Notulen raadsvergadering 7 oktober 2025

Sommigen deden er het zwijgen toe, maar niet uit angst, want vanavond heeft iedereen zich wel uitgesproken. Er is stevig gesproken, maar niet gescholden. Er is gedemonstreerd, maar niet gereld. Volgens spreker mag iedereen daar trots op zijn. Trots op het kunnen voeren van een goed debat, zonder verstoring, en ook trots op deze stad waar je zonder geweld je onvrede kunt uiten. Onvrede van tegenovergestelde kanten van het politieke spectrum, door Schiedammers en mensen van elders. Spreker heeft in de commissievergadering uitgebreid uit de doeken gedaan hoe GroenLinks denkt over de locatiekeuze, hoe GroenLinks kijkt naar de opvang van asielzoekers en hoe GroenLinks kijkt naar de procedures die zijn doorlopen en die nog moeten volgen. Wat GroenLinks betreft wordt zonder aarzeling voldaan aan de wettelijke en morele plicht. De procedure verdient geen schoonheidsprijs, maar het gaat wel steeds beter. Toen er werd gesproken over snelwonen, werd er geen inzicht gegeven in de afwegingen rond de locatiekeuze. Toen het over het Ilex-college ging, kreeg de raad heel summier inzicht, maar deze keer heeft de raad een compleet matrix met afwegingskader en puntentelling ontvangen. Nu nog beter uitleggen en verantwoorden hoe dat afwegingskader tot stand is gekomen en dan gaat het de volgende keer helemaal goed. Een ander onderdeel van de procedure doet meer pijn.

De communicatie en participatie zijn niet goed gegaan. Ondernemers voelen zich gepasseerd en dreigen met gerechtelijke procedures en schadeclaims. Verschillende Schiedammers voelen zich niet gehoord, of vragen zich af wat er met hun inbreng op Praatmee.nl is gedaan. Er moet naar de Schiedammers worden geluisterd, naar hun zorgen. Onterechte zorgen moeten worden weggenomen en terechte zorgen serieus worden genomen en aangepakt. In Vlaardingen werden, voordat het voorstel aan de raad werd voorgelegd, eerst inspraak- en informatiebijeenkomsten georganiseerd, maar in Schiedam wordt gewerkt met een klankbordgroep achteraf. Daarmee zegt spreker niets kwaads over het idee van een klankbordgroep, maar het kan en moet beter. Dat is al vaker geconstateerd. Daarover zijn zelfs moties aangenomen. Spreker zou graag een keer met de burgemeester, het college en de raadsleden het gesprek aangaan over het communicatie- en participatiebeleid van de gemeente. Hij komt daar binnenkort op terug. Vanavond moet er een besluit worden genomen, zorgen dat Schiedam de regie houdt, zodat de provincie of het Rijk niet in haar plaats treedt. Tijdens de commissievergadering gaf spreker aan dat zijn voorkeur instinctmatig uitging naar de locatie die het college als alternatieve locatie wil aanwijzen, een gevoel dat blijkt te kloppen.

Uit de bijlage bij het raadsvoorstel blijkt namelijk dat de door het college voorgestelde alternatieve locatie beter

18

scoort dan de voorkeurslocatie van het college. Bovendien is in de afweging van het college naar de mening van de fractie één aspect te weinig meegewogen, het welzijn en welbevinden van de bewoners en gebruikers van het AZC. Dat doet de balans verder doorslaan in het voordeel van de alternatieve locatie. Die locatie ligt dichterbij voorzieningen en verder van Oost en Nieuwland, de wijken uit het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid. De heer Trouborst vraagt of het welzijn en welbevinden van de bewoners van het AZC boven het welzijn en welbevinden van de huidige bewoners van Schiedam gaan. Zij maken zich namelijk zorgen. Leuk dat iedereen daaraan voorbij blijft gaan, maar spreker krijgt graag een reëel antwoord over hoe GroenLinks daarmee denkt om te gaan. De heer Haan heeft de indruk dat de heer Trouborst niet goed naar hem heeft geluisterd. Voordat spreker begon over de alternatieve locatie, stelde hij eerst dat er goed moet worden geluisterd naar de Schiedammers, dat onterechte zorgen moeten worden weggenomen en dat terechte zorgen serieus moeten worden genomen en moeten worden aangepakt.

Wat betreft de alternatieve locatie heeft spreker geconstateerd dat in de afwegingen wel staat dat de inbreng van de raad, die van Praatmee.nl en de bezwaren vanuit de stad zijn meegenomen, maar de vraag of er sprake is van een geschikte locatie om mensen op te vangen, een goede buitenruimte te bieden en dat soort zaken is niet meegenomen. De vraag van de heer Trouborst is terecht, maar het verwijt klopt niet. De heer Trouborst heeft de heer Haan ook horen zeggen dat zijn instinct zegt dat de andere locatie beter is. GroenLinks heeft ook zorgen geuit over de locatie Torendijk, maar heeft die fractie, net als PS, overwogen om dan niet voor dit raadsvoorstel te stemmen? De heer Haan komt daar nog over te spreken. De heer Reuderink stelt de heer Haan voor ook tegen het raadsvoorstel te stemmen, want dan kan de rest van zijn betoog voor kennisgeving worden aangenomen. Mevrouw Bruggeman is verbaasd dat de heer Haan de tweede voorkeurslocatie zo’n gezond alternatief vindt, want die ligt onder de aanvliegroute van Rotterdam The Hague Airport, langs de trein en langs een heel drukke weg. De heer Haan verwijst mevrouw Bruggeman naar de discussie in de commissievergadering, want toen heeft hij omstandig uitgelegd waarom die locatie wel degelijk geschikt is voor een asielzoekerscentrum, zelfs beter geschikt dan de locatie Torendijk. Spreker vervolgt zijn betoog.

De op beide locaties benodigde tijd voor ruimtelijke procedures is gelijk. De benodigde tijd voor de realisatie van een AZC ontloopt elkaar niet veel. Dat is voor GroenLinks voldoende reden om te pleiten voor het omdraaien van de locaties. DENK en PS steunen dat, maar er is niet genoeg steun voor een amendement met die strekking. En er hing nog een ander amendement boven de markt, een amendement om de alternatieve locatie juist te schrappen, omdat er anders wellicht geen steun aan het voorstel zou worden gegeven. De raad moet vanavond echter een besluit nemen. Zorgen dat Schiedam de regie houdt en dat provincie of Rijk niet in de plaats van de stad treedt. Er is een afgetekende meerderheid die dat besluit vanavond wil nemen, maar die dreigde uit het zicht te verdwijnen omdat er geen meerderheden zijn voor amendering van het raadsvoorstel. Toch moet er vanavond een besluit worden genomen. Schiedam moet de regie houden. De raad moet zijn verantwoordelijkheid nemen en daarom heeft de fractie haar knopen geteld. Spreker hoopt dat het COA, alles afwegende, tot dezelfde conclusie komt als GroenLinks. Volgens de heer Trouborst neemt de raad ook een besluit en neemt hij ook zijn verantwoordelijkheid door nee tegen deze locaties te zeggen.

19

De heer Haan constateert dat de heer Trouborst dit soort plaagstootjes vaker uitdeelt, maar als de raad vanavond geen besluit neemt, heeft de provincie de mogelijkheid om in de plaats van Schiedam te treden. Spreker pleit ervoor nu wel een besluit te nemen, waardoor de gemeente de regie in handen houdt en de stad niet het risico loopt die kwijt te raken. De heer Reuderink suggereert de heer Haan om zich niets gelegen te laten liggen aan D66 en de PvdA en gewoon ook tegen te stemmen. Dat kan GroenLinks. De heer Haan hoort geen overtuigende argumenten om zijn stemgedrag te veranderen. De heer T.Janssen zegt dat de discussie vanavond niet gaat over de vraag of Schiedam een AZC moet willen. De Spreidingswet dwingt de gemeente, of zij het nu leuk vindt of niet, een bepaald aantal asielzoekers op te vangen voor een meerjarige periode. De eerste vraag die aan de orde is of Schiedam de regie houdt over waar asielzoekers worden gehuisvest of laat het niet-Schiedammers daarvoor in haar gemeente een plek laat aanwijzen. Spreker vindt het belangrijk te markeren dat alle partijen die nee, nooit of niet tegen de uitvoering van de Spreidingswet zeggen de Schiedammers knollen voor citroenen verkopen. Wijst de gemeente zelf niet een plek aan, zoals tegenstanders willen, dan doet de provincie dat.

Mevrouw Rotteveel leest in het verkiezingsprogramma van de VVD dat de partij geen ruimte ziet voor de vestiging van een AZC in Schiedam. Zoals de heer T.Janssen vorige week in de commissie heeft gezegd is elke plek om eventueel asielzoekers te huisvesten in Schiedam suboptimaal. Vanwege de Spreidingswet is het helaas niet relevant wat de gemeenteraad vindt van het huisvesten van asielzoekers in deze stad. Als het Rijk en het COA het noodzakelijk vinden hier asielzoekers te huisvesten, gaat het gebeuren. Het enige wat de gemeente dan nog kan doen is bepalen wat de minst slechte plek is om dat te doen. Spreker is dan ook van oordeel dat mevrouw Rotteveel de Schiedammers knollen voor citroenen verkoopt door continu de suggestie te blijven wekken dat het niet zo is. Mevrouw Rotteveel ontkent knollen voor citroenen te verkopen en herinnert eraan vorige week twee keer te hebben uitgelegd dat, anders is dan de heer Janssen het doet voorkomen, de provincie geen locatie gaat aanwijzen als de gemeente voet bij stuk houdt. Zij zal er in tweede termijn op terugkomen. De heer Reuderink vindt het mooi dat de heer Janssen de landelijke overheid zoveel slagkracht toedicht maar wijst erop dat menige gemeente, waaronder Barendrecht, de rijksoverheid de voet dwars zet en uiteindelijk, ondanks wat gesputter, haar zin krijgt.

Hij weet wat in de Spreidingswet staat maar de stelligheid waarmee hier wordt gezegd dat als de gemeente het vestigen van een AZC afwijst provincie en rijk, die in de regel niet opvallen door daadkracht, hun zin zullen doordrijven. Het risico dat zij dit zullen doen durft hij wel aan. De heer Trouborst sluit zich wat betreft ingrijpen van de provincie aan bij de twee vorige sprekers. De heer Janssen acht het nemen van een besluit onvermijdelijk omdat de gemeente zich dient te houden aan de Spreidingswet. Hij vraagt hem of hij meegaat in hetgeen in de motie wordt gevraagd, namelijk om weer in overleg te treden met het COA en het Rijk over een alternatief spreidingsplan. De heer T.Janssen zegt dat een van de weinige correcte dingen die mevrouw Rotteveel heeft gezegd is dat het college met succes een hogere aanwijzing heeft aangevochten in het proces waarin de aanwijzingen werden bepaald. Het college kreeg van haar zelfs complimenten. Duidelijk is dat het college zich actief en maximaal heeft ingezet om

20

de last voor Schiedam zoveel mogelijk te beperken. De suggestie wekken dat er meer te halen zou zijn, is het verkopen van knollen voor citroenen. Het wordt niet waar door het vaker te zeggen. Volgens de heer Trouborst zijn er heel gemeenten die wel teruggaan naar het Rijk en het COA, de opdracht teruggeven en proberen met hen in gesprek te raken. De heer T.Janssen zegt dat het volgen van de lijn die door LOS, OPS en AvS wordt gepropageerd heel concreet kan betekenen dat de provincie straks zegt dat de schoolwoningen in Sveaparken erg geschikt zijn voor de opvang van asielzoekers, of dat er wel een AZC kan worden gebouwd op het Toernooiveld in Schiedam-west, of dat asielzoekers worden gehuisvest op een deel van de Plantage. Partijen die zich tegen elke locatie verzetten draaien Schiedammers volgens spreker een rad voor ogen en nemen daarmee voor lief dat straks een AZC naast hun huis staat. De VVD wil dat voorkomen. De heer Reuderink vindt dit weer een typische als-dan-redenatie. Zou Schiedam volgende week geraakt worden door een meteoor, dan was deze hele discussie zinloos. De heer Janssen volgt dezelfde redeneertrant als mevrouw Rotteveel.

De heer T.Janssen kan zich voorstellen dat het heel confronterend is om te horen wat de echte consequenties voor Schiedammers zijn als de halsstarrige houding die door de drie partijen wordt gepropageerd door de gemeenteraad wordt overgenomen. Hij hoopt dat dit niet gebeurt, in het belang van de Schiedammers die geen opvang voor asielzoekers naast hun woning willen hebben. Wat de Schiedamse VVD betreft, voert Schiedam de spreidingswet uit maar ook niet meer dan dat. De wethouder heeft op de politieke avond bevestigd dat de inzet van de gemeente bij het sluiten van een bestuursovereenkomst met het COA is dat zij de eisen die de wet stelt rondom aantallen en duur van de opvang honoreert maar ook niet meer dan dat. Dat is ook een belangrijke voorwaarde voor de VVD. Spreker wijst er ook op het college zich met succes heeft verzet tegen een hogere aanwijzing van het Rijk, wat laat zien dat de Schiedamse bestuurders er goed aan hebben gedaan aan de tafel te blijven zitten en te proberen het beste voor de belangen van de Schiedammers binnen te halen. Wat betreft de Schiedamse VVD is het glashelder dat alle potentiële locaties voor huisvesting suboptimaal zijn en dat Schiedam al zijn invloed moet gebruiken om de minst slechte locatie aan te wijzen. Het college heeft wat spreker betreft goed duidelijk gemaakt waarom het vindt dat de Torendijk de minst slechte locatie is.

Het is voor zijn fractie van groot belang dat de huisvesting van asielzoekers niet in of rondom een woonwijk plaatsvindt. Desalniettemin is het met een eventuele huisvesting op het industrieterrein en de Torendijk van belang dat de beveiliging adequaat is. Vanuit haar controlerende rol zal de VVD-fractie nauwlettend in de gaten houden hoe de communicatie met ondernemers in de ’s-Gravelandse polder na het besluit van vanavond verloopt en hoe hun zorgen worden geadresseerd. Vorige week heeft de Schiedamse VVD duidelijk gemaakt dat zij de realisatie van een AZC op het weiland tussen de ’s-Gravelandseweg en Thurlede vlak naast Kethel-oost en Sveaparken niet gaat meemaken. Om te kunnen instemmen met het huidige raadsvoorstel is het van belang, dat het college haar zorgen kan wegnemen over de gevolgen van het aannemen van het raadsvoorstel. Daarom vraagt spreker of het college kan toezeggen dat als het raadsvoorstel in zijn huidige vorm wordt aangenomen geen voorstel zal worden gedaan tot wijziging van het bestemmingsplan om een AZC te kunnen faciliteren tussen de ’sGravelandseweg en Thurlede en in deze raadsperiode ook geen bestuursovereenkomst met het COA voor deze locatie wordt afgesloten. Als het college dit kan bevestigen, kan de Schiedamse VVD instemmen met het voorstel om de Torendijk als voorkeurslocatie aan te wijzen.

21

Mevrouw Rotteveel vraagt hoe de heer Janssen kan vergen dat de beveiliging bij de Torendijk met 327 vluchtelingen adequaat moet zijn gelet op het feit dat het ook niet lukt bij de boten. De heer T.Janssen vindt deze vraag een goede aanleiding om erop te wijzen dat bij aanvaarding van het raadsvoorstel er straks op slechts één plek in Schiedam asielzoekers zullen worden gehuisvest en dus niet meer op twee plekken en al helemaal niet op drie. Hij is ook van oordeel dat mevrouw Rotteveel met het noemen van die aantallen de Schiedammers bewust probeerde te misleiden. Zijn fractie zal de beveiliging nauwlettend blijven volgen. Mevrouw Rotteveel benadrukt dat de mensen die om en nabij de boten wonen de laatste tijd bijna geen nachtrust meer hebben door geluidsoverlast. Voorts wijst zij de heer Janssen erop dat als de boten blijven liggen er zelfs een vierde AZC komt, namelijk de aparte locatie voor de 54 amv’s. De heer T.Janssen herhaalt dat de boten verdwijnen als het gemeentebestuur van Schiedam zijn taak vervult en het AZC realiseert. Dat is het resultaat dat hier wordt bereikt en mevrouw Rotteveel kan dat zeggen tegen de mensen die klagen. Dat is beter dan hen op te hitsen. Mevrouw Rotteveel weet niet of de heer Janssen de boten zelf gaat weghalen maar zoals zij al heeft opgemerkt, zijn er wel meer beloften gedaan die niet zijn nagekomen.

Zij moet nog zien dat de boten verdwijnen. De heer Trouborst heeft de VVD op een politieke avond nooit met zoveel stelligheid horen zeggen dat zij niet voor een voorstel gaat stemmen als vorige week. Nu blijkt er toch een geitenpaadje te zijn gevonden waarbij die partij eventueel met een toezegging toch voor het voorstel gaat stemmen. Als er één partij is die knollen voor citroenen verkoopt is het de VVD. De heer T.Janssen vraagt het college de garantie in deze raadsperiode verder niets in gang te zetten voor het realiseren van die tweede locatie. De zorgen van AvS zijn volgens hem alleen relevant als die fractie bang is dat het idee om de boel om te draaien onder Schiedammers veel weerklank vindt. Spreker leest de stad anders. De heer Reuderink vraagt of de VVD tegen het voorstel stemt als zij de gevraagde toezegging niet krijgt. Ook is hij benieuwd of de door de heer Janssen geuite angsten voor optreden van het COA of de provincie niet meer gelden als door tegenstemmen van de VVD het voorstel wordt verworpen. De heer T.Janssen herhaalt dat het verkrijgen van de toezegging voor de VVD een voorwaarde is om het voorstel te steunen. De fractie wil borgen dat een gevolg van het nu nemen van het besluit niet direct kan zijn dat een AZC wordt gebouwd op een plek naast of in een woonwijk. Met de toezegging in het raadsvoorstel wordt dat geregeld.

Kiest de raad ervoor geen plek aan te wijzen, dan wordt dat niet geregeld en blijven bijvoorbeeld de schoolwoningen, het Toernooiveld, de Plantage en heel veel plekken in Schiedam boven de markt hangen als mogelijke locatie voor een AZC. Dergelijke zorgen willen partijen als LOS, AvS en OPS niet wegnemen en de VVD wel. De heer Reuderink stelt vast dat de VVD duidelijk stelt dat zij het voorstel niet steunt als zij de toezegging niet krijgt. Hij denkt ook wel dat het college die toezegging zal doen maar krijgt de VVD die niet en stemt zij tegen dan offert de heer Janssen Toernooiveld, schoolwoningen, jeugdcentra, kinderdagverblijven etc. op. Kortom, de heer Janssen verkoopt ook knollen voor citroenen.

22

De heer T.Janssen concludeert bij de heer Reuderink veel frustratie nu deze met de realiteit wordt geconfronteerd. Hij vindt het van belang dat de raad een besluit neemt en hij geeft duidelijk aan wat de VVD het comfort geeft om vanavond dit besluit te nemen en haar verantwoordelijkheid te nemen bij het uitvoeren van de wet maar ook kan regelen dat een AZC niet in of bij een woonwijk wordt gerealiseerd. De heer Reuderink ervaart bij dit onderwerp geen frustratie. Hij vindt de discussie ook wel aardig. Hij stelt wel vast dat de heer Janssen principieel de vraag weigert te beantwoorden of hij bij afwijzing van het voorstel door de VVD de gemeente Schiedam niet net zozeer aan de goden overlevert als hij AvS, LOS en OPS verwijt te doen. Daarvoor loopt hij weg. Spreker proeft wat dat betreft bij de heer Janssen frustratie. Volgens de heer T.Janssen loopt de OPS weg door het innemen van haar positie, donders goed wetend dat Schiedam een taak heeft en dat als de raad niet de plek aanwijst die het minst slecht is voor Schiedam Schiedammers in of vlak naast hun woonwijk een asielzoekerscentrum kunnen krijgen. OPS, AvS en LOS hebben dat kennelijk liever dan het wegnemen van zorgen voor Schiedammers, die hij ontzettend zwaar weegt. De vergadering wordt enige tijd geschorst De Voorzitter heropent de vergadering en geeft in de eerste termijn van het college het woord aan wethouder Laan.

Ook volgens mevrouw Laan kan iedereen met een goed gevoel terugkijken op de eerdere discussie over het AZC. Maar het blijft een moeilijke afweging, want in de samenleving spelen beide kanten van het spectrum. De discussie wordt momenteel in alle gemeenten van Nederland gevoerd. In Schiedam gelukkig met woorden, maar spreekster begrijpt beide kanten. Maar in Schiedam wordt de wet nog steeds gehouden en de Spreidingswet, aangenomen door het parlement, ligt er nu eenmaal. Niet alle besluiten die in Den Haag zijn genomen, zijn even navolgbaar, maar ze moeten lokaal worden uitgevoerd. De wethouders in het hele land staan wat dat betreft in de wind, soms heel erg. Daarom mag die kwestie de komende jaren best wat vaker in Den Haag naar voren worden gebracht, want de Haagse besluiten zijn niet gratis. Men mag daar best wel eens vaker stilstaan bij de consequenties van sommige wetten voor de lokale democratie, nog los van de financiën waarover de laatste jaren met regelmaat is gesproken. Eerst de feiten. Er worden 275 asielzoekers in het AZC ondergebracht, plus 52 amv’ers. De raad neemt vanavond een besluit over één locatie. De twee tijdelijke opvanglocaties, bestaande uit twee schepen die op dit moment aan de kade liggen in Schiedam, gaan verdwijnen. De fracties hebben zich hier zojuist over uitgesproken.

Voor de fractie van de PvdA is de wet de wet, maar de manier waarop je die vormgeeft in Schiedam, is wel belangrijk. De PvdA vraagt voorts aandacht voor de mensen en specifiek voor de huisvesting en andere zaken, zoals het OV. De voorkeurslocatie van het college bevindt zich op een loopafstand van 20 minuten van tram, metro en trein. Op die manier krijgen de bewoners een verbinding met de rest van Nederland. Dat is een goede verbinding, maar samen met MRDH en RET wordt dit nauwgezet in de gaten gehouden. Gaat er iets niet goed, dan wordt daarover in gesprek gegaan. Het CDA herhaalt dat het college zuinig met de financiën moet omspringen. Deze fractie heeft daarom een amendement ingediend waarin het college wordt opgeroepen zich maximaal in te spannen om alle kosten, directe en indirecte, die samenhangen met de komst van het AZC voor rekening van het COA te laten komen. Het college gaat maximaal proberen om deze kwestie in overleg met het COA in een overeenkomst op te nemen. Spreekster neemt het amendement over, al is het uiteraard afwachten wat hieruit komt. Mevrouw Wilton verzoekt het college om, als het eenmaal zover is, met aandacht te kijken naar wat de komst van het AZC betekent voor de jeugdzorg. Spreekster zegt toe dat met name wethouder Zwang dat heel goed in de gaten zal houden.

Als dat nodig is, wordt daarover met het COA gesproken, maar het is nog afwachten wie precies in het AZC komen.

23

Spreekster heeft inmiddels al contact gehad met haar opvolger, die zelf van huis uit ondernemer is geweest. Hij vindt het een uitdaging om te gaan overleggen met de betrokken ondernemers. Zij worden de komende tijd uitgebreid betrokken bij wat er gaat gebeuren. De komst van een AZC biedt ook kansen, want een aantal mensen dat in het AZC komt te wonen, wil ongetwijfeld aan het werk. Dat kan ook aan de orde komen in het overleg met de ondernemers. Het standpunt van de OPS is duidelijk. D66 plaatste zijn verhaal in historisch perspectief, wat altijd heel verstandig is, want wie de geschiedenis kent, laat zich niet verrassen door de toekomst. De heer Van Sliedregt vroeg ook aandacht voor de buitenruimte. Die kwestie is al met het COA besproken, naar aanleiding van vragen vorige week. Ook het COA hecht veel waarde aan een goede buitenruimte, want mensen verblijven graag buiten als dat kan. Overkappingen zijn so wie so een goede optie, voor als de zon schijnt, maar ook als het regent. Er wordt ook gekeken naar antihittestressmaatregelen. De heer Van Sliedregt kijkt ook hoopvol naar een nieuw kabinet. Hoe dat uitpakt, is nog even afwachten. De heer Van Sliedregt verwijst naar de heer Popper, die heeft gezegd dat optimisme een plicht is.

Mevrouw Laan constateert dat haar partij een liberale achtergrond heeft, net als D66, en die partijen delen een optimistisch wereldbeeld, maar zij staat hier uiteraard als wethouder voor alle partijen. De heer Kondu heeft ook gesproken over mensen. Hij ziet vanuit zijn perspectief kansen en mogelijkheden voor mensen die het elders heel zwaar hebben gehad. Het zou mooi zijn als zij in Schiedam een nieuwe toekomst kunnen opbouwen. Mevrouw Bruggeman vindt dat het in Schiedam niet goed gaat en ze geeft daar voorbeelden van, maar die zaken zijn vanavond niet aan de orde. Overigens kan het AOV daarover ook schriftelijke of technische vragen stellen. Het standpunt van het AOV over het AZC was heel duidelijk. Mevrouw Rotteveel sprak over drie AZC’s, maar dat klopt dus niet. Spreekster ontraadt motie M1 van LOS. Daarover is inmiddels genoeg gewisseld. De heer Trouborst heeft de terechte zorgen van Schiedammers op een genuanceerde manier naar voren gebracht. Ook die zorgen, met feiten en cijfers door AvS onderbouwd bij de Politieke Avond, moeten een stem krijgen in het debat. De fractie van AvS stemt niet met het voorstel in en spreekster begrijpt dat. Voor de eerste motie van AvS geldt dezelfde argumentatie als voor de motie van LOS. Daar is tijdens de Politieke Avond genoeg over gesproken. Het college houdt vast aan het raadsvoorstel en ontraadt motie M2.

Volgens de heer Trouborst vraagt zijn fractie in motie M2 wel iets anders dan LOS in haar motie. LOS wil gewoon geen AZC, maar AvS verzoekt het college in de motie om in gesprek te gaan met COA en Rijk en te laten zien dat er locaties zijn onderzocht, dat Schiedam zich dus constructief heeft opgesteld, maar dat er geen geschikte locatie is gevonden. Spreker vindt dat reden genoeg om het gesprek opnieuw aan te gaan. Mevrouw Laan erkent dat, maar het college doet vandaag niet voor niets het voorstel aan de raad om te besluiten over een locatie. Daar ligt een uitgebreide afweging aan ten grondslag. Daarnaast ligt de Spreidingswet nu eenmaal voor en daar moet het college iets mee. Vandaar het raadsvoorstel en daarom blijft spreekster motie M2 ontraden. Motie M3 gaat over een beëindigingsclausule in de bestuursovereenkomst. Voor de twee schepen die momenteel in Schiedam liggen, is een bestuursovereenkomst gesloten.

In artikel 7, lid 4 van die overeenkomst staat: “In de situatie dat, ondanks de uit het plan getroffen maatregelen en de verstreken uitvoeringstermijnen, het COA niet bij machte is de ongeregeldheden met een structureel karakter te voorkomen en of te beperken, kan de gemeente deze overeenkomst met een schriftelijke opzegging tussentijds beëindigen.” Dat is waar de fractie van AvS in de motie om vraagt en spreekster zegt toe deze passage over te nemen in de bestuursovereenkomst met het COA over het nieuwe AZC. Daarmee is motie M3 overbodig.

24

Volgens de heer Trouborst is de ene overeenkomst de andere niet, maar hij constateert met voldoening dat het college zijn best gaat doen om artikel 7, lid 4 te laten opnemen in de bestuursovereenkomst over het nieuwe AZC. Maar als motie M3 wordt overgenomen, ligt schriftelijk vast dat het verzoek van AvS wordt meegenomen. Dus dan is de motie niet overbodig. Mevrouw Laan vindt de motie overbodig, omdat zij heeft toegezegd dat het college het verzoek in de motie overneemt. Die toezegging wordt opgenomen in de verslaglegging en daar kan een toekomstig college altijd aan worden gehouden. De heer Reuderink kan zich voorstellen dat de motie als beleidsondersteunende motie toch warm wordt omarmd. Mevrouw Laan is niet voor extra regelgeving en meer van dat soort zaken. Kijk naar al die moties die in Den Haag worden ingediend. Daar vindt zo langzamerhand een wonderbaarlijke vermenigvuldiging van moties plaats. Als het college een motie overbodig vindt, dan is heel helder wat het daarvan vindt. In dit geval heeft spreekster ook nog een toezegging gedaan en zij heeft de ervaring dat een toezegging soms functioneler is dan een motie. Motie M4 ziet spreekster als de bekende glazen bol, die zij nog nooit heeft kunnen vinden in dit pand, maar dat geldt ook voor de raad.

In de motie wordt gespeculeerd op het intrekken van de Spreidingswet, maar spreekster vraagt zich zeer af, kijkend naar de laatste peilingen, of dat gaat gebeuren. Mocht dat wel gebeuren, dan zijn de juridische consequenties daarvan volstrekt onduidelijk. Onduidelijk is dan ook hoe de gemeente daarop kan acteren. Spreekster ontraadt motie M4, gezien alle onzekerheden op dit dossier, ook in de rest van Nederland. Ook de heer Maris heeft nadrukkelijk over mensen gesproken, maar het is het COA dat verantwoordelijk is voor het huisvesten van deze mensen en het COA kijkt dus naar wat er wel en niet kan. Het COA vindt deze locatie geschikt, dus spreekster houdt vast aan de voorgestelde voorkeurslocatie. De heer Haan sprak ook zeer zorgvuldig en netjes over mensen. Hij is trots op deze stad en daar kan eenieder zich waarschijnlijk in vinden. Maar vanavond moet er een besluit worden genomen. Spreekster gunt deze stad ook dat hierover snel een besluit wordt genomen. Compliment aan GroenLinks voor hoe ze met het voorstel zijn omgegaan. Dat geldt ook voor de VVD, al spreekt de heer Janssen over een suboptimale oplossing. Als de raad vanavond een besluit neemt, gaat het COA nadenken over wat er met de locatie moet gebeuren, fysiek en op andere wijze.

Vervolgens wordt er een aanvraag bij de gemeente ingediend en dan volgen er onderhandelingen, maar ook de verwerking van een en ander gaat nog wat tijd kosten. Spreekster schat in dat er voor de verkiezingen van volgend jaar nog geen definitief besluit valt. Dat geldt ook voor het alternatief. Spreekster dankt tenslotte alle raadsleden voor de zorgvuldige en nette samenwerking op dit dossier. Dat het hier afgelopen zaterdag niet uit de hand is gelopen, komt mede door het feit dat hier in huis de woorden goed gewogen zijn. Mevrouw Rotteveel vraagt of het, als het raadsvoorstel vanavond wordt aangenomen, mogelijk is om in overleg met het COA af te zien van de 52 amv’ers. Mevrouw Laan merkt op dat de gemeente in eerste instantie geen bezwaar tegen dat aantal heeft gemaakt. Ze ziet geen reden om dat nu alsnog te doen. Overigens moet de procedure hieromtrent nog worden doorlopen met de raad. Vervolgens komt het college met een voorstel over de opvang van de amv’ers. Het COA heeft geen enkel signaal ontvangen over geluidsoverlast van de schepen die in Schiedam liggen. Mocht daar wel sprake van zijn, dan is het uiteraard zinvol een klacht bij de gemeente in te dienen, zodat zij daarop kan acteren. De Voorzitter constateert dat hiermee de eerste termijn van het college is afgerond. Spreker constateert dat er behoefte is aan een tweede termijn.

25

De heer Trouborst is blij met de toezegging van de wethouder over de eventuele beëindiging van de bestuursovereenkomst waar in motie M3 om wordt gevraagd. Daarom trekt zijn fractie motie M3 in. De Voorzitter constateert dat motie M3 is ingetrokken en mitsdien geen deel meer uitmaakt van de beraadslaging. De heer Maris verzoekt om een korte schorsing. De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst. De Voorzitter heet de heer M.Janssen welkom. De heer Maris heeft geen vragen gesteld en dus ook geen antwoorden gekregen en ziet derhalve af van een inbreng in tweede termijn. De heer Reuderink gaat ervan uit dat iedereen al redelijk zijn standpunt heeft bepaald. Hij zegt dat de heer Trouborst zo dadelijk zal uitleggen waarom OPS een aantal moties die zij heeft medeondertekend zal steunen. Hij is van oordeel dat de Schiedamse raad het beter doet dan Den Haag; de kwaliteit van het debat is beter dan daar. Hij is het met de heer Van Sliedregt eens dat Schiedam nadrukkelijk te maken heeft met het over de schutting gooien van de problemen van Den Haag. Het verheugt hem dat dit gemeentebestuur er professioneler mee omgaat dan Den Haag. De heer Van Sliedregt vindt het fijn dat de beoogde opvolger van mevrouw Laan via haar aangeeft serieus om te gaan met de ondernemers in de buurt van de beoogde locatie.

Hij vindt het ook hoopgevend te horen dat er al contact met het COA is geweest over de invulling van de buitenruimte. Hij zal dit wel kritisch blijven volgen. Spreker vindt de reacties van de heer Trouborst wat zwartwit. Hij erkent in eerste termijn te hebben gezegd dat een ideale locatie voor een AZC in Schiedam niet te vinden. De conclusie die de heer Trouborst daaruit trekt deelt hij niet. Er mag dan geen ideale locatie zijn, een acceptabele is er volgens D66 wel in de vorm van Torendijk. Spreker is de fracties van GroenLinks en de VVD erkentelijk voor hun bijdrage. Hij betoogt dat de raad vanavond een moeilijk besluit neemt dat dwars door de hele raad heengaat. Er is geen sprake van coalitie noch van oppositie. Ieder raadslid maakt zijn of haar afweging, zoals het ook volgens de wet bedoeld is. Het belangrijkste is dat de raad zijn verantwoordelijkheid neemt en tot een besluit komt. Volgens spreker gebeurt dat onder andere dankzij de opstelling van GroenLinks en VVD. Het zal geen verrassing zijn dat D66 het raadsvoorstel zal steunen. De fractie zal ook het amendement steunen maar de moties niet. De heer Trouborst stelt vast dat de asielketen in Nederland totaal is vastgelopen en dat steeds meer gemeenten de noodklok luiden. Hij wijst erop dat in 2024 ruim 16.000 incidenten zijn vastgesteld, een stijging van meer dan 20% ten opzichte van 2023.

Het gaat daarbij om incidenten op en rond AZC’s. In lokale, regionale en landelijke media worden helaas ook steeds meer voorbeelden genoemd van ongeregeldheden in verschillende steden, wijken en buurten waar asielzoekers bij zijn betrokken. Daarover maken de mensen in Schiedam zich terecht zorgen en AvS deelt die zorgen. Spreker weet dat het over mensen gaat maar het is duidelijk dat de risico’s van agressie, geweld of erger te groot zijn om met de komst van een grootschalig AZC in te stemmen, te groot omdat de uitdagingen die Schiedam kent al groot zijn. De term “morele verplichting” is al een aantal keren gevallen en AvS vindt het zijn morele verplichting om op te komen voor de belangen van de inwoners, die zich terecht zorgen maken. Hij vindt het stuitend en bangmakerij om de angst voor het kwijtraken van de regie te gebruiken als argument voor de minst slechte locatie. Indeplaatsstelling heeft nog niet eerder plaatsgevonden. Schiedam heeft locaties onderzocht en stelt zich constructief op. De angst is wat hem betreft ongegrond. Andere gemeenten zijn Schiedam voorgegaan en

26

zou daarin niet uniek zijn. Van alle partijen die aangeven bang te zijn de regie te verliezen verwacht hij dat zij voor de motie M4 stemmen. De heer T.Janssen merkt op dat AvS in deze motie voorstelt opnieuw in overleg te treden over de aanwijzing en verzet aantekent tegen één grote locatie voor opvang. Hij vraagt of die fractie liever een aantal opvanglocaties in de stad wil hebben. De heer Trouborst zegt dat AvS ook niet voor meerdere kleine opvanglocaties is. De fractie vraagt in de motie opnieuw in gesprek te gaan met het COA en te kijken of de opdracht kan worden verlaagd. Hij wijst er overigens op dat de heer Janssen doelde op motie nr. 1, terwijl hij in zijn bijdrage sprak over motie nr. 4, “Regie op overeenkomst COA na intrekken Spreidingswet”. De heer T.Janssen vraagt of, als het aantal wordt verlaagd, de wens van AvS is in meerdere wijken asielzoekers op te vangen. Hij leest dat althans in de motie. De heer Trouborst verwacht dat niet. Een alternatief spreidingsplan betreft een plan voor de gehele provincie. Het kan dus ook een alternatief spreidingsplan buiten Schiedam zijn, omdat deze stad al buitenproportioneel veel arbeidsmigranten opvangt. Spreker is blij met de toezegging van het college, reden waarom motie M3 niet in stemming behoeft te komen. Hij is het er niet helemaal mee eens dat motie M4 juridisch ingewikkeld uitvoerbaar zou zijn.

De juridische grondslag is de Spreidingswet. Bij de intrekking van die wet vervalt de wettelijke druk, waardoor de gemeente volledig kan beslissen of en, zo ja, onder welke voorwaarden zij opvang faciliteert. Spreker vindt dat Schiedam de regie moet houden en niet voor vijf jaar moet tekenen. Mevrouw Rotteveel hoort de heer Trouborst zeggen dat hij wil dat de aantallen worden verlaagd. Zij vraagt of dat betekent dat hij niet tegen de opvang van asielzoekers is maar wel tegen het grote AZC. De heer Trouborst zegt dat dit het beeld is dat LOS en de VVD graag schetsen maar dat AvS tegen iedere vorm van opvang van asielzoekers is omdat het vindt dat Schiedam die niet aankan. Een verzoek om de opvang te veranderen kan ook gelden voor een spreidingsplan buiten de grenzen van Schiedam. Mevrouw Rotteveel herhaalt dat de heer Trouborst sprak van het terugbrengen van de aantallen en bezwaren tegen het grote AZC. De heer Trouborst benadrukt nogmaals dat Schiedam geen AZC aankan, of het nu klein is of groot. De opdracht moet worden veranderd. De heer Maris hoort de heer Trouborst zeggen dat Schiedam geen AZC aankan. Mevrouw Rotteveel zegt dat Schiedam al vier jaar een AZC – spreker noemt dat een tijdelijke opvang – heeft. Hoe kan de heer Trouborst dan zeggen dat Schiedam een AZC niet aankan. De heer Trouborst acht zijn uitspraak dat Schiedam geen AZC aankan vrij duidelijk.

Toen de wethouder zojuist zei dat er geen incidenten waren geweest, dat er althans geen melding van was geweest bij het COA wilde hij haar, wegens het feit dat zij zich vrij meegaand opstelde, niet meteen voor de voeten gooien dat er wel voorbeelden van zijn, al wilde hij daarover wel met haar overleg plegen. Hij is dus niet voor opvang. De heer Maris weet waar de heer Trouborst het over heeft. Op Facebook zijn bijvoorbeeld meldingen van overlast en daarvan is ook melding gedaan. Ook als het om woningen gaat, kan sprake zijn van overlast. Hij hoopt dat de her Trouborst hem niet gaat vertellen dat omdat er geluidsoverlast is en er de afgelopen vier jaar praktisch niets is

27

gebeurd Schiedam geen AZC aankan. De afgelopen vier jaar is gebleken dat de stad het wel aankan. De heer Trouborst zegt dat de heer Maris dat kan vinden. Deze weet niet welke informatie hij allemaal heeft, onder meer over diefstal. Hij heeft die informatie niet alleen van Facebook gehaald maar ook met veel mensen gesproken. Hij adviseert de heer Maris dat ook te doen. De heer Reuderink gunt de heer Maris diens mening maar andere partijen hebben een andere mening. Hij heeft de heer Kondu ook voor veelvormigheid van meningen horen pleiten. Hij vindt de moties zinnig en vindt het niet raar dat je vastlegt dat je als een wet vervalt een aantal vervolgstappen neemt. Aan de ene kant is er iemand die graag nog stelliger uitspraken wil doen dan AvS, OPS en AOV en aan de andere kant iemand die zegt dat er nooit iets gebeurt. Spreker wil zeker geen angst en paniek zaaien maar hij vindt het verhaal van de heer Trouborst volstrekt logisch. De heer Tuncer zegt dat het duidelijk moet zijn dat het CDA uitvoering geeft aan de Spreidingswet. Spreker beaamt dat de aantallen asielzoekers die in motie M1 worden genoemd niet kloppen. Ook de bewering dat Schiedam wat betreft criminaliteitscijfers op de vierde plek staat is hem niet gebleken uit de gegevens van het CBS. Hij vindt het kwalijk dat LOS Schiedammers misleidt met een motie vol onwaarheden.

Los van de inhoud zal de fractie deze motie op grond van de volstrekt onjuiste constateringen niet steunen. Het CDA zal motie M2 ook niet steunen. Spreker begrijpt dat het college de benodigde inspanning heeft geleverd. Het raadsvoorstel is daarvan het resultaat. Ook motie M4 zal door het CDA niet worden gesteund omdat het dit een als-dan-motie vindt. De heer T.Janssen dankt het college voor de toezegging naar aanleiding van zijn vraag. Daarmee is duidelijk geworden dat met het aannemen van het raadsvoorstel in de huidige vorm in deze raadsperiode geen besluitvorming zal plaatsvinden over het realiseren van een AZC in het weiland tussen de ’s-Gravelandseweg en Thurlede. Anders dan in eerste termijn is beweerd, hebben zich wel degelijk situaties voorgedaan waarin gemeenten zijn gedwongen asielzoekers te huisvesten, bijvoorbeeld bij het dorp Albergen in de gemeente Tubbergen. Het is dus een reëel scenario. Spreker wil bij partijen die voor het voorstel gaan stemmen zorgen wegnemen. Bij huisvesting van asielzoekers in de Torendijk verdwijnen de tijdelijke opvanglocaties op boten, of er nu overlast is of niet, als gevolg van partijen die het voorstel steunen en niet van partijen die zich ertegen verzetten. Door de Torendijk aan te wijzen als locatie voor de opvang worden de zorgen weggenomen van bewoners van Sveaparken die vrezen dat er een AZC naast hun wijk komt.

Spreker vindt het van belang dit te markeren, ondanks de onwaarheden die worden verspreid door tegenstanders van het voorstel. De heer Trouborst zegt dat de situatie in Albergen heel anders was. Tubbergen heeft zich niet constructief opgesteld en geen locaties onderzocht. De heer T.Janssen zegt dat de motie van AvS en LOS neerkomt op zich niet constructief opstellen. Tubbergen vertoonde constant uitstelgedrag en dat leidde ertoe dat de provincie het heft in handen nam. Spreker wil dat niet voor het mooie Schiedam en de Schiedammers die zich zorgen maken over een potentieel AZC naast hun huis of in hun wijk. Hij wil die zorg wegnemen en dat kan men door in te stemmen met het raadsvoorstel. Mevrouw Rotteveel hoort de heer Kondu spreken van de menselijke maat en de moed om een besluit te nemen. Zij doet dat ook en gaat daarom voor de Schiedammers en heeft de moed om tegen het AZC te stemmen, niet voor de vluchtelingen die vele landen doorkruisen om in Nederland te komen. Weigert Schiedam het AZC dan is het nog maar de vraag of de provincie rechtmatig een locatie voor een AZC kan aanwijzen.

28

Als één partij de Schiedammers knollen voor citroenen verkoopt of een rad voor ogen draait, is het volgens spreekster de VVD, die in haar verkiezingsprogramma duidelijk stelt dat zij geen ruimte ziet voor vestiging van een AZC in Schiedam. Spreekster constateert dat de landelijke partijen voor het voorstel stemmen en de lokale partijen tegen, wat bij haar de vraag oproept wie het beste voor heeft met de Schiedammers. De heer Maris wijst er als raadslid voor een lokale partij op dat PS om heel andere redenen tegen het voorstel stemt dan LOS. Was Windas de voorkeurslocatie geweest, dan had de fractie volledig met het voorstel kunnen instemmen. De heer Van Sliedregt constateert dat mevrouw Rotteveel wederom zegt op te komen voor de Schiedammers. Hij is ervan overtuigd dat zij praat voor een achterban die het prachtig vindt wat zij allemaal uitkraamt maar hier zitten ook partijen die opkomen voor Schiedammers die helemaal geen problemen hebben met de vestiging van een AZC. Hij ontkent niet dat zij wellicht ook bezorgd zijn maar zij snappen dat er iets moet gebeuren uit medemenselijkheid. Mevrouw Rotteveel is niet Schiedam en ook niet Nederland, zoals zij afgelopen zaterdag bij de demonstratie riep. Zij vertegenwoordigt een deel van Schiedam evenals de partijen die een andere afweging maken dan zij. Met elkaar zijn zij de gemeenteraad en die trekt een conclusie.

(Tekenen van instemming) Mevrouw Rotteveel zegt dat zij over haar eigen woorden gaat. De Voorzitter sluit de beraadslaging en stelt de besluitvorming aan de orde. Hij deelt mede dat 34 leden deelnemen aan de stemmingen. Spreker stelt de stemming over amendement A aan de orde en geeft gelegenheid tot het afleggen van een stemverklaring. De heer Trouborst zegt dat AvS voor het amendement zal stemmen maar tegen het uiteindelijke raadsvoorstel. De Voorzitter brengt amendement A1 in stemming en constateert dat de leden van de fractie van LOS tegen het amendement hebben gestemd en de aanwezige leden van de overige fracties ervoor, zodat het met 30 tegen 4 stemmen is aangenomen. Spreker stelt de stemming over het geamendeerde raadsvoorstel aan de orde en geeft gelegenheid tot het afleggen van een stemverklaring. De heer T.Janssen zegt dat van de VVD-fractie drie leden voor het gewijzigde voorstel zullen stemmen en een ertegen. Mevrouw Rotteveel verzoekt het voorstel hoofdelijk in stemming te brengen. De heer Van Sliedregt wijst erop dat straks op de beeldschermen precies valt te zien wie voor heeft gestemd en wie tegen en staat dit ook in de notulen. Hij is daarom benieuwd wat voor mevrouw Rotteveel de meerwaarde is van een hoofdelijke stemming. Mevrouw Rotteveel heeft er geen behoefte aan daarover tekst en uitleg te geven. Zij wil graag een hoofdelijke stemming.

De Voorzitter brengt het geamendeerde voorstel in stemming en constateert dat dit met 21 tegen 13 stemmen is aangenomen. Voor hebben gestemd de leden Haan, Hekman, T.Janssen, Keverling, Kilickaya, Kondu, De Leeuw, Özgören, Schoondermark, Siljee, Silva, Van Sliedregt, Ben Touhami, Tuner, Van Wijk, Wilton, Van Baekel, Van Belle, Boender, Bresjer en Dokgöz.

29

Tegen hebben gestemd de leden M.Janssen, De Jong, Maris, Meesters, Van Oorschot, Reuderink, Rodenberg, Rotteveel, Spek, Trouborst, Bruggeman, Coenradie-Maris en Feelders. De Voorzitter brengt motie M1 in stemming en stelt vast dat twee leden van de fractie van LOS voor de motie hebben gestemd en twee leden van de fractie van LOS alsmede de overige aanwezige leden ertegen, zodat zij met 32 tegen 2 stemmen is verworpen. Spreker brengt vervolgens motie M2 in stemming en constateert dat de aanwezige leden van de fracties van het AOV, AvS en de OPS voor de motie hebben gestemd en de overige aanwezige leden ertegen, zodat zij met 29 tegen 5 stemmen is verworpen. Spreker wijst erop dat motie M3 is ingetrokken, brengt motie M4 in stemming en constateert dat de aanwezige leden van de fracties van het AOV, AvS, -Wilton en OPS voor de motie hebben gestemd en de overige leden ertegen, zodat zij met 28 tegen 6 stemmen is verworpen. Spreker complimenteert raad en college voor hun houding en gedrag en de constructieve manier waarop zij dit debat hebben gevoerd. Zij zijn er nog niet en er zullen nog meer debatten komen maar hij doet de oproep deze behandeling een voorbeeld te laten zijn van de manier waarop het kan, ook al ben je voor of tegen iets. 13

Raadsvoorstel Bestuursrapportage 2025

Volgens de heer Hekman is de bestuursrapportage een tussentijds verantwoordingsdocument, zowel financieel als beleidsmatig. Het is ook het laatste moment waarop het college integraal verantwoording aflegt. Het CDA heeft nadrukkelijk gevraagd of het college zelf nog wel achter het ambitiedocument staat. Dat vraagt de fractie, omdat het voor 100% duidelijk is dat dit college dat niet doet. Het CDA heeft meermaals aangegeven dat in het ambitiedocument van het college staat dat er geen lastenverhoging komt. Maar dat wordt door hetzelfde college met voeten getreden, want er is wel sprake van lastenverhoging, onder het mom van: Het kan niet anders. Maar: Het kan echt anders! Dat is de titel van een recent uitgebracht goed boek van ene Bontenbal. Maar het geldt ook hier voor Schiedam. Het CDA verwacht niet zoveel meer van het college. Dat rommelt de laatste maanden wel door. De vertrekkend wethouder gaf bij de Politieke Avond ook al aan dat er wel een ambitiedocument is, maar dat er ook politieke discussies zijn. Voor het CDA geldt echter dat, als je iets afspreekt, je je daaraan houdt. Spreker kijkt naar de coalitiepartijen aan de linkerzijde van het spectrum en zegt: Hou u aan uw woord. Richting de VVD, ter rechterzijde, zegt spreker: Toon lef en houd uw coalitiegenoten aan hun woord. Spreker sluit zijn bijdrage af met de woorden: Genoeg over het verstandshuwelijk van dit college.

Maar het is geen verstandshuwelijk, want dan houd je je aan afspraken. Om het fatsoenlijk te zeggen: Dit is een liefdescoalitie, geformeerd tussen VVD en DENK, waarbij de liefde zo diepgeworteld is dat die nergens te zien is. De centrummiddelen uit Vlaardingen zijn voor een groot deel teruggehaald en worden in de Algemene Reserve gestopt. Het CDA vindt dat een deel van deze middelen besteed kan worden aan waar die in ruime zin voor zijn bedoeld. De fractie dient daarom een amendement in om een deel van de middelen te bestemmen voor de bestrijding van femicide en vrouwenonderdrukking. Dank aan het college en wethouder Zwang voor het afgelopen week laten opstellen van een eerste conceptplan en een inschatting van welk deel van het budget voor de bestrijding van femicide en vrouwenonderdrukking gereserveerd zou moeten worden. De wethouder gaf tijdens de Politieke Avond aan dat het CDA een intrigerende opmerking had gemaakt over de uitvoerbaarheid van plannen. Ze stelde wel dat de raad dit bij de Zomernota had moeten aankaarten, want de raad stelt immers de kaders. Formeel klopt dat, maar de coalitie is nogal volgzaam bij het vaststellen van kaders die door het college worden voorgelegd. Daarom het verzoek aan het college om elk kaderstellend besluit voortaan te voorzien van een uitvoeringstoets. Het CDA heeft zich de moeite bespaard om dit

30

in een motie of amendement vast te leggen. Omdat deze kwestie zo enorm logisch is, gaat de fractie ervanuit dat dit met een simpele toezegging in de trant van “Ja, gaan we doen.” wordt geregeld. De Voorzitter zegt dat door het lid Hekman het amendement Bestrijding femicide en vrouwenonderdrukking wordt ingediend: “De gemeenteraad van Schiedam, in vergadering bijeen op 7 oktober 2025, bij de bespreking van de bestuursrapportage 2025, constaterende dat: - er een forse reserve van 8,24 miljoen euro is ontstaan van opgebouwde overschotten centrummiddelen; - een deel van dit bedrag wordt ingezet voor doeleinden waar het budget voor bedoeld is; - voor het resterende bedrag van 5,78 miljoen euro geen specifieke doeleinden zijn en daarom toegevoegd wordt aan de algemene middelen; van mening dat: - budget dat primair voor een bepaald doel, programma of thema is gealloceerd ook zoveel als noodzakelijk daaraan besteed moet worden; overwegende dat: - er een maatschappelijke discussie over femicide en vrouwenonderdrukking gaande is, waarbij ook naar de overheid gekeken wordt om actie te ondernemen; besluit: 1.

Het voorgestelde besluit over de bestuursrapportage 2025 te wijzigen door bij beslispunt 1b pagina 9 bestuursrapportage 2025 het subbeslispunt 2a in te voegen dat € 450.000 wordt gereserveerd voor Bestrijding femicide en vrouwenonderdrukking en dat het bedrag in beslispunt 3 wijzigt in € 5,33 miljoen; 2. De noodzakelijk aanpassingen hiervoor in de financiële overzichten worden doorgevoerd, en gaat over tot de orde van de dag.” Dit amendement krijgt het nummer A2. Mevrouw Laan vindt het een prachtige metafoor dat, als wortels heel diep gaan, je ze niet meer ziet, maar juist een partij als het CDA zou moeten weten dat wortels die diep de grond ingaan prachtige bomen met een prachtige kruin opleveren. In deze stad worden al dan niet monumentale bomen breed gedragen, vanuit duurzaamheid, hittestress of wat dan ook. En dat is een goede basis. Je kunt uiteraard met of zonder liefde kijken naar het al dan niet verstandshuwelijk van het college, maar het college heeft wel degelijk gezorgd voor stabiliteit en daar kan de stad met heel veel plezier op terugkijken, want daar zijn heel veel mooie dingen uit ontstaan. Mevrouw Zwang adviseert de heer Hekman het amendement nu niet in stemming te brengen, want de begroting wordt volgende maand behandeld. In dat kader komen een heleboel ideeën aan de orde.

Dan kan ook het onderwerp van het amendement terugkomen en kan de raad vervolgens een integrale keus maken. Het lijkt de heer Hekman inderdaad verstandig het amendement volgende maand bij de begrotingsbehandeling in te brengen, maar het signaal van de wethouder dat zij het amendement ondersteunt, heeft hij gehoord. Hij trekt hij het amendement vooralsnog in.

31

Mevrouw Zwang vindt die conclusie van de heer Hekman wat te kort door de bocht, want ze gaat nu niet zeggen dat zij het amendement wel of niet omarmt. Wel omarmt spreekster het gedachtegoed. De Voorzitter constateert vervolgens dat amendement A2 is ingetrokken en mitsdien geen deel meer uitmaakt van de beraadslagingen. De heer Trouborst meldt dat de heer M. Janssen de vergadering zojuist heeft verlaten. Hij gaat weer terug naar het ziekenhuis dat hij eerder vandaag heeft verlaten om mee te doen aan de stemming over de locatie voor de vestiging van een AZC. De Voorzitter stelt het zeer op prijs dat de heer Janssen de moeite heeft genomen om mee te doen aan de stemming over het vorige agendapunt. Spreker wenst hem beterschap. Vervolgens brengt hij het raadsvoorstel in stemming en constateert dat dit met algemene stemmen is aangenomen. De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst. De Voorzitter heropent de vergadering. 14

Afscheid Wethouder Laan

De Voorzitter: “Geachte leden van de gemeenteraad, beste aanwezigen, kijkers thuis en bovenal Casper en Job, de twee zonen van mevrouw Laan die ook aanwezig zijn bij het afscheid van hun moeder, Antoinette Laan, wethouder Laan. Beste Antoinette, het is typerend voor jou dat dit de laatste gemeenteraadsvergadering is die je als wethouder van Schiedam bijwoont, ondanks dat je al heel snel vertrekt naar Zuid-Afrika. Het zegt namelijk alles over je betrokkenheid en werkethos. Ik vind het oprecht jammer dat je vertrekt als wethouder, maar ik gun jou deze stap van harte. Je kan ook met een gerust hart gaan, want je laat de stad Schiedam goed achter. En ook dat typeert jou. Antoinette, je begon in 2021 als wethouder in de gemeente Schiedam. Je nam deel aan het laatste jaar van het toenmalige college als opvolger van wethouder Minhas. Dat is niet altijd makkelijk, op een rijdende trein stappen. Maar men kwam niet voor niets bij jou uit. Je had en hebt kennis, kunde en ervaring. Ik weet dat zelf maar al te goed, want ik ken je van vele jaren terug. Toen hadden wij al vanuit verschillende functies in het Rotterdamse met elkaar te maken. Ja, ik snap het, je zou het niet zeggen, maar wij lopen al wat langer mee. Het was leuk om je hier in Schiedam weer te mogen treffen. Je was eerder deelraadsbestuurder bij de deelgemeente Kralingen-Crooswijk, wethouder in Rotterdam en Tweede Kamerlid.

Dat is ook te merken, want je volbracht het eerste jaar in Schiedam met verve. Je legde een fundament waarop je zelf mocht doorbouwen. Ook in het huidige college ging je namelijk verder en dat was prettig, want je was met recht de nestor. We konden bouwen op je ervaring en kunde. Je bent duidelijk in wat je wil en geeft je mening. Dat betekent niet dat je op de stoel van de andere wethouders ging zitten, maar juist dat je meehielp aan zorgvuldige besluitvorming, zoals het ook hoort in een collegiaal bestuur. Ook in de gemeenteraad wordt je inzet gewaardeerd. Natuurlijk verschillen we in de raad soms van mening, maar juist doordat jij weet waarover je het hebt en dat goed kunt verwoorden, wordt dat so wie so gerespecteerd. Ook in deze zaal waar we vanavond allemaal getuige van kunnen zijn, stond je voor jouw besluiten. Je houdt van het debat, maar wel to the point, niet onnodig vergaderen, maar doen waar we voor zijn: De Schiedammer. Je vroeg dan ook heel vaak: Wat merkt de Schiedammer hier nou van? Beste Antoinette, als wethouder had je verschillende lastige dossiers. Denk alleen al aan de financiën. Ondanks de landelijke en lokale uitdagingen zorgde je vier jaar op een rij voor een sluitende begroting. Een mooie prestatie. Je beet je in al je portefeuilles op een goede manier vast. Dat zorgde ervoor dat je aandacht had voor grote en kleine zaken: Van het

32

eren van mensen in de Erecirkel Sporters -- een foto hangt hier in het Stadskantoor -- tot de andere kant van het sportvak, de verbouwing van het zwembad Groenoord, en de oprichting van het Sportbedrijf. Je houdt van doorpakken en doorbouwen en dat is ook nodig om zaken van de grond te krijgen. Je denkt erover na, vormt je mening en als je erachter staat, ga je er ook voor. Dat is belangrijk om projecten los te krijgen. Dat zorgt voor vertrouwen bij bouwbedrijven en projectontwikkelaars, maar vooral ook bij onze inwoners, de Schiedammers. Niet voor niets ligt er het Doorbouwakkoord. De Lokale Versnellingstafel is ook al ingericht. Een samenwerking tussen verschillende partijen om sneller te bouwen. En deze projecten zien we vaak terug op de Nieuwbouwdag. Een mooi initiatief dat druk wordt bezocht. Vele keren opende je die dag met veel bezoekers om te laten zien hoeveel mooie projecten er in de stad zijn. Ik mag ook wel even reclame maken: Aanstaande zaterdag in de Havenkerk de Nieuwbouwdag 2025. Wees allen welkom! Beste aanwezigen. We moesten niet vreemd opkijken als Antoinette de handen letterlijk uit de mouwen stak. Zoals gezegd, je hield van doorpakken en het bieden van een helpende hand waar nodig. De feestelijke start van de bouw bij het Dirkzwagerterrein was mooi, maar ik vond het nog mooier dat je de bouwkrant zelf hebt bezorgd.

Je sloeg nog net niet de heipalen de grond in, hoewel je ook wel eens een nieuwbouwproject hebt afgetrapt. Je inzet en betrokkenheid toonde je bij al je portefeuilles. Het voert te ver om al je prestaties op te noemen, maar het is een lange lijst om met recht trots op te zijn. Het thema van ons jubileumjaar is “Schiedam viert de toekomst”. Dat kan alleen als er gedegen beleid wordt gevoerd. En daar heb jij, Antoinette, mede voor gezorgd. Ik noemde het al, je hebt meegeholpen aan de toekomst van de stad. Er zijn veel mooie zaken gerealiseerd en je hebt een fundament gelegd om op door te bouwen. We kunnen de toekomst nu ook blijven vieren. Beste Antoinette, ik ben blij dat je de stap naar ZuidAfrika voor je zelf en voor en met je gezin hebt gemaakt, zeker na de moeilijke tijd met je ziekte. We hebben allemaal meegeleefd en ik vind het bewonderenswaardig dat je niet bij de pakken bent gaan neerzitten. Je hebt al die tijd doorgewerkt en geen vergadering gemist. En je bleef gewoon vrolijk. Ik kan er alleen maar veel respect voor hebben. Daarom kon er ook worden gelachen in de stafoverleggen met jou. Met je grote pot M&M’s op je bureau zorgde je alleen al voor blijdschap bij het secretariaat en de bestuursondersteuning. Ik en allen hier vanavond aanwezig zijn benieuwd of het in Zuid-Afrika weer gaat kriebelen om weer iets voor de politiek te gaan doen.

Maar ik hoop ook dat je geniet van de Afrikaanse zon, je nieuwe hobby’s en de Zuid-Afrikaanse wijntjes. En er zijn daar vast ook wel bitterballen te vinden. Stilzitten, is niks voor jou Antoinette, dus we komen elkaar ongetwijfeld nog wel ergens tegen in de bestuurlijke wereld. Op zijn Afrikaans en zoals je al tegen ons zegt: Dankie. Dank Antoinette! Applaus. Het gebruik hier in Schiedam is dat je een mooi afscheidsbord krijgt. Het is het bord Schiedam Blue van Jacques Tange. Ik moet het helaas aan je uitreiken, liever niet, maar het is niet anders.” De Voorzitter overhandigt het bord aan Antoinette Laan. Applaus. De Voorzitter: “Na dit toch wel emotionele moment voor jou, maar ook voor ons en voor mij in het bijzonder, geef ik jou het woord, Antoinette, want misschien wil je ons nog iets meegeven. Wethouder Laan.” Mevrouw Laan: “Wanneer ben je dat niet meer? Wat is het moment dat je ineens geen wethouder meer bent? Ik denk dat dat gewoon heel lastig is, omdat je hier staat, alle wethouders en raadsleden volgens mij, vanuit een bepaalde overtuiging, vanuit een intrinsieke motivatie om iets te veranderen in het leven van andere mensen. Want wij doen het allemaal niet voor onszelf. We doen het voor die Schiedammers buiten. Wat ik altijd zeg: Iedereen met zijn eigen politieke bril op.

De een vanuit de christendemocratie, de sociaaldemocratie, liberalisme, populisme, ouderen, maar allemaal zijn we daarmee bezig en allemaal zitten we hier, terwijl vrienden en familie thuiszitten en leuke dingen aan het doen zijn, soms naar voetbalwedstrijden kijken, soms gezellig samen eten. Maar daar zijn wij

33

allemaal niet bij, omdat wij vinden dat we vanuit een bepaald engagement of wat dan ook het leven van anderen beter willen maken. Dat is altijd mijn motivatie geweest en dat is waarom ik in het verleden heb gekozen om bestuurskunde te gaan studeren, met een politicologische variant. Ik wilde eigenlijk politicologie gaan doen, maar dat mocht niet van mijn vader, want dan werd ik werkeloos. Maar ik was toen al een beetje eigenwijs, dus ik dacht: Ik ga bestuurskunde doen en dan de politicologische variant ervan, maar dat wist mijn vader niet. Dus ik kon toch die richting op. Uiteindelijk ben ik hier in Schiedam beland. Ik mocht dat eerste jaar invallen. Daarna mocht ik met steun van de VVD-fractie deze rol nog een keer vervullen. Ik kan tegen iedereen zeggen dat mij dat waanzinnig veel plezier heeft gegeven en veel energie. Ik zou een schlemiel en schijnheilig zijn als ik niet zou zeggen dat er af en toe ook sprake was van totale frustratie, of dat ik dacht: Wat is dit nu weer? Maar het was altijd toch het feest van de democratie, uiteraard ook in deze zaal, als wij weer tot een vergelijk met elkaar kwamen en weer een besluit namen. Dat kon alleen maar, omdat mijn familie mij daar altijd in heeft ondersteund. En wat het gestelde over Zuid-Afrika betreft: Ik dacht “Bravo” toen de gemeenteraad het besluit nam, bravo aan jullie allen. Mijn man is er blij mee.