1175378 Bijlage 5 Position Paper Schouwen-Duiveland

TER INSPIRATIE: PROJECT BOEIEND BLOEIEND BEDRIJVENTERREIN (GROTE POLDER, ZOETERWOUDE) Boeiend Bloeiend: Bedrijventerrein Grote Polder heeft in korte tijd een metamorfose ondergaan. Het initiatief ‘Bloeiend Boeiend Bedrijventerrein’ in een samenwerking tussen de gemeente Zoeterwoude en de Vereniging BIZ Grote Polder, met als doel de biodiversiteit op het bedrijventerrein te vergroten. Doel: een klimaatbestendig terrein zonder afbreuk te doen aan ondernemerschap. In slechts een jaar tijd zijn op basis van een inrichtingsplan de randen en wegbermen van het bedrijventerrein en meerdere bedrijfskavels op een meer natuurlijke wijze ingericht. De gemeente pakte de entrees van het terrein aan. Het project is voltooid, maar het verder biodivers inrichten van het bedrijventerrein gaat op eigen initiatief gewoon door. Het project is mede mogelijk gemaakt door de provincie Zuid-Holland, Leidse Ommelanden en Holland Rijnland. Verhogen organisatiegraad als belangrijk startpunt Succesfactor bij verduurzaming en het toekomstbestendig maken van bedrijventerreinen is een goede organisatiegraad van de ondernemers. Op goed georganiseerde bedrijventerreinen is het makkelijker om de maatschappelijke opgaven en transities op te pakken. Het schaal- en daarmee kostenvoordelen op.

Bovendien zijn goed georganiseerde terreinen een volwaardige en effectieve gesprekspartner voor partijen als de gemeente, provincie, maar bijvoorbeeld ook netwerkbedrijven. De organisatiegraad moet passen bij de schaal, het type ondernemers en vastgoedeigenaren en de opgaven op het terrein. Uiteraard moet eerst de basis op orde zijn: beheer openbare ruimte op voldoende kwaliteit, verkeersveiligheid, marktconform bestemmingsplan, etc. Dat verhoogt het vertrouwen van ondernemers, waardoor ook complexere thema’s als duurzaamheid en ‘een leven lang leren’ gezamenlijk aangepakt kunnen worden.

25

Position Paper 22.122

3 Ruimtebehoefte bedrijventerreinen 3.1 Totale ruimtevraag in de gemeente tussen de 8 en 18 hectare t/m 2030 De totale ruimtevraag bestaat uit de uitbreidingsvraag en plus de vervangingsvraag. We raadplegen hiervoor de provinciale prognose. De prognose voor bedrijventerreinen berekent de toename van het netto ruimtebeslag van bedrijventerreinen. Hoeveel extra bedrijventerrein is er nodig ten opzichte van de huidige uitgegeven voorraad aan bedrijventerreinen? UITBREIDINGSVRAAG GEBASEERD OP RECENTE WERKGELEGENHEIDSCIJFER VOOR ACTUEEL BEELD Op basis van de huidige prognose cijfers voeren we een indicatieve doorrekening door. We gebruiken hiervoor de meest recente werkgelegenheidscijfers (2021). De overige parameters uit de prognose blijven gelijk. Het is belangrijk om te vermelden dat het hierbij niet gaat om een nieuwe prognose, maar slechts een indicatieve doorrekening. Ook geven we een doorkijk naar de ruimtevraag in 2040. De bandbreedte van de totale ruimtevraag op Schouwen-Duiveland in de periode 2021 tot 2030 is 8 tot 18 hectare bedrijventerrein. Dit betekent een gemiddelde jaarlijkse vraag van circa 0,8 hectare in het lage scenario tot circa 1,8 hectare in het hoge scenario. De bandbreedte van de totale ruimtevraag op Schouwen-Duiveland in de periode van 2031 tot 2040 is 0 tot 4 hectare bedrijventerrein.

Dit betekent een gemiddelde jaarlijkse vraag van circa 0 hectare in het lage scenario tot circa 0,4 hectare in het hoge scenario. Tabel 7: Doorrekening uitbreidingsvraag naar sector Schouwen-Duiveland Sector Bouw, handel en reparatie Consumentendiensten ICT, zakelijke en overige dienstverlening Industrie – Chemie Industrie – Overige industriële sectoren Industrie – VGM Landbouw Logistiek & groothandel Industrie totaal Totaal per jaar

WLO laag - doorrekening 2021-2030 2031-2040 -1 1 -3 1 7 0 0 2 8 8 0,7

-1 3 -1 0 0 0 0 -2 0 0 0

WLO hoog - doorrekening 2021-2030 2031-2040 1 3 -1 1 10 0 0 4 11 18 1,5

0 4 -1 0 2 0 0 -1 0 4 0,4

Bron: Prognose Bedrijventerreinen Zeeland (2020), doorrekening van de prognose o.b.v. meest recente werkgelegenheidscijfers (2021). Bewerking: Stec Groep (2023).

Kijken we naar de kwalitatieve verdeling van deze ruimtevraag, dan zie we dat het grootste deel voortkomt uit de sectoren logistiek & groothandel en industrie. Dit type bedrijvigheid heeft doorgaans behoefte aan wat grotere kavels (vanaf circa 1 hectare), een goed ontsluiting en een ruime milieucategorie (minimaal 3.2), afhankelijk van het type bedrijf. Ook logistiek en groothandel kunnen behoefte hebben aan een hogere milieucategorie, zeker als zij veel vrachtverkeer genereren of in hun distributiecentrum meer risicovolle stoffen overslaan. Daarnaast zien we een afname van de sector ICT, zakelijke en industriële dienstverlening.

26

Position Paper 22.122

Hoge uitgifte afgelopen jaren zorgt voor schaarste op korte termijn De gemiddelde jaarlijkse uitgifte op Schouwen-Duiveland bedraagt 1,3 hectare (afgelopen 18 jaar). De afgelopen vijf jaar werd er ruim 8,5 hectare uitgegeven en lag de gemiddelde jaarlijkse uitgifte vors boven het gemiddelde van 1,3 hectare. In het meest recente jaar (2022) gaf u 1,8 hectare uit. Voornamelijk op Straalweg is in 2022 veel grond uitgegeven: in totaal ruim 0,7 hectare. Figuur 7 geeft de historische uitgifte op Schouwen-Duiveland weer. Aan dit figuur zijn het hoge en lage WLO scenario (op basis van de provinciale prognose) toegevoegd. Figuur 18: Historische uitgifte Schouwen-Duiveland 3,5 3 2,5 2

WLO-hoog

1,5 1 0,5

WLO-laag

0 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022 Uitgifte (ha netto)

Gemiddelde jaarlijkse uitgifte

Bron: Gemeente Schouwen-Duiveland, 2022. Bewerking Stec Groep (2023)

3.2 Beperkt aanbod waarvan slechts 0,8 hectare nog beschikbaar Er is nog ongeveer 4,7 hectare bedrijventerrein beschikbaar in de gemeente, waarvan momenteel ongeveer 3,9 hectare onder optie. De gemeente heeft aangegeven dat de kans groot is dat deze gronden daadwerkelijk uitgegeven zullen worden. Wanneer de opties verzilverd worden zijn de bedrijventerreinen Bruinisse en Straalweg II volledige uitverkocht en daalt het totale aanbod binnen de gemeente SchouwenDuiveland naar 0,8 hectare. Momenteel is er veel vraag naar beschikbare kavels. Er zijn namelijk diverse gesprekken met potentiële kopers. In onderstaande tabel hebben we de nog beschikbare hectares bedrijventerrein weergegeven. We zien dat er in totaal nog 4,7 hectare bedrijventerrein uitgegeven kan worden. Hiervan is echter 3,9 hectare reeds onder optie. Naar verwachting is het daadwerkelijk nog uitgeefbaar aantal hectares dus nog lager. Tabel 8: Nog beschikbare gronden op bedrijventerreinen (in ha) gemeente Schouwen-Duiveland Bedrijventerrein Industrieterrein Bruinisse fase 3 Straalweg II Businesspark Noordwest Gouwepoort Totaal gemeente Schouwen-Duiveland

Nog beschikbaar (ha)

Waarvan van optie (ha) 0,5 2,1 0,8 1,3 4,7

0,5 2,1 1,3 3,9

Bron: Gemeente Schouwen-Duiveland, 2022. Bewerking Stec Groep (2023)

Het beschikbare aanbod is voornamelijk kleinschalig. Op basis van de ruimtevraag uit de prognose zien we een relatief grote ruimtevraag uit de sectoren industrie en logistiek. Dit type bedrijven past qua ligging, bereikbaarheid en arbeidsmarkt het best bij de kern Zierikzee. Daarnaast zoeken bedrijven in deze sector vaak naar relatief grootschalige kavels. We zien hier een potentiële mismatch tussen het aanbod en de vraag.

27

Position Paper 22.122

3.3 Confrontatie: nieuwe ontwikkeling noodzakelijk om in vraag te kunnen voorzien In de gemeente Schouwen-Duiveland is nog bepekt uitgeefbare grond op de bestaande bedrijventerreinen aanwezig. Tot en met 2030 ontstaat er een tekort. Helemaal wanneer we ook de lage leegstand (nog geen 1%) in beschouwing nemen. De ontwikkeling van nieuw bedrijventerrein is dus noodzakelijk om in de toekomstige ruimtevraag te kunnen voorzien. Met de ontwikkeling van bedrijventerrein Zierikzee Zuid (zacht plan) zal er naar verwachting een groot aanbod beschikbaar komen. Daarnaast zijn er wellicht nog kleinschalige uitbreidingen mogelijk om in de lokale uitbreidingsvraag te voorzien. Onderstaand figuur geeft de confrontatie weer tussen de uitbreidingsvraag en planaanbod weer. Figuur 19: : Confrontatie uitbreidingsvraag en planaanbod 20 18 16 14 12 10 8 6 4 2 0

WLO laag WLO hoog Onder optie Nog beschikbaar

Uitbreidingsvraag 2021-2030

Planaanbod

Bron: Prognose Bedrijventerreinen Zeeland (2020). Bewerking: Stec Groep (2022).

Kwalitatieve inkleuring: veel ondernemers hebben verhuis- of uitbreidingsplannen Circa 50% van de ondernemers die de online enquête heeft ingevuld geeft aan binnen afzienbare tijd (binnen 5 jaar) verhuis- of uitbreidingsplannen te hebben. Dit gaat zowel over ondernemers die nu op een bedrijventerrein gevestigd zijn, maar bijvoorbeeld ook ondernemers aan huis of bedrijven die momenteel op een locatie in het buitengebied zijn gevestigd. De meeste ondernemers hebben een kleinschalige ruimtevraag. Gemiddeld gezien geven de ondernemers aan een kavel van circa 2.000 tot 3.000 m² nodig te hebben voor hun bedrijfsactiviteiten. Kijken we naar de totale extra ruimte die de ondernemers verwachten nodig te hebben voor de uitbreiding van hun bedrijf, dan komt deze totale ruimtevraag binnen vijf jaar op circa 2,5 hectare. Dit getal is als puur indicatief (momentopname online enquête), het is uiteraard niet gebaseerd op bijvoorbeeld intentieverklaringen. De ruimtevraag vanuit de provinciale behoefteprognose bedrijventerreinen blijft leidend voor behoefteonderbouwingen. Desalniettemin geeft deze ruimtebehoefte van de bestaande ondernemers verdere inkleuring aan de behoefte (en krapte) op de bedrijventerreinenmarkt op Schouwen-Duiveland. Figuur 20: heeft u verhuis- of uitbreidingsplannen?

9%

Ja, binnen 1 jaar of is al in uitvoering Ja, over 1-3 jaar

42%

28% Ja, over 3-5 jaar Ja, over 5 jaar of later

5%

16% Nee

Bron: Online enquête ondernemers Schouwen-Duiveland, Stec Groep (2023).

Position Paper 22.122

Bijlage A: Uitwerking MEER-analyse Voor de uitwerking van de MEER-analyse gaat het om de volgende bedrijventerreinen:  Staalweg (Zierikzee)  Boerenweg (Zierikzee)  Groeneweegje (Zierikzee)  Bruinisse (Bruinisse)  Duimzoom (Renesse)  De Weel (Nieuwerkerk)  De Roterij (Burgh-Haamstede)  De Lelie (Scharendijke)  Kom Oosterland (Oosterland)

28

29

Position Paper 22.122

Straalweg (Zierikzee)

Profiel

•

Straalweg Middelgroot/grootschalig gemengd bedrijventerrein met mix van MKB-bedrijven en enkele grootschalige bedrijven.

Locatie en impressie

Netto oppervlakte terrein 47,2 ha

Omvang

Bereikbaarheid

Autobereikbaarheid Lokale weg

Banen en vestigingen Bestemmingspla n mogelijkheden

Netto uitgegeven oppervlakte 45,7 ha

N-weg

Snelweg

Multimodaliteit Niet aanwezig

Barge

OV-bereikbaarheid Rail

Aantal werkzame personen (2021) 1.060 Milieucategorie

t/m 4.1

Economie

Wat valt op?

Ruimte

Wat valt op?

Klimaat en energie Wat valt op?

Sociaal en maatschappelijk

Wat valt op?

Niet aanwezig

Bus

Trein

Aantal bedrijfsvestigingen (2021) Bouwhoogte

92 Bebouwingspercentage

Overwegend 11 meter

Overwegend 70%

MEER-waarde van het terrein Ontwikkeling banen Toegevoegde waarde Banendichtheid -17% sinds 2017 € 83 miljoen 445 m² per baan • Het terrein functioneert goed. Met ruim 1.000 werknemers en 90 bedrijven heeft het terrein een belangrijke bijdrage in de totale werkgelegenheid op SchouwenDuiveland. • De toegevoegde waarde waarde en de indirecte werkgelegenheid van dit terrein zijn hoog. Dit komt door de grote hoeveelheid banen in de industrie, bouw en handel. Leegstand Vastgoed naar leeftijd Floor Space Index 4.000 m² (3,5%) 43% voor 1995 0,26 • Het vastgoed op Straalweg is relatief oud. Hierdoor daalt de marktwaarde. Daarnaast is ouder vastgoed vast minder duurzaam en niet geschikt voor zonnepanelen. • Straalweg is het enige terrein met wat leegstand. De leegstand is zeer beperkt en wordt voor circa 80% bepaald door het aanbod aan de Deltrastraat 6. • De FSI is zeer laag (0,26). Dit is wel te verklaren door het hoge aandeel industrie. Energieverbruik Kwaliteit groen Klimaatadaptatie Hoog Gemiddelde kwaliteit Beperkt adaptief • Centraal gelegen op het terrein, ingeklemd tussen de industrieweg, ligt een openbare groenvoorzieing. Deze is van goede kwaliteit en nodigt uit om te bezoeken. • Door de vele banen in de industrie is het energieverbruik relatief hoog. • Het terrrein kent een relatief hoge milieucategorie. Deze milieuruimte is nodig voor circulaire productie of recyling.

Arbeidsmarkt Organisatiegraad Voorzieningen Krap Ondernemersvereniging Geen • Er zijn geen openbare voorzieningen op het terrein (zoals laadinfrastructuur, collectief parkeren of horecavoorzieing). • Veel ondernemers zijn lid van de ondernemerskring. De organisatiekracht op het terrein kan toenemen door het opzetten van een BedrijvenInvesteringszone (BIZ).

30

Position Paper 22.122

Boerenweg (Zierikzee)

Profiel

Boerenweg Straalweg • Kleinschalig bedrijventerrein met lage milieucategorie en PDV-karakter

Locatie en impressie

Netto oppervlakte terrein 4,4 ha

Omvang

Bereikbaarheid

Autobereikbaarheid Lokale weg

Banen en vestigingen Bestemmingspla n mogelijkheden

N-weg

Snelweg

Netto uitgegeven oppervlakte 4,4 ha

Multimodaliteit Niet aanwezig

Barge

Aantal werkzame personen (2021)

OV-bereikbaarheid Rail

Niet aanwezig

Bus

Trein

Aantal bedrijfsvestigingen (2021)

150 Milieucategorie

Bouwhoogte

22 Bebouwingspercentage

t/m 2

Max. 10 meter

60%

Economie

Wat valt op?

Ruimte Wat valt op?

Klimaat en energie Wat valt op?

Sociaal en maatschappelijk

Wat valt op?

MEER-waarde van het terrein Ontwikkeling banen Toegevoegde waarde Banendichtheid -1% sinds 2017 €10 miljoen 295 m² per baan • Op dit terrein zit veel perifere detailhandel en kleinschalige consumentgerichte bedrijvigheid. Hierdoor ligt de banendichtheid relatief laag. De locatie heeft geen reguliere bedrijventerrein-uitstraling. • Het aantal banen is stabiel gebleven de afgelopen vijf jaar. Daarnaast is de toegevoegde waarde relatief hoog. Het terrein is economisch waardevast. Leegstand Vastgoed naar leeftijd Floor Space Index Geen 0% voor 1995 0,44 • Het vastgoed op de Boerenweg is relatief nieuw. Al het vastgoed is gebouwd na 1995 en een deel na 2010. • De entree van het terrein is relatief smal. Bereikbaarheid en toegankelijkheid zijn relevante eigenschappen voor een terrein gericht op volumineuze detailhandel. Energieverbruik Kwaliteit groen Klimaatadaptatie Laag Goede kwaliteit Beperk adaptief • Relatief nieuw vastgoed is vaak geschikt voor het plaatsen van zonnepanelen. Hoewel er al enkele panden met zonnepanelen zijn, zien we meer potentie. • Het energieverbruik op het terrein is relatief laag. • Er is sprake van goede kwaliteit van groen op het terrein. Daarnaast is het terrein omringd door een aantrekkelijke groene buffer.

Arbeidsmarkt Organisatiegraad Voorzieningen Krap Ondernemersvereniging Geen • Er zijn geen ondersteunende faciliteiten: PDV-locaties zijn vaak voorzien van ondersteunende faciliteiten als restaurants en tankstations. • Een deel van de ondernemers op Boerenweg is aangesloten bij ondernemerskring Schouwen-Duiveland.

31

Position Paper 22.122

Groeneweegje (Zierikzee)

Profiel

•

Groeneweegje Kleinschalig, verouderd MKB terrein met bijzondere ligging ten opzichte van Zierikzee en enkele woningen op het terrein.

Locatie en impressie

Netto oppervlakte terrein 8,5 ha

Omvang

Bereikbaarheid

Autobereikbaarheid Lokale weg

Banen en vestigingen Bestemmingspla n mogelijkheden

N-weg

Snelweg

Netto uitgegeven oppervlakte 8,5 ha

Multimodaliteit Niet aanwezig

Barge

Aantal werkzame personen (2021)

OV-bereikbaarheid Rail

Niet aanwezig

Bus

Trein

Aantal bedrijfsvestigingen (2021)

175 Milieucategorie

Bouwhoogte

18 Bebouwingspercentage

t/m 3.2

Max. 10 meter

Overwegend 70%

Economie

Wat valt op?

Ruimte Wat valt op?

Klimaat en energie Wat valt op?

Sociaal en maatschappelijk

Wat valt op?

MEER-waarde van het terrein Ontwikkeling banen Toegevoegde waarde Banendichtheid -9% sinds 2017 €16 miljoen 480 m² per baan • De werkgelegenheid op Groeneweegje is de afgelopen vijf jaar met bijna 10% afgenomen. Het aantal vestigingen steeg echter met twee: bestaande bedrijven naar verwachting het personeelbestand laten krimpen. • Een aantal industriële bedrijven (Delta Elektronica en Airpack) krikt de banendichtheid en toegevoegde waarde van het terrein omhoog. Leegstand Vastgoed naar leeftijd Floor Space Index Geen 65% voor 1995 0,29 • Er worden geen kavels of panden aangeboden op het terrein. Er is geen leegstand. • Het terrein oogt rommelig en versplinterd. Er is sprake van verkleuring. Daarnaast is de entree via de Julianiaweg niet aantrekkelijk en is het vastgoed verouderd. Energieverbruik Kwaliteit groen Klimaatadaptatie Gemiddeld Laagwaardige kwaliteit Beperkt adaptief • Vanwege het oude vastgoed is er weinig potentie voor de plaatsing van zonnepanelen op panden waar deze nog niet aanwezig zijn. Boven parkeerplaatsen op is wel veel onbenutte potentie. • De kwaliteit van het groen is laagwaardig en de locatie is beperkt klimaatadaptatief. Arbeidsmarkt Organisatiegraad Voorzieningen Krap Ondernemersvereniging Openbaar toilet + parkeren • Op het terrein is een grote openbare parkeerplaats te vinden. Deze zorgt voor een goede verbinding met de historische binnenstad.

Deze parkeerplaats is in principe niet gericht op gebruikers van het bedrijveterrein. Echter, werknemers kunnen wel gebruik maken van de laadstations, (grote) parkeerplaatsen en het openbare toilet. • De arbeidsmarkt is, net als op heel Schouwen-Duiveland, krap.

32

Position Paper 22.122

Business Park (Zierikzee)

Profiel

Business Park • Modern bedrijventerrein met hoogwaardige uitstraling en relatief grootschalige bedrijvigheid.

Locatie en impressie

Netto oppervlakte terrein 8 ha

Omvang

Bereikbaarheid

Autobereikbaarheid Lokale weg

Banen en vestigingen Bestemmingspla n mogelijkheden

N-weg

Snelweg

Netto uitgegeven oppervlakte 8 ha

Multimodaliteit Niet aanwezig

Barge

Aantal werkzame personen (2021)

OV-bereikbaarheid Rail

Niet aanwezig

Bus

Trein

Aantal bedrijfsvestigingen (2021)

445 Milieucategorie

Bouwhoogte

6 Bebouwingspercentage

t/m 3.1

Gemiddeld. 10 meter

Wisselend

Economie

Wat valt op?

Ruimte

Wat valt op?

Klimaat en energie Wat valt op?

Sociaal en maatschappelijk

Wat valt op?

MEER-waarde van het terrein Ontwikkeling banen Toegevoegde waarde Banendichtheid +60% sinds 2017 €29 miljoen 180 m² per baan • Het aantal banen is met ruim 60% gestegen sinds 2017. Deze stijging is voornamelijk te verklaren door de komst van Yoursurpise (een v/d grootste werkgevers) • Business Park vertegenwoordigd een hoge economische waarde: de banendichtheid is hoog en het zorgt voor 16% van de totale toegevoegde waarde van de bedrijventerreinen Leegstand Vastgoed naar leeftijd Floor Space Index Geen 100% na 2010 0,69 • Er is geen leegstand op het terrein. Een aantal bedrijven beschikt over strategische reserves. Dit extra grondoppervlak is bestemd voor toekomstige uitbreidingsmogelijkheden en groei. • Het vastgoed is jong en van hoogwaardige kwaliteit. Het terrein heeft een verzorgde en hoogwaardige uitstraling met goede zichtlocaties. Energieverbruik Kwaliteit groen Klimaatadaptatie Gemiddeld Hoogwaardige kwaliteit Goede potentie • De groenbuffer om het terrein is van hoogwaardige kwaliteit en de landschappelijke inpassing, zichtbaar vanaf de N256, is prettig. Tevens heeft het terrein door de grote oppervlaktes groen een goed klimaatadaptief en waterbergend vermogen. • Het jonge vastgoed is bij uitstek geschikt voor het opwekken van energie door zonnepanelen. Dit gebeurt al veelvuldig.

Arbeidsmarkt Organisatiegraad Voorzieningen Krap Ondernemersvereniging Geen • Het terrein ligt op gunstige locatie voor het personeel. Het ligt direct aan de provinciale hoofdverbindingsweg en er is een bushalte naast het terrein. • Er zijn geen openbare voorziening op het terrein. Echter, er is een modern tankstation. Daarnaast zijn er genoeg private parkeermogelijkheden voor ieder bedrijf.

33

Position Paper 22.122

Bruinisse (Bruinisse)

Profiel

Bruinisse • Middelgroot, watergebonden bedrijventerrein met functionele uitstraling

Locatie en impressie

Netto oppervlakte terrein 13 ha

Omvang

Bereikbaarheid

Autobereikbaarheid Lokale weg

Banen en vestigingen Bestemmingspla n mogelijkheden

N-weg

Snelweg

Netto uitgegeven oppervlakte 11,3 ha

Multimodaliteit Niet aanwezig

Barge

Aantal werkzame personen (2021)

OV-bereikbaarheid Rail

Niet aanwezig

Bus

Trein

Aantal bedrijfsvestigingen (2021)

185 Milieucategorie

Bouwhoogte

52 Bebouwingspercentage

t/m 4.1

Max. 10 meter

Overwegend 80%

Economie

Wat valt op?

Ruimte

Wat valt op?

Klimaat en energie Wat valt op?

Sociaal en maatschappelijk

Wat valt op?

MEER-waarde van het terrein Ontwikkeling banen Toegevoegde waarde Banendichtheid -2% sinds 2017 €15 miljoen 710 m² per baan • Het terrein heeft een lage banendichtheid. Dit komt onder andere door de relatief grote hoeveelheid bedrijfswoningen en opslagloodsen op het terrein. • Het terrein beschikt over de enige loswal op het eiland. Een loswal is relevant voor de economie door het ontvangst van goederen en het stimuleren van handel. Er onstaat ook indirecte werkgelegenheid; meerdere bedrijven in de gemeente maken er gebruik van. Leegstand Vastgoed naar leeftijd Floor Space Index Geen 60% voor 1995 0,41 • De vastgoedvoorraad op Bruinisse heeft twee gezichten. Op het oudere deel van het terrein hebben de panden voornamelijk een functionele uitstraling en zien sommige kavels er rommelig uit. Het vastgoed op het nieuwe deel heeft over het algemeen een verzorgde tot hoogwaardige uitstraling. • Er is geen leegstand op het terrein. Ondernemers hebben hierdoor geen uitbreidingsmogelijkheden en zitten ‘klem’. Energieverbruik Kwaliteit groen Klimaatadaptatie Gemiddeld Laagwaardige kwaliteit Beperkt adaptief • Er is winst te halen op het gebied van klimaatadaptie. De kwaliteit van het groen is laagwaardige en er zijn weinig zonnepanelen op de bedrijfsdaken aanwezig. • Op Bruinisse zijn relatief hoge milieucategorien mogelijk volgens het vigerende bestemmingsplan.

Hierdoor heeft het terrein een hoge circulaire potentie. Deze wordt echter nog te weinig gebruikt. Arbeidsmarkt Organisatiegraad Voorzieningen Krap Ondernemersvereniging Geen • Bruinisse heeft een eigen ondernemersvereniging. • Er zijn geen openbare voorzieningen op het terrein zelf. Wel is er met de gemeentelijke loswal een gedeelde faciliteit aanwezig.

34

Position Paper 22.122

Duinzoom (Renesse)

Profiel

Duinzoom • Breed opgezet, kleinschalig bedrijventerrein met modern vastgoed in een groene omgeving

Locatie en impressie

Netto oppervlakte terrein 8 ha

Omvang

Bereikbaarheid

Autobereikbaarheid Lokale weg

Banen en vestigingen Bestemmingspla n mogelijkheden

Netto uitgegeven oppervlakte 8 ha

N-weg

Multimodaliteit

Snelweg

Niet aanwezig

Barge

OV-bereikbaarheid Rail

Aantal werkzame personen (2021)

Niet aanwezig

Bus

Trein

Aantal bedrijfsvestigingen (2021)

Milieucategorie

65 Bouwhoogte

6 Bebouwingspercentage

t/m 3.2

Variërend 8 of 10 meter

Overwegend 50%

Economie Wat valt op?

Ruimte

Wat valt op?

Klimaat en energie Wat valt op?

Sociaal en maatschappelijk

MEER-waarde van het terrein Ontwikkeling banen Toegevoegde waarde Banendichtheid +30% sinds 2017 €2 miljoen 1250 m² per baan • De banendichtheid op het terrein is laag. Dit komt onder andere door de relatief grote hoeveelheid buitenopslag en het type bedrijven dat is gevestigd. • Er is geen clustering van een type bedrijfssector op dit terrein: alleen de twee bouwmarkten behoren tot dezelfde SBI-branche. Leegstand Vastgoed naar leeftijd Floor Space Index Geen 85% tussen 2006 en 2010 0,09 • Het terrein Duinzoom is relatief nieuw. Hierdoor is de vastgoedvoorraad jong en heeft hiermee ook een verzorgde uitstraling. Ook de openbare ruimte op het terrein is goed onderhouden. • De entrée van het terrein is zeer ruim en oogt aantrekkelijk. Het terrein is heeft een prettige uitstraling en biedt een prettige omgeving voor bezoekers en werknemers. Energieverbruik Kwaliteit groen Klimaatadaptatie Gemiddeld Hoogwaardige kwaliteit Goede potentie • Door de grote oppervlaktes groen is de locatie klimaatadaptief en heeft deze een goed waterbergend vermogen. • Het jonge vastgoed is bij uitstek geschikt voor het opwekken van energie door zonnepanelen. Dit gebeurt nog betrekkelijk weinig; er is veel meer potentie. Arbeidsmarkt

Wat valt op?

Organisatiegraad

Voorzieningen

Krap Ondernemersvereniging/BIZ Geen openbare • Renesse heeft naast een OV ook een BIZ. De hoge mate van organisatiegraad op het terrein zorgen ervoor de knelpunten snel, collectief opgepakt kunnen worden. • De responsgraad van ondernemers op bedrijventerrein Duinzoom op de online enquête was hoog. Dit toont de betrokkenheid van de ondernemers.

35

Position Paper 22.122

De Weel (Nieuwerkerk)

Profiel

De Weel • Kleinschalige, functioneel bedrijventerrein gericht op MKB.

Locatie en impressie

Netto oppervlakte terrein 6.5 ha

Omvang

Bereikbaarheid

Autobereikbaarheid Lokale weg

Banen en vestigingen Bestemmingspla n mogelijkheden

N-weg

Netto uitgegeven oppervlakte 6.5 ha

Multimodaliteit

Snelweg

Niet aanwezig

Barge

Aantal werkzame personen (2021)

OV-bereikbaarheid Rail

Niet aanwezig

Bus

Trein

Aantal bedrijfsvestigingen (2021)

275 Milieucategorie

Bouwhoogte

14 Bebouwingspercentage

t/m 3.2

Max. 10 meter

Overwegend 75%

Economie Wat valt op?

Ruimte

Wat valt op?

Klimaat en energie Wat valt op?

Sociaal en maatschappelijk

MEER-waarde van het terrein Ontwikkeling banen Toegevoegde waarde Banendichtheid +5% sinds 2017 €24 miljoen 240 m² per baan • Economisch sterk terrein: door de vele banen in de industrie en bouwnijverheid creëert De Weel relatief veel indirecte werkgelegenheid en toegevoegde waarde. • De Weel kent een aantal grote bedrijven met een hoge banendichtheid. Met slechts 240 m² per baan behoort het tot de top 3 van terreinen met de hoogste banendichtheid. Leegstand Vastgoed naar leeftijd Floor Space Index Geen 80% tussen 1996 en 2005 0,32 • Er zijn relatief veel bedrijfswoningen op De Weel. Bedrijventerreinen zijn vaak lawaaierige omgevingen, met vrachtwagens die af- en aanrijden, machines die draaien en andere bedrijfsactiviteiten die geluidsoverlast kunnen veroorzaken. Daarnaast ziet het centrale deel van dit terrein er rommelig uit. • De FSI (0,32) is relatief laag, maar passend bij het type bedrijven (veel buitenopslag). • Er is geen leegstand op het terrein. Ondernemers hebben hierdoor geen uitbreidingsmogelijkheden op het bedrijventerrein zelf. Energieverbruik Kwaliteit groen Klimaatadaptatie Hoog Laagwaardige kwaliteit Beperkt adaptief • Het terrein is sterk versteend, er is nauwelijks groen aanwezig. Naast de negatieve effecten die verstening heeft op de klimaatadaptie zorgt verstening ook voor een mindere uitstraling en marktconforme werkomgeving van het terrein.

• Het energieverbruik op dit terrein is relatief hoog (door bedrijvigheid industrie) Arbeidsmarkt

Wat valt op?

Organisatiegraad

Voorzieningen

Krap Geen Vrachtwachtenparking • Er is een gedeelde vrachtwagenparkeerplaats op het terrein. Gelegen aan de Rolleklootsedijk. Dit is uniek op het eiland. • Er is geen bedrijvenvereniging actief. De organisatiegraad is beperkt. Op dit punt is veel ruimte voor verbetering. Ook in het contact met de gemeente.

36

Position Paper 22.122

De Roterij (Burgh-Haamstede)

Profiel

De Roterij • Kleinschalige, functioneel bedrijventerrein met grote diversiteit MKB.

Locatie en impressie

Bruto oppervlakte (omvang terrein) 5,9 ha

Omvang

Autobereikbaarheid

Bereikbaarheid

Lokale weg

Snelweg

Multimodaliteit Niet aanwezig

Barge

Aantal werkzame personen (2021)

Banen en vestigingen Bestemmingspla n mogelijkheden

Economie Wat valt op?

Ruimte Wat valt op?

Klimaat en energie Wat valt op?

Sociaal en maatschappelijk

N-weg

Netto uitgegeven oppervlakte 5,9 ha

Wat valt op?

OV-bereikbaarheid Rail

Niet aanwezig

Bus

Trein

Aantal bedrijfsvestigingen (2021)

270 Milieucategorie

Bouwhoogte

41 Bebouwingspercentage

t/m 3.2

Max. 10 meter

Overwegend 75%

MEER-waarde van het terrein Ontwikkeling banen Toegevoegde waarde Banendichtheid +24% sinds 2017 €24 miljoen 220 m² per baan • Hoewel kleinschalig, vertegenwoordigd het terrein een belangrijke economische functie en bron van werkgelegenheid voor de kern Burgh-Haamstede. • We zien een positief ontwikkeling van banen, hoge banendichtheid en veel toegevoegde waarde. Daarmee functioneert het economisch goed. Leegstand Vastgoed naar leeftijd Floor Space Index Geen 65% voor 1995 0,48 • De vastgoedvoorraad op het terrein is relatief oud: vrijwel al het vastgoed heeft een bouwjaar vóór 1990. De kwaliteit van het vastgoed is wisselend, enkele panden of kavels op het terrein hebben een rommelige of onverzorgde uitstraling door bijvoorbeeld slecht onderhouden gevels of veel buitenopslag. • Het terrein kent daarentegen geen leegstand en is met een FSI van circa 0,48 redelijk intensief bebouwd. Energieverbruik Kwaliteit groen Klimaatadaptatie Gemiddeld Laagwaardige kwaliteit Beperkt adaptief • Vanwege het relatief oude vastgoed is er weinig potentie voor de plaatsing van zonnepanelen op panden waar deze nog niet zijn geplaatst. • Het terrein is sterk versteend, er is nauwelijks groen aanwezig. Naast de negatieve effecten die verstening heeft op de klimaatadaptie zorgt verstening ook voor een mindere uitstraling en marktconforme werkomgeving van het terrein.

Arbeidsmarkt Organisatiegraad Voorzieningen Ondernemersvereniging Krap Geen /BIZ • Burgh-Haamstede heeft naast een Ondernemersvereniging ook een BIZ. De hoge mate van organisatiegraad biedt kansen om knelputen samen op te pakken om te voorkomen dat het terrein niet verder afgelijdt, maar toekomstbestendig wordt.

37

Position Paper 22.122

De Lelie (Scharendijke)

Profiel

De Lelie • Kleinschalig bedrijventerrein gericht op lokale bedrijvigheid.

Locatie en impressie

Netto oppervlakte terrein 4,2 ha

Omvang

Bereikbaarheid

Autobereikbaarheid Lokale weg

Banen en vestigingen Bestemmingspla n mogelijkheden

N-weg

Netto uitgegeven oppervlakte 4,2 ha

Multimodaliteit

Snelweg

Niet aanwezig

Barge

Aantal werkzame personen (2021)

OV-bereikbaarheid Rail

Niet aanwezig

Bus

Trein

Aantal bedrijfsvestigingen (2021)

110 Milieucategorie

Bouwhoogte

10 Bebouwingspercentage

t/m 3.2

Max 5 meter

Overwegend 60%

Economie Wat valt op?

Ruimte

Wat valt op?

Klimaat en energie Wat valt op?

Sociaal en maatschappelijk

MEER-waarde van het terrein Ontwikkeling banen Toegevoegde waarde Banendichtheid +18% sinds 2017 €3 miljoen 980m² per baan • Een lage banendichtheid. Dit komt onder andere door de relatief grote hoeveelheid bedrijfswoningen en opslagloodsen op het terrein. • Postieve ontwikkeling van het aantal banen sinds 2017. • Toegevoegde waarde van dit terrein is beperkt. Leegstand Vastgoed naar leeftijd Floor Space Index Geen 20% voor 1990 0,25 • Het terrein heeft geen bedrijventerrein uitstraling. Er is sprake van verkleuring: er zitten enkele functies die niet op een traditioneel bedrijventerrein thuishoren. Ook zijn er veel bedrijfswoningen. • Er geldt een maximale bouwhoogte van 5 meter op De Lelie. Dit is laag. Bedrijven kunnen daardoor enkel eenlaags bouwen. Het terrein valt daardoor wel weg in de omgeving. • De FSI (0,25) is laag voor een lokaal kleinschalig bedrijventerrein. Energieverbruik Kwaliteit groen Klimaatadaptatie Laag Gemiddelde kwaliteit Gemiddeld adaptief • De kwaliteit van de groen- en blauwstructuur op het terrein is op orde. De werkomgeving is prettig voor bezoekers en werknemers. • Het terrein ligt in een relatief groene omgeving en heeft daarmee een goed waterbergend vermogen en weinig hinder van hittestress. Arbeidsmarkt

Wat valt op?

Organisatiegraad

Voorzieningen

Krap Geen Geen openbare • Er zijn geen openbare voorzieningen op het terrein. • De organisatiegraad is beperkt. Op dit aspect is veel ruimte voor verbetering. In het contact tussen bedrijven onderling, maar ook in het contact met de gemeente.

38

Position Paper 22.122

Kom Oosterland (Oosterland)

Profiel

Kom Oosterland • Kleinschalig, verouderd MKB terrein gericht op lokale bedrijvigheid

Locatie en impressie

Netto oppervlakte terrein 6 ha

Omvang

Bereikbaarheid

Autobereikbaarheid Lokale weg

Banen en vestigingen Bestemmingspla n mogelijkheden

N-weg

Netto uitgegeven oppervlakte 6 ha

Multimodaliteit

Snelweg

Niet aanwezig

Barge

Aantal werkzame personen (2021)

OV-bereikbaarheid Rail

Niet aanwezig

Bus

Trein

Aantal bedrijfsvestigingen (2021)

180 Milieucategorie

Bouwhoogte

20 Bebouwingspercentage

t/m 3.2

Max. 10 meter

Overwegend 75%

Economie Wat valt op?

Ruimte

Wat valt op?

Klimaat en energie Wat valt op?

Sociaal en maatschappelijk

MEER-waarde van het terrein Ontwikkeling banen Toegevoegde waarde Banendichtheid +16% sinds 2017 €25 miljoen 340m² per baan • Op dit terrein is een mix van bedrijvigheid in de sectoren industrie, bouwnijverheid en groot- en detailhandel. Daarnaast is de toegevoegde waarde relatief hoog. Het terrein is belangrijk voor de lokale economie en waardevast. • De toevoegde waarde van de bedrijven is met circa € 25 miljoen aanzienlijk. Leegstand Vastgoed naar leeftijd Floor Space Index Geen 56% voor 1995 0,41 • Het vastgoed is gedateerd en vertegenwoordigd weinig marktwaarde. 56% is ouder dan 1995 en 44% van het vastgoed is zelfs ouder dan 1985. • Daarnaast oogt het terrein rommelig. Er is geen aantrekkelijke entrée en de grenzen van het terrein zijn niet duidelijk. • Modenisering is nog om te voorkomen dat het terrein niet verder afglijdt. Energieverbruik Kwaliteit groen Klimaatadaptatie Gemiddeld Laagwaardige kwaliteit Beperkt adaptief • Het terrein is zeer sterk versteend. Vooral rondom Wilgenstraat. De kwaliteit van het groen is laagwaardig en beperkt klimaatadaptief. • Vanwege het relatief oude vastgoed is er weinig potentie voor de plaatsing van zonnepanelen. Arbeidsmarkt

Wat valt op?

Organisatiegraad

Voorzieningen

Krap Ondernemersvereniging Geen openbare • Er zijn geen openbare voorzieningen op het terrein aanwezig. • De arbeidsmarkt is, net als op heel Schouwen-Duiveland, krap.