20.961544 bijlage toelichting Bp Buitenvaert

Bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug Gemeente Schagen

Vaststellingsexemplaar, concept 30 november 2020 NL.IMRO.0441.BGZBPBUITENVAERT-VA02

Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug, gemeente Schagen, 2020

1

Opgesteld door:

HzA stedebouw & landschap Achterstraat 26A 1621 GH Hoorn tel 0229-216757 info@hzabv.nl www.hzabv.nl

Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug, gemeente Schagen, 2020

2

INHOUDSOPGAVE TOELICHTING

1.

INLEIDING -------------------------------------------------------------------------------------------- 5

1.1 1.2 1.3 1.4

Aanleiding ---------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5 Plangebied --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5 Geldende juridische regeling ---------------------------------------------------------------------------------- 7 Leeswijzer ---------------------------------------------------------------------------------------------------------- 8

2.

PLANBESCHRIJVING ---------------------------------------------------------------------------- 9

2.1 2.2

Bestaande situatie ----------------------------------------------------------------------------------------------- 9 Beoogde ontwikkeling ------------------------------------------------------------------------------------------- 9

3.

BELEIDSKADER ----------------------------------------------------------------------------------12

3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6

Algemeen -------------------------------------------------------------------------------------------------------- 12 Rijksbeleid ------------------------------------------------------------------------------------------------------- 12 Beleid provincie Noord-Holland----------------------------------------------------------------------------- 14 Regionaal beleid------------------------------------------------------------------------------------------------ 19 Beleid gemeente Schagen ----------------------------------------------------------------------------------- 21 Conclusie beleidskader --------------------------------------------------------------------------------------- 24

4.

RUIMTELIJK KADER-----------------------------------------------------------------------------25

4.1 4.2 4.3 4.4

Inleiding ----------------------------------------------------------------------------------------------------------- 25 Schagerbrug als dorp langs de Groote Sloot ----------------------------------------------------------- 25 De identiteit van Buitenvaert -------------------------------------------------------------------------------- 28 Conclusie ruimtelijk kader ------------------------------------------------------------------------------------ 31

5.

AFWEGING MILIEU- EN OMGEVINGSASPECTEN -------------------------------------32

5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 5.7 5.8 5.9 5.10 5.11 5.12 5.13 5.14

Algemeen -------------------------------------------------------------------------------------------------------- 32 Duurzaam ruimtegebruik ------------------------------------------------------------------------------------- 32 De watertoets --------------------------------------------------------------------------------------------------- 41 Bodemsituatie --------------------------------------------------------------------------------------------------- 44 Archeologie ------------------------------------------------------------------------------------------------------ 45 Landschap en cultuurhistorie-------------------------------------------------------------------------------- 46 Natuurtoets ------------------------------------------------------------------------------------------------------ 48 Geluidhinder ----------------------------------------------------------------------------------------------------- 53 Bedrijven en milieuzonering --------------------------------------------------------------------------------- 54 Luchtkwaliteit ---------------------------------------------------------------------------------------------------- 56 Externe veiligheid ---------------------------------------------------------------------------------------------- 56 Kabels en Leidingen ------------------------------------------------------------------------------------------- 57

Vormvrije m.e.r.-beoordeling -------------------------------------------------------------------------------- 58 Conclusie toets van de milieu- en omgevingsaspecten ---------------------------------------------- 59

6.

JURIDISCHE PLANOPZET ---------------------------------------------------------------------60

6.1 6.2 6.3

Algemeen -------------------------------------------------------------------------------------------------------- 60 Juridische vormgeving ---------------------------------------------------------------------------------------- 60 Handhaving ------------------------------------------------------------------------------------------------------ 63

7.

HAALBAARHEID ----------------------------------------------------------------------------------64

7.1 7.2 7.3

Algemeen -------------------------------------------------------------------------------------------------------- 64 Maatschappelijke uitvoerbaarheid ------------------------------------------------------------------------- 64 Economische uitvoerbaarheid en grondexploitatie ---------------------------------------------------- 64

Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug, gemeente Schagen, 2020

3

Bijlagen Bijlage 1. Bijlage 2. Bijlage 3. Bijlage 4. Bijlage 5. Bijlage 6. Bijlage 7. Bijlage 8. Bijlage 9. Bijlage 10. Bijlage 11. Bijlage 12. Bijlage 13

Bijlage 14. Bijlage 15. Bijlage 16.

Advies commissie Ruimtelijke kwaliteit, 1 september 2010 Beeldkwaliteitsplan Dorpen langs de Groote Sloot, visie en ontwikkeling Schagerbrug, HzA stedebouw & landschap, 2008 Beeldkwaliteitsplan Buitenvaert, HzA stedebouw & landschap, 2010 Advies HHNK in het kader van de watertoets, 13 oktober 2017 Verkennend (water)bodemonderzoek, Landview BV, 14 december 2017 Archeologisch vooronderzoek plangebied Buitenvaert, RAAP, 1 december 2017 Toetsing in het kader van de Wet natuurbescherming, Groot Eco Advies, 14 december 2017 Stikstofdepositie onderzoek, HzA stedebouw & landschap, 15 september 2020 Inventarisatie Rugstreeppad Buitenvaert in Schagerbrug, Groot Eco Advies, 9 juli 2018 Woningbouw Schagerbrug en weidevogelleefgebied, NatuurBeleven, mei 2016 Weidevogelinventarisatie woningbouwlocatie “Achter de Grote Sloot” in Schagerbrug, Groot Eco Advies, 7 juli 2016 Weidevogelinventarisatie 2018 woningbouwlocatie “Achter de Grote Sloot” in Schagerbrug, Groot Eco Advies, 1 augustus 2018 Vervallen

Akoestisch onderzoek geluidsbelastingen, DPA Cauberg Huygen, oktober 2010 Inventarisatie Externe Veiligheid, DPA Cauberg Huygen, 8 december 2017 Aanmeldingsnotitie vormvrije m.e.r.-beoordeling, HzA stedebouw & landschap, 20 februari 2018

Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug, gemeente Schagen, 2020

4

1.

INLEIDING

1.1

Aanleiding

Al ruim vijftien jaar zijn er plannen voor een nieuwe woningbouwlocatie in het dorp Schagerbrug. De beoogde woningbouwlocatie Buitenvaert is opgenomen in het Kwalitatief Woningbouwprogramma van de regio Kop van Noord-Holland (KWK) en sluit aan op gemeentelijk woonbeleid en beeldkwaliteitsplan Dorpen Langs de Grote Sloot. Op de planlocatie geldt het bestemmingsplan Buitengebied Zijpe van de gemeente Schagen (deels onherroepelijk 2016). Het initiatief is in strijd met de vigerende planologische regeling. De gemeente staat echter positief tegenover de beoogde ontwikkeling en biedt met het voorliggende bestemmingsplan een passend juridisch planologisch kader, waarbinnen de ontwikkeling kan plaatsvinden. Met het voorliggende bestemmingsplan wordt een woongebied van maximaal 40 woningen tot 2020 in de dorpsrand van Schagerbrug mogelijk gemaakt. De opzet van het bestemmingsplan is afgestemd op de actuele wet- en regelgeving en op de systematiek van recent opgestelde bestemmingsplannen in de gemeente Schagen. Op 19 februari 2019 heeft de gemeenteraad van Schagen het bestemmingsplan Buitenvaert in Schagerbrug ongewijzigd vastgesteld ten opzichte van het ontwerp bestemmingsplan. Het bestemmingsplan maakte de bouw van 40 woningen in Schagerbrug mogelijk.

De provincie NoordHolland heeft een zienswijze ingediend tijdens de terinzagelegging en heeft daarna beroep ingesteld bij de Raad van State. Het beroep hield inhoudelijk in dat het bestemmingsplan in strijd met de Provinciaal ruimtelijke verordening was vastgesteld. Het gebied Buitenvaert lag namelijk (op dat moment) in het weidevogelleefgebied. Raad van State heeft op 25 maart 2020 geoordeeld dat het bestemmingsplan inderdaad strijdig was met de Provinciale ruimtelijke verordening, en heeft het raadsbesluit vernietigd. Het bouwplan is daarmee echter niet van de baan. Op 22 oktober 2020 hebben Provinciale Staten de nieuwe Omgevingsverordening Noord-Holland vastgesteld. Strijdigheid met provinciale regelgeving op het gebied van de bescherming van de weidevogels is komen te vervallen. Het bestemmingsplan wordt daarom, inhoudelijk ongewijzigd, opnieuw ter vaststelling aangeboden aan de gemeenteraad van Schagen om de beoogde ontwikkeling van 40 nieuwe woningen in Schagerbrug mogelijk te maken. De voorliggende toelichting bij het bestemmingsplan motiveert dat op het gebied van beleid, ruimtelijke kwaliteit, milieutechnisch onderzoek, economische haalbaarheid en afweging van maatschappelijke belangen medewerking kan worden verleend aan de ontwikkeling van dit woningbouwplan.

1.2

Plangebied

De beoogde planlocatie woongebied Buitenvaert ligt aan de noordzijde van de Schagerweg, aansluitend aan de nieuwe lintbebouwing langs deze weg en de erven langs de Grote Sloot (zie afb.1). Buitenvaert ligt in het vierde kwadrant van Schagerbrug (zie afb.2). De omvang is ca. 2,8 ha.

Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug, gemeente Schagen, 2020

5

afb.1 Ligging in vierde kwadrant van Schagerbrug (kaart ca. 2015, bron: topotijdreis.nl)

afb.2 Ligging ten noorden van de Schagerweg en ten westen van de Grote Sloot (plangrens indicatief, bron: googlemaps)

Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug, gemeente Schagen, 2020

6

1.3

Geldende juridische regeling

Het perceel valt in het bestemmingsplan ‘Buitengebied Zijpe’ (vastgesteld 18 mei 2016) van de gemeente Schagen en heeft de enkelbestemming ‘Agrarisch’, de dubbelbestemmingen ‘Waarde – archeologie 5’ en ‘Waterstaatswerken’. Hiernaast zijn de aanduidingen ‘Weidevogelleefgebied’, met gedeeltelijk een agrarisch bouwvlak, en ‘Bollenconcentratiegebied’ van toepassing. Het bestemmingsplan ‘Buitengebied Zijpe’ is een conserverend plan. Nieuwe ontwikkelingen zijn hierin niet meegenomen (zie afb.3).

afb.3 Uitsnede uit het vigerende bestemmingsplan Buitengebied Zijpe (bron: ruimtelijkeplannen.nl)

Hiernaast is het bestemmingsplan ‘Parkeren’ (vastgesteld 7 november 2017) van toepassing. Dit is een facetplan, dat over alle geldende bestemmingsplannen heen is gelegd. In dit bestemmingsplan is een koppeling gemaakt naar de beleidsregels voor parkeren in de gemeente Schagen. Hiermee wordt voldaan aan de wettelijke verplichting dat bestemmingsplannen voor 1 juli 2018 moeten zijn voorzien van een parkeerregeling. In voorliggend bestemmingsplan is de uitvoerbaarheid aangetoond en is voldaan aan het bestemmingsplan ‘Parkeren’. Dat wordt bij de omgevingsaspecten (hoofdstuk 5) verder aangetoond. In de planregels is tevens een parkeerregeling opgenomen. Daarnaast is op 30 juni 2020 het ‘Paraplu-omgevingsplan, 1e tranche’ vastgesteld. Met dit omgevingsplan worden enkele aanpassingen gedaan in alle geldende bestemmingsplannen in de gemeente Schagen, ten behoeve van:  harmonisering van de geldende bestemmingsplannen ter voorbereiding op de inwerkingtreding van de Omgevingswet;  verwerking van beleidswijzigingen in geldende bestemmingsplannen;  reparatie van omissies in de toelichting, regels en verbeelding van geldende bestemmingsplannen. Voor wat betreft het bestemmingsplan ‘Buitengebied Zijpe’ heeft het reparatieplan geen ingrijpende effecten op de geldende juridische regeling.

Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug, gemeente Schagen, 2020

7

Planologische strijdigheid Binnen de bestemming ‘Agrarisch’ is gedeeltelijk een bouwvlak aanwezig. Er is geen sprake meer van een agrarisch bedrijf. De voormalige agrarische bedrijfswoning is nu een burgerwoning en bij de herziening van het bestemmingsplan ‘Buitengebied Zijpe’ had het agrarisch bouwperceel de bestemming ‘Agrarisch’, zonder bouwvlak, moeten krijgen1. Het realiseren van het woongebied Buitenvaert is in strijd met de bestemming ‘Agrarisch’, omdat woningen niet zijn toegestaan binnen de agrarische bestemming. Het voorliggende bestemmingsplan is bedoeld om de huidige agrarische bestemming om te zetten naar een woonbestemming. Binnen het plangebied zal veel aandacht worden besteed aan een goede landschappelijke inpassing van de nieuwe woningen.

1.4

Leeswijzer

Het voorliggende bestemmingsplan bestaat uit een verbeelding met bijbehorende regels en een toelichting. De regels en de verbeelding vormen de juridisch bindende elementen van het bestemmingsplan. Het wijzigen van een bestemming op een planlocatie dient samen te gaan met een goede ruimtelijke onderbouwing. In een dergelijke onderbouwing dient uiteengezet te worden of er vanwege de voorgenomen ontwikkeling sprake is van een goede ruimtelijke ordening. In de voorliggende toelichting van het bestemmingsplan is de uitvoerbaarheid van het planvoornemen in het kader van de goede ruimtelijke ordening aangetoond. De toelichting van dit bestemmingsplan is opgebouwd uit zeven hoofdstukken: 1. Inleiding 2. Planbeschrijving aan de hand van de bestaande situatie en de beoogde ontwikkeling. 3. De hoofdlijnen van de voorde planlocatie relevante beleidskaders van hogere overheden, de provincie Noord-Holland, de regio Kop van Noord-Holland en de gemeente Schagen. 4. Het ruimtelijk kader ‘landschap en cultuurhistorie’ waarbinnen ontwikkelingen in dit gebied plaats kunnen vinden. De beeldkwaliteitsplannen ‘Dorpen langs de Groote Sloot’ en ‘Buitenvaert’ (zie bijlage 1, 2) vormen hiervoor een belangrijke basis. 5. Afweging van de verschillende omgevingsaspecten, beoordeling uitvoerbaarheid van het plan en toets aan wet- regelgeving op het gebied van o.a.

geluid, bodem, luchtkwaliteit, externe veiligheid, bedrijfszonering, water, flora en fauna, archeologie en duurzaamheid. Een belangrijke invalshoek in dit hoofdstuk is de motivering in relatie tot het provinciaal beleid van de nut en noodzaak (aan de hand van de Ladder voor Duurzame Verstedelijking), de ruimtelijke kwaliteitseis voor de ligging in landelijk gebied (afweging kwalitatieve aspecten) en de afweging ligging in het bollenconcentratiegebied. en de afweging ligging in het weidevogelleefgebied. 6. Juridische vormgeving van het plan. 7. Economische en maatschappelijke uitvoerbaarheid van het bestemmingsplan. Bij de maatschappelijke uitvoerbaarheid wordt de bestemmingsplanprocedure omschreven.

1

Op de plankaart van het bestemmingsplan ‘Buitengebied Zijpe’ is een agrarisch bouwvlak ingetekend (Grote Sloot 355) ter plaatse van een gedeelte van het plangebied Buitenvaert. Het is nu een agrarisch bouwperceel zonder bedrijf. Dit betreft een fout op de plankaart:  Voor het perceel 355 is een partiële herziening ‘Grote Sloot 355’ vastgesteld, gebaseerd op de feitelijke situatie (bedrijf);  Het agrarisch bouwperceel was behorend bij Grote Sloot 359 en de voormalige bedrijfswoning is met een woonbestemming opgenomen in het bestemmingsplan ‘Dorpen langs de Grote Sloot”. Het wijzigingsplan hiervoor is op 5 december 2007 vastgesteld

Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug, gemeente Schagen, 2020

8

2.

PLANBESCHRIJVING

2.1

Bestaande situatie

Het voorliggend bestemmingsplan ‘Schagerbrug Buitenvaert’ omvat een deel van het dorp Schagerbrug. Schagerbrug ligt aan de Groote Sloot op het knooppunt met de Schagerweg. De weg aan weerszijden van de Groote Sloot vormt samen met de Schagerweg de belangrijkste ontsluiting voor het dorp. Het plangebied ligt nabij de kruising van de Groote Sloot met de Schagerweg. De ontwikkeling van de planlocatie Buitenvaert vindt plaats op de gronden van een voormalige manege. De grond wordt in afwachting van de woningbouw af en toe verpacht ten behoeve van agrarisch gebruik.

2.2

Beoogde ontwikkeling

USP Vastgoed BV wil op de locatie ‘achter de Grote Sloot’ een woningbouwplan ontwikkelen, het plan Buitenvaert. Het uitgangspunt is om vraaggestuurd te bouwen: woningen worden gerealiseerd zodra er concrete vraag naar is. Dit houdt in een gemêleerd programma met 30% sociale woningbouw, ruimte voor starters, ruimte voor nultredenwoningen, maar ook duurdere vrije kavels. Het “beeldmerk” van het plan is een markant bouwwerk dat refereert aan de vroegere buitenplaatsen in de Zijper polder. Met dit bestemmingsplan wordt de realisatie van maximaal 40 woningen mogelijk gemaakt. Het gebied wordt vanaf de Schagerweg ontsloten. De voorgenomen ontwikkeling is uitgewerkt in een beeldkwaliteitsplan, als aanvulling op het welstandsbeleid van de gemeente (zie hoofdstuk 4). Het beeldkwaliteitsplan is opgenomen in bijlage 3 bij deze toelichting.

afb.4 Stedenbouwkundig plan VO (bron: HzA stedebouw & landschap, juni 2020

Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug, gemeente Schagen, 2020

9

Bebouwing Het plan Buitenvaert beoogt de realisatie van een markant woongebouw aan de Schagerweg, dat een ruimtelijke samenhang vormt met de rijenwoningen direct hier achter en de groene ruimte langs de Schagerweg. Op de ‘buitenplaats’ zijn de bebouwing en de openbare ruimte in samenhang ontworpen. Karakteristieke elementen in de buitenruimte zijn de laan, de siertuin, het hof, de boomgaard en de speelweide met solitairen. Achter de ‘buitenplaats’ ligt de dichtere bebouwing van de woonbuurt. Het plan kent, aansluitend op het dorpse karakter van Schagerbrug, een mix tussen appartementen, rijenwoningen, twee-onder-een-kapwoningen en vrijstaande woningen. Indicatief programma Dit bestemmingsplan maakt de realisatie van maximaal 40 woningen mogelijk. Er is sprake van een variabel woningbouwprogramma. Het indicatieve programma is als volgt: 30% sociaal  6 woningen rij  6 woningen appartementen 70% vrij:  16-20 woningen, vrijstaand  4-8 woningen, twee-onder-een-kap  4 woningen, hoek, koop Groen en water In het verkavelingsplan is gekozen het groen te bundelen in de buitenplaats. Daarnaast zijn de versterking van de laanbeplanting langs de Schagerweg en de nieuwe groene dorpsrand uitgangspunten in het plan. De openbare ruimte krijgt een groen karakter. De sobere natuurlijke verharding ondersteunt dit beeld.

In de buurt is het mogelijk een aantrekkelijk rondje, over straat en in het parkje, te wandelen. Uitgangspunt is het gebruik van gebiedseigen, inheemse beplanting. In de toepassing van het groen is er onderscheid gemaakt tussen de Buitenplaats en de rest van de buurt. In het plan Buitenvaert worden overwegend ‘natte bomen’ toegepast, zoals elzen, essen en fruitbomen. Op de Buitenplaats kan een verbijzondering plaatsvinden, bijvoorbeeld in de vorm van een eikenlaan en de toepassing van bijzondere solitairen als beuken en berken. Erfafscheidingen zijn groen (bijvoorbeeld een ligusterhaag) of mee-ontworpen in de architectuur van de woningen. Verharding, verkeer en parkeren De Schagerweg heeft een doorgaand karakter met daaraan gekoppeld een snelheidsregime van 50 km/uur. Het nieuwe woongebied zal als 30 km/uur gebied worden ingericht. In onderstaande tabel (afb.5) is de behoefte aan parkeerplaatsen in het plan bepaald, aan de hand van het indicatieve woonprogramma. Op basis van de Nota parkeernormen Schagen is een behoefte berekend aan ca. 84 parkeerplaatsen in het plan (zie bijlage 2 bij de regels). Hiervan zullen er 24 worden gerealiseerd op eigen erf en de overige 60 plaatsen in het openbaar gebied (als langsparkeerplaatsen bij (half-) vrijstaande woningen en parkeerkoffers bij rijenwoningen).

De kwaliteit van de openbare ruimte wordt voor een groot deel bepaald door het type verhardingsmateriaal. Het materiaal bepaald de sfeer van het openbaar gebied. Een van de uitgangspunten bij de keuze is, dat de materialen aansluiten bij het karakter van de buurt. Buitenvaert heeft een kleinschalig en besloten, dorps karakter. Dit is vertaald in een materialisering met een warme uitstraling in rood/bruine tinten (kleurechte betonklinkers). De stoep, parkeerplaats en rijbaan worden vormgegeven in hetzelfde materiaal, zij het in ander verband gestraat2. 2

Definitieve inrichting en materialisatie zal in overleg met de gemeente worden bepaald

Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug, gemeente Schagen, 2020

10

Woningtype

Volgens parkeernota

Aantal woningen

Kengetal (per woning)

Vrijstaande woning, Buitenvaert

Parkeerbehoefte

Koop, vrijstaand

15

2,3

34,5

15

Vrijstaande woning, Schagerweg

Koop, vrijstaand

1

2,3

2,3

1

Twee-onder-eenkapwoning

Koop, twee-onder-een-kap

8

2,2

17,6

8

Hoekwoning

Koop, tussen/hoek

4

2,0

8

0

Rijwoning

Koop, Tussen/hoek

6

2,0 (1,6 sociaal)

12

0

Appartement

Koop, etage, goedkoop

6

1,5 (1,4 sociaal)

9

0

Totaal 40 83.4 (84) afb.5 Parkeerbehoefte indicatief woningbouwprogramma 40 woningen, rest bebouwde kom

Plaatsen op eigen erf

24

Ruimtelijke adaptatie Uitgangspunt is de hoeveelheid verharding in het gebied zo klein mogelijk te houden waardoor de woonbuurt een ‘groene’, dorpse uitstraling krijgt. Het plan biedt kansen voor ruimtelijke adaptatie, bijvoorbeeld in de openbare ruimte. Dit aspect zal in het inrichtingsplan nader worden uitgewerkt. Brandweervoorzieningen en afval In het plangebied zullen eigen brandweervoorzieningen en een afvalophaalsysteem worden gerealiseerd. Er wordt gewerkt met een ondergrondse restafvalcontainer in de wijk en 2 rolcontainers per woning, namelijk de (groene) gft-container en de (oranje) plastic container. Wellicht op termijn zelfs drie, namelijk de (blauwe) papiercontainer3. Fasering Dit bestemmingsplan maakt de realisatie van maximaal 40 woningen mogelijk. Het plan zal worden gerealiseerd binnen 10 jaar. De planontwikkeling start met de realisatie van het markante appartementengebouw aan de Schagerweg, en de rijenwoningen hier direct achter. In de rest van het plangebied zal de infrastructuur en openbare ruimte worden aangelegd, waarna het plan binnen dit raamwerk verder kan groeien. Zo ontstaat een dorpse ontwikkeling, waarbij ruimte is voor concrete wensen uit de markt en een invulling die goed aansluit op de vraag naar woningen in Schagerbrug.

3

Plaats restafvalcontainer en opstelplaatsen rolcontainers zal in overleg met de gemeente worden bepaald

Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug, gemeente Schagen, 2020

11

3.

BELEIDSKADER

3.1

Algemeen

Op diverse bestuurlijke niveaus zijn beleidsuitspraken geformuleerd die relevant zijn voor de planlocatie. In dit hoofdstuk volgt een korte samenvatting van de betreffende nota's. Hierbij wordt ingegaan op het rijks-, provinciaal en gemeentelijk beleid. Vervolgens wordt aangetoond dat het initiatief binnen de beleidskaders van de verschillende overheden past.

3.2

Rijksbeleid

3.2.1 Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte Deze structuurvisie vormt het integrale kader voor de ruimtelijke en mobiliteitsontwikkeling van Nederland tot 2028, met een doorkijk naar 2040. Het rijksbeleid richt zich op het versterken van de internationale positie van Nederland en het behartigen van de nationale belangen, zoals de hoofdnetwerken voor personen en goederenvervoer, energie, natuur, waterveiligheid, milieukwaliteit en bescherming van het werelderfgoed. Het beleid met betrekking tot verstedelijking, groene ruimte en landschap, laat het Rijk onder het motto ‘decentraal wat kan, centraal wat moet’, over aan provincies en gemeenten. Gemeenten krijgen daarbij de ruimte voor natuurlijke groei en voor het bouwen van huizen die aansluiten bij de woonwensen van mensen. Alleen in de stedelijke regio’s rond de mainports Amsterdam en Rotterdam maakt het Rijk afspraken met decentrale overheden over de programmering van verstedelijking. Overige sturing op verstedelijking, zoals afspraken over binnenstedelijk bouwen, rijksbufferzones en doelstellingen voor herstructurering, laat het Rijk los. Er is enkel nog sprake van een ‘ladder’ voor duurzame verstedelijking (gebaseerd op de ‘SER-ladder’), die is vastgelegd in het Besluit ruimtelijke ordening.

3.2.2 Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) Het Barro (in werking getreden op 30 december 2011) stelt regels betreffende de 13 aangewezen nationale belangen zoals genoemd in de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR). Met de Barro maakt het rijk proactief duidelijk waar provinciale verordeningen en gemeentelijke bestemmingsplannen aan moeten voldoen. Voor het overige hebben provincies en gemeenten de vrijheid om hun eigen belangen te bepalen en daar uitvoering aan te geven. Uit het Barro blijkt dat voor het plangebied en het planvoornemen geen sprake is van specifieke aspecten van nationaal belang. Wel geldt bij elk ruimtelijk plan nationaal belang 13 met betrekking tot zorgvuldig ruimtegebruik. Toets aan de Ladder voor duurzame verstedelijking Nationaal belang 13 van de SVIR van het Rijk vraagt om een zorgvuldige afweging en transparante besluitvorming bij alle ruimtelijke en infrastructurele besluiten. Dit moet met behulp van de zogeheten Ladder voor duurzame verstedelijking (hierna: de Ladder) worden onderbouwd. Deze verplichte toetsing is vastgelegd in het Barro, dat weer verwijst naar het Besluit ruimtelijke ordening (Bro). Artikel 3.1.6, lid 2 Bro schrijft voor dat de onderbouwing van een ruimtelijk plan, waar een nieuwe stedelijke ontwikkeling mee mogelijk wordt gemaakt, aan de Ladder moet voldoen.

In de toelichting bij een bestemmingsplan, dat een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maakt, wordt een beschrijving van de behoefte aan die ontwikkeling gegeven (en voor zover buiten het bestaand stedelijk gebied

Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug, gemeente Schagen, 2020

12

gelegen ook een motivering waarom niet binnen het bestaand stedelijk gebied in die behoefte kan worden voorzien). Beoordeeld moet worden of sprake is van een nieuw, planologisch, ruimtebeslag. Daarvan is in beginsel sprake als het nieuwe ruimtelijke besluit meer bebouwing mogelijk maakt dan er op grond van het voorheen geldende planologisch regime aanwezig was, of kon worden gerealiseerd. De volgende aspecten zijn van belang bij het bepalen of, en hoe, de Ladder moet worden toegepast: 1. Is er sprake van een stedelijke ontwikkeling? 2. Is de stedelijke ontwikkeling nieuw? 3. Wat is het ruimtelijk verzorgingsgebied? 4. Is er behoefte aan de voorgenomen ontwikkeling? 5. Ligt de ontwikkeling in bestaand stedelijk gebied? Het gebruik van de Ladder moet nodeloze uitbreiding van het stedelijk gebied voorkomen en leegstand tegengaan. In hoofdstuk 5.2.1 wordt nader ingegaan op de toetsing aan de Ladder voor duurzame verstedelijking. Het planvoornemen voldoet aan de verplichtingen van een zorgvuldig ruimtegebruik die voortkomen uit het Barro.

3.2.3 Nationaal Waterplan en waterbeleid 21e eeuw In 2009 is het Nationaal Waterplan vastgesteld, waarin het waterbeleid voor de periode 2009-2015 is opgenomen (opvolger van de Vierde Nota Waterhuishouding). Duurzaam waterbeheer is het algemene beleidsuitgangspunt in dit plan. In het landelijke beleidsdocument worden maatregelen beschreven die tot doel hebben de veiligheid en leefbaarheid in Nederland te waarborgen (waaronder bescherming tegen overstromingen, voldoende en schoon water). Ook is een uitgangspunt het benutten van de kansen die het water biedt, onder meer met betrekking tot het gebruik. Het rapport Waterbeleid 21e eeuw bevat een advies betreffende de wenselijke aanpassingen in de waterhuishouding van Nederland. Het beleidsdocument is ontwikkeld met het oog op het voorkomen van toekomstige wateroverlast. Het hoofduitgangspunt van dit beleid is het bieden van meer ruimte voor water; water als ordenend principe. Hierbij wordt de trits ‘vasthouden–bergen–afvoeren’ als leidraad gehanteerd. Het voorliggend plan houdt rekening met de wateraspecten (zie paragraaf 5.3).

Betekenis voor dit project: Met de ontwikkeling van de planlocatie wordt op basis van de SVIR geen nationaal belang geschaad. Het planvoornemen voldoet aan de verplichtingen van een zorgvuldig ruimtegebruik die voortkomen uit het Barro. Het voorliggend plan houdt rekening met de wateraspecten uit het nationale waterbeleid. Er is een watertoets uitgevoerd. Uit de toets van de omgevingsaspecten (zie hoofdstuk 5) blijkt tevens dat het voorliggend plan de situatie van de milieukwaliteit niet verslechtert.

Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug, gemeente Schagen, 2020

13

3.3

Beleid provincie Noord-Holland

3.3.1 Omgevingsvisie Noord-Holland 2050 Op 19 november 2018 hebben de Provinciale Staten van Noord-Holland de Omgevingsvisie NoordHolland 2050 vastgesteld. Hierin staat de provinciale visie op de fysieke leefomgeving beschreven. De Omgevingsvisie vervangt de Structuurvisie Noord-Holland 2040, het Provinciaal Verkeers- en Vervoerplan, het Provinciaal Milieubeleidsplan 2015-2018 en de Agenda Groen. De leidende hoofdambitie in de Omgevingsvisie NH2050 is de balans tussen economische groei en leefbaarheid. Een gezonde en veilige leefomgeving, die goed is voor mens, plant én dier, is een voorwaarde voor een goed economisch vestigingsklimaat. Tegelijkertijd is duurzame economische ontwikkeling een voorwaarde voor het kunnen investeren in een prettige leefomgeving. Dit betekent dat in heel Noord-Holland een basiskwaliteit van de leefomgeving wordt gegarandeerd. Er zijn randvoorwaarden geformuleerd hoe om te gaan met klimaatverandering. De provincie ontwikkelt zoveel mogelijk natuurinclusief en met behoud van (karakteristieke) landschappen, clustert ruimtelijke economische ontwikkelingen rond infrastructuur en houdt rekening met de ondergrond. Afweging De woningbouw wordt vooral in en aansluitend op de bestaande verstedelijkte gebieden gepland, in overeenstemming met de kwalitatieve behoeftes en trends. Duurzaamheid van de totale voorraad is uitgangspunt.

De beoogde ontwikkeling sluit hier op aan.

3.3.2 Omgevingsverordening Noord-Holland (OVNH2020) De belangrijkste onderwerpen uit de Omgevingsvisie zijn verankerd in de nieuwe Omgevingsverordening Noord-Holland. Deze vervangt alle bestaande verordeningen die betrekking hebben op de leefomgeving zoals de Provinciale Ruimtelijke Verordening (PRV), de Provinciale Milieuverordening, de Waterverordeningen en de Wegenverordening. De Omgevingsverordening NH is op 22 oktober 2020 vastgesteld door Provinciale Staten en met ingang van half november 2020 van kracht. Met de omgevingsverordening heeft de provincie een eenvoudiger, duidelijker en meer integraal systeem van regels vast willen stellen. Met meer ruimte voor lokaal en regionaal maatwerk en bestuurlijke afwegingsruimte. De nieuwe regels richten zich op het ‘hoe’: hoe kom je tot een goede fysieke leefomgeving? De fysieke leefomgeving staat voor alles wat mensen zien, voelen en ruiken zoals gebouwen, wegen, parken, bossen, rivieren en een schone lucht. Voorheen richtten de regels zich vooral op het ‘wat’: wat mag niet en welke uitzonderingen gelden? Het gaat dus meer om het doel en minder om het middel. In de Omgevingsverordening NH2020 zijn daarvoor de eerste stappen gezet. In de nieuwe verordening zijn de kernkwaliteiten van de landschappen vastgelegd en worden ze beschermd.

De verordening kent drie regimes gericht op behoud en ontwikkeling van natuur, landschap en werelderfgoed: 1. Natuurnetwerk Nederland (NNN) 2. Bijzonder Provinciaal Landschap (BPL) 3. Unesco-werelderfgoed (Stelling van Amsterdam, Beemster en Nieuwe Hollandse Waterlinie). De bedoeling is dat de BPL de meest waardevolle onderdelen van het Noord-Hollandse landschap beschermt op basis van ecologische, cultuurhistorische, aardkundige of landschappelijke kwaliteiten. Hierin zijn ook kernkwaliteiten als weidevogelleefgebieden of open strandvlaktes vastgelegd. De Zijpe- en Hazepolder, waar de planlocatie Buitenvaert in is gelegen, is niet opgenomen in Bijzonder Provinciaal Landschap. Het regime weidevogelleefgebied (PRV) op de locatie is daarmee komen te vervallen.

Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug, gemeente Schagen, 2020

14

De provinciale belangen in en rond de planlocatie zijn vervat in richtlijnen voor het hele grondgebied van de provincie, en in de volgende werkingsgebieden:  Agrarische bedrijven  Beschermingszone regionale waterkering  Bodemsanering  Landelijk gebied  Noord-Holland-Noord landelijk gebied  Peilbesluit  Permanente bollenteelt Het plan Buitenvaert ligt buiten bestaand stedelijk gebied in het landelijk gebied van Noord-Holland Noord. Uit de OVNH2020 zijn de volgende instructieregels van invloed op het plan Buitenvaert: Nieuwe stedelijke ontwikkelingen (artikel 6.3 OVNH2020) Op basis van artikel 6.3 van de Omgevingsverordening kan een bestemmingsplan uitsluitend voorzien in een nieuwe stedelijke ontwikkeling, als deze ontwikkeling in overeenstemming is met de binnen de regio gemaakte schriftelijke afspraken. Dit artikel vormt een aanvulling op het doorlopen van de ladder voor duurzame verstedelijking. Afweging: Voor grootschalige en kleinschalige woningbouw in Landelijk gebied maakt de provincie afspraken in de (regionale) woonakkoorden. Hiermee committeert de provincie zich aan de regionaal afgesproken woningbouwplannen. De regionale woonakkoorden staan beschreven in paragraaf 3.4.1 (regionaal woningbouwbeleid). De planlocatie Buitenvaert is opgenomen in het 'Regionaal convenant woningbouw regio Kop van Noord-Holland' (KWK) uit 2015 e.v.

Met dit convenant beogen partijen een actieve regionale samenwerking te voeren ten behoeve van een optimale ruimtelijke ontwikkeling van de woningmarkt van de regio Kop van Noord-Holland. Het afwegingskader KWK is een bijlage bij het convenant tussen gemeentes en provincie en vormt de basis voor de toets aan de ladder voor duurzame verstedelijking. Paragraaf 5.2.1 (toets aan de ladder voor duurzame verstedelijking) beschrijft het afwegingskader KWK, en op welke wijze de planlocatie Buitenvaert hier in past. Noord-Holland Noord landelijk gebied (artikel 6.7b OVNH2020) Een ruimtelijk plan kan ter plaatse van het werkingsgebied Noord-Holland Noord landelijk gebied uitsluitend voorzien in een kleinschalige woningbouwontwikkeling als de ontwikkeling in overeenstemming is met de binnen de regio gemaakte schriftelijke afspraken. De hier bedoelde afspraken kunnen alleen afspraken bevatten over locaties die zijn gelegen in of aan kernen of in of aan dorpslinten. Afweging: Over de planlocatie Buitenvaert zijn regionale afspraken opgenomen in het KWK. De locatie ligt direct tegen de kern van Schagerbrug aan. Permanente bollenteelt (artikel 6.31 OVNH2020) Een ruimtelijk plan kan uitsluitend ter plaatse van het werkingsgebied permanente bollenteelt voorzien in het toestaan van grondbewerkingen ten behoeve van de permanente bollenteelt, zoals bezanden, omzetten en opspuiten.

Afweging: De nieuwe voorziene woningen op de planlocatie zullen niet zorgen voor aantasting van het bollenlandschap in de polder. Het netto areaal aan bollengrond in de polder wordt met deze ontwikkeling niet verminderd en de vestiging van een nieuw bollenteeltbedrijf voor permanente bollenteelt of de uitbreiding van een bestaand bollenteelt bedrijf in het bollenconcentratiegebied wordt met het plan niet onmogelijk gemaakt. Dit is onderbouwd in paragraaf 5.2.2.

Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug, gemeente Schagen, 2020

15

Ruimtelijke kwaliteitseis ingeval van een nieuwe ruimtelijke ontwikkeling in het landelijk gebied (artikel 6.54 OVNH2020) Met de instructie ruimtelijke kwaliteitseis verweeft Provinciale Staten de Leidraad Landschap en cultuurhistorie in de Omgevingsverordening. Bij de inpassing van een nieuwe ruimtelijke ontwikkeling ter plaatse van het werkingsgebied landelijk gebied, wordt in het ruimtelijk plan, gelet op de Leidraad Landschap en Cultuurhistorie: 1. rekening gehouden met: de ambities en ontwikkelprincipes van het toepasselijke ensemble en van de toepasselijke provinciale structuren; 2. bij de inpassing betrokken: de kansen zoals beschreven bij de ambities en ontwikkelprincipes; en 3. bij de inpassing betrokken: de ontstaansgeschiedenis en de kernwaarden van het toepasselijke ensemble en van de toepasselijke provinciale structuren. Gedeputeerde Staten kunnen hierbij de Adviescommissie Ruimtelijke Ontwikkeling (ARO) om advies vragen, ook in een vroeg stadium, inzake de locatieafweging of de ruimtelijke inpassing. Afweging: De kernkwaliteit van het landschappelijke ensemble waarin Buitenvaert ligt zijn benoemd in de Leidraad landschap en cultuurhistorie (zie paragraaf 3.3). In hoofdstuk 4 (ruimtelijke kader) en in paragraaf 5.6 (landschap en cultuurhistorie) is nader uitgewerkt hoe dit is vertaald in het plan.

Hoofdstuk 4 beschrijft de ontstaansgeschiedenis, de kansen en de ‘schatkaart’ van het landschap (beeldkwaliteitsplan op gemeentelijk niveau) en de vertaling op locatieniveau (beeldkwaliteitsplan Buitenvaert). Paragraaf 5.6 toetst het plan aan de Leidraad. In het voortraject heeft de provincie ambtelijk geadviseerd over het plan Buitenvaert. De ruimtelijke opzet van het plan, zoals uitgewerkt in het beeldkwaliteitsplan `Dorpen langs de Groote Sloot´ en beeldkwaliteitsplan ´Buitenvaert´, is passend binnen de uitgangspunten en ambities in de Leidraad Landschap en Cultuurhistorie. Klimaatadaptatie (artikel 6.57 OVNH2020) Bij alle nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen moet voortaan rekening worden gehouden met de risico’s van klimaatverandering. Het gaat dan om wateroverlast, overstroming, hitte en droogte. Gemeenten moeten bij de planontwikkeling ook de maatregelen om deze risico’s te voorkomen in kaart brengen. Afweging: De planlocatie is van oudsher agrarisch en onbebouwd. Bij de planontwikkeling is rekening gehouden met de risico’s van te veel water of te weinig water en extreme hitte. De klimaatbestendigheid van de locatie is in paragraaf 5.2.4 in beeld gebracht.

Regionale waterkeringen (artikel 6.72 OVNH2020) In de verordening is een instructieregel opgenomen die verwijst naar de Keur van het hoogheemraadschap, en betrekking heeft op ontwikkelingen in de beschermingszone van regionale waterkeringen. Ter plaatse van het werkingsgebied Regionale waterkering voorziet het ruimtelijk plan in bescherming van de waterkerende functie door op deze functie toegesneden bestemmingen en regels. Een ruimtelijk plan voorziet in een beschermingszone aan weerszijden van de waterkering waar geen nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen toegestaan zijn, tenzij hierover een akkoord is bereikt tussen betrokken gemeenten, de waterbeheerder en de provincie. Afweging: De planlocatie grenst aan boezemwater. In de regels behorende bij dit bestemmingsplan is een dubbelbestemming opgenomen voor de gronden direct grenzend aan het boezemwater in verband met de waterkerende functie. Daarnaast is overeenstemming met het hoogheemraadschap over het ophogen van de aan het boezemwater grenzende gronden, in ieder geval de strook tussen de geplande woningen en het boezemwater, tot tenminste NAP +0,4 meter, vanwege de waterkerende

Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug, gemeente Schagen, 2020

16

functie. Deze ophoging is voldoende om ook bij een eventuele toekomstige aanpassing van de beschermingsklasse te voldoen. De bepaling Regionale waterkeringen in de OVNH2020 is overgenomen uit artikel 30 van de PRV. Over de planlocatie heeft via de watertoets in 2017 overleg met HHNK plaatsgevonden. De watertoets is primair gebaseerd op de keur en legger. De buitengrens van het werkingsgebied beschermingszone regionale waterkering in de Omgevingsverordening valt samen met de buitengrens van de beschermingszone in de legger. De beschermingszone is niet gewijzigd sinds de watertoets uit 2017. HHNK heeft het plan daarmee al getoetst aan het regime dat nu in de Omgevingsverordening staat. Dit betekent dat HHNK instemt (onder voorwaarden) met het bestemmingsplan waar het betreft bebouwing in de beschermingszone, zodat kan worden gesteld dat HHNK akkoord was en daarmee is. Daarvan uitgaande, ligt het ook voor de hand dat de provincie akkoord is. Het betreft immers een waterkwestie, waarin de opvatting van HHNK leidend is.

3.3.3 Leidraad Landschap en Cultuurhistorie De provincie Noord-Holland wil de kwaliteit en de diversiteit van het Noord-Hollands landschap graag behouden en verder ontwikkelen en de dorpen behouden en ontwikkelen. Daarom heeft het begrip ruimtelijke kwaliteit in het verleden een belangrijke plek gekregen in de Structuurvisie Noord-Holland 2040 en de Provinciale Ruimtelijke Verordening. De Leidraad Landschap en Cultuurhistorie 2018 (vastgesteld door Gedeputeerde Staten op 10 april 2018) is een provinciale handreiking voor het inpassen van nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen in het landschap, zoals bebouwing, agrarische bedrijven, infrastructuur of vormen van energieopwekking. De Leidraad 2018 is in de Provinciale Ruimtelijke Verordening (PRV) verankerd in artikel 15 (ruimtelijke kwaliteitseis). Het ruimtelijke kwaliteitsbeleid in het landelijk gebied is in Omgevingsvisie en Omgevingsverordening geconsolideerd. De Ruimtelijke kwaliteitseis landelijk gebied/Leidraad landschap en cultuurhistorie is op een beleidsneutrale wijze omgezet en verduidelijkt in de nieuwe Omgevingsverordening NH2020.

Op basis van de Leidraad Landschap en Cultuurhistorie zijn voor de planlocatie de volgende aspecten van belang:  Ensemble: de planlocatie ligt in het ensemble Zijpe- en Hazepolder;  Landschappelijke karakteristiek: de aandijking Zijpe- en Hazepolder (verder de Zijpepolder) heeft een kenmerkende opbouw met een raster van langgerekte, noord-zuid georiënteerde linten en vaarten met haaks daarop staande dwarswegen die de Westfriese Omringdijk met de Noordzeekust verbinden. Op de kruising van lange linten en dwarswegen liggen de kruisdorpen. De noord-zuid georiënteerde polderlinten hebben ieder een eigen karakter;  Openheid en ruimtebeleving: de planlocatie ligt in een open polderlandschap met lange zichtlijnen tussen de linten. Duinenrij en Westfriese Omringdijk vormen duidelijke randen van de ruimtebeleving. De Westfriese Omringdijk ligt vrij in het landschap.  Ruimtelijke dragers: de lange polderlinten, elk met een eigen karakter. De Groote Sloot heeft een zekere grandeur.  Het open zicht vanaf de dwarswegen op de open ruimte tussen de lange linten kan worden behouden door bebouwing in de kruisdorpen of aan de lange noord-zuidlinten te concentreren. Afweging Het initiatief ondersteunt de genoemde kernkwaliteiten (zie hoofdstuk 4 en 5.6).

Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug, gemeente Schagen, 2020

17

3.3.4 Provinciaal woningbouwbeleid De Provincie Noord-Holland draagt bij aan het realiseren van voldoende en passende huisvesting (woningtype) op de best mogelijke plek (woonmilieu) voor huidige en toekomstige bewoners van Noord-Holland. De Provincie Noord-Holland heeft hiervoor een provinciale woonvisie opgesteld die het kader biedt voor de door de regio’s op te stellen regionale actieprogramma’s. In de regionale actieprogramma’s wordt het woningbouwprogramma zowel kwalitatief als kwantitatief uitgewerkt. Uitgangspunt is om deze woningvraag zoveel mogelijk te realiseren binnen het bestaand stedelijk gebied. Om te bouwen buiten bestaand stedelijk gebied moeten nut en noodzaak van die bebouwing aangetoond worden. Belangrijk zijn verder: ruimtelijke kwaliteit, locatie en duurzaamheid van het project. Woonagenda 2020-2025 De huidige regionale woningbouwontwikkeling blijft achter bij de eerdere doelstellingen. De provincie Noord-Holland wil dat er de komende jaren veel betaalbare en duurzame woningen beschikbaar komen. Zij gaat gemeenten met raad en daad helpen om de flinke ambitie op het gebied van wonen waar te maken. Dat staat in de definitieve Woonagenda 2020-2025 die is vastgesteld door het college van Gedeputeerde Staten. Versnellen woningbouw De provincie Noord-Holland wil dat er de komende jaren veel betaalbare en duurzame woningen beschikbaar komen.

Er bestaat momenteel een grote vraag naar woningen, maar de bouw wordt vertraagd doordat bestaande plannen niet worden gerealiseerd. De provincie richt zich in eerste instantie op het stimuleren van de plannen die zijn vastgelegd in een bestemmingsplan met een relatief grote bouwopgave. In tweede instantie kijkt de provincie naar plannen die nog moeten worden vastgelegd in een bestemmingsplan en, wat betreft productie, ook van betekenis zijn en die passen binnen landelijke en provinciale wet– en regelgeving. Samen met afzonderlijke gemeenten, Metropoolregio Amsterdam en Bouwend Nederland zet de provincie zich in om knelpunten weg te nemen en tot productie te komen via het uitvoeringsprogramma binnenstedelijk bouwen en versnellen woningbouw. Regionale afspraken wonen De provincie richt zich op bouwprojecten waar behoefte aan is. Vooral op de steden omdat daar de meeste mensen nu eenmaal graag wonen. Echter, de stad moet wel leefbaar en aantrekkelijk blijven, zodanig dat de ‘lucht niet uit de stad gehaald wordt’. Gemeenten maken regionale afspraken over woningbouw, die passen binnen de woningbehoefte en mogelijkheden. De provincie volgt de ontwikkelingen rondom woningbouw nauwgezet. Jaarlijks voert zij de Monitor Woningbouw uit.

Op de provinciale kaart Plancapaciteit 2020 (bron: Rigo, www.plancapaciteit.nl, april 2020) is de locatie Buitenvaert als plan in voorbereiding meegenomen met een capaciteit van 40 woningen. In paragraaf 5.2.1 van voorliggend bestemmingsplan is verantwoord op welke wijze het plan past binnen de regionale afspraken. Afweging De planlocatie is een locatie buiten bestaand stedelijk gebied. Op nut en noodzaak van het project wordt nader ingegaan in paragraaf 5.2.1. Ruimtelijke kwaliteit, locatie en duurzaamheid van het project is nader onderbouwd in hoofdstuk 4. Het plan past binnen de regionale gemaakte afspraken, zoals blijkt uit paragraaf 3.4.2. Met het oog hierop is de voorgenomen ontwikkeling niet in strijd met het provinciaal beleid.

Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug, gemeente Schagen, 2020

18

3.4

Regionaal beleid

3.4.1 Beleid Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier heeft samen met haar partners haar waterbeleid op lange termijn (Deltavisie) en op middellange termijn (Waterprogramma 2016-2021) opgesteld. In het Waterprogramma 2016-2021 (voorheen waterbeheersplan) zijn de programma's en beheerstaken van het hoogheemraadschap opgenomen met de programmering en uitvoering van het waterbeheer. Het programma is nodig om het beheersgebied klimaatbestendig te maken, toegespitst op de thema’s waterveiligheid, wateroverlast, watertekort, schoon en gezond water en crisisbeheersing. Door het veranderende klimaat wordt het waterbeheer steeds complexer. Alleen door slim samen te werken is integraal en doelmatig waterbeheer mogelijk. Bij de ontwikkeling van het Waterprogramma is hieraan invulling gegeven door middel van een partnerproces en de ontwikkeling van gezamenlijke bouwstenen. Keur en Uitvoeringsregels Op grond van de Waterwet is het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier als waterschap bevoegd via een eigen verordening, de Keur, regels te stellen aan handelingen die het watersysteem beïnvloeden.

De Keur geeft vorm aan de inhoud van de Waterwet met concrete doelstellingen, te weten: voorkoming en waar nodig beperking van overstromingen, wateroverlast en waterschaarste, in samenhang met (a) bescherming en verbetering van de chemische en ecologische kwaliteit van watersystemen, en (b) vervulling van maatschappelijke functies door watersystemen. In de Keur 2016 van het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier staan de geboden en verboden die betrekking hebben op watergangen en waterkeringen. Voor het uitvoeren van werkzaamheden kan een vergunning nodig zijn. De werkzaamheden in of nabij de watergangen en waterkeringen worden getoetst aan de beleidsregels die op de website van het hoogheemraadschap te vinden zijn https://www.hhnk.nl/keur/.

3.4.2 Regionaal woningbouwbeleid Kwalitatief woningbouwprogramma Kop van Noord-Holland In de woonvisie van de provincie ‘Goed wonen in Noord-Holland’ is de ambitie geformuleerd dat er in 2020 voldoende woningen zijn voor de inwoners van Noord-Holland. Om deze doelstelling te realiseren maakt de provincie bestuurlijke afspraken met de regio’s in de vorm van het Regionaal Actieprogramma Wonen (RAP). Tot aan 2020 zijn twee RAP’s gemaakt. Het RAP 2.0 omvat procesafspraken die lopen tot en met 2020. In het RAP 2.0 worden bestaande regionale afspraken over de woningbouwprogrammering, het hieraan verbonden regionaal convenant, en de afspraken over het levensloopbestendig maken en verduurzamen van de bestaande woningvoorraad bestendigd. De regionale afspraken over de woningbouwprogrammering in de Noordkop zijn vastgelegd in het Kwalitatief woningbouwprogramma Kop van Noord-Holland (KWK). Het KWK is een belangrijk instrument voor woningbouwplanning en wordt periodiek geactualiseerd, waarbij wordt aangesloten op de harde plancapaciteit en op de ontwikkelingen uit de bevolkingsprognoses. Zo kan het KWK sturen en monitoren op realisatie van de kwalitatief beste plannen. Voor de periode 2020-2030 wordt gewerkt aan een nieuw KWK. De regio zet bij de woningbouwprogrammering vooral in op kwaliteit boven kwantiteit.

Woningbouwlocaties en transformatie mogelijkheden liggen vooral binnenstedelijk. Er is daarnaast voldoende stimulans en ruimte voor nieuwe initiatieven en woonexperimenten. Vitaliteit van de kernen is belangrijk. De locatie Buitenvaert is als kwalitatieve locatie opgenomen in het KWK.

Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug, gemeente Schagen, 2020

19

Regionaal woonakkoord De Regio Noord-Holland Noord heeft de ambitie om met spoed woningen te bouwen. De ruimte die er voor woningbouw is gegeven was lange tijd beperkt. Voor NHN ligt er een bid bij het ministerie voor 40.000 extra woningen in de regio (BIDBOOK Holland boven Amsterdam, wonen in Noord-Holland Noord) Het Woonakkoord tussen de gemeenten in de Kop en de provincie moet minimaal 5.000 nieuwbouwwoningen opleveren. Dit staat in Regioakkoord De Kop Werkt! Voor de bouwplannen is als eerste nodig het opstellen van duidelijke randvoorwaarden. Deze moeten gaan over mobiliteit, kwaliteit van de woningen, goede locaties en over de snelheid van bouwen en een goede monitoring. Daarnaast wil de Kop ook ruimte bieden voor kleinschalige woningbouw in het landelijk gebied, aan de randen van de kernen onder het motto van ‘lokaal maatwerk, voor de lokale behoefte’. Het woonakkoord maakt deel uit van het op te stellen Kwalitatief Woningbouwprogramma Kop van NH 2020-2030. Dit betreft een voorzetting van een lopend programma en gaat gedetailleerd en dynamisch in op woningbouwprogrammering t.b.v. van ladderonderbouwingen en kwaliteitstoetsen. De regio Noordkop gaat het KWK zo snel mogelijk en eenvoudig mogelijk opstellen tegelijkertijd met het starten van het uitwerken van het woonakkoord. Het KWK en het Woonakkoord zijn een integraal geheel en verwijzen naar elkaar.

Afweging Het laatste Kwalitatief Woningbouwprogramma Kop van Noord-Holland (KWK) voorziet in regionale afspraken welke soort woningen waar, wanneer en in welke woonmilieus gebouwd worden voor de periode tot 2020 en vormt daarmee een verdere kwalitatieve aanvulling van het RAP. De locatie Buitenvaert is opgenomen op de lijst met plannen tot 20204. Er zijn in Schagerbrug op dit moment geen concrete andere plannen in het KWK opgenomen. Voor de periode 2020-2030 wordt gewerkt aan een nieuw KWK, waarin ook de B-velden in Schagerbrug als locatie zijn meegenomen. Beide locaties passen binnen de kwantitatieve en kwalitatieve behoefte, zoals in paragraaf 5.2.1 in de Toets aan de ladder voor duurzame verstedelijking nader is uitgewerkt. In het plan Buitenvaert zullen maximaal 40 woningen worden gerealiseerd. In de regionale afspraken zijn alléén de meest kansrijke locaties meegenomen op basis van een zgn. kernenscan. De kernenscan laat zien in welke kernen nieuwbouw de meeste toekomstwaarde heeft. De kern Schagerbrug scoort hierin de hoogste score. Het Kwalitatief Woningbouwprogramma regio Kop van Noord-Holland (KWK) is daarmee het resultaat van een actuele behoefteraming. Betekenis voor dit project: De gemeenten Den Helder, Hollands Kroon, Schagen en Texel hebben een gezamenlijk belang in de ontwikkeling van de regio. De huisvestingsopgave is daar een belangrijk onderdeel van.

Voorliggend plan past binnen het regionale afsprakenkader. Regionale afstemming is een belangrijk onderwerp in de woningbouwopgave. Indien een plan buiten Bestaand Stedelijk Gebied ligt, dan geldt daarvoor de wettelijke regelgeving en is het plan in beginsel altijd onderwerp van bespreking in regionaal bestuurlijk overleg. De beoogde ontwikkeling is in regionaal verband afgestemd en sluit kwalitatief aan op de doelstellingen uit het RAP. De locatie Buitenvaert is als woningbouwlocatie opgenomen in het KWK voor de periode tot 2020 en wordt overgenomen in het KWK 2020-2030. De aansluiting van het voorliggend plan op de regionale woningbouwambities (toets aan de Ladder voor Duurzame Verstedelijking) is nader uitgewerkt in 5.2.1. 4

Omdat het plan nog niet gebouwd is zal het worden doorgeschoven naar het Kwalitatief Woningbouwprogramma Kop van NH 2020/2030

Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug, gemeente Schagen, 2020

20

3.5

Beleid gemeente Schagen

3.5.1 Reisgids voor ruimtelijke ontwikkelingen In de gemeente Schagen is het ‘oude’ ruimtelijke beleid per 1 januari 2015 komen te vervallen en heeft plaatsgemaakt voor een beleidsdocument: de reisgids voor ruimtelijke ontwikkelingen. Op basis van dit document is de gemeente in staat sneller en beter te besluiten over ontwikkelingen, ruimte voor eigen invulling aan initiatiefnemers te geven, kansen voor samenwerking te benutten en efficiënt van ieders kwaliteiten gebruik te maken. Voor het bouwen van nieuwe woningen geldt dat per initiatief gekeken wordt hoe dit zich verhoudt tot regelgeving vanuit het Rijk, de Provincie, het Regionaal Kwalitatief Woningbouwprogramma (KWK), de Lokale Woonvisie en het jaarprogramma. Het plan Buitenvaert is een bestaand plan. Bestaande plannen zijn initiatieven waar tot 1 januari 2014 al afspraken over zijn gemaakt.

3.5.2 Reisgids voor ruimtelijke kwaliteit De gemeente Schagen hanteert voor haar welstandsbeleid de ‘Reisgids voor ruimtelijke kwaliteit’. Het voorliggende bestemmingsplan richt zich op een nieuwe invulling van het gebied. Het is een functionele en ruimtelijke verandering waarmee nieuwe functies worden toegevoegd en oude worden verwijderd. Volgens de reisgids valt de voorgenomen ontwikkeling daardoor onder de noemer ‘(bijzondere) ontwikkelingen’. Voor bijzondere ontwikkelingen in de gemeente Schagen worden beeldkwaliteitsplannen opgesteld als aanvulling op de reisgids. Voor het voorliggende bestemmingsplan is daarom een beeldkwaliteitsplan opgesteld, dat is opgenomen in bijlage 3. Het beeldkwaliteitsplan Buitenvaert vormt een aanvullend toetsingskader waarop ontwikkelingen in het gebied kunnen worden beoordeeld. De Commissie Ruimtelijke kwaliteit van de gemeente Schagen (voorheen: Welstandscommissie) heeft in 2010 positief geadviseerd over de opzet van het plan en het beeldkwaliteitsplan als beoordelingskader(zie bijlage 1).Sinds 2010 is er aan de kaders van het plan en de intenties van het ruimtelijke kwaliteitsbeleid niets veranderd.

3.5.3 Erfgoednota Zijpe Op 29 mei 2007 heeft de gemeenteraad de erfgoednota ‘Beleidsnota archeologie gemeente Zijpe 2007’ vastgesteld. In de nota zijn beleidsregels opgenomen om archeologische waarden bij ruimtelijke ontwikkelingen, wanneer mogelijk, te behouden. Dit beleid geldt nog steeds voor het plangebied. In bestemmingsplannen moeten (mogelijke) archeologische waarden in het plangebied uitdrukkelijk overwogen worden. Bij het opstellen van bestemmingsplannen moet daarom onderzoek naar (mogelijke) archeologische (en cultuurhistorische) waarden in het plangebied worden uitgevoerd. In de erfgoednota zijn verschillende archeologisch en cultuurhistorisch waardevolle gebieden onderscheiden. In deze gebieden zijn verschillende beleidsregels van toepassing. Op de kaart bij de erfgoednota zijn de verschillende gebieden weergegeven. Een fragment van de kaart ter hoogte van het plangebied Buitenvaert is in afb.6 weergegeven.

afb.6 Fragment van de ‘Kaart Archeologie gebieden Zijpe’ (bron: vml. gemeente Zijpe)

Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug, gemeente Schagen, 2020

21

De zuidoostelijke gronden in het plangebied, geel gekleurd, vallen binnen een zone waarin het archeologisch belang moet worden betrokken wanneer de planomvang groter is dan 100 m2 en dieper dan 35 cm. Voor het noordwestelijke deel van het plangebied geldt dat het archeologisch belang moet worden betrokken wanneer de planomvang groter is dan 2500 m2 en dieper dan 50 cm. Dit gebied is lichtblauw gekleurd. Specifiek onderzoek op de locatie is opgenomen en nader uiteengezet in hoofdstuk 5.6.

3.5.6 Woonvisie Schagen De gemeente Schagen heeft op 28 oktober 2014 een Woonvisie vastgesteld. Deze Woonvisie is opgesteld naar aanleiding van de fusie van de gemeenten Harenkarspel, Schagen en Zijpe. De gemeente ziet voor de periode tot 2030 nog mogelijkheden voor de bouw van 2.390 nieuwe woningen. Voor de periode 2015-2020 betreft dit concreet 1.000 woningen. De ontwikkeling in het plangebied past, zowel kwantitatief als kwalitatief, binnen de beleidsuitgangspunten van de Woonvisie. De woonvisie is vertaald in het regionaal convenant woningbouw regio Kop van Noord-Holland (zie hoofdstuk 3.4.2). In een Woonvisie bepaalt de gemeente, wat ze belangrijk vindt op het gebied van wonen. In het najaar van 2019 is het proces voor actualisatie van de woonvisie van start gegaan. Als onderdeel van het proces zijn verschillende bijeenkomsten georganiseerd waar inwoners, dorpsraden, gemeenteraad, bedrijfsleven en maatschappelijke organisaties konden meedenken en input voor de nieuwe Woonvisie hebben geleverd. Het tekort aan alle woningtypen in Schagerbrug, en het bouwen in de kleine kernen in verband met de leefbaarheid is een belangrijke opbrengt uit de consultatieronde. Daarnaast wordt in de gemeente Schagen ook gewerkt aan het opstellen van de Omgevingsvisie.

De Omgevingsvisie geeft net als de Woonvisie de ambities van de gemeente weer, maar dan voor alle thema’s die een ruimtelijke impact hebben en niet alleen voor het onderwerp wonen. De verwachting is dat de Omgevingsvisie in de eerste helft van 2021 wordt vastgesteld. Omdat de Woonvisie en de Omgevingsvisie niet los van elkaar gezien kunnen worden heeft het college besloten om geen aparte Woonvisie op te stellen, maar de Woonvisie in de Omgevingsvisie te laten landen.

3.5.6 Leidraad Inrichting Openbare Ruimte In de Leidraad inrichting openbare ruimte met de bijhorende bijlagen heeft het college van de gemeente Schagen de civiel- en cultuurtechnische eisen voorgeschreven. Ten aanzien van onderhavig plan zijn specifieke afspraken gemaakt met betrekking tot de inrichting van de openbare ruimte.

3.5.7 Parkeernormen Schagen De gemeente Schagen hanteert gemeentelijke parkeernormen, die zijn vastgelegd in de Nota Parkeernormen 2016. Het bestemmingsplan Parkeren (7 november 2017) bevat een parkeerregeling die gekoppeld is aan de ‘Nota Parkeernormen Schagen 2016’. Hiermee wordt voorkomen dat een bouwplan of functiewijziging leidt tot parkeerproblemen. De parkeernota zelf blijft ongewijzigd, dus inhoudelijk verandert er niets aan de parkeernormen. In het onderhavige plan zijn de parkeernormen in de planregels overgenomen en vastgelegd. De gemeente zal waar nodig nadere eisen stellen met betrekking tot de concrete invulling.

Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug, gemeente Schagen, 2020

22

3.5.8 Duurzaamheid en klimaatadaptatie Naar een meer energieneutrale gemeente De gemeente Schagen geeft uitvoering aan de Energieagenda 2017. De door de raad vastgestelde nota ‘Naar een meer energieneutrale gemeente Schagen 2014- 2018’ vormt de basis voor de uitvoering van de maatregelen. Schagen ondersteunt, faciliteert en initieert projecten, zodat het energieverbruik vermindert en er meer duurzame energie wordt opgewekt. Eén van de speerpunten is meer energie neutrale nieuwbouw. De gemeente begeleid particuliere bouwers in een vroeg stadium van de planontwikkeling, waardoor hogere ambities worden gehaald. Als tegenwoordig een nieuwe woning wordt gebouwd gebeurd dit al bijna energieneutraal (maximaal EPC 0,4) en bij voorkeur met duurzame materialen. De regels hierover zijn de afgelopen jaren aangescherpt en vragen nu om nieuwe bouwconcepten. In 2020 mogen alleen nog energieneutrale of energieopwekkende woningen worden gebouwd (EPC 0). Opdrachtgevers, architecten en aannemers bereiden zich daar nu op voor. Door gemeenten in NoordHolland-Noord en de RUD is een praktische brochure ‘Duurzaam bouwen en wonen in Noord-Holland Noord’ ontwikkeld. Deze brochure, die te vinden is op de website van de RUD (www.rudnhn.nl), geeft (bijna) alle mogelijkheden aan.