1095499 Bijlage 1. Bestuursrapportage 2024

Geld (indicator)

Tijd (indicator)

2.2.4.16. Vanuit de opgave Slimme Mobiliteit willen we komen tot een sterk mobiliteitssysteem waarbij de reiziger centraal komt te staan Omschrijving (toelichting) De afgelopen jaren werkten de Zeeuwse gemeenten, betrokken organisaties en de provincie Zeeland toe naar de Regionale Mobiliteitsstrategie Zeeland. In deze strategie staat hoe we de komende jaren de overstap maken naar schoon, snel en slim vervoer. Dit met een stevig netwerk van de bus, trein en boot als basis. Met de start van de nieuwe concessieperiode in 2025 kunnen reizigers in Zeeland kiezen uit een ideale mix van kleine en grote (openbare) vervoersmiddelen en comfortabele opstappunten. Ook kunnen ze gebruik maken van slimme apps waarmee ze reizen kunnen plannen, boeken en betalen. De vervoersbehoeften van de reiziger staan in deze strategie centraal. Na vaststelling van de Regionale Mobiliteitsstrategie door alle Zeeuwse gemeenten en de provincie wordt gewerkt aan de uitvoering daarvan. Onderdeel van de uitvoering is de realisatie van nieuwe mobilteitshubs en -haltes op het eiland. Het gaat om een combinatie van grotere en kleinere mobiliteitshubs en opstapplekken voor buurtbus, scholierenlijn en flextaxi verspreid over de gemeente. Via de Kadernota Programmabegroting 2024-2027 namen wij hier reeds een benodigd investeringskrediet op van € 2.000.000. De provincie Zeeland financiert hier de helft van.

Stand van zaken Schouwen-Duiveland is aangewezen als 'startproject' voor de Regionale Milieustrategie (RMS). Dit betekent dat we in 2024 de uitrol van diverse vormen van fijnmazig vervoer voorbereiden. De zogeheten flex(taxi) vervult daarin een centrale rol. Inmiddels presenteerden we de plannen aan raad, dorpsraden en belangenorganisaties. De provincie is vertraagd in de aanbesteding van de nieuwe busconcessie en bereidt de verder de aanbesteding voor nadat de eerder aanbesteding niet tot een aanbieder heeft geleid. Hiervoor hebben we, mede aan de hand van de wensen van de raad, op ambtelijk en bestuurlijk niveau input aangeleverd. GS gaf in maart 2024 het programma van eisen voor de busconcessie voor consultatie vrij. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

72

TOELICHTING EXPLOITATIE Openbare verlichting, incidenteel nadeel lasten € 100.000 Voor het project Noordstraat/Ring Burgh-Haamstede is een bijdrage van € 100.000 toegezegd vanuit het budget Openbare verlichting. Hier was abusievelijk geen rekening mee gehouden in de jaarschijf 2024 . Vrijval afschrijvingslasten en aanpassing rentelasten, incidenteel voordeel lasten € 498.000 Als gevolg van het doorschuiven van een aantal investeringskredieten van 2023 naar 2024, vallen de geraamde afschrijvingslasten in 2024 hiervan vrij. Daarnaast zijn opnieuw de rentelasten berekend. Dit heeft geen budgettair effect, maar wel op de verschillende sub-programma's. In totaal betreft de vrijval van afschrijvingslasten een voordeel van € 348.000 voor 2024. Herziening bouwgronden en exploitatieovereenkomsten, incidenteel nadeel lasten € 1.216.722 en incidenteel voordeel baten € 1.766.872 Zie voor een nadere toelichting sub-programma 1.3. Onderwijsachterstandenbeleid, structureel nadeel lastenkant € 223.566 en structureel voordeel batenkant € 223.566 De Rijkssubsidie voor onderwijsachterstanden is verhoogd. Via deze bestuursrapportage ramen we zowel aan de lasten- en batenkant een bedrag van € 223.566 structureel bij.

Dotatie bestemmingsreserve Woonconcepten, incidenteel nadeel lasten € 4.180.000 (in combinatie met sub-programma 2.4) Zie voor een nadere toelichting sub-programma 2.4, onderdeel Opvang Oekraïense vluchtelingen / Gemeentelijke opvang.

TOELICHTING INVESTERINGEN Voorbereidingskrediet gemeentelijke woningbouwlocaties, bijraming lastenkant € 145.000 (waarvan € 105.000 interne personeelskosten) Wij voeren de regie over het proces gemeentelijke woningbouwlocaties. We staan daarom aan de lat als het gaat om (niet limitatief) de stedenbouwkundige en programmatische invulling van het te ontwikkelen gebied, het inzichtelijk maken van eventuele ruimtelijke knelpunten (o.a. geluk, bodem en natuur) en doorlopen van de bijbehorende ruimtelijke procedures. We gaan aan de slag met de ontwikkeling van de vier locaties (Ouwerkerk - Haneweg - voormalige OBS, Zonnemaire - Voormalige OBS en Gymzaal, Bruinisse - Voormalige voetbalvelden en Nieuwerkerk - Boomgaard (Plataanstraat/Elzenstraat). Daarvoor is het noodzakelijk een voorbereidingskrediet aan te vragen om de ruimtelijke en financiële haalbaarheid verder te onderzoeken. Voor dit voorbereidingskrediet maken we een nieuw elementnummer aan. Ontsluiting Boerenweg, bijraming € 150.000 Tijdens de aanbestedingsprocedure werd steeds meer duidelijk dat de ontsluiting van de brandweerpost voor het uitrukken van de brandweerwagens via de noordzijde plaatsvindt. Hiervoor is het nodig dat aan de noordzijde van het perceel, evenwijdig aan de N59, een (deel van de) ontsluitingsweg naar de Grevelingenstraat wordt aangelegd en dat deze wordt opgeleverd voordat de brandweerpost is 73

gerealiseerd. Via deze bestuursrapportage ramen we € 150.000 voor deze ontsluiting. Dit dekken we door een verlaging van het budget voor de nieuwbouw Brandweerkazerne. Vervanging kolkenzuiger, bijraming € 79.000 Vanuit efficencyoverwegingen hebben we een aantal voertuigen tegelijk aanbesteed. Hierdoor is de vervanging van de kolkenzuiger 1 jaar naar voren gehaald. Uit de Europese aanbesteding volgde bovendien een nadeel ten opzichte van de raming van € 79.000.

74

Sub-Programma 2.3 Leefbare kernen met betrokken inwoners WAT WILLEN WE BEREIKEN? 2.3.1. We faciliteren sociaal maatschappelijke en culturele initiatieven van burgers die de leefbaarheid bevorderen.

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 2.3.1.7 We actualiseren het dorpshuizenbeleid Omschrijving (toelichting) Het dorpshuizenbeleid is in 2008 vastgesteld. Verschillende ontwikkelingen rond dorpshuizen maken het nodig dat het bestaande beleid geëvalueerd wordt. Dit met als doel de uitgangspunten opnieuw te formuleren en vast te stellen. We ontwikkelen in 2023 dit nieuwe beleid in samenspraak met de dorpshuizen, Zeeuwland, Stichting Dorps- en Gemeenschapshuizen en andere relevante stakeholders, zoals de stads- en dorpsraden en de Adviesraad Sociaal Domein. De doelstellingen voor het nieuwe beleid zijn: • • • •

We hebben beleidsuitgangspunten om de toekomstbestendigheid van dorpshuizen in de verschillende kernen af te wegen. Op basis van deze uitganspunten kunnen beleidskeuzes per dorpshuis worden gemaakt. Zodat we de toekomst van de dorpshuisfunctie per kern kunnen borgen. De (financiële) risico’s zijn inzichtelijk en beheerst.

Een extern bureau met specifieke expertise op het gebied van dorpshuizenbeleid begeleidt het proces om te komen tot een toekomstbestendig Dorpshuizenbeleid. Bestuurlijke besluitvorming over het geactualiseerde Dorpshuizenbeleid is voorzien in de 1e helft van 2024. Stand van zaken In oktober 2023 zijn we gestart met de actualisatie van het dorpshuizenbeleid. Een extern bureau met specifieke expertise begeleidt het proces om te komen tot een toekomstbestendig dorpshuizenbeleid. Planning bestuurlijke besluitvorming is het vierde kwartaal 2024. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

75

2.3.1.8. We vergroten het respect voor diversiteit in de samenleving Omschrijving (toelichting) De gemeente groeit steeds verder uit tot een gemeente van diversiteit, waar mensen met uiteenlopende achtergronden en levensstijlen met elkaar samenleven. Een groot deel van de bewoners voelt zich thuis op Schouwen-Duiveland. Toch is respect voor diversiteit nog niet voor iedereen vanzelfsprekend. Er is aandacht nodig voor het voorkomen van vooroordelen en discriminatie. Dit geldt voor alle leefgebieden. In het beleidsplan diversiteit 2021-2024 staat een aantal speerpunten centraal: ontmoeting, het vergroten van bewustwording van diversiteit, zichtbaarheid en voorbeeldfunctie. We geven vorm aan deze speerpunten door als gemeente zelf actiepunten uit te voeren en door initiatiefnemers (financieel) te ondersteunen bij uitvoering van het beleid. In 2024 evalueren we de actiepunten en het beleid. Ook onderzoeken we hoe het diversiteitsbeleid kan worden samengevoegd met inclusiebeleid. Stand van zaken We evalueren het diversiteitsbeleid. Een onderzoeksbureau voert gesprekken met externe en interne partijen en betrokkenen. Daarnaast hebben organisaties, stichtingen en verenigingen een enquête ingevuld. Naar verwachting ontvangt de gemeenteraad het evaluatierapport eind juni 2024. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

2.3.1.10. We optimaliseren de ondersteuning van stads-, dorps- en wijkraden en de uitbreiding van het aantal wijkraden in Zierikzee (amendement A10 programmabegroting 2024-2027) Omschrijving (toelichting) In het coalitieakkoord 2022-2026 ”Samen koers houden” hebben we vastgelegd dat we het aantal wijkraden in Zierikzee graag uit willen breiden en dat we dat actief zullen stimuleren. Het initiatief om een wijkraad op te richten moet vanuit de inwoners van de wijken zelf komen, we kunnen ze daartoe wel enthousiasmeren en stimuleren. Inwoners die daadwerkelijk een wijkraad op gaan richten kunnen we in dat proces ondersteunen. De werkzaamheden van onze stads-, dorps- en wijkraden zijn de afgelopen jaren steeds complexer geworden. Ze worden gevraagd om te participeren in het proces om te komen tot kernprofielen, ze hebben een actieve rol in het proces om te komen tot het opstellen- en uitvoeren van dorps- en stadsvisies. Vanaf 2024 gaan we de strategische visie actualiseren en de omgevingswet implementeren. Dat vraagt om participatie en ongetwijfeld doen we ook daarvoor weer een beroep op de stads-, dorps- en wijkraden. Die ontwikkelingen vragen om een stevigere ondersteuning op beleidsniveau dan we tot op heden bieden aan deze raden. Ook het enthousiasmeren, stimuleren en ondersteunen van inwoners van Zierikzee bij het oprichten van wijkraden vraagt om extra capaciteit.

We optimaliseren de ondersteuning aan stads-, dorps- en wijkraden en faciliteren het oprichten van nieuwe wijkraden. We breiden daarvoor de formatie uit die belast is met de ondersteuning van de stads-, dorps- en wijkraden per 1 januari 2024. 76

We nemen voor de optimalisatie van de ondersteuning van de stads-, dorps- en wijkraden vanaf de jaarschijf 2024 € 100.000 per jaar op in de lijst te honoreren prioriteiten. Stand van zaken Op dit moment bekijken we hoe de ondersteuning er precies uit moet komen te zien en welke rol de functionaris inneemt in de organisatie en daarbuiten. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

WAT WILLEN WE BEREIKEN? 2.3.2. We zetten in op een kwaliteitsimpuls voor de kernen en stellen daartoe stads- en dorpsvisies met uitvoeringsprogramma’s op.

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 2.3.2.31. Stads- , dorps- en wijkraden zijn voor ons de schakel tussen gemeente (bestuur) en de gemeenschap Omschrijving (toelichting) Stads-, dorps- en wijkraden zijn een belangrijke schakel tussen de gemeente en de inwoners. De dorpsraden spelen dan ook een belangrijke rol in het opstellen van de dorpsvisies. Om deze rol te kunnen invullen hebben sommige dorpsraden meer ondersteuning nodig. De komende periode onderzoeken we op welke manier we de stads- dorps- en wijkraden kunnen ondersteunen en versterken. Dit gebeurt grotendeels via gesprekken met individuele dorpsraden, omdat iedere dorpsraad andere behoeftes heeft. Stand van zaken We voeren doorlopend gesprekken met diverse stads-, dorps- en wijkraden. Op basis daarvan voeren we diverse acties uit. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

77

2.3.2.34. We onderzoeken het realiseren van het woonconcept 'Skaeve Huze' Omschrijving (toelichting) 'Skaeve Huse' is een woonconcept voor inwoners die bekend zijn vanwege problematische zorgmijding en overlast. Zij kunnen om die reden het niet lang uithouden in bestaande woonvoorzieningen. Ons voornemen is om samen met Emergis en Zeeuwland een kleinschalig complex van 5 flexwoningen te realiseren voor deze doelgroep. Er is een budget van € 235.000 beschikbaar via middelen van de centrumgemeente Vlissingen. Realisatie vraagt om specifieke randvoorwaarden voor de locatie. We ondervinden vertraging bij het afronden van de locatiekeuze voor dit project. Dit is onder andere door capaciteitsproblemen binnen de afdeling Ruimte en Milieu. Mede om deze reden zijn volledige kosten niet in beeld. Stand van zaken In het voorjaar van 2023 deden we onderzoek naar mogelijke locaties. De interne werkgroep sprak een voorlopige voorkeur uit voor een locatie. Bij de voorbereiding van de begroting 2024 werd duidelijk dat de afdeling Ruimte en Milieu in 2024 geen capaciteit heeft voor het uitvoeren van een meer gedetailleerd locatieonderzoek en ruimtelijke planning. Vooralsnog is uitvoering daardoor verschoven naar 2025. Dit uitstel leidt er ook toe dat we nu geen volledig inzicht kunnen geven in het budget dat nodig zal zijn voor uiteindelijke realisatie.

Mede vanwege deze blijvende onzekerheid verkennen wij samen met de woningcorporatie Zeeuwland andere mogelijkheden om kandidaten voor het 'Skaeve Huse' project te huisvesten. Dit hangt onder andere samen met het mogelijk beschikbaar komen van nieuwe woonlocaties voor beschermd wonen in Zierikzee. De bijdrage van € 235.000 vanuit de Rijksmiddelen voor bestrijding van dakloosheid blijft vooralsnog staan. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

TOELICHTING EXPLOITATIE Budgetten masterplannen stads- en dorpsvisies, bijraming € 106.137 Er zijn diverse budgetten in 2023 niet benut. Deze zijn vrijgevallen in het jaarrekeningsaldo en toegevoegd aan de algemene reserve. Via deze bestuursrapportage ramen we dit bij in 2024. Dit dekken we weer uit de algemene reserve voor een bedrag van in totaal € 106.137.

TOELICHTING INVESTERINGEN Geen relevante afwijkingen te melden.

78

Sub-Programma 2.4 Goed en betaalbaar aanbod zorg en welzijn WAT WILLEN WE BEREIKEN? 2.4.1. We organiseren één loket voor alle vragen over zorg en welzijn op SchouwenDuiveland.

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 2.4.1.1. We implementeren een integrale toegang voor het gehele sociale domein (fase 2) Omschrijving (toelichting) Onze toegang staat. In 2023 hebben we het Verbetertraject toegang Sociaal Domein doorlopen met behulp van een visieleertraject via de VNG. Dit verbetertraject heeft ons adviezen en inzichten opgeleverd waarmee we de geplande doorontwikkeling daadwerkelijk kunnen realiseren. De uitgangspunten voor de doorontwikkeling hebben we vastgelegd in een bestuursopdracht dat in 2024 een uitvoeringsplan oplevert. Met het uitvoeren van de bestuursopdracht doorontwikkeling toegang sociaal domein beogen we het verbreden van de toegang sociaal domein door aan te sluiten op het welzijnsnetwerk van SchouwenDuiveland. Hiermee willen we zorgen dat passende zorg en ondersteuning voor onze inwoners dichtbij en laagdrempelig aanwezig is en blijft. Wij geloven dat in samenwerking met het welzijnsnetwerk op Schouwen-Duiveland we de kwaliteit van zorg en ondersteuning versterken. Stand van zaken Op de hoofdthema's zijn werkgroepen geformeerd en recent gestart. Een actieplan is opgesteld en acties zijn uitgezet. Deze acties lopen binnen de organisatie en na de zomer betrekken we netwerkpartners erbij. Volgend op de Hervormingsagenda jeugd is het richtinggevend kader stevige lokale teams ontvangen. Deze is sturend in waar de stevige lokale teams aan moeten voldoen.

Dit kader is leidend in de acties en het uitvoeringsplan. Het bredere uitvoeringsplan leveren we eind 2024 op.

Geld (indicator)

Tijd (indicator)

79

WAT WILLEN WE BEREIKEN? 2.4.2. We versterken de ketengerichte benadering in de zorg en nemen een regisserende rol in.

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 2.4.2.2. We blijven op zoek naar mogelijkheden om kosten te besparen en ondersteuning efficiënter in te zetten Omschrijving (toelichting) De korte termijnacties vanuit het actieplan jeugdhulp zijn uitgevoerd. Wat betreft het actieplan Jeugd loopt de borging van kortetermijnmaatregelen en lopen de maatregelen op middellange termijn. In 2024 volgt een update van het plan en de maatregelen bij meer duidelijkheid over de landelijke Hervormingsagenda Jeugd en de regiovisie Jeugdhulp Zeeland, zodat we onze capaciteit op de juiste activiteiten kunnen inzetten.

De eerste resultaten van het actieplan Grip op Wmo is in 2023 opgeleverd. In 2024 gaan we voort op de ingeslagen weg en het inzetten op (de kwaliteit) van de maatregelen, zoals doelgericht beschikken en verschuiven van Wmo naar Wlz. In SWVO-verband is afgesproken om aanvullend op de uitvoering van de maatregelen in te zetten op het uitvoeren van een communicatie-strategie om zodoende inwoners een beter beeld te geven van de mogelijkheden in het voorliggende veld, inclusief inspirerende voorbeelden. Daarnaast is afgesproken om met ondersteuning van de data-analisten meer in te zetten op het gezamenlijk doorgronden van de lokale data en daarvan te leren. In 2024 volgt ook het nieuwe Wmoinkooptraject waarin we de resultaten van Grip op Wmo meenemen. Wanneer de door het kabinet beoogde wetswijziging het invoeren van een eerlijke eigen bijdrage mogelijk maken gaan we daar mee aan de slag. We zetten onverminderd in op zoveel als mogelijk uitstroom uit de bijstand richting regulier werk. Hiervoor maken we onder andere gebruik van beschikbare instrumenten als loonkostensubsidie en jobcoaches, gerichte werkleertrajecten en specifieke inzet op doelgroepen, zoals inburgeraars. We volgen eventuele wijzigingen in het rijksbeleid, bijvoorbeeld op basis van de evaluatie van de Participatiewet, en passen ons beleid en uitvoering daarop aan.

In 2023 zijn we gestart met een extern onderzoek om te komen tot een toekomstscenario voor een optimale uitvoering van de Participatiewet en de mogelijke, passende positie en taken hierin voor De Zuidhoek. Onderdeel daarvan is de (eind)evaluatie van de uitvoering door De Zuidhoek volgens de in 2019 vastgestelde strategische koers (transformatieplan). De uitkomsten van het onderzoek worden naar verwachting begin 2024 opgeleverd. Het kan ons ondersteunen bij verdere besluitvorming over de bekostiging en een mogelijk nog efficiëntere uitvoering van de Participatiewet voor de komende jaren. Zowel binnen de Oosterschelderegio als Zeeuws breed is het grip krijgen op de financiën een belangrijk thema. Er zijn onderzoeken uitgevoerd die handvatten hebben opgeleverd hoe we zorgkosten naar de toekomst toe kunnen beheersen en ook input hebben opgeleverd voor duidelijke signaalfunctie richting het Rijk dat de beschikbaar gestelde middelen ontoereikend zijn.

80

Stand van zaken In het derde kwartaal leveren we een beeld op van de stand van zaken eerste helft 2024 met prognose voor het hele jaar.

Geld (indicator)

Tijd (indicator)

2.4.2.8. We maken beleid om te zorgen dat zorggelden goed besteed worden en onrechtmatigheid en zorgfraude wordt voorkomen Omschrijving (toelichting) Kwalitatief goede en effectieve ondersteuning aan kwetsbare inwoners is zeer belangrijk. Om deze kwaliteit te waarborgen, is ook toezicht op de uitvoering hiervan van groot belang. Het gaat hier om zowel het toezicht op de kwaliteit van dienstverlening of voorziening en op de rechtmatigheid van verstrekkingen. De werkgroep Zorgfraude Zeeland nam het initiatief voor een Zeeuws brede aanpak om onrechtmatigheid en zorgfraude te voorkomen. Hiervoor is Zeeuws breed een beleidsplan opgesteld in de lijn met de ‘routekaart Naleving’ van de VNG. Onderdeel van de routekaart is het aanstellen van 6 toezichthouders en een coördinatiefunctie op Zeeuws breed niveau. De kosten hiervoor worden verdeeld naar rato van het inwoneraantal en komen voor onze gemeente uit op circa € 73.000. De kosten zijn structureel onder voorbehoud van de uitkomsten van een positieve tussenevaluatie in 2024. De kosten verdienen zich terug doordat er bij onrechtmatigheid effectiever en tijdiger kan worden ingegrepen. Dit structureel benodigde budget nemen wij op op de lijst te honoreren prioriteiten 2024-2027. Dekking van dit budget vindt plaats uit de egalisatiepost Wmo/Jeugd. Het beleidsplan wordt ter goedkeuring voorgelegd aan alle Zeeuwse gemeenten.

Uitvoering van het beleidsplan vraagt ook het toevoegen van enkele bepalingen in de gemeentelijke verordeningen Wmo en Jeugd. Stand van zaken In het voorjaar van 2024 is de kwartiermaker/coördinator zorgfraudebestrijding gestart. Volgens planning werven we in het tweede/derde kwartaal 2024 toezichthouders. Omdat het werven van de kwartiermaker en toezichthouders later is gestart dan voorzien, verschuift de tussenevaluatie naar 2025. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

81

2.4.2.9. We stemmen vraag en aanbod in het zorglandschap op elkaar af Omschrijving (toelichting) We voeren de beleidsvisie zorglandschap uit. Tot 2030 hebben we een expliciete opgave om 145 woonzorgeenheden te realiseren voor zeer kwetsbare ouderen met WLZ-zorg. Met zorgleveranciers en de woningcorporatie spannen wij ons in voor het behalen van deze opgave. Stand van zaken In april 2024 is de eerste bestuurlijke stuurgroep georganiseerd om concretere invulling te geven aan hoe we deze opgave kunnen realiseren. De stuurgroep besloot om een werkgroep op te richten om hiervoor een bestuursopdracht te formuleren. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

2.4.2.10. We richten onze taken op het gebied van beschermd wonen lokaal en regionaal in. Omschrijving (toelichting) De doordecentralisatie van beschermd wonen is in 2023 opnieuw een jaar vooruitgeschoven naar 2025. Onduidelijk is nu nog in hoeverre de recente val van het Kabinet gevolgen heeft voor het behandelingstraject voor de wetswijziging in de Wmo in verband met invoering van het woonplaatsbeginsel, en voor de doordecentralisatie als geheel. Vooralsnog gaan wij uit van continuering van bestaand beleid. De huidige financieringsconstructie via centrumgemeente Vlissingen vinden de Zeeuwse gemeenten niet langer wenselijk. Per 1 januari 2024 is daarom het financieel partnerschap tussen de Zeeuwse gemeenten ingericht. Naast beschermd wonen worden hierbij ook onze taken op het gebied van vrouwenopvang en maatschappelijke opvang betrokken. In 2024 werken we verder aan het inrichten van de benodigde governance op het gebied van inkoop van deze taken en betrekken daarbij ook de governance voor de inkoop van jeugdhulp in Zeeland. Beschermd wonen is toegevoegd aan het gemeentelijk uitvoeringsprogramma bij onze beleidsvisie zorglandschap. Nu en in toekomst is de huisvesting van onze inwoners met een psychiatrische kwetsbaarheid een aandachtspunt. Streven blijft om daar waar mogelijk de ondersteuning zoveel mogelijk in een eigen woning te bieden.

Daarvoor participeert onze gemeente in het project ‘Weer Thuis’, een landelijk programma waarin gemeenten, woningcorporaties en aanbieders rond huisvesting samenwerken. In 2024 werken we verder aan het realiseren van projecten die kunnen dienen als ‘tussenvoorziening’ van beschermd wonen en ondersteunen we voorliggende voorzieningen als Ammekare. Stand van zaken Vanaf 1 januari 2024 zijn de partnerschapsafspraken tussen de Zeeuwse gemeenten van kracht en volgen we hiervoor een regiobegroting. Ook per 2024 is een nieuwe contractperiode voor de uitvoering 82

van het beschermd wonen in Zeeland ingegaan. In onze gemeente hebben circa 15 personen een maatwerkvoorziening voor beschermd wonen vanuit de Wmo. De subsidie voor ons lokale project 'Kansrijk Wonen' loopt per 1 juli af. Wij spannen ons in om met de partners een vervolg mogelijk te maken in het belang van de inwoners van onze gemeente die hiervan gebruik maken. Hetzelfde geldt voor het herstelcentrum 'Ammekare' in onze gemeente. Van Stichting Hersteltalent ontvingen we hiervoor een financieringsaanvraag. In de nieuwe Woonzorgvisie staan doelstellingen en aantallen over te realiseren woningen voor mensen die uitstromen uit beschermd wonen of maatschappelijke opvang. Ook brengen we Zeeuws-breed een visie op betere spreiding en ombouw van voorzieningen in Zeeland in beeld. Onzekerheden rondom de kabinetsformatie en de Rijksbegroting maken het lastig om toekomstgericht beleid te maken. De regiobegroting Beschermd Wonen en Opvang voor de periode 2024-2026 is op dit moment in concept gereed. We hebben daarbij aandacht voor lokale beleidsruimte en voor reservevorming. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

WAT WILLEN WE BEREIKEN? 2.4.3. We stimuleren een gezonde levensstijl, door het voeren van een goed preventief gezondheidsbeleid met aandacht voor sportbeoefening. We zoomen in op de belangrijkste gezondheidsproblemen.

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 2.4.3.3. We stellen een nieuw beleidsplan Schouwen-Duiveland Vitaal op met bijbehorend uitvoeringsprogramma Omschrijving (toelichting) De speerpunten uit het Regionaal Kader Gezondheid 2022-2025 vertalen we onder meer naar het lokale uitvoeringsprogramma Schouwen-Duiveland Vitaal 2024-2027. Ook relevante landelijke, regionale en lokale trends en ontwikkelingen nemen we mee in het nader te ontwikkelen beleidsplan en uitvoeringsprogramma. Hier nemen we ook de samenhang met Positieve Gezondheid, BLOEI! en OKO (Opgroeien in een Kansrijke Omgeving) in op. Op de lijst te honoreren prioriteiten 2024-2027 nemen wij hiertoe voor 3 jaren middelen op voor het inzetten van een cultuur- en buurtsportcoach. Stand van zaken In 2024 herschrijven we waar nodig en gewenst het uitvoeringsprogramma Schouwen-Duiveland Vitaal voor de periode 2025 en verder. Dit is de lokale vertaling van het beleid Regionaal kader Gezondheid 2022-2025. Hierbij besteden we aandacht aan de samenhang met de uitvoeringsprogramma's BLOEI! en OKO.

83

Geld (indicator)

Tijd (indicator)

2.4.3.8. We stellen beleid op voor een dementievriendelijk Schouwen-Duiveland Omschrijving (toelichting) We werken toe naar een dementie vriendelijke gemeente. In 2023 is een 0-meting gedaan met behulp van de dementiescan voor gemeenten. In 2024 ontwikkelen we beleid in samenspraak met stakeholders zoals het Odensehuis en stichting Alzheimer NL afdeling Zeeland. Stand van zaken De gemeentelijke capaciteit op dit terrein is weer op orde. Dit traject pakken we in 2024 op. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

WAT WILLEN WE BEREIKEN? 2.4.4. We hebben extra aandacht voor de jeugd en voor groepen met verhoogde kans op (gezondheids)achterstanden.

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 2.4.4.2. We voeren het minimabeleid uit Omschrijving (toelichting) We monitoren de effecten van de herijking van het minimabeleid. Als gemeente zijn we voortdurend op zoek naar mogelijkheden om inwoners met lage inkomens te ondersteunen, zonder inkomenspolitiek te voeren. Dit doen we onder andere via de minimaregelingen. Een voorbeeld hiervan is de pilot gratis openbaar vervoer voor minima. In het 3e kwartaal van 2023 beoordelen we of deze voorziet in een behoefte en of er een vervolg komt. Verder doet in de 3e helft van 2023 een extern bureau onderzoek naar de verhoging van de toegangspercentages van onze minimaregelingen en de financiële consequenties hiervan. De resultaten vertalen we in een dashboard. Het dashboard geeft inzicht in hoeveel huishoudens er bij komen, als we de grondslag voor het toekennen van bepaalde regelingen wijzigen. Het onderzoek heeft enige vertraging 84

opgelopen. We verwachten de oplevering van het dashboard en de duidingsrapportage in het 4e kwartaal van 2023. We geven hier zo spoedig mogelijk een vervolg aan via een advies tot aanpassing van de minimaregelingen. We zetten in op het vergroten van de bekendheid van de minimaregelingen, zodat meer inwoners hier gebruik van kunnen maken. Daarnaast willen we de bestaande regelingen ook toegankelijker maken. Stand van zaken We hebben een Armoedemonitor minima 2022 – 2023 voor Schouwen Duiveland opgesteld. Een extern bureau presenteerde de resultaten hiervan in een dashboard en deze deelden we in juni 2024 met de raad. Met behulp van het dashboard brachten we de kosten en effecten van eventuele uitbreiding van de minimaregelingen in beeld. De resultaten zijn in de beleidsnotitie “Rondkomen op Schouwen-Duiveland” verwerkt, waarbij we een gedifferentieerde verruiming van de verschillende regelingen uitwerkten. De focus ligt hierbij op participatie van de minimahuishoudens in plaats van op enkel financiële inkomensondersteuning. Volgens herziene planning leggen we in september 2024 een voorstel voor verruiming van de minimaregelingen voor aan de raad. Na besluitvorming brengen we de (aangepaste) regelingen via een mediacampagne en andere directe communicatiemiddelen extra onder de aandacht van de doelgroepen. Om zo tot een hoger bereik te komen.

De aangepaste minimaregelingen kunnen dan vanaf 2025 ingaan. De voorziene verruiming kunnen we financieel dekken vanuit de bestaande begroting. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

2.4.4.3. We stellen een nieuw onderwijsachterstandenbeleid op Omschrijving (toelichting) Het Onderwijsachterstandenbeleid 2018-2022 is in 2023 geëvalueerd. In 2024 volgt nieuw onderwijsachterstandenbeleid. Dit maken we gezamenlijk met onze partners van de GGD, het onderwijs en de kinderopvang. Stand van zaken In het tweede kwartaal 2024 overlegde de Lokale Educatieve Agenda (LEA) over het onderwijsachterstandenbeleid 2024-2026 en gaf de Adviesraad Sociaal Domein haar advies. We passen subsidieregels aan aan dit nieuwe beleid en behandelen deze samen met het onderwijsachterstandenbeleid 2024-2026. Geld (indicator)

85

Tijd (indicator)

2.4.4.7 We voeren een pilot uit op sturing externe verwijzingen jeugd Omschrijving (toelichting) De pilot is geëvalueerd. We verwachten een financieel voordeel van ongeveer € 500.000 op jaarbasis. De samenwerking tussen de huisartsen, scholen en jeugdconsulenten is versterkt. Door bovenstaande interventies is er ook meer zicht en grip op de jeugdhulp. Naar aanleiding van de evaluatie nemen wij op de lijst te honoreren prioriteiten 2024-2027 voor 2024 en 2025 € 109.000 budget op om de extra fte jeugdconsulent en extra inzet gedragsdeskundige nog 2 jaar te verlengen, met tussentijdse evaluaties. De eerstvolgende evaluatie volgt in het tweede kwartaal van 2024. In de komende 2 jaar willen we het besparingspotentieel nog specifieker in kaart brengen en de samenwerking met de huisartsen en scholen verder versterken. Na 2 jaar bezien we of we de raad voorstellen om de extra jeugdconsulent en gedragsdeskundige structureel in te bedden. Stand van zaken Na de evaluatie werd de Hervormingsagenda jeugd 2024-2027 uitgebracht. Hierin worden gemeenten opgeroepen op de samenwerking met de huisartsen te intensiveren. Deze opdracht nemen we mee in de doorontwikkeling en positionering van de toegang. Binnen het team jeugd introduceerden we een nieuw registratiesysteem. Hierdoor laat de kosten-batenanalyse (dus de mogelijke besparing) nog even op zich wachten.

Door personeelswisselingen en hoge werkdruk in de toegang loopt de evaluatie vertraging op. De evaluatie verwachten we in het vierde kwartaal van 2024. We weten dan meer over de samenwerking met de huisartsen in relatie tot de hervormingsagenda. Het nieuwe registratiesysteem heeft dan een actuele kosten-batenanalyse en er is dan hopelijk voldoende capaciteit voor de evaluatie. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

2.4.4.8 We zetten in op het voorkomen van vechtscheidingen Omschrijving (toelichting) Goede begeleiding bij relatieproblemen en bij een echtscheiding is belangrijk. Een scheiding is nooit leuk, maar bij vechtscheidingen ontstaat er strijd en zijn kinderen de dupe. Veel kinderen in de jeugdzorg hebben te maken met gescheiden ouders. We vinden het daarom in het belang van de ouders en zeer zeker in het belang van het kind om een vechtscheiding te voorkomen. We onderzoeken in 2024 op welke manier we verdere invulling kunnen geven aan het voorkomen van vechtscheidingen. Dit is inclusief een onderzoek naar de wenselijkheid en mogelijkheid om inwoners, met een inkomen tot 130% van het bijstandsniveau die gebruik willen maken van dit aanbod, tegemoet te komen in de kosten. 86

Stand van zaken We voerden in november 2023 gesprekken met een aanbieder van Emotionally Focust Therapie (EFT). Zij bieden zorgaanbieders in het voorliggend veld cursussen en trainingen aan op het gebied van relaties en voorkomen van een (complexe) echtscheiding. Een eerste verkennend gesprek met het SMWO vond in april plaats. Als er vanuit de programmabegroting voor 2025 - 2028 middelen beschikbaar gesteld worden, kunnen we het aanbod samen met het SMWO verder uitwerken. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

2.4.4.9. We investeren in de ontwikkeling van jeugdigen voor de opgelopen ontwikkelachterstanden door corona Omschrijving (toelichting) Basisscholen geven in 2024, met de eind 2023 ontvangen middelen Nationaal Programma Onderwijs vanuit ons college, uitvoering aan de inbedding van kwalitatief en duurzaam bewegingsonderwijs. De investering op het verbeteren van de verbinding tussen onderwijs, opvang en (jeugd)zorg start naar verwachting in 2024. Het naschoolse activiteitenprogramma BLOEI! evalueren we in 2024, we informeren uw raad en er ligt eventueel een voorstel hoe BLOEI! structureel in te bedden binnen de gemeente. Hierbij zoeken we de samenhang met het programma Opgroeien in een Kansrijke Omgeving (OKO) en SD Vitaal. BLOEI! gaat in 2024 door en we intensiveren de activiteiten voor de 12 plussers. Dit doen we samen met de jongeren. We doen een investering vanuit het project Koopkracht om BLOEI! in 2024 deels te bekostigen. Hiermee verbreden we de doelgroep naar de 12 plussers en ingezet op kinderen en jongeren die weinig naschoolse activiteiten hebben. Op de lijst te honoreren prioriteiten 2024-2027 nemen wij voor het schooljaar 2024/2025 extra middelen op voor de voortzetting van het naschoolse activiteitenprogramma BLOEI!. Voor 2024 betreft dit een budget van bijna € 45.000 en voor 2025 een budget van bijna € 199.000.

Stand van zaken We werken aan een samenhang van de activiteiten vanuit BLOEI/OKO/SD Vitaal. BLOEI! bestaat nog tot juli 2025. Met middelen vanuit het project Koopkracht volgt later dit jaar een voorstel om BLOEI! nog een jaar voort te zetten. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

87

2.4.4.10. We voeren de bestuursopdracht Project Koopkracht uit Omschrijving (toelichting) We verbeteren de koopkracht van inwoners en zorgen ervoor dat inwoners die het financieel zwaar hebben, kunnen (blijven) deelnemen aan de samenleving. In 2024 voeren we vooral de in 2023 uitgewerkte acties uit. Stand van zaken De uitvoering ligt op schema. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

WAT WILLEN WE BEREIKEN? 2.4.5. We ondersteunen de zorgvrager bij het vergroten van zelfredzaamheid om deelname aan de samenleving mogelijk te maken.

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 2.4.5.1. We stimuleren ontwikkeling en uitbreiding van voorliggende voorzieningen Omschrijving (toelichting) In 2024 en verder werken we aan het versterken van het voorliggend veld. Dat doen we door lichte ambulante hulp en ondersteuning zoveel mogelijk groepsgericht en vrij toegankelijk vorm te gegeven. Vrij toegankelijk betekent zonder beschikking vooraf van de gemeente. We sluiten daarvoor aan bij een van de doelstellingen vanuit de Hervormingsagenda en de te verwachten Regiovisie. We zijn hier in 2022 al mee gestart binnen het aanbod BSO met Zorg en de pilot Samen Sterk voor Jongeren. We willen deze ontwikkeling doorzetten door het eerder genoemde aanbod te borgen en nieuw aanbod toe te voegen. We denken daarbij aan de doorontwikkeling van het ondersteuningsteam door deze te versterken met professionals met ervaring en expertise vanuit de specialistische jeugdhulp in de vorm van een buurtpedagoog. En het steviger positioneren van het jongerenwerk en het JGZ team. De laatste via een pilot. De in 2021 hiervoor aan het SMWO toegekende projectsubsidie voor het extra opbouwwerk en jongerenwerk loopt eind 2023 af. De coronamaatregelen hadden gevolgen door de activiteiten en de dienstverlening van de opbouwwerkers. Hierdoor heeft de evaluatie van de gemaakte businesscase vertraging opgelopen.

Via de lijst te honoreren prioriteiten 2024-2027 stellen wij voor om het project met een jaar te verlengen in 2024. Hiervoor nemen wij in 2024 voor zowel het opbouwwerk als het jongerenwerk een budget op van ruim € 116.000 en stellen voor deze middelen te bekostigen uit het Coronaherstelfonds. De komende periode werken we aan een breed welzijnsprogramma voor alle jeugdigen in de gemeente, gebaseerd op de visie dat het beïnvloeden van de omgeving van kinderen en jongeren effectief is. We 88

doen dit samen met in- en externe partners. Hierdoor komt er meer samenhang in de huidige initiatieven, zoals onder andere Bloei!, OKO, SD-Vitaal, Kansrijke Start en kunnen we beleidsafspraken maken en regie voeren. Stand van zaken We werken aan het verstevigen van het voorliggend veld. Het voorliggend veld zijn alle preventieve maatregelen die we nemen om te voorkomen dat kinderen (en ouders/verzorgers) jeugdhulp nodig hebben. We doen dat onder andere door, naast preventiemedewerkers, ook jeugdhulpprofessionals in het voorveld in te zetten. Zo verhogen we de kwaliteit van het voorliggend veld. Een voorbeeld hiervan is de BSO met zorg. Een ander voorbeeld is het plan om een jeugdprofessional voor de doelgroep 12-18 in te zetten vanaf augustus 2024. Deze jeugdprofessional is direct inzetbaar voor jongeren en hun ouders/verzorgers. Er is geen wachtlijst en er is geen individuele beschikking en doorverwijzing nodig, wat tijd en administratieve lasten scheelt. Doordat deze jeugdprofessional al snel inzetbaar is, hopen we zware jeugdhulp te voorkomen. Deze jeugdprofessional werk nauw samen met de preventiemedewerkers en onze medewerkers van de lokale toegang. We monitoren de resultaten van deze inzet. De preventiekaart pedagogische basis (menukaart) is klaar en verspreid naar externe partners, zoals onderwijs en huisartsen.

We werken nog aan een breed welzijns- activiteitenprogramma voor kinderen en jongeren via het aanbrengen van samenhang tussen OKO, BLOEI en SD Vitaal. De visie op het voorliggend veld en de sociale basis van Schouwen-Duiveland ontwikkelen we dit jaar met partners en inwoners en leggen we vast in het beleidskader sociaal domein. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

2.4.5.4. We zetten in op vroegsignalering financiële problematiek en het terugdringen van niet gebruik van minimaregelingen Omschrijving (toelichting) Sinds 2021 is vroegsignalering van (dreigende) problematische schulden een (regie)taak van gemeenten. Vroegsignalering is het in een zo vroeg mogelijk stadium in beeld brengen van mensen met financiële problemen. Op basis van signalen van zorgverzekeraars, energiebedrijven, woningverhuurders en drinkwaterbedrijven benadert het team Vroeg Eropaf inwoners met betaalachterstanden en biedt proactief hulp aan. De uitvoering van vroegsignalering was gedurende de pilot periode van 2 jaar belegd bij Startbloq. Medio 2023 evalueerden wij de implementatie van vroegsignalering, de opzet, het proces en het verloop van de pilot. Op basis van deze evaluatie brachten wij vroegsignalering eind 2023 onder bij het Loket Samenleving en Zorg. Hierdoor kunnen we meer integraal en procesgericht werken en komt er binnen het Loket Samenleving en Zorg meer focus en bewustzijn ten aanzien van de signalering van schulden. Op 89

de lijst te honoreren prioriteiten 2024-2027 nemen wij een nu een structureel budget van € 62.700 op voor een tweede consulent vroegsignalering. Op basis van de aanbevelingen uit het evaluatierapport hebben we enkele acties uitgezet. In verband met de versteviging van de samenwerking met SMWO en PLANgroep registreren we het aantal doorverwijzingen. Daarnaast monitoren we de hoogte van de betaalachterstanden, zodat we hier in de toekomst onderzoek naar kunnen doen en doelgericht acties op kunnen inzetten. Specifieke aandacht gaat de komende periode uit naar jongeren onder de 23 jaar met een betaalachterstand op zorg. Tenslotte geven we de komende periode invulling aan het borgen van nazorg en de rollen die daarin zijn weggelegd voor de ketenpartners. We blijven inzetten op voorlichting aan inwoners en instellingen om het bereik van de voorzieningen onder de doelgroep te vergroten. Daarnaast lichten we werkgevers proactief voor over signalering van schulden en hoe om te gaan met werknemers met financiële problemen. Stand van zaken De uitvoering ligt op schema. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

WAT WILLEN WE BEREIKEN? 2.4.6. We zorgen voor een betaalbare zorg door in te zetten op preventie. Individuele voorzieningen maken plaats voor algemene en collectieve voorzieningen, die vanuit het welzijnswerk worden georganiseerd.

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 2.4.6.1. We stellen een nieuwe strategische maatschappelijke agenda op voor de komende vier jaar Omschrijving (toelichting) Tot en met 2021 werkten we met een programma Sociaal Domein. De fundamenten van dit programma zijn het Integraal Dienstverleningsmodel en de kadernota Maatschappelijke resultaten. Voor de komende jaren is een nieuwe strategie nodig, inhoudelijk geleid door de maatschappelijke resultaten. We werken dit in 2024 samen met de raad, onze partners en inwoners uit met de volgende onderdelen: 1. Herijken en inhoud geven aan de maatschappelijke resultaten als richting voor alle beleidsvelden en dienstverlening in het sociaal-maatschappelijk domein. 2. Evalueren en herijken van ons dienstverleningsmodel als basis voor de structuur waar vanuit we onze doelstellingen realiseren. 90

3. We weten wat er in de samenleving speelt, staan in contact met onze partners en werken zo met de samenleving aan gezamenlijke agenda’s en opgaven. We geven daarmee concrete invulling aan de term 'van buiten naar binnen werken' 4. Datagedreven werken met kwalitatief sterke monitor op de bedrijfsvoering en de te behalen maatschappelijke resultaten. 5. Inzetten op kostenbeheersing met actuele plannen op het gebied van de Participatiewet, Jeugd en Wmo. 6. Een uitvoeringsagenda die inzicht geeft in het geheel aan (wettelijke) taken, projecten, de uitvoering van onze taken en moties en amendementen. Een groot onderdeel van deze agenda bestaat uit taken en projecten die op dit moment al uitgevoerd worden of op de planning staan voor komende jaren. Stand van zaken We selecteerden Common Eye als externe partij om ons te begeleiden bij het opstellen van een nieuw beleidskader sociaal domein. Common Eye is gespecialiseerd in procesbegeleiding, gericht op het bevorderen van samenwerking in en tussen organisaties. Samen met Common Eye zijn we in mei gestart. De nadruk ligt op het eigenaarschap van de gemeente in het hele traject, omdat we straks zelf aan de slag gaan met de uitvoering. Uw raad wordt in het najaar betrokken voor input en kaders. We verwachten het beleidskader in het eerste kwartaal 2025 op te leveren. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

2.4.6.3. We stellen een visie op over de taken die SMWO voor ons uitvoert en formuleren ambities voor opbouwwerk, jeugd- en jongerenwerk, mantelzorgondersteuning en vrijwilligersondersteuning (amendement A4 programmabegroting 2024-2027) Omschrijving (toelichting) In 2021 hebben we Stichting Maatschappelijk Werk en Welzijn Oosterschelderegio (SMWO) voor een periode van 3 jaar (2021 t/m 2023) extra incidentele subsidie toegekend voor extra inzet formatie op Jeugd- en jongerenwerk en Opbouwwerk. Tegelijk met die incidentele uitbreidingssubsidie is destijds een bedrag van € 30.641 beschikbaar gesteld voor businesscases opbouw- en jongerenwerk. De subsidie voor tijdelijke formatie uitbreiding jeugd- en jongerenwerk en opbouwwerk is middels deze programmabegroting met één jaar (2024) verlengd. Daarnaast wordt er vanuit de Brede Specifieke Uitkering 2024-2026 een cultuurcoach aangesteld. In 2024 formuleren we de visie en onze ambities voor de taken die SMWO voor ons uitvoert. Deze visie zal onderdeel uitmaken van de nieuwe strategische maatschappelijke agenda. Bij de besluitvorming over de strategische maatschappelijke agenda ontvangt de gemeenteraad ook een voorstel over de daarbij passende, gewenste formatieomvang bij SMWO binnen in ieder geval de taakvelden Opbouwwerk, Jeugd- en jongerenwerk, mantelzorgondersteuning en vrijwilligersondersteuning.

Voor wat betreft de cultuurcoach wordt bekeken waar die wordt ondergebracht en wat de structureel benodigde formatie is. 91

De financiële consequenties van de besluitvorming inzake de formatieomvang van SMWO op deze taakvelden en de structurele formatieomvang cultuurcoach worden verwerkt in de programmabegroting 2025-2028. We nemen voor het (laten) opstellen van de visie op de taken die SMWO voor ons uitvoert en het formuleren van onze ambities daarin € 35.000 op in jaarschijf 2024 van de lijst te honoreren prioriteiten. Stand van zaken De visie op het gebied van welzijn en preventie stellen we op binnen het beleidskader breed sociaal domein. Daarbinnnen vallen ook de taken die SMWO voor ons uitvoert. Na vaststellen van het beleidskader volgen eind 2024 en begin 2025 gesprekken met aanbieders op het gebied van welzijn en preventie over de uitvoering van taken, zo ook met SMWO. Het is niet logisch deze gesprekken eerder te voeren dan het vaststellen van het beleidskader. De financiële consequenties worden daarmee voor de begroting 2026 in beeld gebracht en voorgelegd aan de gemeenteraad. De gemeenteraad is bij vaststellen van de bestuursopdracht 'beleidskader breed sociaal domein' geïnformeerd per raadsbrief van 5 maart 2024 over de volgorde en tijdspad. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

TOELICHTING EXPLOITATIE Opvang Oekraïense vluchtelingen (onderdeel Particuliere opvang), incidenteel nadeel lasten € 119.000, incidenteel voordeel baten € 119.000 Aangezien de baten en lasten van de opvang van Oekraïense voor dit jaar nog niet verwerkt waren in onze begroting, doen we dat via deze rapportage. Het betreft hier het onderdeel Particuliere opvang (POO). Ten eerste gaat het hierbij om de kosten voor ambtelijke inzet voor de particuliere opvang zoals projectleiding, communicatie en handhaving ad € 65.000. Verder verstrekken wij aan Oekraïense vluchtelingen maandelijks leefgeld. Dit geldt echter alleen voor degenen die geen werk hebben . We ramen hiervoor een bedrag bij van € 54.000. Tot slot merken wij nog op dat we bij de hiervoor genoemde mutaties er rekening mee houden dat de particuliere opvang vóór maart 2025 volledig wordt afgebouwd. Opvang Oekraïense vluchtelingen (onderdeel Gemeentelijke opvang), incidenteel nadeel lasten € 3.720.000, incidenteel voordeel baten € 7.900.000 (in combinatie met sub-programma 2.2) Ook voor het onderdeel Gemeentelijke opvang (GOO) nemen we via deze rapportage de raming voor dit jaar op van de betreffende baten en lasten. Net als in 2023 verwachten we ook in 2024 hierop een fors batig saldo over te houden.

Bij de jaarrekening 2022 besloot u, naar aanleiding van het positieve saldo van dit budget, tot het instellen van de bestemmingsreserve Woonconcepten. Voor dit jaar houden we voorlopig rekening met een overschot van € 4.180.000 en voegen dit via sub-programma 2.2 toe aan de bestemmingsreserve Woonconcepten. Crisisnoodopvang, incidenteel nadeel lasten € 2.560.000, incidenteel voordeel baten € 2.560.000 De crisisnoodopvang aan de Grachtweg 8 in Zierikzee blijft open tot uiterlijk 1 januari 2025. De kosten hiervan worden vergoed door het Rijk. Voorgaande jaren declareerden wij de werkelijke kosten, aangezien deze hoger lagen dan de normvergoeding. Vanwege kostenreducties en het toegenomen 92

bewonersaantal verwachten we dit jaar binnen de normvergoeding te blijven. We gaan hiervoor uit van een vergoeding van € 2.560.000. Daartegenover staat een verwachte kostenraming van € 2.120.000. Aangezien wij verwachten dat de normvergoeding hoger ligt dan de verwachte kostenraming, geeft dat een batig saldo op crisisnoodopvang van € 440.000. Vanwege de urgente vraag vanuit het Rijk om extra opvangplaatsen te creëren, voegen we dit exploitatiebudget toe aan een nieuwe stelpost 'Integratie en noodopvang asielzoekers'. Schuldhulpverlening, incidenteel nadeel lasten € 149.000 In het saldo van de jaarrekening 2023 viel een bedrag van € 149.000 vrij. Dit waren gereserveerde coronamiddelen voor schuldhulpverlening die van 2021 zijn doorgeschoven naar 2022 en vervolgens naar 2023. Dit met de verwachting dat vorig jaar meer inwoners een beroep zouden doen op schuldhulpverlening als gevolg van de gestegen energieprijzen. Uiteindelijk bleek dit niet het geval waardoor dit budget alsnog in 2023 vrijviel. Zoals bij de oplevering van de jaarrekening 2023 al is aangegeven, verwachten wij echter dat het beroep op schulphulp in 2024 en de komende jaren toch gaat stijgen. Uit cijfers van het CBS blijkt dat het aantal problematische schulden sinds 2022 weer een stijgende lijn krijgt.

Op een toename van problematische schulden volgt (met meestal enige vertraging) ook een stijging in de aanvragen van schuldhulpverlening. Het gaat bij deze stijging deels om de gevolgen van de energiecrisis, waarvoor het Rijk vanaf dit jaar geen compenserende maatregelen meer verleent. Daarnaast constateren we een toename aan schulden bij de Belastingdienst. Wij ramen daarom via deze rapportage het volledige bedrag bij dat eerder vrijviel in het jaarrekeningsaldo 2023 ad. € 149.000 ten behoeve van verwachte extra lasten aan schuldhulpverlening in 2024.

TOELICHTING INVESTERINGEN Geen relevante afwijkingen te melden.

93

Programma 3 Verblijven

94

Sub-Programma 3.1 Schouwen-Duiveland vakantie-eiland WAT WILLEN WE BEREIKEN? 3.1.3 We gaan creatief en flexibel om met het (her)gebruik van het cultuurhistorisch erfgoed.

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 3.1.3.1. We voeren de actiepunten uit de erfgoednota uit, onderdeel herbestemmming poorten en kerken Omschrijving (toelichting) We blijven de actiepunten uit de Erfgoednota uitvoeren met voor de komende jaren het accent op de herbestemmingsmogelijkheden van de stadspoorten in Zierikzee en de Grote of Sint Nicolaaskerk in Brouwershaven. Dit mede gelet op de verkregen subsidies van de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed voor de uitvoering van de herbestemmingsonderzoeken voor de stadspoorten en Sint Nicolaaskerk. Voor de verdere herbestemming van de poorten in Zierikzee is een marktconsultatie het meest aangewezen instrument om de herbestemmingsmogelijkheden concreet te maken en de raad een zorgvuldige, duurzame en gedragen keuze te laten maken. Voor de herbestemming van de Grote of Sint Nicolaaskerk in Brouwershaven is duidelijk dat de ontwikkelingsmogelijkheden ruimtelijk in een breder en integraler verband moeten worden onderzocht. Dit om voldoende kostendragers te vinden voor duurzaam behoud en exploitatie van de kerk. Een perspectief dat ook bijdraagt aan nieuwe economische maar ook sociale dragers voor de smalstad als geheel.

De beheersstichting van de Grote Kerk heeft het initiatief genomen om dit in samenwerking met PKN Gemeente, Stadsraad Brouwershaven, Stichting Cultureel Erfgoed Brouwershaven en Ondernemersvereniging Brouwershaven verder concreet uit te werken. Voor de uitvoering van het nader onderzoek stelde de raad al budget beschikbaar. Stand van zaken De inkooptrajecten om de beheersstichting van de Grote Kerk van Brouwershaven samen met de PKN Gemeente, Stadsraad, Stichting Cultureel Erfgoed Brouwershaven en de Ondernemersvereniging Brouwershaven te ondersteunen met uitvoeringskracht voor de verdere uitwerking van de actiepunten uit het plan van aanpak zijn gestart. In januari 2024 is de eerste opdracht verleend. In februari 2024 zijn twee overige offertes ontvangen op basis waarvan opdrachten worden verstrekt binnen het raam van het plan van aanpak. Er is een project- en stuurgroep geformeerd vanuit de betrokken stakeholders met externe projectleiding. De uitvoering van de met elkaar samenhangende opdrachten is in uitvoering. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

95

3.1.3.2. We actualiseren de Nota Integraal Erfgoedbeleid Schouwen-Duiveland Omschrijving (toelichting) In het najaar van 2023 leggen we een nieuwe erfgoednota voor aan de raad zodat het nieuwe beleid per 2024 ingaat. In de nieuwe erfgoednota zijn de visie en ambities voor de periode 2024-2027 vastgelegd. Stand van zaken Interne integrale afstemming over het nieuwe erfgoedbeleid en het uitvoeringprogramma heeft wat meer tijd gekost dan verwacht. We besluiten in juni 2024 over de nieuwe beleidsnota, waarna we het voorleggen aan de raad. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

3.1.3.10. We zetten in op koesteren en behouden van immaterieel erfgoed Omschrijving (toelichting) Immaterieel erfgoed is een belangrijk onderdeel in de nieuwe erfgoednota. Deze leggen we in het najaar van 2023 voor aan de raad. De acties en ambities voor immaterieel erfgoed zijn uitgewerkt in het uitvoeringsprogramma 2024-2027 behorende bij de nota. Stand van zaken Het nieuwe erfgoedbeleid is in concept gereed en gaat binnen enkele maanden voor besluitvorming richting de raad. Interne integrale afstemming van het nieuwe beleid en uitvoeringsprogramma heeft wat meer tijd gekost dan verwacht. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

3.1.3.11 We zetten in op het behoud en de ontwikkeling van het Erfgoed op SchouwenDuiveland Omschrijving (toelichting) In 2024 voeren we het uitvoeringsprogramma van de nieuwe Erfgoednota uit. Deze nota inclusief het uitvoeringsprogramma leggen we in het najaar van 2023 voor aan de raad. 96

Op de lijst te honoreren prioriteiten 2024-2027 nemen wij voor twee acties vanuit het uitvoeringsprogramma in 2024 een eenmalig budget op van € 20.000. Deze middelen zijn bestemd voor twee onderzoeken. Dit betreft een onderzoek naar de bescherming van cultuurhistorisch waardevolle gebouwen en objecten via de gemeentelijke monumentenstatus. En daarnaast voor een onderzoek naar en procesbeschrijving van de vergunningverlenings-, toezichts-, handhavingsactiviteiten voor monumenten. Dit is gericht op het op orde krijgen van de wettelijke taken van de gemeente in de toezichthoudende rol op de instandhoudingsplicht voor monumenten. In het uitvoeringsprogramma nemen we de herziening van de Subsidieregeling monumenten op. Het voornemen is om de nieuwe subsidieregeling ook open te stellen voor woonhuis-eigenaren van gemeentelijke monumenten. De huidige regeling is uitsluitend bedoeld voor een beperkte groep nietwoonhuis rijksmonumenten. Van de huidige regeling wordt zeer weinig gebruik gemaakt vanwege de beperkte reikwijdte en het lage subsidiebedrag. Op de lijst te honoreren prioriteiten 2024-2027 nemen wij een structureel een budget van € 40.000 op om voor de nieuwe Subsidieregeling monument het subsidieplafond op te hogen naar € 50.000. Stand van zaken De adviezen van het Erfgoedplatform nemen we op in de concept erfgoednota 2024 e.v. Deze nota leggen we medio 2024 voor aan de raad.

Geld (indicator)

Tijd (indicator)

3.1.3.12. We ondersteunen het project cultuurplein Dikke toren-Centree Zierikzee Omschrijving (toelichting) In 2024 evalueren we het project Dikke Toren. Centree komt in 2024 met een plan voor verbouwing voor het aanbrengen van basisvoorzieningen in de Dikke Toren. Dit is gericht op een duurzame herbestemming van de toren. Stand van zaken We verwachten in 2024 een plan van Centree voor de duurzame herbestemming van de Dikke Toren. In juni 2024 hebben we overleg met het bestuur van de Stichting Centree over de voortgang van dit initiatief. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

97

3.1.3.14. We stellen cultuur- en museumbeleid op Omschrijving (toelichting) De beleidsvisie op kunst- en cultuur is verouderd en dateert uit 2006. We zien lokale, provinciale en landelijke ontwikkelingen, waaronder dat cultuurbeleid en het sociaal domein steeds meer met elkaar verbonden raken. Dit vraagt om een nieuwe toekomstgerichte visie en waar nodig een duurzame versterking. Dit geeft actuele kaders waarbinnen (nieuwe) subsidieaanvragen kunnen worden getoetst. In 2024 stellen we een nieuwe beleidsvisie kunst- en cultuur op. Dit doen we in een intensief en participatief traject met het culturele veld en andere belanghebbenden, waarbij we ook gebruik maken van externe expertise. Stand van zaken BMC is gestart met het opstellen van de nieuwe cultuurvisie 2025 e.v. Op 8 mei organiseerden we met BMC een kleinschalige conferentie met betrokken partijen in het culturele landschap van onze gemeente. De reacties opgehaald uit de drie inspraakavonden in februari 2024 vormden hiervoor de basis. Met de uitkomsten uit deze cultuurconferentie presenteert BMC omstreeks juni 2024 een concept voor de cultuurvisie aan het college. Vervolgens wordt de nota in het najaar behandeld in de raad. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

3.1.3.15. We zetten in op doorontwikkeling van het Watersnoodmuseum Omschrijving (toelichting) Als gemeente leveren we een bijdrage aan de doorontwikkeling van het Watersnoodmuseum. Het Watersnoodmuseum heeft op grond van haar meerjarenbeleidsplan 2021-2024 met bijbehorende begroting een subsidie aangevraagd van € 400.000 voor 2024. In 2024 wordt op basis van een evaluatie van voorgaande jaren bekeken of wij als gemeente een structurele subsidie voor 2025 en verder in de programmabegroting opnemen. Stand van zaken Uiterlijk op 1 juni van dit jaar ontvangen wij de subsidieverantwoording over 2023. Na ontvangst van deze verantwoording starten wij de evaluatie. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

98

WAT WILLEN WE BEREIKEN? 3.1.4 We ondersteunen de ontwikkeling om de gemeente als aantrekkelijk eiland naar voren te brengen.

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 3.1.4.1 We ondersteunen de ontwikkeling van de SESD Omschrijving (toelichting) We ondersteunen de ontwikkeling van de Stichting Eilandmarketing Schouwen-Duiveland (SESD) als instrument van ondernemers en gemeente om de aantrekkelijkheid van ons eiland op het gebied van wonen, werken en recreëren te versterken. De SESD streeft daarbij naar een optimale balans tussen prettig wonen voor bewoners, goed ondernemen voor ondernemers en heerlijk genieten voor bezoekers. Belangrijke speerpunten zijn draagvlak voor toerisme en recreatie onder inwoners en een kwalitatieve groei van de vrijetijdssector buiten het hoogseizoen en meer verspreid over het eiland. Ook zet de SESD in op het verder promoten van onze keurmerken Green Destinations, Quality Coast en Blauwe Vlag. Alle eilandelijke ondernemersverenigingen, brancheverenigingen, de cultuursector en natuurpartijen zijn vertegenwoordigd in de Raad van Advies. De dorpsraden zien de meerwaarde van de Stichting Eilandmarketing Schouwen-Duiveland. Stand van zaken Eilandmarketing werkt gestaag aan de verdere ontwikkeling van de organisatie. Recent praatte de directeur Eilandmarketing de raad via een informatieavond bij over de ontwikkelingen en het jaarplan 2024. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

WAT WILLEN WE BEREIKEN? 3.1.5 We zetten in op de kwaliteitsverbetering van ons toeristisch product

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? 3.1.5.1. We voeren het Uitvoeringsprogramma Agenda Toerisme uit Omschrijving (toelichting) Het uitvoeringsprogramma Agenda Toerisme 2018-2026 voeren we in 2024 verder uit. We doen dit samen met het Platform Toerisme Schouwen-Duiveland en de werkgroepen van de Agenda Toerisme. Dit 99

betekent dat de recreatiesector nadrukkelijk aan de lat staat om actief toeristische ontwikkelingen van de grond te krijgen, met onze gemeente in een stimulerende en faciliterende rol. De Agenda Toerisme bevat een zestal uitvoeringsthema’s met bijbehorende acties en projecten. Aan het eind van ieder jaar inventariseren we samen met het Platform Toerisme de voortgang op deze zes uitvoeringsthema’s en de daaronder opgenomen projecten. We informeren de raad en overige belangstellenden, zoals recreatieondernemers, over deze voortgang. Daarnaast publiceren we actief de toeristische cijfers van het toerisme in Zeeland en op ons eiland, zodat de ontwikkeling van ons toerisme en de waarde van de recreatie voor onze eilandelijke economie vindbaar is. Met de Agenda Toerisme houden we gelijke tred met actuele trends en ontwikkelingen in het toerisme. Ook de voor Schouwen-Duiveland belangrijke thema's en ambities uit het Toekomstbeeld Bestemming Zeeland 2030 voeren we door in de Agenda Toerisme. Stand van zaken De Agenda Toerisme loopt tot 2026. Samen met het Platvorm Toerisme werken we aan een actualisatie van de Agenda Toerisme en de bijbehorende uitvoeringsagenda, zodat deze in 2025 op tijd klaar is. Geld (indicator)

Tijd (indicator)

3.1.5.2. We hebben een helder, duidelijk en eenduidig recreatiebeleid Omschrijving (toelichting) We vinden het belangrijk dat het recreatiebeleid helder, duidelijk en eenduidig is. Daarom is al het bestaande beleid samengevoegd in een Nota Recreatiebeleid. De volgende stap is het bestaande recreatiebeleid te herijken. Hierin trekken we samen op met de verblijfsrecreatieve sector. De Agenda Toerisme blijft bestaan als ontwikkel- en innovatiekader. Het samengevoegde en herijkte recreatiebeleid dient als input voor de Omgevingsvisie. Ook onderzoeken we of we naast de aandachtsgebieden Rampweg en Scharendijke nog nieuwe aandachtsgebieden kunnen toevoegen buiten de kustzone. We ronden echter eerst de gebiedsvisies voor de bestaande aandachtsgebieden af. Stand van zaken We boden een raadsvoorstel aan met aanpassingen voor het beleid van B&B's en minicampings. Nadat de gemeenteraad een besluit heeft genomen, passen we de Nota Recreatiebeleid hierop aan en kunnen we de verdere herijking van de nota oppakken. De herijkte Nota Recreatiebeleid bieden we in één keer opnieuw aan de raad aan.