312023001.25.352 Gemeente Schagen - Jaarstukken 2024 - gewaarmerkt
Tekst van het document
Jaarstukken 2024
Publieke Sector Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden Behorende bij de controleverklaring d.d. 20 mei 2025 kenmerk 312023001.25.352 ValidSigned door A. Booij RA op 20-05-2025
Inhoudsopgave Bestuurlijke inleiding .............................................................................................................................. 4 Bestuurlijke hoofdlijn .............................................................................................................................. 6 Infographic........................................................................................................................................... 14 Algemeen ............................................................................................................................................ 15 Resultaat ........................................................................................................................................... 15 Toelichting jaarrekening ................................................................................................................. 15 Financiële kengetallen ................................................................................................................... 15 Risicobeheersing .............................................................................................................................. 16 Jaarverslag...........................................................................................................................................
17 1 Programma Sociaal domein ....................................................................................................... 18 Wat heeft het gekost ................................................................................................................... 31 2 Programma Wonen en Ruimtelijke ordening ............................................................................ 39 Wat heeft het gekost ................................................................................................................... 42 3 Programma Beheer openbare buitenruimte ............................................................................ 45 Wat heeft het gekost ................................................................................................................... 46 4 Programma Duurzaamheid......................................................................................................... 50 Wat heeft het gekost ................................................................................................................... 52 5 Programma Economische zaken ............................................................................................... 55 Wat heeft het gekost ...................................................................................................................
57 6 Programma Participatie en dienstverlening ............................................................................. 59 Wat heeft het gekost ................................................................................................................... 65 7 Programma Financiën ................................................................................................................. 70 Wat heeft het gekost ................................................................................................................... 72 Overzicht paragrafen ......................................................................................................................... 75 Paragraaf financiering .................................................................................................................... 75 Paragraaf lokale heffingen ............................................................................................................ 80 Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing ............................................................... 87 Paragraaf kapitaalgoederen ........................................................................................................ 93 Paragraaf bedrijfsvoering ...............................................................................................................
99 Paragraaf verbonden partijen ..................................................................................................... 107 Gesubsidieerde arbeid Kop van Noord-Holland ................................................................... 108 Veiligheidsregio Noord-Holland Noord ................................................................................... 110 GGD Hollands Noorden ............................................................................................................ 113 Omgevingsdienst Noord-Holland Noord ................................................................................ 118 Regionaal Historisch Centrum Alkmaar................................................................................... 121 Archeologie West-Friesland ...................................................................................................... 123 Overige verbonden partijen ..................................................................................................... 124 NV Bank Nederlandse Gemeenten......................................................................................... 124 NV Alliander ................................................................................................................................
125 NV Huisvuilcentrale Noord-Holland (HVC) .............................................................................. 126 Ontwikkelingsbedrijf Noord-Holland Noord ............................................................................ 128
Surplus .......................................................................................................................................... 129 Mobipunt ..................................................................................................................................... 130 ROM Inwest Regio BV ................................................................................................................ 131 Paragraaf grondbeleid ................................................................................................................. 134 Openbaarheidsparagraaf wet Woo .......................................................................................... 138 Jaarrekening ...................................................................................................................................... 139 Balans .............................................................................................................................................. 143 Grondslagen van waardering en resultaatbepaling ................................................................ 145 Vaste activa ...................................................................................................................................
149 Immateriële vaste activa .............................................................................................................. 149 Materiële vaste activa .................................................................................................................. 151 Financiële vaste activa ................................................................................................................. 153 Vlottende activa............................................................................................................................ 154 Voorraden ...................................................................................................................................... 155 Uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan 1 jaar ................................................ 156 Liquide middelen ........................................................................................................................... 157 Overlopende activa ..................................................................................................................... 158 De post overlopende activa kan als volgt onderscheiden worden: .................................. 158 Vaste passiva .................................................................................................................................
160 Eigen vermogen ............................................................................................................................ 160 Toelichting reserves ....................................................................................................................... 161 Voorzieningen ................................................................................................................................ 165 Toelichting voorzieningen ............................................................................................................. 165 Vaste schulden met een rente typische looptijd van één jaar of langer .............................. 168 Netto-vlottende schulden met een rente typische looptijd korter dan één jaar.................. 168 Overlopende passiva .................................................................................................................... 169 Waarborgen en garanties ............................................................................................................ 172 Rechtmatigheidsverantwoording college ................................................................................. 173 Niet uit de balans blijkende verplichtingen................................................................................
174 Overzicht baten en lasten ............................................................................................................ 175 Overzicht incidentele baten en lasten ....................................................................................... 179 Overzicht structurele toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves ................................ 192 Overhead ....................................................................................................................................... 196 Taakvelden ..................................................................................................................................... 197 Wet Normering Topinkomens (WNT) ............................................................................................ 199 Sisa bijlage ...................................................................................................................................... 201 Controleverklaring van de onafhankelijke accountant ........................................................... 219 Bijlagen............................................................................................................................................ 220 Verplichte BBV indicatoren ..........................................................................................................
221 Af te sluiten investeringen ............................................................................................................. 224 Door te schuiven investeringen ................................................................................................... 226 Specificatie afvalstoffenheffing ................................................................................................... 232 Specificatie Rioolheffing ............................................................................................................... 233
Bestuurlijke inleiding Wij presenteren u de Jaarrekening 2024. Met deze jaarrekening wordt het boekjaar 2024 afgesloten.
Over het boekjaar 2024 houden we 6,4 miljoen euro over. In de 2de bestuursrapportage (lopend tot en met 1 oktober 2024) leken wij 2024 nog af te sluiten met een voordelig saldo van 4,1 miljoen euro. Van deze 2,3 miljoen euro bestaan de grootste financiële voordelen ten opzichte van de 2de bestuursrapportage uit onder meer € 862.000 door een uitspraak van de geschillencommissie over het woonplaatsbeginsel bij zorgkosten en € 715.000 door meer rente-inkomsten, toeristenbelasting en legesinkomsten. De andere verschillen worden per programma toegelicht bij het onderdeel "Wat heeft het gekost". De Jaarrekening in perspectief Al meerdere jaren is behoedzaam begroten het uitgangspunt. We kijken met elkaar kritisch naar het aangaan van grote financiële opgaven. Overschotten sparen we in de algemene reserve en structurele uitgaven houden we goed tegen het licht. Consequent is hierbij verwezen naar de onzekere financiële toekomst, met een onvoorspelbare Rijksoverheid. Helaas moeten we constateren dat die onzekerheid alleen maar groter is geworden. Met meer politieke onrust op het wereldtoneel, een continuering van de oorlog in Oekraïne en een kabinet die vooralsnog niet over de brug komt met structureel meer geld voor gemeenten. In een Jaarrekening kijken we vooral terug op afgelopen jaar.
Het positieve eindresultaat van 6,4 miljoen is positiever dan de 4,1 miljoen die gemeld is in de 2e bestuursrapportage. Tegelijkertijd moet het Jaarrekeningresultaat ook in perspectief geplaatst worden. De onzekere wereld verklaart die behoedzame houding. We koesteren liever meevallers dan dat we tegenvallers moeten oplossen. In een Nederland waar meer dan 75% van de gemeenten straks structureel geen sluitend meerjarenperspectief kan overleggen is Schagen een fijne uitzondering. Dit Jaarrekeningresultaat is in lijn met de afgelopen jaarrekeningen. Het positieve eindresultaat draagt significant bij aan onze financieel stabiele positie. Samenwerken voor de inwoner In 2024 hebben we met elkaar de stap naar voren gezet om, aanvullend op het lokale niveau, ons ook op regionaal niveau meer in te zetten voor onze inwoners. De maatschappelijke opgaven rond de Brede Welvaart en de leefbaarheid van onze gemeente zijn te veelomvattend om alleen op te lossen. 2024 bestond uit het op gang brengen van het regionale vliegwiel. We hebben elkaar nodig. Met de Regiodeal, Elke Regio Telt! en de
4
nauwere Noordkop-samenwerking zijn er mooie stappen gezet. Samenwerkingen als deze helpen ons om beter te sturen op regionale en/of landelijke ontwikkelingen. In 2024 hebben we mooie dingen bereikt. In voorliggende jaarrekening kunt u daar meer over lezen. Beginnend met de bestuurlijke hoofdlijn waarna u vervolgens uitgebreider wordt meegenomen per programma in een beleidsmatig jaarverslag (incl. financiën). De komende periode gaan we verder om, samen met onze inwoners, de gestelde doelen en ambities te realiseren.
5
Bestuurlijke hoofdlijn Sociaal domein Ook in 2024 zagen we hoe belangrijk het is dat de gemeente zich inzet voor haar inwoners. Dit deden we lokaal en samen met andere gemeenten in de regio. Regiovisie Sociaal Domein Kop van Noord-Holland Een belangrijke stap was de Regiovisie Sociaal Domein Kop van Noord-Holland, die in mei 2024 is vastgesteld door de vier gemeenteraden. In deze visie staan acht duidelijke doelen. De gemeenten spraken af om daar de komende jaren samen met andere organisaties aan te werken. Het Rijk stuurt aan op de Hervormingsagenda Jeugd. Deze agenda moet ervoor zorgen dat er genoeg goede jeugdhulp beschikbaar is en dat problemen voorkomen worden. Ook moeten regio’s de jeugdhulp samen goed organiseren. De uitvoering van de Regiovisie Sociaal Domein draagt hieraan bij. Elke regio telt Daarnaast spraken de gemeenten in 2024 samen met de provincie en het Rijk over hoe zij beter kunnen samenwerken. Dit deden zij in het programma "Elke regio telt". Dit programma is ontstaan na een landelijk onderzoek naar hoe het Rijk investeert. Uit dit onderzoek bleek dat nu de gebieden aan de rand van Nederland verder achterblijven ten opzichte van de Randstad. In 2024 maakten we hiermee een begin. We leerden elkaar beter kennen en bespraken hoe we samen kunnen werken. Het nieuwe kabinet gaat hiermee door.
Sociale basis Lokaal werkten we aan goede basisvoorzieningen voor onze inwoners. Dit noemen we de sociale basis. Die is belangrijk om te voorkomen dat problemen bij inwoners groter worden. Niet alleen in de Hervormingsagenda Jeugd, maar ook in ander beleid wordt de sociale basis als belangrijk genoemd. Scholen We werkten ook aan goede huisvesting voor scholen. In 2024 hebben we op onderwijshuisvesting gewerkt aan (de afronding van) de urgente projecten. Dit zijn de Hoge Ven, de Hoge Akker, het Regius College, De Zwerm en de Waldervaart. Daarnaast bereidden we een nieuw Integraal Huisvestingsplan (IHP) voor, samen met het financiële kader dat daarbij hoort. Hiervoor werkten we nauw samen met de schoolbesturen. Dat vroeg om goed overleg en vertrouwen. Zo zorgen we voor een sterke basis voor de besluitvorming in 2025. Seniorenbeleid Mensen worden steeds ouder. Daarom is het belangrijk om te zorgen voor goede hulp en voorzieningen voor senioren. Bijvoorbeeld als het gaat om zorg, wonen, vervoer en contact met anderen. In 2024 zijn we hiermee begonnen. Dat was een opdracht van de gemeenteraad. We werkten hierbij goed samen met de raadswerkgroep en medewerkers van de gemeente.
6
WMO In 2024 hebben we ook nieuwe afspraken gemaakt met zorgaanbieders voor de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). Zo zorgen we ervoor dat inwoners hulp blijven krijgen als dat nodig is. Belangrijke punten bij deze afspraken zijn: kwaliteit, betaalbare zorg en vernieuwing. We maakten afspraken over samenwerken tussen zorgaanbieders. Zo krijgt iedereen de hulp die nodig is en kunnen mensen zo lang mogelijk thuis blijven wonen. De nieuwe afspraken gelden vanaf 1 januari 2025. Sport Ook op het gebied van sport hebben we niet stilgezeten. Het beheer van een aantal sportlocaties in de gemeente is geregeld. In februari is hiervoor een nieuw contract afgesloten met een andere partij. Daarnaast heeft de gemeenteraad op 17 december 2024 besloten welke afspraken en regels gelden voor het plan van het open Sportpark Groenoord. Verder hebben we sportverenigingen geholpen. Zo hebben we gewerkt aan de aankoop en het beheer van ledverlichting en het plannen van onderhoud voor de komende jaren. Noodopvang In 2024 was er veel aandacht voor de opvang van Oekraïense ontheemden en asielzoekers in Schagen. Hiervoor zijn 45 tijdelijke woningen gebouwd in Noorderlicht. In Schagen Oost vonden we een plek voor asielzoekers en statushouders. Zij mogen daar misschien tot 2030 blijven. Dit helpt de gemeente te voldoen aan de eisen van de Spreidingswet.
De opvang heeft gevolgen voor mensen in de buurt. Daarom heeft de gemeente participatietrajecten opgezet. En zijn de locaties aangepast. Naast een huis kregen deze mensen hulp. Ze kregen hulp bij werk zoeken, Nederlands leren, naar school gaan en zorg krijgen.
Wonen en Ruimtelijke ordening In het Programma Woningbouw van het Rijk staat dat wonen in een goed, duurzaam en betaalbaar huis een eerste levensbehoefte is. Maar er zijn te weinig woningen. Het aantal huishoudens groeit en doorstroming in de woningmarkt is "lastig". In Schagen werkt de gemeente hard aan het bouwen van woningen, in de dorpen en in de stad. De gemeente wil zorgen dat woningen betaalbaar en beschikbaar blijven. Beschikbaar betekent: een huis dat past bij iemands situatie. Toch is het bouwen van woningen niet makkelijk. Er zijn nog steeds uitdagingen met stikstof, het stroomnet en waar er gebouwd kan worden (“not in my backyard” principe). Nieuwe woningen Volgens het CBS kwamen er in 2024 in Nederland 69.000 nieuwe woningen bij. Ook kwamen er 13.000 extra woningen door het verbouwen van panden naar huizen of door het splitsen van woningen. Na aftrek van gesloopte woningen kwamen er in Nederland in 2024 in totaal 70.000 woningen bij. Eind 2024 had Nederland bijna 8,3 miljoen woningen. Dat is een groei van 0,9 procent. In Noord-Holland kwamen er 16.700 woningen bij. In Schagen groeide het aantal woningen door nieuwbouw met 1,6 procent.
7
In 2024 zijn er: • meer dan 460 woningen gestart met de bouw • meer dan 530 woningen opgeleverd. Waaronder de Veldwachter met 123 woningen, Buitenvaert in Schagerbrug met 57 woningen en de Tramhalte met 44 sociale huurwoningen. Minstens 530 huishoudens kregen in 2024 een nieuw huis. Doordat mensen naar een nieuw huis verhuizen, komen andere huizen vrij. Zo kunnen ook andere mensen een huis vinden. Nieuwe huizen helpen dus niet alleen de mensen die erin gaan wonen, maar ook anderen die een huis zoeken. Samen met de ontwikkelende partijen heeft de gemeente hard gewerkt om dit mogelijk te maken. We leveren zo een belangrijke bijdrage aan het woningtekort in Noord-Holland en Nederland. Daar mogen we trots op zijn. Ruimtelijke ordening In 2024 is er door de gemeente aan vijf verschillende visies gewerkt: de Omgevingsvisie voor de Stad Schagen, de ontwikkelvisie woningbouw Petten, de gebiedsvisie kern Callantsoog, de gebiedsvisie Zuidelijke kernen en de centrumvisie Stad Schagen. Als gemeente maken we deze visies om maatschappelijk en politiek draagvlak te creëren om in een dorp of gebied bepaalde keuzes te maken voor de korte en lange termijn op het gebied van zaken zoals wonen, werken, parkeren, recreatie, milieu en gezondheid. Een vastgestelde visie vormt een nieuw kader en levert uitgangspunten die uiteindelijk kunnen worden vertaald in het Omgevingsplan.
Sinds een jaar geldt de Omgevingswet. Door deze wet zijn de regels voor vergunningen en bestemmingen veranderd. De overgang naar de nieuwe wet leverde geen problemen op.
Beheer openbare buitenruimte Dit programma richt zich op drie kernonderdelen: 1. Verkeer en vervoer In 2024 werkten we aan het verbeteren van de verkeersveiligheid. Dit deden we volgens de afspraken uit het coalitieprogramma. Zo legden we een rotonde aan op de Speketersweg en maakten we een veilige oversteek voor fietsers bij de Zuiderweg, zijn er maatregelen genomen op kruispunt Grote Sloot-Keinsmerweg, is de Zandweg heringericht en zijn er nog diverse verkeersremmende maatregelen uitgevoerd. Ook voerden we campagnes om verkeersgedrag te verbeteren, zoals de actie "De scholen zijn weer begonnen" en "Toon begrip raak niet in de slip”, is er verkeersregeling georganiseerd op kruispunt N9 in Sint Maartensvlotbrug en is er een flexflitser langs de N9 geplaatst. 2. Riool Bij het onderhoud en de vervanging van het riool volgden we de uitgangspunten uit het PSWR 2023. De planning binnen dit programma richt zich op de vervangingsopgave, maar kan worden aangepast als er nieuwe inzichten of ontwikkelingen zijn. Het afgelopen jaar zijn verschillende grote projecten uitgevoerd of voorbereid zoals Sandepark en Stiberstraat, Stroet en Schagerweg en Kanaalstraat en Kalverdijk.
8
3. Beheer van de buitenruimte We versterkten de basis van het onderhoud in de buitenruimte. Dit deden we door goed op het onderhoudsbudget te letten en de afgesproken kwaliteitsnormen en projecten voortvarend uit te voeren. Met deze aanpak werkten we in 2024 verder aan een veilige en goed onderhouden openbare ruimte. In 2024 hebben we opnieuw inspecties op de wegen uitgevoerd om een huidig beeld van de onderhoudsstaat te krijgen en te bepalen wat er verbeterd moet worden. Waar mogelijk hebben we werkzaamheden gecombineerd, zoals het gelijktijdig aanpakken van de bovengrondse infrastructuur bij rioolvervangingen. Hierdoor zijn diverse projecten afgerond of bijna afgerond.
Duurzaamheid Ook in 2024 werkten collega's van verschillende teams verder aan een duurzaam Schagen. Daarbij volgden we het programma Duurzaamheid 2020 – 2050: 'Samen bouwen aan een duurzaam Schagen'. Hiermee dragen we bij aan de klimaatdoelen in Europa, in Nederland vastgelegd in de Nationale Klimaatwet. In 2024 is de Lokale Aanpak Isolatie gestart. Dit is een programma van meerdere jaren dat woningeigenaren helpt om hun huis beter te isoleren. Voor mensen die niet aan deze regeling meedoen, was er een gezamenlijke inkoopactie. Beide acties waren succesvol. In het plan Transitievisie Warmte staat dat we willen onderzoeken of wijken in Schagen samen gebruik kunnen maken van een warmtevoorziening. Dit onderzoek is gedaan. Twee wijken lijken hiervoor geschikt. In één van deze wijken zijn we gestart met gesprekken met bewoners. Energiearmoede is een traject dat ook in 2024 de nodige aandacht heeft gekregen. We hebben 900 huishoudens in energiearmoede geholpen met advies, energiebesparende maatregelen en energiezuinig witgoed. Halverwege 2024 is het project “Zon op grote daken” afgerond. Dit project liet zien hoeveel zonne-energie nu al wordt opgewekt op grote daken in Schagen, en hoeveel dat in de toekomst kan worden. Ook kregen 50 bedrijven een energiescan. In deze scan staat hoe zij energie kunnen besparen. Dit gebeurde in het kader van het “Energie Bespaar Akkoord”.
Deze stappen zijn belangrijk. De Regionale Energie Strategie (RES) heeft dit soort projecten nodig om de doelen te halen. Scheiden van afval Ook hebben we stappen gezet als het gaat om circulariteit (= zo weinig mogelijk weggooien en zoveel mogelijk opnieuw gebruiken.) We hebben afspraken gemaakt over duurzaam bouwen. Ook werken we aan het beter scheiden van afval, zodat we het landelijke doel huishoudelijk afval halen. Duurzaam reizen is makkelijker geworden door de proef "laden vanuit huis". Deze proef is een blijvend succes. Ook zijn er meer openbare laadpalen bijgekomen. Verder wordt gewerkt aan de regionale doorfietsroute, zodat mensen sneller en makkelijker kunnen fietsen.
9
De gemeente Schagen heeft een plan gemaakt voor omgaan met extreem weer en water. Dit heet de Visie en strategie klimaatadaptatie. Met dit plan helpt Schagen mee aan het landelijke doel: Nederland moet in 2050 goed voorbereid zijn op hevig weer en veel water. Ook gelden sinds begin 2024 nieuwe regels. Bij nieuwbouw moet regenwater goed worden opgevangen. Dit werkt al goed.
In 2024 hebben we veel gedaan voor groen en biodiversiteit (veel verschillende planten en dieren). Er zijn voorbereidingen gedaan om als Kop-gemeenten samen te werken aan het buitengebied.
Economische zaken Een sterke lokale economie is belangrijk voor onze gemeente. Daarom is in 2024 gewerkt aan het versterken van de economie en het helpen van ondernemers. Samen met de andere Kop-gemeenten is begonnen met een plan voor toerisme. Dit plan geeft richting voor de komende jaren. Ook is er gestart met een onderzoek naar de bedrijventerreinen. Economische Agenda Schagen Een belangrijk moment in 2024 was het vaststellen van de Economische Agenda Schagen. Dit is een plan om de economie van Schagen sterker te maken en wordt uitgewerkt in een specifiek uitvoeringsprogramma. Dit programma wordt samen gemaakt met het onderwijs en bedrijfsleven. Zo sluit het goed aan bij wat de regio nodig heeft en delen we de verantwoordelijkheid. Het is nog niet duidelijk wie alles gaat aansturen rond de samenwerking tussen overheid, bedrijven en onderwijs. We zijn wel alvast begonnen met een paar taken. We zijn begonnen met het in kaart brengen van de bedrijventerreinen. Er wordt onderzocht of de terreinen passen bij wat bedrijven nodig hebben. Ook is een medewerker aangesteld voor twee belangrijke onderwerpen. Het gaat om de ontwikkeling van de Energy & Health Campus en het ontwikkelen van zaadveredelingsecosystemen Ondernemers Federatie Schagen De samenwerking tussen de gemeente en de Ondernemers Federatie Schagen (OFS) is in 2024 sterker geworden. Er is nu regelmatig overleg.
Dit is één van de acties uit de Economische Agenda Schagen. Zo weet de gemeente wat er speelt bij ondernemers en wat nodig is om de economie in Schagen te verbeteren
Participatie en dienstverlening We werken aan een veilige en toegankelijke gemeente, waar iedereen mee kan doen. Dit doen we samen met inwoners en ondernemers. In 2024 zijn we gestart met een nieuw zaaksysteem. Dit systeem helpt ons om aanvragen van inwoners en ondernemers te volgen. Zo kunnen we hen beter helpen. Veilig Schagen Ook in 2024 hebben we gewerkt aan een veilig Schagen.
10
We hebben onder andere: • gecontroleerd of regels worden nageleefd volgens de Omgevingswet, • gewerkt aan nieuwe regels voor evenementen, • nieuwe afspraken gemaakt met de horeca, • en BOA’s ingezet bij evenementen. Samen met andere organisaties hebben we gekeken naar een groep jongeren die lastig gedrag laat zien. Dit onderzoek helpt om een plan te maken. Participatie In 2024 hebben we verschillende activiteiten georganiseerd om inwoners en ondernemers mee te laten denken over plannen en besluiten. Dit gebeurde bij de Omgevingsvisie Stad Schagen 2040, Schagen Oost, de Lokale inclusie Agenda 2024-2028 en het Burgerberaad. Organisatie In 2024 hebben we duidelijk gemaakt waar we als organisatie naartoe willen. We hebben hiervoor een Ontwikkelagenda gemaakt. Hierin staan onze missie, visie en kernwaarden. Ook staat erin wat we belangrijk vinden en waar we als organisatie aan werken. We willen een organisatie zijn die flexibel is, goed communiceert en goed samenwerkt. Zo kunnen we beter doen wat het bestuur en de samenleving van ons vragen. We merken dat deze aanpak werkt. Het ziekteverzuim is lager, we vinden makkelijker nieuwe collega’s en meer medewerkers groeien door naar andere functies. Lokale Inclusie Agenda In 2024 is ook de Lokale Inclusie Agenda (LIA) vastgesteld.
Er zijn werkgroepen geweest met mensen van maatschappelijke organisaties, ervaringsdeskundigen en ondernemers. Samen hebben zij nagedacht over acties voor de LIA. Die acties gaan over onderwerpen zoals antidiscriminatie, digitale toegankelijkheid, fysieke toegankelijkheid en inclusief werkgeverschap.
Financiën De belangrijkste inkomstenbron voor de gemeente is de algemene uitkering uit het Gemeentefonds. In de Voorjaarsnota 2024 heeft het Rijk besloten dat het Gemeentefonds vanaf 2024 meegroeit met de economie (bbp – bruto binnenlands product). Dit betekent dat de algemene uitkering elk jaar wordt aangepast op basis van de groei van de bbp. Met deze nieuwe methode krijgen gemeenten een stabielere en beter voorspelbare financiering. De Rijksoverheid verdeelt het geld uit het Gemeentefonds op basis van meer dan 60 kenmerken. Die kenmerken worden maatstaven genoemd. Aan elke maatstaf is een bedrag gekoppeld. Gemeenten krijgen geld op basis van bijvoorbeeld het aantal inwoners en het aantal jongeren. Deze maatstaven en regels veranderen tijdens het jaar. Volgens de berekening in de decembercirculaire 2023 zou de gemeente Schagen in 2024 ruim €94 miljoen krijgen. In de decembercirculaire 2024 bleek dit bedrag hoger te zijn, namelijk ruim €98 miljoen.
Top 10 Projecten In 2024 koos de gemeente Schagen er bewust voor om de organisatie verder te ontwikkelen. We stelden doelen op, zowel intern als extern, om onze koers te bepalen. Onder deze doelen valt het thema 'Grip op Grote Projecten'. Binnen dit thema hebben we als gemeente
11
onderstaande belangrijke projecten gekozen. Hier geven we extra aandacht aan om de kwaliteit goed te houden en te verbeteren. We geven een korte update over de ontwikkelingen van deze projecten in 2024. Groenoord Het projectteam werkte samen met Stichting Sportgebouwen Groenoord (SSG) aan een voorstel voor de raad. Dit voorstel ging over een haalbaar en realistisch plan voor sportpark Groenoord. Op 17 december stelde de raad de kaders voor het plan vast en koos voor scenario A van de zes opties. Noorderlicht In 2024 was de eerste fase klaar. Dit waren 58 woningen. In 45 daarvan wonen nu mensen die gevlucht zijn voor de oorlog in Oekraïne. De andere woningen zijn via Wooncompagnie verhuurd aan mensen die een huis zochten. Ondertussen is er hard gewerkt aan de tweede fase. Dit zijn 62 beneden-bovenwoningen, vooral geschikt voor starters en ouderen. Rotonden Warmenhuizerweg-Dergmeerweg Dit jaar hebben we grond gekocht en verschillende onderzoeken gedaan. We onderzochten onder andere de grond, de verharding, de (water)bodem en of er asbest in het puin zit. Ook deden we een geo-onderzoek. Dit onderzoek kijkt naar de eigenschappen van de ondergrond. Zo kunnen we berekenen hoe de grond zich zet en of grondkeringen stevig genoeg zijn. Daarnaast hebben we overlegd met partijen zoals Liander, PWN en glasvezelaanbieders.
Ook spraken we met het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK). Integrale aanpak Stroet In februari kreeg het bedrijf KWS de opdracht voor het project. In maart begonnen de werkzaamheden, en die zijn nu nog bezig. Ook zijn PWN, Alliander en Delta gestart met het aanleggen en vervangen van leidingen onder de weg Stroet. Dit doen ze alvast, zodat alles goed bij elkaar past en het project in één keer afgemaakt kan worden. Muggenburg Zuid In 2024 heeft de gemeenteraad het bestemmingsplan unaniem goedgekeurd, na veel overleg met inwoners. Ook is begonnen met de aanleg van een toegangsweg vanaf de Provinciale weg N245. Deze weg wordt de definitieve toegang tot de nieuwe woonwijk. Burgerberaad Het Burgerberaad heeft geleid tot een Burgerakkoord. De gemeenteraad werkt dit akkoord samen met een groep inwoners verder uit. Het Raadscafé was hierin de eerste stap. Makado In 2024 lag de focus van het project Makado vooral op het afronden van onderhandelingen, contracten en financiële afspraken. Schagen Oost In 2024 heeft de gemeenteraad de omgevingsvisie voor Schagen Oost vastgesteld. Dit is een plan voor de toekomst van het gebied. De gemeente wil hier een woonlandschap maken
12
voor 1100 tot 1500 woningen, met aandacht voor wonen, natuur, water en landschap. Ook is het recht van de gemeente om als eerste grond te kopen in dit gebied verlengd Waldervaart In 2024 hebben we samen met de partners van het IKEC (Integraal Kind en Expertise Centrum) een nieuw plan gemaakt. We spraken af dat eerst het IKEC wordt gebouwd. Daarna werken we verder aan de rest van het gebied. Begin 2025 heeft de gemeente een voorstel gestuurd naar de gemeenteraad. Hierin staat het plan en het verzoek om geld voor de voorbereiding van de gebiedsontwikkeling. Kustzone Petten In dit project werken we aan nieuwe recreatiemogelijkheden op het strand in Petten. De minister neemt in 2025 een besluit over zandsuppleties (het toevoegen van extra zand aan het strand om de kust te beschermen). Dit geldt voor de periode tot 2035. Pas daarna weten we precies wat er mogelijk is op het strand in Petten.
13
Infographic
14
Algemeen Resultaat In het afgelopen jaar hebben wij u tussentijds geïnformeerd over de ontwikkeling van het saldo. In de laatste rapportage (tweede financiële prognose) werd een positief resultaat verwacht van €4.120.127 Het jaarrekeningresultaat 2024 komt uit op een saldo van € 6.441.164. Voorgesteld wordt dit saldo via de resultaatbestemming te storten in de algemene reserve. Na de storting van dit saldo in de algemene reserve komt deze op € 23.110.807. De verschillen worden toegelicht bij de domeinen of bij de toelichting op de balans.
Toelichting jaarrekening In de onderstaande tabel zijn de afwijkingen op programmaniveau weergegeven (inclusief mutaties in reserves): Begroting na wijziging
bedragen X €1.000
Jaarrekening verschil 2024
programma Sociaal Domein
46.842
45.815
1.027
V
programma Wonen en Ruimtelijke ordening
-1.293
-1.568
275
V
programma Beheer openbare buitenruimte
15.221
15.457
-235
N
-217
-1.167
950
V
programma Economische zaken
-2.143
-2.405
263
V
programma Participatie en dienstverlening
53.630
53.130
500
V
-116.162
-115.703
-459
N
-4.120
-6.441
2.321
V
programma Duurzaamheid
programma Financiën Totaal
Alle verschillen worden toegelicht in het betreffende programma onder "wat heeft het gekost".
Financiële kengetallen Risicobeheer, renterisiconorm, kasgeldlimiet Voor de beheersing van de renterisico's gelden twee concrete richtlijnen: de renterisiconorm en de kasgeldlimiet (beide genoemd in de Wet FIDO). Renterisiconorm Het totaal van de leningen waarvan de rente komend jaar wordt aangepast en het bedrag van de jaarlijkse aflossingen, mogen samen niet meer bedragen dan 20% van het begrotingstotaal. In de tabel renterisiconorm is de ontwikkeling van de renterisiconorm weergegeven. Wij hebben geen langlopende geldleningen waarop wij de komende jaren een renterisico lopen. Dus blijven we hierdoor ruimschoots binnen de wettelijke norm (wet FIDO).
15
Kasgeldlimiet De wet FIDO schrijft voor dat de toezichthouder (provincie) geïnformeerd moet worden als de kasgeldlimiet drie opeenvolgende kwartalen wordt overschreden. In 2024 is de kasgeldlimiet niet overschreden. Lastendruk In de Coelo-atlas wordt ieder jaar een objectieve vergelijking gemaakt van de woonlasten per gemeente. De gemeente Schagen zit landelijk gezien boven het gemiddelde met plaats 250 op de ranglijst. Op de ranglijst wordt de gemeente met de laagste woonlasten aangegeven met nummer 1 en de hoogste met nummer 349. Voor een meerpersoonshuishouden met een eigen woning bedragen de woonlasten in Nederland gemiddeld €994 (na aftrek van een eventuele heffingskorting) en €911 voor eenpersoonshuishoudens. In de gemeente Schagen is de gemiddelde woonlast voor een meerpersoonshuishouden met een eigen woning €1.055 en voor een eenpersoonshuishouden €997.
Risicobeheersing Risicomanagement Het proces om risico's zodanig te beheersen dat meer zekerheid bestaat dat de organisatie haar doelstelling(en) zal realiseren. Ontwikkeling risico’s In de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing maken we onderscheid tussen incidentele risico's en structurele risico's. We zien een ontwikkeling waarbij we meer grip krijgen op de incidentele risico's, en waarbij de structurele risico's stabiliseren doordat de onzekerheid over het gemeentefonds is weggenomen. De weerstandsratio voor incidentele risico's is gestegen naar 37,3, waarbij de hoogte van de risico's vergelijkbaar is als in 2023, maar waarbij de algemene reserve is verdubbeld als gevolg van het positieve jaarrekeningresultaat over 2023. Wanneer de stille reserves buiten beschouwing worden gelaten bedraagt de weerstandsratio 8,9 Dit is hoger dan de streefwaarde van 1,5. De weerstandsratio voor structurele risico's bedraagt 1,0. Dit betekent dat de gemeente structurele risico's voldoende kan opvangen. Overige kengetallen In de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing staan ook een aantal wettelijk voorgeschreven kengetallen. De netto schuldquote is gedaald van 6,57% naar 2,04%. Dit komt door mutaties aan de passiva kant. Met name de daling van de vaste schulden. De ratio van de solvabiliteit is gestegen naar 59,25% ten opzichte van 51,81% in 2023.
Het percentage belastingcapaciteit van 112% laat zien dat we met onze lokale lasten boven het landelijk gemiddelde bewegen.
16
Jaarverslag
17
1 Programma Sociaal domein 1.1 Onderwijs Wat hebben we bereikt •
•
• • •
•
De projecten voor onderwijshuisvesting die in 2023 als urgent waren aangemerkt, zijn in 2024 grotendeels afgerond: Bij basisschool de Hoge Ven zijn de bouwkundige gebreken hersteld en de constructiefouten verholpen Bij het Regius college zijn de installaties met betrekking tot duurzaamheid en “Frisse scholen" geplaatst. De Suvis (specifieke uitkering ventilatie in scholen) subsidie vanuit het Rijk is hiervoor ingezet. Hiermee voldoen we aan de doelstellingen op het gebied van verduurzaming. De Hoge Akker: in Tuitjenhorn is een IKC gerealiseerd, zodat leerlingen van 012 jaar een vloeiende overgang naar de basisschool ervaren. De vernieuwing van het gebouw vanwege geluidsoverlast is afgerond. Basisschool De Zwerm: de voorbereidende werkzaamheden om tot een nieuwe school te komen zijn in 2024 afgerond. Er is een noodschool gerealiseerd. Basisschool de Julianaschool: er is een aanbesteding gestart voor het plaatsen van 5 extra lokalen. Met het Viertaal-college en het Regius zijn gesprekken geweest om de school te integreren in het Regius. Deze zijn nog niet afgerond.
Met het oog op de vaststelling van een nieuw en toekomstbestendig Integraal Huisvestingsplan (IHP) hebben we voorbereidende werkzaamheden uitgevoerd: Opstellen doelstellingen en bespreken met schoolbesturen Er zijn quickscans gemaakt van alle schoolgebouwen qua uitstraling, bouwkundige staat, exploitatie en onderwijskundige functie De kostenberekening is toegepast op de schoolgebouwen die moeten worden gebouwd. Daarom is er nu inzicht in de oprichtingskosten/renovatiekosten van de nieuw te bouwen of te renoveren scholen. We hebben actief Op Overeenstemming Gericht Overleg (OOGO) gevoerd met de onderwijsbesturen om bovenstaande doelen te bespreken en bereiken. We hebben actief het Lokaal Educatieve Agenda overleg gevoerd met de besturen van de kinderopvang, het primair onderwijs en de GGD. Er is een verandering doorgevoerd in de modelverordening leerlingenvervoer van de VNG in april 2024. De plaats waar een leerling feitelijk verblijft is nu bepalend voor de aanvraag van leerlingenvervoer, niet meer de gemeente waar het kind staat ingeschreven. Als een kind in een jeugdhulpinstelling verblijft, wordt dus de aanvraag leerlingenvervoer gedaan bij de gemeente waar de jeugdhulpinstelling staat. Dit heeft in 2024 gezorgd voor een verhoging van het aantal maatwerkaanvragen voor leerlingenvervoer en ook voor een verhoging van de kosten.
De gemeente had in 2024 nog NPO (Nationaal Programma Onderwijs) middelen te besteden. De kinderopvang en het onderwijs hebben hier goed gebruik van gemaakt. Zo zijn extra boeken, schoolmaatschappelijk werk op het praktijken voortgezet speciaal onderwijs en jongerenwerk op het voortgezet onderwijs. en de Schakelklas hiervan betaald. De Schakelklas is gericht op leerlingen met risico op een achterstand in de taalontwikkeling in het basisonderwijs.
18
•
•
Via het Doorstroompunt, Leerplicht en Kwalificatieplicht hebben wij ingezet op het voorkomen van schooluitval. Met tijdelijk geld hebben wij Mazl (Meer Aandacht voor Ziekgemelde Leerlingen) ingezet. We hebben de Boekstartcoach en Menukaarten VVE (Voor- en Vroegschoolse Educatie) opnieuw gefinancierd. De Boekstartcoach was aanwezig op de consultatiebureaus. Daarbij wees de coach ouders op het belang van voorlezen voor de taalontwikkeling van jonge kinderen. Met de Menukaarten VVE versterken we de leesomgeving van de peuterplaatsen waar voorschoolse educatie wordt aangeboden. Met zowel de Boekstartcoach als de Menukaarten VVE hebben we de kans op een onderwijsachterstand verkleind. Daarnaast is het doel het tegengaan van laaggeletterdheid. Op dit moment is het percentage laaggeletterden in de gemeente circa 12%.
1.2 Jeugd en gezin Wat hebben we bereikt In het kader van jongerenparticipatie hebben we in samenspraak met jongeren het Jongerenteam Schagen opgericht. Met het nieuwe Jongerenteam hebben we gesproken over het beleid van de gemeente over onder andere het jongerenwerk en kunst en cultuur. • Het Jongerenteam heeft zelf een vragenlijst onder de jeugd in de gemeente Schagen uitgezet. Hiermee hebben ze opgehaald welke behoefte er is met betrekking tot het organiseren van activiteiten voor jeugd. • Buurtgezinnen heeft in 2024 13 koppelingen gerealiseerd tussen vraag- en steungezinnen. • We hebben Stichting Babyspullen ondersteund. De stichting heeft 13 babystartpakketten uitgedeeld in 2024. • We hebben de pilot Jeugdontbijt verlengd. Met deze pilot krijgen 22 kinderen die opgroeien in armoede een dagelijks ontbijt. • Het jeugd- en jongerenwerk heeft zich ingezet met ambulant werk op straat. Zo hebben zij bijvoorbeeld met gemeente en politie 'The Hunt' georganiseerd. • Het schoolmaatschappelijk werk heeft naast haar reguliere taken gewerkt aan een betere samenhang en aansluiting tussen onderwijs en zorg. • We hebben de Jeugdgezondheidszorg (JGZ) subsidie gegeven voor een aantal diensten. Doel van deze diensten is het voorkomen van problemen. Ook willen we hiermee voorkomen dat jeugdhulp nodig is.
-
-
De dorpshuizen zijn allen bezocht en er is geïnventariseerd waar de knelpunten liggen. De dorpshuizen hebben allen een meerjarenonderhoudsplan en worden op basis daarvan bekostigd door de gemeente. Zij zijn begeleid bij de aanvraag van bestedingen in het kader van het meerjarenonderhoudsplan. Voor stichting Dorpsontmoetingspunt Petten is het besluit genomen om het voormalig VVV kantoor aan de Zijperweg 1a te verbouwen voor de ontmoetingsbijeenkomsten die zij organiseren. Voor de Nieuwe Nes vindt een onderzoek plaats hoe in de toekomst de maatschappelijke functies plaats kunnen vinden in een exploitabele situatie. Stichting Loet 10 heeft gekozen om de aankoop van het gebouw voor 1 euro in te trekken. Ambtelijk vinden er constructieve gesprekken met het bestuur van Loet10 plaats voor een toekomstscenario. 19
-
Bij De Uijtkijk in St Maartenbrug is een nieuwe Gymvloer aangebracht. Bij de Klimop is een nieuw bestuur aangetreden, de horeca afdeling is verbouwd en de kassasystemen zijn geautomatiseerd. Bij AHOJ in Tuitjenhorn is het horeca gedeelte aangepast aan de eisen van de tijd en inmiddels geopend. Bij De Kastanjeboom is een nieuw bestuur aangetreden. De brandmeldingsinstallaties zijn aangepast aan de wettelijke eisen. Er zijn plannen gemaakt om de keuken te moderniseren.
1.3 Sport cultuur kunst Wat hebben we bereikt Groenoord Het projectteam met Stichting Sportgebouwen Groenoord (SSG) heeft gewerkt aan een voorstel aan de raad om te komen tot een besluit over de uitwerking van een haalbaar en realistisch scenario voor sportpark Groenoord. Op 17 december heeft de raad de kaders voor het plan vastgesteld. Daarmee heeft de raad vanuit de 6 voorgelegde scenario's gekozen voor de uitwerking van scenario A. In dit scenario werkt SSG het plan samen met de gemeente verder uit voor definitieve besluitvorming. Sport Adviesraad Schagen De Sport Adviesraad Schagen (SARS) is betrokken bij alle sportinitiatieven in de gemeente Schagen. Een aantal onderwerpen waar wij de SARS om advies hebben gevraagd en/of waar de SARS bij betrokken is geweest in 2024: • Sportpark Groenoord • het aanschaffen en in eigendom nemen van de ledverlichting • het beoordelen van de aanvragen voor het Sportakkoord • het Sportonderzoek van Onderzoeksinstituut Mulier Sport • uitgaven vanuit het meerjarenonderhoudsplan accommodaties Twee- tot driemaal per jaar organiseert de SARS een vergadering waar alle sportverenigingen aan kunnen deelnemen. Hier worden alle actuele onderwerpen besproken. In 2024 is mede op initiatief van de SARS in samenwerking met Team Sportservice een start gemaakt met de aanpak van een Sociaal Veilig Sportklimaat bij sportverenigingen.
Beheer sportlocaties Per 1 februari 2024 is Sportfondsen gestart als onze nieuwe contractpartner voor het beheer van een aantal van onze sportlocaties. Dit gebeurde na het faillissement van de moedermaatschappij van de vorige contractant Schagen Actief, Stichting Social Leisure. Sportfondsen beheert nu deze sportlocaties. Door de snelle overname konden we het openblijven van de sportlocaties en het aanblijven van het personeel waarborgen. Sportzaal Waldervaart Nieuwe inzichten op onderdelen van de uitgangspunten van het project Waldervaart hebben ertoe geleid dat met onder andere de schoolbesturen intensief is gesproken over deze uitgangspunten. In 2024 hebben we een aanzet gemaakt tot een herijking van het project, waar zowel de sportzaal Waldervaart als het Integraal Kindcentrum onderdeel van zijn. Gezien de omvang van het project en de vele belangen, hebben we gekozen voor de zorgvuldige aanpak.
20
Verenigingsondersteuning en bewegen op school Team Sportservice Noordkop heeft ook in 2024 weer verenigingen ondersteund bij veelal kleine ondersteuningsvragen. Daarnaast heeft Team Sportservice scholen ondersteund om bewegen in en rondom de school een boost te geven. Men legt de verbinding tussen bewegen in de gymzaal, op het schoolplein en de omgeving van de school. Zo maken kinderen kennis met sporten die ze niet eerder hebben gedaan. Daarnaast hebben zij clinics kunnen geven en zijn er meer veelzijdige sportdagen georganiseerd. Ook is een Kick off Sportakkoord georganiseerd voor de sportverenigingen waarbij de verenigingen attent zijn gemaakt op het Sportakkoord. Daarbij is er op deze avond ook een start gemaakt met de aanpak van een Sociaal Veilig Sportklimaat bij sportverenigingen. Dit wordt verder uitgewerkt en uitgezet door Teams Sportservice. Topsportfonds Vanuit het Topsportfonds worden talenten en topsporters financieel ondersteund. In 2024 ontvingen 56 talenten en topsporters een bijdrage vanuit het Topsportfonds. Daarnaast wordt eenmaal per jaar het Topsportgala georganiseerd. Ook heeft het fonds een workshop gegeven over de thema’s voeding, prestatie gedrag en fysiek.
Het fonds heeft geïnvesteerd in de vaste waarden voor de leerlijnen fysiek, onderwijs, medisch en coaches door: • vaste trainingsmomenten op vaste tijden en vaste locaties, • herschrijven van het ‘talentbeleid’ bij het Regius College • de eerste basis te leggen voor een (top)sportpoli
Kunst- en cultuuradviesraad gemeente Schagen (KCARS) Nadat in november 2023 het bestuur van de KCARS besloot om haar taken neer te leggen, heeft een interim-bestuur een aantal taken van de KCARS tijdelijk overgenomen en onderzoek gedaan hoe de continuïteit van de KCARS kan worden gewaarborgd. Dit heeft uiteindelijk geleid tot de vorming van een nieuw bestuur. In de algemene ledenvergadering van 7 november 2024 hebben de leden van de KCARS ingestemd met dit nieuwe bestuur. Cultuurfonds Tot eind 2023 ontving de KCARS namens de gemeente de aanvragen voor het Cultuurfonds. Deze aanvragen werden door de KCARS beoordeeld en er werd een advies met de gemeente gedeeld. Op basis van dit advies stelde de gemeente een eventuele bijdrage beschikbaar. Het interim-bestuur van de KCARS heeft besloten om vanaf 2024 geen rol meer te spelen rond het Cultuurfonds. Aanvragen voor het Cultuurfonds kunnen sindsdien direct bij de gemeente worden ingediend. De aanvragen worden vervolgens op dezelfde manier beoordeeld als de KCARS dat in het verleden heeft gedaan, waarna een eventuele bijdrage beschikbaar wordt gesteld. In juli 2024 heeft de raad een motie aangenomen om het Cultuurfonds aan te vullen met budget vanuit de algemene reserve om te voorkomen dat het fonds leeg raakt voordat het nieuwe integrale beleidskader kunst- en cultuur aan de raad wordt aangeboden.
Kunst- en cultuurbeleid In mei 2024 is door het college een projectopdracht voor de herijking van het kunst- en cultuurbeleid vastgesteld. Deze projectopdracht is afgestemd met de klankbordgroep en de initiatiefgroep Kunst en cultuur Schagen. Deze initiatiefgroep is in de maanden daarvoor tot stand gekomen binnen de sector. De initiatiefgroep heeft een groot deel van de sector gesproken en op basis van deze gesprekken een beleidsnotitie geschreven. Deze hebben zij
21
in mei aangeboden aan het college en de gemeenteraad. De notitie is met dank ontvangen en in de projectopdracht meegenomen als startnotitie voor het herijkte integrale beleid. In de tweede helft van het jaar zijn verdere gesprekken gevoerd met de sector en is aanvullende informatie verzameld. In 2025 zal de herijking van het kunst- en cultuurbeleid worden vervolgd en afgerond. Cultuureducatie met Kwaliteit (CmK) Cultuureducatie met Kwaliteit (CmK) is een rijksregeling die er op gericht is om cultuureducatie in het onderwijs te verbeteren en verankeren. Gedurende minimaal vier jaar wordt ingezet op nieuwe lokale projecten op het gebied van cultuur in het (basis)onderwijs. Het doel is cultuuronderwijs in de toekomst een vanzelfsprekend onderdeel te laten zijn van het lesaanbod in het onderwijs. CmK wordt in Schagen al sinds de eerste periode (2013-2016) uitgevoerd. In 2024 liep de derde periode af en moest een besluit worden genomen over deelname aan de volgende periode. Dit besluit is in april genomen. In de nieuwe CmK periode zal onder andere extra aandacht zijn voor een duurzame samenwerking tussen onderwijs en culturele partners en kansengelijkheid voor alle kinderen en jongeren.
Cultuurregio Noord-Holland Noord Met het regioprofiel ‘Zee aan ruimte, land vol cultuur’ heeft het Ministerie van OCW (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap) de regio Noord-Holland Noord in 2024 officieel erkend als landelijke cultuurregio. Deze erkenning maakt de regio landelijk meer zichtbaar en legt een stevige basis onder de samenwerking op cultuur in de regio. Het biedt ook ruimte aan gemeenten om gezamenlijke cultuurprojecten te ontwikkelen die in aanmerking komen voor specifieke, toekomstige cultuursubsidies vanuit het Rijk. Het eerste project wat in de regio wordt opgezet is de pilot Ambacht x Leerling. Tijdens deze pilot koppelen culturele instellingen uit de gemeenten een groep leerlingen aan een ambachts(vrouw/man) of collectief. De leerlingen gaan op ontdekkingstocht waarbij de leermeester ter inspiratie dient. Ze leren waarom het ambacht eigen en passend is voor hun eigen regio en ervaren de kunst van het ambachtelijke maakproces. Het opzetten van het project is in de tweede helft van 2024 gestart. In de eerste helft van 2025 gaan de leerlingen daadwerkelijk aan de slag met het ambacht. Kunst in de buitenruimte In juni 2024 is de Zwaan in ’t Zand weer teruggeplaatst op zijn sokkel in de vijver. Het bronzen beeld was sinds december 2022 vermist, maar is teruggevonden. Na het schoonmaken en opknappen van het beeld, kon hij weer terug op zijn oude plek.
Op 16 november 2024 is er aan de Laan een gedenkteken onthuld, ter nagedachtenis aan Tanja Groen en Peter R. de Vries. Het gedenkteken is tot stand gekomen door een initiatief van de ouders van Tanja. In opdracht van de gemeente heeft kunstenaar Rob Glas het kunstwerk ontworpen en gerealiseerd. Het gedenkteken staat naast het Tanja Groenplein en herinnert aan Tanja Groen, die in 1993 op mysterieuze wijze verdween, en Peter R. de Vries, die zijn leven wijdde aan het opsporen van vermiste personen en het verdedigen van slachtoffers. Vanuit het uitvoeringsplan van de SPUK GALA is gestart met de ontwikkeling van een route langs de kunst in de buitenruimte in de gemeente Schagen. Bij alle kunstwerken op de route wordt een paaltje met een QR code geplaatst. Door het scannen van de QR code is een filmpje te bekijken met uitleg over het kunstwerk. De route langs de kunstwerken kan zowel lopend als op de fiets worden afgelegd. Daarmee stimuleert de route om in beweging te komen en kennis te maken met de kunst. Zo wordt kunstbeleving laagdrempelig gemaakt.
22
Erfgoed Open Monumentendag In 2024 vond de tweede Open Monumentendag plaats, georganiseerd door het Open Monumentendag Comité. Het Comité maakte ook dit jaar weer verschillende fietsroutes met een puzzeltocht langs diverse monumenten in de gemeente Schagen. De routes waren via de webapp www.monumentenschagen.nl te bekijken. Voor de lagere groepen van de lagere scholen was er een kleurtekenwedstijd. Aan de wedstrijden waren prijzen verbonden. Kerkenvisie In 2024 is na een eerdere inventariserende en haalbaarheidsronde in 2022 en 2023 de kerkenvisie afgerond. Het gaat om het ontwikkelen van een duurzaam toekomstperspectief voor kerkgebouwen. Voor de begeleiding van het traject had de gemeente de organisatie BOEi aangetrokken. De eerste fase was gericht op het verkrijgen van inzicht en de stand van zaken en mogelijkheden voor herbestemming van de kerken. In de tweede fase is met verschillende kerkbesturen een traject doorlopen waarbij via een haalbaarheidsonderzoek werd gekeken naar de toekomstmogelijkheden. In december 2024 vond een afsluitende bijeenkomst plaats met de betrokken kerkbesturen. Daarbij is aandacht geschonken aan subsidies en financieringsmogelijkheden. Erfgoedagenda In 2023 is gestart met het opstellen van een Erfgoedagenda, een document waarin wordt aangegeven wat we de komende jaren willen gaan doen op het gebied van erfgoed en monumenten.
De samenhang met andere beleidsvelden en organisaties is hiervoor uitgangspunt. In 2023 is een participatiebijeenkomst georganiseerd voor het maatschappelijke- en culturele veld, en is een enquête gehouden. In 2025 wordt de Erfgoedagenda afgerond. 1.4 Grip en sturing op WMO en jeugdzorg Wat hebben we bereikt • In 2024 is de Integrale Crisisdienst Jeugd samengevoegd met Veilig Thuis. Dit is belegd bij de GGD. • In 2024 hebben we in het kader van de voorbereidingen voor de inkoop jeugdhulp gesprekken gevoerd met WMO over de jeugdigen net onder de achttien en boven de achttien. Hier wordt verder aandacht aan besteed bij de inkoop jeugdhulp. • De gecontracteerde gecertificeerde instellingen hebben de wettelijke taken op de jeugdbeschermingsmaatregelen en jeugdreclasseringsmaatregelen uitgevoerd. De contracten lopen af op 31-12-2025. De voorbereidingen voor de inkoop van de wettelijke taken jeugdbescherming en jeugdreclassering in 2025 zijn afgerond. • We hebben in 2024 gewerkt aan de voorbereidingen voor de inkoop van jeugdhulp op het vlak van ambulante jeugdhulp, begeleiding, dagbesteding, behandeling, pleegzorg en verblijf samen met Den Helder en Texel. • Er is een regionaal expertteam (RET) dat zich richt op de best passende zorg voor de meest complexe casuïstiek. Dit team is er in geslaagd het team van experts terug te brengen van 8 naar 5 experts.
De samenwerking in het team is hierdoor verbeterd. Gedragswetenschappers van de gemeente en aanbieders van jeugdhulp zijn getraind in het uitvoeren van de verklarende analyse. De verklarende analyse helpt bij het kiezen van een passende aanpak voor een gezin. Door de training verloopt de samenwerking van gemeenten met het RET beter. In de toekomst willen we mogelijk 23
•
•
•
nauwer samenwerken op het RET met regio Alkmaar. Doel hiervan is de expertise te vergroten, efficiënter gebruik te maken van kostbare expertise en een kostenbesparing te realiseren. Vooruitlopend hierop is in 2024 de samenwerking met Alkmaar geïntensiveerd. Er is bijvoorbeeld een uniforme werkwijze ontwikkeld. Op provinciaal niveau (Noord-Holland) is er een plan gemaakt en opgeleverd voor de afbouw gesloten jeugdhulp. Dit plan is afgerond in december 2024. Hiermee hebben de samenwerkende gemeenten in Noord-Holland de gelden verkregen die beschikbaar zijn gesteld door het Rijk. Doel van deze gelden is de afbouw van gesloten jeugdhulp en de opbouw van alternatieve vormen van jeugdhulp. Vanaf de start in 2019 van het transformatieplan jeugdhulp, tot en met 2022, was er een daling te zien van 18 – tot 20% van het aantal gesloten plaatsingen. Vanaf 2023 stagneert de daling, dit heeft zich in 2024 voortgezet. Ook de opbouw van alternatieve vormen van jeugdhulp stagneerde. Met het beschikbaar komen van de gelden kunnen we ook in de Kop van Noord-Holland met samenwerkende regio’s gaan bouwen aan de verdere afbouw van gesloten jeugdhulp, de opbouw van ambulante vormen van jeugdhulp en kleinschalige woonvoorzieningen. Het project externe verwijzers is afgerond.
We hebben een verbetering van de samenwerking met huisartsen en gecertificeerde instellingen bereikt door betere samenwerkingsafspraken en -processen. Een tiental adviezen dat gericht is op de bedrijfsvoering worden voor de borging van dit resultaat uitgevoerd door het kwaliteitsteam van de wijkteams. Hiermee is het resultaat van het project in de staande organisatie geborgd. We hebben samen met het onderwijs uitvoering gegeven aan de onderwijszorgarrangementen. We hebben voorbereidingen getroffen om te komen tot collectieve financiering hiervan.
CEO Jaarlijks wordt in het kader van de Wmo, de jeugdwet en de participatiewet een cliëntervaringsonderzoek uitgevoerd. In 2024 is het besluit genomen om het cliëntervaringsonderzoek over 2023 eenmalig niet uit te voeren omdat de prioriteit bij het uitvoeringsplan voor de SPUK – GALA gelden en het Programma Nieuwkomers lag. Dit heeft geen consequenties voor ons als gemeente. Vanaf het einde van het jaar hebben we gefocust op een kwalitatief verbeterde uitvoering van het onderzoek over 2024. Dit onderzoek zal starten in Q1 2025 en de resultaten zullen in Q3 2025 beschikbaar gesteld worden aan de raad. VPTZ Bij vrijwillige palliatieve terminale zorg (VPTZ) wordt door de inzet van vrijwilligers ondersteuning geboden aan deelnemers en diens naasten, die willen sterven thuis of binnen een intramurale setting. De VPTZ werd voor de regio Noord-Holland Noord de afgelopen jaren uitgevoerd en gecoördineerd door Humanitas Noord-Kennemerland. Om verschillende redenen liep deze organisatie niet goed. Daarom heeft Humanitas KNH besloten de uitvoering en organisatie van VPTZ in de Kop van NH over te nemen. Het ministerie van VWS verstrekt structureel de subsidie voor VPTZ. De hoogte van de subsidie baseert VWS op het aantal deelnemers van de afgelopen 3 jaar. Voor de regio KNH liggen de cijfers van de afgelopen 3 jaar door bovengenoemde situatie laag en zijn deze niet representatief.