Notulen raadsvergadering 8 november 2022

NOTULEN VAN DE GEMEENTERAAD VAN SCHIEDAM op dinsdag 8 november 2022 te 17.00 uur in het Stadskantoor

Voorzitter: de burgemeester, de heer C.H.J. Lamers Raadsgriffier a.i.: de heer M.A.J.R. Hermans Aanwezig zijn 34 raadsleden, te weten K. van Baekel (D66), M. Bakker (GroenLinks), D. van Belle (PvdA), W.H. Boender, I.A.W.M. Coenradie-Maris (PS), Ş. Dokgöz (DENK), H.J.A. Feelders (VVD), Y.J. Haan (GroenLinks), M. Janssen (AvS), T.R. Janssen (VVD), C.F. de Jong (AOV), C. Kahramanoğlu (DENK), M.K.C. Keverling (D66) S. Kiliçkaya (GroenLinks), F. Kondu (DENK) P.D.R. van Kraaij (OPS), W.E. de Leeuw (PvdA), J.M.P. Maris (PS), J.H.J. Meesters (LOS), D. van Oorschot (PS), J. Pegtel (CDA), M.R. Reuderink (OPS), M.M. Rodenberg (OPS), M. Rotteveel (LOS), C.S.P. Schoondermark (GroenLinks), J. Silva (PvdA), J. van Sliedregt (D66), O.P. Spek (VVD), S. Timmers (VVD), M. Ben Touhami (DENK), J. Trouborst (AvS), Y. Tuncer (CDA), Y. Volkman (VVD) en A.E.I. Wilton (VVD). Tevens zijn aanwezig de wethouders A.N. Biekman, D.A. Ergin, S.F. Hamerslag, A.J.M. Laan en P.M.E. Zwang, alsmede de gemeentesecretaris C.E. Bos. Afwezig is het lid H.C.E. Bruggeman (AOV). 01.

Opening en vaststelling agenda

De Voorzitter opent de vergadering en heet de aanwezigen en degenen die via internet de vergadering volgen hartelijk welkom. Hij wijst erop dat gelet op de omstandigheden niet alleen financiële maar ook algemeen politieke beschouwingen worden gehouden. In het voorjaar was het namelijk niet op alle fronten mogelijk een goed beeld te hebben van de politieke situatie. Spreker deelt mede dat mevrouw Bruggeman verhinderd is wegens ziekte. Zij is herstellende van een operatie. De griffie heeft haar een bloemetje gezonden en hij wenst haar van harte beterschap. Overlijden Harry van der Hoeven De Voorzitter vraagt aandacht voor het feit dat op 22 oktober het oud-raadslid Harry van der Hoeven is overleden. Deze zat van 2006 tot 2014 in de gemeenteraad voor de PvdA en was voor die partij campagnecoördinator en verantwoordelijk voor vele campagnes van die partij in Schiedam, zowel voor de landelijke als voor de lokale verkiezingen. In de gemeenteraad was hij een zeer gerespecteerd lid, commissievoorzitter en lid van de agendacommissie en daarmee een belangrijke speler in het democratisch spel in de raad. Ook was hij lid van de vertrouwenscommissie, een van de acht leden die in 2012 de keuze van een nieuwe burgemeester voorbereidden. Van beroep was hij vertaler maar vooral was hij een zeer betrokken Schiedammer.

In de stad was hij een bekende verschijning maar zijn grote liefde was Schiedam-oost. Daar voelde hij zich helemaal thuis. Het was zijn buurt. Naast zijn betrokkenheid bij de wijk en de stad kenmerkte hij zich ook door humor. Daar zorgde hij ook voor in de gemeenteraad. Ondanks zijn soms luchtige houding had hij veel verstand van zaken en ging het welzijn van de Schiedammers hem zeer aan het hart. Met passie zette hij zich dan ook voor de stad in. Kort na zijn afscheid van de gemeenteraad in 2014 raakte Harry in Duitsland helaas betrokken bij een zeer ernstig motorongeluk. Hij is die periode met zijn typerende strijdkracht aangegaan en had een geweldige energie om weer bovenop te komen. Helaas had het ongeluk grote en blijvende impact op zijn gezondheid. Toch ontmoette men hem geregeld

1

in Schiedam, in Oost en ook op het Stadserf en in het stadskantoor. Het heeft Harry uiteindelijk echter niet meer kunnen redden en hij overleed in de leeftijd van 74 jaar. Spreker is ervan overtuigd dat degenen die hem hebben gekend hem in hun hart houden. De aanwezigen nemen enkele ogenblikken stilte in acht. De Voorzitter zegt dat zoals gebruikelijk de agendapunten 02 en 03 gezamenlijk aan de orde zijn. Tevens stelt hij voor de in de raadsvergadering van 18 oktober aangehouden motie van GroenLinks Vervroegd uitbetalen van een deel van de Energietoeslag 2023 integraal bij de begrotingsbehandeling te betrekken, iets waarmee de heer Haan instemt. In de bijdrage van GroenLinks zal duidelijk worden hoe daarmee verder kan worden omgegaan. Het is dan een van de moties die in de vergadering zullen worden besproken. Spreker deelt mee dat de fractievoorzitters behoefte hebben aan ruimte voor onderling debat, wat betekent dat er in de eerste termijn kan worden geïnterrumpeerd. Aldus wordt besloten. Mitsdien zijn aan de orde: 02. Raadsvoorstel Vaststelling begroting 2023 03. Raadsvoorstel Vaststelling Fiscale tarieven 04. Motie GroenLinks Vervroegd uitbetalen van een deel van de Energietoeslag 2023 Volgens de heer T. Janssen valt niet te ontkennen dat 2022 voor veel Schiedammers ontzettend zwaar is.

De hoge inflatie laat de koopkracht van Schiedamse huishoudens en ondernemers met een maand dalen. In deze raad is vaak aandacht voor mensen met een laag inkomen. Dat is niet onterecht maar men mag volgens spreker niet vergeten dat ook, of misschien zelfs juist middeninkomens het op dit moment bepaald niet gemakkelijk hebben. Beheerste lokale lasten zijn dit jaar daarom nog crucialer dan ooit. De Schiedamse VVD is er trots op dat de lokale heffingen komend jaar niet in hun geheel met de inflatie zullen meestijgen en dat het gemiddelde OZB-bedrag per huishouden komend jaar zelfs omlaag zal gaan. Niet alleen voor huishoudens en ondernemers maar ook voor de gemeentelijke financiën is het naar spreker betoogt een lastige tijd. Hoewel het college voor het komende jaar gelukkig geen rode cijfers voorziet, ziet hij in de meerjarenbegroting dat vanaf 2026 rode cijfers ontstaan, hoofdzakelijk door het ontbreken van structurele financiering voor de jeugdzorg. Hij acht het goed dat het college zich blijft inzetten voor adequate financiering door het Rijk. Desondanks ontslaat het de Schiedamse bestuurders niet van de plicht om kritisch te blijven kijken naar de houdbaarheid van de eigen financiën.

Zijns inziens is het daarom verstandig dat in het coalitieakkoord is afgesproken dat in het geval van financieel nog lastiger tijden kritisch zal worden gekeken naar de eigen ambities en uitgaven. In de raadscommissie van afgelopen woensdag werden naar spreker memoreert door veel partijen veel ongedekte en dure ideeën gepresenteerd en hoorde hij vaak de roep om ambities te verhogen. Hij weet dat het bijna 5 december is maar hij wijst erop dat Sinterklaas cadeaus uitdeelt en niet de gemeente. Zelfs Sinterklaas geeft geen geld uit dat deze niet heeft. De Schiedamse VVD doet een beroep op alle fracties om zich in te zetten voor degelijke financiën, opdat Schiedammers in de toekomst niet met een enorme schuldberg worden opgesteld. Spreker wijst erop dat Schiedam een enorme woningbouwopgave kent en dat het tegengaan van het woningtekort iets is waar de Schiedamse VVD zich al jarenlang keihard voor inzet. Tot en met 2030 bouwt Schiedam er 6000 woningen bij, zodat Schiedammers gemakkelijker wooncarrière kunnen maken in hun eigen stad. Het mogelijk maken van wooncarrière in Schiedam betekent hoofdzakelijk het bijbouwen van woningen in het middeldure en hogere segment en het bijbouwen van ouderenwoningen. Daarop is het huidige beleid precies gericht en de VVD is erg tevreden dat er met deze begroting structureel ruim acht ton wordt vrijgemaakt om door te kunnen blijven bouwen.

Nieuwbouwprojecten roepen volgens spreker niet altijd bij iedereen positieve reacties op. Er zijn altijd mensen die om voor hen moverende redenen tegen een bepaald project zijn. Tocht blijft het een ontzettend grote opgave om het woningtekort terug te dringen en daarvoor draagt iedereen in de raad grote verantwoordelijkheid. De VVD roept alle raadsleden op,

2

hun oren niet te gemakkelijk te laten hangen naar mensen die tegen een nieuwbouwproject zijn en ook op te komen voor een veel minder vocale groep: die van Schiedamse woningzoekers. Het is gemakkelijk in de raad tegen woningbouwprojecten te stemmen maar spreker roept iedereen op zich goed te realiseren dat partijen die bouwprojecten consequent of minder consequent afwijzen heel veel Schiedammers een mooie nieuwe en broodnodige woning ontzeggen. De VVD vindt het naar spreker opmerkt zeer terecht dat een schone stad een van de aandachtspunten vormt in deze begroting en dat hiervoor extra geld wordt vrijgemaakt. Met deze investeringen wordt een proef gedaan met het afschaffen van de afvalpasjes en wordt het mogelijk om de tijd waarbinnen Irado grofvuil komt ophalen te verkorten. Dit levert zijns inziens meer gemak op voor Schiedammers en leidt naar hij verwacht tot minder vuil op straat. Ook biedt de herijking van de inzet van de gemeentelijke handhaving veel kansen om de Boa’s nog beter in te zetten voor een stad die schoon, heel en veilig is. Een ander belangrijk punt uit het coalitieakkoord betreft het onderzoeken van de effectiviteit van omgekeerd inzamelen.

Spreker stelt vast dat steeds meer gemeenten overstappen op een inzamelsysteem dat alleen uit nascheiding bestaat, een systeem dat veel prettiger is voor inwoners, omdat zij dan niet een halve milieustraat in hun tuin behoeven te plaatsen. Daarnaast kan afval door recente innovaties via nascheiding op een veel efficiëntere manier worden gescheiden. Er is derhalve sprake van een win-winsituatie. Spreker is er erg tevreden mee dat het college afgelopen woensdag duidelijk heeft aangegeven dat het voortvarend aan de slag gaat met een inventarisatie. Een andere manier van afvalinzameling kan wellicht leiden tot kostenbesparing. De VVD vindt het belangrijk dat scherp in kaart wordt gebracht welke kostenbesparing zou kunnen worden gerealiseerd met een alternatief inzamelsysteem en daartoe dient spreker samen met andere partijen een motie in. Samenvattend stelt spreker dat de Schiedamse VVD van harte instemt met deze mooie begroting, waarin een aantal duidelijke accenten uit het coalitieakkoord al binnen korte tijd tot uiting zijn gebracht. Hij wenst het college veel succes met de uitvoering van de voor hem liggende plannen en het passen op de Schiedamse schatkist. De Schiedamse VVD is ervan overtuigd dat met het ingezette beleid hard wordt gewerkt aan een nog mooier Schiedam, waar het fijn wonen, werken en verblijven is. De Voorzitter zegt dat door de leden T.

Janssen, Kondu, Van Baekel en De Jong de motie Kostenbesparing door effectievere afvalinzameling wordt voorgesteld: De gemeenteraad van Schiedam, in vergadering bijeen op dinsdag 8 november 2022 ter bespreking van de Begroting 2023, constaterende dat het college voornemens is onderzoek uit te voeren naar de effectiviteit van het omgekeerd inzamelen van afval; overwegende dat:  veel gemeenten in de afgelopen jaren de overstap van voorscheiding naar nascheiding hebben gemaakt, onder meer vanwege gemak voor inwoners en een efficiënter inzamelproces;  een effectievere en efficiëntere afvalinzameling in principe tot kostenbesparing kan leiden; verzoekt het college bij de inventarisatie van de effectiviteit van het omgekeerd inzamelen van afval scherp in beeld te brengen hoe alternatieve inzamelingswijzen kunnen leiden tot kostenbesparing, en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie krijgt het nummer M1. De heer Kahramanoğlu probeert af en toe maar ook met regelmaat stil te staan bij gebeurtenissen in zijn leven. Dat soort momenten gebruikt hij om te reflecteren op dingen waarvoor hij dankbaar is, voor zijn familie, zijn vrouw, vrienden, mensen om hem heen. Hij

3

is dan weer blij dat hij weer de kans krijgt om het een stukje beter te doen dan de vorige dag en dat geeft hem rust en voldoening. Ook staat hij stil bij dingen waarop hij geen invloed heeft. Hij memoreert dat de wereld de afgelopen jaren te kampen heeft gehad met een onzichtbaar wezen dat het leven ondersteboven heeft gekeerd. Op een moment dat men dacht er eindelijk vanaf te zijn kreeg men te maken met een volgende golf. Toen men dacht dat dat over was, begon de oorlog in Oekraïne. Ook op andere plaatsen worden onschuldige mensen vandaag de dag onderdrukt en nog steeds vermoord. Dat de behandeling van de Oeigoeren in China door de internationale gemeenschap nog steeds geen halt is toegeroepen, roept bij hem een gevoel van onmacht op. Tegelijkertijd kan Schiedam ook iets betekenen. Zo heeft DENK een motie ingediend waarin het college werd opgeroepen om voor camerasurveillance niet met bedrijven die ook in die regio actief zijn in zee te gaan, iets wat werd opgepakt. Daarvoor betuigt spreker zijn dank. Vanaf deze plek staat hij stil bij alle slachtoffers die in de wereld zijn gevallen, alle mensen die om welke reden dan ook te kampen hebben met onderdrukking of hun land moeten ontvluchten om te ontsnappen aan de dood.

Samen met de coalitiepartners heeft DENK voor de zomer de plannen voor de komende jaren bekend gemaakt, waaronder de aanpak van armoede, waarop beter zou moeten worden ingezet, iets waarover zij het al snel eens waren. De vraag was hoe ervoor moest worden gezorgd dat hulp daadwerkelijk op het juiste adres terechtkwam. De fractie van DENK is blij te constateren dat het college voortvarend aan de slag is gegaan met dit vraagstuk en dat het aanvullend structureel €.300.000 inzet om armoede te bestrijden. Het armoedebeleid zal worden herzien en getoetst op doelmatigheid en effectiviteit. Aan de hand van de resultaten kan het armoedebeleid beter worden ingericht. Spreker is zich ervan bewust dat dit geen gemakkelijke klus is maar het is zeer zeker een goed begin. Een direct gevolg van rampzalige gebeurtenissen in de wereld is volgens spreker onder andere het stijgen van grondstoffenprijzen. De energiekosten vliegen de pan uit en met steunmaatregelen van het Rijk zijn particulieren enigszins gecompenseerd voor de toenemende energielasten. Hij wijst erop dat mede dankzij een motie van de Tweede-Kamerfractie van DENK wordt onderzocht of ook religieuze instellingen, maatschappelijke voorzieningen en ondernemers kan worden tegemoetgekomen.

De fractie wenst dat er binnen afzienbare tijd door het Rijk ook een regeling tot stand wordt gebracht om deze instellingen in deze moeilijke tijden een steun in de rug te bieden. Spreker stelt voorop dat zijn fractie tevreden is over de uitwerking van de plannen in de begroting. Het college gaat door met waar het gebleven is en zet zich tegelijkertijd in voor doelen die in het coalitieakkoord zijn opgenomen. Een belangrijk punt is voor DENK de intensivering van de bestrijding van racisme en discriminatie. Elke Schiedammer verdient het naar hij betoogt om gelijk te worden behandeld. Elke Schiedammer dient gelijke kansen te hebben op de arbeidsmarkt en de woningmarkt en in het onderwijs. Tot zijn spijt is dit niet vanzelfsprekend. Bij de verkiezingen en aan de onderhandelingstafel heeft sprekers fractie gepleit voor een alomvattend actieplan voor de aanpak van dit veelkoppige monster. Zij heeft zich hiervoor in het verleden veelvuldig ingezet en zal dat ook blijven doen. Zij is blij dat er eindelijk ook in Schiedam structurele middelen zullen worden ingezet voor een breed antidiscriminatiebeleid, tegen moslimhaat, tegen afrofobie en tegen alle vormen van ongelijkheid. Spreker constateert dat met deze begroting daadwerkelijk een grote ergernis van Schiedammers wordt aangepakt: het afval op straat.

Er wordt ingezet op bewustwording, afhaalmomenten worden uitgebreid en ook zal in de weekenden aan de slag worden gegaan. Op die manier kan ervoor worden gezorgd dat de leefomgeving van de Schiedammers schoner wordt. Een ander voorbeeld van een voortvarende aanpak van het college betreft de. parkeerproblematiek. De plannen zijn uitgerold in de wijken, de eerste brieven zijn verzonden en het college heeft genoeg middelen ter beschikking gesteld om met de wijkbewoners aan de voorkant in gesprek te gaan over de voor- en nadelen van het invoeren van gereguleerd parkeren. Spreker complimenteert het college voor de inzet en hij is enorm benieuwd naar de uitkomst van deze meting. Spreker vraagt ten slotte aandacht voor jongeren die een fout hebben begaan en een tweede kans verdienen. Cijfers wijzen uit dat jonggedetineerden in 47% van de gevallen na vrijlating weer de fout ingaan. De gemeente Dordrecht lijkt hiervoor sinds 2019 een goede oplossing te hebben gevonden. Door de inzet van een re-ïntegratieofficier helpt hij jonge exgedetineerden bij het vinden van een woning en een passende baan en biedt hij hun structuur

4

in hun leven. Uit de cijfers blijkt dat mede door de inzet van deze officier het percentage dat weer de fout ingaat is gedaald tot 21%. Om deze reden dient hij samen met de fracties van de VVD, D66, PS en de PvdA een motie in waarin het college wordt gevraagd onderzoek te doen naar de mogelijkheden om in Schiedam een reïntegratieofficier aan te stellen. De Voorzitter zegt dat door de leden Kahramanoğlu, Keverling, Van Oorschot, Timmers en Boender de motie Mogelijkheid re-integratieofficier in Schiedam wordt voorgesteld.: De gemeenteraad van Schiedam, in vergadering bijeen op dinsdag 8 november 2022 ter bespreking van de Begroting 2023, constaterende dat:  de gemeente Dordrecht sinds 2019 een re-integratie officier (rio) heeft aangesteld om exgedetineerden te begeleiden met het vinden van een woning, inkomen en structuur;  het percentage ex-gedetineerden dat binnen 2 jaar na vrijlating opnieuw in de fout gaat is 47%;  de groep ex-gedetineerden die gekoppeld is aan de re-integratie officier in Dordrecht heeft een recidivecijfer van 21%;  de gemeenten Delft, Den Haag en Nijmegen een pilot zijn gestart met een re-integratie officier; overwegende dat:  iedereen in Schiedam een tweede kans verdient;  het belangrijk is om hulp bij re-integratie zo integraal mogelijk te organiseren;  en daarbij zoveel mogelijk aan te sluiten op bestaande structuren;  ook juist jonge mensen

hierbij onze steun verdienen; verzoekt het college van burgemeester en wethouders:  om te onderzoeken of en hoe een dergelijke re-integratie officier van toegevoegde waarde kan zijn en kan worden gerealiseerd in Schiedam, en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie krijgt het nummer M2. De heer Haan wijst er op dat GroenLinks het grootste deel van de vorige raadsperiode deel uitmaakte van de coalitie. Er is toen veel goeds in gang gezet, wat nu wordt voortgezet. Wat GroenLinks betreft moet er worden voortgebouwd op die goede beweging in de vorige periode. Bij de bespreking van het coalitieakkoord gaf GroenLinks al aan blij te zijn dat er op veel fronten voortgebouwd lijkt te worden, maar tevens werd de vrees uitgesproken dat een aantal belangrijke zaken minder aandacht krijgt, geen prioriteit krijgt of zelfs helemaal uit het zicht verdwijnt. Zo werd gesignaleerd dat de klimaatcrisis in het coalitieakkoord vrijwel genegeerd wordt en dat armoede en armoedebestrijding er bekaaid van afkomen. Met deze begroting leek die vrees voor een deel weggenomen te worden, tot de fractie nog eens goed keek naar de doelstellingen die in de begroting genoemd worden. Met het simpelweg overnemen van doelstellingen uit de vorige begroting -- een copy-pastebegroting noemde John Maris het -- zet je echter niet de volgende stap, maar sta je stil.

De fractie kan zich niet voorstellen dat dat het doel van dit college en van deze coalitie is. Toch is er geen erratum op de begroting gekomen, niet nadat er vragen over gesteld zijn in de schriftelijke ronde en niet na de discussie in de commissie. Maar je kunt toch geen begroting vaststellen, waarin veel doelen staan waaruit geen enkele ambitie spreekt? Hierover dient de fractie samen met Alles voor Schiedam een motie in. Heel wat kaderstellende beleidsnota’s, die aan het eind van elk hoofdstuk genoemd worden, zijn verouderd, verlopen of dreigen te verlopen. En dan zijn er ook nog visies die recent zijn vastgesteld, maar waarvoor de uitvoeringsprogramma’s of verordeningen nog niet

5

zijn gemaakt en vastgesteld. Wat zijn de plannen daarvoor en wat is de planning? Ook hierover wordt een motie ingediend, samen met Alles voor Schiedam. De fractie heeft het idee dat het bij het college bij de aanpak van sommige problemen ontbreekt aan een gevoel van urgentie. Er wordt te veel een afwachtende houding aangenomen, zeker als het gaat om armoedebestrijding. Waarom lukt het gemeenten in de regio als Rotterdam en het Westland wel om nu iets te doen, maar kan men in Schiedam pas volgend jaar aan de slag? Waarom moet hier eerst worden nagedacht en afgewacht? Het ontbreekt het college niet aan goede bedoelingen, maar aan een gevoel van urgentie. Daarom dient GroenLinks een aantal moties in, waarin het college wordt gevraagd om nu actie te ondernemen, of om stappen te zetten waaruit blijkt dat het gevoel van urgentie er wel degelijk is. In de vorige raadsvergadering diende GroenLinks een motie in over het eerder uitkeren van een deel van de energietoeslag 2023. Een dag voor die raadsvergadering, om 10.30 ‘s ochtends, deelde de fractie de andere fracties mee dat zij de motie wilde gaan indienen en ’s avonds om 22.00 uur werden door vier coalitiefracties schriftelijke vragen ingediend over hetzelfde onderwerp. Vanmiddag kwam de beantwoording van de vragen binnen.

De fractie is blij dat het college voortvarend aan de slag is gegaan met de wens van GroenLinks en de vier coalitiefracties om een deel van de energietoeslag voor 2023 zo snel mogelijk uit te keren. Dat onderstreept zij graag door de motie vanavond in stemming te brengen, zodat de raad aan het college kan laten merken dat die wens breed leeft. In de commissievergadering over de begroting kondigde wethouder Laan aan dat er van wethouder Zwang goed nieuws te verwachten was over kwijtschelding van de waterschapsbelasting, maar daarna is van wethouder Zwang niets meer vernomen, dus daarover wordt ook een motie ingediend. Die wordt overigens net zo snel weer ingetrokken als er alsnog goed nieuws komt van de wethouder. De heer T. Janssen kent de fractievoorzitter van GroenLinks als iemand die zaken staatsrechtelijk graag juist houdt, maar hoe passend vindt de heer Haan het om als raad van Schiedam te proberen te treden in het budgetrecht van het waterschapsbestuur? De heer Haan denkt dat de heer Janssen het ingewikkelder maakt dan nodig is. De raad kan bij het Hoogheemraadschap gewoon aandringen op het wederom invoeren van de kwijtscheldingsregeling, want die is er altijd geweest. Daar zit echt geen ingewikkelde staatsrechtelijke vraag aan vast. De heer T. Janssen stelt dat een wezenlijk deel van het budget van de waterschappen uit door hen geïnde belastingen bestaat.

Maar zou de heer Haan dan willen meedoen aan de waterschapsverkiezingen van volgend jaar? Als hij zich zo diep in deze kwestie mengt, is dat misschien een goed idee. De heer Haan meldt dat GroenLinks om verschillende redenen niet meedoet aan de waterschapsverkiezingen, maar de partij doet samen met D66 wel mee met een van de partijen die deelnemen aan die verkiezingen. In het kader daarvan wordt dan uiteraard ook naar voren gebracht dat GroenLinks wil dat ook van die kant druk wordt uitgeoefend op de hoogheemraadschappen om de kwijtscheldingsregeling weer in te voeren. De toezegging van wethouder Hamerslag in de commissie over gratis openbaar vervoer voor bepaalde doelgroepen vindt de fractie niet hard genoeg. Daarom ook daarover alsnog een motie. Waar veel gemeenten, waaronder buurgemeente Rotterdam, hun best doen om inwoners zo goed mogelijk te informeren over allerlei steuntjes in de rug bij geldzorgen, steekt de inzet van de gemeente Schiedam daar bleek bij af. Daarom een motie om alle lokale en regionale initiatieven om armoede aan te pakken, goed in kaart te brengen en via de website bekend te maken. Menstruatiearmoede is een serieus probleem waar een op de tien menstruerende mensen in Nederland mee te maken heeft. Het leidt tot school- en werkverzuim en mensen die zich onttrekken aan het sociale leven. Daarover wordt ook een motie ingediend.

De noodkreet van het Stedelijk Museum Schiedam staat symbool voor de problemen met energielasten waar veel culturele en maatschappelijke voorzieningen mee te maken krijgen. De fractie ziet graag dat het college op korte termijn in overleg treedt met alle door de gemeente Schie-

6

dam gesubsidieerde culturele en maatschappelijke voorzieningen om te bekijken wat de gemeente in afwachting van een rijksregeling kan betekenen. Ten slotte dient de fractie een aantal moties van andere partijen mede in. De Voorzitter zegt dat door de leden Haan en M. Janssen de motie overzicht kaderstellende beleidsnota’s wordt voorgesteld: De raad van de gemeente Schiedam, in vergadering bijeen op 8 november 2022, constaterende dat er geen duidelijk overzicht is van (de geldigheid van) kaderstellende beleidsnota’s en de planning voor opstellen, bijstellen of vervangen ontbreekt; van mening dat de raad zijn kaderstellende en controlerende rol pas goed kan uitvoeren als er ook op dit punt duidelijkheid is; verzoekt het college, zo snel mogelijk een volledig, leesbaar en begrijpelijk overzicht op te stellen, waarbij -- voor zover van toepassing -- wordt aangegeven wat de planning is voor opstellen, bijstellen of vervangen, en deze aan de raad ter beschikking te stellen, en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie krijgt het nummer M3. De Voorzitter zegt dat door de leden Haan en M.

Janssen de motie update begroting met werkelijke doelen voor 2023 wordt voorgesteld: De raad van de gemeente Schiedam, in vergadering bijeen op 8 november 2022, constaterende dat in de conceptbegroting sprake is van het één-op-één overnemen van doelstellingen uit de begroting voor 2022; verzoekt het college, zo snel mogelijk een update van de doelstellingen in de begroting 2023 aan de raad voor te leggen, en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie krijgt het nummer M4. De Voorzitter zegt dat door de leden Haan en Kiliçkaya de motie kwijtschelding waterschapsbelasting wordt voorgesteld: De raad van de gemeente Schiedam, in vergadering bijeen op 8 november 2022, constaterende dat: • door de stijgende inflatie inwoners van Schiedam in financiële problemen komen; • vooral inwoners van Schiedam die in de bijstand zitten het erg moeilijk hebben; • voor een deel van de waterschapsbelasting kwijtschelding is aan te vragen; van mening dat mensen in de bijstand alle steun kunnen gebruiken; verzoekt het college om de mogelijkheden voor een gehele kwijtschelding van de waterschapsbelasting voor Schiedammers in de bijstand te bespreken met het Hoogheemraadschap Delfland en de raad hierover te informeren, en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie krijgt het nummer M5.

7

De Voorzitter zegt dat door de leden Haan en Kiliçkaya de motie gratis 0V voor kinderen (4 tot 12 jaar) wordt voorgesteld: De raad van de gemeente Schiedam, in vergadering bijeen op 8 november 2022, constaterende dat: • Schiedamse kinderen vanaf 4 jaar oud moeten betalen voor het 0V; • de gemeente Rotterdam een proef is gestart met gratis OV voor kinderen (4 tot 12 • jaar); • reizen met het OV duurzaam is; van mening dat gratis OV voor kinderen een kans is om op jonge leeftijd vertrouwd te raken met het OV; verzoekt het college, te onderzoeken of een dergelijke proef als gratis OV voor kinderen (4 tot 12 jaar) ook mogelijk is voor de Schiedamse kinderen van 4 tot 12 jaar en de raad hierover te informeren, en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie krijgt het nummer 6.

De Voorzitter zegt dat door de leden Haan en Kiliçkaya de motie initiatieven aanpak armoede in kaart wordt voorgesteld: De raad van de gemeente Schiedam, in vergadering bijeen op 8 november 2022, constaterende dat: • er allerlei lokale en regionale initiatieven zijn, die mensen in financiële problemen • willen helpen, zoals Net Niet Genoeg, Jarige Job, Bliep, de Voedselbank en de • Energiebank; • er geen sprake is van coördinatie en afstemming tussen de initiatieven onderling en • tussen de initiatieven, de gemeente Schiedam en Stroomopwaarts; • er geen volledig en helder overzicht is van alle initiatieven en regelingen; van mening dat: • de gemeente het initiatief moet nemen om regelmatig een gezamenlijk overleg te • hebben om de hulp die geboden wordt te coördineren en af te stemmen; • de gemeente, naar het voorbeeld van de gemeente Rotterdam, moet zorgen voor het maken en publiceren van een overzicht voor mensen die mogelijk in aanmerking • komen voor de geboden hulp en ondersteuning; verzoekt het college: • het initiatief te nemen voor een overleg en de raad op de hoogte te houden van de • voortgang; • zo snel mogelijk een lijst te maken en te publiceren op de gemeentelijke website, • naar het voorbeeld van de gemeente Rotterdam, en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie krijgt het nummer M7.

De Voorzitter zegt dat door de leden Haan en Bakker de motie menstruatiearmoede wordt voorgesteld: De raad van de gemeente Schiedam, in vergadering bijeen op 8 november 2022, constaterende dat:

8

• • • • • • • • •

menstruatiearmoede een serieus probleem is waar 1 op de 10 menstruerende mensen in Nederland mee te maken heeft; een tekort aan menstruatieproducten leidt tot verminderde hygiëne, infecties en verzuim van school en werk als deze producten niet toereikend zijn of op tijd worden vervangen; het kabinet van mening is dat bestrijding van menstruatiearmoede een taak van de gemeente is; meerdere gemeenten dit probleem erkennen en aanpakken; de gemeente Den Haag menstruatieproducten aanbiedt op openbare toiletten;

overwegende dat: • iedereen altijd en overal moet kunnen participeren aan het maatschappelijk leven, • maar dat menstruatiearmoede hierin beperkt; • dit probleem ook in de gemeente Schiedam speelt; • veel mensen in bestaansonzekerheid verkeren; • er schaamte en taboe over het onderwerp bestaat, waardoor er niet snel om hulp • gevraagd wordt; • de kosten voor het beschikbaar stellen van menstruatieproducten in openbare • toiletten goed te overzien zijn; • menstruatieproducten essentiële hygiëneproducten zijn die op ieder toilet thuishoren, net als bijvoorbeeld wc-papier, handzeep en een prullenbak; verzoekt het college: • in kaart te brengen wat de kosten zouden zijn voor het aanbieden van gratis • menstruatieproducten op openbare toiletten in Schiedam; • met een voorstel te komen hoe dit uitgerold zou kunnen worden, eventueel in • samenwerking met maatschappelijke partners; • hierover te rapporteren aan de raad, en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie krijgt het nummer 8.

De Voorzitter zegt dat door de leden Bakker en Schoondermark de motie energiekosten culturele en maatschappelijke voorzieningen wordt voorgesteld: De raad van de gemeente Schiedam, in vergadering bijeen op 8 november 2022, constaterende dat: • naast particulieren, sportverenigingen en ondernemers, ook culturele en • maatschappelijke voorzieningen in de problemen (dreigen te) komen door de sterk • gestegen energieprijzen; • er voor particulieren een Rijksregeling is en de gemeente hulp biedt o.a. door • energiecoaches in te zetten; • er door de gemeente hulp geboden wordt aan sportverenigingen om investeringen in energiebesparing en energieopwekking te doen; • na een noodkreet van de directeur van het Stedelijk Museum Schiedam een • afwachtende houding wordt aangenomen; van mening dat culturele en maatschappelijke voorzieningen op z’n minst een hart onder de riem gestoken moet worden; verzoekt het college op korte termijn in overleg te treden met (de besturen van) alle door de gemeente Schiedam gesubsidieerde culturele en maatschappelijke voorzieningen om te bekijken wat de gemeente, in afwachting van een Rijksregeling, kan betekenen, en gaat over tot de orde van de dag.

9

Deze motie krijgt het nummer M9. De Voorzitter merkt op dat de fractie van Groen Links motie M2 over de energietoeslag, die in de vergadering van 18 oktober is ingediend en toen is aangehouden, handhaaft en vanavond in stemming wil brengen. Deze motie krijgt het nieuwe nummer 10. Mevrouw Silva begint namens haar fractie met een woord van dank en complimenten aan het college van B&W, de wethouder Financiën en alle ambtenaren voor de enorme bulk werk die zij hebben verzet om te komen tot deze begroting. Er is momenteel sprake van een enorm roerige tijd, waarin mensen zijn overvallen door een oorlog heel dichtbij huis en stijgende prijzen voor boodschappen, brandstof en talloze andere benodigdheden. Een stijging van de energierekening van €.300 naar meer dan €.1.000 per maand is geen uitzondering. Daardoor hebben veel Schiedammers te maken met financiële onzekerheid en bijbehorende stress. Soms worstelen zij dag in dag uit om de eindjes aan elkaar te knopen. Juist de minst draagkrachtige inwoners van Schiedam wonen in de minst energiezuinige woningen en krijgen hiermee te maken. Werd iedereen eerst vooral op de proef gesteld door de gevolgen van de pandemie, nu komen daar de stijgende energieprijzen en een aanhoudende inflatie bij. Die hebben een enorme invloed op de ruimte voor bestedingen binnen veel huishoudens en ook organisaties en ondernemingen merken die impact.

De dreiging van een recessie maakt het er niet veel beter op. Tegen die achtergrond wordt vanavond de begroting besproken. Het is de eerste begroting in deze raadsperiode, een begroting met vier speerpunten. Deze speerpunten maken inzichtelijk aan welke doelen het college werkt. De begroting is omvangrijk en heel representatief voor de opgave waar Schiedam voor staat. De PvdA Schiedam maakt zich hard voor een sociale samenleving, met een fatsoenlijk bestaan voor iedereen. Een samenleving, waarin bestaanszekerheid prioriteit is en het zorgen voor brood op de plank een peulenschil is. Een samenleving, waarin je in je fatsoenlijke woning je schoolgaande kind elke ochtend thuis een ontbijt kan aanbieden voordat hij of zij naar school gaat, omdat er iedere dag genoeg geld is voor die primaire levensbehoefte. Een samenleving, waarin mensen kunnen blijven meedoen zonder zich zorgen te maken of het huis verwarmd kan worden, of dat er nog warm water uit de kraan komt. Het klinkt zo simpel en het lijkt zo vanzelfsprekend en toch krijgt de fractie steeds meer signalen van mensen die dat op dit moment niet of steeds minder goed lukt. In een welvarend land als Nederland zou niemand in armoede mogen leven of opgroeien. Hoe vaak wordt die zin niet uitgesproken? Tijdens de conferentie vorige maand over armoede waren veel partijen aanwezig die er nu ook zijn.

Spreekster moet wel zeggen: met de buik vol filosofeert men heel gemakkelijk over armoede. Het geluid tijdens die armoedeconferentie was eensgezind. Niemand hoeft in armoede te leven in Schiedam. Dat zou niet nodig hoeven zijn. Dat zou niet mogen. En toch leeft een aanzienlijk deel van de Schiedamse huishoudens in armoede. En de groep met financiële zorgen neemt verder toe. Overbodig om te benoemen, zou je zeggen, maar nee. Nog steeds zijn er veel stigma en schaamte, veel angst en schaarste. Dat moet stoppen. Daar moet Schiedam vanaf. Het doorbreken van stigma en schaamte doe je niet alleen. Je zult langdurig moeten investeren in het op een andere manier kijken naar mensen die in armoede leven of schulden hebben. Het zijn namelijk steeds dezelfde mensen, alleen hun situatie is anders. De waardevolle ervaringen van mensen in dit soort situaties zouden een mooie aanvulling kunnen zijn op de kennis die via de wetenschap en andersoortige expertise worden ingezet bij het vormen van beleid. Het is belangrijk om hier als gemeente voor open te blijven staan. De PvdA vindt het inzetten op zelfredzaamheid belangrijk, maar als dat niet lukt en als je het niet redt, hoef je in Schiedam niet alles zelf of alleen te doen. Je hebt niets aan een bystandereffect en daarom moet je in Schiedam op de solidariteit van je stadsgenoten en de gemeente kunnen rekenen.

Op talloze plekken werd de afgelopen tijd gehoor gegeven aan de landelijke oproep “Zet de knop om” om energie te besparen. De PvdA Schiedam vindt het ook belangrijk om te kijken naar mogelijkheden om meer te besparen, om zo minder afhankelijk te worden van Russisch gas, om klimaatverandering tegen te gaan maar ook omdat het goed is voor de portemonnee. Daarom dient de fractie samen met GroenLinks de motie Graadje minder in. Op

10

die manier doet de gemeente met haar inwoners mee en draait ze de thermostaat in haar panden een graadje lager. De PvdA krijgt energie van een kleurrijke, bloeiende en bruisende stad met bezoekers van buiten en Schiedammers van alle leeftijden die van de eigen stad genieten. Dagjesmensen en andere type toeristen zijn van harte welkom in de stad. Sterker nog, ze worden hierbij uitgenodigd om weer eens en bij voorkeur herhaaldelijk een bezoek te brengen aan deze mooie Jeneverstad. Na corona zijn de bezoekersaantallen iets teruggelopen. Daarom dient de fractie samen met Progressief Schiedam, Groen Links en D66 de motie visit S’DAM app in. Dit kan een boost zijn voor de bezoekersaantallen voor de stad. De PvdA benadrukt dat Schiedam een sterke stad is. Het zijn moeilijke tijden, maar de fractie is ervan overtuigd dat Schiedam en zijn inwoners hier samen nog sterker uit zullen komen.

De Voorzitter zegt dat door de leden De Leeuw en Haan de motie Graadje minder wordt voorgesteld: De raad van de gemeente Schiedam, in vergadering bijeen op 8 november 2022, constaterende dat we te maken hebben met een gas- en energiecrisis; overwegende dat; • de gemeente een voorbeeldfunctie heeft in het besparen van energie; • veel Schiedammers de komende maanden, om energie te besparen, de thermostaat een graadje lager zetten; verzoekt het college van burgemeesters en wethouders: • de thermostaat in het Stadskantoor, in alle ruimtes waar dat mogelijk is, een graadje lager te zetten om energie te besparen; • te onderzoeken of er nog meer panden zijn onder het beheer van de gemeente waar een dergelijke thermostaatverlaging mogelijk is en deze waar mogelijk door te voeren, en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie krijgt het nummer M11.

De Voorzitter zegt dat door de leden Van Belle, Maris, Van Sliedregt en Haan de motie De Visit S’DAM App wordt voorgesteld: “De raad van de gemeente Schiedam, in vergadering bijeen op 8 november 2022, constaterende dat: • Schiedam nog niet dezelfde bezoekersaantallen trekt als voor de coronacrisis (en dit altijd nog beter kan); • een aantrekkelijke stad voor toeristen, dagjesmensen én Schiedammers zelf een • belangrijk aandachtspunt is voor Schiedam; • er ideeën liggen, en genoemd worden in de ‘Begroting 2023’, voor de verdere • ontwikkeling van de reeds bestaande ‘Kunst in Schiedam Noord’ app. Er daarnaast • ook een ‘Schiedam 1598’ app en een ‘Straatnamen van Schiedam’ app zijn en er naar horen zeggen ook een S’DAM app zou moeten zijn en deze onvindbaar is; • zowel de kunst, culinaire (distilleerderijen, ambachtelijke korenmolenaars, goede • horeca etc.) en historische kant van Schiedam aantrekkelijke eigenschappen zijn voor zowel Schiedammers zelf, als toeristen en dagjesmensen; • het promoten van en informeren over deze aspecten goed gecombineerd zou • kunnen worden in een toegankelijke, simpele, aantrekkelijke en brede • bezoekersapp; • dit tevens synergievoordelen op zal leveren op het gebied van de inzet, ontwikkeling en het onderhoud van een dergelijke app;

11

•

een bezoekersapp de promotie van lokale horeca, musea, winkels, molens en andere bezienswaardigheden in Schiedam ondersteunt;.

verzoekt het college te onderzoeken of een brede bezoekersapp, met o.a. kunst, culinaire en historische routes en informatie ingezet en zo nodig ontwikkeld kan worden om de aantrekkingskracht van Schiedam voor verschillende typen bezoekers verder te stimuleren, en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie krijgt het nummer M12. De heer Van Sliedregt stelt vast dat ook dit jaar de begroting in zeer onzekere omstandigheden wordt besproken. Werden de afgelopen jaren gedomineerd door de pandemie, dit jaar heeft men te maken met de gevolgen van een oorlog aan de rand van Europa, waarvan de gevolgen vooral worden gemerkt in Europa zelf en dus ook in Schiedam. Bij de begrotingsbehandeling van vorig jaar stond hij stil bij de toen oplopende inflatie, die volgens sommige economen en analisten tijdelijk zou zijn. Hij twijfelde daaraan en zei dat hij eerst wilde zien en dan pas geloven, niet wetend wat er allemaal nog zou gebeuren en hoe extreem het zou worden. Hij noemt mensen die zijn gevlucht en onderdak nodig hebben, energieprijzen die in korte tijd door het dak heen gaan, de dreiging van een recessie, allemaal zaken die Schiedam, zijn inwoners, ondernemers, culturele instellingen en verenigingen raken. Daarbij kan ook worden gedacht aan de recente noodkreet van het Stedelijk Museum.

Spreker kan zich nu aansluiten bij de nu heersende opinie dat de inflatie in 2023 sterk kan gaan dalen. Maar ook hier geldt: eerst zien, dan geloven. Dan geldt nog dat het met de huidige inflatie en de daaraan gekoppelde ontwikkeling van de rente heel moeilijk is een begroting op te stellen. Met de uitgangspunten waarmee deze conceptbegroting is samengesteld kan de fractie van D66 dan ook leven. Spreker wil niet verhelen dat de conceptbegroting hem positief verraste. Waar de afgelopen jaren creatief gaten moesten worden gedicht is er nu zelfs wat ruimte voor enkele extra investeringen, zij het met de terechte waarschuwing dat de raad zich niet rijk moet rekenen nu er een sluitende begroting ligt. Zolang niet meer structureel geld van het rijk komt, blijft het schipperen en moet worden gewaakt voor potverteren. Gelet op het jaar 2026 in het document roept spreker het college op in Den Haag te blijven lobbyen voor structureel meer steun uit het Gemeentefonds. Overigens heeft niet alleen het college hier een taak. Zijn collega’s van partijen met een landelijke basis roept hij op zich ook sterk te blijven maken in Den Haag voor de belangen van Schiedam. Dat geldt ook voor de financiële problemen die te danken zijn aan de huidige crisis. Hij dringt erop aan van de ingang die deze partijen hebben gebruik te maken.

Spreker brengt in herinnering dat de coalitievorming ditmaal later dan gebruikelijk is afgerond. De eerste prioriteit van het nieuwe college was vervolgens het opstellen van de conceptbegroting. Hij is blij dat hierin al wel geld is gereserveerd voor vier speerpunten uit het coalitieakkoord die hij ook terugziet in het verkiezingsprogramma van D66, namelijk armoedebestrijding, woningbouw, een schonere stad en de aanpak van racisme en discriminatie. Als de raad deze conceptbegroting vanavond goedkeurt, kan het college door met het opstellen van een collegeprogramma, met voor deze speerpunten al een budget dat klaarligt. Spreker roept het college op bij het opstellen van het collegeprogramma bij het onderdeel sociaal domein vooral te werken aan structurele oplossingen en niet te vallen voor het plakken van kortetermijnpleisters. Hij pleit voor creatieve oplossingen waarmee zaken echt worden opgelost, zoals de werkbonus, een initiatief dat zijn fractie erg lief is. Ook roept hij het college op bij het zoeken van oplossingen ook aansluiting te zoeken bij initiatieven en ideeën uit de stad, bijvoorbeeld de behoefteknop van de Stichting J en S, een prachtig initiatief waarmee senioren door de druk op een knop kunnen aangeven dat zij behoefte hebben aan hulp of aandacht, los van professionele hulpinstanties, gewoon via een initiatief in de wijk.

De behoefteknop bewijst volgens hem al een tijdje zijn meerwaarde in Schiedam. Hij vraagt of het college in gesprek wil gaan met J en S en deze stichting te ondersteunen bij het zoeken naar mogelijkheden om dit initiatief ook op andere plekken in Schiedam in te zetten.

12

Soms moet je volgens spreker geduld hebben als je als raadslid iets aankaart maar blijkt dat het uiteindelijk toch goed komt. Ruim 11 jaar wachten op het nakomen van een toezegging kan echter niet. Hij doelt dan op de lijst met monumentale bomen in Schiedam, waarover hij vorige maand nog vragen heeft gesteld, niet voor het eerst maar naar hij hoopt wel voor het laatst. Het college gaf aan volgend jaar in de richting van de zomer te komen met een groene kaart. Dat is mooi maar na zoveel jaar wil hij wel graag van de wethouder horen dat onderdeel van deze kaart een overzicht is van monumentale en belangrijke bomen in deze stad, om te voorkomen dat hij de komende zomer weer aan de bel moet trekken. D66 staat voor een samenleving waarin iedereen kan meedoen, van jong tot oud. Ook staat de fractie voor goed onderwijs voor iedereen. In de commissie vroeg spreker de wethouder daarom naar het project Samen naar school, een initiatief om kinderen met een meervoudige beperking een plek te geven in het reguliere onderwijs. Op dat moment ontstond een misverstand over de term Samen naar school en hij vraagt of de wethouder kan toezeggen zich hierin te verdiepen en hierover vervolgens met zijn fractie in gesprek te gaan. Mogelijk is het ook iets voor Schiedam.

Spreker concludeert dat Schiedam een ambitieus nieuw college heeft waaraan D66 graag de ruimte wil geven om een goed collegeprogramma te schrijven en dat er een begroting ligt die de stad voorlopig wat ruimte biedt. Het is zijn overtuiging dat Schiedam ook in deze tijd van crisis en steeds moeilijker wordende vraagstukken ver kan komen als men zich in elkaar verdiept, gebruik maakt van elkaars verschillen en elkaar respecteert. Dan leeft men in een kleurrijke stad met een kleurrijke toekomst. De heer Reuderink memoreert dat met de woorden “It’s the economy, stupid” Bill Clinton de Amerikaanse presidentsverkiezingen won. Diens voorganger had weliswaar zonder meer Koeweit bevrijd maar voor de gewone Amerikaan telde de positie van de VS in de wereld minder dan zijn eigen portemonnee. Dat klinkt volgens spreker misschien heel kortzichtig en egoïstisch maar als hij het woord “portemonnee” vervangt door bestaanszekerheid, datgene waarom het op dit moment gaat voor de gewone Schiedammer, klinkt het opeens veel zinniger. Gewone mensen hebben namelijk helemaal niet zoveel met de grand designs, megalomane projecten, die vooral de neiging hebben veel geld te kosten, veel overlast op te leveren, terwijl de vooronderstelde prestigewinst vooral een zaak is voor de betrokken bobo’s. Op dat gebied is Schiedam volgens spreker misschien niet eens zo slecht af met het huidige college.

Hij vindt althans dat het van een verfrissende visieloosheid getuigt. De begroting is met een heel flets potlood geschreven. Het is echter helemaal niet zo verschrikkelijk vervelend dat het een houtskoolschets is. Het vorige college scheidde een diarree van megaplannen, noties en andere ellende af waar de raad nog steeds mee zit. Burgers moeten zich tegenwoordig tot de Raad van State wenden, als de provincie er al niet voor zorgt, om te bereiken dat hun grote ellende bespaard blijft. Als je 1% van alle landbouwgrond in Nederland gebruikt is er alle ruimte om te bouwen. Dan hoef je niet binnenstedelijk te bouwen, zoals wordt aangegeven in de Woonvisie, waar hij overigens ook tegen was. Je moet je afvragen of je dat wilt. Dat geldt voor sMAAK en zeker voor Schieveste en het stelt hem dan ook gerust dat het nu anders lijkt te gaan. Hij vond veel van wethouder Minhas maar hij heeft nooit gezegd dat hij niet capabel was. Hij is de eerste om toe te geven dat het heel bizar klinkt maar hij is blij dat diens megaprojecten in ieder geval nu in minder capabele handen zijn. De heer T. Janssen stelt vast dat de heer Reuderink zich verzet tegen het bouwen van extra woningen binnen Schiedam maar hij vraagt of deze het niet heel erg belangrijk vindt dat ouderenwoningen worden bijgebouwd in de stad, iets wat op het ogenblik gebeurt en wat ook een essentieel onderdeel is van de Woonvisie.

De heer Reuderink is blij met deze ondersteunende woorden. Zijn verzet betreft Schieveste, een project met kippenhokken tegen gigantische prijzen voor investeerders, met het vage verhaal dat het zo leuk lijkt op Boulogne-Billancourt, de Miller en s’MAAK, waarvoor hetzelfde geldt. Men heeft de OPS nog nooit gehoord over de plannen voor Oud-Mathenesse en het glasfabriekterrein, want die vindt zij prima. Het zijn niet alle projecten maar wel precies dit soort megalomane projecten waarvan hij denkt dat de gewone Schiedammer er niets mee opschiet. De heer Janssen moet geen appels met peren vergelijken of proberen een verbinding te leggen die er niet is.

13

De Voorzitter verzoekt de heer Reuderink persoonlijke kwalificaties aan medebestuurders achterwege te laten. Het is prima dat deze iets vindt van het beleid van een college of van de gemeenteraad maar het is in deze zaal ongepast individuele bestuurders, raadsleden of wethouders te schande te maken. Men moet netjes met elkaar omgaan. De heer Reuderink stelt vast dat de Voorzitter zoals zo vaak de neiging heeft om diens eigen mening als normgevend te presenteren. Hij is zo vrij zijn eigen opvatting daarover te hebben. De Voorzitter zal de heer Reuderink onderbreken als hij het weer doet en hij heeft het idee dat meer leden van de raad er zo over denken. De heer Kahramanoğlu sluit zich aan bij de woorden van de Voorzitter. Hij verzoekt de heer Reuderink op een andere manier met mensen in deze zaal om te gaan. Wat deze doet moet men niet willen. Denigrerend over bestuursleden praten past niet in Schiedam en ook niet bij de heer Reuderink. Hij verzoekt hem dan ook zijn woorden terug te nemen en zijn betoog op een andere manier voort te zetten. De heer Maris sluit zich aan bij de woorden van de Voorzitter en van de heer Karahmanoğlu. De heer Reuderink vraagt of hij moet blijven staan tot iedereen dat heeft gedaan. De Voorzitter acht dat niet nodig maar constateert dat zijn mening door meerderen in de raad wordt gedeeld en dat het dus niet louter een persoonlijke mening is.

De heer Reuderink zegt dat de gewone Schiedammer, volgens de laatst bekende cijfers met een gemiddeld vermogen van nog geen €1500, echt andere zorgen heeft dan de entree voor de stad. Een Boulogne-Billancourt aan de Schie, de 70 meter hoge Miller, de zorgen voor de energierekening, een voorspelde golf aan faillissementen zijn veel reëlere problemen. Hij zal het college dan ook heel nadrukkelijk volgen als het gaat om het armoedebeleid en de strijd om voldoende bestaanszekerheid. Uiteindelijk gaat het daarom en is al het andere in zijn ogen franje, zeker in de komende herfstige tijden. Daarbij stelt spreker wel – men weet hoe graag hij positief formuleert – dat de eerste indruk van de huidige wethouder armoedebeleid positief is: zij is proactief en blijkt met dingen bezig te zijn voor dat zij hier komen. Een compliment is dan ook op zijn plaats. Daarom dient hij een motie in die de wethouder vermoedelijk zal ervaren als beleidsondersteunend. Hij memoreert dat al eerder is gesproken over halvering van de tegemoetkoming meerkosten en dat hetzelfde geldt voor het terugdraaien van de verhoging van de OZB, twee dingen waarvan hij weet dat de VVD er terecht iets van vond. Over de jeugdzorg maakt de Ouderenpartij Schiedam zich grote zorgen.

Spreker wijst erop dat het in de kern een openeinderegeling is, waarbij de gemeente geen greep heeft op de instroom maar wel te weinig geld, wat voor iedere wethouder een ingewikkelde situatie zou zijn. Als dan ook nog is afgesproken dat verliezen binnen de eigen portefeuille worden opgevangen, gaat dit een enorm probleem worden. Als spreker het college op zijn woord neemt, gaan de bewoners van Oost en Nieuwland via de wijkbudgetten de tekorten in de jeugdzorg betalen. De Ouderenpartij Schiedam maakt zich ook grote zorgen over de gemeentelijke organisatie. Spreker neemt aan dat hij niets miszegt als hij stelt dat wethouder Ergin bij de afsluiting van de Polderweg erg diep in de uitvoering moest duiken om de bereikbaarheid voor een aantal Schiedammers voldoende te regelen. Hij stelt voorop dat dit voor hem pleit maar niet voor de uitvoerende organisatie. Voormalig wethouder Minhas, met wie hij het of men het nu gelooft of niet geregeld goed kon vinden, kon bijzonder smakelijk vertellen hoe vaak en hoe diep hij in de organisatie moest ingrijpen. Nu het college niet overloopt van visie is het wellicht een aardig idee daaraan wat meer aandacht te besteden en in ieder geval de dingen te doen die je goed doet.

14

Sprekers algemene indruk van de begroting op dit moment is: schetsmatig en dan nog met een flets potlood. Als hij dit afzet tegen de diarree van nota’s en visies die hij al heeft gehad, vindt hij het niet eens zo gek. The devil is alleen in the detail. Leidt verfrissende visieloosheid tot nog meer Millers en andere schofferingen van gewone Schiedammers, dan zal het college de Ouderenpartij zeker op diens weg vinden. De heer Van Sliedregt hoort de heer Reuderink nu weer een minuut of zes allerlei kritiek uiten, zij het ditmaal gelukkig ook een paar positieve dingen. Dat neemt niet weg dat hij weer een plaat hoort die al vijf jaar wordt gedraaid, met heel veel commentaar op allerlei zaken. Dat roept bij hem de vraag wanneer er ideeën van de heer Reuderink komen, iets waarvoor deze ook gekozen is. Kritiek oefenen is gemakkelijk maar waar blijven de echte voorstellen die ertoe strekken Schiedam een beetje mooier te maken. De heer Reuderink zou het heel plezierig vinden als hij niet ontzettend veel tijd moest besteden aan plannen die onzinnig zijn. Dan zou inderdaad tot constructieve plannen kunnen worden gekomen.

Een constructief plan dat de heer Van Sliedregt wellicht niet heeft gehoord is het voorstel om in deze periode van “verfrissende visieloosheid”, zijns inziens geen negatieve kwalificatie, heel strak te kijken naar de gemeentelijke organisatie, opdat een wethouder niet zelf achter het oplossen van problemen behoeft aan te gaan, iets wat op dit moment heel vaak nodig is. Mogelijk vindt de heer Van Sliedregt het geen goed idee maar hij zou zich eerst daarop concentreren en niet op megalomane projecten die erg veel energie kosten. Het zou hem een lief ding waard zijn als zij niet werden ingediend. De heer Van Sliedregt constateert dat dezelfde plaat weer wordt opgezet, c.q. het bandje wordt teruggespoeld en opnieuw gestart. Als de heer Reuderink vindt dat het anders moet in de organisatie heeft deze er naar hij aanneemt ook ideeën over, eventueel vervat in een motie. Welke opvatting de heer Reuderink ook heeft over het vorige of het huidige college, het komt in ieder geval met ideeën. Hij hoort al vijf jaar dat de OPS het daarmee oneens is maar zijns inziens komt men tot een goed gesprek als er iets tegenover wordt gesteld. Hij begrijpt het wel: de heer Reuderink heeft de camera en kan weer even losgaan maar hij hoort niets inhoudelijks van hem. De heer Reuderink is er dankbaar voor dat de heer Van Sliedregt hem extra tijd verschaft om in beeld te zijn.

Diens verwijt is zoals deze ook weet onzin. De OPS heeft zich nadrukkelijk in heel veel dingen verdiept, ook inhoudelijk. De heer Van Sliedregt is het daar echter niet mee eens. Diens plaat hoort hij ook al heel lang. Spreker bedrijft politiek zoals hij dat wil. PvdA-wethouder Wiegman riep indertijd bij ieder voorstel dat men met een dekkingsvoorstel moest komen. De fractie van D66 kroop dan weer terug in haar hok. De Voorzitter denkt dat de heer Van Sliedregt niet het antwoord krijgt waar deze op zat te wachten. Hij stelt voor het hierbij te laten. Het is ook het goed recht van de heer Reuderink te antwoorden op de manier waarop deze dat graag wil.

Spreker zegt dat door de leden Reuderink, Tuncer en De Jong de motie Tijdelijk terugdraaien bezuiniging tegemoetkoming meerkosten en verhoging OZB wordt voorgesteld: De gemeenteraad van Schiedam, bijeen op 8 november 2022, constaterende dat: • de gemeente Schiedam geen structureel sluitende begroting heeft, maar over 2023 wel een overschot op de begroting kent; • steeds meer Schiedammers moeite hebben om financieel rond te komen; overwegende dat: • het terugdraaien van de eerdere verhoging van de OZB en de eerdere bezuiniging op de tegemoetkoming meerkosten Schiedammers meer financiële ruimte zou geven; • de gemeenteraad zich ervoor heeft uitgesproken het voorgaande onmiddellijk te doen zodra hiertoe de ruimte is; • de ruimte hiertoe momenteel niet structureel bestaat, maar wel tijdelijk;

15

verzoekt het college: • de eerdere verhoging van de OZB en de eerdere bezuiniging op de tegemoetkoming meerkosten over 2023 terug te draaien; • hiertoe volgende raadscyclus een voorstel aan de raad te doen toekomen; • bij het opstellen van de volgende zomernota te onderbouwen of deze maatregelen voor 2024 gehandhaafd kunnen worden, en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie krijgt het nummer M13. Het is de heer Maris opgevallen dat de heer Reuderink de vraag van de heer Van Sliedregt naar de goede ideeën van de OPS-fractie niet wil beantwoorden, maar toch afsluit met een uitstekend idee. Spreker is namens zijn fractie trots op het coalitieakkoord “Verder voor een Kleurrijke stad”. Dit is de eerste begroting na de gemeenteraadsverkiezingen, dus hij begrijpt dat het nieuwe college, geïnstalleerd in juli, door de korte voorbereidingstijd nu vooral voortborduurt op de begroting van 2022 en dat het coalitieakkoord nog niet erg zichtbaar is in deze begroting. Maar waar de begroting financieel gezien uitstekend in elkaar zit, heeft de fractie er wederom geen enkel begrip voor dat dit college ervoor gekozen heeft om een 90% tekstuele copy-paste uit de begroting 2022 te gebruiken. Het college heeft schijnbaar besloten dat de doelstellingen, de zogenaamde ER-doelen, voor 2023 dezelfde zijn als die voor 2022.

Sterker nog, in de toelichting staat regelmatig het jaartal 2022, daar waar 2023 had moeten staan. Het college ontneemt hiermee de gemeenteraad voor een deel de mogelijkheid om zijn controlerende taak uit te voeren. Zonder concrete doelstellingen kan de raad niet controleren of het geld, uitgegeven in 2023, heeft geleid tot de gestelde doelen. Hoe kan de raad de begroting dan vaststellen? Dat kan maar op één manier, namelijk door alsnog realistische ER-doelen 2023 met de raad te delen. Is het college hiertoe bereid en zo ja, op welke termijn? Het college zet in 2023 extra in op armoede. Dat juicht de fractie van Progressief Schiedam toe, want zij staat voor een goed en eerlijk armoedebeleid. Maar het armoedebeleid is gericht op inkomens tot 110 en 120% van het minimumloon. Wat Progressief Schiedam betreft moet er breder worden gekeken. De fractie vraagt ook aandacht voor de middeninkomens. Ook zij komen steeds vaker in grote problemen door onder andere de energiecrisis en de enorme inflatie. Is het college bereid om ook naar deze groep te kijken en te zien wat de gemeente voor hen kan betekenen in het geval van problemen? Ook wonen is een speerpunt volgens het college. De ambitie is om 400 nieuwe woningen toe te voegen aan de woningvoorraad.

In welk segment vallen deze 400 woningen? Zitten daar ook sociaal bereikbare woningen bij? De fractie neemt aan dat eventuele tiny houses en flexwoningen niet binnen deze 400 nieuwe woningen vallen. In het vorige coalitieakkoord staat naar aanleiding van een door Progressief Schiedam ingediende motie uit 2017 of 2018 dat er zal worden gezocht naar een goede locatie voor tiny houses. In het nieuwe coalitieakkoord staat dat ook. Hetzelfde geldt voor de flexwoningen. Ook die staan in het coalitieakkoord, maar waar worden die tiny houses en flexwoningen gebouwd in Schiedam? Een voorzetje: op het Gusto-terrein of bij Schieveste? Wanneer krijgt de gemeenteraad op basis van de motie en de coalitieakkoorden info over een locatie waar en een termijn waarop de tiny houses en flexwoningen in Schiedam gebouwd kunnen worden? De heer Reuderink herinnert eraan dat de fractie van PS heeft ingestemd met alles wat in het coalitieakkoord staat -- met als resultaat de eeuwige lof van D66 --, dus ook met Schieveste, met het daarbij behorende megalomane bouwplan. Spreker hoort de heer Maris nu heel verstandige dingen over tiny houses zeggen. Hij is het daarmee eens, maar hoe verhoudt dit zich met het feit dat PS wel voor Schieveste heeft gestemd?

16

De heer Maris wijst erop dat het plan-Schieveste uit verschillende fases bestaat en dat het jaren gaat duren voordat het gerealiseerd is. Dat wil zeggen dat er wellicht tijdelijk flexwoningen kunnen komen. De heer Reuderink vraagt of de heer Maris nu doelt op flexwoningen of ook op tiny houses. De heer Maris doelt op beide zaken, want ook tiny houses zijn meestal tijdelijk. Spreker wil in ieder geval niet de indruk wekken dat zijn fractie vindt dat er niet op Schieveste mag worden gebouwd. De heer Reuderink is het daarmee eens maar zijn fractie wil dat daar anders wordt gebouwd. De heer Maris komt dan te spreken over een ander speerpunt, namelijk een schoner Schiedam. De fractie ziet uit naar de pilot, waarbij geen pasjes meer nodig zijn om restafval te kunnen storten in de ondergrondse containers. In de commissie werd door het college 2024 als termijn genoemd om te starten met de pilot. Wat Progressief Schiedam betreft zou die al eerder mogen starten. Is het echt nodig om te wachten op nieuwe containers? De fractie ziet ook graag meer inzet op zwerfafval. Dit raakt direct aan een van de speerpunten die worden gemist, namelijk dierenwelzijn. In deze begroting staat het woord “dier” veertien keer. Dat aantal lijkt hoopgevend.