Bijlage 3a BP Schieveste (gewijzigd) - Toelichting

Gemeente Schiedam

Bestemmingsplan “Schieveste 2021” HERSTELBESLUIT

620.100.31 KUIPERCOMPAGNONS Datum: 11 mei 2023

GEMEENTE SCHIEDAM

BESTEMMINGSPLAN “SCHIEVESTE 2021”

TOELICHTING, REGELS, VERBEELDING

werknummer 620.100.31 datum 15 mei 2023 bestand J:\620\100\31\3.projectresultaat\d. herstelbesluit

Procedureoverzicht Fase

Datum

Concept

7 september 2020

Ontwerp

26 november 2020

Vaststelling

28 september 2021

Uitspraak RvS

3 mei 2023

Herstelbesluit

30 mei 2023

TOELICHTING

Inhoudsopgave van de toelichting

Hoofdstuk 1 Inleiding 1.1 Aanleiding en doelstelling 1.2 Ligging plangebied 1.3 Geldende bestemmingsplannen 1.4 MER 1.5 Leeswijzer

6 6 7 8 9 9

Hoofdstuk 2 Beschrijving bestaande situatie 2.1 Ontstaansgeschiedenis 2.2 Ruimtelijke beschrijving 2.3 Functionele beschrijving 2.4 Cultuurhistorische waarden en monumenten

11 11 15 17 19

Hoofdstuk 3 Masterplan op hoofdlijnen 3.1 Aanleiding 3.2 Planbeschrijving 3.2.1 Doelstellingen 3.2.2 Kernwaarden 3.2.3 Beschrijving 3.3 Alternatief stedenbouwkundig plan

20 20 20 21 22 22 30

Hoofdstuk 4 Milieueffectrapportage 4.1 Inleiding 4.2 Notitie reikwijdte en detailniveau 4.3 Alternatieven en varianten 4.4 Effecten 4.5 Afwegingskader alternatieven en varianten 4.6 Voorkeursalternatief (VKA) 4.7 Verdere MER-procedure

31 31 31 32 32 35 35 36

Hoofdstuk 5 Beleidskader 5.1 Rijksbeleid 5.1.1 Nationale Omgevingsvisie (NOVI), ontwerp juni 2019 5.1.2 Structuurvisie Infrastructuur en ruimte 5.1.3 Ladder voor duurzame verstedelijking 5.1.4 Nationale woonagenda en regionale Woondeals 5.1.5 Verstedelijkingsakkoord 5.1.6 Besluit algemene regels ruimtelijke ordening 5.1.7 Erfgoedwet 5.1.8 Volksgezondheid Toekomst Verkenning 2014 5.2 Provinciaal en Regionaal beleid 5.2.1 Omgevingsbeleid Zuid-Holland 5.2.2 Omgevingsverordening Zuid-Holland 5.2.3 Woondeal Zuidelijke Randstad 5.2.4 Verstedelijkingsalliantie 5.2.5 Woningmarktafspraken Regio Rotterdam 5.2.6 Agenda Detailhandel 2016-2021 5.2.7 Strategie Werklocaties 2019-2030 5.2.8 Regionaal investeringsprogramma 2016

37 37 37 38 39 43 44 45 46 46 47 47 51 54 54 54 55 55 56

2

5.2.9 Strategische Bereikbaarheidsagenda 5.3 Gemeentelijk/lokaal beleid 5.3.1 Stadsvisie 5.3.2 Kwaliteitsplan Schieveste 5.3.3 Woonvisie 'Groei als kans voor de stad' 5.3.4 Kadernota Economie 5.3.5 Mobiliteitsvisie 'Op weg naar de toekomst' 5.3.6 Visie Openbare Ruimte Schiedam 5.3.7 Klimaatbeleid 5.3.8 Hoogbouwvisie 5.3.9 Detailhandelsnota 2010-2020 5.3.10 Schiedams Horecabeleid & Terrassenbeleid 5.3.11 Sportbeleid gemeente Schiedam 5.3.12 GroenBlauwe Structuurvisie 5.3.13 Groenvisie 'Buitengewoon groen' 5.3.14 Welstandsnota Schiedam 2019 Hoofdstuk 6 Planologische en milieutechnische randvoorwaarden 6.1 Duurzaamheid 6.1.1 Algemeen 6.1.2 Duurzaamheidstoepassingen 6.1.3 Conclusie 6.2 Natuur 6.2.1 Soortenbescherming 6.2.2 Gebiedsbescherming 6.2.3 Conclusie 6.3 Waterparagraaf 6.3.1 Conclusie 6.4 Archeologie 6.4.1 Beleidskader 6.4.2 Archeologische verwachting 6.4.3 Dubbelbestemming archeologie 6.4.4 Conclusie 6.5 Bodem 6.5.1 Algemeen 6.5.2 PFAS 6.5.3 Conclusie 6.6 Externe veiligheid 6.6.1 Algemeen 6.6.2 Visie Externe Veiligheid 6.6.3 Onderzoek 6.6.4 Verantwoording groepsrisico 6.7 Milieuhinder bedrijvigheid 87 6.7.1 Kader en onderzoek 6.7.2 Conclusie 6.8 Verkeer 6.8.1 Onderzoek 6.8.2 Parkeren Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

56 57 57 58 59 59 59 60 60 62 62 63 63 64 64 64 66 66 66 69 73 73 73 75 76 77 80 80 80 81 82 82 82 82 83 83 83 83 84 84 85

87 91 91 92 95

3

6.8.3 Fietsparkeren 6.8.4 Conclusie 6.9 Geluid 6.9.1 Algemeen 6.9.2 Onderzoek 6.9.3 Conclusie 6.10 Trilling 6.10.1 Kader 6.10.2 Onderzoek 6.10.3 Conclusie 6.11 Luchtkwaliteit 6.11.1 Kader 6.11.2 Onderzoek 6.11.3 Conclusie 6.12 Luchtvaart 6.12.1 Kader en juridische beschouwing 6.12.2 Onderzoek - vliegveiligheid 6.12.3 Onderzoek - radarverstoring 6.12.4 Conclusie 6.13 Geur 6.14 Windhinder 6.14.1 Kader en onderzoek 6.14.2 Conclusie 6.15 Kabels en leidingen 6.16 Bezonning 6.17 Niet gesprongen explosieven

98 98 99 99 99 102 102 102 103 104 105 105 107 109 109 109 116 118 118 118 118 118 121 121 122 123

Hoofdstuk 7 Juridische aspecten 7.1 Algemene juridische opzet 7.2 Enkelbestemmingen 7.2.1 Verkeer - Railverkeer 7.2.2 Woongebied 7.3 Dubbelbestemmingen 7.3.1 Leiding - Gas 7.3.2 Leiding - Hoogspanningsverbinding 7.3.3 Leiding - Warmtetransportleiding 7.3.4 Waarde - Archeologie 7.3.5 Waterstaat - Waterkering 7.4 Overige bepalingen 7.4.1 Algemene aanduidingsregels 7.4.2 Algemene afwijkingsregels 7.4.3 Parkeren, laden, lossen en stallen 7.4.4 Algemene wijzigingsregels

125 125 125 125 126 127 127 127 127 128 128 128 128 128 128 130

Hoofdstuk 8 Economische uitvoerbaarheid 8.1 Economische uitvoerbaarheid 8.2 Exploitatieplan

131 131 131

Hoofdstuk 9

132

Maatschappelijke uitvoerbaarheid

Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

4

Bijlagen bij de toelichting

Bijlage 1

Kwaliteitsplan Schieveste, Gemeente Schiedam, d.d. 27 mei 2019

Bijlage 2

Masterplan Schieveste, Ontwikkelcombinatie Schieveste, november 2019

Bijlage 3

Milieueffectrapportage Schieveste, Antea Groep, d.d. 17 februari 2021

Bijlage 4

Aeronautical Study Schieveste, To70, d.d. 5 augustus 2020

Bijlage 5

Archeologisch onderzoek 1, ArcheoMedia, d.d. 16 augustus 2007

Bijlage 6

Archeologisch onderzoek 2, IDDS Archeologie, d.d. 12 oktober 2017

Bijlage 7

PVE Archeologie, BOOR, d.d. 5 februari 2020

Bijlage 8

Bezonningsstudie Schieveste, d.d. 24 april 2020

Bijlage 9

Energievisie Schieveste, ingenieursbedrijf Aveco de Bondt d.d. 15 juli 2020

Bijlage 10

Explosieven, Saricon, d.d. 5 november 2019

Bijlage 11

Deelonderzoek Geluid, MER en bestemmingsplan 'Schieveste 2020', KuiperCompagnons, d.d. 4 september 2020

Bijlage 12

Historisch bodemonderzoek, Antea Group, d.d. 18 oktober 2019

Bijlage 13

Luchtkwaliteit rond de voorgenomen nieuwbouw Schieveste, ErbrinkStacks Consult, d.d. 14 juli 2020

Bijlage 14

Memo stikstofberekening Schieveste, Antea Group, d.d. 21 december 2020

Bijlage 15

Natuurtoets, Antea Group, d.d. 16 april 2019

Bijlage 16

Rapportage waterhuishouding, SmitsRinsma, d.d. 6 augustus 2020

Bijlage 17

Trillingen, DGMR, d.d. 1 mei 2020

Bijlage 18

Verkeersonderzoek Schieveste, Antea Group, d.d. 16 oktober 2020

Bijlage 19

Verkennend bodemonderzoek, Antea Group, d.d. 26 juni 2020

Bijlage 20

Windhinder, DGMR, d.d. 24 oktober 2019

Bijlage 21

Advies VRR d.d. 3 augustus 2020

Bijlage 22

Onderzoek externe veiligheid, KuiperCompagnons, d.d. 7 september 2020

Bijlage 23

Schiedam, Behoefteonderzoek voorzieningen Schieveste, Bro, d.d. 22 maart 2019

Bijlage 24

Memo waterbergingsmogelijkheden, Smits Rinsma, d.d. 4 september 2020

Bijlage 25

Memo impact impression Schieveste, To70, d.d. 1 oktober 2020

Bijlage 26

Reactienota vooroverleg concept-ontwerpbestemmingsplan

Bijlage 27

Besluit hogere waarden Wet geluidhinder

Bijlage 28

Welstandsparagraaf Schieveste, gemeente Schiedam, oktober 2020

Bijlage 29

Mobiliteitsstrategie Schieveste, Studio Bereikbaar, definitief, d.d. 22 december 2020

Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

5

Bijlage 30

Nota van zienswijzen Schieveste

Bijlage 31

Bijlage 1 bij het akoestisch onderzoek - Brongegevens wegen, spoorwegen, tramlijnen en industrieterreinen

Bijlage 32

Bijlage 2 bij het akoestisch onderzoek - Vergelijking verkeersgegevens wegen

Bijlage 33

Bijlage 3 bij het akoestisch onderzoek Geluiduitstraling en -afstraling spoor- en metrooverkapping Schiedam

Bijlage 34

Bijlage 4 bij het akoestisch onderzoek Rekenmodellen railverkeerslawaai en industrielawaai

Bijlage 35

Bijlage 5 bij het akoestisch onderzoek Resultaten ten behoeve van MER Schieveste

Bijlage 36

Bijlage 6 bij het akoestisch onderzoek Resultaten ten behoeve van Bestemmingsplan Schieveste - wegverkeerslawaai

Bijlage 37

Bijlage 7 bij het akoestisch onderzoek Resultaten ten behoeve van Bestemmingsplan Schieveste - railverkeerslawaai

Bijlage 38

Bijlage 8 bij het akoestisch onderzoek Resultaten ten behoeve van Bestemmingsplan Schieveste - industrielawaai

Bijlage 39

Bijlage 9 bij het akoestisch onderzoek Resultaten ten behoeve van Bestemmingsplan Schieveste - cumulatie

Bijlage 40

Bijlage 10 bij het akoestisch onderzoek Effecten onderzochte maatregelen en hogere waarden

Bijlage 41

Notitie Alternatieve stedenbouwkundige invulling Schieveste, locatie DCMR-gebouw (compleet)

Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

wegverkeerslawaai,

6

Hoofdstuk 1 Inleiding Op 3 mei 2023 heeft de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State uitspraak gedaan inzake de beroepen die waren ingesteld tegen het op 28 september 2021 vastgestelde bestemmingsplan 'Schieveste 2021'. Naar aanleiding van de uitspraak is het bestemmingsplan op onderdelen aangepast. De precieze aanpassingen zijn verwoord in het Vaststellingsbesluit van 30 mei 2023. Voor u ligt het aangepaste plan, ofwel het herstelbesluit.

1.1

Aanleiding en doelstelling

Tussen de belangrijke verkeersader A20 en de spoorlijn Rotterdam – Delft/Den Haag/Hoek van Holland, ligt, centraal in Schiedam en bij het station Schiedam Centrum, het gebied Schieveste. De gemeenteraad van Schiedam heeft op 2 februari 2012 het bestemmingsplan “Schieveste” vastgesteld, waarbij in essentie de ontwikkeling van primair een kantorenlocatie mogelijk werd gemaakt. Als gevolg van de economische crisis van de afgelopen jaren en gewijzigde marktomstandigheden is dit plan in deze vorm tot op heden niet meer uitvoerbaar gebleken. Het gebied ligt nu grotendeels braak. Wel zijn het kantoor van de Omgevingsdienst DCMR en het Lentiz Life College op basis van deze plannen gerealiseerd. Door de Ontwikkel-combinatie Schieveste B.V. (OCS) is een alternatief plan uitgewerkt, om Schieveste te transformeren tot een goed en multimodaal bereikbaar, duurzaam woon- en werkgebied in de zuidvleugel van de Randstad. Dit heeft geleid tot een stedenbouwkundig Masterplan op Hoofdlijnen van de OCS, dat op 19 november 2019 is aangeboden aan de gemeente Schiedam. Het plan gaat uit van een stedelijk woongebied (maximaal 3.500 woningen), met tevens werkgelegenheid en ondersteunende voorzieningen. Ook gaat het Masterplan van de OCS uit van een verlenging van de huidige stationskap in oostelijke richting en een onderdoorgang onder het spoor richting de Boerhaavelaan / Schiedam-Oost.

Voor de ontwikkeling van Schieveste tot woongebied is een nieuw bestemmingsplan noodzakelijk, dat de ambities en kaders uit het Masterplan op Hoofdlijnen mogelijk maakt. Globaal dient de bestemming 'Gemengd' te worden omgezet naar 'Woongebied'. Voorliggend bestemmingsplan voorziet in het formele, juridisch-planologische kader voor de ontwikkeling van Schieveste. Bestemmingsplan met verbrede reikwijdte In het kader van de Nationale Woonagenda is Schieveste aangewezen als concrete versnellingslocatie die bijdraagt aan de bouwopgave in de regio. Het Rijk ondersteunt de opgave met geld voor pilots en mankracht. Verder kunnen onder voorwaarden projecten onder de Crisis- en herstelwet tijdelijk afwijken van bepaalde normen zodat tijdwinst kan worden geboekt. Voorliggend bestemmingsplan is daarom aangemeld als project op basis van de Crisis- en herstelwet (Chw). De formele goedkeuring hiervan vond plaats in de ministeriële regeling van 4 oktober 2019. Op basis daarvan kan de raad het bestemmingsplan met verbrede reikwijdte vaststellen. Naast het vereenvoudigen en versnellen van het project, kan met de Chw worden geëxperimenteerd met de mogelijkheden die de Omgevingswet in de nabije toekomst gaat bieden.

Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

7

Voor gebieden waar grootschalige transformatie plaatsvindt (vaak van bedrijvigheid naar wonen) biedt een bestemmingsplan met verbrede reikwijdte de meeste mogelijkheden. Voor transformatiegebieden, herontwikkelingslocaties en afwijkingsregels kan namelijk het uitvoeren van de benodigde onderzoeken (b.v. geluid, bodem) worden doorgeschoven naar het moment dat er voor een concreet plan een aanvraag wordt ingediend. In het huidige systeem is het zo dat alle onderzoeken bij de vaststelling van het bestemmingsplan moeten zijn uitgevoerd. Op dat moment is vaak nog niet duidelijk hoe een concreet plan er uit komt te zien. Om de uitvoerbaarheid en eventuele risico's van het plan inzichtelijk te maken zijn in opdracht van de OCS reeds vele onderzoeken uitgevoerd op het niveau van het Masterplan op Hoofdlijnen. In het verlengde hiervan zijn in het kader van het voorliggende bestemmingsplan ook diverse aspecten nader beschouwd en doorgerekend. Om evenwel niet een 'krimpfolieplan' om het Masterplan te leggen is in het bestemmingsplan, anticiperend op het gedachtegoed van de Omgevingswet, gewerkt met diverse voorwaardelijke verplichtingen en spelregels. Hiermee kan een wijziging in de stedenbouwkundige opzet in een later stadium zonder bestemmingsplanwijziging plaatsvinden, als dan maar wordt aangetoond dat wordt voldaan aan de weten regelgeving op de verschillende milieuvlakken.

Ook hoeft er niet meer strikt gekeken te worden of onderwerpen 'ruimtelijk relevant zijn', voldoende is het als er een relatie is met de fysieke leefomgeving. Er wordt nader bezien of voor het plangebied voor de onderwerpen die raken aan de fysieke leefomgeving de betreffende regeling in de Algemene Plaatselijke Verordening (APV) kan worden ingetrokken. Deze onderwerpen krijgen dan een plek in het bestemmingsplan met verbrede reikwijdte. Tot slot is een van de doelstellingen van een bestemmingsplan met verbrede reikwijdte om de voorspelbaarheid van de besluitvorming te verbeteren. Dit bestemmingsplan draagt bij aan deze doelstelling doordat per onderwerp dat raakt aan de fysieke leefomgeving is benoemd hoe dit onderwerp zich verhoudt tot het masterplan, hoe het is verwerkt in het bestemmingsplan en wat het afwegingskader is om ontwikkelingen toe te staan die het bestemmingsplan niet rechtstreeks mogelijk maakt. Vooral met de laatste wordt de voorspelbaarheid vergroot en het besluitvormingsproces transparanter.

1.2

Ligging plangebied

Het plangebied ligt ingeklemd tussen de rijksweg A20 aan de noordzijde, en de metro/spoorlijn Rotterdam – Delft/Den Haag/Hoek van Holland aan de zuidzijde. Ten zuiden van het spoor ligt woonwijk Schiedam-Oost, en meer ten zuidwesten het centrum van Schiedam. Ten noorden van de A20 ligt bedrijventerrein Spaanse Polder en 's-Graveland. Aan de oostzijde vormt de gemeentegrens met Rotterdam de grens van het plangebied en aan de westzijde de Schie. De bestaande kap over het spoor en een deel van de spoorlijn tot aan de ondertunneling richting de Boerhaavelaan maken tevens deel uit van het bestemmingsplangebied. De globale ligging van het plangebied is weergegeven in afbeelding 1.1. De exacte begrenzing is opgenomen op de verbeelding.

Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

8

Afbeelding 1.1 - Globale ligging en begrenzing plangebied

1.3

Geldende bestemmingsplannen

In het plangebied zijn momenteel 4 geldende bestemmingsplannen van kracht, welke met dit plan gedeeltelijk worden herzien. Het betreft de volgende plannen (in volgorde van vaststelling): Bestemmingsplan

IMRO-nummer

Vastgesteld door Raad

Parapluplan Parkeren

NL.IMRO.0606.BP0044-0002

5 juni 2018

Paraplu-bestemmingsplan Wonen

NL.IMRO.0606.BP0033-0002

4 mei 2015

Schieveste

NL.IMRO.0606.BP0008-0001

2 februari 2012

Oost

NL.IMRO.0606.BP0004-0002

27 oktober 2011

Hieronder wordt een nadere toelichting gegeven op de vigerende plannen in relatie tot het nieuwe bestemmingsplan 'Schieveste 2021'. Parapluplan Parkeren De gemeente Schiedam acht het wenselijk om bij nieuwe ontwikkelingen voldoende parkeergelegenheid op eigen terrein te realiseren. In voorliggend plan wordt een parkeernorm gehanteerd, die lager ligt dan de gebruikelijke parkeernormen binnen de bandbreedtes volgens het CROW. Deze parkeernorm wordt onderbouwd door onder meer het multimodaal ontsloten ligging van de planlocatie in de Randstad, de beoogde doelgroep en de verschillende ontwerptoepassingen die sturen op het verminderen van autobezit. De parkeernorm is nader toegelicht onder paragraaf 6.8. Paraplu-bestemmingsplan Wonen In het 'Paraplu-bestemmingsplan Wonen' is door de gemeenteraad voor heel Schiedam een uniforme definitie voor 'woning' toegevoegd aan de bestemmingsplannen. Deze definitie van woning wordt overgenomen in voorliggend bestemmingsplan Schieveste 2021. Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

9

Schieveste Het vigerende bestemmingsplan 'Schieveste' gaat uit van een gemengd gebied met primair een kantorenprogramma. Met voorliggend plan wordt een woongebied beoogd. Op grond van het vigerende bestemmingsplan is dit in functioneel opzicht niet mogelijk. Gelet hierop wordt met het voorliggende bestemmingsplan een nieuw juridisch-planologisch kader geboden om de gewenste ontwikkeling mogelijk te maken. Oost Een deel van de in het bestemmingsplan "Oost" opgenomen bestemming 'Verkeer - Railverkeer' is meegenomen in dit bestemmingsplan. Hier wordt een onderdoorgang onder het spoor door gerealiseerd. Omdat deze onderdoorgang essentieel is voor de ontwikkeling van Schieveste, is ervoor gekozen de onderdoorgang specifiek aan te duiden en mee te nemen in dit bestemmingsplan.

1.4

MER

In het kader van de bestemmingsplanprocedure wordt een m.e.r.-(milieueffectrapportage) procedure doorlopen, in het kader waarvan een Milieueffectrapport (MER) is opgesteld. In het MER zijn de effecten van Schieveste op de omgeving en in het gebied onderzocht, met in de basis een plan met 3.000 woningen, 92.300 m2 voorzieningen en een verlengde stationskap aan de oostzijde (en ondertunneling onder het spoor door), en als alternatief hetzelfde plan maar dan zonder verlengde kap. Tevens zijn een aantal thema's - waaronder een groter aantal woningen (3.500) en mobiliteit - aan een gevoeligheidsanalyse onderworpen. In Hoofdstuk 4 Milieueffectrapportage worden de resultaten van het MER nader toegelicht.

1.5

Leeswijzer

Het bestemmingsplan bestaat uit drie delen:   

de toelichting: hierin worden de overwegingen beschreven die hebben geleid tot het geven van een bepaalde bestemming, evenals een uitleg van de gebruikte bestemmingen; de regels: hierin wordt per bestemming een omschrijving gegeven van het toegestane gebruik en de toegestane bebouwing van de in dit plan begrepen gronden, en; een verbeelding/plankaart, met daarop aangegeven de bestemmingen van alle gronden.

De grote omvang van de gebiedsontwikkeling leidt tot een gefaseerde bouw van Schieveste (fases 1 tot en met 5). Het bestemmingsplan maakt de totale ontwikkeling van Schieveste op basis van het Masterplan mogelijk. De onderzoeken zijn ook op (de situering uit) het Masterplan gebaseerd. De nadere uitwerking van de plannen vindt momenteel plaats en loopt nog wel enkele jaren door. Niet uit te sluiten valt dat de daadwerkelijke bouwplannen op onderdelen afwijken van het Masterplan. Daartoe is het bestemmingsplan globaal van aard en zijn specifieke juridische bepalingen opgenomen om een aantal milieuaspecten nader te beschouwen, mocht dit het geval zijn. Aangezien het bestemmingsplan is aangemerkt als een bestemmingsplan met verbrede reikwijdte onder de Crisis- en herstelwet, is de bovenomschreven aanpak goed mogelijk. De inhoud van deze toelichting is als volgt opgebouwd:  



Hoofdstuk 2 beschrijft de geschiedenis en de ruimtelijke en functionele beschrijving van het plangebied. De visie op het plangebied is beschreven in hoofdstuk 3. Op basis van verschillende aspecten wordt een beeld gevormd van herontwikkeling van het plangebied, gebaseerd op het Masterplan op Hoofdlijnen. In hoofdstuk 4 zijn de effecten van Schieveste op de omgeving in het gebied beschreven, aan de Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

10

     

hand van het MER. In hoofdstuk 5 wordt het proces toegelicht, waarbij de afwegingen die zijn gemaakt ten aanzien van de ruimtelijke visie en de milieukundige effecten worden verantwoord. In hoofdstuk 6 is een beknopt overzicht opgenomen van de belangrijkste beleidsvisies van andere overheden die relevant zijn voor het plangebied. Hoofdstuk 7 beschrijft de planologische en milieutechnische randvoorwaarden voor het plan. In hoofdstuk 8 worden de gehanteerde bestemmingen met bijbehorende regeling beschreven. Hoofdstuk 9 heeft betrekking op de economische uitvoerbaarheid van het plan. Hoofdstuk 10 behandelt ten slotte de maatschappelijke uitvoerbaarheid. Hierin worden de resultaten beschreven van het gevolgde participatie proces en het vooroverleg conform artikel 3.1.1 Bro.

Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

11

Hoofdstuk 2 Beschrijving bestaande situatie 2.1

Ontstaansgeschiedenis

Schieveste is gelegen aan de noordoostzijde van Schiedam. Nadat in de tweede helft van de 19e eeuw de spoorlijn en het station (geopend op 3 juni 1847) zijn aangelegd, is de kern in noordoostelijke richting gegroeid. In eerste instantie werd bebouwing opgericht langs de Schiedamse Schie, in meer noordelijke richting. Er ontstond lintbebouwing langs het water, en enkele gebouwen rond het station. Van 1848 tot circa 1940 hebben slechts beperkte infrastructurele aanpassingen plaatsgevonden op Schieveste (afbeelding 2.1). Zo werd in 1889 het oorspronkelijke stationsgebouw vervangen door nieuwbouw van een ontwerp van Dirk Margadant.

Afbeelding 2.1: historische ontwikkeling Schieveste (bron: topotijdreis.nl)

Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

12

Na de Tweede Wereldoorlog groeide de kern verder richting de oostelijk gelegen polder van OudMathenesse. De bebouwing klemde zich in tussen spoorlijn en de Schiedamse Zeedijk. De wederopbouw zorgde voor snelle uitbreiding richting Rotterdam. Omstreeks 1958 is de volledige polder bebouwd, waarna in 1963 een nieuw stationsgebouw werd gebouwd met een opvallend geconstrueerde stationshal en aan het lager gelegen stationsplein een bijzondere vijfhoekige luifel. In 1965 werd tevens een nieuwe spoorlijn aangelegd. Ook de Spangensche Polder, nu beter bekend als de Spaanse Polder, werd steeds verder uitgebreid. In 1929 is het rijksmonument de Van Nelle Fabriek gebouwd, waarna de bedrijvigheid en infrastructuur aan de noordzijde van het spoor steeds verder ontwikkelde. Aanvankelijk waren de bedrijfsactiviteiten voornamelijk georiënteerd op de haven van Rotterdam. Dat is nog te zien aan de vijf insteekhavens. In 1969 werd de aanleg van het wegvak Schiedam - Vlaardingen West, onderdeel van de rijksweg A20, voltooid. Een rijtje huizen langs de Schie, uit begin 20e eeuw, moest wijken voor de aanleg van de nieuwe weg (afbeelding 2.2.). Hiervan zijn nog funderingen aanwezig in de bodem.

Afbeelding 2.2: voormalige rij woningen aan de noordzijde van station Schieveste Met de komst van de rijksweg werd de locatie Schieveste ruimtelijk geïsoleerd tussen de Schie, de rijksweg A20, lokale wegen en het spoor en station. De eerste ontwikkelingen van Schieveste dateren van eind jaren '80, namelijk de huidige kantoortorens aan de Overschieseweg. Aan de oostzijde werden volkstuinen opgericht (grondgebied gemeente Rotterdam), maar verder bleef het gebied lange tijd onbebouwd. Pas in de jaren '90 werden concrete plannen gemaakt voor het ontwikkelen van het gebied tot woon- en/of werklocatie. In 2002 is een eerste Masterplan Schieveste "Kansrijk voor de regio" gepresenteerd. Dit Masterplan vormde de basis voor een nieuw multifunctioneel stadsdeel met kantoren, bedrijvigheid, woningen en ontmoetings- en ontspanningsgelegenheden. De kantoorfunctie was de programmatische drager van dit plan voor Schieveste. De financiële en de daarop volgende economische crisis zorgden voor grote veranderingen in de bouwsector en de marktvraag. In zowel de woningbouwmarkt als de kantorenmarkt daalde de vraag sterk, in combinatie met een forse planvoorraad. In de jaren '90 zijn er meerdere initiatieven geweest om het kantorenareaal aan de noordzijde van het spoor uit te breiden, wat met de realisatie van het DCMR-gebouw en het Lentiz Life-college slechts beperkt is gelukt.

Alleen aan de zuidzijde van het spoor (Spoorstraat 20) is nog kantoorruimte gerealiseerd in een mixeduse gebouw, waarvan de kantoorruimten nog in gebruik zijn. Hierna viel de vraag naar nieuwe kantoren in dit gebied volledig weg. De ontwikkelingen rond Schieveste vroegen om een actualisatie van het Masterplan. Deze actualisatie betrof met name de ontwikkelingsstrategie voor het gebied, waaronder fasering van de plannen en grotere duurzaamheidsambities. Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

13

Eind 2009 heeft het College van B&W de actualisatie van het Masterplan toegezegd aan de gemeenteraad, waarna in 2010 het Masterplan Schieveste werd geactualiseerd. Het programma werd verdeeld over zes deelgebieden, een aanzienlijk groter gebied dan de voorliggende planlocatie.

Afbeelding 2.3: Deelgebieden actualisatie voorgaand Masterplan Schieveste (2002) in relatie tot de ligging van voorliggend plangebied Eén van de deelgebieden bevindt zich ten zuiden van het spoor. Hier is het bestemmingsplan "Oost" (vastgesteld door de gemeenteraad op 27 oktober 2011) van kracht. Onder meer het station en Stationsplein, grenzend aan de wijk Oost, zijn onderdeel van deze eerste fase die reeds is voltooid. De begrenzing van de overige deelgebieden reikt van de aansluiting op de rijksweg aan de westzijde tot de Tjalklaan aan de oostzijde. Het meest oostelijk gelegen deelgebied 4 wordt gevormd door de volkstuinen, op grondgebied van de gemeente Rotterdam. De overige deelgebieden zijn gelegen op het grondgebied van de gemeente Schiedam. Op 2 februari 2012 is het bestemmingsplan “Schieveste” vastgesteld. In lijn met de ontwikkelstrategie zoals bepaald in de actualisatie van het Masterplan zijn in dit bestemmingsplan enkel de ontwikkelingsmogelijkheden van fase 2 mogelijk gemaakt. Het doel was nog steeds om Schieveste te ontwikkelen tot een hoogwaardig, gemengd stedelijk gebied met aantrekkelijke mix van functies. De afgelopen jaren zijn enkele onderdelen uit het voorgaande Masterplan (2002) uitgevoerd. Deze ontwikkelingen bevonden zich primair ten zuiden van het station (fase 1) en er is geïnvesteerd in de bereikbaarheid van het gebied (o.a.

een tunnel onder de A20 en de ontsluitingsweg ten westen van de Schie). Ook heeft de gemeenteraad van Schiedam op 13 september 2015 het bestemmingsplan 'Schieveste fase 5' vastgesteld, waarmee de ontwikkeling van de bioscoopcomplex Euroscoop met hotel, horeca, sportvoorzieningen, kinderindoorspeelplaats en parkeervoorzieningen mogelijk is gemaakt. De bioscoop opende in 2017 en het hotel wordt verwacht in 2021. Het parkeervolume dat is neergezet functioneert onder andere als P+R. Nieuwe bruggen verbinden deze fase met de rest van Schieveste.

Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

14

Voor de overige fases, 2, 3 en 4, bleek als gevolg van de economische crisis en gewijzigde marktomstandigheden het voorgaande Masterplan niet of nauwelijks meer uitvoerbaar. Binnen voorliggend plangebied zijn slechts twee kantoortorens (jaren '90), nieuwbouw van DCMR Milieudienst Rijnmond (2009) en een VMBO/MBO school, het Lentiz Life college (2010) gerealiseerd. De openbare ruimte is deels tijdelijk ingericht met onder meer een langgerekte P+R voorziening (parallel aan het spoor) en tijdelijke vestiging van Zuid-Hollands Infra Park (2016) en een met Europese subsidie ontwikkelde innovatieve waterberging onder de weg. Grote stukken van het gebied liggen braak (afbeelding 2.4). Concrete plannen voor een volledige gebiedstransformatie zijn tot op heden nog niet tot uitvoering gebracht. In 2020 is door OCS een nieuw Masterplan op Hoofdlijnen voor Schieveste gepresenteerd. Het ziet enkel toe op de gronden tussen de Schie en de volkstuinen, globaal overeenkomstig fase 2 en 3 van het Masterplan uit 2010 (afbeelding 2.3). Voorliggend bestemmingsplan is daarop gebaseerd.

Afbeelding 2.4: Huidige situatie gebiedsindeling Schieveste

Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

15

2.2

Ruimtelijke beschrijving

Begrenzing plangebied Aan de westzijde wordt het plangebied begrensd door de Overschieseweg en de Schiedamse Schie. Aan de noordzijde vormt de A20 de begrenzing van het plangebied. Aan de oostzijde loopt het plangebied tot de gemeentegrens met Rotterdam. Aan de zuidzijde grenst het plangebied aan de Horvathweg en station Schieveste. De stationskap en de ondertunneling onder het spoor door richting de Boerhaavelaan maken tevens deel uit van het bestemmingsplangebied. Huidige stedenbouwkundige opzet en bebouwing Het plangebied vormt ruimtelijk gezien een typerend, langgerekt gebied met een bruto oppervlakte van circa 8 hectare. Het gebied heeft een breedte van circa 700 meter. De stedenbouwkundige opbouw van het gebied heeft door de jaren heen gefaseerd globaal van west naar oost plaatsgevonden. Aan de westkant van het gebied, langs de Overschieseweg, staan twee kantoortorens in eenzelfde bouwstijl. De torens van elk circa 5.000 m 2 b.v.o. zijn gebouwd in de jaren '1990 en gericht op traditioneel autogebruik met een ruime hoeveelheid parkeervoorzieningen. In 2009 is direct ten oosten van de torens, tegenover station Schieveste, het kantoor van de DCMR Milieudienst Rijnmond gevestigd. Het gebouw telt zeven verdiepingen met een kleine opbouw als accent. Parkeren is opgelost door middel van een parkeergarage onder het gebouw.

Even verderop, ter hoogte van de De Hoopstraat, is de middelbare school (VMBO en MBO) Lentiz Life College gevestigd. Het U-vormige gebouw ligt evenwijdig aan de rijksweg A20, en is gebouwd in 2010. Het gebouw valt op door de rode baksteen en het felle kleurgebruik in het bovenste volume. De entree van de school bevindt zich aan de zuidzijde, tegenover de P+R (afbeelding 2.5). Het gebied tussen de school en het kantoor van de DCMR ligt tot op heden braak en heeft weinig verblijfskwaliteit. In 2009/2010 is ook de Parallelweg aangelegd, waarlangs een voetgangersboulevard is ingericht met bomen, verlichting en voorzieningen voor huisvuil. Onder de Parallelweg is een grootschalige waterbergingsvoorziening aangelegd, ten behoeve van de wateropvang bij extreme buien voor het hele gebied, zoals was opgenomen in de kantorenvisie uit 2003. Aan de overzijde van de Parallelweg, de interne ontsluitingsweg, langs het spoor een tijdelijke P+R voorziening aanwezig. Tot slot is ten oosten van de school een tijdelijke vestiging van het Zuid-Hollands Infra Park (ZIP) gebouwd, inclusief buurtwerkplaats en parkeerplaats aan de noordzijde. De gronden ten oosten van deze tijdelijke bebouwing, tot aan de oostelijke plangrens nabij de volkstuinen, liggen eveneens braak.

Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

16

Afbeelding 2.5: huidige situatie Schieveste, met links de voetgangersboulevard en rechts het treinstation en de P+R

Afbeelding 2.6: huidige situatie Schieveste Verkeer, infrastructuur en parkeren

Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

17

Het plangebied is multimodaal ontsloten. Het gebied grenst direct aan de noordzijde van het station Schiedam Centrum. Dit is naast een treinstation ook een halte voor tram, metro en bus. Voor autoverkeer is de locatie in potentie goed bereikbaar, met de ligging tussen twee afritten van de A20. Aan de westzijde afslag 11, Schiedam, aan de oostzijde de afslag 12, Rotterdam-Delfshaven. Het plangebied zelf is per auto vanaf de westkant bereikbaar via een brug over de Schie en de Overschieseweg, die doorloopt onder de spoorlijn en de A20. Aan de noordzijde is het gebied verbonden met bedrijventerrein de Spaanse Polder via een tunnel onder de A20 (de De Hoopstraat, zie afbeelding 2.7). De interne wegenstructuur voor zowel auto's als fietsers vormt een lus vanaf de Overschieseweg. Aan de zuidzijde van het plangebied, op een strook naast het spoor is nu een zone aangemerkt als P+R voor station Schiedam Centrum. De parkeergarage van het bioscoopcomplex heeft ook een P+R-voorziening, die dient als vervanging voor de tijdelijke P+R voorziening op Schieveste. Per fiets is het plangebied goed bereikbaar vanaf de kant van de Schie en via enkele fietsroutes, waarvan één onder de A20 via de De Hoopstraat doorgaat naar Spaanse Polder. In het plangebied rijden fietsers op de rijbaan. Voor fietsers is een doorsteek aanwezig richting de oostelijke afslag (Delfshaven) van de A20.

Deze doorsteek is tevens in gebruik als calamiteitenroute voor hulpdiensten.

Afbeelding 2.7: huidige situatie fiets- en wegenstructuur Schieveste

2.3

Functionele beschrijving

Schieveste is gelegen in een dynamisch gebied. In de omgeving van het plangebied zijn verschillende functies aanwezig (afbeelding 2.8). Ten noorden van het plangebied ligt het bedrijventerrein Spaanse Polder. Dit ligt deels in gemeente Schiedam en deels in de gemeente Rotterdam. Rond dit bedrijventerrein is een geluidzone van kracht (afbeelding 2.9). Het plangebied ligt voor een deel binnen deze contour. De bedrijventerreinen Spaanse Polder en 's-Graveland maken bestemmingen tot maximaal milieucategorie 5.3 mogelijk voor een deel van het gebied. Voor de delen aangrenzend aan het plangebied, binnen de gemeente Schiedam, is maximaal milieucategorie 4 mogelijk. De feitelijke aanwezige bedrijvigheid heeft lagere milieucategorieën. Het is daarom de intentie om de milieucategorieën met een nieuw bestemmingsplan te verlagen conform de feitelijk aanwezige situatie. Het ontwerpbestemmingsplan ' 's-Graveland & Spaanse Polder 2020' is op 9 juli 2020 vrijgegeven. Naar verwachting wordt dit bestemmingsplan eind 2020 vastgesteld.

Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

18

Afbeelding 2.8: functies in de omgeving van het plangebied

Afbeelding 2.9: geluidzone (blauwe lijn) rond het bedrijventerrein Spaanse Polder/'s-Graveland (rood gearceerd) Ten oosten van het plangebied ligt een volkstuinencomplex, met daarachter een doorgaande weg (de Tjalklaan) en een tankstation. Ten zuiden van het gebied bevindt zich het spoor, het station en daarachter de woonwijk Schiedam-Oost. Iets verder ten zuidwesten is de binnenstad van Schiedam gelegen. Ten westen van het plangebied is de Schie gelegen, met daarachter de bioscoop (Euroscoop) met diverse bijbehorende leisure- en horecafuncties, en een brandweerkazerne aan de overzijde van het spoor. Ook wordt op korte termijn een hotel gebouwd aan de westzijde van de Schie.

Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

19

2.4

Cultuurhistorische waarden en monumenten

De provincie Zuid-Holland heeft een cultuurhistorische waardenkaart, waarop voor zowel landschap, archeologie als gebouwde monumenten staat aangegeven wat de kenmerken zijn en welke waarde er aan toebedeeld is. Het beleid is voornamelijk gericht op het versterken en behouden van de aanwezige cultuurhistorische kenmerken. Voorliggend plangebied vormde tot de 19e eeuw een braakliggend terrein. De gebouwen die vanaf de 19e eeuw zijn gebouwd (paragraaf 2.1) hebben geen cultuurhistorische waarde. Aangezien de Schie (als enig cultuurhistorisch waardevol element in de directe nabijheid van het plangebied) niet wordt aangetast, zal het voornemen geen afbreuk doen aan de cultuurhistorische waarde van Schieveste. Onderdeel van het Masterplan is juist om de waarde van de rivier fors te vergroten door aan deze zijde een openbare oever / verblijfsgebied te realiseren; zie ook hoofdstuk 3.

Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

20

Hoofdstuk 3 Masterplan op hoofdlijnen In november 2019 is het masterplan op hoofdlijnen gereed gekomen (bijlage 2). Dit masterplan, zoals beschreven in deze paragraaf, omvat de hoofdlijnen voor de ontwikkeling van Schieveste. Voorliggend bestemmingsplan omvat een globale en flexibele bestemmingsplanreling die de juridische kaders voor de totale ontwikkeling van Schieveste borgt, in lijn met de hoofdopzet en uitgangspunten uit het masterplan van november 2019. Dat neemt niet weg dat er inmiddels in het doorgaande ontwerpproces van Schieveste nadere inzichten zijn/worden verkregen, en dat op basis hiervan op onderdelen andere ontwerpkeuzes worden gemaakt. Er is echter nog geen sprake van een vastgestelde uitwerking. Derhalve zijn de onderzoeken in dit bestemmingsplan gebaseerd op de situering uit het masterplan. De regels en verbeelding van het bestemmingsplan zijn wel flexibel van aard, zodat ruimte is voor nadere uitwerkingen. Via specifieke juridische regelingen is geborgd dat bij veranderingen ten opzichte van het masterplan een aantal milieuaspecten opnieuw moeten worden beschouwd.

3.1

Aanleiding

Gemeente Schiedam, Metropool Regio Rotterdam Den Haag en Provincie Zuid-Holland staan voor een grote woningbouwopgave. In het kader van de Verstedelijkingsalliantie zijn afspraken gemaakt tussen de partners over het ontwikkelen van 170.000 woningen in de regio, die bij voorkeur worden gerealiseerd rondom OV-knooppunten. Nieuwe woonconcepten, betaalbare woningen en duurzaamheid moeten hier hand in hand gaan. Door de Ontwikkelcombinatie Schieveste (OCS), een consortium dat bestaat uit Van Omme & De Groot, Dura Vermeer, VolkerWessels Vastgoed en Synchroon, zijn op eigen initiatief plannen gemaakt om een deel van de totale verstedelijkingsopgave op OV-knooppunt Schieveste in Schiedam te realiseren. Op 19 december 2018 heeft OCS, een grondreserveringsovereenkomst met de gemeente Schiedam gesloten voor Schieveste. In juli 2019 heeft de gemeente Schiedam de publiekrechtelijke kaders voor de ontwikkeling van Schieveste vastgelegd in het Kwaliteitsplan Schieveste. In november 2019 heeft de OCS haar masterplan aangeboden aan de gemeente Schiedam. Het masterplan (bijlage 2) is getoetst aan het Kwaliteitsplan Schieveste (bijlage 1). Op basis hiervan is besloten een nieuw bestemmingsplan en bijbehorend MER voor te bereiden, evenals een gemeentelijke grondexploitatie.

Afbeelding 3.1. Plankaart Masterplan Schieveste (november 2019)

3.2

Planbeschrijving Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

21

3.2.1

Doelstellingen

Schieveste ambieert een voorbeeldplan te zijn voor Nederland op een aantal actuele thema's. In regionaal verband is de locatie onderdeel van de kennis-as Rotterdam - Den Haag, een overloopgebied voor starters en studenten. Schiedam kan daarmee haar programma's versterken, een bijdrage leveren aan de verstedelijkingsopgave en de klimaatadaptie en invulling geven aan de thema's uit de Nationale Omgevingsvisie (NOVI). Ook biedt het gebied kansen voor gebruik en functies die een rol spelen in de kennis-as en die gebaat zijn bij ontmoeting en samenwerking. Denk daarbij bijvoorbeeld aan vergadermogelijkheden, maar ook combinaties van innovatieve 'denkers' en 'makers'; ontmoetingen tussen kennisinstellingen en MBO-onderwijs; ontmoetingen tussen ondernemers en aanstormend talent (studenten). De doelstelling is om uiteindelijk ten minste 3.000 zelfstandige wooneenheden te realiseren, passend bij de gewenste verdichting rondom het station Schiedam Centrum. Daarbij bieden de plinten en de onderste bouwlagen ruimschoots mogelijkheden voor (ook) ander gebruik.

OCS heeft daarbij de volgende specifieke doelen gesteld: Circulariteit: tijdens het ontwerp van gebouwen in Schieveste wordt rekening gehouden met de robuustheid en levensverwachting van materialen en de de- en remontabiliteit van bouwdelen (het vervangen en hergebruiken, maar ook toevoegen van bouwdelen) en de flexibiliteit in het gebruik van gebouwen. Mobiliteit: Het uitgangspunt van OCS is meer ruimte voor voetgangers en fietsers en het stimuleren van duurzaam vervoer. De doelgroep en multimodaal ontsloten locatie leent zich voor een concept waarbij geen eigen auto voor de deur wordt geparkeerd, maar wordt ingezet op lopen, fiets, gebruik van OV en deelmobiliteit. Daarbij wordt gebruik gemaakt van Mobility as a Service'. Mobiliteit wordt een service, gebaseerd op een combinatie van openbaar vervoer, slimme deelsystemen voor auto’s en andere voertuigen en slechts een beperkte hoeveelheid eigen auto’s. Dit heeft impact op de parkeervraag, waardoor de norm substantieel kan worden verlaagd. In Schieveste wordt een lage parkeernorm gehanteerd (gemiddeld maximaal 0,3 pp per woning). Daarnaast worden flexibele parkeersystemen, veel ruimte voor fietsen, mogelijkheden voor deelmobiliteit en een uitgebreide laadinfrastructuur voor elektrische voertuigen geïmplementeerd.

Voor toekomstige bewoners wordt een financieel aantrekkelijke regeling aangeboden, die het gebruik van deelconcepten bevordert ten opzichte van het eigen bezit. Met een eenvoudig reserveringssysteem via een app en flexibele contracten krijgen alle gebruikers inzicht en toegang tot het aanbod van deelmobiliteit. Dit kan bijdragen aan interactie met de omgeving en stimulering van gebruik van duurzaam vervoer. Klimaatadaptatie: het plan is bestendig tegen hittestress, stortbuien en droogte en bevordert met het ontwerp van het openbaar gebied, de groene binnentuinen en de gebouwen de biodiversiteit. Daarmee wordt klimaatadaptatie gezien als belangrijk onderdeel voor een toekomstbestendig woon- en werkgebied in Schieveste. Gezondheid en welzijn: de opzet en inrichting van openbare en collectieve buitenruimten en de indeling van gebouwfuncties nodigen uit tot beweging en interactie tussen bewoners en gebruikers. Het installatieconcept in de woningen wordt integraal ontworpen, waarbij functionaliteit, duurzaamheid en gebruiksvriendelijkheid de uitgangspunten vormen. De woningen worden dusdanig ontworpen dat een optimale bezonning plaatsvindt. Tot slot wordt bij de fasering rekening gehouden met afscherming van geluid van de rijksweg en het spoor. Participatie: er wordt veel waarde gehecht aan een zorgvuldig participatietraject.

Dat traject heeft al plaatsgevonden tot aan de totstandkoming van dit Masterplan en zal gecontinueerd worden in de fase van verdere uitwerking. Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

22

3.2.2

Kernwaarden

Het Masterplan gaat uit van de volgende vier kernwaarden: 1. Ultiem verbonden: Schieveste is een gebied dat ultiem verbonden is, zowel voor voetganger, fietser, automobilist als reiziger met openbaar vervoer. Met de directe ligging aan het station Schiedam Centrum wordt het gebied autovrij gemaakt, behalve de wegen naar de parkeerhuizen. Leveranciers en vuilophaaldiensten rijden elektrisch. De focus ligt op duurzame mobiliteit en verbondenheid. Dit wordt bereikt door onder andere de auto-ontsluiting te beperken tot de bestaande Parallelweg, de tunnel naar de De Hoopstraat en door de bestaande fietsstructuren richting Delft, Schiedam en Rotterdam te versterken. 2. Eigen identiteit: Schieveste creëert een eigen gebiedsidentiteit: een stedelijk woonmilieu met bijbehorende voorzieningen, een variatie aan karakters in het plan, groene plekken en routes en verbindingen en het aantrekken van een nieuwe doelgroep. Hiermee krijgt het plan onderscheidende kwaliteit. 3. Enfilade als gebiedsdrager: Schieveste krijgt een herkenbare groene as ('enfilade') door het gebied waarmee de pleinen en programma’s aan elkaar zijn geregen. De groene ruimte fungeert tevens als hoofdroute voor wandelaars en fietsers. 4. Diversiteit in sferen: Schieveste krijgt twee stedelijke pleinruimten (het Stationsplein aan de Schie en het Sportplein) en twee grote groene ruimten voor de buurt.

De ruimten zorgen voor verschillende sferen in het gebied, met daarbij passende functies in de plinten. 3.2.3

Beschrijving

Ruimtelijke opbouw Schieveste wordt de nieuwe entree van Schiedam aan de noordzijde, gemarkeerd door een iconisch gebouw van circa 120 meter hoog direct aan de naamgever van de stad: de Schie. Het openbaar gebied, de ‘enfilade’, is de groene verbinding door het hele plan en verbindt de vier plandelen met elkaar (afbeelding 3.2).

Afbeelding 3.2: schematische weergave deelgebieden (Masterplan Schieveste, november 2019)

Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

23

De groene as Het plan is opgebouwd uit een basisstructuur met verschillende groenzones en -elementen. Het landschap en de openbare ruimte van Schieveste zijn ontworpen vanuit groen en water. Een groene en adaptieve leefomgeving vormt de basis voor het creëren van een aangenaam leefmilieu. Een aantrekkelijke as voor langzaam verkeer vormt de ruggengraat van het plan. Hierlangs loopt een informele, openbare route die zowel bewoners van Schieveste als van Schiedam door het plangebied begeleidt. Deze route loopt door de verschillende sferen en deelgebieden van het plan. Vanuit deze ruggengraat vertrekken kleinschaligere paden richting de binnengebieden en de entrees van de gebouwen. Elke centrale openbare ruimte onderscheidt zich in karakter, vorm en maat en verhoudt zich tot de aangrenzende stedenbouwkundige structuren: de Schie, de snelwegonderdoorgangen en -talud, station en spoortalud, verbinding Schiedam-Oost met Schieveste en het volkstuinencomplex aan de oostzijde De enfillade sluit ook aan op het groene netwerk van Schiedam op een grotere schaal; van Beatrixpark naar de singels in Schiedam-Oost. Deelgebied 1:Stationsplein aan de Schie De Schie wordt beschouwd als centrale blauwe as, met kades die worden (her)ingericht met groen en wandelpromenades.

Voor de beide oevers, de bestaande viaducten en eventueel toe te voegen bruggen, zal een totaalplan voor de inrichting van de openbare ruimte worden opgesteld, waarbij er een hoogwaardig verblijfsgebied langs de Schie ontstaat met een sterke relatie met het noordelijk Stationsplein en duidelijke relaties tussen de verschillende fasen van Schieveste. De Schie is op Schieveste tot en met DCMR zichtbaar, voelbaar of ervaarbaar in de openbare ruimte. Ook wordt verbinding gelegd met de Schiekade aan de overkant, waar de Euroscoop met bijbehorende leisureen horecavoorzieningen en het toekomstig Hotel de Veste zich bevinden. Deelgebied 2: De Hoven Het eerste hof wordt gekenmerkt door de typologie van een knusse boomgaard, in een rechthoekig element, dat het gevoel geeft van een intieme en rustige ruimte. Het tweede hof bevat een element dat de vorm van een verdiept plein aanneemt, wat functioneert als speelplek, tribune of rustruimte waar bewoners, bezoekers en passanten elkaar ontmoeten. Deelgebied 3: Het Sportplein Het Sportplein initieert beweging en sporten, zowel voor de scholieren van het Lentiz Life College als voor de bewoners van het gebied. Niet met sterk afgelijnde sportvelden en hekken, maar door het informeel uitlokken van beweging en een vrij gebruik van de aanwezige infrastructuur.

Deelgebied 4: De Tuinen Deelgebied 'De Tuinen' lijkt op deelgebied 'De Hoven', maar de groengebieden zijn hier een stuk groter en gelegen in het deelgebied met meer woningtypes voor jonge gezinnen en ouderen. Hiervoor wordt er meer gebruiksgroen voorzien in de vorm van open grasweides. In de grootste van de twee tuinen in dit deelgebied bevinden zich moestuinen en een grote, collectieve kas.

Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

24

Afbeelding 3.3: impressie van de verschillende deelgebieden (Masterplan Schieveste, november 2019) Onderdoorgang Voorzien wordt in een nieuwe onderdoorgang onder het spoor, aan de oostzijde van het station, ter hoogte van de Boerhaavelaan. Met de onderdoorgang wordt de bestaande barrière (het spoorwegtalud) tussen Schieveste en de rest van Schiedam opgeheven. De onderdoorgang zal er voor zorgen dat de bedrijventerreinen, Schieveste, Schiedam Oost en de binnenstad van Schiedam beter met elkaar verbonden. Er zal daardoor meer interactie kunnen ontstaan tussen Schieveste en Schieveste, bijvoorbeeld ten aanzien van het gebruik van voorzieningen en scholen. Ook biedt het de mogelijkheid voor het realiseren van een tweede opgang naar het station. Groenstructuur Schieveste moet als stevige schakel onderdeel uitmaken van groene gordel van Beatrixpark tot Roel Langerakpark en Vroesenpark in Rotterdam. Het Zuidtalud van de A20 is ecologisch van groot belang als corridor tussen het groene midden van Schiedam en de Rotterdamse groengebieden aan de randzones langs de infrabundel. Deze corridorfunctie moet zo goed mogelijk in stand blijven. Door het realiseren van een recreatieve route door Schieveste en versterking van de bovengenoemde ecologische corridor kan Schieveste meer onderdeel gaan uitmaken van het stedelijk weefsel van Schiedam.

Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

25

Doelgroep In de visie van de gemeente Schiedam kunnen levensloopbestendig ontworpen woningen absoluut bijdragen aan het succes van Schieveste, zeker als die woningen langer dan 1 generatie mee gaan. Dat wil zeggen dat ze ook in de toekomst nog kunnen voldoen aan een veranderende woonwens van de bewoners. Door differentiatie in het woonprogramma en segmenten wordt Schieveste een inclusieve woonbuurt waar consumenten kunnen starten, doorgroeien en permanent kunnen blijven. Het Masterplan spreekt van de doelgroep 'de dynamische stedeling'. Uit marktonderzoek is gebleken dat een groot deel van de mensen binnen deze leefstijl op zoek is naar een betaalbare huurwoning in de directe nabijheid van voorzieningen en van een openbaar vervoersknooppunt. Het plan voor Schieveste zal in verschillende fases worden gebouwd, waardoor de samenstelling van het woonprogramma kan worden aangepast wanneer de markt daarom vraagt. Woonmilieu en programma Het Masterplan introduceert een grootstedelijk en veelzijdig woonmilieu in Schiedam. Het realiseren van dit voor Schiedam nieuwe woonmilieu sluit aan bij de doelstellingen van de huidige en (naar verwachting) toekomstige Woonvisie van de gemeente om meer differentiatie aan te brengen in woonmilieus.

Dit geldt ook voor het voorzieningenprogramma, dat aanvullend is op de voorzieningen elders in Schiedam en voor uitwisseling tussen dit gebied, de binnenstad en de wijken gaat zorgen. Hierdoor versterkt ook de kwaliteit van de wijken onderling. Dit werk- en voorzieningenprogramma is niet concurrerend met, maar complementair aan de Schiedamse binnenstad. Door de ligging aan het station kan het programma het bereik van Schieveste alleen overstijgen. Het Masterplan gaat uit van totaal ruim 275.000 m2 b.v.o. aan nieuw programma. De programmaonderdelen zijn: wonen, kantoren (nieuw), voorzieningen in de plint en (fiets)parkeren en mobiliteit. Schieveste krijgt een hoogstedelijk woonmilieu met hoofdzakelijk een- en tweepersoonsstudio’s met eigen voorzieningen, met openbaar vervoer op loopafstand en met betaalbare huur. Daarnaast voorziet het plan in reguliere huur- en koopappartementen (twee-, drie- en vierkamerwoningen) in verschillende prijsklassen. Daarbij wordt uitgegaan van een verdeling van minimaal 30% woningen in de sociale sector, minimaal 40% middeldure woningen en maximaal 30% dure woningen. In een dergelijk milieu passen ook uitstekend woon-werkwoningen, atelierwoningen en aanvullende voorzieningen zoals bijvoorbeeld een sportvoorziening, fysiotherapie, horeca, buurtsupermarkt of bakker.

Op plekken waar omwille van de hoge geluidbelasting eerder niet gewoond kon worden, is nu een alternatief programma met kantoren, horeca en voorzieningen in de plint en ruimte voor een studenthotel gepland. De plinten huisvesten verschillende programma’s, van publiek toegankelijk tot privaat (afbeelding 3.4). Juist de mix van wonen en programma’s met activiteiten maakt Schieveste tot een hoogstedelijk gebied, waar ook na kantoortijd levendigheid ontstaat.

Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

26

Afbeelding 3.4. plintfuncties (globale indicatie, bron: Masterplan Schieveste, november 2019) Bebouwingshoogte Omgevingsfactoren – zoals geluid, uitzicht en zonlichttoetreding – hebben geleid tot een asymmetrische hoogtedoorsnede in de stedenbouwkundige opzet, met aan de noordzijde hogere bebouwing dan aan de zuidzijde van het gebied. Binnen het plan brengt een combinatie van hogere en lagere bouwdelen maat en schaal in het gebied, waarmee, ondanks de behoorlijke dichtheid, lucht en ruimte en een aangename leefomgeving ontstaat. In het plan zijn verschillende hoogteaccenten voorzien, van circa 90 meter en van circa 120 meter.

Afbeelding 3.5. asymmetrische hoogtedoorsnede met (indicatief) in grijze cirkels de geluidemissie (Masterplan Schieveste, november 2019) Ontsluiting en parkeren Het binnengebied van Schieveste, de enfilade, wordt autovrij. Er wordt een lage parkeernorm gehanteerd, vanwege directe aanwezigheid van hoogwaardig openbaar vervoer en de stedenbouwkundige uitgangspunten en kernkwaliteiten van Schieveste. De parkeernorm voor auto's bedraagt gemiddeld over het hele gebied 0,3 autoparkeerplaats per woning (zie voorts paragraaf 6.8). Deze norm is haalbaar als er naast het aanbod aan OV ook alternatieven worden geboden, zoals deelauto's en professionele mobiliteitsdiensten.

Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

27

Het gebied wordt ontsloten via de noordelijke parallelweg, de Schievesteweg. Het autoverkeer kan het gebied primair aan de noordwestzijde verlaten, via de bestaande brug over de Schie, via de Noorderweg. Secundair kan het autoverkeer gebruik maken van de bestaande tunnel onder de A20 door, richting bedrijventerrein Spaanse Polder. De Overschieseweg, die in de bestaande situatie langs de Schie in zuidelijke richting loopt, wordt mogelijk afgesloten voor autoverkeer. Hierover is nog geen definitieve beslissing genomen en het bestemmingsplan laat beide opties open. De ontsluiting van het gebied naar de omgeving wordt versterkt door een nieuwe onderdoorgang onder het spoor, ter hoogte van de Boerhaavelaan. Daarmee worden het bedrijventerrein, Schiedam-Oost en de binnenstad van Schiedam beter met elkaar verbonden en wordt de bestaande barrière tussen Schieveste en de rest van Schiedam opgeheven. In het gebied zelf rijdt het autoverkeer over de noordelijke parallelweg, van waaruit men de auto kan parkeren in één van de drie parkeerhuizen. Ook verkeer voor diensten, zoals afvalinzameling en postbezorging, kan via deze weg de woningen bereiken. Uitsluitend calamiteitenverkeer kan ook in oostelijke richting het gebied in- en uitrijden. De gebouwde parkeervoorzieningen bestaan uit 9 lagen en zijn berekend op circa 400 parkeerplaatsen per parkeerhuis.

(Deel)mobiliteit kan hier een plek krijgen op de begane grond, waarmee het zichtbaar en toegankelijk is. De parkeerhuizen staan (grotendeels) los van de andere bebouwing op Schieveste. Hiermee zijn de gebouwen flexibel en demontabel en daarmee in staat mee te veranderen bij veranderende ambities en behoeften in de toekomst. Fietsen dient voor de nieuwe bewoners de comfortabelere keuze te zijn in verhouding tot de auto. Openbare fietsparkeerplaatsen zijn gesitueerd in de plint van het gebouwencluster langs het spoor, zodat de openbare ruimte wordt ontlast. Privé fietsparkeerplaatsen worden georganiseerd in de plinten van de gebouwen.

Afbeelding 3.6. ontsluiting en parkeren (Masterplan Schieveste, november 2019) Beeldkwaliteit Elk deelgebied heeft een eigen karakter, binnen het grotere geheel van Schieveste. Architectuur dient daarbinnen onderscheidend te zijn. Er wordt samenhang nagestreefd voor heel Schieveste, met diversiteit en variatie in de verschillende deelgebieden en onderdelen van het plan.

Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

28

In het Kwaliteitsplan Schieveste (zie 5.3.2) zijn op het gebied van beeldkwaliteit 10 elementen benoemd waaraan de toekomstige ontwikkeling van Schieveste moet voldoen: 1. Aandeel galerijwoningen: streven naar minder dan 10% van de woningen met een galerijontsluiting zichtbaar vanaf de openbare ruimte. 2. Invulling plint: er dient een hoogfrequente plint (gemiddeld elke 10 meter een entree tot woon- , voorzieningen-, of werkprogramma) te worden gerealiseerd met in deelgebied A en B een hoogte van 8-10 meter en in deelgebied C een hoogte passend bij het karakter van de openbare ruimte en het programma. 3. Divers gevelbeeld: de gebouwen op Schieveste worden door meer dan 1 architect ontworpen, waarbij elk gebouw als architectonische eenheid fungeert. Schieveste wordt door verschillende architecten ontworpen. 4. Hoogte- en breedteverhouding: parcellering en variatie in hoogte langs de A20 en het spoor. Gebouwen staan op de grond en gevels zijn niet breder dan hoog. 5. Maximale bouwhoogte en hoogteaccenten: bij bebouwing boven de 70 meter dient overleg plaats te vinden met de Inspectie Leefomgeving & Transport. Woonkwaliteit en programma zijn het uitgangspunt en dichtheid en bouwhoogte volgen daaruit. Hoogteaccenten zijn mogelijk tot 150 meter. Er moet worden aangetoond dat ondanks wind, luchtstromen en schaduw de verblijfskwaliteit in het gebied acceptabel blijft. 6.

Asymmetrische hoogtedoorsnede: de doorsnede (noord-zuid) van Schieveste is asymmetrisch, waarbij de bebouwing aan de snelwegzijde (noord) hoger is dan deze aan de spoorzijde (zuid). De verblijfskwaliteit dient binnen acceptabele normen te blijven en de bouwhoogte aan de snelwegzijde dient te zorgen voor optimale geluidswering van snelweggeluid. 7. Invulling dakoppervlak: dakoppervlak heeft zo veel mogelijk een dubbele bestemming. Daarbij kan gedacht worden aan (een combinatie van) verblijfsruimte, groen, waterberging en energieopwekking. 8. Relatie gebouw en openbare ruimte: gebouwen dragen bij aan een goede binnenbuitenrelatie ten opzichte van de openbare ruimte, zeker tot de eerste 10 meter. Schieveste heeft geen achterkanten en zo min mogelijk blinde gevels, maar er zijn wel overal ogen gericht op de straat. De parallelweg naast de A20 vormt hierop een uitzondering in verband met het parkeerprogramma dat hier een plaats zal krijgen. 9. Verblijfskwaliteit openbare ruimte: Het binnengebied heeft overal een hoge verblijfskwaliteit waarbij de sociale veiligheid voorop staat. Dat betekent naast een hoogfrequente plint en ogen op de straat dat de bebouwing aan de zuidzijde van het binnengebied niet hoger mag zijn dan de openbare ruimte daar breed is om zon tot op het maaiveld te kunnen garanderen.

Hier mag in overgangszones – van maximaal 30 meter lang – tussen deelgebieden A, B en C worden afgeweken. 10. Extra (verblijfskwaliteit)eisen openbare ruimte en bebouwing langs de Schie: Voor de beide oevers, de bestaande viaducten en eventueel toe te voegen bruggen, zal een totaalplan voor de inrichting van de openbare ruimte worden opgesteld, waarbij er een hoogwaardig verblijfsgebied langs de Schie ontstaat met een sterke relatie met het noordelijk Stationsplein en duidelijke relaties tussen de verschillende fasen van Schieveste. De Schie is op Schieveste tot en met de DCMR zichtbaar, voelbaar of ervaarbaar in de openbare ruimte. De waterkering langs de Schie bestaat uit een waterstaatswerk (18 meter aan weerszijden, gemeten vanuit de waterlijn) en een beschermingszone (nog eens 15 meter aan weerszijden van het waterstaatswerk). Ter plaatse van het waterstaatswerk is in principe geen bebouwing toegestaan. Het Hoogheemraadschap van Delfland hanteert als uitgangspunt dat gebouwen op een afstand van ten minste 10 meter vanaf de Schie worden gebouwd. Er dient in het ontwerp rekening gehouden te worden met zichtlijnen langs de Schie. De ruimte onder de A20 verdient daarbij bijzondere aandacht. Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023

29

Door OCS zijn, aanvullend op de bovenstaande eisen uit het Kwaliteitsplan, een aantal aanvullende aspecten op het gebied van beeldkwaliteit benoemd:         

Ontwerp als samenstelsel van meerdere gebouwen, in plaats van één groot gebouwencomplex. Zichtbare en uitnodigende entrees, met zorgvuldig ontworpen overgangen tussen openbaar en privaat. Verticaliteit van de gevels. Bij galerijwoningen: integratie van galerijen in het ontwerp van de gevels om dominantie in het gevelbeeld te voorkomen. Plinten onderscheidend van de hoofdmassa’s van de gebouwen. Beëindiging van de gebouwen met een setback op bovenste verdiepingen. Duurzame materialisering die met de tijd mooi verouderen. Verschil van ontwerp en uitstraling tussen de buitenzijde en binnenwereld van Schieveste. Continuïteit in de enfilade, maar diversiteit in landschap, openbare ruimte en functies op maaiveld per deelgebied.

Afbeelding 3.7. impressie totaalbeeld Masterplan Schieveste Ontwikkeling en fasering Schieveste bevindt zich op een uitdagende plek, die 'harde randen' in de vorm van de A20 en het spoor en randvoorwaarden zoals geluid en fijnstof met zich meebrengen. Dit wordt gecompenseerd door positieve kwaliteiten als een uitstekende OV-bereikbaarheid en een ontwerp met laag autogebruik en een hoogwaardig woonmilieu. Van belang is dat het binnengebied van Schieveste als hoogwaardig groen openbaar gebied met hoge verblijfskwaliteit wordt ingericht, en dus zo min mogelijk last heeft van deze omgevingsaspecten. Het plan voor Schieveste zal niet in één keer worden gerealiseerd. Zowel veranderende marktvraag, overleg met partijen (derden, zoals NS, ProRail en Rijkswaterstaat), veranderende wet- en regelgeving en specialistische techniek kunnen leiden tot aanpassingen in de beoogde planning voor de uitvoering van een dergelijk complex en geluidbelast plan. Het is dus niet eenvoudig om een fasering aan te geven voor de realisatie van de het hiervoor beschreven Masterplan. Idealiter omvat de bouw van Schieveste 5 verschillende fases. Deze fases zijn in het masterplan Bestemmingsplan ‘Schieveste 2021’ Herstelbesluit, d.d. 11 mei 2023