Getekend geamendeerd RB programmabegroting 2025 en meerjarenraming 2026-2028
Tekst van het document
De raad van de gemeente Schagen, Griffier
Voorzitter
G.E.P. Meijer
M.J.P. van Kampen-Nouwen
Pagina 2 van 2
Begroting 2025
Begroting 2025
Inhoudsopgave Leeswijzer ................................................................................................................................................4 Bestuurlijke inleiding ................................................................................................................................6 Financiële hoofdlijn ..................................................................................................................................9 Infographic .............................................................................................................................................14 Ontwikkeling van het begrotingssaldo 2025-2028 .................................................................................16 Meerjarenoverzicht begroting 2025 .......................................................................................................16 Programma's .........................................................................................................................................18 Programma 1 Sociaal domein ...............................................................................................................19 Programma 2 Wonen en ruimtelijk ordening .........................................................................................34 Programma 3 Beheer openbare buitenruimte
.......................................................................................39 Programma 4 Duurzaamheid ................................................................................................................45 Programma 5 Economische zaken........................................................................................................52 Programma 6 Participatie, dienstverlening en organisatie ....................................................................58 Programma 7 Financiën ........................................................................................................................66 Paragrafen .............................................................................................................................................74 Paragraaf financiering ...........................................................................................................................75 Paragraaf lokale heffingen.....................................................................................................................82 Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing ...........................................................................90 Paragraaf kapitaalgoederen ..................................................................................................................96 Paragraaf bedrijfsvoering
....................................................................................................................101 Openbaarheidsparagraaf Wet Woo .....................................................................................................111 Paragraaf verbonden partijen ..............................................................................................................112 Paragraaf grondbeleid .........................................................................................................................138 Financiële begroting ............................................................................................................................140 Algemene dekkingsmiddelen...............................................................................................................140 Overzicht baten en lasten ....................................................................................................................141 Overzicht incidentele baten en lasten (incl.
toelichting).......................................................................143 Prognosebalans...................................................................................................................................145 Structurele mutaties reserves ..............................................................................................................147 Verloopoverzicht reserves en voorzieningen.......................................................................................148 Productenboek 2024 ...........................................................................................................................154
Leeswijzer Dit is de begroting van de gemeente Schagen. In deze leeswijzer lichten we kort alle onderdelen van de begroting toe. De Begroting 2025 bestaat uit de volgende onderdelen: Algemeen In deze hoofdstukken is een beschrijving van de bestuurlijke en financiële hoofdlijnen voor 2025 en de daaropvolgende jaren opgenomen. De bestuurlijke inleiding en de financiële hoofdlijn zijn een samenvatting van de begroting op hoofdlijnen De Infographic geeft een overzicht van inkomsten en uitgaven in één oogopslag weer die makkelijk leesbaar is. Bij de ontwikkeling van het begrotingssaldo en de meerjarenoverzicht begroting worden de financiële hoofdlijnen vorm gegeven om tot een sluitende begroting voor 2025 te komen. Verder geeft het inzicht in de financiële hoofdlijnen van 2026-2028. Begroting in één oogopslag is de totale begroting op programmaniveau. Programma’s De begroting 2025 is opgebouwd uit 7 beleidsprogramma’s (onderverdeeld in programmaonderdelen, financiën, product en investeringen). Alle programma’s beginnen met relevante hoofdpunten uit het coalitieakkoord voor het programma in 2025. Vervolgens worden per programmaonderdeel de belangrijkste acties uit het coalitieakkoord in 2025 beschreven. Ook beschrijven we onder andere wat we willen bereiken, wat we daarvoor gaan doen, en welke beleidskaders er gelden.
Ook wordt per programmaonderdeel inzicht gegeven in de financiën, de verbonden partijen die bijdragen aan het realiseren van het beleid, in de risico’s en beheersmaatregelen. Paragrafen De begroting bevat naast programma’s ook een toelichting op programma overstijgende onderwerpen. Deze programma overstijgende onderwerpen worden beschreven in de paragrafen. Een deel van deze paragrafen is verplicht vanuit het BBV (art. 9 lid 2 BBV): financiering lokale heffingen weerstandsvermogen en risicobeheersing kapitaalgoederen bedrijfsvoering verbonden partijen grondbeleid Financiële begroting Hierin zijn de financiële overzichten op detailniveau opgenomen. Overzicht financiële begroting - hierin zijn de begrotingsregels opgenomen. Overzicht van de baten en lasten per programma opgenomen - De baten en lasten worden weergegeven op één aggregatieniveau lager: op het niveau van programmaonderdeel. Overzicht van incidentele baten en lasten per programma opgenomen - De baten en lasten worden weergegeven op één aggregatieniveau lager: op het niveau van programmaonderdeel. Prognose balans- weergave van de balans voor de toekomstige periode. Structurele mutaties reserves - geven we een overzicht van de reserves en voorzieningen.
4
Verloopoverzicht reserves en voorzieningen - de reserves en voorzieningen vanaf 2023 tot 2028. Taakvelden - bevat de taakveldenraming (de verdeling van de baten en lasten over de taakvelden zoals voorgeschreven in het BBV). Producten raming - producten worden weergegeven op één aggregatieniveau lager Specificatie afvalstoffenheffing - totstandkoming tarieven.
5
Bestuurlijke inleiding Een financieel gezond Schagen is een belangrijk uitgangspunt van het Coalitieakkoord ‘Doorbouwen op een gezond fundament'. Inzet is een evenwichtige en sluitende begroting en meerjarenraming. Voor aankomende begroting lukt dat. De begroting 2025 sluit met een positief resultaat van € 6.798.042,-. Dit positieve resultaat wordt veroorzaakt door de extra middelen vanuit het Rijk toegekend bij de december- en meicirculaire. De afgelopen jaren voerde één term in financieel gemeenteland de boventoon; het ‘Ravijnjaar’ 2026. Het Rijk heeft besloten om in 2026 over te stappen op een nieuwe financieringssystematiek. Vanaf 2026 krijgen Nederlandse gemeenten te maken met enorme financiële uitdagingen. De VNG heeft eerder laten becijferen dat ruim 80% van alle gemeenten een tekort voorzien in het meerjarenperspectief voor 2026 en verder. In Schagen heeft het naderende Ravijnjaar al langer onze aandacht. Door behoedzaam te begroten en een aantal incidentele meevallers zijn onze buffers de afgelopen jaren gegroeid. Tevens laten de circulaires voor de gemeente Schagen een positiever beeld zien dan voor andere gemeenten. Hoewel het saldo voor 2025 zeer positief is, zijn zoals hieronder te lezen is nog niet alle te verwachten kosten verwerkt in deze begroting. Daarnaast leren we steeds beter om realistisch te begroten. Hierbij is ook de manier van afschrijving relevant.
Daarom onderzoeken we op dit moment de voor- en nadelen van de huidige afschrijvingssystematiek. Uit het onderzoek gaat blijken of een andere systematiek van afschrijven bij grote projecten beter past bij de uitdaging van het realistisch begroten. Het begrotingssaldo van 2026, 2027 en 2028 toont nadelige resultaten van respectievelijk € 811.001,-, € 1.025.243,- en € 115.308,-. De negatieve resultaten voor de jaren 2026 en verder lijken met de nu bekende cijfers een behapbare uitdaging te vormen. De gemeente heeft het ambitieniveau voor de komende jaren hoog gelegd met onder andere het IHP, Groenoord en de Regiodeal. Deze hebben ook een financieel effect dat vertaald moet worden in de begroting. Maar dit is behapbaar, omdat het voorliggende negatieve saldo door onder meer de meicirculaire niet zo groot is als eerder verwacht. De komende maanden onderzoeken wij mogelijke ombuigingsmaatregelen voor een sluitend meerjarenperspectief, die we bij de kadernota 2026 aan de gemeenteraad voorleggen. Verwerking Kadernota in de begroting 2025 De kadernota + meicirculaire vormt de basis voor de begroting. Het verschil in cijfers tussen de Kadernota die op 9 juli jl. door de gemeenteraad is vastgesteld en de voorliggende begroting 2025 zijn het gevolg van de meicirculaire. Tijdens de raadsvergadering van 9 juli jl.
zijn er twee moties aangenomen die van invloed zijn op voorliggende begroting. De motie van het CDA roept op om (citaat motie): - iedereen die binnen 2 jaar hun rijbewijs gaat halen, een preventieve cursus ‘alcohol in het verkeer’ aan te bieden; - De gemeente Schagen deze cursus voor de, in de gemeente Schagen woonachtige personen, betaalt. - Bij het behalen van het certificaat de leges van het rijbewijs, te weten, €51,10 door de gemeente vergoed wordt. - Dekking van de kosten worden gefinancierd uit het Drugs- en alcohol beleid. - Deze cursus en tegemoetkoming voor 2 jaar vast te stellen en daarna met een evaluatie te komen.
6
De motie is in voorliggende begroting verwerkt in het programma 1.7, Gezondheid. Hierbij wordt de motie dan ook als afgedaan beschouwd. In de motie van GroenLinks wordt opgeroepen om (citaat motie) “een inschatting te geven van de financiële consequenties voor de komende jaren van de genoemde zaken (Onderwijshuisvesting IHP, Verkeersveiligheid Zuidschinkeldijk en Uitlandseweg te Callantsoog, Regiodeal Noord-Holland Noord en Plan Groenoord, red.) en deze mee te nemen in het financieel overzicht 2025 – 2028 bij de begroting 2025”. Door de, op dit moment nog bestaande onzekerheid over de financiële consequenties van de genoemde zaken kunnen deze nog niet worden opgenomen in het financieel overzicht 2025-2028. Voor onderzoek en noodzakelijke (regionale) besluitvormingsprocessen is meer tijd nodig. Tegelijkertijd zijn er wel eerste inzichten te delen: ▪
Onderwijshuisvesting IHP In 2025 komt het college met een Integraal Huisvestingsplan naar de gemeenteraad. Het financiële beeld bij dit plan kent op dit moment nog een aantal onzekere uitgangspunten. Denk hierbij onder meer aan kosten en invulling van de school in Muggenburg-Zuid, de herijking van het IK(E)C in Waldervaart, eventuele nieuwbouw voor de nieuwe Vrije School en de effecten van circulair bouwen (en slopen) op de financiën. Met een eerste schets komen wij nu tot een benodigd investeringsbedrag van tussen de 18 en 24 miljoen. Met afschrijvingskosten die, in dat geval, oplopen van 35.000 euro in 2025 tot rond de 500.000 euro in 2029. Voor de investeringen die gedaan moeten worden is een extra storting in de reserve gebouwen basisonderwijs nodig om de afschrijvingslasten te kunnen dekken. Het definitieve voorstel daartoe, waarbij er over bovenstaande onzekerheden keuzes gemaakt worden, volgt bij de Kadernota 2026.
▪
Verkeersveiligheid Zuidschinkeldijk en Uitlandseweg te Callantsoog Op deze locatie wordt veel geparkeerd in de berm langs de provinciale weg Zuidschinkeldijk. Dit leidt tot gevaarlijke situaties, rond zowel de autoweg als op het fietspad. Ook de oversteek van de Zuidschinkeldijk naar het Zwanenwater zorgt voor gevaarlijke situaties. Het vinden van een duurzame oplossing is een gedeelde verantwoordelijkheid van o.a. de gemeente, de provincie en Natuurmonumenten. Het is een complexe opgave. De overleggen worden in 2025 opgestart. Het is om die reden nog niet mogelijk om hier in de begroting 2025 financieel gevolg aan te geven.
▪
Regiodeal Noord-Holland Noord In het conceptconvenant Regiodeal Noord-Holland Noord zijn afspraken opgenomen tussen de regiogemeenten in Noord-Holland Noord en het Rijk over de uitvoering van de Regio Deal 'Samen Noord-Holland Noord versterken'. Daarnaast beschrijft het conceptconvenant wat de regio inhoudelijk met de Regio Deal wil bereiken op drie programmalijnen. Het is een uitwerking van de aanvraag die afgelopen oktober is ingediend bij het Rijk en waarop het Rijk € 32,5 miljoen beschikbaar heeft gesteld. Hoe de werking en uitvoering van de Regiodeal zal zijn wordt nog uitgewerkt. Eind september/begin oktober 2024 worden colleges en gemeenteraden hierover geïnformeerd. Dan wordt ook pas duidelijk wat dit voor de gemeente Schagen betekent.
▪
Groenoord Op dit moment bereiden we een raadsvoorstel voor waarmee de raad richting kan geven aan het uit te werken scenario voor Open sportpark Groenoord. In dit voorstel adviseren we over een voorkeursscenario, en geven we aan welke andere scenario’s er zijn met de bijbehorende voor- en nadelen.
7
Het is afhankelijk van de scenariokeuze van de raad welke financiële vertaling hier bij hoort. Belangrijke uitgangspunten die bepalend zijn voor de hoogte van de bijdrage van de gemeente zijn: Keuze voor nieuwbouw, of renovatie en verduurzaming van één of meerdere sporthallen (zijnde de Spartahal en de Groeneweghal) Bij keuze voor nieuwbouw, het al dan niet uit handen geven van het bouwheerschap, en eigendom (en daarmee het beheer, onderhoud en de exploitatie) van de sporthal aan de private partij SSG Een uitgangspunt dat niet zozeer bepalend is voor de hoogte van de financiële bijdrage van de gemeente, is dat vanuit het accommodatiebeleid clubgebouwen een verantwoordelijkheid zijn van de betreffende vereniging. De gemeente draagt hier niet financieel aan bij. Onafhankelijk van de keuze van het scenario is het duidelijk dat er een investering nodig is. De sporthallen Groeneweg en Spartahal zijn aan vervanging toe. De sporthallen zijn gedateerd en voldoen niet meer aan de wettelijke richtlijnen van veilig sporten en de verduurzamingseisen van Rijksoverheid. Om de beide sporthallen weer op het minimaal noodzakelijke kwaliteitsniveau te brengen en om duurzaamheidsaspecten uit te voeren is op korte termijn een aanzienlijke investering voor beide sporthallen noodzakelijk.
Op dit moment is er geen investering opgenomen in onze begroting voor renovatie, verduurzaming of nieuwbouw van afgeschreven vastgoed. Wel hebben we op dit moment al te maken met de lasten van beheer en exploitatie en onderhoud van onze sporthallen. Omdat de betreffende investering afhankelijk is van de scenariokeuze van de raad, is het op dit moment niet mogelijk om hier een indicatie van te geven.
8
Financiële hoofdlijn Programma Sociaal domein Inkoop jeugdhulp Begin 2025 kopen we opnieuw jeugdhulp in. Zo zorgen we dat we goede hulp blijven bieden. We kijken hoe we dit samen met jeugdhulporganisaties kunnen verbeteren. Dit staat in de Regiovisie en de Hervormingsagenda. Onderwijshuisvesting In 2025 weten we wat er nodig is voor schoolgebouwen. Dit staat in het Integraal Huisvestingsplan. De kosten worden in de Kadernota van 2026 aan de gemeenteraad voorgelegd. Zo kunnen we samen met scholen zorgen voor goede gebouwen voor onze leerlingen die klaar zijn voor de toekomst. Herijking subsidiebeleid en accommodatiebeleid Onze inwoners doen veel aan sport, cultuur en ontmoeten elkaar. Vrijwilligers zijn hierbij belangrijk. De gemeente ondersteunt dit en wil dat blijven doen. Daarom herijken we het subsidiebeleid en accommodatiebeleid. Het sluit aan op ons vastgoedbeleid, dat ook wordt herijkt. Herijking kunst en cultuur Kunst en cultuur moeten voor iedereen toegankelijk zijn. Veel inwoners vinden dit belangrijk. Dat blijkt uit een rapport van de initiatiefgroep kunst en cultuur. In 2025 passen we het kunst- en cultuurbeleid verder aan. Seniorenbeleid De vergrijzing brengt uitdagingen. Het is belangrijk dat senioren vitaal blijven. De Raad heeft plannen gemaakt voor wonen, zorg, vervoer en gemeenschapszin. In 2025 voeren we deze plannen uit.
We richten ons op voorzieningen voor alle inwoners, zoals sport, kunst, cultuur en ontmoeting. Ook ondersteunen we inwoners die hulp nodig hebben, zoals bij de Jeugdwet, Wmo en minimabeleid. We werken samen op regionaal en lokaal niveau om onze doelen te bereiken. De taken voor gemeenten worden steeds moeilijker. daarom is het steeds belangrijker om samen te werken met andere overheden en partners. 'Elke regio telt!' We werken samen met provincie Noord-Holland en het Rijk om onze regio te verbeteren. We willen de kwaliteit van leven en de leefbaarheid voor onze inwoners behouden. Regiovisie Sociaal Domein Kop van Noord-Holland De Regiovisie Sociaal Domein Kop van Noord-Holland uit 2024 wordt uitgewerkt in uitvoeringsprogramma’s. Dit helpt ons om sociale problemen aan te pakken. De Hervormingsagenda Jeugd is hier een onderdeel van. Preventieve voorzieningen die problemen helpen voorkomen zijn hierbij belangrijk. Dorpen en kernen Lokaal richten we ons op voorzieningen die belangrijk zijn voor het leven in onze dorpen en kernen. Positieve gezondheid is hierbij belangrijk. Een grote variatie aan sporten, kunst, cultuur en ontmoetingen draagt bij aan de kwaliteit van leven en prettig wonen in de gemeente Schagen. Om dit in de toekomst te blijven doen, passen we het accommodatiebeleid en subsidiebeleid aan, samen met het vastgoedbeleid.
Dit noemen we de integrale opgave maatschappelijk vastgoed. Hier werken we aan in 2025.
9
Goede schoolgebouwen voor de kinderen in de dorpen en kernen zijn ook belangrijk voor de gemeente. Het is de taak van de gemeente om samen met het onderwijs te zorgen voor deze gebouwen. Het is belangrijk dat de overheid genoeg geld geeft aan de gemeenten hiervoor.
Programma Wonen en Ruimtelijke Ordening Het aantal huishoudens in de gemeente Schagen groeit sneller dan verwacht in 2022. Dit komt door meer één- en tweepersoonshuishoudens door vergrijzing, minder plekken in verpleeghuizen en de komst van vluchtelingen. De woningvoorraad groeit ook, maar minder snel dan het aantal huishoudens. Dit betekent dat er nog steeds een tekort aan woningen is in onze gemeente. Er is meer behoefte aan woningen voor senioren en om de doorstroming op de woningmarkt te verbeteren. Het college en de gemeenteraad van Schagen werken hard om meer woningen te bouwen in de gemeente, zowel in de dorpen als in de stad Schagen. We letten daarbij op betaalbaarheid en bereikbaarheid van woningen. Bouwen in landelijk gebied Provincie Noord-Holland wil gemeenten meer mogelijkheden geven om woningen te bouwen aan de randen van bestaande bebouwing. Dit heeft een positief effect op de leefbaarheid, vitaliteit en voorzieningen in een gemeente. De provincie past een aantal regels aan voor bouwen in landelijk gebied. Deze aanpassingen gaan in op 1 januari 2025. De overheid wil met alle Nederlandse provincies afspraken maken over ruimtelijke ontwikkelingen. In deze afspraken leggen de overheid en de provincie vast wat nodig is voor natuur, woningbouw, duurzame energie, landbouw en meer. Deze afspraken vormen de basis voor de nieuwe nota Ruimte.
In 2024 start de provincie met het opstellen van een conceptversie Ontwikkelperspectief NHN. De gemeente geeft input aan de provincie. In het programma Woningbouw van de overheid staat:"Wonen in een goed, duurzaam en betaalbaar huis is een eerste levensbehoefte". Veel Nederlandse inwoners kunnen nu geen woning vinden die past bij hun wensen en budget. Er zijn te weinig woningen en het aantal huishoudens neemt toe. Mensen hebben hierdoor problemen bij belangrijke stappen in hun leven, zoals kinderen krijgen, samenwonen of scheiden. Een snelle groei van het aantal woningen is nodig, ook in de gemeente Schagen. Het programma Wonen van de gemeente Schagen beschrijft welke doelen en acties de komende tijd worden uitgevoerd om meer betaalbare woningen te bouwen.
Programma Beheer openbare buitenruimte Het Programma Beheer openbare buitenruimte gaat over verkeer en vervoer, riool en het beheer van de buitenruimte. De centrale doelstelling is dat de openbare ruimte in de gemeente Schagen prettig en veilig is voor iedereen, en voldoet aan de vastgestelde onderhoudsniveau’s. Op het gebied van verkeer een vervoer krijgen fietsers en voetgangers de prioriteit. Er worden maatregelen getroffen om de verkeersveiligheid te vergroten. Fietsen wordt gestimuleerd door onder andere de (stapsgewijze) realisatie van de doorfietsroute. Er worden maatregelen genomen om de verkeersveiligheid te verbeteren. Dit kunnen kleine maatregelen zijn, zoals de inzet van smiley’s. Maar we nemen ook fysieke maatregelen, zoals bijvoorbeeld de aanleg van verkeersplateau’s. Daar waar het onderhoudsniveau ondermaats is, worden maatregelen getroffen om het niveau te verhogen. Dit kan met behulp van kleine maatregelen, groot onderhoud of een volledige herinrichting. Dan worden onderhoudswerkzaamheden en nieuwe ambities gecombineerd voor efficiëntie. Doordat
10
het beschikbare onderhoudsbudget toeneemt, kan er versneld gewerkt worden aan het op niveau brengen van onze buitenruimte. In 2025 worden meerdere herinrichtingen van de openbare ruimte uitgevoerd. Gemengde rioolstelsels worden vervangen door gescheiden systemen, en de inrichting van straten worden aangepast om hevige regenval beter te kunnen verwerken. We werken toe naar een goed functionerend en toekomstbestendig rioolstelsel. Dit draagt bij aan onze centrale doelstelling. Overzicht belangrijkste projecten: Herinrichting Alingterp/Hartendorp/Torenvenpark Herinrichting Sandepark Aanleg rotonde Warmenhuizerweg/Dergmeerweg Start aanleg doorfietsroute deelprojecten Noorderlicht en Sportlaan Aanleg vrij liggend fietspad Trambaan Herziening parkeernota
Programma Duurzaamheid We willen de basis goed houden en verbeteren. Volgens de kadernota 2024 verhogen we ons budget tot 2028. We blijven de uitgaven goed in de gaten houden en werken aan lopende projecten. Klimaatverandering is steeds duidelijker zichtbaar, ook in Nederland, door extreem weer zoals droogte en hevige regen. Dit heeft invloed op onze leefomgeving, infrastructuur, economie en natuur Netcongestie De vraag naar elektriciteit en duurzame energie zorgt voor problemen in het elektriciteitsnet. Dit maakt de energietransitie moeilijker. In Schagen hebben we een programma voor duurzaamheid dat samenwerkt met de regio. Duurzaam beleid Ons beleid richt zich op het verminderen van CO2-uitstoot, isoleren van gebouwen, bevorderen van duurzame energie en het versterken van onze infrastructuur tegen klimaatverandering. We werken samen met inwoners en ondernemers aan een duurzame toekomst. In 2025 gaan we door met dit beleid, gebaseerd op zes pijlers: Warmte; Elektriciteit; Duurzame mobiliteit; Groen en Biodiversiteit; Klimaatadaptatie; Circulaire economie. Het programma heet “Samen bouwen aan een duurzaam Schagen” en loopt tot 2050. In 2025 krijgt het programma een update. De financiering komt grotendeels van de overheid en de provincie. We werken ook aan een energiemonitor om ons beleid te meten.
Programma Economische zaken We zijn trots op de vele verschillende bedrijven, sterke dorpskernen en toeristische plekken in onze gemeente. Met het programma economie willen we deze belangrijke sectoren versterken en de leefbaarheid verbeteren. Dit doen we samen met ondernemers en inwoners. In 2025 doen we dat onder meer door accounthouderschap voor de grote organisaties in onze gemeente verder vorm te geven, een inventarisatie voor bedrijventerreinen te doen en aan een centrumvisie voor de stad
11
Schagen te werken. We willen dat iedereen in onze gemeente prettig kan ondernemen, werken en wonen.
Programma Participatie, dienstverlening en organisatie Participatie We vinden participatie belangrijk en willen deze verbeteren. Het plan van aanpak waarmee we in 2024 zijn gestart, wordt uitgevoerd in 2025. Onderdeel hiervan is een helder participatiebeleid met concrete doelen. Dienstverlening In 2025 maken we een nieuwe visie en een nieuw programma voor betere dienstverlening. We willen inwoners en ondernemers beter helpen. We richten ons op open communicatie en snelle uitvoering. Wat goed is, houden we zo. Waar verbetering nodig is, passen we dat aan. Voor inwoners willen we het mogelijk maken, dat zij de status en voortgang van hun (aan)vragen kunnen volgen. Veiligheid Om te zorgen voor een veilige woon- en leefomgeving werken we samen met onze partners, zoals de politie, het veiligheidshuis en de GGD/GGZ. Hierbij richten we ons op de preventieve aanpak om escalatie te voorkomen. In 2025 zetten we verder in op het versterken van de rol van onze buitengewoon opsporingsambtenaren (boa’s). We gaan door met de aanpak van oneigenlijk gebruik van woningen. En we werken de mandatering van plustaken milieu aan de Omgevingsdienst NoordHolland Noord verder uit en leggen die vast in een dienstverleningsovereenkomst. Bestuur Het Burgerakkoord dat in september 2024 aan de raad is aangeboden krijgt ook in 2025 een vervolg.
Vijf raadswerkgroepen gaan de door de raad overgenomen voorstellen uit het Burgerakkoord inpassen in het gemeentelijk beleid. De raadswerkgroepen hebben de volgende thema’s: wonen, vergrijzing en inclusieve samenleving, sociaal, buitenruimte en duurzaamheid, bedrijfsvoering en communicatie. In iedere werkgroep zitten raads- / steunfractieleden, een wethouder, een vakambtenaar en (plaatsvervangend) griffier. Organisatie Samen bouwen we verder aan onze organisatie. Met behulp van een meerjarige ontwikkelagenda brengen we prioriteit aan in de ontwikkeling. De agenda is samen met medewerkers opgesteld. Hierin is de koers van de organisatie geschetst, met daarin onze missie en visie, onze kernwaarden en speerpunten voor de komende jaren. De ontwikkelagenda – en daarmee ook de speerpunten - werken we uit in concrete plannen die we in 2025 en daarna gaan uitvoeren.
Programma Financiën Met het programma Financiën laten we zien waar onze grootste inkomsten vandaan komen. Dit zijn de Algemene Uitkering Gemeentefonds en onze eigen inkomsten via heffingen en leges. Deze heffingen zijn vaak de enige manier om extra wensen uit te voeren. Vanaf 2026 krijgen we minder geld uit de Algemene Uitkering. Dit zorgt voor een tekort in de begroting voor 2026, 2027 en 2028. Onze grootste inkomstenbron is de Algemene Uitkering Gemeentefonds. In 2024 is een nieuw systeem ingevoerd. Deze uitkering is nu gekoppeld aan de groei van het bruto binnenlands product (bbp). In 2025 is de begroting nog positief, maar door de opschalingskorting ontstaat er vanaf 2026 een tekort.
12
Onze algemene reserve, die dient als buffer voor financiële tegenvallers, is ruim boven de gewenste 8 miljoen euro. De lokale heffingen vormen een ander deel van de inkomsten van de gemeente. Leges, heffingen en andere tarieven zijn kostendekkend. Alleen voor grafrechten maken we een uitzondering. Zoals in het coalitieakkoord en de Kadernota voor de begroting 2025 staat, zijn de gemeentelijke inkomsten verhoogd met de standaard inflatie.
13
Infographic
14
15
Ontwikkeling van het begrotingssaldo 2025-2028 Omschrijving
Jaar
Bedragen x € 1.000
2025
2026
2027
2028
Primitieve begroting
1.870 V
4.326 N
6.058 N
6.208 N
0V
0V
0V
0V
Begroting voor 1ste tussenrapportage
1.870 V
4.326 N
6.058 N
6.208 N
Totaal wijziging 1ste rapportage
2.034 N
1.951 N
1.943 N
1.943 N
Stand t/m 1ste rapportage
164 N
6.278 N
8.001 N
8.151 N
Totaal wijziging Kadernota
1.384 V
963 V
2.466 V
3.567 V
Stand t/m Kadernota
1.220 V
5.315 N
5.535 N
4.583 N
Totaal wijziging Begroting 2025
5.578 V
4.504 V
4.510 V
4.468 V
Stand t/m begroting
6.798 V
811 N
1.025 N
115 N
Wijzigingen na primitieve begroting
Meerjarenoverzicht begroting 2025 Bedragen x1.000
Omschrijving
Rekening 2023
Begroting 2024 na wijziging
Begroting 2025
Raming 2026
Raming 2027
Raming 2028
Sociaal domein
63.767
59.737
58.227
59.117
58.108
58.107
Wonen en Ruimtelijke ordening
4.684
10.088
1.151
1.241
524
357
Beheer openbare buitenruimte
15.912
13.697
23.443
26.231
27.723
28.217
Duurzaamheid
7.897
10.239
9.589
9.261
8.670
8.670
Economische zaken
1.488
1.404
1.254
1.082
1.084
1.086
Participatie en dienstverlening
53.457
56.211
56.332
55.611
55.560
55.560
Financiën
1.892
2.889
2.791
2.857
2.792
2.792
Totaal lasten
149.097
154.265
152.788
155.400
154.460
154.790
Sociaal domein
25.036
14.269
13.515
13.361
12.773
12.773
Wonen en Ruimtelijke ordening
9.356
11.783
3.260
3.260
2.637
2.637
Beheer openbare buitenruimte
7.623
6.228
6.584
6.889
7.278
7.675
Duurzaamheid
8.933
10.481
9.587
9.146
8.620
8.620
Economische zaken
4.127
3.038
3.114
3.114
3.114
3.114
Participatie en dienstverlening
2.479
2.740
2.723
2.183
2.285
2.285
Lasten
Baten
16
Financiën
108.256
117.360
119.659
114.203
115.547
116.607
Totaal baten
165.809
165.900
158.442
152.156
152.254
153.710
Saldo van lasten en baten
16.712
11.634
5.654
-3.244
-2.206
-1.080
Toevoeging aan reserves
25.269
26.739
6.135
6.281
6.281
6.281
Onttrekkingen aan reserves
17.345
17.933
7.279
8.714
7.461
7.245
Saldo mutaties reserves
-7.924
-8.805
1.144
2.433
1.181
965
Resultaat begroting
8.788
2.829
6.798
-811
-1.025
-115
17
Programma's
18
Programma 1 Sociaal domein 1.1 Onderwijs Wat willen we bereiken Een goede leeromgeving en een fijn schoolklimaat zijn belangrijk voor de ontwikkeling van kinderen. Elk kind verdient een gelijke kans. Zowel kinderen als de samenleving zijn gebaat bij een fijne school in de eigen kern en bij speciaal onderwijs in de regio. Daartoe streven we naar inclusief onderwijs. Scholen leveren een belangrijke bijdrage aan de samenhang in een kern. Ze zijn vaak het centrum van sociale ontmoeting in een dorp of wijk. Het samenvoegen van functies in en om de school zien we als een waardevolle ontwikkeling. Daarnaast zetten we in op het bestrijden van laaggeletterdheid. Wat willen we daar voor doen • Samen met het onderwijs onderzoeken we zowel lokaal als regionaal wat er nodig is voor de ontwikkeling naar inclusief onderwijs • We geven uitvoering aan het leerlingenvervoer voor speciaal onderwijs en de Oekraïense leerlingen • We onderzoeken de mogelijkheden voor een locatie voor hoger onderwijs in Schagen, oftewel HBO en WO Doelstelling en resultaten Doelstelling: Ieder kind kan zich ontwikkelen en ontplooien tot een zelfstandige volwassene. Resultaten:
Wij zorgen voor noodzakelijke en vervangende nieuwbouw van schoolgebouwen in een verkeersveilige omgeving. Dit geldt ook voor brede scholen. We stellen een nieuw en toekomstbestendig Integraal Huisvestingsplan vast. Dit stemmen we af met het onderwijs via het op overeenstemming gericht overleg (OOGO). Basisschool de Zwerm zal naar verwachting in 2025 nieuwbouw krijgen. De nieuwe 'nood' lokalen bij de Julianaschool worden in 2025 in gebruik genomen. De verhuizing van het Viertaal college naar het Regius college (voortgezet onderwijs) vindt in 2025 plaats. Bij de (nieuw)bouw van scholen hebben wij oog voor inclusief onderwijs. Zo is bijvoorbeeld een uitgangspunt dat schoolgebouwen toegankelijk dienen te zijn voor mindervaliden. Binnen het lokaal onderwijsbeleid voeren wij het OOGO met het onderwijs. Ook zorgen wij voor het leerlingenvervoer, schoolmaatschappelijk werk en voor kunst en cultuur op school. Als onderdeel van het onderwijsachterstandenbeleid voeren wij het Lokaal Educatieve Agenda (LEA) overleg met de besturen van de kinderopvang, het primair onderwijs en de GGD. Hierbij staat een doorgaande lijn van de voorschool naar de vroegschool en het bestrijden van onderwijsachterstanden centraal. Daarnaast zetten we de Boekstartcoach van de bibliotheek in om laaggeletterdheid en onderwijsachterstanden te bestrijden.
Via het Doorstroompunt Leerplicht en Kwalificatieplicht zetten wij in op het voorkomen van schooluitval. Wij bieden kinderen met een spraakachterstand of taalachterstand Voorschoolse Educatie (VVE) aan. Voor kinderen van ouders met een sociaal medische indicatie
19
bieden wij een tegemoetkoming in de kosten van opvang. Wij dragen de GGD op het toezicht op opvanglocaties uit te voeren.
Vastgesteld beleid Het Integraal Huisvestingsplan 2022 – 2027. Verordening voorziening Onderwijshuisvesting gemeente Schagen 2015. Verordening materiële en financiële gelijkstelling onderwijs gemeente Schagen 2013. Integraal Beleidsplan Sociaal Domein 2021-2025 Regiovisie Sociaal Domein Kop van Noord-Holland
1.2 Jeugd en gezin Wat willen we bereiken Schagen staat bekend als fijne gemeente voor jonge gezinnen. Veel jonge mensen vertrekken voor studie. Als zij kinderen krijgen, vestigen velen van hen zich weer in onze regio. Op dat moment is Schagen voor hen een aantrekkelijke gemeente. De komende twee jaar willen we daarom bij beleidskeuzes extra aandacht blijven geven aan jonge gezinnen. Zo streven we ook in nieuwe wijken naar voldoende speeltuinen, veel en goede sportvoorzieningen, goede scholen met aanvullende lesprogramma’s vanuit de gemeente en veilige schoolroutes. In de gemeente Schagen is ruimte om groter te wonen, er is veel speelgelegenheid en de natuur is nooit ver weg. Dat koesteren we. Het is van belang om de voorzieningen in onze gemeente op peil te houden. Als er hulp nodig is in een gezin, moet dit op een laagdrempelige manier ingezet kunnen worden. Kinderen moeten niet de dupe worden van ouders met problemen. We zorgen voor het terugdringen en stopzetten van niet noodzakelijke administratieve belasting, zoals tijdschrijven. We hebben vertrouwen in de professionele hulpverlening. Wat willen we daar voor doen We bezuinigen niet op (speel)voorzieningen voor kinderen. Hulp en zorg voor kinderen is gericht op het gezin en dichtbij geregeld. We ondersteunen jongeren bij het vormgeven van jongerenparticipatie.
We blijven inzetten op preventie om te voorkomen dat jeugdigen in de jeugdhulp belanden. De Regiovisie Sociaal Domein Kop van Noord-Holland is onze basis voor het geven van uitvoering aan de Hervormingsagenda Jeugd. Dit doen we samen met alle partners.
Doelstelling en resultaten Doelstelling: Er is ondersteuning en jeugdhulp voor onze inwoners die dat nodig hebben. Resultaten: Wij bieden structureel preventieve vormen van opvoedingsondersteuning, bijvoorbeeld cursussen en ondersteuning zoals Homestart en Buurtgezinnen.
We voeren de integrale aanpak van jeugdgroepen uit. Het ambulant jeugd- en jongerenwerk op straat is onderdeel van de integrale jongerenaanpak. In 2025 besteden we het jeugd- en jongerenwerk aan. Bij relevante onderwerpen maken we gebruik van jongerenparticipatie. We gaan op een duurzame wijze met hen in dialoog door middel van een Jongerenteam. De GGD voert alle taken op het gebied van de jeugdgezondheidszorg (JGZ) uit. We ondersteunen de gedupeerden van de toeslagenaffaire in onze gemeente.
20
Regionaal wordt uitvoering gegeven aan de inkoopstrategie jeugd. Het schoolmaatschappelijk werk wordt uitgevoerd op zowel het primair als voortgezet (speciaal) onderwijs.
Vastgesteld beleid Integraal Beleidsplan Sociaal Domein 'Maatwerk voor onze inwoners' 2021-2025. Integrale Verordening Sociaal Domein 2024. Verordening tegemoetkoming kosten kinderopvang Schagen 2019. Regiovisie huiselijk geweld. Regionaal Transitie Arrangement (RTA). Regiovisie Sociaal Domein Kop van Noord-Holland
1.3 Sport, cultuur en kunst Wat willen we bereiken Sport Sporten is niet alleen gezond, maar ook leerzaam en gezellig. Daarom ondersteunen we sport in onze gemeente actief. Sport speelt een cruciale rol in het maatschappelijk leven: het versterkt de leefbaarheid van onze dorpen, biedt ontspanning en verbindt mensen. Sport kan een wezenlijk verschil maken in het leven van mensen, en we zien het belang van onze bijdrage hierin. We moedigen kinderen aan om met verschillende sporten kennis te maken en willen iedereen zoveel mogelijk uitdagen om in beweging te komen. In Schagen zijn er veel verschillende sportmogelijkheden, met een gevarieerd aanbod verspreid over onze hele gemeente. En dat willen we zo houden. We zijn bezig om, voor nu en in de toekomst, sportvoorzieningen in stand te houden, en onderzoeken wat voor binnen- en buitensport nodig is. We blijven subsidies verlenen aan sportverenigingen op basis van het aantal jeugdleden. Kunst en Cultuur Kunst en cultuur moet voor iedere inwoner bereikbaar en toegankelijk zijn. Het beleven en beoefenen van cultuur vraagt om een eigentijds en gevarieerd aanbod voor iedereen. We genieten van professionele uitingen van kunst en cultuur. Deze kunnen een voorbeeld zijn voor de beoefening van kunst en cultuur door amateurs. Elk heeft zijn eigen waarde voor onze inwoners. Beide vormen verdienen onze aandacht.
We koesteren ons cultureel erfgoed. Vrijwilligers zijn voor de samenleving van onschatbare waarde. Zij krijgen steun van de gemeente waar nodig. Om te zorgen dat het kunsten cultuurbeleid hier goed op aansluit, wordt het beleid herijkt. In 2025 passen we het kunst- en cultuurbeleid aan waar dat nodig is. Veel inwoners vinden dit belangrijk. Dat blijkt uit een rapport van de initiatiefgroep kunst en cultuur. Erfgoed zichtbaar en beleefbaar maken Onze rijke cultuurhistorie maakt onze gemeente aantrekkelijk voor inwoners en bezoekers. Waardevolle panden spelen hierin een belangrijke rol. We gaan door met het opstellen van een Erfgoedagenda, hier zijn we in 2023 mee gestart. Daarnaast werken we verder aan de Kerkenvisie. De cultuurhistorische elementenkaart wordt een digitale kaart die bewoners en geïnteresseerden kunnen raadplegen. Met deze kaart krijgt men inzicht in de cultuurhistorische waarden in een gebied wanneer er ruimtelijke ontwikkelingen plaatsvinden. Wat willen we daar voor doen
We moedigen samenwerking tussen verenigingen in een kern aan door voorzieningen in die kern te bundelen.
21
Met behulp van het Topsportfonds bieden we sportieve talenten een kans zich verder te ontwikkelen. We brengen de meedoen regeling meer onder de aandacht. Dit doen wij bij sportverenigingen, cultuurverenigingen en de inwoners. We richten onze buitenruimte zo in dat bewegen aantrekkelijk wordt gemaakt. We herijken het kunst- en cultuurbeleid We blijven de kunstroutes ondersteunen. We stellen een Erfgoedagenda op. Daarin leggen we vast wat we de komende jaren op het gebied van Erfgoed gaan doen. We stellen een Kerkenvisie op. Als onderdeel van de Kerkenvisie ondersteunen wij kerkeigenaren bij nevenbestemming of herbestemming van kerkgebouwen. We verbouwen het voormalig VVV- kantoor in Petten voor ontmoeting van senioren door het DOP. We maken de cultuurhistorische elementenkaart extern toegankelijk. We blijven monumenteneigenaren ondersteunen bij onderhoudswerkzaamheden door middel van de monumentensubsidie. We geven uitvoering aan de aanbevelingen uit het Rekenkameronderzoek naar het subsidiebeleid. We gaan de volgende ambities uit het Sportakkoord II uitvoeren: 1. Het fundament op orde (vitale sportaanbieders en ruimte voor sport en bewegen). 2. Een groter bereik (inclusie en diversiteit, sociaal veilige sport). 3. Meer (zichtbare) betekenis.
Doelstelling en resultaten Doelstelling: Ter bevordering van positieve gezondheid, deelname en ontmoeting, bieden we algemene voorzieningen aan voor sport en cultuur. Daarnaast faciliteren we maatschappelijke accommodaties. Resultaten:
We gebruiken de uitkomsten van het capaciteitsonderzoek sport voor de gemeente Schagen bij het herijken van het subsidiebeleid en het accommodatiebeleid als onderdeel van de integrale opgave maatschappelijk vastgoed. Wij bieden sportstimuleringsactiviteiten aan en faciliteren de ondersteuning van sportevenementen, sportverenigingen en sport binnen het onderwijs. Wij voeren het accommodatiebeleid uit voor de binnensport, buitensport, zwembaden en dorpshuizen. In 2025 wordt uitvoering gegeven aan het raadsbesluit over sportpark Groenoord dat in december 2024 is genomen. Wij faciliteren de Sport Adviesraad (SARS). Wij faciliteren de Kunst en Cultuur Adviesraad(KCARS). Wij ondersteunen het Cultuurfonds. Wij geven vorm aan het bibliotheekwerk. Met ons museumbeleid realiseren we samenhang en versterking van de musea. Wij faciliteren de lokale omroep. Wij voeren het topcultuurfonds uit. Wij voeren het topsportfonds uit.
Vastgesteld beleid Accommodatiebeleid 2021-2026, vastgesteld in 2020. Subsidiebeleid 2017. 22
SPUK GALA (gezond en actief leven akkoord) 2023-2026 Integraal beleidsplan Sociaal Domein “Maatwerk voor onze inwoners” 2021-2025. Integrale verordening Sociaal Domein 2024. Museumbeleid, vastgesteld in 2017. Kunst in de openbare ruimte, kaders in 2017. 213a onderzoek accommodatiebeleid. Uitkomsten Rekenkameronderzoek subsidiebeleid
1.4 Grip en sturing op Wmo en jeugdzorg Wat willen we bereiken Als gemeente hebben wij de plicht om te zorgen voor onze inwoners, vooral voor diegenen voor wie het even, of voor langere tijd niet mogelijk is om het zonder hulp te doen. Zorg en ondersteuning zijn brede begrippen. In de Jeugdwet, Wmo en Participatiewet is zorg opgenomen die wij volgens de wet verplicht zijn om te geven. We vinden het belangrijk dat iedereen zo goed mogelijk kan meedoen. Daarbij staat de eigen regie van onze inwoners centraal. Omdat ieder persoon individuele behoeftes heeft, gaan we door met het aanbieden van maatwerk. Om te bepalen of maatwerk nodig is, onderzoekt de gemeente ook andere opties, zoals de eigen kracht van de persoon, het voorliggend veld en eventuele ondersteuning vanuit het netwerk. We gaan voor ons sociaal beleid uit van preventie. Dit doen we vanuit de visie op positieve gezondheid. Wat willen we daar voor doen De Regiovisie Sociaal Domein Kop van Noord-Holland vormt de basis voor de uitvoering van de Hervormingsagenda Jeugd. Deze wordt opgenomen in de uitvoeringsprogramma's van de Regiovisie. We onderzoeken de mogelijkheden voor een 'open voorziening dagbesteding'. Dit is in aanvulling op, of in plaats van geïndiceerde dagbesteding. We zetten in op het versterken van de sociale basis. Zo willen we zorg en ondersteuning uitstellen of voorkomen.
We zetten in op het versterken van de samenwerking tussen het medisch en sociaal domein. We zetten in op het vergroten van de vitaliteit en zelfredzaamheid van onze inwoners, zodat zij langer zelfstandig thuis blijven wonen. We zetten in op integrale ontwikkeling van wonen en zorg. We gaan in 2025 voor verdere uitbouw van regionale en bovenregionale samenwerking binnen Wmo, jeugd en participatie. Hierdoor bereiken we een hogere kwaliteit voor onze inwoners op een efficiënte manier. We werken aan de voorbereiding van nieuwe, langlopende contracten en duurzaam partnerschap met aanbieders voor de voortzetting van specialistische jeugdhulp in onze regio. Per 1 januari 2025 zijn er nieuwe contracten gesloten voor de Wmo. Daarbij hebben we een andere invulling gegeven aan het tussentijds toetreden van nieuwe aanbieders. Dit gebeurt nu alleen op ons eigen initiatief als wij constateren dat er een kwalitatief of kwantitatief tekort is. Regionaal wordt uitvoering gegeven aan het contractmanagement.
We werken in 2025 aan de verdere afbouw van gesloten jeugdzorg. Ook werken we aan de opbouw van alternatieven. Dit zijn nieuwe vormen van verblijf of andere vormen van ambulante jeugdhulptrajecten om jeugdigen zo veel mogelijk thuis te laten opgroeien.
Doelstelling en resultaten Doelstelling: Voor inwoners die (tijdelijk) niet zelf kunnen voorzien in hun zorg is een vangnet van maatwerkvoorzieningen beschikbaar.
23
Resultaten: Wij bieden individuele maatwerkvoorzieningen Wmo aan op het vlak van begeleiding, dagbesteding, kortdurend verblijf, hulpmiddelen, schoonmaak-ondersteuning, woningaanpassingen en vervoer. De huidige contracten lopen af op 31 december 2024. Het gaat hier om huishoudelijke ondersteuning, begeleiding, groepsbegeleiding, beschermd wonen en hulpmiddelen. De nieuwe contracten zijn gebaseerd op de ambities uit de regiovisie Kop van NH. Wij bieden voorzieningen aan voor maatschappelijke opvang en beschermd wonen. We geven uitvoering aan Reablement. We onderzoeken de mogelijkheden voor de voortgang van het Trefpunt Gezond & Zo in 2025. We hebben een stevige samenwerking tussen het medisch en sociaal domein door middel van 'Welzijn op recept'. Er is onderzocht wat de mogelijkheden zijn om te komen tot een open vorm van dagbesteding. Er is een verband gelegd met de ingekochte geïndiceerde dagbesteding. We werken integraal samen aan het ontwikkelen van wonen en zorg. Wij bieden Veilig Thuis aan via de GGD. De Integrale Crisisdienst Jeugd is toegevoegd aan gemeenschappelijke regeling van de GDD(Veilig Thuis). Doelstelling is de crisisfunctie volledig onderdeel te maken van de werkwijze van Veilig Thuis. Het raadbrede programma van het thema seniorenbeleid wordt vanaf 2024 uitgevoerd.
Er is een werkgroep vanuit de raad en ambtelijke ondersteuning die dit voorbereidt. Wij bieden individuele voorzieningen jeugdhulp aan op het vlak van ambulante jeugdhulp, begeleiding, dagbesteding, behandeling, pleegzorg en verblijf. Het onderzoek naar een product voor de begeleiding van jongeren van net onder de 18 of net boven de 18 om te leren zelfstandig te wonen nemen we mee in de voorbereiding van de in te kopen producten op jeugdhulp. De gecontracteerde gecertificeerde instellingen voeren voor onze inwoners de jeugdbeschermingsmaatregelen en jeugdreclasseringsmaatregelen uit. We geven uitvoering aan de beschermingstafel. In 2019 zijn we de transformatie van gesloten jeugdhulp gestart. Hier werken we verder aan. We bouwen aan het verkorten van het verblijf, terugdringen van recidive in de JeugdzorgPlus en bevorderen de uitstroom. Om de transformatie te ondersteunen is er voor de periode van 2024 -2028 door het Rijk geld ter beschikking gesteld om gesloten Jeugdhulpinstellingen te sluiten, om te vormen en alternatieve zorgvormen op te bouwen. De jongeren zullen een plek in de verschillende dorpen en wijken in Schagen krijgen. In 2025 werken we binnen het nieuwe contract JeugdzorgPlus aan de verdere afbouw van de gesloten jeugdzorg. Dit doen we door de inzet van onder andere ambulante jeugdzorg plus en intensieve gezinsbehandeling.
Binnen 'Een Thuis voor Noordje' werken we samen met gemeenten, samenwerkingsverbanden, voortgezet onderwijs en jeugdhulpaanbieders aan de ontwikkeling van kleinschalige woonvoorzieningen. We werken in de regio gezamenlijk aan een regionaal expertteam(RET). Dit is gericht op de best passende zorg voor de meest complexe casuïstiek. We onderzoeken de mogelijkheid tot samenwerking met regio Alkmaar om een kwaliteitsverbetering en kostenbesparing te realiseren. We geven uitvoering aan project externe verwijzers met het doel om de kwaliteit van verwijzingen en de samenwerking te vergroten. We gaan door met de eerder gemaakte samenwerkingsafspraken tussen de Kopgemeenten en het onderwijs. Deze worden ook tussentijds geëvalueerd.
24
We geven uitvoering aan collectieve onderwijszorgarrangementen.
Vastgesteld beleid Integraal Beleidsplan Sociaal Domein "Maatwerk voor onze inwoners" 2021-2025 Integrale Verordening Sociaal Domein gemeente Schagen 2024 " Thuis in de buurt" plan van aanpak beschermd wonen en maatschappelijke opvang 2016 – 2020 Regiovisie Sociaal Domein Kop van Noord-Holland
1.5 Armoede en eenzaamheid Wat willen we bereiken We willen ruimhartige armoedebestrijding en dat hulp geboden kan worden waar nodig. Kinderen kunnen de dupe worden van gezinssituaties met schulden. We gaan daarom door met goede schuldhulpverlening, cursussen in budgetteren en het kindpakket 'Meedoen in de Noordkop'. Dit stelt kinderen van ouders met schuldenproblematiek in staat om gewoon mee te doen bij de verenigingen. Ook op scholen is er aandacht voor budgettering en dus voor het voorkomen van schulden op latere leeftijd. We streven naar maatwerk. Ook nieuwe vormen van armoede, zoals energiearmoede, moeten worden aangepakt. Misbruik van sociale voorzieningen beperkt het gebruik voor de mensen die het nodig hebben. Wat willen we daar voor doen We geven uitvoering aan de minimaregelingen: - kindpakket - Meedoen regeling 18+ - Meedoen regeling 65+ - Inkomenstoeslag - Studietoeslag Voor al deze regelingen hanteren we een inkomensnorm van 120% van het sociaal minimum. Om deze regelingen beter bekend te maken bij onze inwoners en hen hierover te informeren, hebben we de Geldkrant.
We hebben de inkomensnorm en de vergoeding voor de meedoen regelingen geharmoniseerd zodat het bereik van die regelingen wordt vergroot. De meedoen regeling 18+ en 65+ wordt uitgevoerd door het Volwassenenfonds Sport en Cultuur. Inwoners hoeven niet allerlei inkomensgegevens te delen maar gaan in gesprek met een intermediair, waardoor het aanvragen eenvoudiger wordt. Voor de inwoners die in 2023 gebruik hebben gemaakt van het geluksbudget is er een overgangsregeling. Deze overgangsregeling loopt tot 2026.
Doelstelling en resultaten Doelstelling: Er is voor inwoners met een inkomen op of onder het bestaansminimum ondersteuning, eventueel tijdelijk. Onze inwoners zijn in staat om zelf te voorzien in hun eigen ondersteuning en zorg. Resultaten:
25
Wij bieden op individuele basis aan mensen onder een bepaalde inkomensgrens een vergoeding voor noodzakelijke kosten, de bijzondere bijstand. Ook geven we een vergoeding om mee te kunnen doen aan verschillende activiteiten. Dit is de Meedoenregeling. Daarnaast geven we een bijdrage voor de kosten van een aanvullende ziektekostenverzekering. Wij bieden schuldhulpverlening aan in de vorm van activiteiten gericht op preventie tot en met schuldsaneringstrajecten. De vroegsignalering krijgt extra aandacht. We voeren de aanpak energiearmoede uit. We werken met de gemeenten in Noord-Holland Noord samen om laaggeletterden te bereiken. We bieden hen cursussen aan om zo hun vaardigheden op het gebied van taal, rekenen en de digitale wereld te verbeteren. Wij ondersteunen de Voedselbank en vergroten de bekendheid van het Noodfonds. Wij voeren de aanpak energiearmoede uit. Als er aanvullende rijksmaatregelen voor de aanpak van energiearmoede komen voeren wij deze uit. Wij zorgen dat er voldoende aanbod is van informele zorg, cliëntondersteuning en maaltijdvoorziening. Wij dragen zorg voor sociaal cultureel werk, vrijwilligersondersteuning en maatschappelijk werk. Welzijn op recept wordt structureel uitgevoerd. Raad en Daad is een sociaal netwerk dat de nadruk legt op wederkerigheid, waarin 8 tot 12 psychisch kwetsbare mensen met elkaar verbonden zijn.
Hierbij kan persoonlijke coaching ingezet worden. Dit netwerk geeft vertrouwen, bevordert de participatie en samenredzaamheid en maakt ook iedere deelnemer afzonderlijk sterker en zelfredzamer. Wij subsidiëren dit initiatief. Wij ondersteunen het lokaal vervoersnetwerk, waaronder de Seniorenbus, 60+bus, Zonnebloemauto en Graag Gedaan. Nieuwe subsidieafspraken worden gemaakt op basis van een verdiepend onderzoek rondom de vraag naar mobiliteit en eenzaamheid, waarin het rolstoelvervoer speciale aandacht krijgt. Regionaal worden er afspraken gemaakt hoe het regionaal vervoer versterkt kan worden. Wij faciliteren de Adviesraad Sociaal Domein Schagen, zodat zij hun adviesrol kunnen vervullen. Jaarlijks voeren wij een klanttevredenheidsmeting uit over het sociaal domein. Wij voeren het Mantelzorgbeleid uit door in te zetten op de volgende onderdelen: o Communicatie. o Het geven van informatie, advies en begeleiding aan mantelzorgers en professionals. o Inzet van de mantelzorgmakelaar. o Uitbreiding inzet respijtzorg. Bovenregionaal richten wij een regiepunt mantelzorg in zodat de behoefte van mantelzorgers en het gebruik van mantelzorgondersteuning nog beter in beeld komt. Wij hebben een subsidieaanvraag ingediend bij de provincie voor ondersteuning van de maatschappelijke sector na corona. Dit geldt voor de volgende activiteiten: 1. DOP Petten: inventaris van DOP gebouw; 2.
Wonen Plus Welzijn: versterking van de vrijwilligerssector in de gemeente; 3. Team Sportservice: ontmoetingen voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt en statushouders, via sport; 4. RCO de Hoofdzaak: ontmoetingen voor mensen met een psychische kwetsbaarheid.
Vastgesteld beleid
26
Integraal Beleidsplan Sociaal Domein 'Maatwerk voor onze inwoners' 2021-2025. Integrale Verordening Sociaal Domein gemeente Schagen 2024 Regiovisie Sociaal Domein Kop van Noord-Holland
1.6 Werk en inkomen Wat willen we bereiken We willen dat iedereen in de gemeente mee kan doen op de arbeidsmarkt. Daarvoor voeren we goed overleg met het lokale bedrijfsleven om arbeidsplaatsen te blijven creëren voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Onze inwoners met een uitkering worden enthousiast gemaakt om weer gedeeltelijk of volledig deel te nemen aan het werkzame leven. Om mensen zo goed mogelijk van een uitkering naar een passende baan te helpen, leveren we maatwerk. De huisvesting van statushouders valt onder de urgentieverordening. De instroom van te huisvesten statushouders neemt sinds 2022 duidelijk toe. In 2023 is sprake van een verdubbeling ten opzichte van 2022. Voor 2025 wordt een verdere toename verwacht. Het Rijk faciliteert provincies en gemeenten met financiële regelingen voor specifieke doelgroepen van statushouders, zoals grote gezinnen. Ook adviseert zij over alternatieve vormen van huisvesting, zoals flex wonen en woningen splitsen. Wanneer een gemeente de taakstelling huisvesting statushouders niet realiseert kan er een indeplaatsstelling door de provincie volgen. De provincie neemt de uitvoering van de huisvesting dan over op kosten van de gemeente. Dit gebeurt na een aantal escalatiestappen. De oorlog in Oekraïne heeft ons volledig overvallen op 20 februari 2022.
Niemand weet hoe lang de oorlog nog duurt, het is wel duidelijk dat het nog een tijd duurt voordat het land weer is opgebouwd als de oorlog voorbij is. Dat betekent ook dat het nog even duurt voor iedereen weer terug kan. Ook in 2025 hebben we dus nog te maken met oorlog in Oekraïne. Het Rijk heeft toegezegd dat de gemeenten volledig gecompenseerd worden voor de gemaakte kosten. De bekostiging vindt plaats op basis van werkelijke kosten voor de realisatie van een gemeentelijke opvanglocatie en ook op basis van normbedragen voor gerealiseerde gemeentelijke opvangplekken en opvangplekken bij particulieren. In de periode dat Oekraïense vluchtelingen in Schagen verblijven willen we hen een zo zelfstandig mogelijk leven laten opbouwen. Wat willen we daar voor doen Dit jaar krijgt het Regionaal Werkcentrum (RWC) verder vorm, onder regie van centrumgemeente Alkmaar. Het Regionaal Platform Arbeidsmarktbeleid (RPA), waarin alle samenwerkingspartners (enerzijds UWV en gemeenten en anderzijds werkgevers en werknemersorganisaties en onderwijs) van het RWC vertegenwoordigd zijn wordt hierbij als (bestuurlijk en ambtelijk) instrument gebruikt. De ambities en uitvoeringsopdracht die eind 2024 zijn vastgesteld krijgen hiermee inhoud.
De Integrale Verordening Sociaal Domein Schagen 2024 wordt aangepast als gevolg van de gewijzigde Participatiewet en rechterlijke uitspraken op het gebied van Jeugdwet en Wmo 2015 en wijzigingen in het leerlingenvervoer. Met de wijziging van de Participatiewet heeft het Rijk de opdracht gegeven maatschappelijke participatie meer vorm te geven. Wij starten een pilot in een wijk van Schagen voor inwoners die al langere tijd een uitkering ontvangen met als doel hen maatschappelijk te activeren.
De uitvoering van de Human Capital Agenda wordt in 2025 verder uitgevoerd. Deze is opgesteld in 2023 door de partijen die samenwerken in het RPA. Er zijn hierin 3 actielijnen opgenomen die domeinoverstijgend worden uitgevoerd: 1. Jong talent voor de regio aantrekken en behouden. 2. Innovaties in het onderwijs en beroepspraktijk blijven doorvoeren.
27
3. HR-beleid en arbeidsmarktcommunicatie in het MKB professionaliseren. Daarnaast worden re-integratie-instrumenten in de gehele arbeidsmarkt op elkaar afgestemd. Regionaal zijn 2 matchmakers voor elk 32 uur aangesteld. Deze begeleiden werkzoekenden met het digitale systeem 'Overzicht op werk' naar een werkgever. Overzicht op werk sluit aan op EVA. Dit is de landelijke digitale instrumentengids voor professionals om mensen te begeleiden naar werk of duurzame participatie. EVA wordt in 2025 verder ontwikkeld en ingevoerd. De vanuit het RPA ingezette projecten 'Actieplan jeugd en werkgelegenheid' dat inzet op jeugd en 'Hoofdzaakwerk' dat inzet op psychisch kwetsbare inwoners worden voorgezet. In 2025 geven wij verder invulling aan social return on investment. Oftewel SROI. Hiervoor wordt regionaal een coördinator aangesteld. Met de komst van de nieuwe wet “Van school naar duurzaam werk” met de beoogde ingangsdatum augustus 2025, krijgen het onderwijs en de gemeenten de verplichting hun samenwerking verder vorm te geven. Dit om waar nodig passende ondersteuning te geven aan jongeren tot 27 jaar in hun route naar werk. De leeftijd is tot op heden 23 jaar en ondersteuning en begeleiding wordt met name vanuit het Doorstroompunt gegeven. De werkwijzen en afspraken worden vastgelegd in het vast te stellen regionale VSVuitvoeringsplan.
Heel Nederland en dus ook Schagen heeft een enorme uitdaging in het opvangen en opnemen van nieuwkomers in de gemeenschap. Daar maken wij in Schagen werk van middels het programma Nieuwkomers. Binnen dit programma organiseren wij de opvang voor Oekraïense ontheemden, asielzoekers en de huisvesting van statushouders. Ook de opvang van alleenstaande minderjarige vreemdelingen heeft een plek binnen dit programma. In 2025 kent het programma een grote opgave als het gaat om een nieuwe duurzame locatie voor de Asielopvang. Dit omdat de huidige noodopvang in Schagen Oost op 1 april weg moet zijn. Daarnaast moet er een nieuwe locatie gevonden worden voor de 30 noodwoningen voor de opvang van Oekraïners aan de Jozef Israëlsstraat in Schagen. Dit was een tijdelijke locatie in afwachting van de bouw van de Groene Traverse. De opgave die we hebben voor de opvang en huisvesting van deze mensen vraagt inzet van, en prioriteit binnen, de ambtelijke organisatie. Dit geldt met name voor de twee huisvestingsopgaven die gelijktijdig spelen. Deze opgave zal ook effect hebben op onze Lange Termijn Planning (LTP). Wij geven uitvoering aan de opgelegde taakstelling huisvesting statushouders. Wij geven uitvoering aan de rijksrichtlijnen tijdelijke bescherming ontheemden.
Doelstelling en resultaten Doelstelling: Waar nodig biedt de gemeente (tijdelijk) ondersteuning om te kunnen voorzien in eigen levensonderhoud of te participeren naar vermogen. Resultaten:
Contracten, voor begeleiding van mensen die een traject naar werk of participatie volgen zijn vanaf 1 januari 2025 voor 7 jaar afgesloten. Wij bieden inkomensondersteuning aan mensen die (tijdelijk) geen betaald werk hebben en daardoor niet in hun levensonderhoud kunnen voorzien. Via een variatie aan voorzieningen (zoals re-integratie trajecten, taalvoorzieningen, sociale activering etc.) begeleiden wij mensen naar werk. Of, indien dit nog niet mogelijk is, bevorderen we dat mensen zelfstandig kunnen deelnemen aan het maatschappelijk leven (onder andere via vrijwilligerswerk). Wij zien dat een steeds groter deel van het huidige uitkeringsbestand bestaat uit kwetsbare mensen, met een grote afstand tot de arbeidsmarkt. De inzet van loonkostensubsidie hoort bij het instrumentarium voor de