Bijlage 1 Jaarverslag Leerrecht 2023-2024
Tekst van het document
Open Jaarverslag
Jaarverslag Leerrecht Schooljaar 2023-2024
Voorwoord
Voorwoord Met trots presenteren wij u het jaarverslag van Leerrecht over het schooljaar 2023-2024. In dit verslag nemen we u mee in de praktijk van de leerplicht, kwalificatieplicht en onze rol als Doorstroompunt voortijdig schoolverlaten. Zoals u weet, leggen wij met dit jaarverslag verantwoording af over de wettelijke taken die we uitvoerden voor de gemeenten Maassluis, Vlaardingen en Schiedam, conform artikel 25 van de Leerplichtwet 1969.
In dit jaarverslag leest u meer over onze concrete resultaten en leerpunten van het afgelopen jaar. We gaan ook in op de speerpunten voor het komende schooljaar, waarin we focus gaan leggen op onder meer onze voorbereidingen op de wetswijziging Van school naar duurzaam werk, en verschillende trainingen voor onze medewerkers. We zijn ervan overtuigd dat we door intensieve samenwerking met alle betrokkenen, een positieve bijdrage kunnen leveren aan de toekomst van leerlingen.
Naast onze wettelijke taken, besteden we ook aandacht aan onze preventieve taken en de inspanningen die we leveren om de samenwerking met onze netwerkpartners te intensiveren. Door vroegtijdig signalen te herkennen en preventieve maatregelen te nemen, kunnen we schooluitval en thuiszitten helpen voorkomen. Samenwerking voor kansrijke schoolloopbanen Onze centrale doelstelling is om ervoor te zorgen dat alle leerlingen in onze regio hun schoolloopbaan met succes kunnen afronden. We zetten ons dan ook maximaal in. Dit doen we door nauw samen te werken met scholen, ouders en andere betrokken partijen.
Denise Mulder-Solleveld Wethouder Onderwijs Gemeente Maassluis Jacky Silos Wethouder Onderwijs Gemeente Vlaardingen Cemil Kahramanoğlu Wethouder Onderwijs Gemeente Schiedam
Inhoudsopgave Leerrecht Leerplichtwet Doorstroompunt: een vangnet voor jongeren die dreigen uit te vallen Programma Voortijdig Schoolverlaten Rijnmond 2020-2024 Kansen voor optimale ontwikkeling van alle jongeren
Terugblik Goede voorlichting Groepsgesprekken Te-laat-kom-actie Conclusie Nieuwe aanpak samenwerking Nieuwe aanpak contact Nieuwe naam RMC Samenwerking centraal Pilot administratieve handelingen Overstaptafels: proactieve begeleiding
01 01 01 02 03
04 04 06 06 07 08 09 10 10 12 13
Deskundigheid in topvorm: investeren in onze medewerkers Gespreksvaardigheden Complexe problematiek in de leerplicht NOA training LIEFF academy StepUpKlas Youz
Cijfers leerplicht Wettelijke verplichting Leerlingpopulatie Maasluis, Vlaardingen en Schiedam Relatief schoolverzuim Uitstroomgegevens relatief verzuim Absoluut verzuim Resultaten absoluut verzuimmeldingen Vrijstellingen en vervangende leerplicht Vrijstelling van de kwalificatieplicht Thuiszitters Thuiszitters Maassluis Thuiszitters Vlaardingen Thuiszitters Schiedam
14 14 15 16 17 18 19
20
Cijfers Doorstroompunt Cijfers voortijdig schoolverlaters (vsv), nieuwe vsv-ers Voortijdig schoolverlaters benaderen Benaderen oud-vsv-ers Doorstroompunt-trajectbegeleiding Uitstroomreden trajectbegeleiding Samenwerking en afspraken Training en coaching voor duurzame plaatsing
32 32 33 34 35 35 36 37
21 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31
Speerpunten 2023-2024
39
Colofon
41
01 /42 Leerrecht
Leerrecht: onderwijs voor iedereen tot 23 jaar Missie Leerrecht zet zich in voor onderwijs voor alle jongeren in de regio, van 5 tot 23 jaar. We streven ernaar dat iedereen in deze doelgroep onderwijs volgt tot het behalen van een startkwalificatie. Is het behalen van een startkwalificatie niet haalbaar, dan begeleiden we jongeren op weg naar werk, zorg of dagbesteding. Komt het recht op onderwijs in het gedrang? Dan heeft Leerrecht een belangrijke signaalfunctie naar scholen en andere netwerkpartners. Nauwe samenwerking met scholen is hierbij noodzakelijk. Vanuit Leerrecht versterken we dit door inzet op locatie en vaste contactpersonen.
Leerplicht en kwalificatieplicht: tot 18 jaar of met diploma
Doorstroompunt: een vangnet voor jongeren die dreigen uit te vallen
Leerplicht: kinderen van 5 tot 16 jaar moeten naar school. Dit geldt tot het einde van het schooljaar waarin ze 16 worden Kwalificatieplicht: jongeren van 16 tot 18 jaar moeten onderwijs volgen tot ze een diploma halen (havo, vwo of mbo-2 of hoger). Lukt dat niet, dan blijven ze leerplichtig
Doorstroompunt, voorheen Regionale Meld- en Coördinatiefunctie (RMC), helpt jongeren van 18 tot 23 jaar die zonder startkwalificatie dreigen uit te vallen, of al zijn uitgevallen, om de voor hen hoogst haalbare en meest passende onderwijs- of arbeidsmarktpositie te bereiken. Dit doet Doorstroompunt door:
tot hun 18e
A lle jongeren te registreren die niet op school zitten en nog geen startkwalificatie hebben U itvallers te begeleiden naar school, werk of een combinatie van beide S amen te werken met scholen, werkgevers, gemeenten en andere organisaties die met deze jongeren te maken hebben Verzuimsignalen van leerlingen van 18 jaar en ouder zo snel mogelijk op te pakken Dankzij Doorstroompunt krijgen jongeren een nieuwe kans om hun toekomst vorm te geven.
02 /42 Leerrecht
Programma Voortijdig Schoolverlaten (VSV) Rijnmond 2020-2024 Doorstroompunt speelt een cruciale rol in het regionale programma Voortijdig Schoolverlaten Rijnmond (2020-2024). Dit programma, opgezet door gemeenten en scholen, heeft als doel om voortijdig schoolverlaten in de regio te bestrijden en te voorkomen.
Samenwerking als sleutel tot succes Het programma brengt een breed scala aan partners samen, waaronder: Samenwerkingsverbanden: Goeree-Overflakkee, Koers VO, Nieuwe Waterweg Noord, Voorne-Putten & Rozenburg Onderwijsinstellingen: Albeda, Grafisch Lyceum Rotterdam, Hout- en Meubileringscollege, Lentiz, Scheepvaart en Transport College, Yuverta, Zadkine Gemeenten: Rotterdam, Voorne aan Zee, GoereeOverflakkee, Nissewaard (Zuid-Hollandse Eilanden), Capelle aan den IJssel, Barendrecht, Albrandswaard, Krimpen aan den IJssel, Lansingerland, Ridderkerk (Rijnmond Zuid Oost), Maassluis, Vlaardingen, Schiedam (Nieuwe Waterweg Noord)
Samen naar gelijke kansen: Doorstroompunt bestrijdt voortijdig schoolverlaten in Rijnmond (2020-2024) In het programma Voortijdig Schoolverlaten Rijnmond (2020-2024) slaan partners de handen ineen om gelijkwaardige kansen voor alle jongeren te creëren. We erkennen ieders talent en zetten ons in om voortijdig schoolverlaten te bestrijden.
Samenwerking als sleutel tot succes Gemeenten en onderwijsinstellingen werken nauw samen om de oorzaken van voortijdig schoolverlaten aan te pakken. We bundelen onze expertise en middelen om jongeren te ondersteunen die extra begeleiding nodig hebben.
Drie actielijnen voor een succesvolle toekomst Binnen het programma worden drie concrete actielijnen uitgevoerd: 1. Loopbaanontwikkeling en begeleiding plus overstapondersteuning a. Uitgevoerd door: samenwerkingsverbanden b. W at ze doen: ze begeleiden jongeren bij hun loopbaanontwikkeling en bieden ondersteuning bij de overstap naar het mbo 2. Versterken van de zorgstructuur op mbo a. Uitgevoerd door: mbo-instellingen b. W at ze doen: ze investeren in de zorgstructuur op het mbo om jongeren te kunnen helpen die extra ondersteuning nodig hebben 3. Preventieve inzet a. Uitgevoerd door: onder andere Leerrecht b. W at we doen: we ondernemen actie bij (beginnend) verzuim en grijpen op tijd in om voortijdig schoolverlaten te voorkomen
03 /42 Leerrecht
Kansen voor optimale ontwikkeling van alle jongeren Leerrecht zet zich maximaal in om alle jongeren te helpen zich optimaal te ontwikkelen en zelfstandig en volwaardig mee te doen in de samenleving. Of het nu gaat om een startkwalificatie, een passende baan of dagbesteding, Leerrecht begeleidt hen met ondersteuning van scholen, werkgevers, netwerkpartners, ouders en professionals. Voortijdig schoolverlaten gaan we tegen. Uitvallers leiden we zo snel mogelijk terug naar school of een passend traject. Leerrecht staat altijd klaar voor jongeren die problemen ondervinden op weg naar volwassenheid. De focus ligt op: Voorkomen Ondersteunen Samenwerken Leerrecht: voor een optimale toekomst voor alle jongeren.
04 /42
Terugblik: een jaar vol aandacht en toewijding We blikken met plezier terug op het afgelopen schooljaar. In dit hoofdstuk belichten we een aantal hoogtepunten waar we met z’n allen trots op zijn. We hebben ons afgelopen jaar met veel passie en gedrevenheid ingezet voor leerlingen en hun ontwikkeling.
Inzet op preventie: aandacht voor voorlichting In het afgelopen jaar hebben we opnieuw fors ingezet op preventie, met name gericht op leerlingen in de klas en op zorg- en directieteams op scholen. We hielden diverse voorlichtingsactiviteiten, die in grote lijnen overeenkomen met die van het voorgaande jaar.
Voorlichting in de klas:
Voorlichting zorg- en directieteams
Start schooljaar: aan het begin van het schooljaar bezochten we de eerstejaars klassen om leerlingen te informeren over het belang van onderwijs. We benadrukten dat een goede start op jonge leeftijd cruciaal is voor hun verdere ontwikkeling en toekomstige kansen op de arbeidsmarkt. Ook legden we uit wat de gevolgen zijn van spijbelen Overige activiteiten: naast de startbijeenkomsten organiseerden we diverse andere voorlichtingsactiviteiten in de klas, afgestemd op de specifieke behoeften van de leerlingen en de school
Naast de leerlingen kregen ook de zorg- en directieteams uitgebreide voorlichting. We informeerden hen over onze preventiemethoden, de signalen die kunnen wijzen op problemen bij leerlingen, en de ondersteuning die we kunnen bieden, en de noodzaak van het tijdig melden van het verzuim.
Terugblik
05 /42 Terugblik
In onderstaande tabel vindt u een overzicht van het aantal voorlichtingsactiviteiten per schoolsoort en gemeente.
Maassluis
Vlaardingen
Schiedam
Maasland
Totaal
16x
34x
25x
4x
79x
PO
VO
MBO
Leerlingen klassikaal
0
Zorgteam
3x
Directie
4x
Leerlingen klassikaal
2
Directie
1x
Leerlingen klassikaal
5
Zorgteam
1x
PO
PO Zorgteam
VO
Zorgteam
1x
Directie
1x
Leerlingen klassikaal
14
Zorgteam
9x
Teamleiders
5x
VO
MBO
MBO Zorgteam
4x
PO 1x
Leerlingen klassikaal
10x
Zorgteam
4x
Directie
2x
Leerlingen klassikaal
1
Zorgteam
7x
VO
MBO Leerlingen klassikaal
4
MBO
Leerlingen klassikaal
0
Zorgteam
5x
Directie
5x
Leerlingen klassikaal
26
Zorgteam
13x
Teamleiders
5x
Directie
2x
Leerlingen klassikaal
10
Zorgteam
12x
Totaal aantal klassen 36
06 /42 Terugblik
Vertrouwelijke preventie: groepsgesprekken zonder registratie van individuen
Soort onderwijs en plaats
Te-laat-kom-actie: overzicht per basisschool (PO)
Aantal leerlingen
Soort onderwijs en plaats
Aantal keer
VO Maassluis
15
PO Maassluis
2
PO Maassluis
0
PO Vlaardingen
2
MBO Maassluis
7
PO Schiedam
2
VO Vlaardingen
347
Totaal
6
PO Vlaardingen
0
MBO Vlaardingen
20
VO Schiedam
52
PO Schiedam
0
MBO Schiedam
17
Totaal
458
Bovenschoolse opvangvooziening
8
07 /42 Terugblik
Conclusie Door onze intensieve inzet op preventie en voorlichting hebben we veel leerlingen bereikt en een belangrijke bijdrage geleverd aan het voorkomen van verzuim. We zetten ons continu in om onze voorlichtingsactiviteiten te optimaliseren en alle betrokkenen te informeren over het belang van preventie en tijdig melden van ongeoorloofd verzuim.
Aanpak luxe verzuim: drie controlemomenten verhogen bewustwording Dit jaar hebben we extra aandacht besteed aan het terugdringen van luxe verzuim in het basisonderwijs. Dit deden we op verzoek van scholen, die hinder ervaren van leerlingen die te vroeg op vakantie gaan, of zich onterecht ziek melden. Om scholen te ondersteunen hebben we drie controlemomenten ingevoerd: 1. Kerstvakantie 2. Voorjaarsvakantie 3. Zomervakantie Bij ziekmeldingen rond deze periode voerden we diezelfde dag nog een huisbezoek uit. Was er niemand thuis, dan lieten we een kaart achter met het verzoek om binnen één werkdag contact met ons op te nemen. Deze aanpak heeft geleid tot een verhoogde bewustwording: ouders zijn zich bewuster geworden van de problematiek van luxe verzuim.
08 /42 Terugblik
Speerpunten van vorig schooljaar in de praktijk In 2023 hebben we ons hard ingezet om onze doelstellingen te behalen en de kansen voor jongeren in onze regio te vergroten. We hebben diverse speerpunten opgepakt, met als resultaat concrete verbeteringen in onze dienstverlening en ondersteuning aan jongeren en hun ouders.
Nieuwe aanpak vsv-coach: samenwerken, vroegtijdig signaleren en gericht handelen In 2023 werd een maatschappelijke kosten-batenanalyse (MKBA) uitgevoerd om de effectiviteit van de vsv-coach te evalueren (vsv staat voor voortijdig schoolverlaten). De bevindingen en aanbevelingen uit deze analyse vormden de basis voor optimalisatie van de vsv-coachtrajecten. De focus lag op het vergroten van de impact op jongeren.
Dubbel werk en focus op leerlingen De evaluatie bracht drie aandachtspunten aan het licht: 1. Dubbel werk: de vsv-coach bemoeide zich met taken die primair bij de school thuishoorden. Dit leidde tot inefficiëntie en versnippering van inspanningen 2. Focus op leerlingen: ondanks goed contact met scholen, was er teveel nadruk op het bespreken van leerlingproblemen met scholen in plaats van directe interactie met leerlingen zelf 3. Ineffectieve werklast: de werklast van de vsv-coaches bevatte teveel leerlingen die ook zonder extra interventie binnen het onderwijs waren gebleven. De focus lag teveel op verzuimmeldingen, zonder selectie op dreigende uitval
Nieuwe aanpak: samenwerking en vroegtijdige signalering In reactie op deze bevindingen is de aanpak van de vsv-coach vernieuwd. De sleutelwoorden zijn nu: samenwerking, vroegtijdige signalering en gericht handelen. amenwerking met scholen: we hebben een nieuw S plan opgesteld in nauwe samenwerking met scholen. Scholen behouden hun verantwoordelijkheid voor het begeleidingstraject, terwijl ze de vsv-coach vroegtijdig betrekken bij signalering van potentiële uitval
roegtijdige interventie: de vsv-coach sluit pas aan bij V een leerling wanneer de school signaleert dat deze zich mogelijk gaat uitschrijven. Zo kunnen we op tijd ingrijpen, voordat de leerling de school verlaat Driegesprek: bij signalering vindt er een driegesprek plaats tussen leerling, school en vsv-coach. Hierin stellen we samen een plan op om de leerling op weg te helpen Vervolgtrajecten: afhankelijk van de problematiek begeleiden we de leerling naar een passende oplossing, zoals een nieuwe studie, werkbemiddeling of een tussenjaar Blijvende betrokkenheid: de vsv-coach blijft in contact met de leerling, ook als deze een tussenjaar neemt. Dan vragen we of we hem of haar na een jaar weer mogen benaderen. Dit zorgt voor een vangnet en vergroot de kans op succes op de lange termijn.
Resultaten en toekomstperspectief De vernieuwde aanpak van de vsv-coach moet leiden tot een efficiënter en meer impactvol begeleidingstraject. Door vroegtijdige signalering en gerichte interventie kunnen we erger voorkomen, en ondersteunen we leerlingen beter bij het maken van de juiste keuzes.
09 /42 Terugblik
Aanpak voortijdig schoolverlaten geoptimaliseerd: meer contact, minder huisbezoeken In 2023 hebben we de effectiviteit van onze huisbezoeken aan voortijdig schoolverlaters (vsv) onderzocht in het onderzoek ‘Huisbezoeken in beeld - kosten en baten van een vindstrategie’. De inzichten uit deze studie hebben ons geholpen om onze aanpak te optimaliseren.
Leerpunten uit dit onderzoek De effectmeting wees uit dat onze eerdere aanpak van brieven, e-mails en huisbezoeken niet optimaal was. We hebben onze strategie daarom geoptimaliseerd op basis van succesvolle methode uit een andere regio. De sleutels tot een succesvolle benadering van vsv’ers blijken te zijn: Een systematische aanpak: huisbezoeken zijn een integraal onderdeel van een bredere strategie Stimuleren van zelfcontact: jongeren aanmoedigen om zelf contact op te nemen. In brieven en via WhatsApp aankondigen dat bij gebrek aan reactie een huisbezoek volgt Blijvende betrokkenheid: ook na het eerste jaar jongeren actief benaderen, zodat ze zich gezien en gehoord voelen
Nieuwe aanpak: intensief contact in korte periode
Resultaten
Onze nieuwe aanpak kenmerkt zich door intensief contact in een korte periode: Week 1: we sturen twee WhatsApp-berichten en bellen twee keer. Is het telefoonnummer onbekend? Dan sturen we een brief met uitleg over de begeleiding en onze contactgegevens Week 2: we sturen een tweede brief waarin we een huisbezoek aankondigen Week 3: we komen langs voor een huisbezoek (als dat nodig
De nieuwe aanpak heeft geleid tot: Meer reacties: we hebben nu al meer contact met jongeren dan voorheen Minder huisbezoeken: doordat we jongeren eerder bereiken, is er minder noodzaak voor huisbezoeken. Dit bespaart ons veel tijd Positieve signalen: de eerste signalen over de nieuwe aanpak zijn zeer positief
is). Niemand thuis? Dan laten we een flyer achter in de bus
Door onze aanpak te optimaliseren, verwachten we meer vsv’ers te bereiken en besparen we tijd. We blijven de effectiviteit van de nieuwe strategie monitoren en waar nodig bijsturen.
Verbeterde brief Naast de gewijzigde contactstrategie hebben we ook de brief qua opmaak en inhoud geoptimaliseerd. De brief is nu helderder, visueler en persoonlijker. De effectmeting heeft een aantal belangrijke bevindingen opgeleverd, met concrete verbeterpunten. Denk bijvoorbeeld aan de plek in de brief van de aankondiging van een huisbezoek. Het effect van de huisbezoeken is significant beter wanneer de aankondiging van het huisbezoek bovenaan de brief staat in plaats van onderaan. Deze ogenschijnlijk kleine wijziging heeft een merkbaar positieve impact. De effectmeting heeft ons dus waardevolle inzichten gegeven in de effectiviteit van onze huisbezoeken aan vsv-leerlingen. We gebruiken deze inzichten om onze aanpak te optimaliseren en het aantal voortijdige schoolverlaters verder te verminderen.
10 /42 Terugblik
Nieuwe naam voor RMC: Doorstroompunt De Regionale Meld- en Coördinatiefunctie (RMC) heeft landelijk een nieuwe naam gekregen: Doorstroompunt. Deze naamswijziging is doorgevoerd om de dienstverlening toegankelijker te maken voor de doelgroep: jongeren die voortijdig schoolverlaten (vsv). De naam Doorstroompunt is in nauwe samenwerking met jongeren ontwikkeld. Het benadrukt de kernmissie van de dienst: het begeleiden van vsv’ers naar een passende baan of opleiding. De term ‘doorstroom’ is herkenbaar en spreekt
Voorbereid op de toekomst: Leerrecht anticipeert op leeftijdsverhoging Doorstroompunt Op 1 januari 2026 wordt de wettelijke leeftijd tot waarvoor gemeenten voortijdig schoolverlaters (vsv’ers) moeten volgen, opgeschoven van 23 naar 27 jaar. Leerrecht bereidt zich proactief voor op deze ingrijpende wijziging. Onze systemen en werkwijzen moeten we optimaliseren om de nieuwe doelgroep optimaal te kunnen ondersteunen en hun kansen op de arbeidsmarkt te vergroten.
jongeren direct aan.
Praktische implementatie De naamswijziging brengt natuurlijk de nodige praktische stappen met zich mee. RMC-logo’s, brieven, e-mails, handtekeningen, visitekaartjes en websites zijn in fases aangepast naar de nieuwe naam. We moeten nog een beetje wennen aan deze nieuwe naam, maar één ding is zeker: we blijven ons inzetten om vsv’ers de begeleiding te bieden die ze nodig hebben om hun toekomst vorm te geven.
Samenwerking centraal in nieuw wetsvoorstel Het nieuwe wetsvoorstel Van school naar duurzaam werk beoogt een intensievere samenwerking tussen gemeenten, mbo-instellingen en doorstroompunten. Deze bundeling van krachten is essentieel om het aantal vsv’ers te verminderen en hen te begeleiden naar een succesvolle toekomst.
Uitbreiding regionale samenwerking Binnen het regionale programma vsv werken gemeenten al samen met vo- en mbo-scholen om voortijdig schoolverlaten tegen te gaan. De verhoging van de doorstroomleeftijd naar 27 jaar brengt hier een nieuwe partij bij: de arbeidsmarktregio. Door een optimale samenwerking tussen al deze actoren, kunnen we de jongeren nog effectiever ondersteunen. Hierbij zetten we in op jongeren met én zonder startkwalificatie.
11 /42 Terugblik
Leerrecht pakt knelpunten aan: 1. Ontwikkeling nieuw regionaal programma: Leerrecht ontwikkelt samen met de betrokken partijen een nieuw regionaal programma. Dit omvat onder meer: Deelname programmateam: het juiste team met de benodigde expertise geeft het programma vorm Verdeling budgetten: de beschikbare budgetten transparant en doeltreffend verdelen onder de deelnemende partners Uitvoeren regio-analyse: een diepgaande analyse van de doelgroep in Rijnmond is al uitgevoerd. Hierbij is onder meer aandacht besteed aan de kenmerken, achtergronden en specifieke behoeften van de vsv’ers in de regio 2. Verdieping kennis doelgroep: Leerrecht heeft momenteel nog beperkte kennis van de nieuwe doelgroep die erbij komt. Om deze kennis te vergroten en de behoeften van deze jongeren in kaart te brengen, is Leerrecht nauw betrokken bij een pilotproject van Stroomopwaarts dat zich richt op jongeren tussen de 18 en 27 jaar E xpertise in kaart brengen: we analyseren de benodigde expertise om de nieuwe doelgroep effectief te ondersteunen S amenwerkingen opzetten: Leerrecht combineert haar kennis van onderwijs met de expertise van partners op het gebied van arbeid om de begeleiding te optimaliseren
Leerrecht is er klaar voor. Door proactief te anticiperen op de leeftijdsverhoging van Doorstroompunt, kunnen we de nieuwe doelgroep optimaal begeleiden en hun kansen op de arbeidsmarkt aanzienlijk vergroten. We zetten ons in voor een toekomst waarin alle jongeren de kans krijgen om hun talenten te ontplooien en een succesvolle bijdrage te leveren aan de samenleving.
12 /42 Terugblik
Pilot administratieve handelingen leerplichtambtenaren: succesvolle start
QR-codes vereenvoudigen communicatie met jongeren
Om de werkdruk van leerplichtambtenaren te verlichten en hen meer tijd te geven voor hun kerntaken, hebben we in het afgelopen schooljaar een pilot gestart waarbij administratief medewerkers administratieve taken doen die voorheen werden gedaan door leerplichtambtenaren. Denk bijvoorbeeld aan een verzuimoverzicht opvragen bij scholen, afspraken plannen en uitnodigingsbrieven maken. De pilot is met succes afgerond en de evaluatie is positief.
Met trots kunnen we melden dat de uitrol van QR-codes een succes is. De codes worden met enthousiasme ontvangen door jongeren en zorgen voor een efficiëntere informatievoorziening. Na een paar kleine technische hobbels in het begin, verloopt het gebruik nu soepel.
De pilot heeft geleid tot een significante vermindering van de administratieve lastendruk voor leerplichtambtenaren. Hierdoor hebben zij meer tijd om gesprekken te voeren met jongeren en hun ouders, wat resulteert in een betere begeleiding en ondersteuning.
te denken over de essentiële vragen. We hebben de formulieren geoptimaliseerd om de belangrijkste informatie te verzamelen in een gebruiksvriendelijke lay-out.
Naast de positieve resultaten zijn er ook een aantal leerpunten uit de pilot gekomen. Zo is gebleken dat sommige scholen beveiligde e-mails niet openen. Hiervoor hebben we een oplossing gevonden: we sturen nu een gewone e-mail als vooraankondiging van de beveiligde e-mail. Daarnaast kon een administratief medewerker een afspraak met een leerplichtambtenaar die niet doorging voorheen niet verwijderen. Dit is nu wel mogelijk, waardoor we de agenda en de spreekkamers efficiënter kunnen gebruiken. Gezien de succesvolle pilot en de positieve reacties, zetten we vanaf komend schooljaar administratief medewerkers voor administratieve taken structureel in.
Een leermoment was dat het scannen via mobiele telefoons het formulier verkleinde. Dit dwong ons om kritisch na
Gezien het succes bij voortijdig schoolverlaters, breiden we de toepassing komend schooljaar uit naar andere brieven, zoals absoluut verzuim-brieven. Verwachte voordelen: Verbeterde vindbaarheid van informatie voor alle doelgroepen G estroomlijnde communicatie met ouders, leerlingen en andere betrokkenen Toegankelijkere informatievoorziening, ook voor digitaal minder vaardige gebruikers
13 /42 Terugblik
Overstapcoaches Samenwerkingsverband NWN en vmbo-leerlingen naar mbo
Overstaptafels: proactieve begeleiding
Om de overgang van vmbo-leerlingen naar het mbo te vergemakkelijken, zijn afspraken gemaakt met de overstapcoaches van het Samenwerkingsverband Nieuwe Waterweg Noord (NWN). Deze samenwerking heeft als doel om leerlingen optimaal te begeleiden bij hun keuze voor een mbo-opleiding en de bijbehorende aanmeldprocedure.
Samenwerkingsverband NWN heeft een reeks overstaptafels georganiseerd. Deze tafels functioneren als een proactief platform voor het bespreken van de voortgang van leerlingen die mogelijk extra begeleiding nodig hebben bij de overstap naar het mbo.
Overstapcoaches van Samenwerkingsverband NWN betrekken decanen actief om een compleet beeld te krijgen van alle leerlingen die de overstap naar het mbo gaan maken.
Eerste overstaptafel: de focus ligt op leerlingen die nog geen aanmelding bij het mbo hebben. School, Leerrecht en overstapcoach komen samen om knelpunten te identificeren en een plan van aanpak op te stellen Tweede overstaptafel: we bespreken de stand van zaken van de eerder besproken ‘overstapleerlingen’. Voor leerlingen zonder inschrijving maken we concrete afspraken over de te nemen stappen, zowel voor als tijdens de zomervakantie. School, Leerrecht en overstapcoach werken nauw samen om de leerling te begeleiden Derde overstaptafel: we bespreken de laatste stand van zaken van de ‘overstapleerlingen’, en we bepalen wie wat doet tot 1 oktober. School, Leerrecht en overstapcoach werken intensief samen om ervoor te zorgen dat alle leerlingen een passende mbo-plek vinden
14 /42 Deskundigheid in topvorm
Deskundigheid in topvorm: investeren in onze medewerkers Ons streven?
Gespreksvaardigheden: investeren in verbinding en effectieve communicatie
Medewerkers die continu hun kennis en vaardigheden ontwikkelen om de beste begeleiding te bieden aan alle leerlingen. Ook dit jaar investeerden we daarom volop in de deskundigheid van ons team. Via Ingrado,
Vorig jaar hebben we een belangrijke stap gezet om onze gespreksvaardigheden te versterken. Het hele team heeft de training Gesprekstechnieken gevolgd, met als doel om de verbinding met jongeren en hun ouders te optimaliseren.
Oplossingsgericht werken: door samen met jongeren en hun ouders te brainstormen, kunnen we passende oplossingen en strategieën ontwikkelen om de problemen aan te pakken Onze eigen valkuilen herkennen: door onze eigen
de vereniging voor leerplicht en Doorstroompunt, volgden we diverse workshops, cursussen en webinars. Zo bleven we op de hoogte van de laatste ontwikkelingen in ons vakgebied en leerden we nieuwe vaardigheden en technieken om onze leerlingen optimaal te ondersteunen. Deze trainingen volgden we:
Waarom deze training? Effectieve communicatie is cruciaal in ons werk. We willen jongeren en hun ouders op een professionele en empathische manier begeleiden en ondersteunen. Door onze gespreksvaardigheden te optimaliseren, kunnen we:
communicatiestijl te analyseren, kunnen we bewuster omgaan met onze woorden en non-verbale communicatie
en betere band opbouwen: door aandachtig te luisteren, E creëren we een vertrouwde sfeer waarin jongeren en ouders zich op hun gemak voelen Problemen beter begrijpen: door gerichte vragen te stellen en actief te luisteren, krijgen we een diepgaander inzicht in de uitdagingen waar jongeren en hun ouders mee te maken krijgen
De impact van de training De training Gesprekstechnieken heeft geleid tot een significant verbeterde communicatievaardigheid binnen ons team. We merken dat we gesprekken efficiënter en effectiever kunnen voeren, wat resulteert in een betere begeleiding en ondersteuning voor jongeren en hun ouders.
15 /42 Deskundigheid in topvorm
Complexe problematiek in de leerplicht: handhaving in de praktijk Leerplichtambtenaren navigeren dagelijks door een complexe wereld van casuïstiek. Steeds weer wegen ze af welke oplossing wenselijk of haalbaar is, met name in die gevallen waar vastlopen dreigt. De cursus Handhaving bij complexe problematiek bood leerplichtambtenaren de tools om deze uitdagingen te tackelen. In de cursus analyseerden we complexe casussen en bespraken we deze met elkaar. We verkenden vragen als: hoe krijgen we jongeren die thuiszitten of vrijgesteld zijn weer in beweging? Hoe verdelen we de rollen binnen het netwerk bij complexe casuïstiek? En wanneer is handhaving gewenst, mogelijk of noodzakelijk?
Waarom deze training? Het lesprogramma was gericht op praktische vaardigheden en inzichten: Situatieschets: inzicht krijgen in de context van complexe problematiek Kenmerken herkennen: de kenmerken van complexe casussen identificeren Terminologie begrijpen: termen als thuiszitters en risicoleerlingen in de juiste context plaatsen Samenwerking versterken: de rol van ketenpartners en hun toegevoegde waarde begrijpen Beslismomenten herkennen: weten wanneer handhaving noodzakelijk is Doelen stellen: het doel van handhaving in complexe casussen bepalen Weerstand overwinnen: omgaan met weerstand en obstakels Nazorg implementeren: de juiste nazorg voor elke casus selecteren Thuis- en groepsopdrachten vormden de kern van de cursus. De opdrachten werden besproken en van feedback voorzien. Hierdoor kregen leerplichtambtenaren meer inzicht in hun eigen handelen en leerden reflecteren op hun beslissingen.
De impact van de training De cursus Handhaving bij complexe problematiek gaf leerplichtambtenaren de vaardigheden en inzichten die ze nodig hebben om complexe casussen effectiever te benaderen. Door samenwerking, reflectie en praktische oefeningen kregen ze de tools om obstakels te overwinnen, netwerkpartners te betrekken en een positieve impact te hebben op de levens van jongeren die met complexe problematiek te maken hebben.
16 /42 Deskundigheid in topvorm
NOA-training verbetert vaardigheden Doorstroomcoaches
Om doorstroomcoaches optimaal te ondersteunen bij hun werk met de NOA beroepskeuzetest, hebben we een reeks trainingen aangeboden. De trainingen waren gericht op het
De doorstroomcoach speelt een essentiële rol in NOA door de testuitslag te interpreteren en een verdiepend gesprek met de jongere te voeren. De coach bekijkt en analyseert de uitslag van de beroepskeuzetest zorgvuldig en bespreekt deze met de jongere en licht de resultaten toe. De focus ligt op de aspecten die het meest relevant zijn voor de toekomst van de jongere. Na het bespreken van de testuitslag gaat de doorstroomcoach in gesprek met de jongere. Dit gesprek richt zich op het verkennen van de interesses, talenten, waarden en ambities van de jongere. Aan de hand van de testuitslag, het gesprek en de eigen kennis van de jongere, stelt de doorstroomcoach een persoonlijk advies op.
vergroten van de kennis en vaardigheden van de coaches op het gebied van: De basisprincipes van beroepskeuzetesten De interpretatie van NOA-testresultaten Het voeren van gesprekken met jongeren over hun testresultaten Het gebruik van NOA in de praktijk
De begeleiding door een doorstroomcoach maakt NOA meer dan een simpele test. Door de persoonlijke aandacht en expertise van de coach, wordt er voor iedere vsv’er een traject op maat gemaakt. Dit vergroot de kans op een succesvolle beroepskeuze en een passend toekomstperspectief.
NOA is een digitaal instrument dat doorstroomcoaches gebruiken om vsv’ers te begeleiden bij hun studie- of beroepskeuze. Het doel van de test is om jongeren te helpen hun interesses en talenten te ontdekken en een passende opleiding of baan te vinden.
NOA-trainingen leveren een belangrijke bijdrage aan de professionalisering van onze doorstroomcoaches en de kwaliteit van onze dienstverlening. Voorlichting van netwerkpartners In het schooljaar 2023-2024 hebben we nauw samengewerkt met diverse netwerkpartners om onze dienstverlening te optimaliseren en de samenwerking te versterken. We organiseerden regelmatig voorlichtingsbijeenkomsten voor deze partners, waarbij we informatie uitwisselden, lopende werkprocessen afstemden en werkafspraken verbeterden. Deze netwerkpartners hebben dit jaar bij Leerrecht voorlichting verzorgd:
De voordelen van de trainingen zijn onder andere: Verbeterde vaardigheden van doorstroomcoaches om NOA-testen te interpreteren Verhoogde kwaliteit van de gesprekken die doorstroomcoaches met jongeren voeren over hun testresultaten Effectievere begeleiding van jongeren bij hun beroepskeuze
IEFF Academy L Jeugdarts en -verpleegkundige van het Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG) Eerste Hulp bij Autisme (EHBA) StepUpKlas van bovenschoolse voorziening InZicht Mevis Overstapcoaches van Samenwerkingsband Nieuwe Waterweg Noord Youz Jongeren Perspectief Fonds Stroomopwaarts
17 /42 Deskundigheid in topvorm
LIEFF Academy: samen groeien, richting toekomst
Eerste Hulp bij Autisme: bruggen bouwen naar begrip
Jongeren tussen 14 en 23 jaar komen in beweging bij LIEFF Academy. In een 13-weeks traject vol workshops, coaching en ontmoetingen, leren ze nieuwe vaardigheden, ontdekken ze hun passies en bouwen ze een sterk netwerk op. Dit doen jongeren niet alleen, maar samen met andere jongeren die even vast zitten. Resultaat? Versterkt zelfvertrouwen, meer motivatie en een stevig fundament voor de toekomst.
Eerste Hulp bij Autisme (EHBA) is een waardevolle methodiek die communicatie en omgang met mensen met autisme verbetert. We creëren een autismevriendelijke omgeving en versterken sociale vaardigheden van zowel de persoon met autisme als hun omgeving. In 2023 kregen onze medewerkers een praktische uitleg over autisme, inclusief praktische handvatten voor effectieve communicatie: Gespreksvoering: duidelijke, gestructureerde gesprekken
Centrum voor Jeugd en Gezin: samen tegen schoolverzuim Het Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG) begeleidt jongeren van jongs af aan tot aan hun volwassenheid. Ze zetten zich ook in om schoolziekteverzuim aan te pakken. Samenwerking: ze werken nauw samen met scholen en leerplichtambtenaren om de oorzaak van het verzuim te achterhalen Ondersteuningsmaatregelen: ze bieden passende ondersteuning aan leerling, ouders en school om verzuim te stoppen of te verminderen Samenwerking is de sleutel: door nauw samen te werken met alle betrokkenen, pakken we schoolverzuim effectief aan en behalen we betere resultaten voor alle leerlingen.
voeren met aandacht voor de unieke kenmerken van mensen met autisme Afsluitingen: gesprekken op een heldere en geruststellende manier afronden Afspraken vastleggen: gemaakte afspraken ‘tastbaar’ maken door ze op papier mee te geven
18 /42 Deskundigheid in topvorm
StepUpKlas van bovenschoolse voorziening InZicht: een nieuwe kans voor schooluitvallers
Mevis: één aanspreekpunt, betere jeugdhulp in Maassluis, Vlaardingen en Schiedam
Overstapcoaches: bruggenbouwers naar een succesvolle mbo-start
De StepUpKlas is een reddingsboei voor leerlingen die door diverse omstandigheden langere tijd uit school zijn geweest. Dit intensieve traject biedt hen de begeleiding en ondersteuning die ze nodig hebben om terug te keren naar regulier onderwijs of een passende vervolgopleiding te vinden.
In 2023 is Mevis gestart met de ondersteuning van alle inwoners van Maassluis, Vlaardingen en Schiedam (MVS). Dit doen ze vanuit het MVS Jeugdmodel, een gezamenlijke visie van alle betrokkenen bij de jeugdhulp in de regio.
In 2023 werden krachten gebundeld met de overstapcoaches van Samenwerkingsverband Nieuwe Waterweg Noord om de overstap van vmbo-leerlingen naar het mbo te optimaliseren. De overstapcoaches bieden leerlingen, ouders en scholen waardevolle (praktische) ondersteuning tijdens dit belangrijke proces. In complexe situaties gaan dossiers naar Leerrecht voor voortgezette begeleiding.
In deze kleinschalige setting krijgen leerlingen de intensieve, individuele begeleiding die ze nodig hebben om weer grip te krijgen op hun schoolloopbaan. Voor elke leerling wordt een persoonlijk begeleidingsplan opgesteld, afgestemd op hun unieke leerbehoeften en ontwikkelingsniveau. Omdat de drempel voor deze leerlingen hoog kan zijn, wordt er in de StepUpKlas extra aandacht besteed aan een veilige en vertrouwde leeromgeving. Ze creëren een sfeer waarin leerlingen zich gerespecteerd en gewaardeerd voelen, waardoor ze zich stap voor stap durven te wagen in de reguliere schoolgang. Het ultieme doel? Leerlingen terug laten stromen naar regulier onderwijs, waar ze met hernieuwd zelfvertrouwen en vaardigheden hun toekomst tegemoet kunnen treden.
Kernpunten van het MVS Jeugdmodel: Eén aanbieder: Mevis is de vaste contactpersoon voor alle jeugdhulp binnen één gezin, waardoor er minder bureaucratie is en er één aanspreekpunt is voor ouders en kinderen Eén gezin: de hulp wordt afgestemd op de unieke situatie van elk kind en gezin, met aandacht voor de krachten en mogelijkheden binnen het gezin Eén plan: er wordt samengewerkt met ouders, kinderen en andere betrokkenen om een passend plan te maken voor de benodigde hulp Dichtbij: de hulp wordt zoveel mogelijk in de directe omgeving van het kind en gezin georganiseerd Door deze kernpunten centraal te stellen, biedt het MVS Jeugdmodel een meer efficiënte, gezinsgerichte en laagdrempelige aanpak van jeugdhulp in de regio MVS. Samenwerking op casusniveau is belangrijk. Door voorlichting te organiseren, stimuleren we hulpverleners en ketenpartners om van elkaar te leren en hun expertise te delen.
19 /42 Deskundigheid in topvorm
Youz: krachtgericht perspectief op herstel voor jongeren
Jongeren Perspectief Fonds: Vlaardingen zet schouders onder toekomst van jongeren met schulden
Youz begeleidt jongeren tussen de 13 en 24 jaar met verslavingsproblemen en de daaraan gerelateerde uitdagingen. Ze bestrijden verslavingen aan alcohol, drugs, gamen en gokken, en pakken de onderliggende oorzaken aan.
Stroomopwaarts biedt met het Jongeren Perspectief Fonds (JPF) jongeren in Vlaardingen met problematische schulden en complexe problematiek een nieuwe kans. De unieke aanpak richt zich niet op pure schuldenaflossing, maar op het creëren van een toekomstperspectief voor elke jongere.
De Kindregeling van de Belastingdienst biedt financiële steun aan kinderen die getroffen zijn door de toeslagenaffaire. Maar daar stopt het niet. Samen met Stroomopwaarts (gemeente) wordt gezorgd voor brede ondersteuning op maat, gericht op vijf leefgebieden: wonen, werk/opleiding, financiën, gezin en zorg.
Drie pijlers voor duurzaam herstel: Schuldensanering: JPF saneert de schulden van de
De Kindregeling heeft als doel om de negatieve impact van de toeslagenaffaire op kinderen te verkleinen. We willen
Focusgebieden: Mentale problemen: jongeren helpen omgaan met angst, depressie en trauma’s Sociale problemen: verbindingen met familie, vrienden en school herstellen Gedragsproblemen: jongeren begeleiden bij agressie, criminaliteit en andere problematische patronen Youz biedt gevarieerde trajecten, afgestemd op de unieke behoeften van elke jongere. Van ambulante begeleiding tot klinische opvang: we bewandelen samen de weg naar herstel.
jongere via een saneringskrediet Flexibele terugbetaling: de jongere kan het saneringskrediet terugbetalen in geld of door middel van een maatschappelijke tegenprestatie die bijdraagt aan de realisatie van hun toekomstperspectief Intensief traject: de jongere werkt twee jaar samen met een trajectbegeleider aan de doelen van het perspectiefplan
Kindregeling: samenwerking voor een kansrijke toekomst
hen een stabiele en kansrijke toekomst bieden, ondanks de moeilijke start die ze hebben gehad. Stroomopwaarts biedt gepersonaliseerde ondersteuning aan elk kind en gezin. Dit kan bestaan uit: Praktische hulp: hulp bij het regelen van zaken zoals huisvesting, toeslagen, administratie en budgetbeheer Emotionele ondersteuning: gesprekken met een coach of maatschappelijk werker helpen kinderen en ouders om de emotionele gevolgen van de affaire te verwerken Ontwikkelingsondersteuning: stimulering van de ontwikkeling van vaardigheden en talenten van het kind Ondersteuning bij netwerkopbouw: hulp bij het opbouwen van een sociaal netwerk en het vinden van passende ondersteuning in de omgeving Signaleert Leerrecht een toeslagenouder? Dan verwijzen we direct naar Stroomopwaarts.
20 /42 Cijfers Leerplicht: schooljaar 2023-2024
Cijfers Leerplicht: schooljaar 2023-2024 Wettelijke verplichting
Soorten verzuim
Zoals vereist in artikel 25 lid 2 van de Leerplichtwet 1969, presenteren we in dit jaarverslag per schooljaar de volgende informatie over leerplicht: A bsoluut en relatief verzuim: aantal Vervangende leerplicht (artikel 3): aantal dossiers Vrijstellingen (artikelen 5a, 5 en 15): aantal dossiers Opgemaakte processen-verbaal: aantal
We onderscheiden vier soorten verzuim: A bsoluut verzuim: leerling staat niet ingeschreven op een school of instelling. Ouders zijn verantwoordelijk voor inschrijving, tenzij er een vrijstelling geldt Relatief verzuim: leerling is ingeschreven, maar verzuimt lessen of praktijk. Dit omvat ook te laat komen. Relatief verzuim kan worden onderverdeeld in luxe verzuim en
Definitie wettelijk verzuim Wettelijk verzuim gaat om ongeoorloofd verzuim van zestien uur les of praktijktijd, gespreid over vier opeenvolgende lesweken. Dit moet de school melden bij de leerplichtambtenaar.
overig verzuim Luxe verzuim: verzuim zonder toestemming van school of leerplichtambtenaar (buiten schoolvakanties) Overig verzuim: verzuim met achterliggende problemen, zoals zorgtaken binnen het gezin die tijd aan school onttrekken
Aanvullende informatie in dit jaarverslag Naast bovenstaande wettelijke verplichtingen, bevat dit jaarverslag ook informatie over: Leerlingpopulatie: totaal aantal leerlingen Aantal thuiszitters: leerlingen die om uiteenlopende redenen niet naar school gaan Halt-verwijzingen: leerlingen die doorverwezen zijn naar Halt voor leerplichtsancties
21 /42 Cijfers Leerplicht: schooljaar 2023-2024
Leerlingpopulatie Maassluis, Vlaardingen en Schiedam (schooljaar 2023-2024)
Leerlingenpopulatie peil
Om de aantallen verzuim en vrijstellingen te kunnen duiden, is het relevant om te weten hoeveel kinderen en jongeren er in Maassluis, Vlaardingen en Schiedam wonen. In deze tabel vindt u de actuele leerlingpopulatie per 1 augustus 2024.
Resultaat
(peildatum 1 augustus 2024)
Maassluis
Vlaardingen
Schiedam
Totaal
Nog niet leerplichtig
1.921
3.879
4228
10.028
Leerplichtig
4.304
8.999
9.211
22.514
662
1.501
1566
3.719
4
6
3
13
758
1.741
2.118
4.617
1.442
2.879
3198
7.519
Geen doelgroep meer (in het schooljaar 23 jaar geworden)
101
304
413
818
Totaal
9.192
19.309
20.727
49.228
Kwalificatieplichtig Niet kwalificatieplichtig Boven leerplichtig Startkwalificatie behaald
49.228
In eerdere jaarverslagen gaven we ook registratie niet-ingezetenen (RNI), overige gemeenten en overleden leerlingen weer. Op verzoek van medegebruikers van het leerlingvolgsysteem benoemen we deze doelgroepen niet meer apart. We geven ze weer in de overige doelgroepen per gemeente.
22 /42 Cijfers Leerplicht: schooljaar 2023-2024
Relatief schoolverzuim
Stijging verzuimmeldingen: oorzaken en gevolgen
Scholen hebben de wettelijke plicht om ongeoorloofd verzuim te melden bij DUO. Dit geldt voor: Spijbelen: meer dan zestien lesuren ongeoorloofd verzuim in een periode van vier aaneengesloten lesweken Te laat komen: leerlingen die structureel te laat komen, kunnen ook gemeld worden bij DUO
In schooljaar 2023-2024 is het aantal meldingen van relatief verzuim gestegen van 1.841 naar 2.359. Het is belangrijk te benadrukken dat dit aantal meldingen betreft en niet het aantal unieke leerlingen. Eén leerling kan meerdere meldingen hebben. Deze stijging is mede te danken aan onze proactieve aanpak van luxe verzuim binnen het primair onderwijs. Daarnaast zien we een toename van de meldingsbereidheid binnen het mbo, wat positief is. Echter, de volledigheid en correctheid van deze meldingen blijft een aandachtspunt. Dit blijkt uit het aantal meldingen dat als ‘niet verwijtbaar’ of ‘onterecht’ is afgesloten. De samenwerking met mbo-instellingen buiten onze regio verloopt wisselend. Het grote aantal onderwijslocaties, en de diversiteit aan studenten maken een uniforme aanpak lastig. Bovendien hebben de instellingen te maken met leerplichtambtenaren uit omliggende gemeenten (elk met hun eigen werkwijze). Desondanks is het positief dat scholen alert zijn op verzuim en tijdig melden. Hoe eerder we signalen opvangen, hoe effectiever we kunnen ingrijpen.
De toename van Halt-verwijzingen van 14 naar 22 is een direct gevolg van deze tijdige meldingen. Halt-verwijzingen zijn alleen mogelijk bij een beperkt aantal verzuimuren. Het aantal opgemaakte proces-verbaal (PV’s) voor luxe verzuim is gestegen van 65 naar 105, eveneens als gevolg van onze focus op luxe verzuim in het primair onderwijs.
23 /42 Cijfers Leerplicht: schooljaar 2023-2024
Uitstroomgegevens relatief verzuim Resultaat
Maassluis
Vlaardingen
Schiedam
Totaal
Proces-verbaal relatief verzuim
11
26
36
73
Proces-verbaal luxe verzuim
16
15
74
105
Aanvullend proces-verbaal
16
21
36
73
Waarschuwing
118
456
403
977
Halt verwijzing
1
12
9
22
Niet verwijtbaar
100
216
227
543
Onterechte melding
48
115
145
308
Overdracht Doorstroompunt
5
14
17
36
Verhuisd
10
30
61
101
Start werkproces vrijstelling van inschrijving (artikel 5)
1
2
5
8
Nog in behandeling
18
42
53
113
Totaal
344 344
949
1066 1.066
2359 2.359
2359
24 /42 Cijfers Leerplicht: schooljaar 2023-2024
Toename absoluut verzuim: een complex beeld Het aantal leerlingen met absoluut verzuim is in schooljaar 2023-2024 gestegen van 380 naar 523. Deze toename is grotendeels te verklaren door de instroom van nieuwkomers in onze regio. Van de 523 leerlingen met absoluut verzuim zijn er 145 ingeschreven op een school, wat duidt op een actief zoekproces naar een passende onderwijsplaats. Naast de instroom van nieuwkomers, spelen ook andere factoren een rol. Zo zijn 77 leerlingen verhuisd binnen Nederland en 68 leerlingen zijn uitgeschreven uit de Basisregistratie Personen (BRP). Daarnaast blijkt uit ons onderzoek dat een deel van de leerlingen (42 in het afgelopen jaar) (nog) niet in staat is om onderwijs te volgen. Voor deze leerlingen is een vrijstellingsproces gestart. Per 1 augustus stonden 69 leerlingen nog op de wachtlijst voor een passende onderwijsplaats. Voor een deel van deze leerlingen verwachten we dat we ze na de zomervakantie kunnen plaatsen. Voor anderen zal het langer duren voordat een geschikte plek beschikbaar komt.
25 /42 Cijfers Leerplicht: schooljaar 2023-2024
Resultaten absoluut verzuimmeldingen
Resultaat
Maassluis
Vlaardingen
Schiedam
Totaal
Proces-verbaal absoluut verzuim
0
0
6
6
Overdracht Doorstroompunt
0
15
24
39
Onterechte melding
5
26
31
62
Inschrijving bij school
5
104
36
145
Niet verwijtbaar
0
3
1
4
Overdracht andere gemeente
5
26
46
77
Start werkproces vrijstelling van inschrijving, artikel 5 onder a
4
14
24
42
Start werkproces vrijstelling van inschrijving, artikel 5 onder b
0
0
0
0
Start werkproces vrijstelling van inschrijving, artikel 5 onder c
2
3
4
9
Start werkproces vrijstelling van inschrijving, artikel 15
0
0
0
0
Startkwalificatie niet haalbaar
1
0
1
2
Uitschrijving BRP Nederland
11
28
29
68
Nog in behandeling
4
19
46
69
37 37
238
61 248
380 523
Totaal
523
26 /42 Cijfers Leerplicht: schooljaar 2023-2024
Vrijstelling en vervangende leerplicht:
Vervangende leerplicht
Ouders kunnen hun kind vrijstellen van schoolinschrijving op drie gronden:
In twee specifieke situaties geldt er een vervangende leerplicht:
1. Lichamelijke of psychische redenen (artikel 5 onder a) a. Is een jongere om medische redenen niet in staat om naar school te gaan? b. Heeft de leerling psychische problemen die schoolbezoek bemoeilijken? 2. Bezwaar tegen onderwijsrichting (artikel 5 onder b)
1. Vervangende leerplicht vanaf 14 jaar (artikel 3a) Is een leerling niet geschikt voor volledig dagonderwijs op de reguliere school? Dan kan de leerling een jaar lang een traject volgen met een aangepast programma. De leerling blijft ingeschreven op de eigen school, maar volgt een combinatie van onderwijs en praktijktijd
2. Laatste jaar voor kwalificatieplicht (artikel 3b) Zit de leerling in het laatste schooljaar voor de kwalificatieplicht? Dan mag de leerling toch worden ingeschreven op een mbo-instelling.
a. Ouders hebben principiële bezwaren tegen de richting van het onderwijs op een school b. Er is geen passende school met de gewenste onderwijsrichting in de omgeving 3. Onderwijs in het buitenland (artikel 5 onder c) a. De leerling volgt onderwijs op een erkende school in het buitenland b. Ouders kunnen een bewijs van inschrijving overleggen
27 /42 Cijfers Leerplicht: schooljaar 2023-2024
Vrijstelling van de kwalificatieplicht (artikel 15) Jongeren tussen de 16 en 17 jaar zijn kwalificatieplichtig. Dit betekent dat ze zich moeten inschrijven op school of een andere vorm van onderwijs moeten volgen. In uitzonderlijke gevallen kan vrijstelling worden verleend als de leerling kan aantonen dat: D e leerling op een andere manier voldoende onderwijs geniet D it kan bijvoorbeeld een opleiding via een werkgever zijn
De toename van vrijstellingen 5 onder a hangt nauw samen met het stijgende aantal leerlingen met absoluut verzuim. Veel van deze leerlingen hebben een beroep moeten doen op een vrijstelling omdat zij (nog) niet in staat zijn om onderwijs te volgen.
Opvallend is ook de stijging van het aantal leerlingen dat voortijdig naar het mbo is overgestapt (artikel 3b). Dit aantal is gestegen van 26 naar 36. Hoewel dit op het eerste gezicht positief lijkt, is het belangrijk om alert te blijven of deze overstap altijd in het beste belang van de leerling is.
Resultaten vrijstellingen en vervangende leerplicht
f de leerling is als 17-jarige in dienst getreden O bij Defensie In het schooljaar 2023-2024 verleenden we 268 vrijstellingen. In de tabel ziet u om welke vrijstellingen het gaat.
Toename vrijstellingen: een nadere analyse Het aantal vrijstellingen van de leerplicht is in schooljaar 2023-2024 gestegen van 237 naar 268. Deze toename is met name een stijging van het aantal vrijstellingen op basis van artikel 5 onder a, van 135 naar 153. Deze vrijstelling wordt aangevraagd wanneer een leerling niet in staat is om onderwijs te volgen.
Resultaten vrijstellingen en vervangende leerplicht Maassluis
Vlaardingen
Schiedam
Totaal
Verleend artikel 3b
7
18
11
36
Verleend artikel 5 onder a
29
56
68
153
Verleend artikel 5 onder b
8
4
5
17
Verleend artikel 5 onder c
8
17
24
49
Verleend artikel 15
3
4
1
8
Toegekend volgens DUO
1
0
4
5
Totaal
56 44
99
113 85
268
268
28 /42 Cijfers Leerplicht: schooljaar 2023-2024
Thuiszitters
Leerlingvolgsysteem: diepgaand inzicht voor gerichte aanpak
Scholen en samenwerkingsverbanden dragen gezamenlijk de verantwoordelijkheid om elke leerling een passende plek in het onderwijs te bieden. Mocht een leerling toch thuiszitten, dan is de school van inschrijving verplicht om actie te ondernemen.
Het leerlingvolgsysteem biedt ons de mogelijkheid om diepgaander te analyseren: De duur van het thuiszitten per leerling Uitstroomredenen
Het realiseren van passend onderwijs en het voorkomen van thuiszitten is primair de taak van het onderwijsveld zelf. Echter, in sommige gevallen is een bredere aanpak nodig, waarbij ook andere partijen, zoals Leerrecht, een actieve rol spelen. Wanneer ouders of verzorgers onvoldoende meewerken aan de oplossing, kan de leerplichtambtenaar passende maatregelen nemen. Dit kan bijvoorbeeld een formele waarschuwing inhouden. Om op tijd actie te kunnen ondernemen, is het cruciaal dat alle thuiszitters in beeld zijn. Leerrecht werkt nauw samen met de samenwerkingsverbanden om dit te realiseren.
Deze data-analyse stelt ons in staat om knelpunten te identificeren en gerichte maatregelen te ontwikkelen om thuiszitten te bestrijden. Door de samenwerking tussen scholen, samenwerkingsverbanden, Leerrecht en andere betrokkenen, streven we ernaar om het aantal thuiszitters te verminderen en alle leerlingen de ondersteuning te bieden die ze nodig hebben om hun volledige potentieel te benutten.
29 /42 Cijfers Leerplicht: schooljaar 2023-2024
Bij aanvang van schooljaar Nieuwe gevallen daarna Langer dan 3 maanden Naar school 18 jaar geworden
Totaal
Thuiszitters Maassluis
22
In schooljaar 2023-2024 is het aantal thuiszittende leerlingen in Maassluis met 5 gestegen (van 17 naar 22). Gemiddeld zaten de leerlingen langer thuis dan vorig schooljaar. Het aantal leerlingen dat is teruggekeerd naar school is gestegen van 7 naar 11.
Verhuisd
(Speciaal) Basis onderwijs (sbo)
(Voortgezet) Speciaal onderwijs (vso)
Voortgezet onderwijs (vo)
Middelbaar beroepsonderwijs (mbo)
Geen onderwijs
30 /42 Cijfers Leerplicht: schooljaar 2023-2024
Bij aanvang van schooljaar Nieuwe gevallen daarna Langer dan 3 maanden Naar school 18 jaar geworden
Totaal
Thuiszitters Vlaardingen
37
In Vlaardingen is het totaal aantal thuiszitters gestegen van 25 naar 37 leerlingen. Gemiddeld zitten de leerlingen langer thuis dan vorig jaar. Het aantal leerlingen dat weer terug is gegaan naar school is gestegen van 10 naar 20.
Verhuisd
(Speciaal) Basis onderwijs (sbo)
(Voortgezet) Speciaal onderwijs (vso)
Voortgezet onderwijs (vo)
Middelbaar beroepsonderwijs (mbo)
Geen onderwijs
31 /42 Cijfers Leerplicht: schooljaar 2023-2024
Bij aanvang van schooljaar Nieuwe gevallen daarna Langer dan 3 maanden Naar school 18 jaar geworden Verhuisd
(Speciaal) Basis onderwijs (sbo)
Totaal
Thuiszitters Schiedam
22
Hoewel het totale aantal thuiszitters in Schiedam licht is gedaald van 25 naar 22 leerlingen, is het aantal leerlingen dat langdurig thuiszit toegenomen. 19 leerlingen zaten nu langer dan 3 maanden thuis, tegenover 15 leerlingen in het voorgaande schooljaar. Het aantal leerlingen dat met succes is teruggekeerd naar school is gedaald van 14 naar 7.
(Voortgezet) Speciaal onderwijs (vso)
Voortgezet onderwijs (vo)
Middelbaar beroepsonderwijs (mbo)
Geen onderwijs
32 /42 Cijfers Leerplicht: schooljaar 2023-2024
Cijfers Doorstroompunt Cijfers voortijdig schoolverlaters (vsv), vsv’ers Maassluis
Voortijdig schoolverlaten (vsv) is een hardnekkig probleem met verstrekkende gevolgen. Jongeren van 12 tot 23 jaar zonder startkwalificatie, zoals een havo- of vwo-diploma of minimaal een mbo 2-diploma, hebben minder kansen op de arbeidsmarkt, verdienen een lager inkomen en komen vaker in aanraking met sociale problemen. Om deze negatieve spiraal te doorbreken, is het essentieel dat alle jongeren een startkwalificatie behalen.
Doorstroompunt totaal
1,78
2,57
1,74
% % %
20-21 21-22 22-23
Vlaardingen
2,24
2,90
2,92
% % %
Schiedam
2,46
2,78
2,90
% % %
NWN
2,25
2,77
Landelijk
2,68
% % %
20-21 21-22 22-23
20-21 21-22 22-23
20-21 21-22 22-23
0,18
0,50
0,30
1,88
2,37
2,38
% % %
20-21 21-22 22-23
Het vsv-percentage staat voor het aantal vsv’ers als percentage van het aantal onderwijsdeelnemers die aan het begin van het schooljaar staan ingeschreven. DUO levert jaarlijks de officiële vsv-cijfers. De meest recente data zijn van het schooljaar 2022-2023. Het gaat hierbij om voorlopige cijfers. Van de voorgaande jaren zijn de definitieve cijfers opgenomen. In de volgende tabellen staan de vsv-percentages landelijk, per gemeente, en voor de Doorstroompunt-subregio Nieuwe Waterweg Noord (NWN).
<5
0,31
0,30
% % % VO
0,46
0,50
% % %
0,31
0,70
% % %
0,37
0,54
% % %
0,41
0,48
0,54
% % %
20-21 21-22 22-23
20-21 21-22 22-23
20-21 21-22 22-23
20-21 21-22 22-23
20-21 21-22 22-23
4,84
6,09
6,07
5,85
4,99
Aantal voortijdige schoolverlaters in Nieuwe Waterweg Noord licht gedaald, ondanks stijging in twee steden Landelijk gezien is het percentage voortijdige schoolverlaters (vsv) stabiel gebleven in 2022-2023 ten opzichte van 2021-2022 (2,37%). Binnen de subregio Nieuwe Waterweg Noord is er echter een gemengd beeld. In Vlaardingen en Schiedam is het aantal vsv’ers gestegen, terwijl er in Maassluis een daling is te zien. Ondanks deze lokale stijgingen is het algehele percentage in de subregio licht gedaald van 2,77% naar 2,68%.
MBO
6,95
4,63
% % %
20-21 21-22 22-23
7,73
7,84
% % %
20-21 21-22 22-23
7,50
7,34
% % %
20-21 21-22 22-23
7,49
7,02
% % %
20-21 21-22 22-23
6,43
6,53
% % %
20-21 21-22 22-23
33 /42 Cijfers Leerplicht: schooljaar 2023-2024
Voortijdig schoolverlaters benaderen Leerrecht richt zich op jongeren tussen de 18 en 23 jaar die zonder startkwalificatie het onderwijs hebben verlaten. In schooljaar 2023-2024 zijn 623 van deze jongeren benaderd met het doel hen te ondersteunen bij het vinden van een passende vervolgstap. Reageren jongeren niet op onze brief? Dan benaderen onze doorstroomcoaches deze jongeren actief via telefoon, WhatsApp, e-mail of huisbezoek.
Maassluis 88
Vlaardingen 245
623 Schiedam 290
34 /42 Cijfers Leerplicht: schooljaar 2023-2024
Tabel: Resultaat van bereikte oud-vsv’ers in schooljaar 2023-2024
Benaderen oud-vsv-ers Naast het benaderen van potentiële nieuwe voortijdig schoolverlaters (vsv’ers) richten we ons ook op oud-vsv’ers. In schooljaar 2023-2024 hebben we ruim 885 oud-vsv’ers periodiek benaderd via verschillende kanalen, zoals e-mail, WhatsApp en huisbezoek. Hoewel we 32% van deze groep niet hebben kunnen bereiken, zijn we blij met de resultaten van de overige contacten.
Besteding van tijd Werkt
10%
Van de jongeren die we wel hebben bereikt, is 36% aan het werk, 18% volgt (weer) een opleiding, 8% neemt
Volgt (weer) een opleiding
Volgt een traject elders (onder andere Stroomopwaarts)
36%
20%
Wil geen begeleiding of contact
Verhuisd buiten de regio of valt buiten onze doelgroep (>23 jaar)
8% 8%
Overig (tussenjaar, zwangerschap enzovoorts)
18%
deel aan een traject bij een andere organisatie (zoals Stroomopwaarts), 8% geeft aan geen verdere begeleiding te wensen en 20% is verhuisd of valt buiten onze doelgroep. De overige 10% bevindt zich in een andere situatie, zoals een tussenjaar of zwangerschap.
35 /42 Cijfers Leerplicht: schooljaar 2023-2024
Doorstroompunt-trajectbegeleiding Doorstroompunt-trajectbegeleiding biedt de ondersteuning die een leerling nodig heeft om doelen te bereiken. Of iemand nu moeite heeft met studie, op zoek naar een passende opleiding of beroepskeuze, of begeleiding nodig is bij het terugkeren naar school, wij zijn er voor leerlingen. Doorstroompunt trajectbegeleiding bestaat uit: Gesprekken Studie- en beroepskeuzeonderzoek Samenwerking met ketenpartners Begeleiding naar school Bij begeleiding naar werk werken we nauw samen Stroomopwaarts en het project Next Society. Voor jongeren die kampen met een complex scala aan problemen, waardoor ze zelfstandig de stap naar werk of school niet kunnen zetten, bieden we intensieve trajectbegeleiding aan. In nauwe samenwerking met onze ketenpartners gaan we de uitdaging aan om deze jongeren te ondersteunen en hen perspectief te bieden. Deze trajectbegeleiding richt zich op jongeren die op verschillende leefgebieden te maken hebben met problematiek, zoals: Schulden Psychische problemen Huisvestingsproblemen Verslaving En andere problematieken De sleutel tot succes ligt in intensieve samenwerking met diverse ketenpartners. We sluiten aan bij afstemmings- of casusoverleggen en hanteren korte communicatielijnen om optimale ondersteuning te waarborgen.
Uitstroomreden trajectbegeleiding Resultaat
Maassluis
Vlaardingen
Schiedam
Totaal
Opleiding
6
25
22
53
Werk
4
17
22
43
Traject gemeente
4
11
14
29
Niet willen
0
2
2
4
Onbereikbaar
2
6
19
27
Externe begeleiding
5
9
8
22
Overig
0
2
1
3
Totaal
21
72
88
181
21
72
88
181
Maassluis
Vlaardingen
Schiedam
Totaal
36 /42 Cijfers Leerplicht: schooljaar 2023-2024
Verzuim 18+: ook na 18 jaar is onderwijs essentieel
Leerrecht: begeleiding en oplossingen
Jongeren van 18 tot 23 jaar vallen niet meer onder de Leerplichtwet, maar dat betekent niet dat hun scholing stopt. Voor deze jongeren is het eveneens cruciaal om een startkwalificatie te behalen, zoals een havo- of vwo-diploma of minimaal een mbo 2-diploma. Schoolverzuim bij deze doelgroep kan leiden tot voortijdige schoolverlating en beperkt hun kansen op de arbeidsmarkt. Daarom zetten we ons samen met onderwijsinstellingen en partners in de regio in om verzuim onder jongeren van 18+ actief te bestrijden.
Bij Leerrecht staat het begeleiden van jongeren met verzuim centraal. Wanneer er sprake is van verzuim, neemt onze Doorstroomcoach contact op met de school en de leerling om de oorzaken te achterhalen. We gaan in gesprek om te begrijpen waarom de leerling het onderwijsprogramma niet volgt. Is er sprake van achterliggende problematiek, zoals psychische problemen of financiële moeilijkheden? Dan werken we samen met de leerling, de school en andere betrokken partijen om passende oplossingen te vinden.
Onterechte melding
In het schooljaar 2023-2024 is er 509 keer verzuim gemeld.
2
4
15
11
32
28 15
13
Inschrijving beëindigd: overige redenen
Samenwerking en afspraken De gemeenten in de regio Rijnmond hebben met de scholen duidelijke afspraken gemaakt over het melden van verzuim. Deze afspraken zijn vastgelegd in een verzuimprotocol. Dit protocol zorgt ervoor dat we signalen van verzuim vroegtijdig oppakken en samenwerken om voortijdige schoolverlating te voorkomen. Scholen melden verzuim in de volgende situaties: Er is een Doorstroompunt-interventie nodig om de leerling te ondersteunen De inspanningen van de school leiden niet tot het gewenste resultaat Het succesvol afronden van het schooljaar komt in gevaar Er is sprake van vijf opeenvolgende dagen verzuim