Notulen raadsvergadering 8 oktober 2024

De Voorzitter brengt het raadsvoorstel in stemming en constateert dat de leden van de fracties van D66, DENK, de OPS, PS en de PvdA alsmede de fractie-Wilton voor het voorstel hebben gestemd en de leden van de fracties van het AOV, AvS, het CDA, GroenLinks en LOS alsmede van de VVD het lid Feelders daartegen, zodat het met 22 tegen 13 stemmen is aangenomen. 15.

Raadsvoorstel Grondexploitatie Van Swindensingel 40-42

De heer De Leeuw is blij met de beantwoording die hij van het college heeft gekregen over de ontwikkeling op het gebied van de sociale huur in de gehele stad. Wat dat betreft is er nog steeds veel werk aan de winkel. In de commissie heeft hij een pleidooi gehouden voor het diverser maken van de wijk. Hij krijgt graag de toezegging van het college dat deze afweging wordt meegenomen bij de uiteindelijke invulling om te kijken of het daadwerkelijk de beste optie is om 20 woningen van 70m2 in Oost neer te zetten of dat een andere samenstelling van het te bouwen blok wellicht beter is. De heer Spek vindt met veel mensen het gebouw dat er nu staat lelijk. Verschillende fracties spreken van een puist of een rotte kies, een term die zelfs in het raadsvoorstel is opgenomen. De VVD vindt dat het hoog tijd wordt deze rotte kies te trekken. Dat doet erven pijn maar het resultaat mag er uiteindelijk zijn. Spreker vindt het goed dat er schot in de zaak zit, dat een grondexploitatie kan worden vastgesteld en dat de weg wordt vrijgemaakt voor een nieuwe ontwikkeling. Dit betekent dat er woningen kunnen komen met parkeerplekken, wat hem als muziek in de oren klinkt. Daarom steunt de VVD deze ontwikkeling. Mevrouw Biekman dankt de VVD voor de steun voor het raadsvoorstel. Zij doet de heer De Leeuw de gevraagde toezegging om er nogmaals naar te kijken.

De Voorzitter brengt het raadsvoorstel in stemming en constateert dat dit met algemene (35) stemmen is aangenomen. 16. Raadsvoorstel Verlenging Regionale Koers Handhaving Participatiewet, IOAW en IOAZ 2020-2024 Mevrouw Silva dankt de wethouder voor het toevoegen van de evaluatie 2020-2022 aan de stukken, naar aanleiding van een verzoek van de fractie van de PvdA in de commissie. Nu is het beter mogelijk om de stukken in samenhang te beoordelen. De PvdA vindt dat vertrouwen het vertrekpunt moet zijn bij de maatregelen uit de

16

Participatiewet en dat die gebaseerd moeten zijn op maatwerk en de menselijke maat. Dat moet leiden tot bepaalde zekerheden voor mensen over een stabiel bestaan, in plaats van stress en angst. Dat geldt inderdaad ook voor het onderdeel handhaving. De Participatiewet is momenteel werk in uitvoering, maar deze zal niet lang op zich laten wachten, in ieder geval geen twee jaar. Wil de wethouder toezeggen dat de wet, zodra die is aangenomen in de Eerste Kamer, zo snel mogelijk in de raad wordt besproken, zodat eventuele wijzigingen met spoed in het beleid kunnen worden verwerkt? Mevrouw Biekman zegt toe dat de raad direct zal worden geïnformeerd over de consequenties van de wet, als die eenmaal is aangenomen, ook voor Stroomopwaarts. Het voorstel wordt met algemene (35) stemmen aangenomen. 17. Raadsvoorstel Cultuurvisie en uitvoeringskader Volgens de heer Van Sliedregt laat je in een visie zien hoe je de toekomst van iets voor je ziet. Vanavond is de visie op cultuur, cultuurbeleving en cultuurdeelname aan de orde. Over die visie is de fractie positief, ook over de wijze waarop die tot stand is gekomen, met deelname van de stad, mensen en organisaties uit de Schiedamse cultuur. Schiedam heeft op het gebied van cultuur nu al veel te bieden, maar het is prima om te kijken hoe dat nog beter of wellicht iets anders kan. De uitvoering van de visie is nu ook aan de orde.

Een visie is uiteraard nuttig, maar hoe ga je die uitvoeren en hoe betaal je die? Daarover heeft spreker vorige week zijn zorgen uitgesproken. Hij stond daar niet alleen in, want raadsbreed kwamen die zorgen terug. Spreker hoopt dat de wethouder die ook heeft gehoord en er iets mee doet. Voor uitvoering is geld nodig, maar het huidige cultuurbudget is al krap. Hoe gaat dat straks? Dat wordt duidelijk wanneer het uitvoeringsprogramma gereed is en de nieuwe subsidieverdeling is uitgewerkt. Spreker heeft vorige week aangegeven dat instemmen met deze visie en het uitvoeringskader niet betekent dat D66 automatisch instemt met wat hierna komt. Alles wordt op zijn merites beoordeeld, maar de fractie waakt voor de afbraak van onderdelen uit het Schiedamse cultuurveld die van wezenlijk belang, zelfs onmisbaar zijn. Voor nu dus een “ja”, maar bij elke volgende stap volgt een beoordeling van de zaken die op dat moment voorliggen. De heer Siljee is het grotendeels eens met de fractie van D66. De accenten van zijn fractie zijn vorige week ook al in de commissie verwoord. Die hebben deels te maken met de kaders, ook in relatie tot de afspraken over meerjarige subsidies.

Op dit moment is het voor instellingen uit de cultuursector van groot belang dat ze een planning voor de langere termijn kunnen maken, zodat ze een eigen visie kunnen ontwikkelen op wat ze voor ogen hebben met hun organisatie. Langdurige afspraken daarover zijn van groot belang. Wat de aan de orde zijnde visie echter ontbeert, zijn keuzen. Er wordt vaak gesproken over het ravijnjaar. Spreker kan zich dus niet voorstellen dat het college dit jaar nog even snel 5 miljoen in de cultuursector stopt. Overigens zou hij dat ook niet adviseren. Maar er moeten wel keuzen worden gemaakt. Wat doet de gemeente bijvoorbeeld met ateliers? Daar staat niets over in de stukken. Er staat wel iets over het Wennekerpand, maar het is onhelder wat er met dat pand gaat gebeuren en een visie daarop ontbreekt ook. Spreker kan zich vinden in de cultuurvisie, maar adviseert het college wel om er ook een publieksversie in meer begrijpelijk Nederlands van te maken, want een en ander is nu niet altijd even begrijpelijk. Overigens komt het uitvoeringsprogramma ongetwijfeld nog een keer op de agenda van de raad, voorzien van kaders. De heer Maris meldt dat zijn fractie al in de commissie haar zorgen heeft uitgesproken over het Wennekerpand. Het college heeft die zorgen niet weggenomen. Verder kan spreker zich aansluiten bij de vorige twee sprekers.

Duidelijk is wel dat het college in het uitvoeringsprogramma met het oog op de huidige financiën fundamentele keuzen en beslissingen moet gaan nemen. Maar als het om cultuur gaat, heeft spreker er wel eens moeite mee als het college daarover fundamentele beslissingen gaat nemen. De fractie vindt het dus lastig om nu al klakkeloos “ja” te zeggen. Spreker hoopt dat de raad op de een of andere manier bij die afwegingen en beslissingen wordt meegenomen, want dat zou hem een beter gevoel geven. Volgens de heer Van Belle geven veel fracties de wethouder een duidelijke boodschap mee. Er is niet zo heel veel tegen deze visie, maar dat komt ook omdat die nog erg abstract is. En die abstractheid zorgt voor onrust bij raadsleden die het belangrijk vinden dat de kwaliteit van de grote

17

culturele instellingen in Schiedam op niveau blijft en voor onrust bij culturele organisaties zelf, zoals musea, het theater, het Wennekerpand. In de visie staat verder dat het krimpende budget over meerdere focusgebieden zal worden verdeeld. De impact daarvan op de financiële huishouding van die organisaties ook is nog onduidelijk. Ook dat zorgt voor onrust. De fractie stemt voor het raadsvoorstel, maar ze kijkt vooral uit naar de concretisering in december. Ze stipt nu al wel een aantal punten aan, met de dringende oproep aan de wethouder om die kwesties voor de budgetverdeling en het uitvoeringsprogramma in december van dit jaar op te lossen. Het eerste punt is: zorg dat de communicatie tussen de diverse partijen en het college verbetert. Je krijgt nu soms het gevoel dat er veel miscommunicatie en ergernis is. Spreker weet niet waar het fout gaat, maar het moet beter. Twee: zorg dat het uitvoeringsprogramma en de budgetverdeling in de december voldoende concreet zijn om een goede discussie in de raad te kunnen voeren. De PvdA vindt het erg belangrijk dat de kwaliteit van de grote culturele instellingen op niveau blijft. Zorg dat je de culturele kracht die in Schiedam is opgebouwd niet erodeert. Houd de belangrijke fundamenten hiervan intact. De heer Kondu is ervan overtuigd dat er goede Cultuurvisie ligt. De vele culturen in Schiedam komen mooi samen in deze visie.

Compliment daarvoor, want het college is bereid om met mensen in gesprek te gaan en er is inspraak geweest van de grote cultuurspelers. Er wordt veel gezegd over de budgetverdeling. De DENK-fractie zal daar uiteraard ook met een scherpe blik naar kijken als het uitvoeringsprogramma wordt besproken. Fijn dat ook de buurten worden betrokken bij cultuur en alles wat daarbij hoort. De fractie stemt in met het raadsvoorstel. De heer T. Janssen vindt de Cultuurvisie ambitieus, maar ook vrij abstract. Hij gaat ervan uit dat het handen en voeten krijgt in het uitvoeringsprogramma. De wethouder heeft aangegeven dat niet per se meer dingen gaan worden gedaan. Dingen worden vooral anders gedaan, ook met het doel om meer Schiedammers te bereiken. Er wordt ook de wijk ingegaan en bewoners worden meer betrokken bij cultuur. Alle Schiedammers zijn namelijk met elkaar cultuur. De accentverschuiving op dat punt in de Cultuurvisie heeft de Schiedamse VVD al lang bepleit. Dat is dus een goede zaak. Het gaat vandaag niet over de hoogte van het budget en de verdeling ervan. Dat komt later aan de orde. De fractie kijkt uit naar het uitvoeringsprogramma en zal dat kritisch bekijken. Ze stemt in met het raadsvoorstel. Volgens de heer M. Janssen was er eens een startnotitie, maar die was weinig concreet. Vervolgens kwamen er een cultuurvisie en een uitvoeringskader, maar ook die waren weinig concreet.

Blijkbaar wordt een en ander pas concreet in het uitvoeringsprogramma. Spreker is tevreden over de vormgeving, maar inhoudelijk zijn er veel woorden nodig om niet veel te zeggen. Allerlei containerbegrippen vliegen je om de oren, zonder dat duidelijk wordt wat ze betekenen: Behouden en versterken, verbreding en vernieuwing, krachten bundelen, authentiek, levendig en vernieuwend. Allemaal leuk en aardig, maar wat het betekent en waar de fractie nu precies over moet besluiten, is nog steeds een klein raadsel. Ook de politieke avond van vorige week heeft niet voor veel opheldering gezorgd. De fractie geeft het college desondanks het voordeel van de twijfel, maar met de voetnoot dat ze extra kritisch zal kijken naar het uitvoeringsprogramma. Wethouder Hamerslag is blij met de complimenten en de steun, want daar spreekt vooral waardering uit voor de mensen die tot nu toe aan dit proces hebben meegedaan. Er is sprake geweest van een heel mooi participatietraject, waar ambtenaren, raadsleden en vooral de sector zelf en de Schiedamse inwoners deel van hebben uitgemaakt. Dit document is dus in gezamenlijkheid tot stand gekomen. AvS geeft het college het voordeel van de twijfel, maar spreker hoopt dat die fractie in een later stadium niet meer twijfelt. Het gestelde over het niet concreet zijn van de visie klopt niet.

Als je deze visie vergelijkt met de vorige, de heel brede Culturele Schijf van Vijf, dan is er wel degelijk sprake van concretisering. In de nieuwe visie worden focusgebieden genoemd waar het college zich de komende jaren op gaat richten en dat is dus heel concreet. Spreker is het eens met wat de VVD stelde, namelijk: Wij zijn cultuur. Je doet dat met zijn allen, met en voor de hele stad. Dat komt ook in de visie naar voren en dat wordt dadelijk uitgewerkt in het uitvoeringsprogramma. De zorg over de financiën is terecht, want de budgetten, ook van de grote culturele instellingen, staan onder druk. Juist daarom zijn de genoemde focusgebieden zo hard nodig, want aan de hand daarvan

18

kan duidelijk worden aangegeven wat er per gebied gaat gebeuren met cultuur. En ook daarom vindt de invulling plaats in overleg met de cultuursector. De pijn en zorgen zijn bekend. Daar wordt bij de uitvoering rekening gehouden, ook in de focusprogramma’s. In die zin is er sprake van een grote mate van betrokkenheid, al zijn er uiteraard verschillende verantwoordelijkheden. Spreker zegt toe dat hij de raad zoveel mogelijk zal betrekken bij wat er komen gaat. Er wordt nog gekeken naar het beleid met betrekking tot ateliers. Daar wordt op teruggekomen, evenals op het Wennekerpand. Dat is ook een zorgpunt, want momenteel functioneert het niet goed. Er is daar een impuls nodig, aan de hand van de Cultuurvisie. De heer Reuderink hoorde de wethouder zeggen dat dit de concretisering is ten opzichte van de vorige. Gelukkig was die uit 2017. Hij vraagt zich dan wel af hoe vaag die is geweest. De Voorzitter sluit de beraadslaging en stelt de besluitvorming aan de orde. Mevrouw Rotteveel zegt dat haar fractie gelet op de partijideologie en het belang dat zij hecht aan een goed beleid op cultuurgebied niet kan instemmen met dit abstracte plan. Zij hoopt wel dat de wethouder haar fractie kan overtuigen met het beloofde zeer gedetailleerde uitvoeringsprogramma.

De heer Siljee vindt het stuk weinig concreet maar kan zich vinden in de woorden van de heer M.Janssen om het document het voordeel van de twijfel te geven. Daarom zal GroenLinks ervoor stemmen, inclusief het uitvoeringskader. Hij zal er graag op terugkomen als in de raad wordt gesproken over het uitvoeringsprogramma. De Voorzitter brengt het raadsvoorstel in stemming en stelt vast dat met uitzondering van de leden van de fractie van LOS de leden van de raad voor het voorstel hebben gestemd, zodat het met 33 tegen 2 stemmen is aangenomen. Hij wenst het college succes bij de verdere uitvoering. 18.

Raadsvoorstel Tweede ontwerpbegrotingswijziging 2024 Rogplus

De heer Boender zegt dat de hulpvraag die uit Schiedam komt een belangrijk vraagstuk is dat raad en college moeten oplossen. Zij moeten Schiedammers hulp en zorg bieden als zij die nodig hebben. Het werk dat door Rogplus en alle gelieerde organisaties wordt gedaan is daarin essentieel. Deze hulp moet ook bereikbaar en goed zijn. Als dat niet kan of als deze vraag om hulp verzandt in lange wachttijden en onbesproken, onbehandeld of onbeantwoord blijft is er een probleem. Dan komen mensen van regen in de drup. Naast de menselijke kosten zullen de lange wachtrijen, de hogere zorgvraag en de meer complexe vraagstukken er ook voor zorgen dat de kostbare en complexe hulp nog kostbaarder en complexer wordt. Het kan niet zo zijn dat mensen die hulp nodig hebben in de kou moeten blijven staan. Het ravijnjaar biedt wat hem betreft geen excuus. Raad en college moeten ervoor zorgen dat elke Schiedammer die hulp nodig heeft deze kan krijgen. Het leveren van hulp is geen luxe maar noodzakelijk. Hij wil dat alle Schiedammers op goede en bereikbare hulp van de gemeente kunnen rekenen. Hij verzoekt zijn mederaadsleden daarom te erkennen dat bij dit agendapunt meer speelt dan alleen de financiën, wat zou worden geïmpliceerd doordat sprake is van begrotingswijzigingen. Het gaat ook over de hulp die inwoners nodig hebben en de raad moet ervoor zorgen dat deze goed blijft.

Mevrouw Bruggeman las vanmiddag bij de NOS dat ook de toezichthouder inmiddels in een rapport meldt dat de toegankelijkheid van de jeugdzorg onder druk staat, iets wat zij natuurlijk al lang wist. Vele jeugdzorgorganisaties staan door financiële problemen op omvallen. De kosten van de jeugdzorg rijzen de pan uit. Het rapport komt echter tot de conclusie dat het gebruik van jeugdzorg bijna niet toeneemt. Het media-artikel meldt dat dit vaak komt door hoog ziekteverzuim bij personeel en het inhuren van veel extern personeel. De stukken die op de agenda staan, melden evenwel een grote toename van het aantal cliënten en wachtlijsten. Spreekster acht dit een interessant verschil. De financiële effecten voor de gemeente Schiedam belopen hierdoor al ongeveer 2 mln. op een totaal tekort van 3,2 mln. over 2023 en 2024. Zij vraagt de wethouder hoe zij dit verschil van inzicht tussen de gemeente en het rapport van de toezichthouder duidt. Bij de start van het nieuwe jeugdhulpmodel was ook bij Mevis al grote twijfel of sprake was van een reëel budget. Om welke precieze reden men indertijd twijfel had blijft voor haar onduidelijk. Zij hoopt dat de wethouder dit kan toelichten. Het AOV vindt dat het onafhankelijk onderzoek naar het

19

reële budget veel te laat is ingezet. Het dynamisch kansen- en risicodossier is niet tijdig met de raad gedeeld, zodat deze zijn controlerende taak onvoldoende heeft kunnen uitoefenen. De wethouder heeft haars inziens ook niet bovenop een goede analyse van interventiemogelijkheden gezeten om zoveel mogelijk van deze financiële consequenties te voorkomen. Zij vraagt wat de wethouder vindt van de bemensing van het kansen- en risicodossier in de afgelopen twee jaar. Voor mevrouw Wilton is het nog steeds niet duidelijk hoe en waarom de tekorten zo uit de hand zijn gelopen als voor één integrale opdracht met populatiebekostiging bij één aanbieder is aanbesteed. Natuurlijk is het ook mogelijk dat het laatste nu precies de reden is. De wethouder heeft niet kunnen toelichten welke contractuele verplichtingen nu debet zijn aan deze kostenstijgingen en waarom zij dan niet te voorzien waren. Spreekster benadrukt voorts bij de wethouder dat echt zware indicaties nog altijd bij de GRJR vallen en de toename van de vraag, geduid met onder andere de zogenaamde verborgen wachtlijsten en grote landelijke toename, op geen enkele manier wordt afgeremd, anders benaderd of kritisch beschouwd. Gaat het nu om een toename van aantallen of alleen van kosten.

Een van de voordelen van deze aanbesteding zou zijn dat het voorveld extra aandacht zou krijgen en zou worden geïncorporeerd in het beleid van de aanbieder. Daarvan blijkt echter niets. Sterker nog, kennelijk is het gelet op de woorden van de wethouder nog steeds iets van de gemeente. Met het ravijnjaar of de ravijnjaren in aantocht neemt de fractie-Wilton dan ook het moeilijke besluit om tegen deze begroting te stemmen en het signaal af te geven dat de wethouder in actie moet komen, opdat Schiedam niet wegens jeugdzorg een artikel-12-gemeente wordt en er nog immer geen andere aanpak is. De heer Karahmanoğlu memoreert dat de MVS-gemeenten op 1 januari 2023 een nieuw jeugdhulpmodel zijn aangegaan dat een transformatie beoogde wat betreft het tijdig naar voren halen van kwalitatief goede jeugdhulp vanuit een integrale opdracht. Volgens het contract kan daarvan op drie manieren worden afgeweken, namelijk op basis van indexatie, wijziging van wet- en regelgeving en een veiligheidsventiel. Wat betreft het laatste hebben de gemeenten ondervonden hoe zij daarmee in gezamenlijkheid konden omgaan. Tegen mevrouw Bruggeman zegt spreker dat het niet gemakkelijk was om in overleg te treden over hetgeen is geconstateerd en dat zij zich moet realiseren dat de gemeenten voor een enorme opgave staan. Dat vraagt tijd.

Het college vraagt de raad in te stemmen met een zienswijze en het voorstel een externe partij onderzoek te laten doen naar het reële budget dat nodig is om de raad tijdig te kunnen bijpraten over hetgeen in de jeugdhulp gebeurt. Het artikel waarnaar mevrouw Bruggeman verwijst kent spreker niet maar volgens hem ligt het gezien de landelijke trend voor de hand dat er een toename is van de vraag naar jeugdhulp. Dat ligt ook ten grondslag aan de exogene factoren die in het raadsvoorstel zijn onderbouwd. Mevrouw Bruggeman had daar vragen over kunnen stellen in de informatiebijeenkomst in Maassluis. Daar is dat ook toegelicht. Op grond van de exogene factoren vallen die klaarblijkelijk aan de kant van de gemeenten en niet van Mevis. Het contract biedt juist de mogelijkheid over dit soort dingen het gesprek aan te gaan. In het vorige model kreeg Schiedam een rekening achteraf. Nu worden de gesprekken tijdig gevoerd. Inderdaad was er in het afgelopen jaar meer tijd voor nodig en wordt het nu eind 2024 besproken. Het is de bedoeling het in het vervolg eerder bij de raad aan te kaarten. Het uitgangspunt is ook voor spreker dat de kwaliteit goed moet zijn. Hij staat aan de lat voor het bieden van jeugdhulp aan iedereen die deze nodig heeft. Helaas leiden verschillende factoren tot het ontstaan van wachtlijsten en is het budgettair niet gemakkelijk die opdracht uit te voeren.

Daarover worden gesprekken gevoerd en er de raad heeft kunnen lezen hoe de gemeente daarmee probeert om te gaan. Wat betreft het kansen- en risicodossier is gesproken over de mogelijkheid om de kosten die Mevis heeft aangedragen bij de gemeente te leggen. Het voorveld zit deels in de opdracht van Mevis en ligt deels ook bij de gemeente. De gemeente werkt continu aan het verstevigen van het voorveld, opdat er een goede basis is om het preventieve dat zij voor ogen heeft op de juiste manier kan worden ingericht, niet alleen in de gemeente maar ook in de regio. De Voorzitter brengt het voorstel in stemming en constateert dat de leden van de fracties van het AOV en LOS alsmede de fractie-Wilton tegen dit voorstel hebben gestemd en de leden van de overige fracties ervoor, zodat het met 30 tegen 5 stemmen is aangenomen.

20

19.

Terugkoppeling uit besturen van gemeenschappelijke regelingen Dit agendapunt heeft geen inhoud.

20.

Verzoek OPS en AOV om nadere inlichtingen over de beantwoording van de schriftelijke vervolgvragen over inclusiediners, conform artikel 42, vijfde lid, Reglement va orde gemeenteraad.

De heer Reuderink kan zich voorstellen dat de aanwezigen het vervelend vinden om als de drankjes en de nootjes al klaar staan te worden geconfronteerd met art. 42 van het Reglement van orde. Mevrouw Bruggeman en hij hebben nadrukkelijk gekozen voor art. 42, waarin nadere antwoorden centraal staan, Het gaat niet om een debat over de kwaliteit van de antwoorden of de manier waarop deze wethouder überhaupt vragen beantwoordt. Hij heeft de antwoorden afgelopen maandag of dinsdag nogmaals naar de burgemeester gestuurd, opdat het college ruimschoots van tevoren op de hoogte was en alle tijd had voor goede antwoorden. Zoals bekend heeft de wethouder een bijeenkomst georganiseerd waarin gesubsidieerde partners van de gemeente door middel van handopsteken naar hun mening werd gevraagd over het veranderen of het mogelijk vervangen van standbeelden of straatnamen als de betrokken personen iets met het slavernijverleden zouden hebben te maken. Inmiddels heeft de wethouder schoorvoetend toegegeven dat dit misschien niet erg handig was, zodat die horde alvast is genomen. Daarnaast hebben mevrouw Bruggeman en spreker heel zakelijk gevraagd naar de presentatie zelf. Die kregen zij niet omdat daar copyright op zou zitten.

Olaf Schuwer, wellicht bekend als degene die geregeld raadsvragen beantwoordt en heeft samengewerkt met Elzinga – als je in Nederland meer weet van staatsrecht dan Elzinga moet je van je van goeden huize komen – gaf aan dat hierover geen enkele discussie over zou kunnen zijn. Het college had de presentatie zelfs ongevraagd ter beschikking van de raad moeten stellen. Spreker vindt daar van alles van maar hij wil zich vandaag nadrukkelijk beperken tot het verkrijgen van informatie. Hij leest de vragen nog even voor. Vraag 1 luidde: “Welke stappen heeft u ondernomen om de presentatie van mevrouw Zeefuik alsnog te bemachtigen opdat u aan onze volkomen normale vraag om deze te delen met de raad kon voldoen.” Daaraan hebben mevrouw Bruggeman en hij het verzoek toegevoegd om deze stappen uitgebreid te onderbouwen. Ook hebben zij aan de burgemeester doorgegeven dat zij de stukken graag gedateerd zouden zien. Het zou getuigen van late actie als daarna pas actie was ondernomen. Vraag 2 luidde: “Welke stappen gaat u alsnog verrichten om aan deze volkomen heldere verplichting uwerzijds te voldoen.” Volgens spreker is dat geen enkel probleem.

Vraag 3 is misschien wat onaardiger en luidde: “Kunt u uitgebreid aangeven hoe het totale gebrek aan inzicht bij u ontbrak dat u een dergelijke presentatie met de raad moet delen.” Vraag 4 luidde: “Kunt u uitgebreid aangeven waarom u niet voor mevrouw Zeefuik deze presentatie hield, heeft geregeld dat u het recht had deze door te zenden indien u daarnaar werd gevraagd.” Vraag 5 luidde: “Kunt u aangeven hoe u uw eigen rol in deze ziet als u eerst niet begrijpt dat u een discussie over het niet-bestaande Schiedamse slavernijverleden in de openbaarheid van de gemeenteraad dient te voeren? Als u niet begrijpt dat u verantwoording schuldig bent, ook voor presentaties van derden, als deze worden gehouden onder uw verantwoordelijkheid. Als u blijkbaar niet in staat bent om vooraf afspraken te maken over het doorzenden van presentaties door derden, bij bijeenkomsten die onder uw verantwoordelijkheid worden gehouden?” Het antwoord dat mevrouw Bruggeman en spreker tot nu toe van de wethouder hebben gekregen was: “Wij zijn overtuigd van onze correcte handelswijze en verschillen daarbij van standpunt. Dat zal ook niet veranderen.” Dat zou best kunnen; dat vroegen mevrouw Bruggeman en hij niet. Hoe eigenaardig het antwoord ook is, je zou er met een beetje goede wil in ieder geval nog een antwoord voor de vragen 3 en 5 uit kunnen brouwen.

Hij herhaalt dat vandaag nadere informatie centraal staat en niet het zelfreflectief vermogen van de wethouder. Dus blijven de vragen 1, 2 en 4 over. Spreker gaat ervan uit dat de wethouder, zoals zij in de commissie ook uitsprak, de raad erg serieus neemt. Beantwoordt zij deze vragen onvoldoende, dan komt hij uiteraard terug op de misschien wat onaardiger geformuleerde vragen 3 en 5.

21

Volgens mevrouw Biekman heeft het college de serie schriftelijke vragen inmiddels al een aantal keren beantwoord. De heer Reuderink sprak over schriftelijke en technische raadsvragen, maar zij heeft het setje met alle antwoorden nu gewoon bij zich. Alle vragen zijn dus beantwoord. Er ligt tevens nog een aanbod om mevrouw Zeefuik een presentatie voor de raad te laten verzorgen, maar daar is geen respons op gekomen. Ook is de heer Reuderink uitgenodigd om over deze kwestie in gesprek te gaan, maar daar wenst hij geen gebruik van te maken. Het college meent dus in alle facetten correct te hebben gehandeld, maar blijkbaar wordt daar door de heer Reuderink anders over gedacht. De heer Reuderink blijft van mening dat de raad recht heeft op de presentatie. Dat staat zijns inziens onomstotelijk vast, maar de wethouder zegt dan dat spreker is uitgenodigd voor een gesprek. Dat typeert de wethouder: je krijgt geen antwoord als je een vraag stelt. Hoe is het mogelijk dat de wethouder niet begrijpt dat, als er een presentatie wordt gehouden over een gevoelig onderwerp -- ze heeft al toegegeven dat dit onhandig was -- raadsleden die presentatie willen hebben? Spreker wil geen gesprek, hij wil de presentatie! Het recht daarop staat niet ter discussie.

Welke activiteiten heeft de wethouder ondernomen om de presentatie te krijgen? Heeft ze mevrouw Zeefuik om de presentatie gevraagd? Die had dat nog kunnen weigeren. Dan had de wethouder er in ieder geval naar gevraagd, maar dat heeft ze niet gedaan. Spreker wil dus geen gesprek, want als hij een gesprek wil, vraagt hij daar wel om. Mevrouw Bruggeman en hij hebben daar niet om gevraagd, ze hebben om de presentatie gevraagd. Dat lijkt spreker een volkomen normale en redelijke vraag. De wethouder had voorts kunnen inschatten dat het om een gevoelig onderwerp ging en dat daar vragen over zouden worden gesteld. Hoe kan het dat zij daar niet over heeft nagedacht? En dan zegt de wethouder nu dat ze nog steeds vindt dat ze correct heeft gehandeld. De presentatie valt gewoon volledig onder het recht op inlichtingen van de raad en de wethouder weet dat. Het zou nog schelen als de wethouder zou zeggen dat ze hier van tevoren beter over had moeten nadenken, maar zelfs dat doet ze niet en dat is beneden alle peil. Hoe ziet de wethouder haar eigen rol in dit verhaal? nadere reactie.

De Voorzitter constateert vervolgens dat de wethouder geen behoefte heeft aan een

De heer Reuderink vindt de reactie van de wethouder volstrekt onacceptabel. Hier is het laatste woord nog niet over gezegd. Mevrouw Bruggeman en spreker komen hierop terug, want dit is een blamage. 21

Motie vreemd aan de orde van de dag

De Voorzitter meldt dat het een motie betreft van de fracties van de OPS, het AOV en LOS. Spreker draagt de leiding van de vergadering vervolgens over aan de heer Spek, die de raadsvergadering daarna zal sluiten. Voorzitter: Spek. De Voorzitter geeft het woord aan de heer Reuderink voor een toelichting op de motie. De heer Reuderink meldt dat er voor de zomervakantie discussie is geweest over het draaiorgel in Schiedam. Dat draaiorgel heeft concurrentie van straatmuzikanten die overal en nergens gaan zitten en dan muziek gaan maken, maar een draaiorgel valt onder immaterieel erfgoed en moet daarom in redelijkheid en billijkheid worden beschermd. De fracties die deze motie indienen, vinden dat het draaiorgel in Schiedam moet kunnen blijven functioneren, zonder dat je de rest onmogelijk maakt. Er is gelukkig een makkelijke oplossing: De burgemeester wendt zijn bevoegdheid aan om ervoor te zorgen dat het draaiorgel op de zaterdag als enige geluid mag maken in de binnenstad, de Brandersbuurt, de Walvisbuurt en het Stadserf, conform de buurtindeling van 2023. Uiteindelijk is echter de vraag of de raad immaterieel erfgoed al of niet wil beschermen. De Voorzitter zegt dat door de leden Reuderink, De Jong en Rotteveel de motie Bescherming cultureel erfgoed wordt voorgesteld: De gemeenteraad van Schiedam in vergadering bijeen d.d. 8 oktober 2024,

22

constaterende dat: Schiedam een draaiorgelcultuur kent waarbij er iedere zaterdag een draaiorgel in het centrum speelt; Schiedam graag zijn draaiorgelcultuur behoudt; - straatmuzikanten concurrenten van draaiorgels zijn. overwegende dat: de draaiorgelcultuur in Nederland sinds oktober 2019 onder immaterieel erfgoed valt; gemeente Schiedam in de startnotitie Erfgoed en Monumenten uit 2019 erkent dat immaterieel erfgoed een belangrijk aandachtspunt is in de erfgoedwereld; artikel 2.9 van de APV de burgemeester de bevoegdheid geeft om plaatsen en tijdstippen aan te wijzen waarop het straatartiesten/-muzikanten verboden is op te treden voor publiek; verzoekt de burgemeester: zijn bevoegdheid om plaatsen en tijdstippen aan te wijzen waarop het straatartiesten/muzikanten verboden is op te treden voor publiek aan te wenden om een verbod uit te vaardigen waarin staat dat het straatmuzikanten gedurende de hele zaterdag niet toegestaan is op te treden in de volgende buurten: 1 Binnenstad, 2 Brandersbuurt, 3 Walvisbuurt en 101 Stadserf (nummering conform de nieuwe buurtindeling 2023), en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie krijgt het nr. 1. De Voorzitter merkt op dat de fracties uiteraard hun inbreng mogen leveren, maar er is geen ruimte voor debat.

De heer Maris vindt het prima om een draaiorgel een vergunning te geven, maar ook andere muzikanten mogen een vergunning krijgen en lekker muziek maken in de stad. Dat houdt de stad bruisend. Je moet dat op zaterdag niet beperken tot een draaiorgel omdat dat een bepaald erfgoed is. Daar waar mogelijk, is spreker voor live muziek in de stad. De fractie zal de motie daarom niet steunen. Volgens de heer Siljee is een aantal zaken in de motie niet duidelijk. De heer Reuderink brengt als een feit dat Schiedam haar draaiorgelcultuur graag behoudt, maar waar baseert hij zich op? Heeft hij daar onderzoek naar gedaan? De heer Reuderink ziet straatmuzikanten verder als concurrent van het draaiorgel, maar dat snapt spreker niet. Hoeveel straatmuzikanten zijn er eigenlijk op zaterdag in Schiedam? En welk probleem wordt hier eigenlijk mee opgelost? Wat is er mis met zoveel mogelijk muziek in de stad op zaterdag? Wat wordt de stad beter van het verzoek van de indieners van de motie? De heer Van Sliedregt dacht, toen hij de motie een aantal weken geleden las: Dit meen je toch niet serieus? Spreker heeft wel achtergrondinfo. Een paar maanden geleden stond de lokale orgelman op de Koemarkt. Hij wilde muziek gaan draaien, maar er zat ook een straatmuzikant, met een vergunning om te spelen. Daar was de draaiorgelman niet blij mee. Hij zocht daarom de publiciteit.

Hij is er in overleg met de gemeente uitgekomen, maar kennelijk moet hier toch een motie over worden ingediend. Spreker vindt dat belachelijk. Moet je straatmuzikanten op zaterdag verbieden om muziek te maken, omdat de orgelman moet blijven draaien, zodat diens centenbakje kan worden gevuld? De orgelman klaagde er namelijk ook over dat mensen tegenwoordig bijna geen cash meer bij zich hebben. De fractie gaat hier verder geen tijd meer aan besteden. De Voorzitter geeft het woord aan mevrouw Bresjer, die haar maidenspeech zal houden. Mevrouw Bresjer constateert dat de motie een totaalverbod voor straatmuzikanten voorstelt in een aanzienlijk deel van het stadscentrum gedurende de gehele zaterdag. Dat gaat echter voorbij aan het feit dat activiteiten van straatmuzikanten vallen onder de werking van artikel 7 van de Grondwet, de vrijheid van meningsuiting. Het betreft hier dus een grondrecht. Dat betekent dat met het verbieden of beperken van het optreden van straatmuzikanten uiterst terughoudend moet worden

23

omgegaan. De APV Schiedam volgt de beperkingsgronden die welke in het kader van artikel 7 van de Grondwet zijn toegelaten. Alleen dwingende redenen van algemeen belang zijn motieven om openbare plaatsen aan te wijzen. Dit begrip omvat openbare orde, openbare veiligheid, volksgezondheid en milieu. Andere gronden zijn er niet, dus ook niet het behoud van een immateriële draaiorgelcultuur. Het beschermen, in feite bevoordelen van de orgeldraaier, die op zaterdag zijn ronde maakt in het centrum van de stad, is niet aan te merken als een dwingende reden van algemeen belang. Dit betekent dat artikel 2:9 van de APV geen grondslag biedt voor het door de indieners van de motie voorgestelde verbod. Spreekster heeft geen hekel aan draaiorgelmuziek, maar straatmuzikanten hebben ook rechten, sterker nog, ze hebben grondrechten. (geroffel vanuit de bankjes) De Voorzitter feliciteert mevrouw Bresjer met haar maidenspeech en geeft het woord aan de heer Bergmann. De heer Bergmann dankt de heer Reuderink en diens mede-indieners voor de motie vreemd aan de orde van de dag. De heer Reuderink heeft gesproken over het belang van immaterieel erfgoed en het draaiorgel, maar in de besluitvorming aan het eind van de motie komt dat niet terug, want daarin gaat het alleen over straatartiesten en niet over het gestelde dat het draaiorgel immaterieel erfgoed moet zijn.

Spreker complimenteert mevrouw Bresjer met haar maidenspeech. Zij heeft de toelichting op de APV ook heel goed gelezen. Daarin staat dat artiesten in brede zin -- het draaiorgel valt daar niet onder -- onder de werking van artikel 7 van de Grondwet vallen. Daarmee hebben ze bepaalde rechten en die kunnen niet zomaar worden ingeperkt. Het kan wel, maar dan alleen op bepaalde gronden. In 2009 is er een inperking geweest. Er konden voortaan gebieden worden aangewezen waar artiesten in brede zin niet zouden mogen optreden. Wel was er ruimte om plekken te noemen waar dat wel weer mocht. In die zin is er dus geen algeheel verbod en moet je ruimte creëren voor straatmuzikanten. Een verbod kan alleen in het belang van de openbare orde, de veiligheid, de volksgezondheid en milieu. In de motie gaat het echter om de concurrentie tussen het draaiorgel en straatartiesten en dat is een economisch argument. Dat argument valt echter niet onder de werking van artikel 2:9 van de APV. Daarmee is de motie onuitvoerbaar. De heer Reuderink kan leven met een aantal reacties, al valt het hem op dat de Grondwet erbij wordt gehaald, terwijl er eerder al sprake van een beperking is geweest. Dus ook al vallen straatmuzikanten onder de Grondwet, een beperking is altijd mogelijk. Hij vindt dat geen heel sterk argument, maar spreker feliciteert mevrouw Bresjer met haar maidenspeech.

De heer Van Sliedregt is lekker bot, maar wel eerlijk. Hij zegt gewoon wat hij van de motie vindt. Spreker is verbaasd dat de heer Siljee de motie niet snapt, ondanks zijn enorme kennis van alles wat met Schiedam te maken heeft. De burgemeester vindt de motie niet uitvoerbaar, maar wat bedoelt hij daar precies mee? De heer Siljee constateert dat de heer Reuderink zijn vragen niet beantwoordt. De heer Reuderink heeft geen verder onderzoek nodig, want als de raad de motie aanneemt, is dat een feit en als de raad de motie niet aanneemt, is dat ook een feit. De vragen van de heer Siljee riepen bij spreker hetzelfde gevoel op als dat van de heer Van Sliedregt toen hij het over de motie had. De heer Bergmann zegt dat het niet uitvoerbaar is omdat de APV en de regelingen daaronder ook aangeven dat er een belang moet zijn in de sfeer van de openbare orde, de openbare veiligheid, de volksgezondheid en het milieu. Zijns inziens is daarvan in dezen geen sprake en gaat het om het uitsluiten van straatartiesten. Daarvoor is geen mogelijkheid op basis van concurrentie. Als er dusdanige overlast is of zou zijn kan de gemeente ertegen optreden en kan spreker als burgemeester tijdblokken en gebieden aanwijzen. De heer Reuderink vraagt om een korte schorsing. De vergadering wordt een ogenblik geschorst.

24

De heer Reuderink houdt niet van flauwekul. Nu de burgemeester de motie onuitvoerbaar noemt wil hij niet het risico nemen dat zij wordt aangenomen. Hij trekt de motie daarom in. De Voorzitter stelt vast dat de motie is ingetrokken en mitsdien niet in stemming komt. 22.

Sluiting

De Voorzitter wenst de aanwezigen nog een prettige avond en sluit te 23.05 uur de vergadering. Vastgesteld in de openbare vergadering van de gemeenteraad van 12 november 2024. de griffier,

de voorzitter,

M.J.W. Tobeas

H.M. Bergmann

25