Document · PDF

Bijlage 4 Concept Jaarstukken 2023 DB SOW

Raadscommissie 28 mei 2024, gemeente SchiedamBij agendapunt: Raadsvoorstel Zienswijzeprocedure op de ontwerpbegroting 2025 en meerjarenraming 2026-2028 Stroomopwaarts MVS19.723 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

Jaarstukken 2023

SAMEN STERK VOOR WERK

WERKPLEIN

Jaarverslag Programmaverantwoording

Voorwoord en leeswijzer

Voorwoord Ook in 2023 kende Stroomopwaarts vele uitdagingen. Bestaanszekerheid wordt steeds belangrijker, zeker nu de inflatie nog voortduurt. In het verlengde daarvan liggen armoede en schulden. Stroomopwaarts is bezig om een nieuwe Regionale Visie Armoede en Schulden op te stellen, nadat de huidige visie met een jaar verlengd is vanwege de maatschappelijke onrust in 2022. De inflatie in combinatie met hoge energieprijzen heeft ervoor gezorgd dat ook in 2023 de energietoeslag is uitgekeerd. Veel Nederlanders hadden ook dit jaar te hoge energierekening om dit met hun inkomen op te kunnen vangen. Dat de energietoeslag ook dit jaar weer werd uitgekeerd, was pas heel laat bekend. Stroomopwaarts heeft alles op alles gezet om deze zo snel mogelijk toe te kennen aan cliënten met een bijstandsuitkering en cliënten, waarvan bekend was dat deze aan de voorwaarden voldeden. In november en december 2023 zijn deze ambtshalve uitgekeerd. Alle andere inwoners konden vanaf half december een aanvraag indienen. Stroomopwaarts heeft ook veel energie gestoken in het uitbreiden van het aantal organisaties die achterstand in betalingen doorgeeft. Vroegsignalering van schulden zorgt ervoor dat in een vroeg stadium een oplossing voor achterstanden kan worden gevonden, waarmee grote(re) (complexe) schulden kunnen worden voorkomen. De oorlog in Oekraïne heeft ook grote impact op onze regio.

De gemeente Vlaardingen heeft een Oekraïense wijk geopend, waardoor 1000 Oekraïners een eigen plek hebben gevonden in Nederland. Deze tijdelijke wijk is uniek in opzet. Tijdens de verhuizing naar Mrija heeft Stroomopwaarts veel mutaties doorgevoerd. In Mrija en in de hele MVS regio werkt Stroomopwaarts nauw samen met de ketenpartners om deze inwoners zo goed mogelijk te ondersteunen. Zo heeft Stroomopwaarts haar netwerk ingezet om Oekraïners een werkplek te bieden. Een win-win situatie, omdat de Oekraïners nu in staat zijn om in hun eigen inkomen te voorzien en geen gebruik meer maken van leefgeld. Deze laatste wordt ook door Stroomopwaarts voor de MVS-gemeenten uitgekeerd. Het Meldpunt Slachtoffers Toeslagen is afgelopen jaar is ook in 2023 volop aan het werk geweest. Eerder was de verwachting dat het Meldpunt zou kunnen worden afgebouwd. Dat is nog niet aan de orde. Door de lange doorlooptijden bij de Belastingdienst over de afwikkeling of iemand wel of niet gedupeerd is, blijven veel ouders in onzekerheid. De problemen blijven doorlopen en nemen vaak zelfs hierdoor toe. De uiterste datum om zich te melden als mogelijk gedupeerde ouder was 31 december 2023. De kinderen van erkend gedupeerde ouders en ex-partners van erkende gedupeerde ouders zijn inmiddels ook in gelegenheid gesteld om brede ondersteuning te vragen. Deze groepen kunnen zich melden bij het Meldpunt.

Ondanks de toenemende vraag van de arbeidsmarkt voor personeel, blijkt er nog steeds een grote groep cliënten niet in staat om een baan te

vinden. Uit de gesprekken die plaats vinden met cliënten, die langdurig in de uitkering zitten, blijkt dat de problematiek waar deze groep mee vandoen heeft, heel complex te zijn en op meerdere leefgebieden te zitten (bijvoorbeeld: taal, schulden en gezondheid). Trajecten om hen naar werk te begeleiden vergen veel tijd. Waar in eerste instantie veel cliënten direct op een traject gericht op werk werden geplaatst, worden nu eerst trajecten gericht op participeren ingezet in combinatie met het werken aan een oplossing voor de andere problemen. Voor cliënten kan het traject gericht op participeren echter ook het hoogst haalbare zijn. Dit betekent dat wij ook intern veranderingendoorvoeren om deze grote groep cliënten goed te kunnen begeleiden. Daar wordt op dit moment hard aan gewerkt. In de sectorale aanpak werken we samen met ondernemers en onderwijs. We kiezen sectoren waar een tekort aan personeel is en waar kansen liggen voor de doelgroep van Stroomopwaarts. We zorgen ervoor dat onze doelgroep onderwijs kan volgen dat direct aansluit bij vacatures in die sector. In veel gevallen blijkt praktijkleren een goede oplossing en vaak ook het hoogst haalbare. In 2023 lag de focus op de sectoren Zorg, Techniek, Transport en Logistiek en zakelijke dienstverlening In het project Jeugdwerkgelegenheid hebben we in 2023 cliënten in de leeftijdscategorie 18-27 jaar.

Een deel hiervan ontving een uitkering van Stroomopwaarts en een deel niet. Deze jongeren zijn met een werkconsulent aan de slag gegaan om zo snel mogelijk perspectief op werk of opleiding te creëren. Voor jongeren met een grote afstand tot de arbeidsmarkt zijn we een samenwerking met de Harde Leerschool aangegaan, waar jongeren een voorschakeltraject volgen om zichzelf klaar te stomen voor de toekomst. Stroomopwaarts voert vanaf 2022 voert de nieuwe wet Inburgering uit voor MVS gemeenten. Het aantal inburgeraars blijft gestaag toenemen. Daarom is het team in 2023 uitgebreid. Naast onderwijs en maatschappelijke oriëntatie zijn ook vrijwilligerswerk en werk een belangrijk onderdeel van het inburgeringstraject. De teams binnen Stroomopwaarts werken goed samen om inburgeraars, als zij zover zijn, naar werk te begeleiden. Met name de Beroepentuin, die in 2023 is gestart, is een goede mogelijkheid om op een laagdrempelige manier inburgeraars voor te bereiden op werk binnen de energiemarkttransitie. Kortom, 2023 was weer een inspirerend jaar met uitdagingen, waarvan Stroomopwaarts terugkijkend kan zeggen dat ze trots kan is op de manier waarop alle medewerkers zich hebben ingezet om deze uitdagingen op een goede manier aan te gaan. De secretaris, Mevrouw N.C. van der Wekken

de voorzitter, de heer A.J. Proos

Voor u liggen de jaarstukken 2023 van de Gemeenschappelijke Regeling Stroomopwaarts, waarin Stroomopwaarts verantwoording aflegt over de uitvoering in de periode januari tot en met december 2023. De jaarstukken rapporteren over het boekjaar 2023.

Leeswijzer De jaarstukken 2023 zijn opgebouwd conform de begroting van 2023 en bestaan uit de volgende onderdelen:  Beleidsverantwoording o Voortgang Strategische Visie Werk en Inkomen 2022 - 2025  Jaarverslag met daarin: o Programma’s o Paragrafen  Jaarrekening met daarin: o Overzicht van baten en lasten met toelichting o Balans en toelichting o SiSa-bijlage o Baten en lasten per taakveld  Bijlagen De beleidsverantwoording vormt een samenvatting van de belangrijkste keuzes, die Stroomopwaarts in 2023 heeft gemaakt en van uitgevoerde maatregelen die bepalend waren voor het resultaat. Samen met Stroomopwaarts in beeld en Financieel resultaat geeft dit op hoofdlijnen een goed beeld van Stroomopwaarts in 2023. Tevens wordt de voortgang van de strategische visie werk en inkomen na 2 jaar samengevat. In de programma’s, paragrafen en jaarrekening worden de inspanningen en resultaten gedetailleerder toegelicht en wordt meer verdieping aan de financiën gegeven. De bedragen in tabellen van de Jaarstukken zijn weergegeven in € 1.000, tenzij anders aangegeven. Wanneer een liggend streepje ‘-‘ wordt gebruikt bij bedragen in een tabel, wijst dit op een nadeel. In dat geval is er bij een vergelijking tussen realisatie en begroting sprake van een hogere last of een lagere baat. Tenzij anders aangegeven, hebben alle cijfers betrekking op de periode januari 2023 tot en met december 2023.

Door afrondingen kunnen kleine verschillen ontstaan tussen de bedragen in verschillende tabellen.

Rechtmatigheidsverantwoording In verband met nieuwe regelgeving omtrent de rechtmatigheidsverantwoording is hoofdstuk 10 (rapportage rechtmatigheidsverantwoording) toegevoegd, waarin Stroomopwaarts de eerste bevindingen van de Verbijzonderde Interne Controle over het jaar 2023 laat zien. Ingaande 2023 wordt het rechtmatigheidsoordeel niet meer afgegeven door de accountant, maar dient het algemeen bestuur daar zelf een uitspraak over te doen.

In deze samenvatting nemen wij u mee langs een aantal belangrijke ontwikkelingen en bevindingen van het afgelopen jaar.

Voortgang Strategische Visie Werk en Inkomen 2022 – 2025 In december 2021 is de Strategische Visie Werk en Inkomen 2022 – 2025 vastgesteld, waarmee deze richting geeft aan de opdracht van Stroomopwaarts. We zijn nu 2 jaar verder en kijken terug en vooruit naar de stand van zaken van de strategische visie. In de afgelopen 2 jaar is er veel gebeurd op allerlei vlakken, zoals de kinderopvangtoeslagaffaire, de oorlog in de Oekraïne, de inflatie en hoge energierekeningen. Deze ontwikkelingen waren niet te voorzien bij het opstellen van de strategische visie. Echter, de leidende principes die zijn opgesteld en als vuistregel dienen voor beleid en uitvoering zijn nog steeds actueel, namelijk: 1. De cliënt en de bedoeling staan altijd voorop en het aanbod is realistisch 2. Zorgen dat het voor elkaar komt, maar niet overnemen 3. Wij zijn betrouwbaar en transparant 4. We werken met lef, anticiperend en preventie Deze principes zijn nog steeds een goed uitgangspunt voor beleid en uitvoering. Zeker gezien de wijzigingen die de Participatiewet in Balans voor ogen heeft. Vertrouwen en de menselijke maat zijn leidend bij die wijzigingen. Maar ook de realisatie dat niet voor alle bijstandsgerechtigden werk het einddoel is. Voor velen is participeren in de maatschappij het hoogst haalbare. Deze laatste groep is bij Stroomopwaarts steeds duidelijker in beeld.

Ook wij realiseren dat werk niet voor iedereen het hoogst haalbare is, maar dat meedoen in de maatschappij voor velen al een grote stap is. Het zittend bestand wordt steeds groter en de steeds grotere complexiteit van de problematiek zorgt ervoor dat de afstand naar werk (te) groot is. Maar ook het doenvermogen, waarvan in de Participatiewet werd uitgegaan, is niet zo groot als men voor ogen had. Om allerlei redenen zijn cliënten niet in staat om actie te ondernemen. Financiële problemen kunnen een grote impact hebben, evenals psychische problematiek. Mensen willen wel, maar zijn niet in staat om te handelen. Stroomopwaarts heeft ingezet om een goed beeld te krijgen van iedere cliënt. Dit is de basis om een goede dienstverlening te kunnen bieden aan cliënten. De invoering van de brede intake bij de aanvraag is hierbij een goed instrument. Alle nieuwe cliënten worden op meerdere leefgebieden in beeld gebracht. Door binnen 4 weken een aanvraag voor een bijstandsuitkering af te handelen, worden financiële problemen voorkomen. Dit heeft ook positieve invloed op de psychische gesteldheid van een cliënt. Naast de brede intake bij de aanvraag, is ook het hele zittend bestand in beeld gebracht.

Met deze inzichten is het koersdocument Participatie op Koers opgesteld, waarin wordt beschreven op welke wijze Stroomopwaarts nog meer mogelijkheden creëert voor cliënten, met een grote afstand tot de arbeidsmarkt, om mee te doen naar eigen vermogen. Werk staat nog altijd centraal, maar wel naar vermogen. Stroomopwaarts blijft verder inspelen op de vraag van de arbeidsmarkt. Hierdoor is het belangrijk om gebruik te maken van

de ketenpartners om vraag en aanbod op elkaar af te stemmen en samen te werken. Stroomopwaarts kijkt naar de sectoren waar grote vraag is voor personeel, terwijl tegelijkertijd de werkgevers worden benaderd om anders te kijken naar het personeel dat zij zoeken. Met vaak kleine aanpassingen en ondersteuning, bijvoorbeeld het inzetten van loonkostensubsidie, kunnen cliënten uitstromen naar een betaalde baan. Zo is sinds kort de beroepentuin ontwikkeld, waarmee aansluiting met de energietransitiemarkt is gerealiseerd. Het experiment met de basisbanen heeft niet voldoende positieve resultaten gebracht. Stroomopwaarts heeft het concept basisbanen aangepast naar het aanbieden van een tijdelijk dienstverband binnen het eigen werkleerbedrijf. Daarmee is begeleiding en ontwikkeling van cliënten beter geborgd. Tijdens dit dienstverband wordt verder gewerkt aan de ontwikkeling van cliënten op het gebied van vak- en werknemersvaardigheden. Hierbij wordt nauw samengewerkt in de keten zodat doorstroom naar de reguliere arbeidsmarkt een reëel doel blijft. De behoefte van de cliënt staat hierbij centraal. We bieden duurzame dienstbetrekking aan de doelgroepen Wsw, Beschut Werk en, wanneer de kloof naar regulier werk te groot blijft, voor cliënten uit de doelgroep banenafspraak. Gebleken is dat er veel jongeren op zoek zijn naar een beschutte werkplek.

Om hen niet naast de kant te laten staan, heeft het Dagelijks Bestuur van Stroomopwaarts zich ingezet om het aantal beschutte banen uit te breiden. Hiermee komen de MVS-gemeenten ruim boven het aantal dat door het Rijk als ondergrens wordt gehanteerd. Naar aanleiding van de Wet Breed Offensief is de vernieuwde Re-integratieverordening vastgesteld in de MVS-gemeenten. De verordening zorgt voor meer inzicht in de voorzieningen waar werkgevers en werknemers een beroep op kunnen doen. De voorzieningen werden voor het grootste gedeelte al ingezet door Stroomopwaarts. De Regionale Visie Armoede en Schulden 2022-2024 is vanwege alle maatschappelijke onrust met een jaar verlengd. Evaluatie van deze visie door Movisie geeft aan dat deze op een aantal punten moet worden aangepast om weer actueel te zijn. Op dit moment wordt input opgehaald om deze visie verder te actualiseren. Om armoede en schulden te voorkomen, is sterk ingezet op vroegsignalering. Door in een vroeg stadium met inwoners om tafel te kunnen, wordt in een later stadium voorkomen dat er (problematische) schulden ontstaan. Het aantal organisaties, die meedoen aan de meldingen van vroegsignalering, zijn de afgelopen 2 jaar sterk gegroeid. Hierdoor komen steeds meer signalen binnen. Het aantal medewerkers vroegsignalering is dan ook uitgebreid om deze signalen te kunnen verwerken.

De samenwerking met het SchuldenlabMVS verloopt goed. Hierdoor worden samen met partners projecten gestart om armoede en schulden aan te pakken. De doorontwikkeling van het SchuldenlabMVS zorgt dat de samenwerking met partners op dit onderwerp intensiever wordt. Maar ook dat het SchuldenlabMVS zelfstandiger is geworden en minder wordt gelinkt aan Stroomopwaarts. Kortom, er is veel gebeurd de afgelopen 2 jaar. De uitgangspunten uit de strategische visie zijn nog steeds actueel. Ook de komende 2 jaar heeft en houdt Stroomopwaarts oog voor de (maatschappelijke) ontwikkelingen en waar nodig past de organisatie zich aan deze ontwikkelingen aan. Stroomopwaarts laat hiermee zien dat zij zich flexibel opstelt en ook naar de eigen organisatie kijkt om cliënten zoveel mogelijk naar vermogen mee te laten doen in de maatschappij. De cliënt en zijn of haar mogelijkheden blijft hierbij centraal staan.

Realisatie hoofdambities 2023

Vanuit de Strategische Visie Werk en Inkomen 2022-2025 heeft Stroomopwaarts voor 2023 de volgende hoofdambities geformuleerd: a. we presteren beter dan de landelijke trend op het gebied van de uitkeringsontwikkeling; b. er is inzicht voor iedere cliënt en ín iedere cliënt; c. er is sprake van een integrale aanpak armoede en schulden; d. er is sprake van een sluitende aanpak met ondernemers, onderwijs en overheid in kansrijke sectoren; e. de maatschappelijke effecten van participatie worden inzichtelijk gemaakt en participatie wordt vergroot; f. we investeren in een toekomstbestendig Werkleerbedrijf; g. er wordt regie gevoerd op een succesvolle inburgering van statushouders en gezinsmigranten; h. we professionaliseren verder, ontwikkelen kwaliteit en brengen rust en focus in de organisatie. In onderstaande samenvatting schetst Stroomopwaarts de belangrijkste ontwikkelingen. Daarnaast noemt Stroomopwaarts de gewenste doorontwikkeling voor de verschillende uitvoeringsprogramma’s

a. We presteren beter dan de landelijke trend op het gebied van de uitkeringsontwikkeling In 2023 is de totale instroom 1003 uitkeringen. Dit is ongeveer 46% van het totaal aantal aanvragen. Dit betekent dat we een groot gedeelte van het aantal aanvragen hebben kunnen afbuigen. Bij het afhandelen van de aanvragen wordt dan ook sterk gecontroleerd op voorliggende voorzieningen, zoals werk of het recht op een ander type uitkering. Zo zijn 182 inwoners direct succesvol bemiddeld naar werk, waardoor de aanvraag niet leidde tot een uitkering. Hiermee is de instroom in lijn met de gestelde ambitie voor 2023. De uitstroom ligt echter onder onze ambitie. Naast dat er minder cliënten instromen, merken we steeds vaker dat inwoners, die onze dienstverlening zoeken voor inkomensvoorziening, meer begeleiding en tijd nodig hebben om aan het werk te kunnen. Van de nieuwe instroom wordt 63% (641 cliënten) overgedragen aan Participatie en Zorg voor een stabilisatieperiode. Het gaat dan om cliënten met (multi)problematiek. Daarnaast hebben we ons gericht op het uitnodigen van cliënten die al langere tijd in de uitkering zitten en veelal (multi)problematiek hebben. Zij hebben een grote afstand tot de arbeidsmarkt en dat heeft gevolgen voor hun inzetbaarheid, motivatie en re-integratiekansen.

De no-show van deze mensen was hoog en de inzet van een speciale Maatregel- en verzuimconsulent bleek noodzakelijk. Door verzuimende kandidaten te blijven benaderen en uitnodigen zijn wij erin geslaagd om een gedragsverandering te bewerkstellingen. Dit heeft ertoe geleid dat kandidaten uiteindelijk toch aan een reintegratietraject begonnen of dat een andere vorm van hulp/ondersteuning geboden moest worden. De grote wachtlijsten bij kinderopvang en buitenschoolse opvang bleken echter van invloed op de inzetbaarheid van onze doelgroep en daarmee ook de uitstroom. Landelijke trend In vergelijking met de gegevens van de Divosa benchmark 2023 scoort Stroomopwaarts landelijk beter met de instroom (1,7% t.o.v. landelijk 2,3%), maar ligt de uitstroom onder het landelijk gemiddelde (1,6% t.o.v. landelijk 2,1%). Tabel ontwikkeling uitkeringen 2023

Realisatie 01-01-2023

Maassluis

Vlaardingen

Schiedam

Aangepaste stand 1-1 2023

731

2.302

2.126

SOW 5.159

Instroom 2023

155

422

426

1.003

Uitstroom 2023

-123

-439

-429

-991

Stand 31-12-2023

763

2.285

2.123

5.171

Gerealiseerd gemiddelde per 31-12-2023

747

2.294

2.125

5.165

b. Er is inzicht voor iedere cliënt en ín iedere cliënt Bij een groot deel van de inwoners die nu in de bijstand instromen, is er sprake van (multi)problematiek. Door een brede uitvraag tijdens de aanvraag krijgen wij een goed beeld van de verschillende leefgebieden van de inwoners. Zo mogelijk schakelen wij hierbij onze ketenpartners in voor een goede doorverwijzing voor hulpverlening of begeleiding. Daarnaast wordt, net als in 2022, verder ingezet op het actualiseren van het klantbeeld. We hebben in 2023 ruim 1500 cliënten van het zittend bestand in beeld gebracht. We hebben daarmee de doelstelling voor 2023 van 1000 ruim gehaald. Met frequent, intensief en persoonlijk contact wordt de cliënt goed in beeld gehouden en kunnen nieuwe ontwikkelingen of problematiek (tijdens de klantreis) snel worden gesignaleerd. Doordat we een steeds beter klantbeeld krijgen van onze cliënten, bemerken we dat we onze aanpak om cliënten naar werk te laten uitstromen, moeten bijsturen. Er is meer tijd en intensievere begeleiding nodig om onze cliënten stappen te laten zetten. Zodoende is het koersdocument ‘Koers op participatie’ opgesteld.

c. Er is sprake van een integrale aanpak armoede en schulden In 2023 is het aantal achterstandssignalen (vroegsignalering) met 26% toegenomen. Door de inzet van de extra vrijgekomen middelen vanuit het Rijk is de inzet op vroegsignalering geïntensiveerd o.a. door het inzetten van extra tijdelijke medewerkers. Het vroegtijdig in beeld hebben van inwoners met betalingsachterstanden en hen ondersteunen bij het oplossen ervan, voorkomt grotere of nieuwe schulden. Door de samenwerking met het SchuldenlabMVS, waarin private en publieke partijen samen participeren, hebben wij effectieve aanpakken op het gebied van armoede en schulden geïntegreerd, zoals de Doorbraakmethode en het Collectief Schuldregelen. Daarnaast blijft er in 2023 extra aandacht voor preventie van armoede onder kinderen. Zo zijn door de sluiting van scholen en het sport- en verenigingsleven ten tijde van de Covid-19 pandemie veel kinderen gestopt met hun (sport)activiteiten. Eind 2022 is hier via een huis-aan-huis campagne extra aandacht aan gegeven, waarvan in 2023 nog steeds de vruchten worden geplukt gezien het hoge aantal aanvragen bij het JFS&C. De Regionale Visie Armoede en Schulden 2020 – 2023 is met een jaar verlengd vanwege de maatschappelijke ontwikkelingen.

Door het opstellen van een nieuwe Regionale Visie een jaar op te schuiven, heeft de onrust van de maatschappelijke situatie in 2022 en 2023 minder invloed en kan meer worden ingespeeld op de huidige maatschappelijke situatie. Op dit moment wordt gewerkt aan het actualiseren en aanpassen van de huidige

Regionale Visie naar een nieuwe visie voor de jaren 2025 – 2028. Voor 2024 is wel een activiteitenplan opgesteld, welke in 2023 is vastgesteld.

d. Er is sprake van een sluitende aanpak met ondernemers, onderwijs en overheid in kansrijke sectoren; De sectorale aanpak is een regionale samenwerking tussen ondernemers, onderwijs en overheid. Per kansrijke sector is een sluitende aanpak ingericht of in wording die leidt tot zo groot mogelijke kans op (betaald) werk. Daarbij is duidelijk welke trainingen, opleidingen, stage- of werkervaringsplaatsen en baankansen er in de diverse fases van ontwikkeling van een cliënt ingezet kunnen worden. Of ze worden ingezet voor een specifieke cliënt is maatwerk. Ondernemers, onderwijs en overheid (Stroomopwaarts) werken samen op elke fase van ontwikkeling van cliënten, vanuit hun eigen expertise. Het opleidingshuis heeft in 2023 meer vorm gekregen. In samenwerking met ondernemers en onderwijs zijn stappen gezet om binnen de sectoren zorg & dienstverlening, commerciële dienstverlening en facilitaire dienstverlening diverse leerlijnen op te zetten en daardoor de kloof naar de arbeidsmarkt te overbruggen. Met de opening van de beroepentuin zijn er ook leerlijnen ontstaan naar de energietransitiemarkt.

e. De maatschappelijke effecten van participatie worden inzichtelijk gemaakt en participatie wordt vergroot; Uit onderzoek blijkt dat maatschappelijke participatie positieve effecten heeft 1. Onder andere op de zingeving van mensen, de sociale cohesie, de kennis en vaardigheden die worden opgedaan en de gezondheid. We vinden het daarom belangrijk dat iedereen naar vermogen participeert in onze samenleving en niemand langs de kant staat. Het koersdocument Participatie, welke in 2023 is vastgesteld, geeft hierin handvatten om nog meer mogelijkheden te creëren voor cliënten met een grote afstand van de arbeidsmarkt om toch te kunnen participeren in de maatschappij naar hun eigen vermogen. Afhankelijk van de behoefte en omstandigheden worden diverse trajecten of trainingen ingezet en het contact geïntensiveerd of juist niet. Ook warm doorverwijzen naar sociale partners in de keten wordt actief ingezet. De aansluiting op de wijkaanpak en integrale samenwerking met partners binnen en buiten het Sociale Domein is hiervoor belangrijk. Dit betekent dat een grote inzet wordt gedaan op het contact en begeleiding van het zittend bestand. Deze groep is nu beter in beeld gebracht en krijgt de dienstverlening die het meest passend is.

Daarbij wordt samen met de cliënt goed gekeken of een volgende stap in ontwikkeling naar participeren mogelijk is en op welk manier eventuele belemmeringen wegnomen of gestabiliseerd kunnen worden.

f. We investeren in een toekomstbestendig Werkleerbedrijf Het aantal nieuwe Beschut Werkers is in 2023 meer toegenomen dan was begroot. In lijn met de Strategische Visie Werk en Inkomen is ingezet op uitbreiding van het aantal plekken Beschut werk om zoveel mogelijk inwoners mee te laten doen. Na een verschuiving van detachering van WSW-medewerkers binnen het Werkleerbedrijf vanwege Corona, is dit jaar gestart om deze verschuiving weer om te draaien en meer in te gaan zetten op het detacheren van WSW-medewerkers. De eerste gesprekken met grote werkgevers hebben plaats gevonden. Ook wordt extra impuls gegeven om nieuwe of extra werksoorten uit te kunnen voeren voor andere bedrijven. Hierdoor blijft het mogelijk om voldoende passend werk te bieden voor alle doelgroepen die binnen het Werkleerbedrijf werkzaam zijn: Wsw, Beschut Werk en Banenafspraak en re-integratietrajecten. Zowel de Cao SW als de Cao Aan de Slag zijn in 2023 aangepast en bekrachtigd. Dit is echter zonder extra financiële middelen vanuit het Rijk, zodat de kosten volledig bij gemeenten terechtkomen. 1

Volksgezondheid en Zorg, https://www.vzinfo.nl/participatie/algemeen

g. Er wordt regie gevoerd op een succesvolle inburgering van statushouders en gezinsmigranten; De taakstelling is in 2023 verhoogd met ca. 30%. Deze verhoging heeft ertoe geleid dat de formatie van het uitvoeringsteam Inburgering ook is verhoogd naar 17,4 FTE. Ondanks de krapte op de arbeidsmarkt hebben we de vacatures kunnen invullen. Wat betreft participatie en werk is er een goede samenwerking met de teams Ontwikkeling en Werkgeversdienstverlening. De trajecten zijn laagdrempelig met activiteiten in de wijk of vrijwilligerswerk. Zodra een kandidaat klaar is voor een traject naar werk, sluit de ontwikkelcoach en de matchmaker aan. De maatschappelijke begeleiding wordt vanaf 2023 uitgevoerd door Stichting Inclusia. Ook deze samenwerking verloopt goed.

h. We professionaliseren verder, ontwikkelen kwaliteit en brengen rust en focus brengen in de organisatie De werkprocessen van de uitvoerende afdelingen zijn ondergebracht in een nieuw systeem (Mavim) en deze is leidend voor alle werkprocessen. Afdelingen worden ondersteund in het herijken van hun werkprocessen. Door gebruik te maken van digitalisering kunnen werkprocessen verkort worden. Hierdoor kunnen de cliënten beter ondersteund worden, groeit de kwaliteit en levert dit een bijdrage aan “Rust en Focus” voor onze medewerkers. Ook het ICT-landschap is verder geprofessionaliseerd. De overgang naar een nieuwe zelfstandige omgeving heeft plaatsgevonden. Met alle ups en down, die gelukkig gepareerd konden worden, is dit succesvol tot stand gekomen. Daarnaast is ook de “afgeschreven” kantoorautomatisering vervangen voor nieuwe apparatuur. Nadat alle medewerkers voorzien waren van de nieuwste apparatuur heeft ook de uitrol van Office 365 plaatsgevonden. Hierdoor kan vanaf heden gebruik gemaakt worden van de nieuwste technieken. Er kan efficiënter gewerkt worden en het samenwerken wordt bevorderd. Vanaf 1 januari 2023 is team Dienstverlening officieel van start gegaan. Door het KCC en de formulierenbrigade in één team onder te brengen, wordt het beter gepositioneerd binnen de organisatie en de kwaliteit van dienstverlening kan zich ook verder ontwikkelen.

Ook is ingezet op het verder professionaliseren van medewerkers door te investeren in onder andere opleidingen en de ontwikkeling van medewerkers.

20% %

20%

Onderdeel 1. Vroegsignalering 2. Bijzondere bijstand energie armoede 3. Activiteitenplan armoede schulden 4. Structurele verstrekking Schuldhulpverlening 5. Ondersteuning Schuldenlab TOTAAL

€ 92.000 € 492.000 € 136.000 € 101.000 € 49.000 € 870.00

Onderdeel Vroegsignalering (Budget € 92.000, besteding €35.000)

Resultaat Met de door de gemeenteraden toegekende middelen wordt voor een periode van twee jaar extra inzet gepleegd op de vroegsignalering. Inwoners die een achterstand hebben in betaling van ziektekostenpremie, water, energie en huur benaderen we actief via het instrument vroegsignalering. Hiermee bereiken we meer inwoners met een kwetsbare financiële positie en dit zorgt voor een toename van inzet op preventieve instrumenten, zoals budget coaching en budgettraining. Het aantal achterstandssignalen dat wij gemiddeld per maand van signaalpartners ontvangen is in 2023 met gestegen met 26% (2023: 953 signalen per maand). In de maanden juni, juli en augustus hebben twee woningbouwcorporaties door technische redenen alleen crisismeldingen gemeld. Dat scheelt zo’n 200 meldingen per maand. Opvallend is dat het aantal achterstanden bij energiebedrijven sterk is toegenomen. Een mogelijke oorzaak is de gestegen energieprijzen waardoor huishoudens het budget niet meer rond kunnen krijgen. De formatiegrootte heeft invloed op de wijze waarop wij inwoners benaderen met het aanbod van schuldhulpverlening. Een huisbezoek is het meest effectief. Een brief het minst. In 2023 hebben we 1250 huisbezoeken afgelegd en 1366 telefoongesprekken gevoerd. Wij hebben in deze periode onder andere 69 betalingsregelingen getroffen, 85 inwoners hebben een budgetcursus gevolgd of zijn gecoacht.

230 Burgers hebben zich naar aanleiding van vroegsignalering schuldhulpverlening aangevraagd.

Bijzondere Bijstand Energie armoede (Budget € 492.000, besteding €105.000)

Energiekosten komen normaliter niet in aanmerking voor Bijzondere Bijstand. In de hoogte van de algemene bijstand is in principe reeds rekening gehouden met energiekosten. Door de energiecrisis namen deze kosten echter flink toe. Lage en middeninkomens kunnen deze kosten niet meer uit hun uitkering, pensioen of inkomen uit arbeid voldoen. Het Rijk heeft om deze reden uiteindelijk wel toestemming gegeven om Bijzondere Bijstand te verstrekken. In de aanvullende middelen ondersteuning gestegen energieprijzen is hier ook budget voor vrij gemaakt. Er zijn weinig aanvragen binnen gekomen. De voorwaarden om in aanmerking te komen voor de regeling zijn halverwege het jaar versoepeld, maar toch is er weinig gebruik van gemaakt. De regeling wordt stop gezet.

Activiteitenplan en Armoede en schulden

Het actualiseren van het Activiteitenplan Armoede en Schulden voor 2024 kan resulteren in het aanbieden van activiteiten. Met het extra budget is de verhoging van en aantal regelingen opgevangen en is de Voorzieningenwijzer van start gegaan.

(Budget 136.000 Besteding 92.000)

Onderdeel Structurele Versterking Schuldhulpverlen ing (budget € 101.000 besteding 36.000) Ondersteuning SchuldenlabMVS (Budget € 49.000 besteding € 49.000)

Resultaat Er is landelijk onderzoek gedaan naar de verwachte toename van schuldhulpvragen. Uit het onderzoek kwam een verwachte stijging van het aantal schuldhulpvragen met maximaal 20%, verdeeld over een aantal jaar. Op dit moment zien we een stijging van 20% in het lopende jaar. De gelden zijn nog niet volledig benut omdat de uitbreiding van de organisatie in de loop van het jaar gerealiseerd is.

Het SchuldenlabMVS draait inmiddels 1,5 jaar en we hebben een aantal mooie projecten gerealiseerd. Vanuit het SchuldenlabMVS zijn we gestart met De Doorbraakmethode en de komende 2 jaar gaan we 150 casussen behandelen in samenwerking met IPW/SOHOS. Het komende jaar willen we zoveel mogelijk schuldeisers aansluiten bij het Collectief Schuldregelen. En zijn we de mogelijkheden aan het onderzoeken voor een Maatwerkaanpak Jongeren waarbij we geïnspireerd zijn geraakt door het landelijke Jongeren Perspectief Fonds. Ook onderzoeken we de aansluiting bij de VoorzieningenWijzer.

Het resultaat over 2023 kwam 2.212 miljoen positiever uit dan begroot. Voor een bedrag van circa € 2,178 mln gaat het om activiteiten die pas in 2024 en later zullen plaatsvinden ( (uitvoering inburgering uitvoering van de kinderopvangtoeslagaffaire). Voorgesteld wordt deze toe te voegen aan een bestemmingsreserve. Het resterende saldo wordt onttrokken aan de algemene reserve. Baten en lasten Rekening 2022 (bedragen x 1.000)

Herrijkte

Begroting Realisatie t/m

Afwijking

begroting

2023 na

31 december

t.o.v. begroting na

2023

BW3

2023

Baten

169.140

164.463

194.355

198.089

3.734

Lasten

-166.365

-165.387

-195.625

-197.374

-1.749

Saldo van baten en lasten

2.775

-924

-1.270

715

1.985

Toevoeging aan reserves

-1.087

812

Onttrekking aan reserves

2.883

-924

1.270

685

-585

Gerealiseerd resultaat

4.571

2.212

Het financieel resultaat hangt samen met de algemene dienstverlening. Normaal worden de individuele verstrekkingen op basis van realisatie afgerekend met de deelnemende gemeenten. De taakstelling voor de uitvoering van de inburgering schuift door naar volgend jaar en leidt tot een bate in de jaarrekening. Voorgesteld wordt deze middels een bestemmingsreserve te reserveren voor volgende jaren.

Resultaat 2023 (x €1.000) Rekeni ng 2023 Mi nus : Indi vi duel e vers trekki ngen Rea l i s a ti e Al gemene di ens tverl eni ng Begroti ng Al gemene di ens tverl eni ng Resultaat

Baten 198.774 120.508 78.266 75.352 2.914

Lasten -196.562 -118.464 -78.098 -75.352 -2.746

Saldo 2.212 2.044 168 168

De baten en lasten zijn in bovenstaande tabel inclusief de mutaties in het eigen vermogen.

De belangrijkste afwijkingen in de algemene dienstverlening (exclusief de individuele verstrekkingen: Armoede- en Inkomensvoorziening) is een tekort binnen het programma Werk, doordat de gerealiseerde baten achter bleven bij de begroting. Dit tekort is met name binnen programma overhead door lagere gerealiseerde kosten gecompenseerd. Daarnaast is er in 2023 een dotatie voorziening spaarverlof SW opgenomen ad 0,677 miljoen. De hoofdlijnen per programma zijn weergegeven in onderstaande tabellen. In de programma’s worden de financiële resultaten van de exploitatie verder uitgewerkt. Tabel gerealiseerd saldo baten en lasten, reservemutaties en resultaat per programma december 2023 Saldo

Verhouding incidentele en structurele baten en lasten Baten en lasten (bedrage x 1.000) Baten Lasten Saldo van baten en lasten: Mutatie Reserves Gerealiseerd resultaat

begroting 2023 na wijziging incidenteel structureel 5.007 189.348 -2.257 -193.368 2.750 -4.020 1.270 0 4.020 -4.020

rekening 2023 incidenteel structureel 7.337 190.752 -2.604 -194.770 4.734 -4.018 1.497 0 6.231 -4.018

Bovenstaande tabel toont de verhouding tussen incidentele en structurele baten en lasten. Hieruit blijkt dat structurele baten de structurele lasten overstijgen. Dat is een positieve uitgangspositie.

Verkorte balans 2023 ACTIVA

31-12-2023 31-12-2022 PASSIVA

(bedragen x €1.000)

VASTE ACTIVA Immateriële vaste activa

VASTE PASSIVA -

Materiële vaste activa

2.070

Financiële vaste activa

Totaal vaste activa

2.070

- Eigen vermogen

4.485

5.652

534 Resultaat boekjaar

2.212

475

- Voorzieningen

531

677

7.228

6.804

13.400

10.365

534 Totaal vaste passiva

VLOTTENDE ACTIVA Voorraden Uitzettingen met een

31-12-2023 31-12-2022

VLOTTENDE PASSIVA 46 24.441

48 20.512 Netto vlottende

rentetypische looptijd

schulden met een

korter dan 1 jaar

rentetypische looptijd korter dan 1 jaar

Liquide middelen (kas,

3.034

336

banksaldi) Overlopende activa

1.703

2.500 Overlopende passiva

10.666

6.761

Totaal vlottende activa

29.224

23.396 Totaal vlottende passiva

24.066

17.126

TOTAAL ACTIVA

31.294

23.930 TOTAAL PASSIVA

31.294

23.930

Financiële positie Ten opzichte van 31 december 2022 nam de totale balansomvang toe met € 7,3 miljoen. De belangrijkste oorzaken hiervoor waren een toename van de materiele vaste activa (€ 1.5 miljoen), en een stijging van de uitzettingen met een rentetypische looptijd korten dan 1 jaar (€ 3.9 miljoen). Het eigen vermogen nam toe met € 0.6 miljoen ten opzichte van 2022. In 2023 werd € 0,4 onttrokken voor extra inzetcapaciteit en vorming van een voorziening kinderopvangtoeslagaffaire. Dit was in overeenstemming met de begroting. Het voordelige resultaat droeg bij aan de positieve ontwikkeling van het eigen vermogen met € 2.2 miljoen. De voorziening spaarverlof SW is afgenomen met een bedrag van € 0,14 miljoen. Het saldo van de bankrekening per balansdatum is opgelopen met € 2,7 miljoen (activa). Doordat de beschikkingen voor de toegekende normbedragen Tozo en kinderopvangtoeslagaffaire nog niet voor alle gemeenten afgegeven zijn, hebben we deze nog niet afgerekend. De post overlopende passiva steeg met € 3,9 miljoen doordat er eind 2023 meer afrekeningen van toepassing zijn. Investeringen Op basis van de geldende investeringsgrens is een bedrag aan benodigde investeringskredieten berekend. Investeringen leggen meerjarig beslag op de financiële middelen van een organisatie.

Dit jaar is er fors geïnvesteerd in iCT er zijn nieuwe werkplekken, d.m.v laptops en beeldschermen, gecreëerd. Ook werd het “nieuwe” werken geïntroduceerd in een Windows 365 omgeving.

In 2023 is er sprake van een voorlopig voordeel van € 2.212 miljoen. Voorgesteld wordt om de volgende bestemming hieraan te geven: - Bestemmingsreserve inburgering - Bestemmingsreserve Kindertoeslagaffaire - Onttrekking algemene reserve Totaal

€ 2.178 miljoen € .0116 Miljoen € -.082 miljoen € 2.212 miljoen

Gemeentelijke bijdrage De gemeenten betalen maandelijks een voorschot, gebaseerd op de vastgestelde begroting. De onderdelen van de uitvoeringslasten worden verdeeld volgens een jaarlijks door de gemeenten vastgestelde verdeelsleutel. Per kwartaal rekent Stroomopwaarts het verschil af tussen de individuele verstrekkingen en de realisatie. Het BUIG-budget steeg door een verwacht stijgend uitkeringenbestand. De realisatie laat echter een minder snelle stijging zien, overeenkomend met de landelijke trend, zoals zichtbaar in de tabel ‘Indexcijferontwikkeling uitkeringen in 2023’. De realisatie laat over 2023 een voordeel zien. Inkomensvoorziening

Maassluis Vlaardingen Schiedam

Totaal

Realisatie*

13.139

39.634

37.043

89.815

BUIG-budget

13.077

39.183

37.669

89.929

-62

-451

626

114

Voordeel

* De realisatie is gebaseerd op de SiSa-verantwoording (Single information Single audit). Daarin wordt de realisatie van rijksbijdragen verantwoord. Het verschil met de tabel bijdrage voor Inkomens- en Armoedevoorziening houdt verband met de verantwoordingsregels BBZ voor SiSa. Daardoor wordt slechts een deel van de lasten in de verantwoording opgenomen.

De tabellen op de volgende pagina’s geven inzicht in de deelnemersbijdragen per gemeente en de uitsplitsing van de inkomens- en armoedevoorzieningen over de verschillende onderdelen binnen de regelingen. Jaarlijks stellen de gemeenten een definitieve verdeelsleutel vast. De tabel ‘dekkingsmiddelen per gemeente’ toont verschillen per gemeente tussen begroting en realisatie.

Tabel dekkingsmiddelen per gemeente (m.u.v. maatwerk) Tabel dekkingsmiddelen per gemeente (m.u.v maatwerk)

Maassluis bedragen x € 1.000

Begroting 2023 na wijziging Realisatie

Verrekenmethode

Algemene dienstverlening

-3.877

-3.870

Algemene verdeelsleutel

Werkleerbedrijf

-2.901

Algemene verdeelsleutel

Overhead

-3.443

Algemene verdeelsleutel

Armoedevoorziening

-3.438

-3.416

Realisatie

Inkomensvoorziening

-12.429

-13.139

Realisatie

Realisatie Realisatie

Tozo Inburgering

-634

Subtotaal

-26.722

-27.315

Vlaardingen bedragen x € 1.000

Begroting 2023 na wijziging Realisatie

Verrekenmethode

Algemene dienstverlening

-9.679

Algemene verdeelsleutel

Werkleerbedrijf

-7.242

Algemene verdeelsleutel

Overhead

-8.596

Algemene verdeelsleutel

Armoedevoorziening

-9.574

-9.567

Realisatie

Inkomensvoorziening

-38.614

-39.634

Realisatie

150

Realisatie

Inburgering

-1.402

Realisatie

Subtotaal

-75.107

-75.971

Schiedam

Begroting 2023 na wijziging Realisatie

Tozo

bedragen x € 1.000

Verrekenmethode

Algemene dienstverlening

-10.259

-10.266

Algemene verdeelsleutel

Werkleerbedrijf

-7.677

Algemene verdeelsleutel

Overhead

-9.112

Algemene verdeelsleutel

Armoedevoorziening

-9.781

-9.384

Realisatie

Inkomensvoorziening

-37.265

-37.042

Realisatie

279

Realisatie Realisatie

Tozo Inburgering

-1.510

Subtotaal

-75.605

-74.713

Totaal dekkingsmiddelen:

-177.435

-177.999

De bijdrage voor Uitkeringen is te splitsen in Armoedevoorziening, Bewindvoering, Maatschappelijke participatie kinderen en Inkomensvoorziening. De bijdrage voor inkomensvoorziening is inclusief loonkostensubsidies.

Individuele verstrekkingen

Begroting 2023 (t/m BW3)

per gemeente (bedragen x € 1.000)

Baten

Lasten

Saldo

Baten

Realisatie Lasten

Saldo

Verschil begroot (t/m BW3) en prognose Baten

Lasten

Saldo

- Armoedevoorziening

-678

-633

152

-811

-659

107

-133

-26

- Bewindvoering

-272

-228

- Particpatie kinderen

-284

-299

-15

- Inkomensvoorziening

260

-12.084

-11.824

-12.759

-12.493

-675

-669

- LKS

-588

-646

-58

- Energietoeslag

114

-2.248

-2.134

114

-2.274

-2.160

-26

- Opvang Oekrainië leefgeld

-244

-123

-121

121

123

- Tozo *

- Maatwerk **

-473

-583

419

-16.871

-16.452

622

-17.723

- Armoedevoorziening

132

-1.556

-1.424

322

- Bewindvoering

-937

- Particpatie kinderen

-660

- Inkomensvoorziening

810

-38.235

-37.425

- LKS

-1.224

- Energietoeslag

345

-6.553

- Opvang Oekrainië leefgeld

-1.215

- Tozo *

150

- Maatwerk **

-2.258

-2.540

1.287

-52.638

-51.351

1.576

-53.628

- Armoedevoorziening

105

-1.797

-1.692

326

- Bewindvoering

-909

- Particpatie kinderen

-684

- Inkomensvoorziening

900

-36.577

-35.677

- LKS

-1.571

- Energietoeslag

343

-6.496

- Opvang Oekrainië leefgeld

-792

- Tozo *

279

- Maatwerk **

-1.576

-1.730

Subtotaal Schiedam

1.347

-50.402

-49.054

1.596

-49.465

Totaal

3.053

-119.911

-116.858

3.794

-120.816

Maassluis

Subtotaal Maassluis

266

2 88

-111

-17.101

203

-852

-649

-1.789

-1.468

190

-233

-43

-938

-1

-664

-4

737

-39.109

-38.372

-73

-874

-947

-1.224

-1.262

-38

-6.208

345

-6.553

-6.208

-0

-1.215

-774

-752

441

464

150

-282

-52.053

289

-990

-701

-1.741

-1.415

222

278

-894

-641

634

-36.075

-35.441

-266

502

236

-1.571

-1.602

-30

-6.153

343

-6.496

-6.153

-792

-286

-273

506

519

279

-154

-47.868

249

937

1.186

-117.022

741

-905

-164

Vlaardingen

Subtotaal Vlaardingen Schiedam

* Tozo wordt net als inkomensvoorziening afgerekend met ** incl. de gem Meldpunt eenten.KOT, uitvoeringskosten leefgeld Oekraïne en energietoeslag

Maatwerk Naast de algemene dekkingsmiddelen wordt er ook maatwerk geleverd. De gemeentelijke bijdragen voor maatwerk worden hieronder per onderwerp inzichtelijk gemaakt.

Balanspositie Per balansdatum stelt Stroomopwaarts saldoafstemmingen op die bevestigd worden door de deelnemende gemeenten. De saldi bestaan uit afrekeningen inkomens- en armoedevoorziening, Tozo en de TONK. De bijdrage kinderopvangtoeslagaffaire en de afrekening extra middelen Schuldhulpverlening. Verder de reguliere debiteurenpost voor maatwerk en overige facturen. Overige facturen betreffen facturen voor detachering van SW-medewerkers, leveringen door het Werkleerbedrijf en de facturen voor doorbelaste salarislasten. Tabel Vorderingen en schulden deelnemende gemeenten 31 december 2023 (bedragen x 1.000)

Gemeente

Vorderingen

Schulden

Saldo

Maassluis

-580

498

-1.078

Vlaardingen

-2.050

1.940

-3.990

Schiedam

-3.434

2.597

-6.031

Totaal:

-6.064

5.035

-11.099

Programma Inkomen Wat is er bereikt?

Ambitie 2023 Stroomopwaarts biedt een inkomensvangnet vanuit de Participatiewet. Het streven is om dit zo goed en zo snel mogelijk te regelen voor de cliënt. Bij het eerste contact met de inwoner voor het aanvragen van een uitkering worden alle leefgebieden van de cliënt in kaart gebracht, de zogenaamde ‘brede uitvraag’. Inkomen uit werk is de beste inkomensvoorziening. We zetten in op een verdere daling van het uitkeringenbestand, maar ook op de aanpak van de langdurige afhankelijkheid van een uitkering. Via vroegsignalering willen we inwoners met een kwetsbare financiële positie bereiken met een betalingsachterstand. Daarnaast willen we dat zoveel mogelijk kinderen gebruik maken van de regelingen voor sport & cultuur en leermiddelen.

In onderstaande tabel zijn de beoogde prestatiedoelstellingen van het programma opgenomen en de mate waarin de doelstellingen zijn bereikt. effect/indicator

Indicator

Stand van zaken

Product

Gemiddeld aantal uitkeringen Participatiewet

< 5.204

5164

Inkomensvoorziening

Aandeel cliënten langer dan twee jaar in uitkering (zonder onderbreking)

< 69%

74%

Activeren

≥ 6%

27%

Schuldhulpverlening

Voortgang

Cliënten die langer in de uitkering zitten hebben meer tijd nodig om in staat te zijn om deel te nemen aan de arbeidsmarkt. Daarnaast hebben cliënten veelal te maken met (multi)problematiek. Ondanks dat het percentage gelijk blijft, is het aantal cliënten wat langer dan vier jaar in de uitkering verblijft ten opzichte van januari 2023 met 17 gestegen. We brengen de cliënten zoveel mogelijk in beeld. Naast de gesprekken gebruiken wij hiervoor de NOA test, wat de ontwikkelcompetentie van verschillende leefgebieden in kaart brengt. Kansrijke cliënten gaan direct in bemiddeling en naar het assessment. In totaal zijn het afgelopen jaar ruim 70 cliënten vanuit participatie doorverwezen naar een arbeidsbemiddelingsbureau. Vroegsignalering schulden: vervolgtraject na eerste contact

Prestatie /indicator

Indicator

Stand van zaken

Product

Resultaat iedere cliënt in beeld

1.000

1524

Participatie a en b

Doorlooptijd aanvraag uitkering binnen vier weken, exclusief hersteltermijn

80%

79%

Aanvraag

300

225

SHV-trajecten

Voortgang

Toename van het aantal aanvragen icm een hoog ziekteverzuim en nog niet ingevulde vacature-ruimte. Schuldhulpverlening geslaagd: schone lei en/of uitbetaalde saneringskredieten De afronding van de trajecten staat in verband met het starten van de schuldregelingen c.q. saneringskredieten. Dit fluctueert. Het aantal trajecten in de schuldhulpverlening neemt toe (25%), maar is niet zo hoog als we vorig jaar hadden verwacht op basis van landelijke berichtgeving. We hebben een positief slagingspercentage van gemiddeld 80% per maand.

Wat is hiervoor gedaan? De instroom in de uitkering is zoals verwacht en begroot. De uitstroom ligt onder onze ambitie. We merken steeds vaker dat inwoners die onze dienstverlening zoeken voor inkomensvoorziening, meer begeleiding nodig hebben om aan het werk te kunnen (zie verder Programma Werk). Uit de benchmarkcijfers, waarmee we onszelf vergelijken, blijkt dat de landelijke trend is dat het aantal uitkeringen stijgt. Binnen SOW is het aantal uitkeringen stabiel gebleven. Ten opzichte van de landelijke trend doen wij het dus beter. We blijven goed controleren op voorliggende voorzieningen zoals werk of het recht op een ander type uitkering. Hierdoor buigen we een groot gedeelte van het aantal aanmeldingen af. Nieuwe instroom Per maand melden gemiddeld 181 inwoners zich voor een inkomensvoorziening (Maassluis 23, Vlaardingen 74 en Schiedam 82). Het lukt ons in 79% van de aanvragen om binnen 4 weken een besluit te nemen. In het laatste kwartaal van 2023 is dit percentage gezakt onder andere als gevolg van openstaande vacatureruimte. Het invullen van deze vacatureruimte heeft grote prioriteit. In 2023 is de totale instroom 1003 uitkeringen. Dit is ongeveer 46% van het aantal aanmeldingen. Zo zijn tijdens de aanvraagperiode 182 inwoners direct succesvol bemiddeld naar werk, zodat zij geen aanvraag hoeven in te dienen.

Van de nieuwe instroom wordt 63% (641 cliënten) overgedragen aan Participatie en Zorg voor een stabilisatieperiode. Het gaat dan om cliënten met (multi)problematiek. Van deze groep hebben 161 cliënten een langdurige zorgbehoefte. De andere cliënten zijn gestart of gaan starten met een participatietraject gericht op het ontwikkelen van vaardigheden, taal en/of sport en bewegen. Deze groep kan aansluitend worden ingezet op een ontwikkeltraject naar werk. Het assessment heeft rechtstreeks vanuit de aanvraag 201 (20%) cliënten aangemeld gekregen voor een ontwikkeltraject naar werk. En 139 cliënten (17%) volgen een inburgeringstraject. Handhaving In 2023 zijn 292 onderzoeken naar mogelijk onrechtmatig gebruik van de Participatiewet gestart. In 181 gevallen ging dat om een nieuwe aanvraag voor een uitkering. In de overige gevallen ging dat om onderzoeken bij lopende uitkeringen. In 137 dossiers zijn geen bijzonderheden geconstateerd. In dit geval is de aanvraag voor een uitkering toegekend of een lopende uitkering ongewijzigd voortgezet. Bij 86 dossiers (30%) heeft het onderzoek uitgewezen dat er sprake was van onrechtmatig gebruik, waardoor de aanvraag voor een uitkering is afgewezen of een lopende uitkering is beëindigd of gewijzigd. Bij 6 aanvragen heeft de aanvrager gedurende het onderzoek zelf zijn aanvraag ingetrokken. Er zijn op dit moment nog 63 lopende onderzoeken.

Participatie In 2023 is het koersdocument Participatie op Koers vastgesteld. Hierin wordt beschreven op welk wijze Stroomopwaarts nog meer mogelijkheden creëert voor cliënten met een grote afstand tot de arbeidsmarkt om mee te kunnen doen naar eigen vermogen. Afhankelijk van de behoefte en omstandigheden worden diverse trajecten of trainingen ingezet en het contact geïntensiveerd of juist niet. Ook in 2023 blijven we inzetten op het uitnodigingen van cliënten die langdurig in de uitkering zitten. Om een goed beeld te krijgen van de ontwikkeling van deze cliënten, zetten wij onder andere de NOA-test in. Door de uitkomsten van deze test krijgen we, samen met de cliënt, een overzicht van mogelijke ontwikkelingen op verschillende leefgebieden. Hierdoor kunnen we, indien mogelijk, gerichter een

ontwikkeltraject inzetten gericht op participatie en re-integratie en op welk manier eventuele belemmeringen wegnomen of gestabiliseerd kunnen worden. Zo mogelijk schakelen wij onze ketenpartners in voor een goede doorverwijzing voor hulpverlening of begeleiding. In 2023 hebben 598 cliënten een NOA test gedaan. Inmiddels zijn ruim 1500 cliënten uit het zittend bestand in beeld gebracht. Dit heeft geresulteerd dat uit deze complexe groep 220 cliënten zijn uitgestroomd naar werk, scholing of een andere vorm van een inkomensvoorziening (bijvoorbeeld vergoeding vanuit een PGB). Doordat we een steeds beter beeld krijgen van onze cliënten, hebben we onze aanpak moeten bijsturen. Er is meer intensieve begeleiding en tijd nodig om onze cliënten stappen te laten zetten. De eisen voor deelname aan het assessment is om die reden naar beneden aangepast, waardoor we beter aansluiten bij de ontwikkelbehoefte van onze cliënten. Er zijn vanuit het zittend bestand 211 cliënten aangemeld voor het assessment. Van de aanmeldingen worden 52 cliënten (=25%) terug gemeld naar team Participatie, omdat zij nog niet klaar zijn voor ontwikkeling naar werk. Ook een tekort aan kinderopvangplekken en buitenschoolse opvang zorgt ervoor dat het soms langer duurt voor er gestart kan worden met een traject gericht op de verdere ontwikkeling naar werk.

Om het assessment nog beter aan te laten sluiten op de behoefte van onze cliënten, wordt in 2024 een verdere optimalisatie doorgevoerd. Schuldhulpverlening Met ingang van 1 juli 2023 hanteren we in de minnelijke schuldsanering (Msnp) een aflosperiode van 18 maanden. Cliënten, waarvan de schuldregelingen na 1 juli zijn gestart, moeten 18 maanden aan de regeling aflossen. Omdat geen hulpvraag hetzelfde is, wordt de begeleiding in de nazorgperiode na de schuldregeling afgestemd op de behoefte van de cliënt. De verkorting maakt het nog belangrijker om cliënten goed in beeld te houden. Alleen zo kunnen we borgen dat hun toekomst financieel stabiel blijft. De begeleiding van onze cliënten kan dus langer dan 24 maanden duren (18 maanden aflossingstermijn en 6 maanden nazorg). Het idee is dat door deze wijziging het schuldhulpverleningstraject overzienbaarder is geworden voor de inwoner. We zien dit jaar wel een stijging in het aantal aanmeldingen voor schuldhulpverlening, maar zien deze stijging niet toenemen als reactie op de kortere aflossingstermijn. Het aantal meldingen is in 2023 met 25% gestegen ten opzichte van 2022 (905 meldingen t.o.v. 721). Het aantal inwoners dat daadwerkelijk start met een minnelijke dan wel wettelijke schuldregeling is in 2023 met 50 inwoners gedaald naar 295.

Binnen deze groep heeft een positieve verschuiving plaatsgevonden naar meer lichte trajecten als de cursus omgaan met geld, budgetcoaching en adviesgesprekken. Hiervan zijn er dit jaar 140 gestart. Kindregelingen Bij Stichting Leergeld zien we ten opzichte van vorig jaar een toename. De aanvraagperiode en de periode van uitgave voor de kindpas (kleding, schoenen en boeken) en de schoolspullenpas zijn in de samenwerkingsovereenkomst verlengd. Hierdoor hebben ouders langer de tijd om deze passen aan te vragen. Het Jeugdfonds Sport & Cultuur (JFS&C) kent een daverende start in 2023. Het grote verschil met de start van 2022 zit in de toen nog beperkende coronamaatregelen. Daarnaast heeft in de MVS-gemeenten in november 2022 de huis-aan-huis campagne plaatsgevonden, die mogelijk nog in de beginmaanden van 2023 zijn vruchten heeft afgeworpen. Het aantal aanmeldingen blijft ook in Q2 wel hoger dan de voorgaande jaren, maar de relatieve groei is niet meer zo groot als in de beginmaanden. Op basis van de huidige cijfers in combinatie met een nieuwe huis-aan-huis campagne voorafgaand aan de start van het sportseizoen verwachten we een bereik van 42%

voor het JFS&C te gaan behalen. Onderstaand zijn de toegewezen aanvragen per kindregeling aangegeven.

Stichting Leergeld 2023 2.705 6.162 5.324

Maassluis Vlaardingen Schiedam JFS&C 2023

Maassluis Vlaarding en Schiedam

Spor t 237 380

zwemle s 120 384

Cultuu r 33 66

Totaa l 390 830

202 2 323 814

434

453

108

995

886

Team Dienstverlening Team Dienstverlening is op 1 januari 2023 officieel van start gegaan en is ontstaan uit een samenvoeging van het KCC en de Formulierenbrigade. Dit team maakt onderdeel uit van de Unit Inkomen. Afgelopen jaar heeft in het teken gestaan van teamvorming, op orde brengen van het aantal medewerkers (met name bij de formulierenbrigade) en verdere digitalisering. KCC Het KCC heeft in 2023 58.835 telefoontjes gehad met zeer diverse vragen, voornamelijk op het gebied van inkomen en Energietoeslag. 74 procent van de binnengekomen telefoontjes heeft het KCC zelf kunnen afhandelen (en dus niet doorgezet). Formulierenbrigade De Formulierenbrigade had in januari 2023 4 vaste locaties|: Broersvest, Westnieuwland, Koningshoek en Billiton. Deze laatste is echter dit jaar gesloten. Daarnaast zit het team in 4 wijkteams in Schiedam en 1 in Vlaardingen. Ook hebben we een start gemaakt om meer actief te zijn in de Westwijk (Vlaardingen). Het klantvolgsysteem is afgelopen jaar vervangen door een nieuw systeem: Zaaksysteem. Daarnaast is de digitale agenda volledig in gebruik genomen en kunnen inwoners nu ook zelf online afspraken inplannen. De Formulierenbrigade heeft dit jaar 24.269 contactmomenten gehad. De meeste contacten hadden te maken met het Jeugdfonds Sport & Cultuur, Stichting Leergeld, Energietoeslag en minimaregelingen.

Team projecten Ook dit jaar zijn er extra projecten uitgevoerd. Het Meldpunt Kinderopvangtoeslagaffaire loopt nog steeds en er zijn nieuwe doelgroepen bij gekomen. Het leefgeld voor Oekraïners is ook een project dat nog doorloopt. Er is nog geen zicht op vrede in de Oekraïne. Dit jaar wordt voor het laatst een energietoeslag uitgekeerd. Meldpunt Kinderopvangtoeslagaffaire In januari 2021 is het Meldpunt gestart met het ondersteunen van gedupeerde ouders vanwege de kinderopvangtoeslagaffaire. Aanvankelijk zou 2023 een jaar zijn dat in het teken zou staan van afronding van de regeling en nazorg. De Belastingdienst is echter niet in staat gebleken om de termijnen van afwikkeling te halen. Daarnaast hebben meer ouders zich gemeld dan in eerste instantie was verwacht. Ouders konden zich tot en met 31 december 2023 melden bij de Belastingdienst. Maar ook de doelgroep van het Meldpunt is in 2023 uitgebreid. Naast mogelijk gedupeerde ouders, vallen nu de kinderen van erkend gedupeerde ouders en ex-partners van erkend gedupeerde ouders onder de doelgroep van het meldpunt en kunnen ook zij ondersteuning vragen. Met name de lange doorlooptijd van de integrale onderzoeken zorgt ervoor dat ouders in de (financiële) problemen blijven zitten. Pas als zij erkend zijn als gedupeerde van de kinderopvangtoeslagaffaire krijgen zij minimaal € 30.000,- en kunnen schulden kwijtgescholden worden.

Ouders die in eerste instantie hadden aangegeven geen ondersteuning nodig te hebben, nemen zelf weer contact op om alsnog ondersteuning te vragen. Door de langere doorlooptijden worden de problemen bij hen groter en kunnen deze (nog) niet opgelost worden. Ouders hebben hierdoor langer behoefte aan ondersteuning, omdat zij nog altijd in onzekerheid leven. Tot op heden hebben 1831 ouders uit de MVS-gemeenten zich gemeld bij de Belastingdienst als mogelijk gedupeerde ouder. Van 15872 ouders zijn de gegevens gedeeld met het meldpunt. Daarvan zijn 495 ouders in begeleiding (geweest). Kinderen kinderopvangtoeslagaffaire Sinds januari 2023 biedt het Meldpunt toeslagen ook ondersteuning aan de kinderen (tot 39 jaar) en hun gezinnen van erkend gedupeerde ouders van de kinderopvangtoeslagaffaire. Per gemeente zijn de aantallen als volgt verdeeld:

Maassluis Vlaardingen Schiedam Totaal

Aantal begeleid per gemeente vanaf 2021 199 616 754 1569

Aantallen in begeleding op dti moment 68 211 216 495

Aantal kinderen 0 – 15 jaar

Aantal kinderen 16 jaar en ouder

196 587 596 1.379

153 381 493 1.027

Anders dan bij de ouders krijgen wij geen gegevens van deze kinderen aangeleverd door de Belastingdienst, maar dienen 2

Peildatum 12-1-2024

zij zichzelf bij hun gemeente te melden wanneer zij een ondersteuningsbehoefte hebben. In totaal hebben zich tot op heden 64 kinderen gemeld, waarvan wij er nu 32 actief in begeleiding hebben. Relatief weinig jongeren melden zich voor ondersteuning. Dit is een landelijke trend; jongeren weten de weg naar de hulpverlening lastig te vinden. Stroomopwaarts gaat inzetten om deze jongeren wel te bereiken. In 2024 wordt een communicatieplan opgesteld met als doel deze jongeren alsnog te bereiken. Ex-partner regeling Vanaf medio september 2023 schrijft de Belastingdienst ook de ex-partners van gedupeerde ouders aan die tussen 2005 en 2019 toeslagpartner waren van een erkend gedupeerde ouder. Zij hebben recht op een compensatie ten hoogte van € 10.000 en kunnen daarnaast aanspraak maken op brede ondersteuning bij hun gemeente. Net als bij de kinderen dienen zij zichzelf te melden bij hun gemeente. De verwachting is dat zij zich vanaf medio 2024 zullen gaan aanmelden bij het Meldpunt. De ervaring leert dat het enige tijd duurt voordat er daadwerkelijk een beroep op ondersteuning wordt gedaan. Vluchtelingen Oekraïne Na het afronden van alle wijzigen van de leefgeldregeling van individuele uitkering naar gezinsnormen, stond het tweede kwartaal van 2023 vooral in het teken van de ingebruikname van de Oekraïense wijk Mrija. Deze wijk is op 11 september 2023 officieel geopend.

Naast adresmutaties van Oekraïners die binnen MVS verhuisden is er ook de nodige instroom vanuit andere gemeenten geweest. Doordat deze personen vaak een vertraging hadden in de verwerking van de BRPregistratie zijn ook in deze periode weer kasvoorschotten verstrekt.

Maassluis Vlaardingen Schiedam Totaal MVS

Aantal gezinnen 1-12023 21 123 73 253

Aantal gezinnen 31-122023 21 234 66 301

Aantal personen 1-12023 30 107 124 261

Aantal personen 31-122023 31 432 79 542

Er is een daling van het aantal Oekraïners zichtbaar in de gemeente Schiedam. Dit heeft te maken met de verhuizing van personen naar de nieuwe wijk Mrija en het verdwijnen van de opvanglocatie op de boot in Schiedam. Het aantal Oekraïners in Maassluis is gelijk gebleven. Alle woningen in de Oekraïense wijk zijn in gebruik genomen. Medewerkers van het team Leefgeld houden 1 dag in de week spreekuur in Mrija. Zij maken hier gebruik van de spreekruimte van de verpleegkundigen. De verwachting voor 2024 is dat het aantal personen dat leefgeld ontvangt niet verder zal toenemen. De bestaande opvang locaties zijn vol. Wel vinden er in 2024 enkele wijzigingen in de Regeling plaats met gevolgen voor het leefgeld. Er komt een zogenaamde inlichtingenplicht. Hierdoor zullen wijzingen in de leefsituatie, welke gevolgen hebben voor ontvangst van het leefgeld, eerder bekend worden. Energietoeslag Op 7 oktober 2023 heeft de Regering de wet op de energietoeslag aangenomen. Op 30 oktober 2023 heeft Stroomopwaarts de

energietoeslag ambtshalve uitbetaald aan alle inwoners, die een uitkering ontvingen via Stroomopwaarts. Dit waren 4699 toekenningen. Vervolgens is op 15 november 2023 de energietoeslag ambtshalve verstrekt aan alle inwoners, die in 2022 de energietoeslag hebben ontvangen en na controle door het inlichtingenbureau wederom aan de voorwaarden voldeden. Dit waren 4087 toekenningen. In totaal zijn 8.786 ambtshalve toekenningen gedaan. Vanaf 15 december 2023 is het ook voor overige inwoners van MVS mogelijk een aanvraag in te dienen. Inwoners kunnen nog een aanvraag indienen tot en met 30 juni 2024.

Wat heeft het programma Inkomen gekost? Analyse afwijkingen begroting na wijziging en realisatie Programma Inkomen (voordeel € 1.677) Omschrijving (bedragen x € 1.000) Aanvraag

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/14081869/1