Bijlage Kadernota Integrale Veiligheid versie 2.0

Samen met de VAR gaan we onderzoeken hoe we deze cijfers mee kunnen nemen in het halfjaarlijkse veiligheidsbeeld. Ook gaan we een analyse maken om te zien hoe we het beste de regionale bewustwordingscampagnes kunnen faciliteren, wat we lokaal kunnen opzetten en wat we regionaal moeten doen.

7.5 Samenhang De aanpak van ondermijning kan alleen als dat in samenhang met alle domeinen gebeurt. Er is samenhang met de ontwikkeling van SchieDistrict en Nieuw Mathenesse. Daarnaast is ondermijning een onderdeel van het Programma Stedelijke vernieuwing. Met het Sociaal Domein zijn er linken naar jongerenwerk, onderwijs en participatie. Ook is er samenhang met de herontwikkeling Parkweg, Groenoord en andere projecten die in de stad worden opgezet. Binnen de organisatie krijgt ondermijning brede aandacht door meer awareness van medewerkers te creëren voor de risico’s die we ook als organisatie lopen. Voor het bedrijventerrein ’s Gravenland/Spaanse polder zijn de eerste stappen gezet om te komen tot een eerste ster Keurmerk Veilig Ondernemen. Bij de aanpak van illegale prostitutie werken we samen met het Sociaal Domein om zorg te geven aan prostituees die slachtoffer zijn van mensenhandel en uitbuiting. We leven als stad niet op een eiland. Er is uitwisseling van criminaliteit, faciliteiten en personen. Georganiseerde criminaliteit stop niet bij gemeentegrenzen. Daarom versterken we de samenwerking met de omliggende gemeenten en de rest van de regio. We delen kennis en ervaringen en sluiten in aanpak zoveel mogelijk op elkaar aan.

Ook de komende jaren gaan we door met de samenwerking binnen het RIEC, het samenwerkingsverband van onder andere politie, Openbaar Ministerie, Belastingdienst, FIOD, UWV, Inspectie Sociale Zaken (ISZW) en Voedsel- en Warenautoriteit. Hiermee versterken we onze informatiepositie en kan iedere organisatie vanuit zijn eigen rol en bevoegdheden nog effectiever de georganiseerde criminaliteit bestrijden.

50

Kadernota Integrale Veiligheid

7.6 Scenario’s 1)

De huidige inzet wordt verminderd waarbij we teruggaan naar onze wettelijke taken; een ‘piep-systeem’ waarbij we alleen reageren op signalen. We hebben dan geen gekwalificeerd interventieteam meer, maar signalen worden door het basisteam T&H opgepakt. Het basisteam heeft niet de competenties om deze vormen van ondermijning aan te pakken. Dit scenario is gezien de huidige problematiek absoluut onwenselijk en dit stellen wij dan ook niet voor. 2) Het huidige beleid wordt voortgezet waarbij de bestaande aanpak wordt gecontinueerd, maar voor nieuwe projecten geen ruimte is. We zien dat de aanpak van ondermijnende criminaliteit in ontwikkeling is. Omdat we steeds meer zicht krijgen op wat er aan ondermijning speelt is de noodzaak aanwezig om nieuwe projecten aan te pakken. Dit scenario stellen we daarom niet voor. 3) De inzet wordt geïntensiveerd waarbij het interventieteam nog meer pro-actief specifieke bedrijfstakken screent. Naarmate de aanpak van ondermijning zich ontwikkelt, krijgen we nog meer zicht op de problemen die aangepakt moeten worden. Verder ontstaan er vanuit een lokale analyse nieuwe uitdagingen op gebied van cybercrime en het voorkomen hiervan, die willen we faciliteren. Tenslotte willen we, zodra de middelen dit toe laten, inzetten op een extra aanpak van jongeren om te voorkomen dat ze in de criminaliteit terecht komen, zie Hoofdstuk 6.

51

Kadernota Integrale Veiligheid

Voorgesteld scenario Ondermijning: scenario 3 Intensivering van de aanpak, toevoegen branches voor screenen, en faciliteren inzet op cyber. In eerste instantie vindt de intensivering plaats door nog meer samenwerking waardoor bestaande inzet versterkt wordt, meer gebruik maken van regionale en landelijke faciliteiten en tijdelijke gelden vanuit landelijke subsidies. Op langere termijn hebben we de ambitie om nog meer te intensiveren in de wijken Nieuwland en Oost. Daarvoor is een uitbreiding van het interventieteam nodig en aanvullende communicatie naar bewoners en ondernemers om de weerbaarheid in deze wijken te vergroten.

52

Kadernota Integrale Veiligheid

8

Fysieke veiligheid Als gemeente hebben we een algemene zorgplicht voor onze inwoners en vervullen we een essentiële rol in de crisisbeheersing. Naast de verschillende hulpverleningsdiensten zijn we als gemeente vanaf het eerste moment in een crisis uitvoerend betrokken. Nadat de hulpverleningsdiensten klaar zijn met hun werkzaamheden liggen er voor gemeenten vaak nog taken in het verschiet. Gezien de ligging van Schiedam in de regio met gevaarlijke stoffen over het water en spoor, een luchthaven, de stedelijke bebouwing en de samenstelling van de bevolking is het van groot belang om als gemeentelijke organisatie goed voorbereid te zijn.



Te bereiken trend Fysieke veiligheid: Inzet bij crises, ambulancezorg en brandweerzorg worden op het huidige hoge kwaliteitsniveau gecontinueerd

8.1 Inzet crises, rampen en grootschalige ordeverstoringen Gezien de ligging van Schiedam in de regio, de stedelijke bebouwing en de samenstelling van de bevolking is het van groot belang om als gemeentelijke organisatie goed voorbereid te zijn op hulpverlening en bescherming van mensen, dieren, goederen en het milieu bij (dreigende) rampen, crises en grootschalige ordeverstoringen. We noemen dit bevolkingszorg. Op momenten van een crisis wordt de ‘crisisorganisatie’ ingericht. Het is van belang dat het niveau dat hierin de afgelopen jaren is ontwikkeld wordt behouden. De corona-pandemie heeft duidelijk gemaakt dat de gemeente niet alleen op klassieke rampen of crises voorbereid moet zijn, maar ook op een langdurige crisis. Hier zullen we dan ook rekening mee houden bij het opleiden, trainen en oefenen van de crisisorganisatie.

8.2 Brandweerzorg en ambulance zorg De Regionale Brandweer Rotterdam-Rijnmond rukt uit en zet in, conform geldende richtlijnen en regelgeving. Daarbij is bijzondere aandacht voor preventie. De afgelopen jaren hebben we daarbij extra aandacht besteed aan verminderd zelfredzamen. Ook de komende jaren zorgen we voor voorlichting richting de verminderd zelfredzamen en onderzoeken we de mogelijkheid om bestaande woningen brandveiliger te maken. Ook krijgt de brandveiligheid in relatie tot scootmobielen meer aandacht. We gaan samen met ROG plus hier op inzetten. Bij nieuwbouw moet hiermee rekening worden gehouden. Het college ziet toe op het behalen van de landelijke normen door de brandweer en de ambulances van de Geneeskundige Hulpverlening bij Ongevallen en Rampen (GHOR). De veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond informeert de gemeente periodiek over de prestaties van brandweer en ambulances. Sinds de invoering van de Wet Veiligheidsregio’s in 2010 is iedere gemeente verplicht deel te nemen aan een veiligheidsregio. Deze wet heeft een grote bijdrage geleverd aan het professionaliseren van crisisbeheersing en brandweerzorg. De wet is echter erg complex gebleken. Een recente evaluatie heeft aangetoond dat (regionale) versterking van de crisisorganisatie beter moet worden geborgd in

53

Kadernota Integrale Veiligheid

het takenpakket van de veiligheidsregio. Het kabinet neemt deze aanbeveling over en maakt het Algemeen Bestuur van de veiligheidsregio’s verantwoordelijk voor de regie op de regionale bevolkingszorg. De gevolgen hiervan worden nog verder uitgewerkt. Een mogelijkheid is een regionaal bureau bevolkingszorg onder verantwoordelijkheid van de directeur VRR. Binnen de Veiligheidsregio wordt uitgebreid stilgestaan bij allerlei ontwikkelingen op het gebied van klimaat, techniek, wet- en regelgeving en welke invloed dit heeft op de vergunningverlening en incidentbestrijding. De focus ligt op een veilige leefomgeving waarbij niet alleen de fysieke veiligheid een rol speelt maar ook de omgevingsveiligheid en de digitale cyberveiligheid. Er is geconstateerd dat de personele en materiele capaciteit onder druk staan en de ontwikkelingen op het gebied van elektrisch vervoer en zonne-energie een nieuwe aanpak van incidentbestrijding vergen. Het Algemeen Bestuur heeft inmiddels een vervolgstap gezet door het instellen van een bestuurlijke werkgroep die een nadere invulling moet gaan geven aan de doorontwikkeling van de Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond. Ook de burgemeester van Schiedam maakt hier deel van uit. Het advies van deze werkgroep en de besluitvorming hierover in de Veiligheidsregio kan effect hebben op de financiële bijdrage van de gemeenten.

Hierover is echter nog geen duidelijkheid.

8.3 Inzet externe veiligheid Externe veiligheid gaat over het beheersen van de risico's voor de omgeving bij gebruik, opslag en vervoer van gevaarlijke stoffen. De kans dat er een ongeval of ramp plaatsvindt, is in Schiedam klein. Als er toch een ongeval plaatsvindt met gevaarlijke stoffen, dan moeten wij ervoor zorgen dat het effect zo klein mogelijk is. Hiertoe worden afspraken gemaakt met de DCMR.

8.4 Samenhang De inzet vanuit de crisisorganisatie raakt alle onderdelen van het gemeentelijke apparaat. Geleerde lessen worden gedeeld met collega’s. Gezien de dynamiek in de organisatie waar medewerkers vertrekken en nieuwe medewerkers instromen, is dit een continu proces van kennisdeling, opleiden van medewerkers en blijvende verbinding.

8.5 Scenario’s 1)

2)

3)

De huidige inzet wordt verminderd waarbij we minder inzet aan de brandweer gaan leveren en ons beperken tot de minimale wettelijke taken. We hebben in Schiedam bewust gekozen voor een uitgebreide en kwalitatief hoogwaardige crisisorganisatie. Gezien de specifieke veiligheidsrisico’s in onze stad, gesterkt door de positieve ervaringen die we met onze crisisorganisatie tijdens de Covid crisis hadden, vinden we een vermindering niet wenselijk. Het huidige beleid wordt voortgezet waarbij de gemeentelijke crisisorganisatie, bevolkingszorg, de ervaringen van de coronapandemie en de conclusies van de Wet veiligheidsregio’s worden verwerkt in het totaalpakket van opleiden, trainen en oefenen. Omdat we een hoog niveau van brandweerzorg, ambulancezorg en crisisorganisatie hebben, heeft dit scenario onze voorkeur. De inzet wordt geïntensiveerd. Dit scenario heeft niet onze voorkeur. Er is een hoog niveau van brandweerzorg, ambulancezorg en crisisorganisatie. Op dit moment is een intensivering niet noodzakelijk.

Voorgesteld scenario Fysieke veiligheid: scenario 2 De afgelopen jaren hebben we in Schiedam een hoog niveau ontwikkeld van de crisisorganisatie. Ook de Veiligheidsregio functioneert op een hoog kwaliteitsniveau. Dat is gezien de specifieke ligging van onze stad en de risico’s in Schiedam zelf ook noodzakelijk.

54

Kadernota Integrale Veiligheid

9

Financiële kaders en conclusies 9.1 Financiële kaders

De kosten voor de uitvoering van de kadernota zullen voornamelijk uit bestaande budgetten gefinancierd worden en daarin zullen er keuzes gemaakt moeten worden. De financiële ruimte daarbij is afhankelijk van de volgende onderwerpen: - De huidige begroting; - Geld wat we mogelijk krijgen uit de stedelijke vernieuwing; - De scenario’s die wij kiezen als gemeente.

Huidige begroting De financiële middelen in het veiligheidsdomein liggen voor een groot deel vast, zoals geschetst in hoofdstuk 2. Door de invoering van de Wet Veiligheidsregio’s zoals die in 2010 is vastgesteld komt de gemeentelijke bijdrage op €5,9 miljoen. Omdat zoveel middelen vast liggen is er weinig financiële verschuiving mogelijk. Gezien de financiële krapte binnen de gemeente en het feit dat er relatief recent kon worden uitgebreid op de aanpak van woonoverlast en ondermijning is er in de startnotitie met de raad afgesproken dat de kadernota budget-neutraal zal zijn. Dat betekent dat eventuele intensiveringen moeten komen uit externe middelen, slimmere samenwerking of veranderingen van prioriteiten. Bij Jeugd en zorg worden binnen het kader van bestaande middelen extra accenten gezet; door dit efficiënter vorm te geven creëren we meer armslag.

Stedelijke vernieuwing Afhankelijk van de financiële middelen die beschikbaar zijn kan per thema gekeken worden voor welk scenario gekozen wordt. De verwachting is dat vanuit stedelijke vernieuwing rijksgelden beschikbaar komen zodat de ambitie opgeschroefd kan worden. Eventuele middelen voor Stedelijke Vernieuwing bieden vanaf 2022 de mogelijkheid om in een aantal kwetsbare wijken extra inzet te plegen op meerdere beleidsterreinen en daarmee een positieve stedelijke ontwikkeling voor de langere termijn in gang zetten. Veiligheid is een onderdeel van een dergelijke integrale, intensieve aanpak. Omdat er landelijk nog een besluit genomen moet worden over deze middelen, kunnen we ons nog niet vastleggen op een hogere ambitie.

9.2 Scenario’s De komende beleidsperiode willen we inzetten op de volgende zaken:  prioriteiten die recht doen aan de knelpunten op de veiligheidsbeleving van Schiedammers;  het verder ontwikkelen van samenwerking met bewoners, zowel wat betreft het zetten van de toon in de wijk (normherstel) als wat betreft de aanpak van concrete problemen rondom leefbaarheid en veiligheid;  een communicatie-strategie zodat op alle beleidsveleden van veiligheid wordt gewerkt aan zichtbaarheid en het stimuleren van vertrouwen in de overheid;  een explicietere verbinding met andere beleidsdomeinen (met name zorg en welzijn, ruimte ontwikkeling en beheer, projecten, wonen).

55

Kadernota Integrale Veiligheid

Met het oog op deze punten komen we tot de scenario’s zoals we die in de voorgaande hoofdstukken hebben beschreven. Bij de meeste thema’s stellen we scenario 2 voor, waarbij we soms de ambitie hebben om dóór te groeien naar scenario 3. Eventuele middelen voor Stedelijke Vernieuwing bieden vanaf 2022 immers de mogelijkheid om in een aantal kwetsbare wijken extra inzet te plegen. Dit wordt hieronder niet meer apart genoemd. 1.

2. 3.

4.

5.

6.

Openbare orde en veiligheid  Scenario 2: Signal places en inzet kwetsbare wijken. Samen met Sociaal Domein, ROB, Projecten, Wijkzaken. signal places vooral inzetten op snelle, korte en zichtbare acties. Woonoverlast  Scenario 2: Continuering van huidige (al zeer intensieve) inzet. Zorg en veiligheid  Scenario 3: Intensiveren op de aanpak van geweld achter de voordeur. Samen met Sociaal Domein. Jeugd en veiligheid  Scenario 2: continuering huidige aanpak en efficiencywinst bij jongerenwerk en veilige omgeving scholen. Samen met het Sociaal Domein, vanuit bestaande middelen. Ondermijning:  Scenario 3: Continuering huidige intensieve inzet, toevoegen branches voor screenen en faciliteren inzet op cyber. Fysieke veiligheid  Scenario 2: Continuering huidige inzet, geen intensivering.

Bij een positieve beslissing door de gemeenteraad gaan we bovenstaande scenario’s, samen met onze partners, uitwerken in de Uitvoeringsprogramma’s.

56

Kadernota Integrale Veiligheid

ANNEX 1

Rijker verantwoorden

Bij complexe maatschappelijke problemen zoals veiligheid en leefbaarheid, geeft een cijfermatige verantwoording vaak een te beperkt beeld. Naar aanleiding van het onderzoek van de Rekenkamer en de Monitor Leefbaarheid & Veiligheid heeft de raad aangegeven behoefte te hebben aan meer inzicht in zowel de problemen en interventies, als de resultaten en effecten van het veiligheidsbeleid. Dit biedt ook kansen voor de verantwoording richting de stad en het betrekken van Schiedammers. Voor een effectief veiligheidsbeleid is tenslotte een intensieve betrokkenheid nodig van de raad, de gehele ambtelijke organisatie, ketenpartners (politie, jongerenwerk, WOTs, Woonplus) én de Schiedammers. Binnen de politie en de rijksoverheid wordt steeds vaker gebruik gemaakt van de methode ‘rijker verantwoorden’. (Zie: Rijker Verantwoorden). Deze methode hebben we voor alle beleidsvelden/hoofdstukken verder uitgewerkt om een continue dialoog over inzet en resultaten mogelijk te maken. Dit met uitzondering van het hoofdstuk over fysieke veiligheid, omdat daar een uitwerking van de beleidslogica weinig meerwaarde heeft. Met de inzet van Rijker Verantwoorden komen we tegemoet aan de wens van de raad om meer inhoudelijke en breder te verantwoorden. In de uitvoeringsplannen wordt vervolgens uitgewerkt welke manieren van verantwoording we daar bij willen gebruiken.

Het gaat dan om: cijfers, letters, dialoog en verhaal.

57

Kadernota Integrale Veiligheid

58

Kadernota Integrale Veiligheid

59

Kadernota Integrale Veiligheid

60

Kadernota Integrale Veiligheid

61