Begroting 2024 Schiedam
Tekst van het document
Om het totale bereik van de grote gesubsidieerde culturele instellingen in beeld te brengen, meten we het aantal jaarlijkse bezoeken. Met het theater, het Stedelijk Museum Schiedam en het Nationaal Jenevermuseum maken we afspraken over bezoekersaantallen in de subsidiebeschikkingen. Uit de jaarverslagen van deze drie instellingen leiden we het totale, gecombineerde aantal bezoeken af. Omdat de bibliotheek meer een dienstgerichte functie richting de eigen inwoners heeft, nemen we deze instelling niet mee in de meting.
Nulmeting 2022
118.000
Doelstelling 2026
118.000
Programma Economie in ontwikkeling Output 1a
Output 2a
Output 2b
§ Paragrafen € Programma Output 3a
Output 4a
Begroting 2024 Output 5a
Output 6a
52
Indicatoren Outcome indicator
4. Aandeel inwoners dat gebruikt maakt van culturele voorzieningen
Bron:
Onderzoek belevening van Cultuur, evenementen en kunst
Toelichting
Om de cultuurdeelname van Schiedammers in beeld te brengen, meten we hoeveel inwoners op regelmatige basis tijd besteden aan cultuur. Dat doen we in de tweejaarlijkse monitor naar beleving van Cultuur, kunst en evenementen. De ondergrens die we hanteren, is minimaal één keer per maand deelname aan cultuur. Het gaat hierbij om culturele activiteiten in brede zin.
Nulmeting 2023
58%
Output indicator
4a. Aantal bezoeken van Schiedammers aan gesubsidieerde culturele instellingen
Bron:
Jaarverslagen en subsidiebeschikkingen culturele instellingen
Toelichting
Om het bereik van de grote gesubsidieerde culturele instellingen onder Schiedammers in beeld te brengen, meten we het aantal jaarlijkse bezoeken van Schiedammers. We vragen dat uit in de subsidiebeschikkingen en baseren ons voor de cijfers op de jaarverslagen van het theater en het Stedelijk Museum Schiedam. De bibliotheek nemen we in deze meting niet mee.
Nulmeting 2022
33.775
Doelstelling 2026
34.800
Kaderstellende beleidsnota’s • Cultuurvisie Schiedam: de culturele schijf van vijf • Stad aan de Schie, ontwikkelingsvisie voor de binnenstad
Programma Economie in ontwikkeling Output 1a
Output 2a
Output 2b
§ Paragrafen € Programma Output 3a
Output 4a
Begroting 2024 Output 5a
Output 6a
53
Aantrekkelijke stad met een sterk imago Inleiding We willen Schiedam profileren als een levendige woon- en werkstad. Innovatieve bedrijvigheid, eigentijdse kunst en cultuur staan centraal. Schiedam heeft een goed bewaarde historische binnenstad, een groot cultureel aanbod, bijzondere maritieme en technische maakindustrie en een uniek jeneververleden. Daarmee hebben we een goede mix aan ingrediënten om het imago te versterken. We hebben bijzondere aandacht voor het Dutch Distillers District (DDD) en Schiedam 750 jaar.
Versterken identiteit Om Schiedam binnen deze profilering te presenteren, willen we samen met Schiedam Partners (SPS) de identiteit van onze stad versterken. We doen dat vanuit de kernwaarden authentiek, vernieuwend en levendig. We gebruiken de stadsstijl S’DAM om de stad binnen deze kernwaarden op een eenduidige manier te presenteren. Met diverse vormen van citydressing maken we de identiteit zichtbaar in de stad.
Weekendje weg stad Meer bezoekers aan de stad leidt tot een economisch sterkere stad en draagvlak voor horeca, detailhandel en de culturele en toeristische organisaties. We stimuleren bezoek aan de stad door het aanbod van toeristische arrangementen te vergroten. Ook stimuleren we gebruik van het water in de binnenstad, bijvoorbeeld door het subsidiëren van rondvaarten. Om ontwikkelingen van toeristisch bezoek goed te kunnen meten, ontwikkelen we de S’DAM experience monitor. Hier verzamelen en presenteren we cijfers en kenmerken van bezoekers.
Programma Economie in ontwikkeling Output 1a
Output 2a
Output 2b
Een bruisende stad door ruimte voor evenementen
Viering van Schiedam 750 jaar
Activiteiten en evenementen dragen bij aan een bruisende stad voor bewoners en bezoekers. We willen daarom meer ruimte bieden voor het organiseren van evenementen. Evenementen, zoals het International Dutch Distillers Festival en het jeneverfestival, vormen ook een belangrijk onderdeel van het DDD. Met de vernieuwde subsidieregeling voor evenementen en culturele activiteiten stimuleren we duurzame evenementen gericht op een inclusief publiek. We faciliteren organisatoren van evenementen zo veel mogelijk door inzet van de evenementencoördinator. Die treedt in een vroegtijdig stadium in overleg met de organisatoren en begeleidt hen zo nodig in het vergunning- en subsidieproces.
In 2025 viert Schiedam dat het 750 jaar stadsrechten heeft. We gaan dit uitgebreid vieren en grijpen het jubileumjaar aan om Schiedam vanuit verschillende perspectieven onder de aandacht te brengen van de Schiedammer en de regiobewoner. Ons doel is vooral om de trots op de stad en het gevoel van verbondenheid te vergroten. We hebben een programmabureau samengesteld dat in 2024 aan de slag gaat om een gevarieerd en aantrekkelijk programma voor alle Schiedammers te ontwikkelen. We doen dit op basis van de input die de kwartiermakers in 2023 hebben opgehaald bij inwoners, ondernemers, instellingen en partners. Samen met Schiedam Partners zorgen we voor promotie van het feestelijke jaar.
Dutch Distillers District als focus
S’DAM in gebiedsontwikkelingen
Het jeneververleden van Schiedam is uniek in Nederland en biedt de mogelijkheid om ons te onderscheiden van andere steden. We richten ons daarom in de marketing en programmering op Schiedam als DDD. In samenwerking met de distillateurs en Schiedam Partners vergroten we het aanbod van activiteiten die passen in het profiel. Ook werken we gezamenlijk een businesscase uit voor een distillers experience en versterken we de fysieke zichtbaarheid van het DDD. Dat doen we bijvoorbeeld door jeneveruitingen toe te voegen in het openbaar gebied. Aan Schiedam Partners geven we subsidie om onder andere de marketing van het DDD vorm te geven.
Om de trots van de Schiedammer op de stad te vergroten, willen we ook meer bekendheid geven aan de bijzondere bedrijvigheid in Schiedam. Het distilleercluster in NieuwMathenesse, de mechatronica campus in Schiedistrict en de offshorebedrijven in de Havens zijn onderscheidend. Zij kunnen daarmee het imago versterken, maar zijn over het algemeen nog onvoldoende bekend. Daarom koppelen we S’DAM aan deze gebieden. We vergroten de zichtbaarheid middels communicatieuitingen zoals nieuwbrieven en websites, maar ook door uitingen op bouwhekken.
Global Goals
§ Paragrafen € Programma Output 3a
Output 4a
Begroting 2024 Output 5a
Output 6a
54
Indicatoren Outcome indicator
5. Aandeel inwoners dat trots is op Schiedam
Bron:
Monitor leefbaarheid en veiligheid
Toelichting
In de tweejaarlijkse monitor leefbaarheid en veiligheid vragen we Schiedammers onder meer naar hun beleving van Schiedam als stad om te wonen en leven. Door in beeld te brengen hoeveel Schiedammers trots zijn op onze stad, hebben we een goede indicator voor onze aantrekkelijkheid en kracht van het imago van Schiedam.
Nulmeting 2021
49%
Output indicator
5a. Aantal bezoekers van Jeneverfestival en International Dutch Distillers Festival
Bron:
Bezoekcijfers evenementenorganisatoren
Toelichting
Het Jeneverfestival en het IDDF vormen de twee belangrijkste evenementen voor profilering van Schiedam als Dutch Distillers District. Het bezoek aan deze evenementen vormt een goede graadmeter voor het succes van Schiedam als DDD met een onderscheidend imago.
Nulmeting 2022
IDDF Jeneverfestival
10.000 2.150
Doelstelling 2026
IDDF Jeneverfestival
18.000 2.150
Programma Economie in ontwikkeling Output 1a
Output 2a
Output 2b
§ Paragrafen € Programma Output 3a
Output 4a
Begroting 2024 Output 5a
Output 6a
55
Indicatoren Outcome indicator
6. Aantal bezoekende toeristen
Bron:
Onderzoek toeristisch bezoek aan steden (NBTC)
Toelichting
Via onze stadsmarketing brengen we Schiedam regionaal en landelijk onder de aandacht. Met het jaarlijkse onderzoek van het Nederlands Bureau voor Toerisme & Congressen (NBTW) maken we de ontwikkeling in toeristisch bezoek aan Schiedam inzichtelijk.
Nulmeting 2021
447.000 bezoekers 1.747.000 bezoeken
Output indicator
6a. Aantal hotelovernachtingen
Bron:
Cijfers Regionale Belastinggroep voor logiesbelasting
Toelichting
We meten de jaarlijkse hotelovernachtingen in Schiedam. Daaruit kunnen we de populariteit van Schiedam als bezoekersdoel afleiden. We gebruiken daarvoor de cijfers van de Regionale Belastinggroep. Die cijfers zijn beschikbaar op basis van de logiesbelasting.
Nulmeting 2022
100.000
Doelstelling 2026
130.000
Kaderstellende beleidsnota’s • Economische visie Schiedam • Kadernota Stadsmarketing • Stad aan de Schie, ontwikkelingsvisie voor de binnenstad • Hotelbeleid Schiedam • Kansenkaart watertoerisme “Kansen op de Schie voor de stad aan de Schie”
Programma Economie in ontwikkeling Output 1a
Output 2a
Output 2b
§ Paragrafen € Programma Output 3a
Output 4a
Begroting 2024 Output 5a
Output 6a
56
Wat gaat het kosten? Begroting 2022
Bedragen x € 1.000,-
Taakveld
Begroting 2024
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
17.918
-24.821
-6.904
17.894
-22.576
-4.683
15.909
-22.436
-6.528
45
-69
-24
50
-70
-20
56
-70
-14
3.1 Economische ontwikkeling
2.731
-1.219
1.512
2.608
-3.001
-393
2.484
-132
2.352
3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur
10.246
-10.246
0
14.239
-14.239
0
21.392
-21.276
116
183
0
183
187
0
187
253
0
253
3.4 Economische promotie
1.077
-175
902
1.227
-350
877
1.184
-350
834
5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie
3.528
0
3.528
4.663
-605
4.059
3.830
-295
3.536
5.4 Musea
4.914
-18
4.896
4.824
-18
4.806
4.712
-18
4.694
578
-5
573
593
-5
588
744
-5
739
2.609
0
2.609
2.871
-80
2.792
2.789
0
2.789
43.829
-36.553
7.276
49.156
-40.944
8.213
53.353
-44.582
8.772
0.10 Mutaties reserves
7.360
-2.829
4.532
2.044
-3.691
-1.647
2.548
-1.386
1.161
Saldo van baten en lasten
7.360
-2.829
4.532
2.044
-3.691
-1.647
2.548
-1.386
1.161
Begroot resultaat
51.189
-39.382
11.807
51.200
-44.634
6.566
55.901
-45.968
9.933
0.3 Beheer overige gebouwen en gronden 2.3 Recreatieve havens
3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen
5.5 Cultureel erfgoed 5.6 Media
Saldo van baten en lasten Reserve
Begroting 2023
De begroting 2024 verschilt met de begroting 2023 omdat de baten en lasten wijzigingen door het verwerken van de inflatiecorrectie, de verwerkte begrotingswijziingen van de Beraps, TA’s en de afzonderlijke raadsbesluiten. En de volgende claims uit de Zomernota in €:
Taakveld
Bedrag
0.3 Beheer overige gebouwen en gronden
17.970
Programma Economie in ontwikkeling Output 1a
Output 2a
Output 2b
Stijging energiekosten
§ Paragrafen € Programma Output 3a
Output 4a
Begroting 2024 Output 5a
Output 6a
57
Overheid in balans
5% van de totale begroting is bestemd voor programma Mens en stad in beweging
Outcome indicator
Totaal lasten € 21,9 miljoen Totaal baten € 2,7 miljoen
Output indicator
Een veilige stad voor iedereen Als gemeente in contact met de stad
1. Aantal misdrijven per 1000 inwoners 2. Veiligheidsbeleving
3. Imago bestuur en organisatie
2a. Aandeel inwoners dat woonoverlast ervaart. 2b. Aandeel inwoners dat overlast op straat ervaart 2c. Bekendheid met wijkbudgetten 3a. Gemiddeld rapportcijfer gemeentelijke dienstverlening
58
Overheid in balans
Inleiding De veiligheid van de Schiedammers en ondernemingen, de wijze van communicatie, burger- en overheidsparticipatie en dienstverlening zijn alle randvoorwaarden om de gewenste en benodigde maatschappelijke effecten te bewerkstelligen. Deze inzet is gebundeld in het programma Overheid In Balans. Als gemeente zijn we niet alleen bezig met het verbeteren van onze stad: dat doen we samen met onze inwoners, ondernemers, maatschappelijke instellingen en verenigingen. Als gemeente willen daar zo goed mogelijk op inspelen. De manier waarop we samenwerken met de stad is een belangrijk speerpunt. Samen doen kan alleen als er goed en helder gecommuniceerd wordt, de gemeente goed bereikbaar is en participatie alle ruimte krijgt. Daarnaast is een veilige omgeving een belangrijke voorwaarde om goed in de stad te kunnen wonen, werken en recreëren.
Global Goals
Programma Overheid in balans Output 2a
Output 2b
§ Paragrafen € Programma Output 2c
Output 3a
Begroting 2024 59
Een veilige stad voor iedereen Wij willen dat Schiedam een veilige stad is voor iedereen. Dat inwoners veilig over straat kunnen, ondernemers veilig kunnen ondernemen en onze jeugd opgroeit in een veilige omgeving. Omdat te bereiken zetten we zoveel als mogelijk in op preventie en waar nodig op repressie.
Veiligheidsbeleving In een veilig Schiedam zijn en voelen onze inwoners zich veilig. Om dat te bereiken zien we, in nauwe samenwerking met de politie, toe op naleving van de regels in de openbare ruimte. Dit doen we door het aanpakken van de ‘kleine’ ergernissen zoals parkeeroverlast, straatvuil en het verwijderen van fietswrakken. Ook onderhouden we contact met de wijk, bewoners (ook jeugd) en ondernemers, in te zetten op het tegengaan van ondermijnende criminaliteit en de bestrijding van woonoverlast. We willen daarnaast dat onze stad voor iedereen veilig voelt. Daarvoor zetten we in op de verbetering van het veiligheidsgevoel in Schiedam. Dit doen we door binnen de gemeente integraal met elkaar samen te werken aan de aanpak ‘signal places’. Dit vindt deels in samenhang plaats met het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid en Preventie met Gezag. In 2023 gaat de projectgroep ‘Aanpak signal places’ van start. Dit doen we door meer van buiten naar binnen te werken en inwoners actief te gaan betrekken. We willen als stad ook digitaal weerbaar zijn. Om de ambities met betrekking tot cyberveiligheid in de praktijk te brengen, werken we aan meer bewustwording onder jonge en oude bewoners.
Programma Overheid in balans Output 2a
Output 2b
Woonoverlast
Voorbereid op crises en rampen
We gaan door met het bestrijden van woonoverlast. Dit doen we bijvoorbeeld via Buurtbemiddeling, maar ook door de inzet van het interventieteam woonoverlast. De komende jaren gaan we aan de slag met de pilot Register Niet Ingezetenen (RNI) voor de registratie van arbeidsmigranten. Daarnaast werken we verder aan een veilige woonomgeving. Dat doen we door hecht samen te werken met het huurteam en door te handhaven op overbewoning. We richten ons in het bijzonder op het tegengaan van huurdersuitbuiting. Daarvoor implementeren we in 2024 instrumenten ‘Opkoopbescherming’ en de ‘Wet goed verhuurderschap’ verder.
Wij werken aan een zo’n veilig mogelijke omgeving, zowel fysieke veiligheid, als omgevingsveiligheid. Daarvoor zorgen we via de Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond voor een hoog kwaliteitsniveau van ambulance- en brandweerzorg en inzet bij crises en rampen, zodat hulpverlening snel ter plaatse is.
Ondermijning
Kwetsbare groepen
In een veilig Schiedam is geen ruimte voor criminele activiteiten. Als gemeente willen wij er alles aan doen om te voorkomen dat georganiseerde criminaliteit wordt gefaciliteerd. Dat doen we door een gebiedsgerichte aanpak. Voor diverse delen van de stad leveren we maatwerk – denk aan de Spaanse Polder, ’s Gravelandsepolder en Nieuw-Mathenesse. We zetten daarvoor in op preventieve maatregelen, zoals bewustwording en voorlichting, maar ook op repressieve maatregelen, zoals controles en bestuurlijke maatregelen. We richten ons binnen de aanpak specifiek op jongeren die kwetsbaar blijken voor de verleiding van georganiseerde criminaliteit. Dat doen we door een persoonsgerichte aanpak in te zetten voor jongeren die dreigen af te glijden.
Ook voor kwetsbare inwoners moet Schiedam een veilige stad zijn. Wij willen zo veel als mogelijk maatwerk bieden. Dit doen we met onze Persoonsgerichte Aanpak. Een van de speerpunten waar we in 2024 mee verder gaan, is de aanpak van huiselijk geweld zoals deze beschreven is in het uitvoeringsplan Geweld Hoort Nergens Thuis (GHNT). Daarvoor gaan we de bewustwording rondom huiselijk geweld vergroten. Dit doen we met voorlichting, campagnes en activiteiten rondom verschillende vormen van geweld in afhankelijkheidsrelatie. Verder willen we dat de samenwerking in de keten ‘WOT-PGA-GGZ-Zorg en Veiligheidshuis goed verloopt. Zo kunnen we schakelen, maatwerk kunnen bieden en professionals en betrokkenen tevreden zijn over de samenwerking. Dit doen we door knelpunten in de keten te signaleren en op lossen.
§ Paragrafen € Programma Output 2c
Output 3a
We willen als gemeente goed voorbereid zijn op rampen en crises. Daarvoor werken we samen met de veiligheidsregio en via onze eigen crisisorganisatie die 24 uur per dag en 7 dagen per week altijd bereikbaar is om de hulpdiensten en inwoners in onze stad bij te staan.
Begroting 2024 60
Radicalisering willen we vroegtijdig signaleren en tegengaan. We blijven ook in 2024 trainingen en bijeenkomsten aanbieden aan professionals rond het herkennen van radicalisering en het handelingskader daarbij. Voor professionals binnen de gemeente is er het Advies- en Meldpunt radicalisering (waar professionals terecht kunnen met vragen rond radicalisering en voor advies). We werken in 2024 samen met de VAR (VeiligheidsAlliantie Rotterdam Rijnmond) en de gemeenten in de regio.
Jeugd en veiligheid We willen dat jongeren weerbaar zijn tegen (online en offline) criminaliteit, dat overlast wordt aangepakt, en dat jongeren die risico-gedrag vertonen tijdig worden gecorrigeerd en geholpen. In het kader van het Nationaal Programma Nieuwland en Oost hebben we daarbij extra aandacht voor de jongeren die in deze twee wijken opgroeien. Dat doen we met de subsidie ‘Preventie met Gezag’. We willen dat de sfeer op straat positief verandert zodat jongeren zich veilig voelen op straat en meer in aanraking komen met positieve rolmodellen. Dit doen we door extra inzet vanuit het jongerenwerk, maar in 2023 starten we ook met een extra vorm van toezicht in de wijk. Verder moeten jongeren (en hun ouders en buurtgenoten) weten hoe ze ‘nee’ kunnen zeggen tegen het eerste stapje waarmee ze in de criminaliteit kunnen belanden. Dit doen we door samen met scholen en jongerenwerk lessen en bewustwording te verzorgen. Bij sommige jongeren zien we dat ze extra risico lopen om in aanraking te komen met criminaliteit. Deze jongeren willen we tijdig signaleren en helpen. Hiervoor zetten we een overleg risico-jongeren op, zodat verschillende partijen (politie, jongerenwerk, zorg) hun bijdrage op elkaar af kunnen stemmen. Ten slotte willen we dat jongeren die al in de criminaliteit zijn beland niet verder afglijden.
Dit doen we via een PersoonsGerichte Aanpak, samen met het Zorg- en Veiligheidshuis.
Programma Overheid in balans Output 2a
Output 2b
Kaderstellende beleidsnota’s • Kadernota Integrale Veiligheid 2021 • Beleidsplan VRR 2023-2027 (2022) • Strategische thema’s veiligheid 2023-2026 politie-eenheid Rotterdam (2022) • Actualisatie Horecabeleid (2017) • Nota Schiedams Prostitutiebeleid (2016) • Coffeeshopbeleid (2021) • Damoclesbeleid gemeente Schiedam 2014
§ Paragrafen € Programma Output 2c
Output 3a
Begroting 2024 61
Als gemeente in contact met de stad Wijkontwikkeling In 2024 wordt gewerkt volgens de nieuwe subsidieregeling wijkbudgetten. De insteek is dat de wijkbudgetten meer dan voorheen een budget zijn van, voor en door bewoners. Het is een budget voor bewoners om die activiteiten te organiseren in de wijk die nodig zijn om de wijk te verbeteren. We willen dat de wijkbudgetten bij meer bewoners bekend zijn. In 2024 gaan we een nulmeting houden om inzicht te krijgen hoeveel bewoners bekend zijn met de wijkbudgetten. Als startpunt voor het monitoren van de bekendheid van de wijkbudgetten in de komende jaren. In 2024 gaan we de wijkbudgetten actiever promoten ook onder doelgroepen die nu minder gebruik maken van de wijkbudgetten. De verwachting is dat meer bewoners een wijkbudget gaan aanvragen. Als gemeente willen we goed in contact zijn met de stad. Een breed netwerk van inwoners helpt daarbij. Om de netwerken uit te breiden en te versterken, gaan de wijkregisseurs rouleren en wordt hun capaciteit uitgebreid. De wijkregisseurs zijn nauw betrokken bij het Nationaal Programma Nieuwland en Oost. De wijkregisseurs denken ook in 2024 met de organisatie mee over het vormgeven van participatietrajecten.
Communicatie De inzet van communicatieprofessionals is wenselijk in projecten en op beleidsterreinen die veel teweeg brengen in Schiedam voor bewoners, bedrijven en bezoekers. In 2024 analyseren we op basis van het coalitieakkoord en het ambitiedocument opnieuw welke zaken Schiedammers raken. Op basis van dit afwegingskader en op basis van bestuurlijke prioriteiten bepalen we waar het vak ‘Communicatie’ van toegevoegde waarde is. Ook gaat de aandacht uit naar de
Programma Overheid in balans Output 2a
Output 2b
verdere professionalisering van het team Communicatie. Er staat nu een stabiel team met een vaste formatie, aangevuld met inhuurkrachten voor het oppakken van bestuurlijke prioriteiten waarvoor geen reguliere capaciteit voorhanden is. Speerpunten in de professionalisering voor 2024 zijn onder andere effect- en omgevingsanalyses, beeldcommunicatie en participatie (Praatmee).
Dienstverlening De samenleving verandert steeds sneller en de relatie van de gemeente met burgers, ondernemers en instellingen verandert mee. Ook leidt de steeds verder gaande digitalisering tot veranderingen in wetgeving waarop moet worden ingespeeld. Om te blijven zorgen dat onze dienstverlening toekomstbestendig blijft, aansluit en past bij de vraag en verwachtingen van inwoners, instanties en ondernemers wordt in 2024 een visiedocument dienstverlening opgesteld voor de jaren 2024-2028. Met het opstellen van deze visie geven we ook invulling aan autonome ontwikkelingen, zoals de groei van het aantal inwoners, de verschuiving naar onze digitale kanalen en daarnaast de zichtbare toename van de complexiteit van aanvragen aan de balies van het Klant Contact Centrum (KCC). Verder gaan gemeenten, zo ook onze gemeente vanaf 2024 de effecten merken van de nieuwe cyclus die is ontstaan door invoering van de langere geldigheidsduur van paspoorten en identiteitskaarten. Volwassenen die tussen 2014 en 2018 een reisdocument hebben aangevraagd, komen vanaf 2024 een nieuw document aanvragen. Deze piek duurt tot 2029. Voor onze gemeente betekent dit in 2024 een verdubbeling van het aantal aanvragen en klantcontacten.
§ Paragrafen € Programma Output 2c
Output 3a
Digitalisering dienstverlening Medio 2024 zijn de tien meest voorkomende producten en diensten gedigitaliseerd en als e-dienst beschikbaar via de website. Begin 2024 is de aanbesteding en vervanging van het klantcontactsysteem (KSC) gerealiseerd. Hiermee worden werkprocessen geoptimaliseerd en krijgt de burger in de vervolgfase meer inzicht en heldere terugkoppeling in de status van lopende zaken. Verder zetten we in op de verbetering van de interne (telefonische) bereikbaarheid van de organisatie zodat burgers, ondernemers en instellingen sneller bij de juiste afdeling of persoon terecht komen en onze doorlooptijden verbeteren. Ook starten we in 2024 met een pilot om Whatsapp weer beschikbaar te stellen als kanaal waarmee burgers, ondernemers en bedrijven in contact kunnen komen met de gemeente.
Participatie en lokale democratie Op basis van het in december 2021 door de raad vastgestelde participatiebeleid Samenwerken in Schiedam en de in 2022 eveneens door de raad vastgestelde participatieverordening geven we in 2024 met bewoners, bedrijven en andere belanghebbenden verder inhoud aan participatie. De invoering van de Omgevingswet en de daaruit mogelijk voortkomende nieuwe vormen van participatie zal veel van de organisatie vergen. Voorafgaand aan een participatietraject bespreken we met de betrokken vakteams een aantal basisvragen: is er voldoende ruimte voor invloed, wat is het doel van het participatietraject, wat gaan we met de inbreng van bewoners doen, hoe koppelen we zaken terug en is er genoeg geld en deskundigheid aanwezig? We brengen in beeld welke bewoners en andere belanghebbenden betrokken zijn, we gaan na waarover men kan meebeslissen en we vullen een participatiecanvas in. Dit
Begroting 2024 62
brengt het hele participatietraject in beeld. Besluiten nemen we samen met de deelnemers aan het participatietraject. De online te raadplegen participatiekalender geeft een overzicht van de participatieactiviteiten van de gemeente.
Gemeentearchief Schiedam De gemeente gaat verder met de inrichting van het Digitaal Archief Schiedam (DAS), ofwel het elektronische depot. Dit is een veilige omgeving waarin we digitale informatie duurzaam bewaren. Met het DAS verbeteren we de toegankelijkheid van informatie, voor iedereen, onafhankelijk van plaats en tijd. De grootte bedraagt inmiddels meer dan 30 terabytes. In 2024 verbeteren we de beschikbaarstelling van de opgenomen informatie aan de eigen organisatie en aan Schiedammers en andere belangstellenden met bijvoorbeeld geautomatiseerde handschriftherkenning. We digitaliseren onder meer notariële akten uit de Tweede Wereldoorlog en voltooien een onderzoek naar de Arbeidsinzet en de razzia van 10 november 1944 in Schiedam. De digitalisering van bodemrapporten (milieu-informatie) zetten we voort. Het tijdig vernietigen, duurzaam bewaren en toegankelijk maken van e-mail is nog steeds een grote uitdaging waaraan de gemeente blijft werken. Alle archieven in het Gemeentearchief Schiedam zijn toegankelijk via de website: https://collecties.schiedam.nl/
Programma Overheid in balans Output 2a
Output 2b
§ Paragrafen € Programma Output 2c
Output 3a
Begroting 2024 63
Indicatoren Outcome indicator
1. Aantal misdrijven per 1000 inwoners
Bron:
Politie
Toelichting
Met deze indicator meten we de objectieve veiligheid op basis van het aantal misdrijven per 1000 inwoners.
Nulmeting 2023
57,9
Outcome indicator
2. Veiligheidsbeleving
Bron:
Monitor Leefbaarheid en Veiligheid
Toelichting
Als onderdeel van de tweejaarlijkse Monitor Leefbaarheid en Veiligheid meten we hoe veilig inwoners van Schiedam zich voelen in Schiedam. Hier komt een gemiddeld rapportcijfer uit.
Nulmeting 2021
6,3
Programma Overheid in balans Output 2a
Output 2b
§ Paragrafen € Programma Output 2c
Output 3a
Begroting 2024 64
Indicatoren Output indicator
2a. Aandeel inwoners dat woonoverlast ervaart
Bron:
Monitor Leefbaarheid en Veiligheid
Toelichting
Als onderdeel van de tweejaarlijkse Monitor Leefbaarheid en Veiligheid meten we het aandeel inwoners dat woonoverlast ervaart. Dat kan gaan over geluidsoverlast door omwonenden, overige overlast door omwonenden, overlast door overbewoning of kamerverhuur, overlast door verwarde personen, overlast door stank in een woning of tuin.
Nulmeting 2021
25%
Doelstelling
23%
Output indicator
2b. Aandeel inwoners dat overlast op straat ervaart
Bron:
Monitor Leefbaarheid en Veiligheid
Toelichting
Als onderdeel van de tweejaarlijkse Monitor Leefbaarheid en Veiligheid meten we het aandeel inwoners dat overlast op straat ervaart. Bijvoorbeeld door dronken mensen, drugsgebruik of jongeren.
Nulmeting 2021
34%
Doelstelling
32%
Programma Overheid in balans Output 2a
Output 2b
§ Paragrafen € Programma Output 2c
Output 3a
Begroting 2024 65
Indicatoren Output indicator
2c. Bekendheid met wijkbudgetten
Bron:
Onderzoek Wijkontwikkelingsteams
Toelichting
Wijkbudgetten zijn een middel waarmee inwoners op eigen initiatief verbeteringen in eigen wijk kunnen realiseren. Om ervoor te zorgen dat goede ideeën niet verloren gaan, is het belangrijk dat zo veel mogelijk inwoners bekend zijn met de wijkbudgetten. Als onderdeel van een onderzoek naar de bekendheid van wijkontwikkelingsteams is leden van het burgerpanel in 2021 ook gevraagd of zij bekend waren met wijkbudgetten. Deze vraag zal ook de komende jaren aan leden van het burgerpanel worden gesteld.
Nulmeting 2021
47%
Doelstelling 2026
55%
Programma Overheid in balans Output 2a
Output 2b
§ Paragrafen € Programma Output 2c
Output 3a
Begroting 2024 66
Indicatoren Outcome indicator
3. Imago bestuur en organisatie
Bron:
Monitor Leefbaarheid en Veiligheid
Toelichting
Als onderdeel van de tweejaarlijkse Monitor Leefbaarheid en Veiligheid wordt Schiedammers gevraagd om aan te geven hoe zij aankijken tegen het gemeentebestuur en de gemeentelijke organisatie. Het aandeel inwoners dat hier (zeer) positief tegenover staat, wordt voor deze indicator vertaald naar een rapportcijfer. In tussenjaren, wanneer de Monitor Leefbaarheid en Veiligheid niet wordt uitgevoerd, zal deze informatie worden verzameld via het burgerpanel.
Nulmeting 2021
5,3
Output indicator
3a. Gemiddeld rapportcijfer gemeentelijke dienstverlening
Bron:
Klanttevredenheidsonderzoek KCC
Toelichting
In het periodieke klanttevredenheidsonderzoek van het Klant Contact Centrum (KCC) wordt inwoners gevraagd welk rapportcijfer zij geven aan hun meest recente contact met de gemeente op een schaal van 1 (zeer slecht) tot 10 (uitmuntend). Het gemiddelde van deze rapportcijfers geeft inzicht in de ervaren kwaliteit van de gemeentelijke dienstverlening – en daarmee van een belangrijke vorm van contact tussen gemeente en Stad.
Nulmeting 2021
Gemiddeld: - Balie: - Telefonie: - Digitaal:
7,7 8,4 8,3 6,6
Doelstelling 2026
Gemiddeld: - Balie: - Telefonie: - Digitaal:
7,8 8,4 8,3 6,8
Kaderstellende beleidsnota’s • Visienota Open Schiedam •D eelnota Dienstverlening • Deelnota Wijkgericht Werken
Programma Overheid in balans Output 2a
Output 2b
§ Paragrafen € Programma Output 2c
Output 3a
Begroting 2024 67
Wat gaat het kosten? Begroting 2022
Bedragen x € 1.000,-
Taakveld
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
0.1 Bestuur
3.337
-55
3.282
3.149
0.2 Burgerzaken
3.631
-1.006
2.625
4.210
1.1 Crisisbeheersing en brandweer
6.759
0
6.759
6.848
1.2 Openbare orde en veiligheid
11.069
-4.722
6.347
8.211
0
0
0
24.797
-5.784
0.10 Mutaties reserves
20
Saldo van baten en lasten
6.1 Samenkracht en burgerparticipatie
Saldo van baten en lasten Reserve
Begroting 2023
Begroot resultaat
Baten
Begroting 2024 Saldo
Lasten
3.149
3.347
3.044
4.506
6.848
7.544
-1.641
6.570
6.469
-1.150
5.319
6.578
-6.502
76
0
0
0
19.013
28.996
-9.309
19.688
21.865
-2.732
19.134
-413
-393
20
20
20
20
20
-413
-393
20
20
20
20
24.817
-6.197
18.620
29.016
19.708
21.885
-1.166
-9.309
Baten
Saldo 3.347
-1.582
2.924 7.544
-2.732
19.154
De begroting 2024 verschilt met de begroting 2023 omdat de baten en lasten wijzigingen door het verwerken van de inflatiecorrectie, de verwerkte begrotingswijziingen van de Beraps, TA’s en de afzonderlijke raadsbesluiten. En de volgende claims uit de Zomernota in €:
Taakveld
Bedrag
1.2 Openbare orde en veiligheid
Programma Overheid in balans Output 2a
Output 2b
95
Wet goed verhuurderschap
§ Paragrafen € Programma Output 2c
Output 3a
Begroting 2024 68
Algemene 18% dekkingsmiddelen
van de totale begroting is bestemd voor programma Algemene dekkingsmiddelen
Totaal lasten € 78,1 miljoen Totaal baten € 259,8 miljoen
69
Algemene dekkingsmiddelen Overhead
Treasury
Overige baten en lasten
De wijze waarop de gemeente in financiële zin omgaat met overhead is bepaald via “notitie overhead” van de Commissie BBV. Hierin is vastgelegd welke organisatiekosten direct dan wel indirect (dus overhead) zijn. Tot de overhead behoren de loonkosten van medewerkers die niet direct aan het primaire proces bijdragen, zoals: directie, management, concernstaf, bestuursadviseurs, secretariaten en alle bedrijfsvoeringfunctionarissen (personeel en organisatie, interne opleidingen, ICT, informatiemanagement, financiën, control, communicatie, juridische zaken, facilitaire zaken). Ook andere indirecte kosten en ook de opbrengsten van huisvesting, ICT en detachering van personeel behoren tot de overhead. De kosten van personeel dat direct werkt aan gemeentelijke producten (zoals bijvoorbeeld reisdocumenten, vergunningen, belastingen, beheer van de openbare ruimte en stadstoezicht) zijn op het betreffende taakveld begroot. De hoogte van de organisatiekosten wordt bepaald door lokale keuzes. De organisatiecultuur, het dienstverleningspakket, de verwachte kwaliteit en de daarvoor benodigde middelen zijn bepalend. In Schiedam bedraagt de netto-overhead, berekend volgens de voorgeschreven BBV-definitie, € 29,9 miljoen.
Voor een toelichting op de treasury wordt verwezen naar de paragraaf financiering.
Onder de overige baten en lasten is voor de post onvoorzien een bedrag van € 0,5 miljoen opgenomen.
OZB en overige belastingen
Mutaties reserves
Voor een toelichting op de belastingopbrengsten wordt verwezen naar de paragraaf lokale heffingen.
Voor wat betreft de mutaties in de reserves wordt verwezen naar het overzicht ‘reserves: beginstanden en mutaties 20242027’ wat verderop in deze begroting is opgenomen.
Algemene uitkering De algemene uitkering uit het gemeentefonds en de uitkering uit het deelfonds sociaal domein zijn geraamd op basis van de meicirculaire van het Ministerie van Binnenlandse Zaken.
Vennootschapsbelasting Wij gaan ervan uit dat onze activiteiten vallen onder de noemer van “normaal vermogensbeheer”. Dit is niet onderworpen aan de vennootschapsbelastingplicht. In die lijn is voor de vennootschapsbelasting geen raming opgenomen.
Kaderstellende beleidsnota’s • Kadernota Financieel Beleid 2024 • Financiële Verordening gemeente Schiedam 2023 • Nota investeren, waarderen en afschrijven 2024
Algemene dekkingsmiddelen
§ Paragrafen € Programma
Begroting 2024 70
Dit programma bevat het door de BBV voorgeschreven overzicht Algemene dekkingsmiddelen. Bedrag werkelijk 2022
Bedragen x € 1.000,-
Bedrag begroot 2023
Bedrag begroot 2024
Baten
Lasten
Saldo
Baten
Lasten
Saldo
Baten
Lasten
Saldo
0.4 Overhead
977
-27.112
-26.134
988
-31.966
-30.979
930
-30.847
-29.917
0.5 Treasury
1.589
7.451
9.041
5.477
2.275
7.751
5.824
2.287
8.111
0.61 OZB Woningen
8.096
-859
7.237
7.935
-814
7.121
8.355
-908
7.447
0.62 OZB Niet woningen
8.098
-194
7.904
7.851
-189
7.662
8.425
-204
8.221
0.64 Belastingen overig
432
-59
373
294
-199
95
231
-146
85
191.097
187.622
187.622
199.042
0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten
191.097 1.348
Saldo van baten en lasten
-1.850
-503
-80
-80
199.042 -5.147
-5.147
0.10 Mutaties reserves
211.638
-22.703
188.935
210.166
-30.894
179.272
222.807
-34.964
187.844
Saldo van baten en lasten
13.393
-9.295
4.099
11.319
-2.210
9.109
17.354
-11.286
6.068
Begroot resultaat
225.031
-31.998
193.034
221.484
-33.104
188.381
240.161
-46.250
193.912
Baten en lasten van algemene dekkingsmiddelen stijgen door inflatiecorrectie en hogere stortingen in reserves, waaronder reserve Cofinanciering en Nationaal Programma. Daarnaast zijn onder de overige lasten de veiligheidsmarges voor loon- en prijsstijgingen opgenomen en de geprognosticeerde stijging van de salarislasten uit de Zomernota.
Algemene dekkingsmiddelen
§ Paragrafen € Programma
Begroting 2024 71
Paragrafen Financiering
Grondbeleid
Lokale heffingen
Onderhoud kapitaalgoederen
Verbonden partijen
Weerstandsvermogen, risicobeheersing en financiële positie
Verstrekken van subsidies
Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid
Wet open overheid
Bedrijfsvoering
§ Paragrafen € Financiële begroting 2024
Begroting 2024
72 72
Paragraaf Bedrijfsvoering Anders werken en nieuw kantoorconcept Na de verruiming van de coronamaatregelen werken er weer steeds meer medewerkers op kantoor. Vanuit huis of elders kunnen werken lijkt een blijvende zaak geworden. Gemeente Schiedam heeft hiervoor kaders opgesteld. Daarin staan centraal de verbinding houden met de inwoners en bedrijven in Schiedam, en het goed en plezierig kunnen werken. Dit leidt tot een hybride vorm van werken: voor een deel thuis, voor een deel op kantoor. Binnen de huidige kantooromgeving zijn faciliteiten beschikbaar gesteld die deze manier van werken ondersteunen, maar optimaal is het zeker niet. Hiervoor is een modernisering van de werkomgeving nodig. Het doel is een nieuw kantoorconcept te realiseren binnen een grootschalige aanpassing van de “toren”. Het uitgangspunt is dat het een functionele en plezierige werkomgeving moet worden binnen de kaders van een doelmatige projectbegroting. De raad is door het vorige college geïnformeerd over de actuele status, De benodigde investering voor het nieuwe kantoorconcept is volgens afspraak opnieuw doorgerekend. Het besluit hierover wordt parallel aan het coalitieprogramma aan de raad voorgelegd. De investering en financiering is daarom nog niet in deze begroting opgenomen.
Toekomstbestendig werkgeverschap Inzet op de ontwikkeling van toekomstbestendig werkgeverschap blijft ook in 2024 een belangrijk thema. Deze inzet is belangrijker dan ooit, alleen al gezien de krappe arbeidsmarkt, een demografische ontwikkeling welke naar verwachting de aankomende tien jaar ons nog parten blijft spelen. De eerste stappen zijn al gezet door (tijdelijke) maatregelen te treffen t.b.v. een actieve en adequate
§ Paragrafen € Financiële begroting 2024
arbeidsmarktstrategie, werkgeversprofilering en inzet van capaciteit voor werving en selectie van nieuwe collega’s. Kansengelijkheid en objectiviteit binnen het werving en selectieproces en het aantrekken van meer diverse(doel) groepen maken hier integraal deel van uit, net zoals ook het bewust scheppen van stageplekken op afdelingen en binnenhalen van jonge talenten. Hierdoor zijn we in staat om uitstroom zoveel mogelijk op te vangen en (gemeentelijke) opgaven te realiseren. In 2024 zetten we in op het verder uitbouwen en bestendigen van deze ingezette aanpak m.b.v. een vast team werving en selectie. Naast het binnenhalen van nieuwe collega’s is het net zo belangrijk om onze bestaande talenten optimaal in te zetten. Aan het stimuleren van opleiding, training en persoonlijke (loopbaan) ontwikkeling, zowel op persoonlijk als op teamniveau, wordt in 2024 vervolg gegeven. Daarnaast wordt eveneens vervolg gegeven aan het reeds ingezette leiderschapsprogramma voor directie en management. Dit leiderschapsprogramma wordt in 2024 uitgebreid naar teamleiders en coördinatoren om zo met elkaar een brede en stevige basis te leggen voor toekomstgericht werkgeverschap waar (o.a.) talentontwikkeling een belangrijke pijler is. Om onze aantrekkelijkheid als werkgever te vergroten voor bepaalde doelgroepen, ambiëren we talent ontwikkelprogramma’s (zoals Traineeships).
We bouwen aan een gesprekscyclus die bijdraagt aan een toekomstbestendige organisatie, duurzame inzetbaarheid en het behoud van betrokken en bevlogen medewerkers. Met behulp van strategische personeelsplanning anticiperen we op verwacht verloop en kijken we naar welke competenties en kwaliteiten/talenten er nodig zijn in de (toekomstige) organisatie.
In 2024 streven we natuurlijk nog steeds dat de Schiedammer zich herkent in de organisatie van gemeente Schiedam. Daarom blijven we werken aan een diverse en inclusieve werkomgeving met als uitgangspunt dat iedereen zich welkom voelt en actief meedoet. We bouwen hier in 2024 op voort. Naast het uitbreiden van de opleidingen bewustwordingsprogramma’s gericht op diversiteit en inclusiviteit, voeren we een adequaat medewerkers onderzoek uit, implementeren we verwachte wet- en regelgeving op het gebied van het bieden van gelijke kansen bij werving en selectie en geven we vorm aan een ambassadeursnetwerk bestaande uit medewerkers van Gemeente Schiedam om zo binnen de organisatie een brede basis te verankeren aangaande dit belangrijke thema. Tot slot staat in 2024, naast het vervolg geven aan bovengenoemde thema’s, ook de uitwerking van een strategische visie op goed werkgeverschap op de agenda. Dit is bedoeld om zo een stevig fundament te bouwen ten behoeve van toekomstbestendig werkgeverschap en een personeelsbeleid waarop de gemeente Schiedam de aankomende jaren consistent kan voortbouwen.
ICT De ICT-infrastructuur van de gemeente Schiedam is op dit moment kwetsbaar. Apparatuur is verouderd en basis procedures en richtlijnen zijn niet geïmplementeerd. Onze infrastructuur moet veiliger gemaakt worden want, naast de risico’s die de gemeente Schiedam loopt ingeval van een cyberaanval hebben we als gemeente ook te maken dat het voldoen aan de huidige wet- en regelgeving (o.a. BIO, ENSIA) een steeds lastiger opgave (waarbij we in sommige gevallen hier niet aan voldoen) wordt met als
Begroting 2024
73 73
risico een verstoring in onze dienstvelening. De gemeente Schiedam heeft geen adequaat monitoringstool geïmplementeerd om de werking van de ICT-infrastructuur te bewaken en tijdig onvolkomenheden te signaleren. Dat betekent in de praktijk dat we een reactieve organisatie zijn die heel erg incident gedreven werkt. We lopen achter de feiten aan. Naast onze kwetsbaarheid wordt de ICT-omgeving als erg traag ervaren. Dit is het gevolg van het jarenlang op niet gestructureerde wijze beheer uitvoeren.
• goede monitoringstools zijn essentieel om op tijd zwakheden te kunnen ontdekken en daarop de vereiste beheersmaatregelen te kunnen nemen.
In 2023 hebben we stappen gezet in het identificeren en oppakken van de eerste prioriteiten in het professionaliseren van het beheer van onze ICT-infrastructuur. Dit betekent het implementeren van patch- en releasemanagement, helder maken van taken, bevoegd-, en verantwoordelijkheden. Ook wordt hard gewerkt aan het inzichtelijk maken van ons applicatielandschap en het inrichten van de beheersmaatregelen die daarbij horen. Uitgangspunten rondom het werken onder architectuur zijn opgesteld en zullen verder vormgegeven moeten worden. Gestart is met het aanpakken van de traagheidsproblemen en het gestructureerd oplossen van dit probleem. In de praktijk blijkt wel dat dit een hardnekkig probleem is waarbij de oorzaak niet snel te achterhalen blijkt.
Computerinbraken, onveilige websites of datalekken, gemeenten worden hier vaker mee geconfronteerd. De eisen gesteld aan informatiebeveiliging en bescherming persoonsgegevens (IB&BP) nemen steeds verder toe, en deze verdienen een belangrijke plaats op de gemeentelijke agenda. De adequate inrichting van verantwoordingsprocessen en verbeterprocessen is daarbij essentieel. Het college van burgemeester en wethouders heeft via de organisatieregeling de rol van Chief Information Officer (CIO) toegewezen aan de directeur met als doel op directieniveau passende aandacht te kunnen besteden aan dit belangrijke en actuele thema. De uitvoering van IB&BP binnen Schiedam is aan versterking toe wil de gemeente Schiedam blijven voldoen aan de wettelijke eisen, die onder meer getoetst worden in de ENSIA-audit.
In 2024 hebben we de volgende prioriteiten: • het veilig en beheersbaar maken van onze ICT-omgeving en daarbij ook voldoen aan wet- en regelgeving • ontwikkelen en vaststellen beleid om te borgen dat we ook in de toekomst een beheersbare en veilige ICT-omgeving hebben. • toekomstbeeld (I-Visie) vaststellen en borgen Bij bovenstaande opsomming kan gedacht worden aan: • het professionaliseren van de beheerorganisatie. • In 2024 zal naast architectuur denken ook het werken met een portfolio een prominente plaats gaan krijgen in onze beheersing van onze ICT-omgeving.
§ Paragrafen € Financiële begroting 2024
Binnen de huidige uitdagingen wordt binnen ICT ook ondersteuning gegeven aan enkele grote projecten zoals de omgevingswet, het zaaksysteem en het digitaliseren van onze dienstverlening.
Informatiebeveiliging en bescherming persoonsgegevens (IB&BP)
2024 zal in het teken staan van het gestructureerd oppakken van het veilig maken van de ICT-omgeving. Hiertoe is het digitale veiligheidsoverleg gestart met de CIO als voorzitter. Doelstelling van dit overleg is om onze ICT-omgeving op een gestructureerde manier veilig te maken en ook veilig te houden.
Risicomanagement De komende periode wordt gewerkt aan de verbetering van het risicomanagement binnen de gemeente Schiedam. Onze doelstelling is risicomanagement, meer dan nu het geval is, onderdeel te laten zijn van de dagelijkse processen. De kaders, rollen en verantwoordelijkheden bij het onderkennen, volgen en anticiperen op risico’s zullen daarbij nadrukkelijker worden uitgewerkt in de te actualiseren Kadernota Financieel Beleid 2024.
Juridische zaken en Inkoop De verbetering van de juridische kwaliteit binnen de gemeentelijke organisatie krijgt continu aandacht. In 2024 staat de verdere inrichting van de juridische kwaliteitszorg op de rol. De nadruk voor komend jaar ligt op het bezwaarschriftenproces, de actieve openbaarmaking in het kader van de Wet open overheid (Woo) en de klachtenafhandeling. Ook gaan we in 2024 verder met het interne juridisch trainingsprogramma om de juridische bewustwording binnen de organisatie verder te vergroten en de juridische kwaliteit van het werk verder te verhogen, met trainingen in algemeen privaatrecht, contractenrecht, staatsen bestuursrecht, Woo, klachtenrecht etc. Op het gebied van Inkoop zijn de afgelopen jaren flinke stappen gezet om de rechtmatigheid van inkopen verder te verbeteren. De huidige stand van zaken van het verbeterplan inkoop uit 2021 wordt geëvalueerd en vervolgstappen worden in beeld gebracht. In ieder geval staan de herziening van het gemeentelijke inkoopbeleid en de verdere doorvoering van het nieuwe inkoopproces binnen de gemeentelijke organisatie op het programma voor 2024. Ook het thema ‘Maatschappelijk Verantwoord Opdrachtgeven en Inkopen’ krijgt verdere uitwerking, zodat de gemeente de juiste, duurzame keuzes kan maken als opdrachtgever en inkoper.
Begroting 2024
74 74
Rechtmatigheidsverantwoording 2024 is het tweede jaar waarin het college van burgemeester en wethouders een rechtmatigheidsverantwoording aflegt via de jaarstukken. Het volgen van de uitvoering vindt plaats via tertiaalrapportages. De bevindingen en analyses hieruit, maar ook de bevindingen uit de interim-controle van de accountant, worden gebruikt om processen actueel te houden en de financiële rechtmatigheid te borgen. Belangrijk aandachtspunt blijft overigens de rechtmatigheid van de inkopen.
§ Paragrafen € Financiële begroting 2024
Begroting 2024
75 75
Paragraaf Financiering Inleiding
Kaders 2024
Deze paragraaf bevat de inrichting van de financieringsfunctie (het stelsel van leningen, beleggingen en garanties) van de gemeente. Tevens worden in deze paragraaf de risico’s rond het liquiditeitsbeheer (beheer van het geld op de bankrekeningen) genoemd. Risico’s op het gebied van budgetbeheersing zijn opgenomen in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing. Tenslotte wordt inzichtelijk gemaakt wat de verwachte rentelasten zijn en hoe deze aan de taakvelden worden toegerekend (zoals in het BBV is aangegeven).
Treasury is aan diverse regels gebonden. Deze zijn vastgelegd in verschillende wetten (bijvoorbeeld de Wet Financiering Decentrale Overheden (FIDO) en de Wet Houdbare Overheidsfinanciën (Schatkistbankieren). Schiedam heeft ook verdere regels vastgelegd in het Treasurystatuut 2022.De kaders voor 2024 zijn als volgt: • rentepercentage van 3,5% voor nieuw aan te trekken langlopende leningen; • rentepercentage van 2,5% voor de omslagrente; • rentepercentage van 2,5% voor de bespaarde rente op eigen vermogen en vooruitontvangen erfpachtsommen; • rentepercentage van 1,7% toe te rekenen aan grondexploitaties; • er wordt een maximale lange financieringsbehoefte verwacht van € 57,0 miljoen; • de financieringsactiviteiten zijn gebaseerd op actuele liquiditeitsprognoses en rentevisie; • de ontwikkelingen op de markten en van de economie worden elk kwartaal gevolgd in het treasuryberaad en de rentevisie wordt zo nodig hierop geactualiseerd; • de gemeente voert een risicomijdend beleid; • een tussentijdse overschrijding van de kasgeldlimiet is toegestaan gedurende maximaal twee achtereenvolgende kwartalen.
Na deze periode moet de financieringsbehoefte ingevuld worden met langlopende financieringsmiddelen; • bij het aantrekken van langlopende leningen wordt zoveel mogelijk gebruik gemaakt van leningen zonder tussentijdse optie tot renteherziening; • aantrekken van langlopende leningen vindt plaats met inachtneming van het meerjarige aflossingsschema. • eventuele tijdelijke overschotten worden, met
Financieringsfunctie De financieringsfunctie (ofwel treasury) van de gemeente zorgt ervoor dat de gemeente altijd aan haar betalingsverplichtingen kan voldoen. De gemeentelijke uitgaven en inkomsten (‘geldstromen’) lopen niet synchroon in de tijd. Hierdoor is doorlopend sprake van een tijdelijk tekort of tijdelijk overschot op de bankrekeningen. Een project kan eerder of later van start gaan, een grondexploitatie kan een ontwikkeling laten zien doordat gronden worden verkocht of belastingopbrengsten kunnen ineens of verspreid over een aantal maanden worden ontvangen. Dit zijn slechts enkele voorbeelden. De doelstelling van treasury is het tijdig opheffen van het tekort of het overschot door te lenen of het uitzetten van middelen. Dit gebeurt tegen zo laag mogelijke kosten en zo hoog mogelijke opbrengsten. Uitgangspunt hierbij is altijd dat geen onaanvaardbare risico’s worden gelopen en de gemeente zich aan de relevante wet- en regelgeving houdt. Waar rendement en risico’s knellen, wordt altijd voor de behoudende optie gekozen.
§ Paragrafen € Financiële begroting 2024
inachtneming van het risicobeheer, uitgezet binnen de kaders die het Schatkistbankieren hieraan stelt.
Rentevisie en liquiditeitsprognose De gemeente werkt met een Meerjarenliquiditeitsprognose (MJLP). Deze prognose bevat alle geldstromen van de gemeente, de reguliere exploitatie, investeringen, grexen en financiering (rente en aflossingen). Op basis hiervan is het volgende meerjarige beeld ontstaan:
Tabel meerjarenliquiditeitsprognose: Bedragen x € 1 miljoen
2024 2025 2026 2027
Saldo inkomsten en uitgaven (operatie)*
4,6
5,6
-3,0
-5,2
Investeringen en grexen**
-25,8
-16,6
-25,2
-16,7
Financiering (aflossing + rente van bestaande leningen)
-35,8
-36,2
-29,9
-31,8
Financieringsbehoefte einde jaar
-57,0 -47,1 -58,2 -53,7
* Fluctuaties worden veroorzaakt door de Algemene uitkering van het Rijk (meicirculaire). ** De verwachte hogere grondopbrengsten in 2026 leiden tot een lager investeringsniveau, echter dit is nog zeer onzeker.
Begroting 2024
76 76
Rentevisie De afgelopen jaren zijn de rentes op de geld- en kapitaalmarkt gedaald. Sinds vorig jaar zijn de rentetarieven aan het stijgen en dat is te merken aan hogere tarieven voor hypotheken en bedrijfskredieten. Ook voor de overheid zijn de rentetarieven gestegen. Onder druk van een economische recessie heeft de ECB (Europese Centrale Bank) de rente in juli wederom verhoogd, maar de vraag is of dit ook in het najaar zal gaan gebeuren. Met deze rentestappen wil de ECB voorkomen dat de huidige hoge inflatie de economie verder ontwricht. De Nederlandse staat en de Nederlandse gemeenten zijn betrouwbare schuldenaren. Het grote aanbod van geld, gecombineerd met het feit dat het voorzien in de Schiedamse leningen een veilige belegging is, zorgt ervoor dat de rente die de gemeente op dit moment op nieuwe leningen moet betalen nog steeds relatief gezien laag is. Het is op dit moment moeilijk te voorspellen hoe de rente zich ontwikkelt door de economische vooruitzichten, de oorlog in Oekraïne en de inflatie. Dat zijn op dit moment onzekere factoren. De in de hierboven genoemde tabel meerjarenliquiditeitenprognose geeft de verwachte omvang van de nieuw aan te trekken leningen weer. Het rentepercentage waarmee gerekend wordt voor het aantrekken van deze leningen wordt gesteld op 3,5%.
Dit is gebaseerd op de nu geldende rentepercentages op de geld- en kapitaalmarkt en is conform het economisch beeld van de BNG waarbij de rente op dit moment voor een 10-jarige lening 3,2% bedraagt. In het eerste halfjaar van 2023 is er één langlopende lening aangetrokken tegen een rentepercentage van 3,3%. Er wordt een kleine marge aangehouden van 0,2% omdat de verwachting is dat de rente niet meer zo snel zal gaan stijgen. Dit leidt tot een begroot rentepercentage voor nieuw aan te trekken leningen van 3,5%. Vertaald naar de meerjarenbegroting levert dit het volgende financieel effect op:
§ Paragrafen € Financiële begroting 2024
Tabel verwachte meerjarige rentekosten: Bedragen x € 1 miljoen
2. Renterisico
2024 2025 2026 2027
Verwachte kosten bestaande leningportefeuille
5,5
4,6
3,9
3,4
Verwachte kosten nieuw aan te trekken financiering
2,5
4,5
6,1
8,1
Totale rentekosten externe financiering
7,9
9,1
10,0
11,5
Als de rentevaste periode van een hypotheek afloopt en de rente in de tussentijd is gestegen, kan dit tot problemen leiden in het huishoudboekje. Voor gemeenten is dit niet anders en de wetgever heeft via de wet Fido (Financiering decentrale overheden) bepaald wat de maximale omvang mag zijn van leningen die in een jaar moeten worden afgelost en geherfinancierd. Er wordt binnen de hiervoor genoemde bepalingen gewerkt. De bepalingen zijn opgenomen in de volgende tabel.
Hoewel de totale financieringsbehoefte in de loop van de tijd daalt, is deze nog steeds groter dan de totale aflossingen. Hierdoor is geen dalende trend waarneembaar in de totale rentekosten van de externe financiering.
Risicobeheer Conform het Besluit Begroting en Verantwoording gemeenten en Provincies (BBV) dient in de paragraaf Financiering aandacht te worden geschonken aan het risicobeheer omtrent de financiering. Doel is om maatregelen te treffen om de risico’s van de financieringsactiviteiten voor de gemeente zo klein mogelijk te maken en te houden. Er wordt een aantal risico’s onderscheiden.
1. Liquiditeitsrisico Om te voorkomen dat de gemeente te weinig liquide middelen heeft om aan directe verplichtingen te voldoen (ook wel het liquiditeitsrisico genoemd), wordt een liquiditeitsprognose opgesteld. De prognose wordt minimaal 1 maal per kwartaal besproken in het treasuryberaad. Al naar gelang de liquiditeitsbehoefte, rentevisie en aflossingsschema wordt kort of lang geld aangetrokken, worden leningen afgelost en tot herfinanciering overgegaan.
Begroting 2024
77 77
Tabel limieten wet Fido
3. Debiteurenrisico
Limiet
Doel limiet
Bijzonderheden
Norm in % van begrotingstotaal
Norm in miljoenen €
Kasgeldlimiet
Maximalisering financiering met kortlopende leningen (tot één jaar)
Overschrijding norm is toegestaan (max. twee achtereenvolgende kwartalen)
8,5%
32,6
Renterisiconorm
Beheersing renterisico bij (her)financieringen (vanaf één jaar) door spreiding van de financieringsmomenten
Geen
20%
76,8
Tabel renterisico korte schuld 2024
Debiteurenrisico is het risico dat een debiteur niet aan zijn verplichtingen kan of wil voldoen. Periodiek worden de uitstaande vorderingen beoordeeld op hun risico. De gemeente heeft een voorziening voor het debiteurenrisico. Binnen de debiteurenportefeuille is elk jaar sprake van mutaties. Deze zullen indien nodig bij de jaarrekening leiden tot een aanpassing van de voorziening dubieuze debiteuren.
Renterisico op de lange schuld
Bedragen x € 1 miljoen
2024
2025
2026
2027
Bedragen x € 1 miljoen
Vlottende schuld
97,3
97,3
97,3
97,3
Rente herzieningen
Vlottende middelen
98,9
100,9
104,9
104,9
Netto schuld (+) overschot (-)
-1,6
-3,6
-7,6
-7,6
Kasgeldlimiet
32,3
32,4
30,2
27,7
Ruimte (-) overschrijding (+)
33,9
36,0
37,8
35,3
§ Paragrafen € Financiële begroting 2024
2024
2025
2026
2027
0
0
0
0
Aflossingen
31,6
26,0
28,4
25,0
Renterisico
31,6
26,0
28,4
25,0
Renterisiconorm
75,9
76,2
71,0
65,1
Ruimte onder de norm
44,3
50,2
42,6
40,1
Renterisiconorm in % (t.o.v. wettelijke 20%)
8,3
6,8
8,0
7,7
Begroting 2024
78 78
Renteresultaat en taakvelden
Toelichting resultaat treasury
Om transparantie te kunnen bieden staat in het BBV dat het renteschema, op basis waarvan de omslagrente is berekend, in de begroting wordt opgenomen. Het schema volgt hieronder.
Het positief resultaat ad € 3,3 mln. wordt veroorzaakt door conjuncturele (markt)ontwikkelingen. De externe rentevoet (op begrotingsbasis 3,5%) is dit begrotingsjaar voor het eerst hoger dan de interne rente omslag (2,5%), maar was de afgelopen jaren aanzienlijk lager.
Renteschema:
2024 Toelichting renteschema:
a.
De externe rentelasten over de korte en lange financiering
8,2
Overige rentekosten
0,1
De externe rentebaten
0,0 -/-
Saldo rentelasten en rentebaten
8,3
De rente die aan grondexploitatie moet worden doorberekend
0,7 -/-
Aan taakvelden toe te rekenen externe rente
7,6
d1
Rente over eigen vermogen
2,8 +/+
d2
Rente over voorzieningen
1,1 +/+
d3
Rente over vooruitontvangen erfpachtinkomsten
2,9 +/+
b.
c1
Totaal aan taakvelden toe te rekenen (in én externe rente)
14,3
De aan taakvelden toegerekende rente via renteomslag
17,7 -/-
Resultaat op treasury
-3,3
§ Paragrafen € Financiële begroting 2024
Onder a zijn de rentekosten die de gemeente dient te betalen aan de bank begroot. Onder b staan de rente-ontvangsten van de gemeente Onder c staan de rentekosten die niet verdeeld worden op basis van de omslagrente (de rente grondexploitaties). Onder d staan de ‘interne’ rentekosten die de gemeente aan de eigen exploitatie/voorzieningen uitkeert.
Begroting 2024
79 79
Paragraaf Grondbeleid 1. Inleiding In de paragraaf Grondbeleid komt elk jaar op hoofdlijnen aan bod hoe de gemeente het grondbeleid inzet om de bestuurlijke doelen te bereiken. In de Kadernota Grond wordt uitgebreider op het grondbeleid ingegaan. De toelichting van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) stelt een aantal onderdelen verplicht. Onderstaand wordt weergegeven welke onderdelen dat zijn en waar dit is uitgewerkt in de paragraaf grondbeleid. Verplichte onderdelen: - Visie op het grondbeleid in relatie tot de realisatie van de doelstellingen (zie kopje: Visie op het grondbeleid. Zie voor verdere uitwerking de Kadernota Grond); - een aanduiding van de wijze waarop de gemeente het grondbeleid uitvoert (zie kopje: Uitvoering Grondbeleid. Zie voor verdere uitwerking de Kadernota Grond); - de beleidsuitgangspunten omtrent de reserves voor grondzaken in relatie tot de risico’s (zie kopje: Uitvoering Grondbeleid); - een actuele prognose van de te verwachten resultaten van de totale grondexploitatie (zie kopje: Grondexploitaties); - een onderbouwing van de geraamde winstneming (zie kopje: Grondexploitaties); - effecten op de te verwachten resultaten (zie kopje: Grondexploitaties, en; vooruitblik 2024).
2. Visie op het grondbeleid De programmatische opgave van Schiedam bestaat voornamelijk uit ontwikkelingen in bestaand gebied, zoals De Buurttuin (ook bekend als Parkweg-Midden),
§ Paragrafen € Financiële begroting 2024
het Stationsgebied, Woonontwikkeling Schieveste en de herstructurering van de bedrijventerreinen in het SchieDistrict. De woonvisie maakt duidelijk dat er behoefte is aan grondgebonden woningen en bijzondere woonmilieus. Het vergroten van het eigen woningbezit en kwaliteitsverbetering van de bestaande woningvoorraad zijn nog steeds het uitgangspunt. De ontwikkelingsvisie voor de binnenstad stelt als doelstelling om meer mensen naar de binnenstad te trekken. Daarvoor zijn bijzondere woonmilieus nodig, net als een goede bereikbaarheid en voldoende parkeermogelijkheden. Het coalitieakkoord “Verder, voor een kleurrijke stad” geeft onder meer aan dat elke Schiedammer zich thuis moet voelen in Schiedam. De ontwikkelingen in de bestaande stad zijn doorgaans complex vanwege bijvoorbeeld het versplinterde grondeigendom, de bodemkwaliteit en de diversiteit aan belanghebbenden. Dit vraagt om een vorm van grondbeleid die past bij de complexiteit en de kenmerken van de projecten.
3. Uitvoering Grondbeleid Faciliterend of actief grondbeleid? De gemeente voert een faciliterend grondbeleid, tenzij de ruimtelijke doelstellingen vragen om actief beleid. De gemeente tracht vooral particuliere ontwikkelingen te faciliteren die in lijn zijn met de woonvisie. De gemeente streeft er daarbij naar om ten minste kostenneutraal te werken en de kosten op ontwikkelende partijen te verhalen. Als de gemeente op inhoud meer regie wil uitoefenen, dan wordt vaak gekozen voor het openen van een grondexploitatie. Een grondexploitatie is een vorm van actief gemeentelijk grondbeleid.
Residuele grondwaardebepaling Een ander belangrijk uitgangspunt is dat grondprijzen voor de meeste functies residueel worden bepaald. Daarmee wordt de marktconformiteit van de grondprijzen gewaarborgd en wordt onder andere staatsteun voorkomen. Residuele grondprijzen zijn echter gevoelig voor marktontwikkelingen omdat verschillende elementen (marktwaarde van het vastgoed, bouwkosten etc.) van invloed zijn op de uitkomst van een residuele berekening. Daarom worden verschillende ontwikkelingen zoals prijsontwikkelingen in de woning-, kantoren-, en bedrijvenmarkt gemonitord en wordt hierover in de jaarlijkse Grondprijzenbrief gerapporteerd. Prijsontwikkelingen zijn actueler dan ooit. Daar waar nodig worden aanpassingen doorgevoerd bij de actieve grondexploitaties. Nieuwe grondexploitaties worden direct voorzien van de meest actuele informatie.
Uitgifte grond in eigendom met uitzondering van bedrijventerreinen Gronduitgifte vindt plaats in eigendom. Uitzondering hierop vormen de bedrijventerreinen, die uitgegeven worden in erfpacht. Nieuwe grondexploitaties en tussentijdse herzieningen worden ter goedkeuring en vaststelling voorgelegd aan het college en de gemeenteraad. Tekorten op de grondexploitaties worden direct afgedekt met een voorziening. Hiermee worden de gemeentelijke investeringen van negatief sluitende grondexploitaties financieel verzekerd zodat de onderliggende gebiedsontwikkelingen uitgevoerd kunnen worden. Jaarlijks worden de