Bijlage Rekenkamerrapport Armoede in Schiedam

En mogelijk zalen voor het tonen van kunst en activiteiten.

Rekenkamer Schiedam

Armoede in Schiedam, november 2023

22

Bronnen en literatuur De cijferbronnen voor dit rapport worden in de tekst genoemd, bij de tabellen. Aanvullend daarop zijn de volgende bronnen gebruikt: Milio van de Kamp, ‘Misschien moet je iets lager mikken’. Amsterdam 2023. Een getuigenisboek over de verknoping van financiële armoede met andere vraagstukken als disfunctioneren van een gezin, criminaliteit, schrale woonbuurt, gebrek aan positieve voorbeelden en supportnetwerken. Ook indringende tekst over de harde grens tussen onderklasse en middenklasse en het dedain dat die grens in stand houdt. Doug Saunders, ‘Arrival City’. In het Nederlands ‘De trek naar de stad’. Amsterdam 2010 en later. Een betoog aan de hand van 30 casestudies over arbeidsmigratie, over de steden die van migratie een integratie-succes maken en over de rol van het eigen talent en ondernemerschap daarin. Verder materiaal over de rol van de wijk als ‘platform’ om de rest van stad en land te ontdekken. Daron Acemoglu en James Robinson, ‘Why Nations fail’. In het Nederlands: waarom sommige landen rijk zijn en andere arm’. Amsterdam 2013. Over de rol van overheden en overheidsgefinancierde instituties in de emancipatie of juist het arm houden van bevolkingen. Barack Obama, ‘Dreams from my father’. In het Nederlands ‘Dromen van mijn vader’. Amsterdam 2020. Over de praktijk van wijkopbouwwerk en welzijnswerk in zwarte en migrantenwijken in Chicago.

Richard Florida, ’The new Urban Crisis’. New York 2017. Niet in het Nederlands. Florida beschreef in 2003 in het boek ’The Rise of the Creative Class’ hoe steden zich uit de grote crisis van de jaren 1970 en 1980 hadden ontworsteld door jonge, creatieve mensen aan zich te binden. In zijn nieuwe boek poneert hij een nieuwe crisis: door diezelfde creatievelingen zijn de steden zo duur geworden, dat ze onbereikbaar zijn voor nieuwkomers en onderklasse. Het zijn bubbels aan het worden: middenklasse en onderklasse raken elkaar niet meer. Reinier de Graaf, ‘Four Walls and a Roof. Harvard 2017. Laat zien hoe de modernistische en monofunctionele stedenbouw uit de periode 1950-1990 wereldwijd gezien wordt als problematisch: te snel, te veel, te eenvormig, passend bij de visie en de middelen van toen maar nu toe aan transformatie en functiemenging. Jan Gehl, ‘The City at Eyelevel’. Een reeks boeken over de ’15 minutenstad’, door de geestelijk vader van dit concept. De website ‘Stadszaken’ met vrijwel dagelijkse nieuwsbrief geeft een goed beeld – zowel voor de lange termijn als voor de stand van het debat – over alles wat met de 15 minutenstad en functiemenging te maken heeft. Die bron verschaft ook toergang tot praktijkvoorbeelden uit andere steden. Michael Porter, ‘The Competitive Advantage of Nations’ (1989).

Over het functioneren van een kenniseconomie en de vorming van clusters van bedrijven. Een goede bron over de samenhang van geografie en economie, over het verband tussen samenwerking en concurrentie, over de rol van innovatie en ‘incubators’ en over de rol van kennis, cultuur en onderwijs. Dit boek vormde een belangrijke basis voor het Nederlandse innovatiebeleid en voor de manier waarop in het beleid naar de steden wordt gekeken. Hans Rösling, ‘Feitenkennis’. Goede introductie in het gebruik van cijfers om megatrends beschrijven.

Rekenkamer Schiedam

Armoede in Schiedam, november 2023

23