20251216 Schagen Zuidelijke kernen_Gebiedsvisie_100

De uitbreidingsmogelijkheden zijn hier zeer ruim.

Daarnaast heeft Bejo plannen om na 2040 door te groeien aan de zuidkant van de Trambaan. De gemeente gaat hierover met Bejo in gesprek vanuit een positieve grondhouding. De bedoeling is om gezamenlijk een plan te maken en te zoeken naar een optimale indeling vanuit het perspectief van zaadveredeling maar ook te zorgen voor openheid en doorzichten naar de West-Friese Omringdijk, de toegankelijkheid voor recreatief verkeer, en de verdere groene invulling van het gebied ten westen van Huisweid. De komende jaren wil de gemeente graag samen met het bedrijfsleven verder vormgeven aan het begrip “Seed Valley”. Door nauwe samenwerking met bedrijven in de voedselverwerking die hier ook van oudsher gevestigd zijn, zoals Vezet en B4 Agro, kan hier een cluster “Seed & Food” ontstaan waar schaal, marketing, onderzoek en educatie zorgen voor een meerwaarde.

Luchtfoto met links de Koninklijke Vezet

N

1 cm = 400 m

3.3 Verkeer en openbaar vervoer

De groei van de dorpen en bedrijvigheid leidt binnen en buiten de dorpen tot bereikbaarheids- en verkeersveiligheidsproblemen. De verkeersveiligheid is een belangrijk onderwerp dat ook vaak is benoemd tijdens participatiebijeenkomsten. Te veel zwaar verkeer mengt zich met fietsers en bewoners die de auto gebruiken. Voorbeelden zijn de Dergmeerweg bij Tuitjenhorn waar fietsers zich ronduit onveilig voelen, of de Volleringweg door Waarland die lastig veilig is over te steken.

•

De groei van de dorpen is in het verleden al aanleiding geweest de wegenstructuur aan te passen. En opnieuw zijn aanpassingen noodzakelijk om de leefbaarheid en bereikbaarheid bij te sturen. We zien voor Warmenhuizen en Tuitjenhorn de volgende opgaven: •

56

In het recente verleden is de Harenkarspelweg aangelegd om het verkeer buiten de dorpen om te leiden, maar met de recente groei van zowel Warmenhuizen en Tuitjenhorn ligt deze weg nu hinderlijk middendoor een steeds meer aaneengesloten woongebied. De verkeersstroom naar de bedrijven aan de westzijde belast in Warmenhuizen ook De Doorbraak en de Stationsstraat. Het oost-west verkeer is daarmee een knelpunt voor de leefbaarheid van Warmenhuizen en Tuitjenhorn. Een oplossing voor deze problematiek kan de zg. Diepsmeercorridor bieden. Deze nieuw aan te leggen weg biedt voor

•

•

de bedrijven rond Warmenhuizen een ontsluiting richting de N504. Daarmee kunnen ze zuidwaarts naar het regionale wegennet en verminderd de druk op de oost-west routes door de dorpen richting de N245. De druk op de kruising van de Warmenhuizenweg op de N245 zal daarmee gaan verminderen. De Harenkarspelweg blijft als ontsluitende weg onmisbaar, maar behoeft extra aandacht in relatie tot de inrichting, de oversteekbaarheid en de verbinding tussen de twee aaneengegroeide dorpen. Het voorstel is om deze weg binnen de bebouwde kom te trekken en de oversteekbaarheid te verbeteren, de verkeersveiligheid te monitoren en te zorgen voor goede fietspaden of stroken. Ook zal de weg straks geschikt zijn voor (wandel)ommetjes door de buurt. Voor de aangrenzende nieuwe bebouwing verbetert daarmee de leefbaarheid en toegankelijkheid. Deze buurten kunnen beter verbonden raken met de dorpen. Om de Sportlaan, Dergmeerweg en Kalverdijk te ontlasten stellen we voor het Noorderlicht te verlengen tot aan de Warmenhuizerweg. Deze weg ligt dan op enige afstand van de toekomstige dorpsrand en daarmee wordt de verkeersstroom minder belastend voor de dorpen Een knip voor autoverkeer op de Kalverdijk zorgt voor een duidelijke scheiding van ontsluiting van autoverkeer en fietsverkeer ten faveure van de verkeersveiligheid en doorfietsroute.

•

•

De Dorpsstraat en Sportlaan in Tuitjenhorn zijn nu nog nadrukkelijk ingericht op autoverkeer. Het is de bedoeling om het maken van een knip op de Kalverdijk te koppelen aan het maken van een herinrichtinsgsplan voor de Sportlaan, Kerkbuurt, Burgerweg. Bij de herinrichting zal uitdrukkelijk de verkeersveiligheid meegenomen worden. Hierbij zullen de omwonenden en belanghebbenden betrokken worden. Een andere inrichting, bijvoorbeeld als 30km/u-straat kan de verblijfskwaliteit en het comfort voor fietsers en wandelaars verhogen. Onderdeel van de herinrichtingsopgave is ook om te verkennen of de parkeerterreintjes kunnen worden verplaatst gelegen nabij en langs de Sportlaan. Als deze niet aan, maar achter het historisch dorpslint kunnen worden voorzien neemt de aantrekkelijkheid van het oude deel van het dorp direct toe. Daarnaast is het relevant te verkennen of de auto-ontsluiting van de supermarkt vanaf de Dorpsstraat kan worden opgeheven. Een verdere verbetering van het oude lint ontstaat als de benzinepomp verdwijnt. Deze trekt autoverkeer aan en is daarmee niet logisch gelegen op deze plek. De Dorpsstraat in Warmenhuizen krijgt een vrachtwagenverbod.

Aan een verdere verbetering van de bereikbaarheid kan de geplande doorfietsroute tussen Alkmaar en Schagen bijdragen. Deze passeert zowel de kernen van Warmenhuizen en Tuitjenhorn alsook enkele bedrijfsterreinen. De geplande route gaat dwars door de dorpskern van Warmenhuizen. Met het voorstel om Noorderlicht door te trekken ontstaat er ook een kans om langs die kant een alternatieve doorfietsroute langs Warmenhuizen te creëren.

Gebiedsvisie Zuidelijke Kernen

De als fietsstraat hergeprofileerde Kalverdijk

Dorpsstraat Tuitjenhorn

Harenkarspelweg zal transformeren naar een weg binnen de bebouwde kom (50 km/u) met meer aandacht voor de veiligheid van voetgangers en fietsers.

57

We zien voor Waarland de volgende opgaven: •

•

De Volleringweg en de Andries DekkerwegZandweg blijven de doorgaande wegen die Waarland verbinden met de N245 en de N241-N242. De Volleringweg verwerkt het zware verkeer door het dorp en daarom zal onderzocht worden of de veiligheid en oversteekbaarheid op de drie kruisingen kan worden verbeterd. Het gaat om de kruisingen met de Kerkstraat, de Hoebelaan/ Tulpstraat (bij IKC Sint Jan) en bij de Hogebrugweg/ Westkade. Naast het verbeteren van de verkeersveiligheid en oversteekbaarheid van de Volleringweg, is er een kans om zwaar verkeer op de Kerkstraat te verminderen door een transformatie van bestaande (zware) bedrijvigheid naar andere functies (wonen, voorzieningen, recreatie) die minder (zwaar)verkeer aantrekken. Hoe dan ook zal de dagelijkse bevoorrading van de supermarkt aan Molenzicht altijd via de Kerkstraat afgewikkeld moeten worden.

•

•

De overige straten in het dorp behouden hun kleinschalig karakter. Daarmee zit er een rem op de groei van het aantal woningen. De bestaande straten moeten immers het extra verkeer kunnen verwerken. Aangezien de ontwikkellocaties verspreid over het dorp liggen, is er geen noodzaak tot structurele aanpassingen van het wegennet. De Schaapskuilweg richting Oudkarspel krijgt een vrachtwagenverbod om de veiligheid van fietsers op deze recreatieve route te vergroten. Uiteraard geldt dit niet voor bestemmingsverkeer. Schaapskuilweg

Smeetsweg

58

N

1 cm = 400 m

3.4 Vitale dorpen

Warmenhuizen-Tuitjenhorn Waarland, Tuitjenhorn en Warmenhuizen zullen alle drie verder groeien in de komende jaren. Met name het aantal woningen zal moeten toenemen en de groei van de dorpen moet helpen om het draagvlak onder de voorzieningen op peil te houden. Voor de detailhandel gaat het om voldoende klanten, voor de vergrijzende bevolking om het aantrekken van voldoende vitale bewoners om als vrijwilliger bij te dragen aan de maatschappelijke voorzieningen en voor de scholen om voldoende leerlingen te behouden. Het gaat daarbij niet alleen over het ontwikkelen van bouwlocaties, maar ook om een aantrekkelijke, toekomstbestendige woonomgeving en de combinatie tussen wonen en zorg. De openbare ruimte, de aanwezigheid van parken en groengebieden, de aantrekkelijkheid van het omringende landschap en de aanwezigheid van voorzieningen zijn daarbij allemaal van belang. In dit hoofdstuk beschrijven we globaal de beoogde ontwikkeling van de drie kernen, en in hoofdstuk 4 worden enkele projecten nader toegelicht.

60

Naast de geplande bouwlocaties staat de gemeente positief tegenover het opvullen van dorpslinten. Daarbij hanteren we de definitie van de provincie Noord-Holland: “ een lint is een lijn van bebouwing in het landelijk gebied langs wegen of waterlopen overwegend ten behoeve van wonen, waarbij de bebouwing aaneengesloten of op korte afstand van elkaar gelegen is en daarmee een eenheid vormt. Het kan voorkomen dat een dorpslint aan één zijde van de weg voorkomt. De overzijde wordt dan niet tot het dorpslint gerekend.”

Woningbouw Alle woningbouwlocaties moeten bijdragen aan de kwaliteit van de dorpen en er daarom goed mee verbonden zijn. We zien het als opgave om met deze dorpsuitbreidingen ook te werken aan zorgvuldig vormgegeven dorpsranden en overgangen met het omringende landschap. Bouwplannen die min of meer vaste vorm hebben zijn de projecten Noorderlicht fase 2, Dergmeerweg en Bogtmanweg. Om aan de toekomstige vraag te voldoen zijn extra bouwlocaties noodzakelijk. We hebben die aangeduid in de randen van de dorpen en/ of aansluitend aan bestaande nieuwbouwbuurtjes. Het gaat om een locatie aan de Warmenhuizerweg en Het Nieuwe Glas fase 2. Daarnaast zijn er twee locaties waar een herbestemming voorstelbaar is. In Tuitjenhorn verkennen we kansen om woningbouw te ontwikkelen op de huidige sportvelden die dan verhuizen naar bijvoorbeeld de ruimte tussen de Veilingweg en bouwplan Bogtmanweg. Daarmee zou dit deel van Tuitjenhorn een nieuwe impuls kunnen krijgen en de Sportlaan aantrekkelijker kunnen worden ingericht. In Warmenhuizen is Huisweid een interessante woningbouwlocatie omdat die nabij de dorpskern én het open landschap ligt.

Zoals in hoofdstuk 1 is toegelicht is er een vraag te verwachten in uiteenlopende woningcategorieën, maar niet in de categorie duurdere koopwoningen. Daarentegen is er een grote behoefte aan huur- en koopappartementen voorzien. Zowel voor starters als voor ouderen zijn deze aantrekkelijk. Dit vraagt om actieve bijsturing van de woningbouwproductie. Daarbij is het belangrijk om de huisvesting van ouderen nabij de voorzieningen te ontwikkelen. Daarin kunnen de locaties De Huisweid maar zeker ook die van de sportvelden in Tuitjenhorn voorzien. Groenstructuren Met de groei van de dorpen is de samenhang met het omringende landschap op de meeste plekken veranderd van een achtersloot en een bruggetje naar een rondweg die een harde grens vormt tussen dorp en landschap. Binnen de dorpen is het Ursulapark een van de weinige grootschaliger parken. Voor de leefbaarheid van de groeiende dorpen en de recreatieve mogelijkheden is het belangrijk dat de groenstructuren meegroeien. We zien het daarbij als kans om ook de samenhang met het omringende landschap te herstellen.

N

1 cm = 400 m

We zien daarvoor een aantal mogelijkheden: • Het Ursulapark verbindt nu de beide dorpsranden van Warmenhuizen. Dit park laten we meegroeien met de bebouwing en koppelen we aan een aantrekkelijke recreatieve route over de Trambaan naar de Westfriese Omringdijk. • Aan de oostzijde van Warmenhuizen geven we vorm aan een zachte overgang van dorp naar landschap door de aanleg van een waterrijke groenzone langs de dorpsrand. Deze sluit aan op het verlengde Ursulapark. Hiermee bieden we ook een oplossing voor de waterbergingsproblematiek tijdens extreme hoosbuien. • Tussen Warmenhuizen en Tuitjenhorn geven we vorm aan een aantrekkelijk openbaar toegankelijk “Middenpark” waarin de bestaande voorzieningen zijn opgenomen. De routes door het park verbinden de nieuwe buurten, en sluiten aan op die van het Midgard-terrein. Aan de oostzijde wordt Noorderlicht fase 2 zo vormgegeven dat er een verweving met het open landschap ontstaat. Aan de westzijde sluit het park aan op de open ruimte tussen de Fuik en de Oostwal. De sportvoorzieningen worden als ‘open sportpark’ vormgegeven.

62

•

•

De flanken van het Kalverdijkerlaantje koesteren we als zachte overgang tussen dorp en landschap, waar het Roockershuyspark onderdeel van is. Dit is geen bouwlocatie. Zo koesteren we het karakteristieke polderlaantje in een aan weerszijden open landschap. De open ruimte tussen de Oostwal en De Fuik koesteren we als zachte overgang tussen dorp en landschap. Dit is geen bouwlocatie.

Hiermee blijft er een verwevenheid in stand tussen de dorpslinten, woonbuurten en het omringende landschap. Voorzieningen Het historische lintdorp langs de Dorpsstraten en de Oostwal blijft het hart van de twee dorpen. Hierlangs zijn de meeste dagelijkse voorzieningen te vinden. Zowel voor bewoners als toeristen vormt dit het meest karakteristieke deel van de dorpen. Sportvoorzieningen en de bibliotheek liggen nu wat verloren tussen de beide dorpen nabij de Harenkarspelweg. Deze gaan worden opgenomen in het hiervoor genoemde “Middenpark”.

Vooral in Tuitjenhorn zijn er daarnaast enkele grotere dag-recreatieve bestemmingen gevestigd: het Van Blankendaell Park (dierentuin) en Holle Bolle Boom (Capfun). De gemeente ondersteunt de kwalitatieve verbetering van deze bestemmingen en zal in overleg ook meewerken aan beperkte uitbreiding op voorwaarde dat de uitbreiding een meerwaarde heeft voor de dag-recreatieve functie én voor de bewoners van de dorpen. Ook mag de uitbreiding niet ten koste gaan van de landschappelijke groenstructuren in de dorpsrand. In Warmenhuizen zou de transformatie van Huisweid aanleiding kunnen zijn om juist ook de dagrecreatieve waarde te versterken. Het gebied heeft een interessante geschiedenis en kan ook fungeren als een springplank voor het verder verkennen van het open landschap en de cultuurhistorische waarden in het gebied. Mogelijk kan, in samenwerking met Bejo, gezocht worden naar een interessante bestemming op het snijvlak van tuinbouw, zaadverdeling, entertainment en educatie.

Waar nodig zal de gemeente de recreatieve verbindingen van oost naar west stimuleren, veiliger en soepeler maken zodat het makkelijker wordt om vanuit de dorpskernen door te fietsen naar de duinen en kust. Drie sleutelprojecten De genoemde opgaven grijpen ineen in een aantal sleutelprojecten. 1. 2. 3.

Tuitjenhorn centrum Het Middenpark Huisweid

Deze worden in hoofdstuk 04. (paragraaf 4.1) nader uitgewerkt en verbeeld.

Waarland Woningbouw De fraaie wijdlopige dorpsstructuur kan in beperkte mate de vraag naar nieuwe woningen opvangen. Daarbij stellen we voor om aan de oude lintwegen beperkt de bouw van vrijstaande woningen toe te laten, passend bij het dorpse beeld van Waarland. Dit zou met name aan de Kerkstraat kunnen spelen als daar bedrijfskavels vrijkomen en de schuren worden gesloopt. Ook langs de Westkade is nog ruimte voor enkele (4) woningen. De nadruk moet de komende periode echter liggen op betaalbare woningen voor jongeren en ouderen. Daarmee is er vooral een opgave in het ontwikkelen van hofjes en appartementen. Deze woningtypes kunnen worden voorzien achter de linten op de landjes die ingesloten zijn door de dorpsbebouwing. Daarbij moet wel met zorg worden gekeken dat de ruimte in het dorp niet volledig dichtslibt. We stellen daarom als voorwaarde om te werken aan een stelsel van paadjes en waterlopen die de landjes en wooncomplexen achter de straten toegankelijk maakt en met elkaar verbindt. Om de kwaliteit van het bestaande dorp te koesteren zijn we zuinig op de dorpsranden die grenzen aan het open landschap.

64

Een aantal woningbouwlocaties liggen aan de oostzijde van het dorp. Hier is draagvlak voor. Enkele projecten zijn in min of meer concrete fase van voorbereiding. Aan de westzijde van het dorp zijn kleine projecten voorzien bij het Bernadetteplantsoen en de Jonkerstraat. Daarmee zijn er voldoende locaties beschikbaar om tot na 2040 in voldoende woningen te voorzien.

Voorzieningen Verspreid over Waarland liggen voorzieningen. De grootste concentratie maatschappelijke voorzieningen liggen aan de westkant bij de molen. Hier is het zwembad, het dorpshuis, sportvelden en het badpopterrein. Veel hiervan draait deels op vrijwilligers. Ook is hier een supermarkt, de sporthal en het Kindcentrum Sint Jan.

Bij het kiezen van bouwlocaties hebben we met zorg gekeken naar het behoud van het uitzicht op het omringende polderland. Bij iedere uitbreiding moet steeds weer de dorpsrand en de overgang met het landschap zorgvuldig worden ontworpen. Om die reden zal het gebied tussen de Volleringweg – Veluweweg een lange randlengte moeten aanhouden en behouden we het open zicht vanaf de Volleringweg.

Aan de oostzijde zijn er nog enkele winkels aan de Kerkstraat en de Veluweweg. Dit verspreide patroon past goed bij de losse bebouwingsopzet van Waarland die is ontstaan als terloopse bebouwing langs enkele polderwegen.

De grootste opgave is de vernieuwing van het Kindcentrum Sint Jan. Deze school en kinderopvang zit in een verouderd gebouw en ligt op een drukke plek in het dorp. Het verkeer op de Volleringweg maakt de omgeving voor de school onveilig. Om die reden verkennen we alternatieve locaties voor nieuwbouw. De vrijkomende locatie aan de Volleringweg zou vervolgens geschikt kunnen zijn voor woningbouw voor ouderen. De dorpsvoorzieningen zijn hier immers vlakbij.

N

3.5 Gebiedsvisiekaart

De samenhang tussen de landschappelijke opgaven, de economische opgaven en de toekomstige ontwikkelingen van de dorpen zijn samengevat op de Gebiedsvisiekaart. Deze kaart is daarmee een ruimtelijke vertaling van de gewenste samenhang tussen deze opgaven. Voor de ontwikkeling van de dorpen zijn aanvullend een aantal Sleutelprojecten benoemd die we in het volgende hoofdstuk nader uitwerken. De kaart toont hoe Seedvalley en de landschappelijke kwaliteiten met elkaar verzoend moeten worden. Ook is de gewenste aanpassing van de locaties voor zonnepanelen aangeduid. Daarmee moet de kleinschaligheid in de Waarlandpolder worden geborgd, gebruikmakend van het grootschalige landschap ten zuiden van de Warmenhuizenweg. Ook voorzien we een verplaatsing van grootschalige bedrijfsbebouwing uit de Waarlandpolder naar het grootschalig gebied ten zuiden van Warmenhuizen. Daarnaast is aangegeven hoe de dorpen verankerd zijn in het landschap. Een landschap dat aan de westzijde van Warmenhuizen en rond Tuitjenhorn en Waarland zijn karakteristieke openheid moet behouden als belangrijke kwaliteit van het gebied.

66

N

1 cm = 400 m

04. Sleutelprojecten

Bogtmanweg Tuitjenhorn Noord

Nieuwe Glas 2

Noorderlicht fase 2

Huisweid

Warmenhuizerweg

Legenda Woningbouwlocaties Middenpark Groenstructuur

Oude Vaart Supermarkt Historische wegen Woningen in aanbouw

N

Gebiedsvisie Zuidelijke Kernen

04. Sleutelprojecten 4.1 Tuitjenhorn - Warmenhuizen

1. Tuitjenhorn-Centrum De noordzijde van het dorp heeft een aantal plekken waar kansen liggen om de kwaliteit van het dorp te verbeteren en nieuwe woningen te ontwikkelen. Met name het sportcomplex en de hoek Pastoor Meijndersstraat-Rietkraag komen daarvoor in beeld. Daarnaast zouden de Sportlaan en de Dorpsstraat aantrekkelijker moeten worden ingericht. De ontsluiting van de supermarkt via de Rietkraag is onderdeel van die opgave, evenals het nadenken over een vernieuwing of verplaatsing van de sportvelden. Ook zal onderzocht worden of er ruimte is voor een uitbreiding van de huidige supermarkt t.b.v. het versterken van de centrumfunctie.” We hebben twee varianten verkend. In de ene verplaatsen we de sportvelden naar de rand van Tuitjenhorn aan de Veilingweg, in de andere herschikken we de velden en het parkeren op de huidige locatie. Voor beide varianten zijn de mogelijke ontwikkelingen aan De Rietkraag als volgt: • Nieuwe woningen kunnen ontwikkeld worden op de hoek Pastoor Meijndersstraat-Rietkraag als de aanwezige bedrijfshallen vrijkomen of worden verworven. • Het parkeerterrein bij de supermarkt is alleen bereikbaar vanaf De Rietkraag om de Dorpsstraat te ontlasten. De inrichting kan wel verbeterd worden om de hinder van aanwonenden te beperken. • Een extra verbetering van de kwaliteit kan ontstaan als het garagebedrijf verhuist naar een bedrijventerrein.

De vrijkomende ruimte kan deels

Parkeerplaatsen Sportlaan, Tuitjenhorn

Entre richting supermarkt, Tuitjenhorn

Loods midden in het centrum, Tuitjenhorn

73

worden benut voor de bouw van enkele woningen, maar ook om het parkeerterrein beter in te richten. Variant behoud sportcomplex • Het sportcomplex krijgt een compactere opzet waardoor er parkeerruimte ontstaat op het terrein. De parkeerplekken langs de Sportlaan kunnen dan vervallen. Dat maakt het mogelijk de Sportlaan aantrekkelijker en veiliger in te richten. Bij het nieuwe parkeerterrein zou ook een nieuwe kantine kunnen worden gerealiseerd. Het handbalveld is ook onderdeel van het sportcomplex. Variant verplaatsing Sportcomplex • Als het sportcomplex verplaatst wordt is het mogelijk vanaf de Sportlaan een nieuwe ontsluiting te maken naar de supermarkt. Daarmee worden de bestaande wegen verder ontlast. Aan weerszijden van deze nieuwe weg kunnen woningen worden ontwikkeld. Aan de westzijde sluiten deze aan op de achterkavels langs de Dorpsstraat, aan de oostzijde sluiten ze aan op de bestaande woonbuurt. • Het nieuwe sportcomplex kan een plek krijgen aan de Veilingweg, grenzend aan de woningbouwontwikkeling langs de Bogtmanweg. Het terrein is daar voor autoverkeer goed bereikbaar. Voor wandelaars en fietsers moeten aantrekkelijke routes worden voorzien tussen de sportvelden en de bestaande Bogtmanweg.

74

Variant 1: Herschikken sportvelden + opwaardering gebied rondom de supermarkt

Variant 2: Verhuizen sportvelden naar Bogtmanweg, toevoegen woningbouw + opwaarderen gebied rondom supermarkt

Gebiedsvisie Zuidelijke Kernen

Fietsen over het lint Landschappelijke beleving en openheid

2. Middenpark In dit sleutelproject verbinden we een veelheid aan projecten tot een aantrekkelijk centraal gelegen gebied. Het vormt een belangrijk centrum van maatschappelijke voorzieningen voor Tuitjenhorn en Warmenhuizen. De nieuwe buurtjes Het Nieuwe Glas, Dergmeerweg en Noorderlicht-fase 1 zorgen ervoor dat de twee dorpen aaneen zijn gegroeid. En met de ontwikkeling van een 2e fase Noorderlicht wordt het raakvlak tussen de dorpen verder vergroot. Ook zijn hier de bibliotheek, de Harekarspelhal, de atletiekbaan, het zwembad en ijsbaan gelegen die voor beide dorpen van belang zijn.

Herprofilering

Tegelijkertijd zien we dat de buurten en dorpen van elkaar gescheiden worden door de voor auto’s ingerichte Harenkarspelweg en ook de Oostwal niet de aantrekkelijkheid heeft zoals in de bebouwde kom van Warmenhuizen, of de Dorpsstraat in Tuitjenhorn. We zien het als opgave om alsnog dit centraal gelegen gebied aantrekkelijk en verbindend in te richten. We stellen voor het daarom zoveel mogelijk parkachtig in te richten met goede wandel- en fietsverbindingen tussen de buurten en dorpen. Daarnaast zal deze parkzone aansluiten op het open landschap aan weerszijden van de dorpen en op de onbebouwde ruimte tussen De Fuik en de Oostwal. Impressie herprofilering Harenkarspelweg

75

Een belangrijke ingreep hierbij is de herinrichting van de Harenkarspelweg en Oostwal tot een voor alle verkeer bruikbaar straatprofiel. De gebiedsontsluitende functie moet behouden blijven in verband met de bereikbaarheid van de beide dorpen en de bedrijvigheid aan de westkant. Het karakter van de weg moet echter veranderen naar een weg binnen de bebouwde kom. De oversteekbaarheid moet verbeteren om dorpse verbinding te maken tussen de voorzieningen, de bestaande kernen, Het Nieuwe Glas en Noorderlicht. Herkenbaarheid en continuïteit van het verbindende oude dorpslint is een belangrijk uitgangspunt. Ook zien we kansen om een uitgebreider padennetwerk aan te leggen voor wandelaars dat een ommetje mogelijk maakt door en langs de verschillende buurten en voorzieningen. Het Midgardterrein kan hierop worden aangesloten.

Klein kadoelen, Amsterdam

Programmeren van het park

De Laak, Amersfoort

Maximapark, met een lang “lint” wat alles met elkaar verbindt

76

Speelobjecten in het groen

3. Huisweid Met de groei van de zaadverdelingsbedrijven raakt Warmenhuizen steeds meer ingesloten achter kassen en bedrijfsbebouwing. Om in de toekomst verbonden te blijven met het mooie landschap langs de Westfriese Omringdijk is het van belang op bepaalde plekken het vizier op het landschap open te houden. De omgeving van Huisweid, Veilingweg en Trambaan biedt daarvoor kansen. Het Ursulapark zou in de toekomst verlengd kunnen worden langs het nieuwe hoofdkantoor van Bejo Zaden tot aan het vroegere tracé van de tram. Dit tracé is nog herkenbaar aan het dijklichaam langs het restant van de Brugsloot en de vroegere veiling. Daarmee kan de oude loop van de tram worden benut als recreatieve route tussen dorpskern en buitengebied. Ook sluit de oude trambaan goed aan op het veld bij De Helling en Bolletjescafé De Klok. Het voorstel is om met de transformatie van het bedrijventerrein de naam Huisweid om te dopen tot Veilingkwartier, een naam die meer recht doet aan de historische functie van het veilinghuis. Het gebied wordt door de parkstructuur en de ligging aan de trambaan een aantrekkelijke dorpsrand en een fijn gebied om te wonen. Woon-werkkavels zijn hier ook goed voorstelbaar. Er kan hier temidden van cultuurhistorisch waardevolle relicten een bijzondere dorpsuitbreiding worden ontwikkeld.

Hier doet zich ook een kans voor om straks de overtollige warmte van Bejo om te zetten in energie voor de nieuwe woningen.

78

Het gebied ten westen van de trambaan is uitermate geschikt als een groen en open gebied waar op meerdere manieren invulling aan gegeven kan worden. De openheid van het landschap, de routes naar en het zicht op de Westfriese Omringdijk en de duinen bij Schoorl zijn waardevolle karakteristieken. Het gebied kan worden ingezet als waardevolle overgang tussen dorp en landschap, zowel ruimtelijk als in gebruik. Te denken valt aan extra ruimte voor activiteiten die nu op het landje bij De Helling plaatsvinden in combinatie met volkstuinen, een herenboeren concept, of een tijdelijke evenementenlocatie.

Havenkwartier, Deventer

Dit sleutelproject vraagt om een samenhangende ontwikkeling van openbare ruimte, groenstructuren, ontsluiting en bebouwing. Afstemming met Bejo over deze ontwikkelingen is daarbij onmisbaar.

Herenboeren (cooperatieve landbouw)

Scoutingvereniging

NRE Terrein, Eindhoven

Warmenhuizen en Tuitjenhorn, twee dorpskernen

80

waar werken, wonen en recreëren samen komen.

Gebiedsvisie Zuidelijke Kernen

81

De Groet

Posthoorn / Houtbosje

Beemsterboerweg

Ve l

Kerkstraat

uw

ew

eg

IKC Sint Jan

Vo ll

eri

N

ng

we

g

Gebiedsvisie Zuidelijke Kernen

4.2 Waarland

1. IKC Sint Jan De meeste ontwikkelingen vinden plaats aan de oostzijde van het dorp. Het gaat om locaties aan de Westkade, gebied tussen Volleringweg – Veluweweg (opgedeeld in drie naast elkaar gelegen ontwikkelingen) en tussen Beemsterboerweg en Veluweweg. Als overkoepelende opgave zien we het behoud van het open groene landelijke karakter. Dat bereiken we door niet alle ruimte volledig te bebouwen, maar ook ruimte te laten voor water en groen. Landjes, paadjes, en tuinen vormen tezamen met de bebouwing een aantrekkelijke omgeving verweven met het bestaande dorp. Maatschappelijk is de opgave urgent om een nieuwe school te ontwikkelen. We hebben daarvoor meerdere locaties verkend.

Het IKC Sint Jan moet een nieuw schoolgebouw krijgen. Er zijn daarvoor stedenbouwkundig vier locaties verkend met daarbij de vraag of de nieuwe school een veilige locatie kan krijgen die goed met het dorp is verbonden. 1. Huidige locatie De huidige locatie is niet de meest voor de hand liggende voor de toekomst. De drukke Volleringweg wordt als probleem gezien en de ruimte is er beperkt. Ook is een gefaseerde nieuwbouw lastig gezien de beperkte ruimte. 2. Kerkstraat zuidzijde Een alternatief is gelegen achter de Kerkstraat nabij het Jonkerplantsoen en de ijsbaan. Afhankelijk van toekomstige bedrijfsverplaatsingen kan hier mogelijk ruimte ontstaan om aansluitend op het Bernadetteplantsoen en de Jonkerstraat een school te ontwikkelen. Deze locatie ligt in de luwte nabij sportvoorzieningen en het zwembad. De school blijft op deze locatie onderdeel van de vele voorzieningen aan deze zijde van het dorp en kan er ook van profiteren. De beschikbaarheid van de locatie is echter onzeker, en routes naar het dorp zijn bij de ontwikkeling van het Jonkerplantsoen niet voorzien.

3. Kerkstraat noordzijde Naast de sportvelden is een terrein in handen van de gemeente. Dit is groot genoeg voor de ontwikkeling van een IKC. De bereikbaarheid is echter alleen via de Kerkstraat te organiseren. Daarmee ligt de school niet goed verbonden met het dorp op een achterafpositie die met name voor lopende en fietsende kinderen niet aantrekkelijk is. 4. Achter De Posthoorn. Deze locatie is ingesloten door de bebouwing van de Veluweweg en de Weelweg. Via een doorgang naast De Posthoorn is het bereikbaar. Dit vormt een prachtige groene plek in de luwte. De school ligt hier aan de zijde van het dorp waar de meeste woningen worden toegevoegd. De ruimte is daarvoor groot genoeg. Dit terrein, inclusief de toegang langs de Posthoorn en de meeste woningen zijn in handen van de gemeente. Aanvullend op de school kan hier ook een speeltuin en een parkachtige invulling worden gerealiseerd. Een alternatief is een tijdelijke invulling voor een huisvestingsvraag. Een nader studie zal nodig zijn om tot een locatiekeuze te komen voor een nieuw IKC.

IKC Katwijk, De Zwarte Hond

83

Wonen in het dorp

2. Woningbouwlocaties Tussen Volleringweg - Veluweweg Dit gebied bestaat uit drie naast elkaar gelegen plangebieden (van verschillende eigenaren). De verdere ontwikkeling van dit gebied, waar eerder Adamsland is ontwikkeld, gaat gepaard met de aanleg van een verbindende water- en groenstructuur. Daarmee sluit het project aan op de naburige buurten en geven we ruimte aan de benodigde waterberging in dit overstromingsgevoelige gebied. Ook geven we zo vorm aan een nieuwe geplooide dorpsrand op afstand van de Volleringweg. Deze locatie leent zich voor de ontwikkeling van kleinschalige appartementen voor jongeren en ouderen.

Tussen Beemsterboerweg en Veluweweg Dit gebied bestaat uit meerdere landjes. Voor een perceel aan de Beemsterboerweg is al een bouwplan voorzien. Daarmee is ook de maximale bebouwingscapaciteit aan deze weg bereikt. Om aan de vraag naar (compactere) woningen tegemoet te komen kunnen die hier in de dorps-landelijke setting ontwikkeld worden. De overige ruimte blijft onbebouwd en onderdeel van de landschappelijke inrichting. Aan de Veluweweg achter voormalig café De Posthoorn is ruimte voor een kleinschalig woningbouwproject met appartementen, of voor de vestiging van het nieuwe IKC Sint Jan (zie hiervoor). Op de schets is globaal aangegeven hoe een school hier zou kunnen worden ingepast. Onderdeel van de ontwikkeling van dit landje zou ook de aanleg van een wandel- of fietsroute kunnen zijn tussen Houtwerf en de Weel.

84

Autoluw

Ecologische oever Ontmoeten in openbare ruimte

Impressie Volleringweg - Veluweweg met een openbare groene zone

Hoek Volleringweg-Hoebelaan De eventuele verhuizing van IKC-Sint Jan kan worden aangegrepen om op die locatie een appartementencomplex te bouwen voor senioren. De nabijheid van winkels en maatschappelijke voorzieningen maakt dit daarvoor een zeer geschikte locatie. Bij de ontwikkeling hiervan moet wel rekening gehouden worden met de molenbiotoop. Kerkstraat Aan de zuidzijde van de Kerkstraat komen mogelijk bedrijfskavels vrij. In dat geval kunnen langs de weg extra vrijstaande woningen worden ontwikkeld, aansluitend op de dorpse karakteristiek van de linten. Deze ontwikkeling hoeft niet actief gestimuleerd te worden aangezien de woningvraag met name gericht is op betaalbare woningen voor jongeren en ouderen. In de groeiprognose is de Kerkstraat niet meegenomen. Voor de verkeersdruk op de Kerkstraat zou het verdwijnen van de bedrijvigheid echter positief kunnen uitpakken. Hoe dan ook zal de dagelijkse bevoorrading van de supermarkt aan Molenzicht altijd via de Kerkstraat afgewikkeld moeten worden. Voor al deze ontwikkelingen geldt dat ze via de bestaande wegen ontsloten worden. Om de verkeersdruk niet te hoog te laten worden is het aantal woningen dat gebouwd kan worden beperkt. Een grotere toename zet leefbaarheid en verkeersveiligheid onder druk.

Buzee Zierikzee Schuurtypologie V8 architecten

Westerdel, Dijk en Waard Groene karakteristieke achtertuinen, Mechelen (NL)

86

Waarland, een compact en groen dorp temidden van karaktervol landschap

Gebiedsvisie Zuidelijke Kernen

87

05. Bijlages

05. Bijlages 5.1 Speerpunten uit de omgevingsvisie

Omgevingsvisie gemeente schagen

Gebiedsvisie zuidelijke kernen

Speerpunt 1 Een gezinsvriendelijke gemeente met een stad die belangrijk is voor de regio. Met sterke dorpen. En een gemeente die aantrekkelijk is voor ondernemers.

De gebiedsvisie Zuidelijke Kernen voorziet in de bouw van meer woningen, niet alleen voor gezinnen, maar juist ook voor starters en senioren zodat de doorstroming op de woningmarkt goed op gang komt. De groei van de bevolking zorgt voor meer draagvlak voor maatschappelijke voorzieningen en voor wat meer koopkracht voor de detailhandel. We werken aan verkeersveiligheid in de dorpen, zetten in op het behouden van het dorpse karakter en besteden aandacht aan de mogelijkheid om te wandelen in en rond de dorpen. De gebiedsvisie zet ook in op meer ruimte voor ondernemers en bedrijven. In de gebiedsvisie is een uitbreiding in Waarland (De Groet) opgenomen en ruimte voor groei van zaadveredeling en andersoortige bedrijvigheid ten zuiden van Warmenhuizen (Oudevaart). Er wordt een studie gedaan naar de zogenaamde Diepsmeercorridor om dit gebied beter te verbinden met de N504.

Speerpunt 2 Een gemeente die nationaal en internationaal meedoet op het gebied van toerisme, recreatie, wetenschap en (nieuwe vormen van) landbouw.

We zijn trots op de bedrijven in de zaadveredeling en willen graag samen met het bedrijfsleven verder vormgeven aan het begrip Seed Valley. Bij voorkeur is het gebied ten westen van Warmenhuizen is geschikt voor volle grond teelt, terwijl nieuwe kassen en laboratoria zich kunnen concentreren langs de Diepsmeercorridor ten zuiden van Warmenhuizen. Samen met bedrijven in de voedselverwerking kan hier een cluster Seed & Food ontstaan waar schaal, onderzoek en educatie zorgen voor een meerwaarde. We zetten in op behoud en versterken van het open landschap, de dorpsranden en het vergroenen van de dorpen zelf. De dorpen liggen in een omgeving die aantrekkelijk is en blijft voor recreatief gebruik door inwoners en toeristen. Capfun is een internationale speler en behoort tot het topsegment van campings in Europa.

Speerpunt 3 Een gemeente die steeds aansluit bij de groeiende behoefte aan woningen die passen bij de vraag en bijdragen aan sterke kernen.

90

De gebiedsvisie Zuidelijke Kernen wijst plekken aan voor de bouw van ruim 1.300 nieuwe woningen, in een ruim assortiment aan woningen in verschillende typen en prijsklassen woning. Hiermee kan de groeiende behoefte aan woningen voor starters en kleinere huishoudens (senioren) bediend worden. Daarmee brengen we de doorstroming op de huizenmarkt op gang. Met deze hoeveelheid woningen blijft het dorpse karakter bewaard terwijl er ook voldoende draagvlak is voor voorzieningen.

Gebiedsvisie Zuidelijke Kernen

Speerpunt 4 Een gemeente waar iedereen mee kan doen.

De gebiedsvisie Zuidelijke Kernen zorgt voor inclusieve gemeenschappen, met voorzieningen die voor iedereen goed toegankelijk zijn. De drie dorpscentra worden waar mogelijk versterkt zodat deze met name voor ouderen op korte afstand bereikbaar zijn. In Tuitjenhorn zal een project opgestart worden om het dorpscentrum ruimtelijk te verbeteren met meer parkeren achter de supermarkt en meer ruimte voor voetgangers en fietsers op de Dorpstraat. Alle kernen hebben voldoende sport- en onderwijsvoorzieningen zodat iedereen die wil in de buurt kan sporten en naar school kan.

Speerpunt 5 Een gemeente waar kernen, voorzieningen, onderwijs en werk goed bereikbaar zijn.

Om de bereikbaarheid te verbeteren wordt er gestudeerd op de zogenaamde Diepsmeercorridor die Warmenhuizen moet gaan verbinden met de N504. Daarnaast onderzoeken we aanvullende maatregelen om de leefbaarheid in de dorpen te verbeteren waaronder een knip bij de Kalverdijk en het doortrekken van Noorderlicht naar het zuiden toe. Tevens onderzoeken we of de oversteekbaarheid van de Volleringweg in Waarland verbeterd kan worden. En het zware vrachtverkeer op de landelijke wegen moet zoveel mogelijk ontmoedigd worden. Het voorstel is tevens om een uitgebreid verbindend netwerk van wandel- en fietspaden te realiseren. Hiermee wordt het landschap toegankelijker en bieden goede fietspaden een alternatief voor het vrijwel afwezige openbaar vervoer tussen de dorpen. Dit sluit aan bij de opgave om de drukste polderwegen veiliger te maken voor fietsers.

Speerpunt 6 Een veilige, gezonde en sportieve gemeente.

In de gebiedsvisie is een scala aan sportvoorzieningen opgenomen per kern. In principe worden goed draaiende voorzieningen geconsolideerd maar waar mogelijk kijken we ook of er een efficiëntieslag mogelijk is, bijvoorbeeld bij de voetbal in Tuitjenhorn. Op die manier kunnen we daar zowel de voorzieningen vernieuwen maar ook ruimte creëren voor andere functies op de plek van de bestaande velden (o.a. wonen en vernieuwing van het dorpshart). Recreatief gebruik van het landschap wordt gestimuleerd en waar mogelijk ook veiliger gemaakt. Hiermee stimuleren we beweging en gezond gedrag. Ook zien we kansen om ‘het middengebied’ tussen Warmenhuizen en Tuitjenhorn te transformeren tot een ‘open sportpark’ wat uitnodigt tot beweging.

Speerpunt 7 Een duurzame gemeente.

Samen met de provincie zijn wij in gesprek met de netbeheerder Liander. Dit doen we om nieuwe aansluitingen voor duurzame opwekking van energie snel mogelijk te maken. Hierdoor kunnen nieuwe wijken en bedrijven een aansluiting krijgen op het net.

91

5.2 Wat zit er in de gebiedsvisie?

Doelstellingen • Conform RES afspraken • Aanbeveling voor verplaatsing van zon vanuit Waarlandboezem aan andere plek binnen de gemeente.

Doelstellingen • Bestendigen bestaande recreatieparken • Versterken dagrecreatie • Globaal bepalen routes en verbindingen

Doelstellingen • Globale check wateropgave / identificatie kritische locaties • Voldoende ruimte reserveren voor halen doestellingen natuur • Aanwijzen locatie nieuwe bossen / parken • Aansluiten op eerder gemaakte regionale afspraken.

92

Doelstellingen • Aantal woningen tot 2050 • Globale differentiatie / typologie • Verdeling woningen over projecten per kern • Prioritering van projecten

Doelstellingen • Behoefte aan uitbreiding, transformatie • Globale branchering, typering van uitbreiding • Concentratiegebied (bebouwing) aan westzijde Warmenhuizen inperken, uitbouwen aan zuidoost zijde langs Diepsmeercorridor

Doelstellingen • Onderzoek naar knelpunten leefbaarheid • Voorstel voor maatregelen; Diepsmeerweg/N504, knip Kalverdijk, doortrekken Noorderlicht.

Doelstellingen • Check op volledig pakket aan voorzieningen per kern • Bepalen opgave voor aanpassing / vernieuwing

Gebiedsvisie Zuidelijke Kernen

En wat zit er op het niveau van project / beleid?

De gebiedsvisie biedt een integrale analyse van verschillende opgaven op gebied van landschap, wonen, economie, voorzieningen, mobiliteit en energie. De nadruk ligt op de programmatische en ruimtelijke component. De gebiedsvisie maakt waar nodig heldere keuzes en zorgt voor balans. Op basis van deze gebiedsvisie kunnen straks vergunningaanvragen beoordeeld worden maar zal de gemeente zelf ook het initiatief nemen voor het opstarten van projecten en het maken van aanvullend beleid. De details van deze projecten en het aanvullende beleid maken geen onderdeel uit van deze gebiedsvisie.

Thematische onderwerpen die op projectniveau of in specifiek beleid verdere uitgewerkt worden.

93

5.3 Participatieverslag

Voor het opstellen van de gebiedsvisie hebben we verschillende gespreksvormen gebruikt om vanuit de verschillende gebruikers en ruimtevragers van het gebied input op te halen: •

•

94

Focusgesprek Food&Seed Voor het focusgesprek Seed&Food rond Warmenhuizen en Tuitjenhorn hebben we bedrijven in zaadveredeling en voedselverwerking met een omvangrijke vestiging uitgenodigd voor een open gesprek. Tijdens het gesprek hebben we de perspectieven en toekomstplannen van ondernemers aangehoord en hebben we het bijvoorbeeld gehad over de verkeersveiligheid en bereikbaarheid. Na een initieel gesprek in april, zijn in mei en juni nog enkele vervolggesprekken gevoerd met vertegenwoordigers van Vezet, Bejo en Capfun - De Bongerd. Klankbordgroep De klankbordgroep bestaat uit een groep verschillende vertegenwoordigers van belangenverenigingen, waaronder de

dorpsraden, de jongeren en de Ondernemers Federatie Schagen. Deze groep fungeerde als inhoudelijk klankbord bij het toetsen van de visiekaarten en het signaleren van knelpunten en oplossingsrichtingen. We hebben tweemaal een klankbordgroepbijeenkomst gehad. Eenmaal in april 2025 en eenmaal in augustus 2025. •

Inloopbijeenkomsten Daarnaast zijn er openbare inloopavonden georganiseerd, waarin inwoners en andere belangstellenden gelegenheid kregen om kennis te nemen van de concept-visiekaarten en hierover in gesprek te gaan met medewerkers van de gemeente. Hun ideeën, behoeften, zorgen en suggesties zijn meegenomen in de totstandkoming van de gebiedsvisie. Veel gehoorde geluiden tijdens de inloopavonden waren onder andere: bouw jongerenwoningen, geen bebouwing van grotere bedrijven in het open landschap, verkeersveiligheid en toename van het verkeer en de bouw van een nieuwe school in Waarland.

De opbrengsten van het participatieproces zijn zorgvuldig gewogen en, waar mogelijk en wenselijk, verwerkt in de gebiedsvisie.

Gebiedsvisie Zuidelijke Kernen

95

5.4 Groen- en waterstructuren

De hiernaast getoonde kaarten zijn ingezoomde versies van de in hoofdstuk 3.1 beschreven landschappelijke uitgangspunten. We zetten in op het behouden van belangrijke groenen waterstructuren. Middels deze kaart kunnen we toetsen bij nieuwe initiatieven.

Warmenhuizen

96

Gebiedsvisie Zuidelijke Kernen

Tuitjenhorn

Waarland

97

COLOFON

ONTWERP Palmbout Urban Landscapes Jeroen Ruitenbeek Diederik Vane Rosa Stuurman

IN OPDRACHT VAN Gemeente Schagen Marjolijn van Erkelens (ambtelijk opdrachtgever) Leon van Velzen Bram Groenland