving (toelichting) Kabinet Schoof gaat niet verder met de uitvoering van het Nationaal Programma Landelijk Gebied (NPLG). Het bijbehorende Transitiefonds is vervallen. Het Regeerakkoord geeft in het najaar 2024 duidelijkheid over het Rijksbeleid voor het landelijk gebied. Provincie Zeeland besloot in juli 2024 wel door te gaan met een eigen Zeeuws Gebiedsprogramma Landelijk Gebied en Stikstof en heeft een uitvoeringsorganisatie landelijk gebied opgericht. We nemen actief deel aan dit provinciale proces. We brengen onze gemeentelijke doelen en plannen in en benutten kansen om deze te behalen. Voor Schouwen-West kiest de provincie voor een integrale gebiedsgerichte aanpak. Samen met de provincie en gebiedspartijen geven we in 2025 vorm en inhoud aan dit gebiedsproces en leggen we de afspraken die we met de provincie maken vast. Het gezamenlijk zoeken naar oplossingen is onze insteek. Onze rol bestaat in ieder geval uit de lokale vertegenwoordiging en belangenbehartiging en de ruimtelijke vertaling van maatregelen en oplossingen.

Stand van zaken We nemen deel aan de externe provinciale werkgroep Zeeuws gebiedsprogramma Landelijk gebied en natuur en leveren onze inbreng op een nieuw provinciaal maatregelenpakket. Provincie Zeeland beslist hier eind augustus over. Er is ambtelijk en bestuurlijk overleg over de intentie om als provincie, waterschap en gemeente samen te werken in het gebiedsproces Schouwen-West. Het ontwerp van deze intentieverklaring en afsprakenkader worden in juni bestuurlijk met de gedeputeerde besproken. Wij informeren de raad medio 2025 met een raadsbrief over de stand van zaken van het gebiedsproces Schouwen-West.

Geld (indicator)

Tijd (indicator)

WAT WILLEN WE BEREIKEN? 1.2.6 We versterken ecologie en biodiversiteit.

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 1.2.6.1. We geven vorm en inhoud aan het blauw-groen netwerk samen met gebiedsbeheerders en nemen de kansen voor recreatie daarin mee. Omschrijving (toelichting) Voortkomend uit het Spoorboekje Duurzaamheid en Milieu stellen we in 2025 een biodiversiteitsvisie en een bijbehorend uitvoeringsprogramma op. Hiervoor voeren we overleg met het Platform Biodiversiteit. Uitvoering van agrarisch natuurbeheer en andere agro-ecologische maatregelen dragen al bij aan het versterken van de ecologie in het landelijk gebied. In de visie Biodiversiteit bundelen we de activiteiten die al lopen en stemmen deze op elkaar af. Het uitvoeringsprogramma Biodiversiteit zet verder in op groene en blauwe maatregelen die bijdragen aan het versterken van ecologische netwerk. Stand van zaken In december 2024 stelden we het plan van aanpak voor de biodiversiteitsvisie vast. Begin 2025 startten we met de aanbesteding voor de selectie van een adviesbureau. We selecteerden een adviesbureau dat ons ondersteunt bij het opstellen van de biodiversiteitsvisie en uitvoeringsagenda. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

1.2.6.5. Bij het openbaar groenbeheer zetten we in op versterking van de biodiversiteit. Omschrijving (toelichting) De raad stelde het groenbeleid- en beheerplan in maart 2024 vast. Dit plan heeft de samenhang met klimaat en biodiversiteit als uitgangspunt. De basis van biodiversiteitswinst is het uitvoeren van een nulmeting biodiversiteit; wat is de huidige biodiversiteitswaarde van ons openbaar groen? In ons groenareaal onderscheiden we hierin twee typen groen: de kruidachtige vegetatie (bermen, gazon, etc) en houtige beplanting. In het grasbeheer is de meeste biodiversiteitswinst te behalen. De nulmeting biodiversiteit kruidachtige vegetatie voeren we uit in 2024 en 2025. Ons areaal is zodanig groot dat de nulmeting opgesplitst is in twee delen: in 2024 SchouwenDuiveland west en in 2025 Schouwen-Duiveland oost. Zo kunnen we vanaf 2025 het ecologisch maaibeheer gefaseerd invoeren. De nulmeting biodiversiteit houtige beplanting start in de tweede helft van 2024 en vormt de basis voor aanpassingen in beheer en aanleiding tot omvormingen. We werken dit uit in meer diversiteit in soorten, het op orde brengen van de technische staat van het groen en het beter beheersen van de invasieve exoten. Stand van zaken De nulmeting biodiversiteit kruidachtige vegetatie Schouwen-Duiveland west is afgerond. Deze nulmeting is meegenomen bij het uitwerken van ons natuurlijk maaibeheer.

Hiermee zijn we in april 2025 begonnen. Aan de westkant van de Delingsdijk maait de aannemer dit jaar zodanig dat de biodiversiteit kan toenemen. Aan de oostkant van de Delingsdijk voeren we vanaf mei 2025 de nulmeting biodiversiteit kruidachtige vegetatie uit. Deze inventarisatie gebruiken we bij het bepalen van natuurlijk maaibeheer op Schouwen-Duiveland oost. Met de ervaringen uit Schouwen-Duiveland west maaien we dan vanaf het groeiseizoen 2026 op heel SchouwenDuiveland op een natuurlijke manier. De nulmeting biodiversiteit houtige beplanting is afgerond en gebruiken we als basis voor onze renovatieplannen. Dit in combinatie met de nulmeting technische staat beplanting. Voor de beheersing van de invasieve exoten maken we een plan van aanpak, voortbordurend op de ervaringen van de proefpilots bestrijding Japanse duizendknoop. De globale kostenraming uit het Groenbeleid- en beheerplan geeft een richtbedrag voor onderhoud en vervanging van groen. We kunnen hier nu mee vooruit. Indien nodig vragen we op projectbasis extra budget aan. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

1.2.6.8. We stellen een visie Biodiversiteit op Omschrijving (toelichting) Biodiversiteit is een belangrijk thema bij het ontwikkelen van plannen voor de leefomgeving. In 2025 stellen we een visie biodiversiteit op. Het opstellen van een visie Biodiversiteit is een nadere uitwerking van spoor 3 biodiversiteit uit het spoorboekje duurzaamheid en milieu en het vastgestelde groenbeleid- en beheerplan Schouwen-Duiveland. In de visie beantwoorden we de vragen: hoe kunnen we de biodiversiteit beschermen en verbeteren (1), wat gaan we daarvoor concreet doen (2) en wie en wat hebben we daarvoor nodig (3)? Voor het opstellen van de visie en de uitvoering daarna is specifieke (ecologische) kennis vereist en extra capaciteit noodzakelijk. We nemen hiervoor op de lijst te honoreren prioriteiten 2025-2028 voor 3 jaar budget op voor een ecoloog. Hiervoor zetten we de CDOKE gelden in. Stand van zaken Het plan van aanpak biodiversiteitsvisie met uitvoeringsagenda is vastgesteld op 3 december 2024. In april 2025 kozen we het studiebureau, dat samen met ons en met de provincie Zeeland de biodiversiteitsvisie met uitvoerinsgagenda uitwerkt. We hebben hiervoor een samenwerkingsovereenkomst met de provincie Zeeland. De provincie borgt de ambitie voor de groenblauwe dooradering.

Groenblauwe dooradering is een netwerk van groene en blauwe landschapselementen in het landschap die met elkaar verbonden zijn. Groene elementen zijn bijvoorbeeld bomen, heggen, en struiken, terwijl blauwe elementen sloten, beken en andere waterlopen zijn. Dit netwerk draagt bij aan een brede biodiversiteit, klimaatbestendigheid en de kwaliteit van het landschap. Niet alleen de groenblauwe dooradering, maar ook andere beleidstrajecten die raakvlakken hebben, worden meegenomen in de visie. In mei werken we een vacature uit voor het aanstellen van een ecoloog op halftijdse basis. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

1.2.6.9. We stellen een Soort Management Plan op Omschrijving (toelichting) Nederland staat voor de uitdaging om grote aantallen huizen te isoleren en tegelijkertijd diersoorten te beschermen die in spouwmuren en onder daken leven. Denk aan vleermuizen, gierzwaluwen en huismussen. In het kader van de Wet natuurbescherming moet iedere gemeente een Pre-Soort Management Plan (Pre-SMP) en daarna een Soort Management Plan (SMP) opstellen. Het doel van het Soortenmanagementplan is het actief verbeteren van de staat van instandhouding van beschermde dieren- en plantensoorten. Een SMP houdt in dat de gemeente gebiedsgericht of voor de gehele gemeente een ecologisch onderzoek doet. In een pre-SMP neemt de gemeente compenserende maatregelen ter bescherming van aanwezige diersoorten (vleermuizen, gierzwaluwen en huismussen). Het gaat hier om extra nestgelegenheid creëren. Met het pre-SMP en het SMP krijgen wij een ontheffing voor isolerende maatregelen. Hierdoor is het individueel ecologisch onderzoek per woning niet meer nodig. Voor het opstellen van het SMP nemen we op de lijst te honoreren prioriteiten 2025-2028 in de jaren 2025 en 2026 een jaarlijks budget op van € 280.000. Het provincie Zeeland stelt hiervoor per jaar € 92.500 subsidie beschikbaar. Stand van zaken Voor het opstellen van een Soortenmanagementplan (SMP) is een ecologisch bureau nodig.

In 2024 hebben we een Europese aanbesteding uitgezet. Hier zijn geen inschrijvingen op gekomen. We zijn nu in gesprek met bureaus over de mogelijkheden voor het opstellen van een SMP vanaf het derde kwartaal 2025. In het kader van de gedragscode Natuur Vriendelijk Isoleren (NVI) werken we aan compenserende maatregelen voor vleermuizen door het plaatsen van kraamkasten voor vleermuizen. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

1.2.6.10. We voeren de biodiversiteitsagenda uit (Amendement A15 programmabegroting 20252028)

Omschrijving (toelichting) We voeren vanaf 2025 de Biodiversiteitagenda uit en we stellen daar een bedrag van € 45.000 per jaar voor beschikbaar. Hiervoor kunnen we kleine projecten en communicatie-activiteiten op het gebied van biodiversiteit uitvoeren. Stand van zaken We stelden het plan van aanpak biodiversiteitsvisie in december 2024 vast. Samen met de provincie Zeeland hebben we een samenwerkingsovereenkomst om de biodiversiteitsvisie met uitvoeringsagenda vorm te geven. Ondertussen is er een studiebureau aangesteld om de visie met uitvoeringsagenda uit te werken. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

WAT WILLEN WE BEREIKEN? 1.2.7 We zetten in op een goede zoetwatervoorziening voor een toekomstbestendige landbouw.

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 1.2.7.1. We voeren een gerichte lobby voor een structurele oplossing van de zoetwaterproblematiek. Ook gaan we in overleg met betrokken overheden en andere stakeholders waarbij we aandacht hebben voor zowel externe aanvoer als duurzame initiatieven. Omschrijving (toelichting) We werken verder aan het vinden van duurzame oplossingen voor de verbetering van onze zoetwaterbeschikbaarheid. Met het samenwerkingsverband Living Lab blijven we ons inzetten voor voldoende zoet water en pakken we kansen om de zoetwaterbeschikbaarheid te verbeteren. Concreet gaat het om maatregelen voor waterbesparing, hergebruik, opslag boven- en ondergronds, teelten en beplanting die minder water vragen, verbetering van het watervasthoudend vermogen van de bodem en aanpassing van het watersysteem. Bij de oplossingen houden we rekening met een goed evenwicht tussen te veel en te weinig water want ook vernatting kan een probleem zijn. In 2025 geven we uitvoering aan een vervolg van de projecten van de Broedplaats zoet water. Daarnaast werken we mee aan demonstratieprojecten die moeten aantonen dat 27

duurzame innovatieve oplossingen ook daadwerkelijk functioneren en bij kunnen dragen aan een betere zoetwatervoorziening. Tenslotte wegen we af of, en zo ja op welke wijze, de lobby 'zoet water' een vervolg krijgt. Op de lijst te honoreren prioriteiten 2025-2028 nemen we zowel in 2025 als in 2026 een budget op van € 100.000 voor de lobby zoetwater en voor onderzoek naar externe aanvoer, om daarmee in te zetten op een concreter uitgewerkt plan. De activiteiten 1.2.7.2 en 1.2.7.3 zijn met deze activiteit samengevoegd. Stand van zaken We gaven uitvoering aan het Living Lab met broedplaats zoet water. Tot en met april 2025 ondersteunde Hague Public Affairs ons met de lobby zoet water. We werkten aan een advies over voortzetting van het Living Lab voor de komende jaren. Hiervoor raadpleegden we partners, adviseurs en andere betrokkenen uit ons netwerk. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

TOELICHTING EXPLOITATIE Project Aquatuur, incidenteel voordeel lasten € 149.000 en incidenteel nadeel baten € 149.000 (per saldo nihil) Interreg en provincie Zeeland besloten geen subsidie te verlenen aan de gemeente voor dit project ,omdat er volgens hen aanbestedingsfouten zijn gemaakt. Na deze kennisgeving is het project on hold gezet. De geraamde bedragen in onze administratie zetten we daarom op nihil. Project Broedplaats Zoet Water, incidenteel nadeel lasten € 261.000 en incidenteel voordeel baten € 261.000 (per saldo nihil) In 2024 zijn de onderdelen bodem- en watercoaching en de voucherregeling zoetwaterinnovaties geheel afgerond. Om de resultaten van de zoetwateracademie (kennis en leren), taskforce governance en de drie fieldlabs te kunnen behalen is uitstel gevraagd bij de subsidieverstrekker. Dit is toegekend . De lasten en baten voor de afronding van het traject ramen we daarom in 2025. Zie ook de toelichting bij de jaarrekening 2024.

TOELICHTING INVESTERINGEN Op dit onderdeel melden wij u geen afwijkingen.

Sub-Programma 1.3 Florerende kleinschalige bedrijvigheid WAT WILLEN WE BEREIKEN? 1.3.1 We zetten in op revitalisering en herstructurering van bestaande bedrijventerreinen en intensivering van ruimtegebruik.

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 1.3.1.2. We voeren de herstructurering van Haringvlietplein fase 2 (laatste) uit Omschrijving (toelichting) De tweede fase van de herstructurering volgt na een gefaseerde verwerving en akkoord over verplaatsing van de nog aanwezige bedrijven op het Haringvlietplein. Voor de eerste retailformule, de Action die al op het Haringvlietplein 2 is gevestigd en binnen fase 2 een nieuwe winkel wil openen, is een sluitende overeenkomst gesloten om in de nieuwbouw te exploiteren. De verwerving en verplaatsing van Centerpoint vraagt om meer (financiële) inspanningen en creativiteit, om fase 2 daadwerkelijk te realiseren. Een eerste zichtbare realisatie van fase 2 verwachten we op zijn vroegst in 2026, na het doorlopen van de onderhandelingen en de ruimtelijke procedure. Stand van zaken De komende maanden wordt duidelijk of de laatste ontbrekende partij minnelijk wil participeren in de herontwikkeling Fase 2. Na akkoord of afwijzing volgt er zo spoedig mogelijk een raadsvoorstel. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

1.3.1.3. We stellen een Uitvoeringsplan bestaande kleinschalige bedrijventerreinen op Omschrijving (toelichting) Op basis van het vastgestelde nieuwe bedrijventerreinenprogramma maken we in 2025 een Uitvoeringsplan voor de kleinschalige bedrijventerreinen. We zetten daarbij in op schone, veilige en toekomstbestendige bedrijventerreinen. De uitvoering pakken we samen met de ondernemers op. 30

Stand van zaken Het nieuwe bedrijventerreinenprogramma is in mei gereed. Daarna leggen we het voorstel ter vaststelling voor aan de raad. Dit staat gepland voor juni. Gelijktijdig met de vaststelling verzoeken wij om extra financiering voor het opstellen van het uitvoeringsplan kleinschalige bedrijventerreinen. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

WAT WILLEN WE BEREIKEN? 1.3.2. We ondersteunen Bedrijven Investerings Zones (BIZ- zones) en geven een economische impuls aan opgerichte BIZ-zones.

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 1.3.2.3. Bij voldoende draagvlak van de ondernemers doorlopen we de BIZ procedure Omschrijving (toelichting) Gelet op de beschikbare capaciteit voor begeleiding doorlopen we één BIZ-procedure per jaar. Voorwaarde hierbij is dat bij de start van de procedure uit de inventarisatie blijkt dat er voldoende draagvlak bij ondernemers is. Er zijn nog geen signalen dat er een aanvraag komt vanuit een nieuwe kern voor 2025. Stand van zaken Tot op heden is er geen nieuwe aanvraag ingediend voor een nieuwe Bedrijveninvesteringszone. We hebben ook geen signalen ontvangen dat er in 2025 nog een aanvraag komt. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

1.3.2.5 We verlengen de economische Impuls BIZ (Amendement A10 kadernota 2022) Omschrijving (toelichting) Er zijn drie actieve BI-zones met verschillende looptijden: •

Zierikzee: 2022-2026

•

Burgh-Haamstede 2023-2027

•

Bruinisse: 2024- 2028

Gedurende deze looptijden staat de Economische Impuls gereserveerd in de begroting. Hierna, dus voor het eerst in 2027, moet opnieuw besloten worden of deze financiële middelen beschikbaar blijven. Deze afweging maakt uw raad bij behandeling van de programmabegroting 2027-2030. Stand van zaken Wij komen hier bij de Kadernota voor de programmabegroting 2027-2030 op terug. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

1.3.2.6 We voeren samen met de OV/BIZ Zierikzee, de OV/BIZ Burgh-Haamstede en de OV/BlZ Renesse een pilot 'Kernenmanager' uit. (Amendement A6 programmabegroting 2022-2025 en Raadsbesluit Uitbreiding pilot kernenmanager (8288620)) Omschrijving (toelichting) De evaluatie van de pilot kemenmanager, die loopt tot 31 december 2024, moet we nog opstarten. Daarom verlengen we de pilot kemenmanager met 1 jaar tot 31 december 2025. In het eerste kwartaal 2025 starten we de evaluatie op. ln het tweede kwartaal 2025 ronden we de evaluatie af en leggen we de evaluatie voor aan de raad inclusief een voorstel voor het eventuele vervolg vanaf 1 januari 2026. Eventuele financiële consequenties nemen we mee in de programmabegroting 2026-2029. Indien de raad besluit dat er geen vervolg komt dan stopt het project kemenmanager per 1 januari 2026.

Stand van zaken De evaluatie van de pilot kernenmanager bereiden we op dit moment voor. In juni bieden we deze aan aan de raad. De financiële consequenties betrekken we bij de programmabegroting 2026-2029. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

WAT WILLEN WE BEREIKEN? 1.3.3. We stimuleren en faciliteren (kleinschalige) bedrijvigheid op Schouwen-Duiveland.

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 1.3.3.3. We realiseren een ondernemersloket (inclusief Amendement A4 programmabegroting 2025-2028) Omschrijving (toelichting) We zetten in op het optimaliseren van onze dienstverlening aan ondernemers. Dat kan door middel van een ondernemersloket. Hiertoe legden we de commissie Ruimte en Economie in 2024 een aantal scenario’s voor. Deze variëren van het optimaliseren van onze huidige inzet tot uitbreiding van formatie. Conform de voorkeur van de raadscommissie voor het bieden van extra ondersteuning aan ondernemers naast het gebruik van reguliere kanalen, breiden we de ambtelijke capaciteit uit met 1, 0 fte bedrijfscontactfunctionaris per 1 januari 2025. Daarnaast zetten we in het eerste kwartaal 2025 en eventueel het tweede kwartaal 2025 totaal maximaal 120 uur externe ondersteuning in om de structuur van het ondememersloket op te zetten en concrete werkafspraken op te stellen voor de inteme organisatie, zodat we het ondernemersloket nog in 2025 realiseren. Omdat de verwachting is dat de ambtelijke capaciteit nog niet op 1 januari 2025 is ingevuld, gebruiken we de vacatureruimte die hierdoor ontstaat voor dekking van de extra ondersteuning. De extra ondersteuning schatten we in op €15.000.

Stand van zaken We startten met de werkzaamheden voor het realiseren van een ondernemersloket. Inmiddels zijn we een eind gevorderd met de inrichting van een digitaal loket. Dit loket is voor onze ondernemers al te raadplegen op de website van de gemeente. Binnenkort pakken we de werving van 1 fte extra bedrijfscontactfunctionaris op per 1 januari 2026. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

1.3.3.6. We ondersteunen bedrijven, die willen innoveren en ontwikkelen met innovatievouchers (inclusief Amendement A5 programmabegroting 2025-2028) Omschrijving (toelichting) We ondersteunen bedrijven die willen innoveren en ontwikkelen. Als ondernemers een initiatief hebben zorgen we ervoor dat zij professioneel advies kunnen inhuren om hun aanvraag te onderbouwen en om de innovatie/ontwikkeling ook te kunnen implementeren. Voor de (verblijfs)recreatieve sector zetten we via Impuls Zeeland al jaren innovatievouchers in. ln het coalitieakkoord is opgenomen dat deze voucherregeling ook voor andere ondernemers beschikbaar komt. Hiervoor is jaarlijks € 100. 000 beschikbaar. Vanaf 2025 zetten we in samenwerking met Impuls Zeeland en eventueel ook Dockwise MKBbreed innovatievouchers in waarmee ondernemers een deel van de advieskosten voor innovatie en ontwikkeling kunnen financieren en ondersteund kunnen worden bij de implementatie hiervan. We zetten daar de € 100. 000 voor in die in de begroting reeds structureel per jaar beschikbaar is voor uitbreiding van de voucherregeling. We brengen de mogelijkheid om een beroep te doen op innovatie- en ontwikkelvouchers actief en breed onder de aandacht van al onze MKB-ondernemers. We stimuleren hen om er gebruik van te maken en zetten daar zodra dat mogelijk is het ondernemersloket voor in.

Als het budget in enig jaar uitgeput dreigt te raken dan komen we naar de gemeenteraad met een voorstel voor aanvullend budget.

Stand van zaken Momenteel werken we samen met ondernemersvereniging Schouwen-Duiveland, Impuls en Dockwise aan een voucherprogramma voor ondernemers uit het MKB. We verwachten dat dit halverwege het jaar beschikbaar is. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

WAT WILLEN WE BEREIKEN? 1.3.4. We stimuleren en faciliteren maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO).

WAT WILLEN WE BEREIKEN? 1.3.5. Er is een optimale (digitale) infrastructuur.

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 1.3.5.4. In het kader van een betere bereikbaarheid en ontsluiting van Zierikzee onderzoeken we de mogelijkheden voor structurele verbeteringen van mobiliteit in en om de stad Omschrijving (toelichting) Het gehele tracé van de N59 ter hoogte van Zierikzee vraagt om een structurele oplossing voor een snellere doorstroming, een veiligere verkeersituatie en een betere leefbaarheid. Op basis van de in 2023 gestarte gebiedsgerichte aanpak (GGA) Zierikzee, zijn we samen met de andere wegbeheerders (provincie Zeeland, Rijkswaterstaat, waterschap Scheldestromen) aan de slag met de (deel)oplossingen. Er ligt een concreet schetsontwerp voor het tracé aansluiting N59 met de Grevelingenstraat tot aan de kruising met de Weg van de Val op tafel. Na besluitvorming in 2025 over de ontwerp blauwdruk van dit nieuw tracé met kruispuntoplossingen, zetten we de opvolgende stappen van voorbereiding tot en met realisatie. Om deze integrale ontwerpopgave binnen Zierikzee en de onderzoeken voor de (deel)oplossingen mogelijk te maken, kende de raad in 2022 een voorbereidingskrediet toe van € 600.000. Na de vaststelling van deze blauwdruk, richten we ons samen met de overige wegbeheerders op de nodige onderzoeken voor de vervolgfasen Definitie/Ontwerp. Daarin brengen we een verdere verfijning richting de 35

realisatie van de reconstructie rotonde N59/N654 en de aansluiting van de nog te reconstrueren Grevelingenstraat op de N59. Het oplossend ontwerp kent meerdere opties. Deze opties geven, naast verkeerstechnische aspecten, elk hun ruimtelijke en financiële impact. Het geheel bieden we samen met een verantwoordende rapportage en onderbouwend voorstel aan de raad aan. Voor de ontsluiting van de N59/Grevelingenstraat reserveerde de raad reeds de financiële middelen. Maar als gevolg van het ontwerp, de mogelijk keuze van geboden opties, en zeker als gevolg van aanzienlijk gestegen prijzen, is een aanvullende financieringsaanvraag nodig. Voor de kosten van de overige reconstructies van de tussenliggende wegtracés tussen de aansluiting Grevelingenstraat en de Weg van de Val (waaronder de verplaatsing van het tankstation) en de uit te werken oplossing voor de kruising Laan van St-Hilaire / N59 / Zandweg, is nog financiële dekking nodig. Dit vormt een opgave voor de komende jaren, zowel bij de overige wegbeheerders als voor onze gemeente. Stand van zaken Het advies met de rapportage van de ontwerpen voor de reconstructie van de drie kruisingen op de N59 bieden we in het 3e kwartaal aan de raad aan. Dit doen we , in combinatie met een financieringsvraagstuk en dekkingsvoorstel, voor de kruising N59/Grevelingenstraat en de volledige reconstructie van de Grevelingenstraat. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

1.3.5.8. We voeren een verkenning uit op basis van de MIRT-spelregels voor het poldertracé bij Burgh-Haamstede en voor een veilige oversteekplaats nabij Bruinisse Omschrijving (toelichting) Naar aanleiding van de resultaten van de MIRT verkenning voeren we in samenwerking met Rijkswaterstaat nog nadere studie uit naar de situatie in Bruinisse. De studie moet inzicht geven in de omvang van de problematiek.

Stand van zaken In het paasweekend is met camera's gemeten hoe vaak fietser en voetgangers bij de Molenweg oversteken . De aankomende periode analyseren we bij de resultaten. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

1.3.5.15. Betere bereikbaarheid en veiligheid voor wonen-werken Omschrijving (toelichting) Vanuit Programma Zierikzee zetten we in op de bereikbaarheid van bedrijven door goed ontsloten bedrijventerreinen. Om woon-werkverkeer per fiets te stimuleren zorgen we voor fietspaden op de bedrijventerreinen en zijn we gestart met planvorming op bedrijventerrein Zierikzee Zuid (Zuidhoek/Straalweg/Business Park). Op de lijst te honoreren prioriteiten 2025-2028 nemen wij in 2026 een investeringskrediet op € 313.500 voor een fietsveilige inrichting van de Deltastraat in Zierikzee. Stand van zaken De planvorming voor de fietspadenstructuur Zierikzee Zuid vordert gestaag. In het 2e kwartaal van 2025 starten we met het participatietraject voor een fietsveilige inrichting van de Deltastraat. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

1.3.5.16. Gebiedsontwikkeling Zuidoostflank Zierikzee 150 + 20 KV station inclusief kabeltracee en wijziging structuurvisie Zierikzee 2030

Omschrijving (toelichting) De projectmatige ontwikkeling van de Zuid-Oostflank in Zierikzee vindt plaats voor de drie fasen. Daarbij is de realisatie van het 150/21/10 KV-station van TenneT en Stedin met bijbehorende ruimtelijke inpassing, en bijbehorende kabel en leidingstroken voor Stedin, als eerste fase de primaire opgave. Tegelijk vindt de ontwikkeling van de (gefaseerde) uitbreiding van het bedrijventerrein Zierikzee plaats. Beide ontwikkelingen dragen, samen met een 3-tal infraprojecten (Reconstructie Straalweg, Nieuwe Hoofdontsluiting Noord-Zuid en een calamiteitenontsluiting richting N256), bij aan voornoemde gebiedsontwikkeling.

Stand van zaken Het bestemmingsplan voor het KV-station is vastgesteld. Tegen dit besluit is door 2 partijen beroep ingediend bij de Raad van State. Het is nog niet bekend wanneer de zitting is gepland. De voorbereiding van de ro-procedure voor de Tussen- en de Eindfase van de gebiedsontwikkeling (groei van bedrijventerreinen) is gestart, met als doel een gewijzigd omgevingsplan voor september 2026. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

TOELICHTING EXPLOITATIE Herziening bouwgronden en exploitatieovereenkomsten Zie voor de toelichting op de mutaties van de bouwgronden en exploitatieovereenkomsten sub-programma 2.2. De mutaties van deze herziening raken meerdere sub-programma's. Op dit sub-programma leidt dit tot de volgende mutaties aan de lasten- en batenkant: 2026: incidenteel nadeel lastenkant van € 245.610 en incidenteel voordeel batenkant van € 132.554 2027: incidenteel nadeel lastenkant van € 75.113 en incidenteel voordeel batenkant van € 247.178 2028: incidenteel nadeel lastenkant van € 308.960 en incidenteel voordeel batenkant van € 330.998

BIZ-zones gemeente Schouwen-Duiveland Bij raadsbrief van 11 februari jl. informeerden wij u over de activiteitenplannen en begrotingen van de BIZ-zones binnen de gemeente Schouwen-Duiveland. De BIZ opbrengsten en de doorbetalingen daarvan kunnen per jaar verschillen, maar vallen in principe tegen elkaar weg. We verwerken deze begrotingstechnisch via deze bestuursrapportage.

TOELICHTING INVESTERINGEN Op dit onderdeel melden wij u geen afwijkingen.

Sub-Programma 1.4 Arbeidsmarkt in balans WAT WILLEN WE BEREIKEN? 1.4.1. Samenwerking met het onderwijs en het bedrijfsleven om opleidingsmogelijkheden aan te laten sluiten op de behoefte van de arbeidsmarkt.

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 1.4.1.6 We realiseren het project Hospitality HUB Schouwen-Duiveland (amendement A9 programmabegroting 2022-2025) Omschrijving (toelichting) De ‘Hospitality HUB' draagt bij aan het oplossen van het personeelstekort in de horeca, recreatie en bakkerij. Verder draagt het bij aan de instroom van nieuwe leerlingen/studenten en het behoud en de stimulatie van talent op Schouwen-Duiveland. Dit initiatief is door Pieter Zeeman Lyceum (PZL) en Scalda uitgewerkt in een masterplan. De Hub richt zich op de ontwikkeling van een doorlopende leerlijn van vmbo-mbo in de sectoren horeca, bakkerij en recreatie, waarbij de praktijkopleiding en samenwerking met ondernemers centraal staan. In de Hospitality HUB bieden het onderwijs en de aangesloten bedrijven workshops, trainingen en begeleiding aan. Hierbij verloopt de overgang van het VMBO naar MBO-onderwijs soepeler en worden leerlingen/studenten beter voorbereid op werk bij de ondernemingen op het eiland. Ook worden ze begeleid naar een startkwalificatie (MBO2) via 'thuisnabij' onderwijs. Dit gebeurt binnen twee projecten: 1.

De doorlopende leerlijn binnen de Hub die is ontwikkeld in samenwerking tussen Pieter Zeeman Lyceum en

Scalda. Met o.a. voorlichtingsactiviteiten, gastlessen en bedrijfsbezoeken blijven de scholen met ondernemers werken aan het verhogen van de instroom. 2.

In het project 'goed werkgeverschap' werken ondernemers met ondersteuning van een projectleider aan het

invulling geven aan goed werkgeverschap. In 2023 zijn de bedrijven samen met PZL en Scalda gestart met een stichting om uitvoering te kunnen geven aan hun ambities, vastgelegd in een convenant. Dit convenant wordt doorlopend uitgevoerd. In het schooljaar 2024-2025 wordt nog meer de nadruk gelegd op de recreatie-afdeling. Verder wordt binnen het PZL onderzocht hoe de bakkerijopleiding kan worden geïntegreerd in de Hub. Ook verzorgt SVO workshops en volgen leerlingen van PZL trainingen bij SVO. De projectperiode van de Hub loopt tot september 2025. Voor het schooljaar 2024-2025 hebben wij voor de laatste keer een projectsubsidie beschikbaar gesteld van € 95.000. Hierna moet het project ingebed zijn in de 40

structuur van hospitality-onderwijs en werkgeverschap op Schouwen-Duiveland en moet zonder financiële steun voortgezet kunnen worden. Het hele project wordt vóór 1 mei 2025 geëvalueerd. Stand van zaken De voorgenomen activiteiten voor het schooljaar 2024-2025 zijn binnen budget uitgevoerd. De doelstelling om meer deelnemende bedrijven te werven werd nog niet geheel gerealiseerd. We hebben het voornemen om de huidige projectperiode te verlengen tot 1 januari 2026 en een aanvullend budget beschikbaar te stellen ter ondersteuning van de voortgang. De eindevaluatie wordt dan opgeschort tot na afronding van de projectperiode. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

WAT WILLEN WE BEREIKEN? 1.4.2. We richten ons op omscholing en het activeren van de niet-actieven met als doel sociale en/of economische zelfredzaamheid.

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 1.4.2.1. We breiden het werk-leeraanbod voor mensen met een achterstand op de arbeidsmarkt uit Omschrijving (toelichting) In lijn met de doelstelling van de Participatiewet streven we naar zoveel mogelijk inclusie op de arbeidsmarkt, waarbij inwoners zoveel en zo regulier mogelijk aan het werk zijn. Door in- en uitstroom wijzigt de samenstelling van ons bijstandsbestand continue. We bieden werkzoekenden passende en op het individu afgestemde ondersteuning. Deze is primair gericht op persoonlijke ontwikkeling van werknemersvaardigheden en uitstroom naar regulier werk. We zetten daarbij in op bij- en omscholing aansluitend op de vraag op de arbeidsmarkt. Daarnaast richten we ons op de ontwikkeling van kandidaten bij en in samenwerking met reguliere werkgevers, om zo uitstroom te realiseren. Het leerwerktraject bij YourSurprise voor kwetsbare jongeren is hier

een voorbeeld van. We breiden samen met reguliere werkgevers waar mogelijk het instrumentarium uit met nieuwe arrangementen van werk(leer)trajecten. 41

Stand van zaken Deze activiteit verloopt conform planning. De eerste 2 kwartalen in 2025 daalde het bijstandsbestand nog beperkt verder. Zowel instroom als uitstroom lagen in deze periode iets lager dan over dezelfde periode vorig jaar. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

1.4.2.7. We werken samen aan een evenwichtige en inclusieve arbeidsmarkt Omschrijving (toelichting) Vraag en aanbod op de arbeidsmarkt zijn niet gebonden aan een gemeentegrens. We nemen actief deel aan en zetten ons in voor (netwerk)samenwerking in de arbeidsmarktregio Zeeland. Vanuit centrumgemeente Goes werkt het ‘Team Arbeidsmarktregio Zeeland’ faciliterend en stimulerend aan een evenwichtige Zeeuwse arbeidsmarkt. We werken op Zeeuwse schaal projectmatig samen, onder andere op diverse terreinen van de Participatiewet. Met als doel in de arbeidsmarktregio een betere aansluiting tussen vraag en aanbod te realiseren. We bevorderen daarmee mede de uitstroom van bijstandsgerechtigden in onze gemeente. We stellen in regionaal verband jaarlijks gezamenlijk een uitvoeringsplan op. In lijn met het Rijksbeleid werken we in 2025 regionaal samen aan de invulling van de beoogde hervorming van de arbeidsmarktinfrastructuur. Voornaam onderdeel daarvan is de realisatie van een regionaal Werkcentrum waar werkzoekenden, werkgevers en werkenden met al hun vragen over werk, loopbaan, (arbeidsgerelateerde) scholing en personeelsvraagstukken terecht kunnen. Ook stellen we in de arbeidsmarktregio Zeeland in 2025 een nieuwe meerjarenagenda op. Stand van zaken De deelnemers in de arbeidsmarktregio stelden het regionale uitvoeringsplan 2025 vast.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/15657659/1