Bijlagen bij regels
Tekst van het document
Voorbeeld groene erfafscheidingen (hagen)
Alle erfafscheidingen die grenzen aan een straat of openbare ruimte zijn op een vriendelijke , dorpse manier vormgegeven en hebben een groene uitstraling. Bijvoorbeeld met hagen , heesters en/of leilindes. Dit geeft samenhang in het aanzicht van de erven/tuinen vanaf de weg of openbare ruimte. Bij collectieve of korte voortuinen , zoals bijvoorbeeld voorkomen bij rijenwoningen , kan ook gedacht worden aan een vorm van een ‘Delftse stoep’. Gebouwde erfafscheidingen zijn in alle gevallen meeontworpen. Hierbij kan onder ander worden gedacht aan meeontworpen tuinmuurtjes en/of plantenbakken tegen de (voor)gevel , tuinmuren in combinatie met groene elementen langs zijdelingse perceelsgrenzen die grenzen aan openbare ruimte.
Voorbeeld Delftse stoep (Bron: sluispolder-west. nl)
Voorbeeld meeontworpen erfafscheiding (Bron: KLEIN Architecten)
12
Wonen
aan
water en groen
Diversiteit in beplanting
Wonen
aan
water , wadi en groen
De inrichting is bestand tegen wateroverlast , hittestress , en langdurige droogte
13
ONTWERP Beeldkwaliteitsplan Uitbreidingsplan Dergmeerweg Warmenhuizen
3. OPENBARE RUIMTE
Toelichting De openbare ruimte krijgt een landelijk dorps karakter , wat wil zeggen dat deze wordt gekenmerkt door een kleinschalige opzet (d. w. z. kleinere groenvoorzieningen en smalle structuren door het woongebied en niet één groot park) , een goede kwaliteit en samenhang in de inrichting. Er wordt zoveel mogelijk gewoond aan de groene/openbare ruimte. De inrichting van de openbare ruimte draagt bij een aangenaam woon- en leefklimaat en zet bewoners aan tot gezond gedrag. Ter illustratie van het gewenste beeld zijn principeprofielen uitgewerkt (zie pagina 14). In het stedenbouwkundig plan wordt voorzien in een aantal forse groenblauwe elementen , waaronder een informele speelzone achter langs de Dergmeerweg , een centrale waterloop door het plangebied , en grotere wadi- en waterelementen aan de oost en westzijde met groene oevers. Deze gebieden worden gekenmerkt door een grote mate van diversiteit in het sortiment beplanting. Hiermee wordt zowel een aantrekkelijk als duurzaam groen beeld mogelijk nagestreefd. De inrichting van de openbare ruimte van de nieuwe woonwijk is bestand is tegen wateroverlast , hittestress , en langdurige droogte. Door te voorzien in stevige groene en blauwe elementen wordt hierin voorzien.
Door de wadi- en waterelementen , de nieuwe wadi- en verbrede waterstructuren , wordt voorzien in voldoende waterberging en tegelijkertijd water langer vastgehouden. Hemelwater wordt afgekoppeld en via de straten of bermen afgevoerd via wadi en de waterlopen. Straten wateren direct af op waterlopen wanneer mogelijk.
14
De bestrating in het plan wordt beperkt tot een functioneel minimum , mede vanuit de aspecten water en duurzaamheid. Bij de keuze van de bestratingsmaterialen wordt rekening gehouden met een dorpse en veilige uitstraling.
Parkeren Bij vrijstaande woningen en twee-onder-één-kapwoningen wordt voorzien in twee parkeerplaatsen op eigen erf. Deze moeten te allen tijde gehandhaafd worden. De plaatsing van een garage en/of carport mag geen vermindering van dit aantal parkeerplaatsen betekenen. Voor bezoekersparkeren en voor bewoners van rijenwoningen , wordt voorzien in (geclusterde) parkeerplaatsen in de openbare ruimte in de directe nabijheid van de woning. De geclusterde parkeervoorzieningen voor appartementen en bijzondere woontypologieën worden op het eigen erf ingepast met hagen en/of opgaande beplanting. Hemelwater wordt op deze terreinen zoveel mogelijk zichtbaar afgevoerd met greppels en goten naar wadi- en waterlopen.
Speelvoorzieningen In de nieuwe woonbuurt worden minimaal op twee plekken speelvoorzieningen ingepast nabij de kleinere wooneenheden. Uitgangspunt is natuurlijk spelen en dat de groenvoorzieningen voor meer doeleinden kunnen worden gebruikt en gebruikers de elementen die voorkomen in een landelijke omgeving speels kunnen ontdekken.
15
ONTWERP Beeldkwaliteitsplan Uitbreidingsplan Dergmeerweg Warmenhuizen
Zichtbare afvoer hemelwater
Combinatie waterberging , wadi en (natuurlijk) spelen
16
Inpassing en vormgeving collectieve parkeerplaatsen bij appartementengebouwen
4. DUURZAAMHEID De gemeente Schagen heeft de ambitie om een blijvend duurzame wijk te realiseren. De gemeente draagt hierin haar steentje bij. Maar ook de ontwerpers , bouwers en bewoners van de nieuwe woningen kunnen hieraan bijdragen.
Wat doet de gemeente Schagen? De gemeente heeft de volgende maatregelen genomen in het stedenbouwkundig plan. • Dakvlakken zijn zoveel mogelijk op het zuiden/westen georiënteerd voor de plaatsing van zonnepanelen. • In het plan is voorzien in natuurlijke infiltratie en waterberging in de openbare ruimte door middel van waterpartijen en wadi’s. Hiermee wordt overbelasting van het riool voorkomen , wordt verdroging van de bodem tegengegaan en wordt hittestress beperkt. • De inrichting van de openbare ruimte is zo groen mogelijk. De beplanting is gevarieerd en gericht op het aantrekken van vogels en insecten (biodiversiteit). • De oppervlakte verharding is zoveel mogelijk beperkt , niet overal zijn stoepen toegepast en de verharding van parkeervakken en wandelpaden is waterdoorlatend. Hiermee wordt het gebruik van grondstoffen beperkt en ontstaat tegelijkertijd een positieve bijdrage aan de waterhuishouding. • De vormgeving van de geclusterde parkeerplaatsen houdt zoveel mogelijk rekening met de mogelijkheid van de plaatsing van elektrische laadpalen. • In de openbare ruimte wordt ledverlichting in de armaturen toegepast.
Wat kunnen de ontwerpers , bouwers en bewoners bijdragen? Ontwerpers , bouwers en bewoners kunnen bijdragen aan een duurzame wijk door met een duurzame , toekomstgerichte blik te kijken naar de vormgeving van de woningen en de inrichting van de tuinen. Dit kan onder andere door bewuste keuzes te maken ten aanzien van het materiaal- , energie- en watergebruik en daarnaast aandacht te hebben voor biodiversiteit in de directe woonomgeving. Materiaalgebruik Grondstoffen zijn schaars; het is dan ook belangrijk om hier verantwoord mee om te gaan. Dit kan door het materiaalgebruik zoveel mogelijk te beperken , bouwafval zoveel mogelijk te voorkomen en waar mogelijk te kiezen voor duurzame materialen (baksteen , FSC hout) en/of herbruikbare materialen. Energiegebruik Vanaf 21 januari 2021 moeten alle woningen voldoen aan de eisen voor ’Bijna energieneutrale gebouwen’ (BENG). Voor wie een stap verder wil gaan , kan ook streven naar een energieneutrale of energieopwekkende woning. In alle gevallen betekent dit dat bewuste keuzes gemaakt moeten worden ten aanzien van het energiegebruik (bijvoorbeeld door het toepassen van energiezuinige apparaten en verlichting) , het zelf opwekken van energie (bijvoorbeeld door zonnepanelen toe te passen) en het voorkomen van energieverlies door een goede isolatie en luchtdichtheid en het toepassen van gebalanceerde ventilatie.
17
ONTWERP Beeldkwaliteitsplan Uitbreidingsplan Dergmeerweg Warmenhuizen Watergebruik De winters worden steeds natter en de zomers worden steeds droger in Nederland. Dit betekent dat het aan de ene kant belangrijk wordt om zorgvuldig om te gaan met het gebruik van water en andere kant juist te voorkomen dat er wateroverlast ontstaat. Wateroverlast kan mede voorkomen worden door de tuin niet meer te verharden dan noodzakelijk. Op plekken van verharding kan water niet infiltreren , waardoor overlast kan ontstaan. Het afkoppelen van regenwater , dit betekent het water niet afvoeren naar het riool , maar naar oppervlakte water zoals sloten , voorkomt overbelasting van het riool. Ook kan regenwater opgevangen worden en gebruikt worden in de eigen tuin. Dit draagt bij aan het voorkomen van wateroverlast en spaart tegelijkertijd water. Aandacht voor biodiversiteit De biodiversiteit in Nederland staat onder druk. Met kleine maatregelen in de eigen woning en tuin kan een bijdrage gedaan worden aan de natuur. Dit kan bijvoorbeeld door nestkasten en/of vleermuisvoorzieningen in de gevels te verwerken , daken te voorzien van nest-/vogelpannen en vogelvides. Een groene tuininrichting en hagen als erfafscheiding biedt een goed leefklimaat voor vogels , insecten en kleine dieren.
18
Vogelvide
Vleermuiskast in de gevel
Neststenen
DEEL B. TOETSINGSKADER Inhoudsopgave Beeldkwaliteitseisen • Toelichting • Toolbox • Criteria Ligging/Massa/Opmaak/Detaillering • Criteria Materiaal en kleur/ Oriëntatiepunten
en erfinrichting
20 20 21 22 24
19
ONTWERP Beeldkwaliteitsplan Uitbreidingsplan Dergmeerweg Warmenhuizen
BEELDKWALITEITSEISEN BEBOUWING Toelichting Nieuwbouw moet aan de beeldkwaliteitseisen in Deel B voldoen. De beeldkwaliteitseisen geven in toetsbare criteria weer hoe het gewenste bebouwingsbeeld dat in Deel A is beschreven moet worden gerealiseerd. Deel B moet dan ook in samenhang met deel A worden gelezen. De beeldkwaliteitseisen geven ontwerpers/architecten handvatten voor het ontwerp van de bebouwing en vormen het toetsingskader voor de Commissie Ruimtelijke Kwaliteit (welstandstoets). De toolbox op pagina 21 verbeeldt op hoofdlijnen de beeldkwaliteitsrichtlijnen.
Bebouwingsbeeld (volledige beschrijving zie hoofdstuk 2 , Deel A) De architectuur van de gebouwen is in algemene zin landelijk dorps. Gevarieerd , nuchter , tijdloos , in de lokale dorpse en landschappelijke stijl , met een moderne twist voor ondergeschikte delen. Een afwisselend beeld in kaprichting en bebouwingsomvang. Samenhang in het bebouwingsbeeld wordt verkregen door in ondergeschikte vorm dezelfde afwijkende materialisatie op onderdelen te laten terugkomen in de overige bebouwing. Op markante locaties die beeldbepalend zijn voor de identiteit van een landelijk dorpse omgeving staan grotere volumes die in vormgeving en materialisatie verwijzen naar de agrarische achtergrond van deze omgeving. Waar de stedenbouwkundige opzet aanleiding geeft voor oriëntatiepunten , is het mogelijk om een afwijkende materialisatie en (meer moderne) architectuur toe te passen en zijn afwijkende dakvormen denkbaar. Voor de markante objecten , oriëntatiepunten en ondergeschikte delen zijn specifieke criteria opgenomen.
20
21
ONTWERP Beeldkwaliteitsplan Uitbreidingsplan Dergmeerweg Warmenhuizen
Ligging • • •
•
•
•
De hoofdgebouwen bepalen door de ligging het bebouwingsbeeld. De gebouwen zijn met de voorgevel georiënteerd op de straat. Per cluster/straat is sprake van variatie in voorgevelrooilijn en/of nokrichtingen danwel kapvorm gewenst. Aan- en uitbouwen (zoals bijvoorbeeld erkers) mogen voor de voorgevel van het hoofdgebouw liggen , mits deze bijdragen aan de oriëntatie van de bebouwing op de straat/openbare ruimte. Bijgebouwen zijn aan de achterzijde van het erf en/of het zijerf gesitueerd en liggen tenminste 3 meter achter de voorgevelrooilijn. Vrijstaande woningen en twee-onder-een-kap-woningen zijn voorzien van minimaal twee parkeerplaatsen op eigen erf. De situering van carports en bergingen mag het parkeren op eigen erf niet onmogelijk maken/beperken.
Massa • Per cluster/straat is sprake van variatie in goothoogte. Langs de randen is meer variatie gewenst , aan de binnenzijde streven naar eenheid om een onrustig beeld te voorkomen. • Gebouwen hebben een traditionele hoofdvorm en bestaan uit een onderbouw van een tot twee lagen met een kapvorm. Uitzonderingen zijn mogelijk op oriëntatiepunten (zie kaart pagina 8). • Rijenwoningen zijn een herkenbaar deel van het geheel , overige gebouwen staan op zichzelf. • Langere bouwmassa’s (rijen van zes of meer woningen) worden visueel geleed in kleinere delen. Dit kan bijvoorbeeld door variatie in kap , goot of gevelrooilijn. • Aan- en uitbouwen en opbouwen (zoals dakkapellen) zijn per type per bouwblok bij voorkeur van eenzelfde model. • Bij aanpassingen en toevoegingen aan gebouwen moet de hoofdvorm van het gebouw duidelijk herkenbaar blijven. • Geleding van de bouwmassa’s draagt bij aan het verkleinen van de schaal van de bebouwing. 22
Opmaak •
•
• •
•
•
•
De architectuur van de gebouwen geïnspireerd op de landelijk dorps. Refererend aan oorspronkelijke uitstraling van agrarische bebouwing en/of landelijke lintbebouwing. Gevarieerd , nuchter , tijdloos , in de lokale dorpse en landschappelijke stijl , met een moderne twist voor ondergeschikte delen. De gevels hebben textuur en kennen dieptewerking. De gebouwen zijn met representatieve gevels op de openbare ruimte gericht en hebben een sterke relatie met de openbare ruimte. De vormgeving van een blok rijwoningen is een samenhangend geheel of kent binnen het geheel in vormgevingskarakteristieken verwantschap. Zonnepanelen en technische installaties moeten worden ingepast in het ontwerp van gebouwen. Zonnepanelen en technische installaties (bijvoorbeeld warmtepompen) zoveel mogelijk uit het zicht vanaf de openbare ruimte is gewenst. Aan- , uit- en bijgebouwen zijn qua architectuur in samenhang met het hoofdgebouw of voorzien in een moderne twist.
Detaillering •
•
• •
De detaillering ondersteunt/versterkt de architectuur. De detaillering draagt bij aan de kleinschalige uitstraling van de bebouwing. Kozijnen , dakgoten en daklijsten zijn zorgvuldig gedetailleerd , accenten ondergeschikt in beeld. Gevels krijgen textuur door materialisatie en de detaillering. Spaarzame toepassing van ornamenten.
Refererend aan landelijke lintbebouwing (Bron: Gemeente Schagen)
Variatie in nokrichting en kapvormen (Bron: Gemeente Schagen)
Verbijzondering gevel en dakvlak door elementen en uitspringende volumes. (Bron: verslag CRK Koggenland 2015)
Refererend aan landelijke lintbebouwing (Bron: Gemeente Schagen)
Variatie in goten en gevelrooilijnen (Bron: Gemeente Schagen).
Voorbeeld moderne twist door toepassing materialen binnen traditionele vormgeving. (nelskamp. de)
Voorbeeld dorps appartementengebouw met historische verwijzing (mogelijk op oriëntatiepunten) (Bron: kdbv. nl; Breddels. nl)
23 Voorbeeld dorps appartementengebouw met moderne twist (mogelijk op oriëntatiepunten) (Bron: vanlaar. nl)
(Bron: Gemeente Schagen).
Voorbeeld woningen met moderne interpretatie van traditionele vormgeving. (mogelijk op oriëntatiepunten) (Bron: nicodekker. com/taats. nl)
ONTWERP Beeldkwaliteitsplan Uitbreidingsplan Dergmeerweg Warmenhuizen
Materiaal en kleur •
• •
•
Steenrode tot bruine baksteen gelden als hoofdmateriaal voor de gevels. Genuanceerde aardtinten , gemixte of gevlamde baksteen , zijn daarbij mogelijk in een iets lichtere of donkere kleurtoon. Daken zijn afgedekt met antraciet , rode/oranje of bruine pannen. Terughoudend kleur- en materiaalgebruik. Het kleurgebruik is harmonieus. Contrasten zijn ondergeschikt aan het geheel. Kleur en materiaal van uit- en aanbouwen is afgestemd op de woning.
Oriëntatiepunten , markante locaties en ondergeschikte delen •
•
•
•
•
Op oriëntatiepunten en markante locaties verbijzonderingen in bouwmassa’s aanbrengen om de plek extra kracht bij te zetten (zie kaart pagina 9). Dit kan bijvoorbeeld met kapverdraaiingen en verbijzonderingen van de kap. Op deze plekken mag afgeweken worden van de dorpse standaard van een of twee bouwlagen met een kap , bv door kapvormen met een plat middendeel (o. a. afgeknot schilddak). Op oriëntatiepunten en markante locaties mag de architectuur van de hoofdgebouwen een moderne twist kennen. Ondergeschikte delen , waaronder aan- en uitbouwen , mogen in architectuur afwijken van het hoofdgebouw. Een moderne twist is gewenst in de vormgeving/architectuur. Voor ondergeschikte delen en gebouwen op oriëntatiepunten en markante locaties mag een afwijkend kleur- en materialenpalet toegepast worden voor de gevels. Mogelijk zijn baksteen in een lichte kleurtoon , wit stucwerk , zwart gebeitst hout , naturel hout , of wit geschilderde houten delen. Voor de daken mag op oriëntatiepunten incidenteel riet worden toegepast.
Indicatie kleur- en materiaalgebruik op oriëntatiepunten en voor ondergeschikte delen. Voorbeeld moderne interpretatie detaillering dorpse architectuur.
Erfinrichting •
•
•
•
Erfafscheidingen aan de openbare ruimte zijn mee-ontworpen of hebben een groene uitstraling (bijvoorbeeld beukenhagen , etc. ). Bij collectieve of korte voortuinen kan gedacht worden aan een vorm van een ‘Delftse stoep’. Gebouwde erfafscheidingen zijn mee-ontworpen en hebben een dorpse uitstraling. Hierbij kan worden gedacht aan mee-ontworpen plantenbakken tegen de gevel , tuinmuren in combinatie met groene elementen , etc. Voorbeelden van passende erfafscheidingen zijn op pagina 12 weergegeven.
24
Refererend aan agrarische bebouwing (Bron: Gemeente Schagen)
Samengestelde woonvorm binnen landelijke karakteristieken (Bron: Gemeente Schagen)
Detaillering versterkt de uitstraling als landelijke bebouwing (Bron: hugostuin. nl)
Refererend aan agrarische bebouwing (Bron: Gemeente Schagen)
Voorbeeld dorpse vrijstaande woning. Geleding bouwmassa en kapsamenstelling geeft kleinschaligheid (Bron: Breddels. nl)
Geïntegreerde zonnepanelen op (Foto: Kees van der Leun)
Voorbeeld vrijstaande woningen met representatieve landelijke gevels en relatie met de openbare ruimte (water). (Bron: Frecohuis. nl)
Voorbeeld dorpse tweekapper. (Bron: hugostuin. nl)
Voorbeeld dorps appartementengebouw. (Bron: hetkontakt. nl/regio/krimpenerwaard)
een huis in Callantsoog
25
ONTWERP Beeldkwaliteitsplan Uitbreidingsplan Dergmeerweg Warmenhuizen
26
DEEL C. ACHTERGRONDEN Inhoudsopgave 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.
Woonprogramma Participatie Ruimtelijk beleid Ontstaansgeschiedenis Ruimtelijke analyse Warmenhuizen Huidige situatie plangebied Ruimtelijke visie
28 29 31 35 37 40 42
27
ONTWERP Beeldkwaliteitsplan Uitbreidingsplan Dergmeerweg Warmenhuizen
1. WOONPROGRAMMA Vraaggestuurd bouwen De invulling van het plangebied zal plaatsvinden op basis van ‘vraaggestuurd bouwen’. Uit lokaal onderzoek is gebleken dat er behoefte is bij meerdere generaties , vooral onder jongeren tot circa 35 jaar en een evenredige behoefte bij senioren als middenleeftijdscategorieën. Er is een voorkeur voor appartementen en rijwoningen , zelfbouw en meer verzorgde variaties daarvan.
Differentiatie en fasering In het plan wordt huisvesting van diverse doelgroepen beoogd. De mogelijke woningtypen lopen daardoor uiteen van vrijstaand tot appartementen. Het is de bedoeling dat de buurt een gevarieerde opbouw krijgt. De mogelijke woningtypen kunnen dan per fase , op basis van de actuele vraag , gevarieerde doelgroepen bedienen. Afhankelijk van de (benodigde) fasering en behoefte zou de locatie zoals verbeeld in het huidig stedenbouwkundig plan ontwikkelruimte kunnen geven aan 92 wooneenheden. Programmatisch wordt een gedifferentieerd programma beoogd , met kavels uiteenlopend van sociale tot vrijstaande woningen , zoals toegelicht in het bestemmingsplan.
Krantenartikel Noordhollands Dagblad
Gelet op het beoogde karakter , aansluiting op de stedenbouwkundige kenmerken van de naastgelegen woonwijk , ook kleinere wooneenheden en zoveel mogelijk voorzien in gevarieerd ontwikkelbare kavels wordt ingezet op een invulling met woningen en appartementen. Krantenartikel Noordhollands Dagblad
28
2. PARTICIPATIE Aanleiding Het coalitieakkoord 2018 – 2022 is uitgangspunt geweest voor het participatietraject dat heeft plaats gevonden voor de totstandkoming van het stedenbouwkundig plan. Het project is formeel afgetrapt met een ‘blanco’ vel tijdens een algemene inwonersbijeenkomst waarop inwoners van de wijk de belangrijkste uitgangspunten voor het nieuwe centrum kwijt konden. Via verschillende bijeenkomsten en een nieuwsbrief zijn inwoners uitgenodigd om input te leveren en geïnformeerd over de planontwikkeling. Onder de inwoners van het dorp bestaat de grote wens dat gebouwd wordt voor de jeugd/starters zodat Warmenhuizen levendig blijft.
Samenleving en politiek De coalitiepartijen stellen de mens centraal; de samenleving gaat vóór de politiek. De gemeente staat ten dienste van de samenleving en is ingericht op het organiseren van zaken in het belang van inwoners en ondernemers. De gemeentebestuurders gaan regelmatig in gesprek met inwoners en ondernemers , zij zijn benaderbaar en staan open voor kritiek. Wij zijn in alle geledingen open , eerlijk en transparant. Inwoners mogen verwachten dat de gemeente in gelijke gevallen gelijk beslist , dat wij het algemene belang zwaarder laten wegen dan het individueel belang , dat wij bij keuzes het lange termijn belang voor ogen houden , dat wij financieel degelijk beleid voeren , dat niemand tussen wal en schip raakt en dat we ons als overheid niet overal mee bemoeien. De gemeente is er voor de inwoners en neemt hen serieus. Wij willen inwoners dan ook zoveel mogelijk betrekken bij het vormen van beleid en bij het realiseren van projecten. Bij grotere projecten proberen wij altijd een project- of een klankbordgroep van betrokkenen in te richten die daadwerkelijk mee kan beslissen. We zetten in op een goede samenwerking met de dorpsraden en wijkpanels en we vragen inwoners actief te participeren in de voorbereiding van gemeentelijke keuzes. We lichten mensen tijdig in , we gaan met de inwoners in gesprek en we luisteren naar hun argumenten.
Daarvoor organiseren we brainstormbijeenkomsten of andere inspreekmomenten en gaan we actief op pad. Dat wij luisteren naar inwoners betekent overigens niet dat meningen ook altijd tot aanpassingen zullen leiden. Soms moet de gemeente gewoon keuzes maken , maar bij het maken van keuzes zullen geuite argumenten altijd serieus gewogen worden en wordt het uiteindelijke besluit helder uitgelegd als daar behoefte aan is.
Aftrap met goed bezochte algemene inwonersbijeenkomst
Fragment uit coalitieakkoord 2018 – 2022 gemeente Schagen
29
ONTWERP Beeldkwaliteitsplan Uitbreidingsplan Dergmeerweg Warmenhuizen
Projectgroep In het dorp Warmenhuizen in de gemeente Schagen bestaat een grote wens voor woningbouw. De gemeente heeft daarom een projectgroep met inwoners uit Warmenhuizen in het leven geroepen en een intensief interactief proces ingericht om woningenbouwmogelijkheden en de woonwensen voor de uitbreiding van Warmenhuizen te verkennen. Diverse brainstormsessies , creatieve sessies en overleggen hebben plaats gevonden met de projectgroep met het doel om te komen tot een haalbaar , integraal , duurzaam en toekomstbestendig stedenbouwkundig plan , dat aansluit bij de wensen vanuit het dorp. De projectgroep (bestaande uit drie leden van de dorpsraad en een aantal bewoners) heeft de volgende einddoelen geformuleerd: • de nieuwe woonwijk wordt een buurt waar inwoners gelukkig kunnen leven en verblijven; • de nieuwe woonwijk draagt bij aan een toekomstbestendig , duurzaam en leefbaar Warmenhuizen; • de nieuwe woonwijk draagt bij aan versterking van de kwaliteit van de bestaande kern.
Impressie creatief proces met projectgroep Uitbreiding Warmenhuizen
30
3. RUIMTELIJK BELEID Structuurvisie (voormalig gemeente Harenkarspel) Het plangebied is onderdeel van een groter gebied dat in de Structuurvisie (voormalig gemeente Harenkarspel) voor het gebiedsdeel ten noorden van Warmenhuizen aangeduid is als ontwikkellocatie voor nieuwe woningen. In de visie werd gekoerst op woningbouwontwikkelingen met beperkte druk op het kwetsbare historische wegennet , met een globaal evenredige verdeling van de woningen over de kernen. Ten opzichte van het structuurplan (2008) is in de visie de locatie verkleind.
Voor al deze uitbreidingen vormt de Harenkarspelweg/Dergmeerweg een belangrijke ontsluitingsweg. Deze weg verbindt tevens de provinciale weg enerzijds met de woonwijken en bedrijfsterreinen aan de westzijde anderzijds van het dorp waardoor er een goede ontsluiting is naar de voorzieningen en omgeving.
Reisgids voor Ruimtelijke Kwaliteit Vanwege maatschappelijk en politiek veranderde wensen over het welstandsbeleid heeft de gemeente Schagen de ‘Reisgids voor Ruimtelijke Kwaliteit’ opgesteld. In de Reisgids wordt het beeldkwaliteitsplan als belangrijk instrument geïntroduceerd om nieuwe (ruimtelijke) ontwikkelingen zorgvuldig af te wegen ten opzichte van bestaande kwaliteiten van een gebied en deze daarin zo goed mogelijk in te passen. Voorliggend beeldkwaliteitsplan is opgesteld om de nieuwe woonbuurt Dergmeerweg goed in te passen in de landschappelijke omgeving en deze tegelijkertijd te verankeren in de stedenbouwkundige structuur van Warmenhuizen.
Uitsnede plankaart Structuurvisie voormalig gemeente Harenkarspel
31
ONTWERP Beeldkwaliteitsplan Uitbreidingsplan Dergmeerweg Warmenhuizen
Leidraad landschap en cultuurhistorie Het plangebied maakt onderdeel uit van het landschappelijk ensemble West-Friesland West. Vanuit de provinciale Leidraad Cultuurhistorie wordt aandacht gevraagd om aan te sluiten op de kernwaarden van het landschappelijk ensemble. Deze kernwaarden zijn te verdelen onder drie categorieën: de landschappelijke karakteristieken , de openheid en ruimtebeleving , en de ruimtelijke dragers. Hieronder worden deze vanuit dit landschapstype toegelicht en vervolgens de algemene ambities en ontwikkelprincipes beschreven. De landschappelijke karakteristiek Het zeekleigebied heeft door de ontstaansgeschiedenis de karakteristieken van een veenontginningsgebied. Dit is in de omgeving van het plangebied vooral herkenbaar aan de lange veenlinten. Slechts plaatselijk komt een opstrekkende verkaveling (haaks op de linten) voor. De voormalige getijdegeulen zijn herkenbaar als relatief hooggelegen kreekruggen. Langs de linten is stap voor stap ontwikkeld: vaak is per perceel bebouwing en beplanting toegevoegd. Het gebied is een mozaïeklandschap met zeekleigronden en kleinere droogmakerijen , waarin zowel historische structuren overeind zijn gebleven , maar waar ook ingrijpend vernieuwd is ten tijde van het landinrichtingsproces.
De ingrijpende ruilverkaveling heeft geleid tot een droger en grootschaliger landschap met linten , verspreid liggende bebouwing en slechts hier en daar beplanting. Landschappelijke karakteristiek (Gebied B. Ruilverkaveld landschap). Bron: Leidraad landschap en cultuurhistorie
32
De openheid en ruimtebeleving In dit ensemble bevinden zich zowel matig open gebieden als meer open gebieden. Vaak is er zicht vanaf het lint op het landschap. Bij de grootschaliger blokverkaveling in het middendeel is de openheid vaak aan meerdere zijden begrensd door de bebouwingslinten. Wegen over (voormalige) dijken begrenzen doorgaans de open ruimten in de polder.
De ruimtelijke dragers In het Westfriese landschap zijn de ontginningsstructuren , vaarten en dijkwegen de belangrijkste lokale structuurlijnen. De lint(dorp)en met de vele stolpen zijn beeldbepalend en zijn van oudsher de ruimtelijke dragers van verstedelijking. De linten zijn vaak gebaseerd op de kreekruggen , op oude dijken en op de strandwallen. Geleidelijke verdichting vindt plaats met een mix aan functies van een verschillende omvang. Soms is het moeilijk de grens tussen kern (bebouwde kom) en landelijk lint vast te stellen. Geleidelijke verdichting van de linten in het landschap leidt tot het verder verdwijnen van doorzichten en open gebieden. Het groene beeld van de linten wordt bepaald door erfbeplanting en tuinen. Langs de linten staan (reeksen) stolpboerderijen soms met een waterloop (voorsloot) ertussen. De deels beplante (provinciale) wegen liggen relatief los in het landschap en vormen op enkele plekken dragers voor grootschalige nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen. Ambities en Ontwikkelprincipes De algemene ambitie is om ruimtelijke ontwikkelingen: • bij te laten dragen aan het zichtbaar en herkenbaar houden van de landschappelijke karakteristiek; • bij te laten dragen aan het versterken van (de beleving van) openheid en; • helder te positioneren ten opzichte van de ruimtelijke dragers.
Langere zichtlijnen (tussen de linten). Bron: Leidraad landschap en cultuurhistorie 33
ONTWERP Beeldkwaliteitsplan Uitbreidingsplan Dergmeerweg Warmenhuizen Een gebiedsgerichte landschappelijke analyse leidt tot de volgende ontwikkelprincipes voor het plangebied. • Het Westfriese landschap is aantrekkelijk en gevarieerd. Het zit vol met bijzondere cultuurhistorische elementen en structuren. De ruimtelijke kwaliteit is gebaat bij het behouden van het open en kleinschalige terpen- en linten landschap , en het behouden / versterken van de herkenbaarheid van de droogmakerijen. • Vanaf de Westfriese Omringdijk blijft het verschil in oud en nieuw land beleefbaar. De ruimtelijke kwaliteit is gebaat bij het herkenbaar houden van de Westfriese Omringdijk als doorgaande lijn en identiteitsdrager. Het behouden en versterken van de relatie tussen de Westfriese Omringdijk en het kleinschalige Westfriese landschap. Het voorliggende plan houdt rekening met de algemene ontwikkelprincipes en de gebiedsgerichte ontwikkelprincipes. In hoofdstuk 7 is de ruimtelijke visie beschreven waarin valt te lezen op welke wijze met de landschappelijke karakteristiek , de openheid en de positionering van de bebouwing ten opzichte van de Dergmeerweg wordt omgegaan. De Westfriese Omringdijk wordt op hoog schaalniveau gerespecteerd door de situering van de nieuwe landschappelijke woonbuurt aan de noordoostzijde van Warmenhuizen.
34