Notulen raadsvergadering 7 november 2023

Juist op deze topics, die bij de partij hoog in het vaandel staan, valt er behoorlijk wat te winnen. Het Uitvoeringsprogramma Schiedam Schoon is een van de eerste uitvoeringsprogramma’s waarin concrete doelstellingen zijn opgenomen. Tijdens de begrotingsbehandeling van vorig jaar is de motie Verruiming openingstijden Milieustraat unaniem door de raad aangenomen. In oktober van dit jaar zou het circulair ambachtscentrum zijn geopend en parallel daaraan zouden de openingstijden van de Milieustraat kunnen worden aangepast, was de fractie toegezegd. Hoe staat het daar nu mee? Hopelijk is de wethouder die kwestie, ondanks zijn drukke agenda, niet uit het oog verloren. De fractie is ook benieuwd naar de resultaten van de pilot met de pop-up inleverlocaties van grof vuil. Is die wellicht voor herhaling vatbaar, bijvoorbeeld op plekken waar rommel nog steeds veelvuldig op straat wordt gegooid? Ook op het gebied van mobiliteit is er ook genoeg gebeurd. De laatste van de drie draagvlakmetingen voor de wijken met de hoogste parkeerdruk, Schiedam-West, Schiedam-Zuid en SchiedamNieuwland, zit in de afrondende fase. De signalen wijzen erop dat in al die drie wijken tegen betaald par-

16

keren wordt gestemd. Dan wordt het interessant. In hoeverre is de huidige Mobiliteitsvisie bij een dergelijke uitkomst nog uitvoerbaar? Welke oplossingen of opties ziet het college dan nog? Er zijn simpelweg meer auto’s dan parkeervoorzieningen. Als je met de parkeernorm van 0,7 blijft rekenen, worden de huidige problemen nog groter dan ze al zijn. Voor sommige nieuwbouwprojecten ligt de parkeernorm zelfs nog lager, maar Alles voor Schiedam vindt dat onacceptabel. Het zou wel heel makkelijk zijn als het college stelt dat de inwoners zelf tegen hebben gestemd en dat er dus niets veranderd hoeft te worden. Onder andere het foutparkeren heeft een grote impact op de ervaren leefbaarheid en veiligheid in de wijken. Laat veiligheid nu net een onderwerp zijn waarover de fractie zich grote zorgen maakt. Spreker gaat niet verder in op de landelijke lijstjes waar Schiedam nog steeds op staat, maar de kwestie blijft verontrustend. Het Uitvoeringsprogramma Openbare Orde en Veiligheid is zwaar onder de maat. Ook in de begroting 2024 druipt de ambitie er niet echt van af. Dat is teleurstellend. De belangrijkste conclusie van de fractie is: Als je regels opstelt, moet je die ook kunnen handhaven, of het nu gaat om de rotzooi van de barbecue in het park, het plaatsen van afval, dubbel parkeren op de stoep, geluidsoverlast, woonoverlast, drugshandel, of illegale prostitutie.

Alles voor Schiedam vindt efficiënte handhaving cruciaal. Handhaving moet je kunnen inzetten op momenten dat er wat gebeurt. Het structurele tekort aan boa’s baart de fractie grote zorgen over de kwaliteit en de continuïteit van de handhaving. Mede daarom dient de fractie samen met GroenLinks, het AOV, het CDA, en LOS de motie Geef boa’s hun verdiende loon in. De Voorzitter zegt dat door de leden Trouborst, Pegtel, Meesters, De Jong en Haan de motie Geef boa’s hun verdiende loon wordt voorgesteld: De raad van de gemeente Schiedam, in vergadering bijeen op 7 en 9 november 2023, ter behandeling van de conceptbegroting 2024, constaterende dat: - er inmiddels 12 vacatures openstaan (6 maal basis boa A, 4 maal boa ondermijning en 2 maal boa vakspecialist) op een totaal van 41; - de salariëring in omliggende gemeenten minimaal voor basis boa's een schaal hoger ligt dan in Schiedam; - we nu vaak moeten kiezen voor de duurdere optie van externe inhuur (al € 134.419, uitgegeven in 2023); overwegende dat: - de inzet van boa's op veel gebieden gewenst is volgens onder andere het Uitvoeringsprogramma Openbare Orde en Veiligheid; - het voor de afdeling vergunningen en handhaving van de gemeente Schiedam nu moeilijk is mensen aan te trekken door de concurrentie met andere gemeenten met een hoger salaris en een hoger veiligheidsgevoel; - er inmiddels meerdere malen is verklaard dat er

regelmatig gekozen moet worden waar en wanneer er gehandhaafd kan worden en dat dus ook niet alles gehandhaafd kan worden; - we een risico lopen op uitstroom van huidige boa's naar omliggende gemeenten; - een goede bezetting van de afdeling handhaving kan helpen bij veel speerpunten van de gemeente Schiedam (veiligheidsgevoel, schoon op straat, woonoverlast enz.); verzoekt het college: - het voor potentiële boa's financieel aantrekkelijker te maken om voor Schiedam te kiezen, door de salariëring voor het team basis boa’s met 1 schaal te verhogen. Dit zou betekenen dat 23 basis boa's van schaal 6 naar schaal 7 gaan en 5 senior basis boa's van schaal 7 naar schaal 8 gaan. Naar verwachting zijn de kosten hiervoor €165.337,-, en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie krijgt het nr. M12. Volgens de heer M. Janssen staan er structureel meer dan tien vacatures open voor boa’s. Boa’s in nabijgelegen en omringende gemeenten zijn echter een schaal hoger ingeschaald. Daardoor is er sprake van oneerlijke concurrentie in een toch al krappe arbeidsmarkt. De fractie wil dat verschil wegnemen, want er moeten nu prioriteiten worden gesteld waar wel en waar niet kan worden gehandhaafd. In

17

de motie wordt het college verzocht om het voor potentiële boa’s financieel aantrekkelijk te maken om voor Schiedam te kiezen door de salariëring van het team basis boa's met een schaal te verhogen. Dit zou betekenen dat 23 basis boa's van schaal 6 naar schaal 7 gaan en 5 senior basis BOA's van schaal 7 naar schaal 8. Brengt dat extra kosten met zich? Ja en nee. De salariskosten gaan inderdaad structureel omhoog, maar omdat er structureel ook meer dan tien vacatures openstaan, is daar tevens een bedrag voor begroot dat nog nooit is uitgegeven. Door daarnaast op vaste medewerkers in te zetten in plaats van op externe inhuur kun je zelfs nog kosten besparen, aangezien externe medewerkers minimaal twee keer zo veel kosten als vaste medewerkers. Bijkomend positief effect is dat vaste medewerkers voor meer continuïteit en minder uitstroom zorgen. Alles voor Schiedam is van mening dat de impact als hier niet op wordt ingezet vele malen groter zal zijn dan de eventuele extra kosten die moeten worden gemaakt. Het geldt niet alleen voor het Uitvoeringsprogramma Openbare Orde en Veiligheid, helaas zie je bijna structureel terugkomen dat de kwaliteit van uitvoeringsprogramma’s nog flink te wensen overlaat. De fractie van Alles voor Schiedam zal hierop blijven hameren.

Een uitvoeringsprogramma moet bestaan uit een concreet en duidelijk omschreven doel, een omschrijving van hoe je dat doel wilt bereiken en ook, niet geheel onbelangrijk, hoe je meet of en in hoeverre je daarin succesvol bent geweest. Daarnaast mag het college echt wel wat meer ambitie tonen. De fractie legt de lat liever iets te hoog om vervolgens uit te leggen waarom iets niet is gelukt dan genoegen nemen met een minimale verbetering. Is dan alles kommer en kwel? Zeker niet, spreker sluit graag positief af. Alles voor Schiedam heeft het afgelopen jaar ook ervaren dat raads- en commissieleden positiever en constructiever met elkaar zijn omgegaan. Het gezamenlijk in actie komen voor het behoud van tramlijn 21 zorgde voor verbinding en ook de nieuwe werkvorm voor de Omgevingsvisie ervaart de fractie ondanks verschillen van mening als positief, met een prettige en respectvolle dialoog. Ook lof dat het college openstaat voor een eerste wensen- en bedenkingenprocedure, waarbij de input van de raad wordt meegenomen. Nieuwsgierig opende de heer Van Sliedregt op 5 oktober de conceptbegroting. Zijn eerste reactie was er een van tevredenheid. Een begroting die de eerste twee jaar sluitend is, maar in 2026 en 2027 grote tekorten kent.

Grote tekorten? Hoe kan je dan tevreden zijn? Wel, die tekorten zie je al lang aankomen en ze zijn te danken aan de korting die vanuit Den Haag gepland staat voor het Gemeentefonds. Als deze korting doorgevoerd wordt, kan Schiedam als het even tegen zit op termijn het licht uitdoen. Spreker heeft daar al vaker in deze zaal bij stilgestaan -- de heer Haan refereerde er ook al aan -en hij is er in juli voor in de Tweede Kamer geweest. Hoe moet je in Schiedam in vredesnaam op een verantwoorde manier een gat van 12 miljoen dichten? Gelukkig heeft dit college het aangedurfd een begroting op te stellen die niet structureel sluitend is. De fractie van D66 waardeert dit. Maak het probleem maar zichtbaar! Op 22 november kiest Nederland een nieuw parlement. Hopelijk komt er daarna snel een kabinet dat eindelijk zorgt voor een stabiel en voldoende gevuld Gemeentefonds. Spreker blijft een beroep doen op zijn collega’s van partijen die ook een fractie hebben in de Tweede Kamer. Blijf aan de bel trekken, zodat dit onderwerp na de verkiezingen niet “vergeten” wordt! Maar voorlopig moet je het doen met wat je nu weet en dat zie je terug in deze begroting. Kun je dan voorlopig achterover leunen? Nee, natuurlijk niet. Er gaan gelukkig veel zaken goed in Schiedam. Maar er zijn ook zaken die NU aandacht nodig hebben, zoals het natuur- en milieuonderwijs.

Enorm belangrijk voor vooral de jongste groep Schiedammers. Zeker als je bedenkt dat er op het gebied van duurzaamheid, kennis van en omgang met de natuur nog heel veel te winnen is in Schiedam. De minst duurzame stad van Nederland, zo kon je pas lezen. Van dat lijstje wil de fractie van D66 af. En wel zo snel mogelijk! Twee jaar geleden kondigde het college een halvering aan van de subsidie voor het natuur- en milieuonderwijs. D66 nam daarop met het AOV het initiatief tot een motie, waarin opgeroepen werd deze bezuiniging uit te stellen en te onderzoeken of die onderbouwd kon worden. Dit onderzoek is inmiddels klaar en de onderbouwing van de bezuiniging wordt daarin niet geleverd. Toch wil het college zijn plannen doorzetten. Dus is het tijd voor een nieuwe motie, waartoe D66 en Progressief Schiedam het initiatief hebben genomen. Deze wordt ingediend samen met CDA, AOV en GroenLinks. Geef de betrokken organisaties nog even de ruimte om te onderzoeken welke mogelijkheden tot samenwerking er nog wel zijn en zet de bezuiniging vooralsnog niet door. Gooi geen zaken weg, die in jaren zijn opgebouwd en die zeer waardevol zijn. Om van dat lijstje waarover spreker het net had af te komen, herinnert hij het college trouwens graag aan de bij de Zomernota aangenomen motie inzake verticaal groen. Maar er ligt nog een voorstel.

De heer Haan noemde dat al even: Bekijk welke mogelijkheden er zijn om soepeler om te gaan met het plaatsen van zonnepanelen op historische gebouwen en monumenten in de gemeente. Ook hiertoe dient de fractie een motie in, samen met GroenLinks en de VVD.

18

In Schiedam gebeuren mooie dingen! De stad is in beweging en uitdagingen worden aangepakt. Na Corona zie je de activiteiten in de stad weer toenemen. Ook het aantal bezoekers van buitenaf neemt toe. Dat is voor een groot deel omdat Schiedam veel te bieden heeft op het gebied van historie, horeca en cultuur. De bruisende stad die Schiedam wil zijn, heeft deze elementen nodig. Enkele grote culturele instellingen kampen echter nog altijd met de naweeën van de pandemie, de inflatie en de energiecrisis (dat gaat hand in hand) die vorig jaar de kop opstak. Ga verantwoordelijk om met het moois dat in de loop van de jaren is opgebouwd in de stad. Om de culturele instellingen die het in de komende tijd nog moeilijk zullen hebben een vangnet te bieden, heeft D66 samen met PS het initiatief genomen tot een motie op dit punt. Collega John Maris zal deze straks indienen. Het blijven uitdagende tijden. De fractie van D66 zal zich blijven inzetten voor een Schiedam waar voor iedereen plek is, waar voor iedereen gelijke kansen zijn. Zeker ook in het onderwijs. In antwoord op de recente schriftelijke vragen over het aanmelden van kinderen voor het basisonderwijs in de stad, wordt gesteld dat het college vernomen heeft dat er op dit punt schaduwlijsten bestaan. Als dit zo is, kan dat niet. Het college geeft aan met de Schiedamse scholen in gesprek te gaan. Dat is mooi.

Maar de fractie beraadt zich ondertussen wel op eventuele vervolgacties. In 2025 viert Schiedam een heel mooi jubileum. De plannen daarvoor beginnen duidelijk te worden. En dat is ook hoog tijd. Met het raadsbrede amendement inzake de besteding van €750.000 hoopt de raad de stad een aantal mooie cadeaus te bieden in dat jubileumjaar. Maar er is nog een jubileum te herdenken. Niet te vieren, want het is geen fraaie gebeurtenis. De raad heeft inmiddels kunnen herdenken dat hij al ruim 12,5 jaar wacht op nakoming van de toezegging over het opstellen van een monumentale bomenlijst. Inmiddels is die onderdeel van de groene kaart. In mei vroeg spreker daar voor het laatst naar. “We hopen de eerste versie voor de zomer vast te stellen.”, was het antwoord. Het is nu november. De monumentale bomen verliezen hun bladeren en de raad heeft nog niets gezien. Dit kan echt niet! Wanneer komt die lijst? Los daarvan is de fractie van D66 blij met dit college en de zaken waarmee het bezig is. Wat betreft het bieden van kansen aan mensen die een steuntje in de rug nodig hebben: de fractie is erg blij met de pilot met de werkbonus. Hopelijk krijgt deze proef mensen aan het werk. Maar ook met zaken als de succesvolle verhoging van de grens van de starterslening, met alle gevolgen van dien, de zelfbewoningsplicht en recent de startnotitie inzake het Actieplan inclusie agenda.

Of zeg maar gewoon “Samenleven”. Maar spreker is ook persoonlijk blij met de manier waarop de leden elkaar in de raad momenteel soms vinden. Hij hoopt dat dit kan worden voortgezet: samenwerken waar je elkaar kan vinden. En een respectvolle discussie voeren wanneer je het inhoudelijk niet eens bent. Een mooier Schiedam bereik je alleen samen. Dat geldt voor alle inwoners van de stad. Laat de raad het goede voorbeeld geven. De Voorzitter zegt dat door de leden Van Sliedregt, Maris, Pegtel, De Jong en Schoondermark de motie Meer tijd voor het natuur- en milieu-onderwijs wordt voorgesteld. De gemeenteraad van Schiedam, in vergadering bijeen ter bespreking van de begroting op 7 en 9 november, constaterende dat: - in de Zomernota 2022 een bezuiniging van €50.000 werd voorgesteld op het natuur- en milieuonderwijs; - deze bezuiniging behaald moest worden door nauwere samenwerking tussen het NME, Irado en de Boshoek; - bij de behandeling van de begroting 2022 de motie "Wijs met natuur- en milieuonderwijs" unaniem is aangenomen; - het naar aanleiding van deze motie uitgevoerde onderzoek geen financiële voordelen ziet door samenwerking door bovengenoemde partijen; - in een collegebrief van 8 september melding wordt gemaakt van de conclusie in het uitgevoerde onderzoek, maar ook van het voornemen de voorgestelde bezuiniging alsnog door te voeren; overwegende dat: - natuur- en

milieuonderwijs nog altijd van groot belang is voor met name de jongste generatie Schiedammers; - het onderzoek uitwijst dat de geplande bezuiniging in feite neerkomt op het einde van het natuuren milieuonderwijs door het NME/Code Groen; - in een recent onderzoek Schiedam is uitgeroepen tot de minst duurzame gemeente van Nederland; - de betrokken partijen zich momenteel inzetten om te komen tot een intensieve samenwerking;

19

verzoekt het college: de geplande bezuiniging op het natuur- en milieuonderwijs voor 2024 te schrappen en bij de behandeling van de Zomernota 2025 te komen met een definitief/nieuw voorstel, en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie krijgt het nr. M13. De Voorzitter zegt dat door de leden Van Baekel, Haan en Volkman de motie Meer ruimte voor zonnepanelen in beschermd stadsgezicht en dorpsgezicht wordt voorgesteld: De raad van de gemeente Schiedam, in vergadering bijeen op 7 en 9 november 2023, ter behandeling van de conceptbegroting 2024, overwegende dat: - de energietransitie zoveel mogelijk gefaciliteerd dient te worden; - de huidige Schiedamse normering voor het plaatsen van zonnepanelen in beschermd stadsgezicht en dorpsgezicht erop gericht is dat panelen niet zichtbaar zijn; - de laatste toelichtingen van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed verduidelijken dat "Niet de zichtbaarheid van de panelen is dus doorslaggevend, maar of die zichtbaarheid sterk verstorend is"; van mening dat hiermee de ruimte aan de gemeente gelaten wordt om een kader te stellen waarin onder meer 'verstorend' nader uitgewerkt wordt; verzoekt het college: - om een afwegingskader voor zichtbaarheid en andere belangrijke factoren bij plaatsing in beschermd stadsgezicht en dorpsgezicht uit te werken en in te stellen; - om daarbij in te zetten op een kader dat meer dan nu maximaal

accommoderend en stimulerend is voor plaatsing van zonnepanelen in beschermd stadsgezicht en dorpsgezicht en op gemeentelijke monumenten; - en over de instelling hiervan uiterlijk in het tweede kwartaal van 2024 terug te koppelen aan de raad, en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie krijgt het nr. M14. De heer De Jong stelt vast dat de tweede begroting aan de orde is van het college waarvan de leidraad luidt: Verder, voor een kleurrijke stad. Hij dankt iedereen die heeft meegewerkt aan het tot stand komen van deze begroting hartelijk. Volgens cijfers van het CBS is 17,5% van de Schiedamse inwoners 65 jaar of ouder. Hij memoreert dat in de begroting voor 2023 oudere senioren niet voorkwamen; nu worden zij twee keer genoemd. Beleid voor senioren en ouderen ontbreekt echter nog steeds. Spreker hoort graag van de wethouder hoe deze ruim 14.000 inwoners door middel van ouderenbeleid worden vertegenwoordigd. Schiedam is een inclusieve stad en daar horen ouderen ook bij. Hij herhaalt graag de woorden die hij vorig jaar heeft gebruikt: de belangrijkste functie van politici is het doen van keuzen in schaarste. Welke keuze je ook maakt, het is nooit goed. Dat deze keuzen in schaarste ook door dit college zijn gemaakt, blijkt uit deze begroting.

Bij de introductie van de ambitienota van het college is onder andere als argument gegeven dat onvoorspelbare ontwikkelingen op wereld- en landelijk niveau hun uitwerking hebben op de gemeente. Dat is uitgekomen. Spreker memoreert dat vorige maand de Kadernota sociaal domein als hamerstuk is vastgesteld. Uit die nota blijkt dat Schiedam op alle indicatoren slechter scoort dan gemiddeld in Nederland. Opvallend zijn de taal- en de scholingsachterstand. Volwassenen voelen zich onveilig en eenzaamheid onder ouderen is groot. Zij kunnen best wel wat aandacht gebruiken. Met het oog daarop dient hij een motie in.

20

De Voorzitter deelt mede dat door de leden Bruggeman, Reuderink, Tuncer en Rotteveel de motie “Ansichtkaart Een klein-gebaar-groot-plezier” wordt voorgesteld: De gemeenteraad van Schiedam, in vergadering bijeen op 7 en 9 november 2023, gelezen het raadsvoorstel Begroting 2024, gehoord de beraadslaging, constaterende dat: meer dan de helft van alle ouderen eenzaam is en bij 85-plussers dit zelfs oploopt tot ruim 63%; eenzaamheid of een sociaal isolement een groeiend probleem is in onze samenleving. Zelfs onder jongeren is eenzaamheid een groot probleem. Bijna twee derde van deze groep zegt zich weleens eenzaam te voelen; overwegende dat: iets doen tegen eenzaamheid soms niet altijd groots en ingewikkeld hoeft te zijn en gewoon een kleine actie als het sturen van een ansichtkaart al een groot verschil kan maken; de ansichtkaartenactie bedoeld is om meer ontmoetingen tussen bewoners te stimuleren en de eenzaamheid in Schiedam tegen te gaan; de Lions Club Schiedam volgend jaar extra aandacht besteedt aan het tegengaan van eenzaamheid en graag een steentje bij wil dragen aan een initiatief om eenzaamheid tegen te gaan onder de inwoners van Schiedam; verzoekt het college: dit ansichtkaarteninitiatief voor Schiedam te onderzoeken; en met een voorstel naar de gemeenteraad te komen, en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie krijgt het nummer M15.

De heer De Jong zegt dat de conclusie in de kadernota luidt dat de grootstedelijke problemen in de begroting zijn opgenomen doordat de voor- en vroegschoolse educatie specifiek gericht is op het tegengaan van onderwijsachterstanden. Hij heeft echter geen actie gevonden die hieraan is gekoppeld. Ruim 1 op de 4 volwassenen voelt zich onveilig in Schiedam. Hij vraagt waar concrete acties in deze begroting zijn te vinden om dit aantal in eerste instantie naar een gemiddeld niveau van 1 op de 8 volwassenen te brengen. Een andere zorgelijke ontwikkeling is dat uit de duurzaamheidsindex Nederlandse gemeenten blijkt dat Schiedam de minst duurzame gemeente is van Nederland. Koppelt spreker dit resultaat aan de eerdergenoemde onderwijsachterstanden, dan rijst bij hem de vraag hoe het mogelijk is dat een bezuiniging van meer dan 50% in de begroting is opgenomen op het centrum voor natuur en milieueducatie. Juist in deze transitieperiode moet worden gekomen tot een duurzame en gezonde leefomgeving en daarom is deze educatie voor kinderen essentieel. Spreker verzoekt het college deze bezuiniging te schrappen. Zijn fractie omarmt dan ook van harte – wie had dat kunnen denken - de motie van D66 en PS. Spreker merkt op dat in de eerdergenoemde kadernota Sociaal domein ook heel veel aandacht is besteed aan het weinige bewegen en sporten van Schiedammers, onder wie natuurlijk ook ouderen.

Hij leest in de begroting dat het college wil dat Schiedammers met plezier bewegen en sporten. De aantrekkelijkheid van voorzieningen wordt bevorderd door accommodaties goed te onderhouden en gedeeld gebruik van voorzieningen te stimuleren. Het AOV draagt hieraan graag een steentje bij door ouderen en senioren in de stad beweegtuinen te bieden. Een beweegtuin is een plek in de open lucht met toestellen waarmee men oefeningen kan doen. Dergelijke tuinen zijn overal in Nederland te vinden, onder meer in Eindhoven, Lienden en Meppel. Soms liggen zij bij een verpleegtehuis of woonzorginstelling en soms in een woonwijk. Beweegtuinen zijn speciaal ontworpen voor ouderen om fit en lenig te blijven. In een beweegtuin is men lekker in de buitenlucht, kan men bewegen en anderen ontmoeten. Daarom dient hij samen met anderen de motie Beweegtuin voor ouderen in. De Voorzitter zegt dat door de leden Bruggeman, Siljee, Pegtel, Reuderink en Rotteveel de volgende motie wordt voorgesteld:

21

De gemeenteraad van Schiedam, in vergadering bijeen op 7 en 9 november 2023, gelezen het raadsvoorstel Begroting 2024, gehoord de beraadslaging, constaterende dat: 86 — 96% van de ouderen te weinig beweegt, 50% maar lx per week buiten komt en 10% nooit; de sporttoestellen in de openbare ruimte voor jongeren en volwassenen goed gebruikt worden in Schiedam; overwegende dat: meer bewegen het dagelijks functioneren/handelen van ouderen verbetert en de kans op vallen, met alle gevolgen van dien, aanzienlijk vermindert; samen bewegen op een ongedwongen manier, bijdraagt aan het opdoen van sociale contacten, waardoor senioren niet in een isolement of eenzaamheid belanden; beweegtoestellen in de openbare ruimte kosteloos zijn voor de ouderen en daarmee laagdrempelig, ook voor sociale initiatieven zoals vrijwilligers die met ouderen naar buiten gaan; verzoekt het college: te onderzoeken of er, in samenwerking met zorginstellingen en/of bedrijven — sportverenigingen — woningcorporaties, een beweegtuin voor senioren aangelegd kan worden; de gemeenteraad op de hoogte te houden van dit onderzoek, en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie krijgt het nummer M16 De heer Van Sliedregt vindt dat zo’n beweegtuin heel interessant klinkt en vraagt of de voorbeelden van beweegtuinen die de heer De Jong noemt gemeentelijke dan wel particuliere initiatieven zijn.

Volgens de heer De Jong komen zij beide voor. Voor kinderen zijn er speeltuinen waar zij kunnen schommelen en wippen, maar dat zou hij ouderen niet aanraden. Die hebben behoefte aan andere oefeningen. Spreker merkt op dat veel inwoners van Schiedam er moeite mee hebben om iedere dag de boodschappen te betalen. Het moet volgens hem een belangrijke opgave voor het college zijn om daar iets aan te doen. Hij verzoekt het deze inwoners te helpen. Zij hebben het college en de raad nodig. De heer Maris stelt vast dat de raad vandaag over de tweede begroting van het college spreekt. Hij memoreert dat vorig jaar stevig is gediscussieerd over de methode waarmee wordt gemeten of het gemeentebestuur zijn doelstellingen haalt aan de hand van prestatie indicatoren. Hij stelt vast dat dit aanzienlijk is verbeterd. Hij benadrukt dat deze begroting een goede vertaling is van de Zomernota. Er wordt gefocust op belangrijke onderwerpen als jeugdzorg, welzijn, armoedebestrijding, veiligheid en uiteraard ook dierenwelzijn. Hij is ervan overtuigd dat deze punten de komende tijd nog verder zullen worden besproken. Spreker stelt vast dat de woningnood steeds erger wordt en dat verschillende bouwplannen niet doorgaan of worden uitgesteld. Progressief Schiedam is van mening dat wonen een recht is en verwacht daarom van het college dat het extra inzet op wonen.

Net als vorig jaar wijst de fractie op de mogelijkheden van tiny houses, portacabins en andere opties voor tijdelijke huisvesting. Bij “tijdelijk” denkt hij aan een termijn van vijf tot tien jaar. De woningnood is groot en de gemeente kan de woningzoekenden niet nog langer in de kou laten staan. Hij verzoekt het college om een update van de plannen voor deze tijdelijke woningen. PS is blij dat het college heeft geluisterd naar de suggestie die het vorig jaar en ook bij de behandeling van de Zomernota heeft gedaan om geen fictieve bezuinigingen op te voeren en gewoon een niet sluitende meerjarenbegroting aan te bieden. Het tekort van 2026 is per slot van rekening niet te wijten aan Schiedam maar het ontstaat door het wanbeleid van de landelijke overheid. De oplossing zal dan ook van haar moeten komen. Spreker acht het zorgwekkend dat de begroting voor de komende jaren slechter is dan vorig jaar werd gedacht. De reden hiervoor is vooral gelegen in de stijging van prijzen, inflatie dus, en hogere lonen, wat betekent dat de gemeente jaarlijks 8 tot 10 mln. minder heeft om uit te geven of in de algemene reserve te storten. De hogere prijzen treffen niet alleen de gemeente maar ook verschillende Schiedamse

22

culturele instellingen. Die instellingen zijn enorm belangrijk voor de geschiedenis van Schiedam, de creativiteit en wat Schiedam als stad is. Hoewel de gemeente 3% meer subsidie geeft, verhoogt zij vervolgens de huren met 6%. Naar spreker betoogt is dit uit balans en zal het op termijn voor problemen zorgen. Daarom vraagt hij het college samen met de raad duidelijke keuzen te doen voor de toekomst van de culturele instellingen. Hij ziet uit naar de plannen die het college hiervoor gaat maken en opneemt in de cultuurvisie. Deze zorg van PS wordt ook gedeeld door de fracties van D66, CDA, PvdA, GroenLinks en AvS. Zij vrezen dat sommige culturele instellingen op korte termijn zullen verdwijnen. Om dit te voorkomen hebben zij de handen ineengeslagen en een motie opgesteld waarin het college wordt verzocht een noodfonds in het leven te roepen voor de culturele instellingen. Spreker dankt de fracties van AOV en LOS voor het feit dat zij deze motie mede indienen. De heer T. Janssen wijst erop dat in het verleden wel vaker een culturele instelling in de problemen kwam, bijvoorbeeld het Stedelijk Museum. Op dat moment gingen raad en college na of deze instelling gered moest worden en, zo ja, onder welke voorwaarden, wat leidde tot een groot en succesvol reddingsplan. Spreker vraagt wat er zo slecht was aan die aanpak dat de heer Maris nu bij voorbaat acht ton beschikbaar wil stellen.

De heer Maris zegt dat aan dat er niets slechts aan die aanpak was maar wijst erop, dat er toen sprake was van één instelling met een heel groot probleem. Met het oog daarop is een lening gesloten die inmiddels gedeeltelijk is afbetaald. Thans zijn de problemen echter breder. Het is wat omslachtig om het college voor iedere culturele instelling naar de raad te laten komen en laat de aanpak graag aan het college over, dat daartoe dan beschikt over een fonds. Hij heeft geen behoefte aan een apart voorstel voor elke grote of kleine instelling. De heer T. Janssen zou als volksvertegenwoordiger wel iets willen vinden van de voorwaarden waaronder steun wordt verstrekt. In het geval van het goede voorbeeld van het Stedelijk Museum waren die heel helder. Hij vraagt of de heer Maris niet met hem van mening is dat het beschikbaar stellen van acht ton zonder dat de raad weet wat ermee gebeurt wellicht leidt tot een minder zinnige besteding en onwenselijke situaties. De heer Haan wijst erop dat het niet om belastinggeld gaat. In de motie wordt voorgesteld het geld dat het Rijk heeft verstrekt om steun te verlenen aan culturele instellingen in de coronatijd hiervoor beschikbaar te stellen. De raad heeft besloten het restant over te boeken naar de algemene reserve.

De motie beoogt met dat geld de culturele instellingen de problemen die zij hebben opgelopen in de coronatijd er weer bovenop te helpen. De heer Maris dankt de heer Haan voor dit uitstekende antwoord. De heer T. Janssen vindt het fijn dat de heer Haan bevestigt dat het geld uit de algemene reserve wordt gehaald en dat het een politieke keuze is om het al dan niet een goed idee te vinden om acht ton aan Schiedams belastinggeld voor culturele instellingen beschikbaar te stellen. Het blijft hoe dan ook Schiedams belastinggeld. Volgens spreker gaat het om een politieke keuze en de VVD doet daarin een andere dan de heer Maris c.s. De Voorzitter zegt dat de stelling van de heer Janssen helder is. De heer Maris wil graag weten hoe het staat met de planning voor de nieuwe ingang van het Theater aan de Schie. Wat hem betreft wordt deze gepresenteerd tijdens de viering van 750 Jaar Stadsrechten voor Schiedam en hij vraagt of het college dit kan toezeggen. Spreker maakt zich ook zorgen over de entree van het gemeentehuis vanuit de parkeergarage. Rioolstank en een deur die zo hard dichtslaat dat je het idee krijgt dat er op je wordt geschoten vormen geen mooi visitekaartje. Hij nodigt het college uit daar iets aan te doen. Hij zou graag zien dat het dan ook meteen iets deed aan de fietsersbrug bij het ziekenhuis. Rijd je er overheen, dan schrik je je te pletter.

Je hoort het zelfs in het ziekenhuis. Je zult er maar als patiënt liggen! Snelle actie is zeer gewenst. Spreker brengt in herinnering dat onlangs het dierenwelzijn voor de komende jaren is besproken. Schiedam zet hiermee goede stappen in de richting van een diervriendelijke stad. PS maakt zich echter wel zorgen over bezuinigingen op natuur- en milieueducatie. De fractie vindt het belangrijk dat

23

alle schoolgaande kinderen les krijgen over natuur, milieu en duurzaamheid. Daarom dient hij met onder andere D66 een motie die ertoe strekt meer geld besteden aan deze educatie dan nu in de begroting is opgenomen. De heer Reuderink memoreert dat de heer Maris pleit voor extra geld voor de culturele voorzieningen, die hij nuttig acht. Hij weet echter net als iedereen dat 2026 geen fictie is. Ondertussen pleit hij wel voor een nieuwe ingang voor het theater. Spreker vraagt of de heer Maris het niet onhandig vindt om kort nadat hij heeft gesproken over de hoge nood bij de culturele instellingen erop te wijzen dat er ook een nieuwe ingang voor het theater nodig is. De heer Maris wijst erop dat er daarover in het verleden een motie is aangenomen en hij vraagt hoe het staat met de uitvoering daarvan. De heer Reuderink concludeert dat ook de heer Maris vindt dat het onhandig is dat hij alleen naar de inhoud vraagt. De heer Maris zegt dat de heer Reuderink het verkeerd heeft verwoord. Spreker wacht al enige tijd op updates van het college. Hij vraagt hoe het staat met het onderzoek naar de toekomst van De Gorzen, waarover een motie is ingediend. Al twee jaar hoort hij dat onderzoek wordt gedaan en dat de uitkomst met de raad zal worden gedeeld.

Spreker vraagt voorts hoe het staat met zwembad Zuid, waarover het college eerder heeft toegezegd zich constructief op te stellen en met betrokkenen in gesprek te gaan. Ook is hij benieuwd naar de pilot toegang tot restafvalcontainers zonder pas. Spreker attendeert erop dat Schiedam na de gemeenteraadsverkiezingen van 2026 twee extra raadsleden krijgt, wat betekent dat de raadszaal moet worden aangepast. Hij spreekt de hoop uit dat dit niet op het allerlaatste moment zal; gebeuren en dat op termijn ook de inrichting ten behoeve van de bezoekers van deze zaal wordt verbeterd. Daarbij denkt hij aan het geluid op de tribune en de stoeltjes, waar je voor je verdriet niet op wilt zitten. Hij heeft geregeld medelijden met de ambtenaren en het publiek. Spreker vraagt of de wijken waar geen gereguleerd parkeren wordt ingevoerd nog wel kunnen blijven rekenen op het verlagen van de parkeerdruk, bijvoorbeeld door betere handhaving. Ook vraagt hij of het college iets kan doen aan de enorme hoeveelheid verkeers- en omleidingsborden in Schiedam en er in ieder geval voor kan zorgen, dat de informatie op de borden correct is. Een veelgehoorde klacht is dat deelscooters her en der worden neergezet. Spreker doet de suggestie in verschillende wijken locaties aan te wijzen waar zij moeten worden geparkeerd.

Spreker vraagt ook of het college ervoor kan zorgen dat bij werkzaamheden meer rekening wordt gehouden met mindervaliden. Daarbij denkt hij aan begaanbare omleidingen en de manier waarop rijplaten worden neergelegd. Spreker merkt op dat in 1446 in Utrecht voor het eerst in Nederland hondenbelasting werd geheven. In Schiedam hebben vervolgens ook hondeneigenaren honderden jaren deze belasting betaald. 2024 Is het allerlaatste jaar dat Schiedammers deze idiote belasting nog betalen voor hun trouwe viervoeter. Spreker dankt D66 en alle andere fracties die hebben meegedacht voor hun gezamenlijke inzet voor de afschaffing van deze belasting. De Voorzitter zegt dat door de leden Maris, Van Sliedregt, Pegtel, Van Belle, Siljee, M.

Janssen, Rotteveel en De Jong de motie “Noodfonds cultuur” wordt voorgesteld: De gemeenteraad van Schiedam, in vergadering bijeen ter bespreking van de begroting op 7 en 9 november 2023, overwegende dat: - cultuur voor iedere Schiedammer belangrijk is en bereikbaar moet zijn; - een zo divers mogelijk cultuuraanbod bijdraagt aan de ontwikkeling en welzijn van Schiedammers; - het rijk coronasteun voor de cultuursector heeft uitgekeerd aan de gemeente Schiedam en dat deze steun voor slechts een deel bij de culturele instellingen terecht is gekomen; - een beroep op reserves, bedoeld voor vervangingsinvesteringen, geen reële en verantwoorde oplossing is voor de begrotingstekorten van gesubsidieerde culturele instellingen, omdat het probleem daarmee alleen maar vooruitgeschoven wordt;

24

constaterende dat: - de inflatiepiek van 2022 niet is meegenomen in de indexatie van de gemeentelijke subsidies en dat dit leidt tot een structureel tekort van ongeveer een half miljoen op jaarbasis voor de Schiedamse cultuursector; - culturele instellingen ook de gevolgen ondervinden van de hoge inflatie en loonontwikkelingen; - culturele instellingen in de nabije toekomst in grote financiële problemen dreigen te komen; verzoekt het college: - een "noodfonds cultuur" in te stellen ter grootte van € 800.000; - dit noodfonds zo in te richten dat gesubsidieerde culturele instellingen er aanspraak op kunnen maken wanneer aangetoond kan worden dat ze in zodanige financiële problemen dreigen te komen dat ze daarmee in hun voortbestaan bedreigd worden, en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie krijgt het nummer M17. De heer Pegtel redt het niet om de hele begroting in zeven minuten te bespreken, dus hij beperkt zich tot enkele zaken die de fractie het vermelden waard vindt. Het CDA Schiedam heeft met instemming geconstateerd dat het college het advies van de VNG heeft opgevolgd om slechts voor 2024 en 2025 een sluitende begroting aan te bieden. Het door velen in gemeenteland gevreesde ravijnjaar 2026 wordt in deze begroting goed in beeld gebracht.

Door de gevolgen van de keuzes van de regering te laten zien, wordt een helder signaal afgegeven aan het demissionaire kabinet en de nieuwe Tweede Kamer. Dat signaal is dat de gemeentelijke financiën vanaf 2026 onvoldoende zijn voor het uitvoeren van het huidige takenpakket. De eerste veranderingen in teksten om de begroting leesbaarder te maken worden gewaardeerd. De klus is nog niet geklaard, maar het vervolg op dit proces wordt met belangstelling tegemoetgezien. De begroting is op onderdelen wel wat tam. Wat gaat het college bijvoorbeeld doen om de kloof tussen de burgers en de gemeente te overbruggen? Zo wordt er nog steeds geen burgerberaad gepland. De motie Aan de slag met het burgerberaad moet aan deze impasse een einde maken. Maar ook de gemeenteraad kan wat doen om de kloof te overbruggen. Spreker is de mening toegedaan dat het kan helpen als de raad daarbij op adequate wijze wordt ondersteund. Om voldoende slagkracht te hebben en als gemeenteraad echt duaal te kunnen functioneren, is het naar de mening van het CDA Schiedam en in navolging van de Raad voor het openbaar bestuur noodzakelijk om te investeren in het versterken van de ondersteuning door de griffie.

De fractie heeft een motie opgesteld, niet voor het college, maar voor de raad zelf om te onderzoeken welke omvang van de griffie voor de gemeente Schiedam geschikt is, mede in het licht van de uitbreiding van het aantal raadsleden na de verkiezingen in 2026. Fijn dat enkele fracties de motie mee willen indienen. De Voorzitter zegt dat door de leden Pegtel, Keverling, Boender, Maris en Reuderink de motie Onderzoek versterken griffie wordt voorgesteld: De raad van de gemeente Schiedam in vergadering bijeen op 7 en 9 november 2023, bij de bespreking van de Programmabegroting 2024, overwegende dat: - goede raadsondersteuning in het belang van het goed functioneren van de decentrale volksvertegenwoordiging is; - de raadsondersteuning vanuit de griffie steeds belangrijker wordt met de toenemende werkdruk op de gemeenteraad; - er steeds meer behoefte aan communicatieondersteuning is om de relatie tussen raad en samenleving te versterken; - dit tijdens de raadsconferentie van 7 oktober jl. ook nadrukkelijk als prioriteit van de raad naar voren kwam; - na de gemeenteraadsverkiezingen van 2026 de Schiedamse raad zal zijn gegroeid van 35 naar 37 raadsleden;

25

constaterende dat: - de Raad voor het Openbaar Bestuur (ROB) in zijn rapport schrijft dat het raadswerk zowel inhoudelijk als procedureel complexer is geworden; - de ROB aanbevelingen doet voor meer capaciteit op de griffie, zowel formatie als kwalitatief; - uit het NVRR-onderzoek blijkt dat er de afgelopen jaren sprake is van een stijgend budget voor griffies, terwijl wordt ervaren dat de toename van de ondersteuning achterblijft bij de toegenomen eisen en verwachtingen t.a.v. het raadswerk; - ondanks dat er steeds meer vraag vanuit de gemeenteraad naar ondersteuning vanuit de griffie is, de ondersteuning in Schiedam is achtergebleven en aan de minimale kant is; - er geen communicatiewerkzaamheden vanuit de griffie namens de raad kunnen plaatsvinden door onderbezetting; verzoekt de griffier om gezamenlijk met de werkgeverscommissie te onderzoeken hoe de griffie op ondersteunend en communicatief gebied versterkt kan worden en de uitkomst hiervan te verwerken in een voorstel voor de Zomernota 2025, en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie krijgt het nr. M18. De heer Haan verbaast zich over de motie. De raad heeft niet zo lang geleden een bijeenkomst gehad, waarin is gesproken over het eigen functioneren, over het functioneren van de lokale democratie en over de ondersteuning die daarbij nodig is.

De raad heeft toen als geheel geconcludeerd dat het werk van de Werkgroep Lokale Democratie zou moeten worden voortgezet en dat er ook zou moeten worden gekeken naar de omvang en kwaliteit van de ondersteuning door de griffie aan de raad. Voorts zou worden gekeken naar de rol die de griffie zou kunnen spelen bij de communicatie van de raad met de buitenwereld. De heer Pegtel dient nu een motie in namens het CDA en een aantal andere fracties die hetzelfde vraagt, maar een en ander heel beperkt afkadert. Ook krijgt de Werkgroep Lokale Democratie geen rol. Spreker vraagt zich af of de heer Pegtel zich met deze motie niet in de vingers snijdt. De heer Pegtel denkt dat zeker niet. Hij vindt het gewoon heel belangrijk dat de griffie goed geoutilleerd is, zodat de raad goed kan worden ondersteund. Volgens de heer Haan vindt iedereen dat. Geen misverstand daarover. Daarom is de Werkgroep Lokale Democratie ingesteld. Maar de heer Pegtel wil de gang van zaken versnellen. Overigens heeft hij de motie opgesteld op een moment dat hij nog niet wist dat er een tweetal vacatures zat aan te komen op de griffie. De motie komt dus op een heel mooi moment, want nu kan goed worden bekeken welke ondersteuning nodig is. Hoeveel communicatieadviseurs zijn er nodig? Een voor achttien uur, of voor 36 uur? Spreker zou het niet weten.

Hij weet iets af van de werkzaamheden op de griffie, dus hij heeft wel een idee, maar met de motie wil hij de griffier namens de raad daadwerkelijk een steuntje in de rug geven. Prima overigens als de motie niet wordt aangenomen, want dat is dan misschien een aansporing voor de werkgeverscommissie die de griffie als het ware bestuurt om zelf onderzoek te doen. Schiedam is de minst duurzame gemeente van heel Nederland. Spreker keek even op toen hij dat krantenbericht las. In het artikel uit het AD van 26 oktober jl. staat onder meer: tuinen vol tegels, weinig zonnepanelen en amper iemand die duurzaamheidssubsidie aanvraagt. Lees je verder in het artikel, dan wordt duidelijk wat de reden is: Veel Schiedammers kunnen het zich gewoonweg niet veroorloven om ook maar iets aan duurzaamheid te doen. Maar er staat ook dat de gemeente zich niet herkent in de titel van minst duurzame gemeente. Dan hoeft spreker eigenlijk niet meer te vragen wat zij gaat doen om de gemeente Tynaarlo van de troon te stoten. Maar toch doet hij het: College, wat gaat u doen om de titel minst duurzame gemeente van u af te schudden? In het kader van duurzaamheid ontkomt spreker er niet aan ook het natuur- en milieuonderwijs te noemen. Het NME laat een ieder beleven hoe leuk én belangrijk natuur is.

De motie Meer tijd voor het natuur- en milieuonderwijs biedt de betrokken partijen de mogelijkheid om onder leiding van iemand die de kar trekt in het eerste kwartaal van 2024 met een plan te komen. Deze trekker moet wel een aanspreekpunt, een contactpersoon binnen de gemeente hebben, om het plan te bespreken en aan de gemeente aan te bieden.

26

In 2009 heeft de gemeenteraad de nota Perspectief Kethelpoort aangenomen. De voltooiing van dat vergezicht komt misschien nu wel heel dichtbij. Spreker zei al dat veel Schiedammers het zich gewoonweg niet kunnen veroorloven om ook maar iets aan duurzaamheid te doen. Een van de speerpunten van het college is een crisisaanpak toenemende armoede, maar de fractie zit niet te wachten op nieuwe regels. Papier is geduldig, maar het vullen van een lege maag kan niet wachten op weer de zoveelste pennenvrucht. Wat gaat het college nú of binnen afzienbare tijd doen om de armoede in Schiedam echt te bestrijden? De heer T. Janssen is benieuwd waar het CDA wat dit betreft zelf aan denkt, ook als het gaat om duurzaamheid. De heer Pegtel verwijst wat duurzaamheid betreft naar de Schiedamse tuintjes. In heel veel tuinen liggen heel veel stenen. Meer dan 70% van alle tuintjes ligt vol met stenen. Het college zou daar iets aan kunnen doen met het wippen van steentjes. Slechts ongeveer 10% van de Schiedamse daken is belegd met zonnepanelen. Het college zou zich kunnen inspannen om dat percentage te verhogen. Spreker komt nog verder te spreken over armoede. De heer T. Janssen herinnert zich uit de vorige periode de iconische motie Tegel eruit en plantje erin. Daar zijn inderdaad mogelijkheden voor.

De gemeente speelt verder een positieve faciliterende rol bij het vergroten van het aantal zonnepanelen. Wat moet de overheid volgens het CDA nog meer doen? Volgens de heer Pegtel zijn er voldoende subsidiemogelijkheden, maar de voorlichting daarover zou wel kunnen worden verbeterd. Op de wekelijkse gemeentepagina in de Schiedamse nieuwsbladen staan alleen maar advertenties. De pagina in het Nieuwe Stadsblad van 11 oktober 2023 is zelfs voor een flink stuk gewoon leeg. Daar had iets over duurzaamheid of over een armoederegeling kunnen staan. In dit kader ontkomt spreker er ook niet aan het woord “bestaanszekerheid” in de mond te nemen. Oftewel het recht op een bestaan met een voldoende en voorspelbaar inkomen, een woning, toegang tot onderwijs en zorg én een buffer voor onverwachte uitgaven. Van de pilot met de werkbonus verwacht het college nogal veel in dit kader. De fractie is het volledig eens met Peter Heijkoop, wethouder in Dordrecht, die het de landelijke politiek kwalijk neemt dat zij niet komt met een samenhangende visie op hoe er moet worden omgegaan met gezinnen die kwetsbaar zijn en worstelen met hun bestaanszekerheid. Vindt dit college dat ook? Wat betreft de vraag aan de CDA-fractie wat zij aan armoede kan doen, wijst spreker op het samenwerkingsverband met Stroomopwaarts. Op 29 november vindt daarover een bijeenkomst plaats.

Spreker is benieuwd welke mogelijkheden Stroomopwaarts in dat verband ziet. Als de fractie dan nog meer mogelijkheden ziet, komt spreker daarop terug bij het college. En dan de Schiedamse kinderen en hun gezondheid. In vrijwel alle leeftijdsgroepen neemt het aantal rokers af, behalve onder jongeren. Onder die groep neemt het aantal zelfs toe. De vapes zijn daar debet aan. Maar naast de vapes is ook het gebruik van snus in dit land aan een opmars bezig. Hoe staat het daarmee in Schiedam? Weet het college dat? Zo niet, is het college bereid daar onderzoek naar te doen? Spreker heeft al een paar keer de leesvaardigheid en rekenvaardigheid van de Schiedammers aangekaart. Een goede taalontwikkeling is bepalend voor het welzijn en het geluk van jonge kinderen, ook later in hun leven. Uit een onderzoek in 2022 is gebleken dat de leesvaardigheid van leerlingen in het basisonderwijs is gedaald ten opzichte van 10 jaar geleden. Schiedam heeft de strijd tegen onderwijsachterstanden opgevoerd, maar misschien kan er nog een tandje bij. De motie Kansengelijkheid dient de fractie mede in. Wat cultuur betreft, het Paradisodebat van augustus dit jaar maakte duidelijk dat de cultuursector het moeilijk gaat krijgen. Want hoewel de Coronacrisis al een tijdje voorbij is, voelt de cultuursector deze periode nog steeds.

De motie Noodfonds Cultuur speelt in op de Schiedamse situatie en dient de fractie mede in. De belastingen en de belastingdruk. De fractie kan alleen maar hopen dat ook in de komende jaren de gemeente behoudend kan zijn en de belastingdruk binnen de perken kan houden. De financiële positie van Schiedam oogt goed, maar is tegelijkertijd ook broos. Je hoeft daarvoor alleen maar naar het verloop van de netto schuldquote en de solvabiliteitsratio te kijken. In het verleden heeft spreker vaak aandacht besteed aan tekstuele onvolkomenheden in met name de begroting, maar hij was er op een gegeven moment wel klaar mee. Maar als de naam van een van de grootste sporters die Nederland en misschien wel de wereld gekend heeft niet juist wordt geschreven, voelt hij zich verplicht daar toch wat van te zeggen. Hij heeft het over

27

Johan Cruijff en het op pag. 96 genoemde Cruiff court. Dat moet Cruijff court zijn. Om met Robèrt van Beckhoven van Heel Holland Bakt te spreken: jammer! Het moet de Voorzitter van het hart dat, toen de heer Pegtel het had over tegelwippen, hij even aan de beweegtuinen moest denken. Misschien dat er nog een combinatie mogelijk is. Als laatste spreekster krijgt mevrouw Rotteveel het woord. Volgens mevrouw Rotteveel ziet de financiële situatie er voor de gemeente op het eerste gezicht niet slecht uit. Er is sprake van een sluitende begroting voor de jaren 2024 en het jubileumjaar 2025. Geen vuiltje aan de lucht zou je zeggen. Echter, vanaf 2026 dreigen de gemeentefinanciën in een ravijn te belanden. De geschatte tekorten vanaf 2026 bedragen 11 miljoen euro, voor 2027 zelfs oplopend naar ruim 12 miljoen euro. Een en ander voornamelijk als gevolg van een sterke afname van de rijksbijdrage in het Gemeentefonds. Er is door het Rijk nog geen duidelijkheid gegeven over hoe hiermee wordt omgegaan. Je zou van het college verwachten dat het in ieder geval in enigerlei mate rekening zou houden met dit zwarte scenario en zijn verantwoordelijkheid zou nemen. Maar nee hoor, dit college kiest liever voor de korte termijnpolitiek en wil voor de jaren 2026 en 2027 nu liever nog geen ingrepen doen, maar afwachten waar Den Haag mee komt.

Dat een volgend college na de verkiezingen in 2026 met een financieel “zwart gat” mag beginnen, neemt dit college kennelijk voor lief. De heer T. Janssen is benieuwd welke ingrepen LOS voor de jaren 2026 en 2027 via deze begroting zou willen doen. Volgens mevrouw Rotteveel is dat niet aan LOS. Het is aan het college om dat aan te geven. De heer T. Janssen hoort dat te vaak. Mevrouw Rotteveel zegt dat dit komt omdat de VVD dat heel vaak vraagt. De Voorzitter merkt op dat dit de kwestie niet verduidelijkt. De heer Janssen heeft een serieuze vraag gesteld over de invulling door LOS. De heer T. Janssen vult aan dat het ook om een serieuze aangelegenheid gaat. De gemeenteraad is vanavond bijeen om de begroting vast te stellen. Dat doet het college niet. Het college doet een voorstel, waarna de raad de begroting vaststelt. De raad heeft die verantwoordelijkheid dus. Als LOS vindt dat er nu moet worden ingegrepen met het oog op de jaren 2026 en 2027, moet die fractie al was het maar een begin van een idee daarover presenteren. Mevrouw Rotteveel blijft van mening dat dit aan het college is, maar waar dat kan, zijn bezuinigingen natuurlijk wel mogelijk. Je moet gewoon anticiperen op het feit dat de gemeente vanaf 2026 te weinig geld krijgt. De Voorzitter vreest dat de heer Janssen het met deze reactie moet doen. De heer T. Janssen zou toch graag zien dat LOS wat concreter wordt.

Wat moet er nu gebeuren? Alleen maar roepen dat er moet worden bezuinigd en dat dit aan het college is, is niet genoeg. Spreker hoort graag welke uitgaven LOS wil verlagen en hoe LOS de inkomsten wil verhogen. Als lid van het orgaan dat de gemeentelijke begroting vaststelt, stelt spreker die vraag graag nog een keer aan mevrouw Rotteveel. De heer Van Sliedregt sluit hierop aan, maar misschien vanuit een iets andere invalshoek. Spreker heeft het college tijdens de behandeling van de Zomernota voorgesteld een niet sluitende begroting aan te leveren, want het gat wordt veel te groot. Ook zojuist heeft hij dat in zijn bijdrage gezegd, want uiteindelijk moet je op den duur het licht uitdoen. Vindt mevrouw Rotteveel ook niet dat het verstandig is om nu al te laten zien hoe groot het probleem is? Je wilt namelijk niet het kikkertje in die steeds heter wordende pan water zijn dat rustig blijft zitten en netjes doet wat de provincie en Den Haag van Schiedam vragen. Is die wat meer confronterende aanpak niet beter? Het probleem wordt dan echt zichtbaar.

28

Mevrouw Rotteveel komt daar donderdag in tweede termijn op terug. Dan zal zij ook antwoorden op de vraag van de heer Janssen. De heer Reuderink is het in dit geval met het college eens dat je niet te snel en te stoer moet bezuinigen. LOS wil nu echter wel €800.000 uitgeven aan de culturele sector. Daar vindt spreker wat van, maar bijten de steun van LOS aan die motie en de wens om nu te bezuinigen elkaar niet? Mevrouw Rotteveel vindt van niet. Dit geld zit nu in de Algemene Reserve, maar het is bedoeld voor cultuur. De begroting is leesbaarder gemaakt, waarvoor dank. Wel betreurt Lokaal Onafhankelijk Schiedam het dat bijvoorbeeld in raadsvoorstellen nog steeds niet de Jip-en-Janneketaal wordt gebruikt waarover in de vorige raadstermijn een motie is aangenomen. De heer Haan maakt bezwaar tegen de term Jip-en-Janneketaal. In de motie die GroenLinks destijds heeft ingediend en die breed werd gesteund in de raad ging het erom de documenten vast te stellen op taalniveau B1. Dat is misschien ook ingewikkeld, maar de term Jip-en-Janneketaal is een denigrerende term. Volgens mevrouw Rotteveel is dat gewoon een Nederlandse term die absoluut niet denigrerend is bedoeld. Ook spreekster heeft die bedoeling niet. De heer Reuderink weet wat taalniveau B1 inhoudt, maar de term Jip-en-Janneketaal is helemaal niet zo onaardig bedoeld. De heer Haan wil het allemaal heel begrijpelijk.

Nu brengt mevrouw Rotteveel het heel begrijpelijk en dan is het weer denigrerend. Valt die term overigens onder het niveau B1? De heer Haan legt in ieder geval op alle slakken zout. De Voorzitter stelt mevrouw Rotteveel voor haar betoog te vervolgen. Mevrouw Rotteveel wijst erop dat in het raadsvoorstel Woonruimtevoorraad in één zin de woorden “redigeren, lacunes en ambiguïteiten” staan. Dit soort woorden zijn niet nodig, het kan en moet makkelijker. Kan het college daarvoor zorgen? Het gaat nu toch weer gebeuren, het extra opvangen van asielzoekers en statushouders in de gemeente vanwege de oplopende druk bij het opvangcentrum in Ter Apel. Het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) is in Nederland aan het zoeken naar noodopvanglocaties en zag in een hotel in Schiedam een kans om alleenstaande minderjarige asielzoekers (ama’s) onder te brengen. Feit is dat de gemeente Schiedam hier niet blij mee was en in onderhandeling is getreden met het COA. De gemeente heeft aangeboden een riviercruiseschip aan de Buitenhavenweg te laten afmeren als noodopvang. De onderhandelingen daarover met het COA zijn gelukt. Er zullen 66 personen op deze locatie gaan verblijven. Het gaat om asielzoekers en statushouders, maar niet om ama’s. Het COA neemt de financiering en uitvoering zelf ter hand. De opvang is van tijdelijke aard en loopt tot uiterlijk 14 maart 2024.

Lokaal Onafhankelijk Schiedam heeft de volgende vragen aan de wethouder. Wordt het cruiseschip tot 14 maart gehuurd of kan die termijn verlengd worden? Is de kans aanwezig dat bij eventuele huurverlenging van het schip de aanwezige personen ook langer gaan verblijven of komen er dan weer andere asielzoekers en of statushouders op dit schip? De heer Haan heeft een punt van orde, want mevrouw Rotteveel brengt nu een kwestie in die betrekking heeft op het lopende begrotingsjaar, iets wat nu gebeurt. De raad is vanavond echter bij elkaar om te praten over de begroting 2024 en verder. Spreker discussieert graag met LOS over de opvang van asielzoekers, al is dat geen extra opvang, maar niet hier en nu, want nu gaat het over de begroting 2024. De discussie over de opvang van asielzoekers moet op een ander moment worden gevoerd. Mevrouw Rotteveel heeft nieuws voor de heer Haan: Zij gaat over haar eigen woorden. Als zij deze kwestie nu aan de orde wil stellen, doet zij dat. De Voorzitter verduidelijkt dat het college gisteren een brief aan de raadsleden heeft gestuurd. Die brief kan op enig moment worden besproken, als de raad daartoe aanleiding ziet, of als er een aanleiding is. De heer Haan stelt dat mevrouw Rotteveel een kwestie aansnijdt die vanavond buiten de orde is, gelet op de stukken over de begroting die aan de raad zijn aangeboden.

Het komt erop neer dat mevrouw Rotteveel deze kwestie te vroeg aan de orde stelt.

29

Mevrouw Rotteveel deelt mee dat zij nog terugkomt op de kwestie. Zoals iedereen weet, is er een parkeertekort in Schiedam. Lokaal Onafhankelijk Schiedam is verheugd te lezen in de begroting dat het college voornemens is daar waar mogelijk met kleine maatregelen meer parkeerruimte in de wijken te faciliteren. Feit is dat er op het Willem Dreesplein destijds tijdelijke parkeerplaatsen zijn gesitueerd, in verband met de bouw van de nieuwbouwwijk de Buurttuin. Het voornemen is om deze parkeerplaatsen nog dit jaar op te heffen, iets waar de omwonenden niet blij mee zijn. De huidige en de nieuwe bewoners klagen over een tekort aan parkeerplekken in hun buurt. Volgend jaar vindt er een hertelling plaats. LOS vraagt het college om deze parkeergelegenheid minstens te behouden totdat er meer duidelijkheid is, nadat de hertelling heeft plaatsgevonden. Dit zou een mooie eerste stap zijn voor de belofte hierover in de begroting. De fractie dient een motie in. De Voorzitter zegt dat door de leden Rotteveel, Kahramanoğlu, Spek, Tuncer, Trouborst en Bruggeman de motie Behouden van parkeerplekken Willem Dreesplein wordt voorgesteld: De gemeenteraad van Schiedam in vergadering bijeen d.d.

7 en 9 november 2023, constaterende dat: - er op het Willem Dreesplein in Schiedam een tijdelijke parkeerplaats, met rond de 30 parkeerplekken, op een pleintje is gesitueerd; - deze parkeerplaats destijds gesitueerd is in verband met de bouw van de nieuwe wijk de Buurttuin; - deze parkeerplaats op zeer korte termijn opgeheven zal worden; - vele bewoners ontevreden zijn over het aantal parkeerplekken in hun (nieuwe) wijk; - aan het eind van het tweede kwartaal/begin derde kwartaal 2024 op deze locatie een hertelling zal plaatsvinden; overwegende dat: - er op deze locatie, evenals in het merendeel van Schiedam, een tekort is aan parkeerplekken; - wij in de begroting lezen dat het college voornemens is waar mogelijk met kleine maatregelen meer parkeerruimte in de wijken te faciliteren; - dit pleintje uitermate geschikt is voor het behouden van deze parkeerplekken; verzoekt het college: - deze parkeergelegenheid in ieder geval te behouden totdat de uitslag van de hertelling in 2024 aangeleverd is; - mocht blijken dat er uitbreiding van parkeerplekken noodzakelijk is en deze op het Willem Dreesplein gesitueerd moeten worden, een voorstel naar de raad te doen komen inclusief financiële dekking waarbij uitgegaan wordt van een 'groene' parkeervariant, en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie krijgt het nr. M19.

De heer Haan is benieuwd waar de evenementen worden georganiseerd die nu op het Willem Dreesplein plaatsvinden. Volgens mevrouw Rotteveel kan dat op dezelfde locatie. Irado zet, als er iets wordt georganiseerd, namens de gemeente borden neer waarop staat: verboden te parkeren. Dat gebeurt overal in Schiedam. Spreekster wijst het college wederom op het belang van het tijdig informeren van de raad. Het is geen uitzondering dat de pers regelmatig eerder op de hoogte is van bepaalde stukken, bijvoorbeeld over de uitkomsten van het onderzoek naar gereguleerd parkeren in West, de 12 gymgebouwen van Primo en de wijziging inzamelingswijze PMD. Als LOS om uitleg vraagt, luidt de reactie soms: Dan zal het ergens zijn blijven zweven. Of: We hebben wel een raadsbrief gestuurd. Terwijl dat aantoonbaar niet zo is. Houd daarmee op, het is hier geen sprookjesbos. Je voelt je als raad op deze manier niet serieus genomen. Kan het college toezeggen met deze kwestie voortaan zorgvuldiger om te gaan? Het college is hier tenslotte verantwoordelijk voor.

30

De heer Kahramanoğlu vindt dat mevrouw Rotteveel een belangrijke kwestie aan de orde stelt, maar de laatste tijd wordt de raad zijns inziens wel naar behoren op de hoogte gesteld, vaak door middel van een mail en in ieder geval niet later dan de pers. Ervaart LOS dat nog steeds anders? Of krijgen de LOS-raadsleden de mails niet? Volgens mevrouw Rotteveel wordt de raad nog steeds niet tijdig van alles op de hoogte gesteld. Zij heeft in deze raadsperiode al enkele keren meegemaakt dat de pers eerder op de hoogte was van zaken dan de raad. Dan is het verweer soms dat de raad de stukken al wel heeft, terwijl dat niet het geval is. De heer Kahramanoğlu constateert dat mevrouw Rotteveel stelt dat wat hij zegt niet waar is. Volgens mevrouw Rotteveel is dat inderdaad aantoonbaar het geval. De heer Kahramanoğlu meldt dat het Presidium al eerder over deze kwestie heeft gesproken. Volgens hem is er sindsdien wel wat ten goede veranderd. Voor die tijd liep het inderdaad niet goed, maar nu is de gemeente een andere weg ingeslagen. Spreker heeft niet het idee dat hij qua informatie wordt overgeslagen. Mevrouw Rotteveel constateert dat DENK wellicht wel goed wordt geïnformeerd, maar haar fractie niet, en dit geldt voor meer fracties. Geloof het of niet, maar in dat kader een welgemeend compliment voor wethouder Ergin.