08a 2e bestuursrapportage 2021 Gemeente Rucphen

2e bestuursrapportage 2021 van de gemeente Rucphen

2

3

Inhoudsopgave 2e bestuursrapportage 2021 Gemeente Rucphen

Inhoudsopgave 2e bestuursrapportage 2021 Gemeente Rucphen...................................................... 3 1.

Inleiding .................................................................................................................................... 4

2.

Programmabegroting 2021 ........................................................................................................ 5 2.1.

Programma 1: Veiligheid ............................................................................................................ 5

2.2.

Programma 2: Verkeer, vervoer en waterstaat .............................................................................. 5

2.4.

Programma 4: Onderwijs ........................................................................................................... 7

2.5.

Programma 5: Sport, cultuur en recreatie .................................................................................... 8

2.6.

Programma 6: Sociaal domein .................................................................................................... 9

2.7.

Programma 7: Volksgezondheid en milieu .................................................................................. 10

2.8.

Programma 8: Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing ............................. 12

3.

Algemene dekkingsmiddelen ................................................................................................... 15

4.

De Financiële positie ................................................................................................................ 20 4.1

Reserves ................................................................................................................................. 20

4.2

Investeringen .......................................................................................................................... 23

5.

Financiële mutaties .................................................................................................................. 25

6.

Voorstellen .............................................................................................................................. 33

4

1.

Inleiding

Het belangrijkste aspect van de bestuursrapportage is het rapporteren van afwijkingen op basis van de opgenomen taakvelden in de programmabegroting. In de 2e bestuursrapportage verwerken we ook de financiële mutaties vanaf de 1e bestuursrapportage, waardoor een actueel inzicht in de financiële situatie wordt gegeven. Hoofdstuk 2 In dit hoofdstuk brengen wij u op de hoogte van de afwijkingen in realisatie ten opzichte van de programmabegroting 2021 en is er aandacht voor politiek en/of bestuurlijk relevante ontwikkelingen. Hoofdstuk 3 In dit hoofdstuk wordt de algemene uitkering uit het gemeentefonds behandeld. In dit hoofdstuk zijn de gevolgen van de mei- en septembercirculaire 2021 verwerkt. Hoofdstuk 4 en 5 De hoofdstukken 4 en 5 bevatten voorstellen tot aanpassen van respectievelijk kredieten, exploitatiebudgetten en reserves en voorzieningen. Na verwerking van alle mutaties bedraagt het begrotingssaldo 2021 € 1.867.766,00 positief. Ten opzichte van de 1e bestuursrapportage 2021 stijgt het begrotingssaldo met € 1.030.125,00. De financiële consequenties vindt u terug in tabel 1 van hoofdstuk 5.

5

2.

Programmabegroting 2021

2.1.

Programma 1: Veiligheid

1.1 - Crisisbeheersing en brandweer COVID-19 pandemie Met ingang van 1 juli 2021 is afgeschaald van GRIP 4 naar GRIP 0 en is overgegaan naar een waakvlamsituatie waarin met name naar samenwerking in de 3 districten wordt gestreefd. 1.2 - Openbare orde en veiligheid Vanwege COVID-19 en uitdagingen op personeel gebied hebben we een wijziging in de thema’s die wij lokaal hadden geprioriteerd voor 2021 aan moeten brengen. Dit betekent dat we ons in het najaar van 2021 voornamelijk gaan richten op de thema’s: • vitale recreatieparken (als specifiek project binnen het project vitaal buitengebied); • aanpak veelvoorkomende kleine ergernissen; • ondermijning; • data- en informatiegestuurd werken en het op orde brengen van de informatiehuishouding.

2.2.

Programma 2: Verkeer, vervoer en waterstaat

2.1 - Verkeer en vervoer Opstellen Gemeentelijk verkeers- en vervoersplan (GVVP) Voor het opstellen van het GVVP is een projectopdracht opgesteld. Deze projectopdracht is de basis voor de uitvraag voor de inhuur van externe deskundigheid. Op het moment van het opstellen van deze 2e bestuursrapportage was het resultaat van het offertetraject nog niet bekend. Brabants Verkeersveiligheid Label (BVL) en Totally Traffic (TT) Voor de uitvoering is in 2021 subsidie aangevraagd bij de provincie Noord-Brabant. Deze aanvraag is gehonoreerd. Voor de uitvoering van het BVL is € 24.000,00 subsidie beschikbaar gesteld en voor TT € 2.000,00. Aanleg omleiding Rucphen – Sprundel – St. Willebrord De voorbereidingen van de weg om de toekomstige nieuwbouwwijk De Leijkens (het opstellen van het technisch ontwerp en de aanbestedingsstukken) zal dit jaar worden afgerond. Ter plaatse van de aansluiting met de Rucphenseweg zal een ovonde worden aangelegd. Langs de nieuwe weg komt een vrijliggend fietspad. Voordat de aanleg kan starten moeten de grondverwerving en de procedure voor de omgevingsvergunning (activiteit: kap) tijdig afgerond worden. Een deel van de benodigde gronden is al langere tijd in bezit van de gemeente Rucphen. Deze zijn destijds verpacht. In overleg wordt bekeken of de pacht vroegtijdig kan worden beëindigd.

Voor de aanleg van de rotondes aan de Sprundelseweg en de Zundertseweg is bij de provincie Noord-Brabant subsidie aangevraagd. Deze aanvraag is gehonoreerd. Voor de aanleg van de twee rotondes is een subsidie beschikbaar gesteld van € 400.000,00. De rotondes maken onderdeel uit van de Omleiding Rucphen – Sprundel – St. Willebrord. De financiële uitwerking hiervan is opgenomen in paragraaf 4.2. van deze bestuursrapportage. Herinrichting centrum Rucphen De herinrichting van het centrum van Rucphen zal conform planning dit jaar worden afgerond. Voor de bouwvakantie is de Markt gerealiseerd en na de bouwvakantie is begonnen aan de één na laatste fase, de herinrichting van de Rucphense Vaartkant. De financiën staan nog steeds onder druk. Op basis van de huidige gegevens verwachten wij het totale projectbudget met circa € 50.000,00 te overschrijden door diverse bijkomende werkzaamheden. Voorbeelden hiervan zijn onder andere niet voorziene asbestverontreiniging en noodzakelijke aanpassingen aan de weginrichting. Ten behoeve van een gewenste ontwikkeling in het middengebied van Rucphen is het ontwerp enigszins aangepast. Tussen de twee in aanbouw zijnde appartementencomplexen in het centrumgebied komt tegenover de Van Boutershemstraat een derde appartementencomplex met 11 appartementen.

Naast het binnenterrein van de Vlette (het appartementencomplex aan de westzijde van de Markt) zal een openbaar parkeerterrein

6

worden aangelegd. Dit terrein vervangt het eerder geplande parkeerterrein tegenover de Van Boutershemstraat, waarvoor voor de aanleg € 21.000,00 beschikbaar is. Het nieuwe parkeerterrein wordt voor een deel in opdracht van De Kok bouwgroep aangelegd en voor een deel in opdracht van de gemeente Rucphen. De totale kosten van grondverwerving en inrichten van het gemeentelijk deel van het parkeerterrein zijn geraamd op € 132.000,00. De beschikbare middelen (€ 21.000,00) zullen worden ingezet om het gemeentelijk deel van de openbare parkeerplaats aan te leggen. Om het parkeerterrein volledig te kunnen realiseren is derhalve een aanvullend krediet van € 111.000,00 nodig. Hier tegenover staat een bijdrage vanuit het grondbedrijf van € 31.000,00. Per saldo is dus een aanvullend krediet benodigd van € 80.000,00. De financiële uitwerking hiervan, is opgenomen in paragraaf 4.2 van deze 2e bestuursrapportage. Het begeleiden van dit project vergt aanmerkelijk meer capaciteit dan vooraf was voorzien. Met name het werken in een centrumgebied met alle functionaliteiten die daar bij horen, de werkzaamheden van de leidingbeheerders, de lopende bouwprojecten, de ophanden zijnde ontwikkeling in het middengebied, en de noodzaak om kleine aanpassingen te doen, maken het werk zeer complex.

Dit is ten koste gegaan van de voortgang van de voorbereiding van andere projecten zoals de reconstructie van de Nachtegaalstraat – Rucphensestraat , de reconstructie van de Noorderstraat en de reconstructie van de Sint Martinusstraat. Reconstructie Nachtegaalstraat - Rucphensestraat, Noorderstraat en Sint Martinusstraat Volgens het meerjarig investeringsprogramma 2021 - 2024 zou in 2021 worden gestart met de reconstructie van de Nachtegaalstraat. Daarnaast zou aan het einde van 2021 de ontwerpen voor de reconstructie van de Noorderstraat en de Sint Martinusstraat gereed zijn. Op dit moment lopen we echter ½ tot ¾ jaar achter op de planning. Dit heeft voornamelijk te maken met de herinrichting van het centrum van Rucphen, de corona maatregelen en de gewijzigde inzichten ten aanzien van klimaat en duurzaamheid. Daarnaast wordt er veel capaciteit gevraagd voor het toetsen van ruimtelijke plannen. Het streven is om dit jaar het ontwerp voor reconstructie van de Nachtegaalstraat - Rucphensestraat vast te stellen. Op basis hiervan laten we een bestek en bestekstekeningen opstellen, zodat begin 2022 kan worden gestart met de uitvoering. Om de druk op de organisatie te verlichten is binnen de De6 gezocht naar een oplossing.

We hebben de gemeente Roosendaal bereid gevonden een projectleider beschikbaar te stellen om de voorbereiding en uitvoering van de reconstructie van de Noorderstraat en de reconstructie van de Sint Martinusstraat op te pakken. Planmatig onderhoud Het asfalt onderhoudsbestek van 2020 is, zoals bij u bekend, verlaat en voor de zomervakantie 2021 aanbesteed. De uitvoering van het onderhoudsbestek 2020 is gereed. Het onderhoudsbestek van 2021 wordt dit jaar nog uitgevoerd in het vierde kwartaal. De asfaltslijtlagen van het onderhoudsbestek 2021 staan gepland voor het voorjaar 2022 in verband met de technische uitvoerbaarheid. Hiervoor wordt € 20.000,00 gereserveerd voor uitvoering in 2022. De reconstructie van de Van den Wildenbergstraat in Zegge zal in het vierde kwartaal van 2021 plaatsvinden. Het onderhoudsbestek voor 2022 wordt voorbereid. Het onderhoud aan het westelijk deel van de Gebrande Hoefstraat in Rucphen wordt voorbereid zodat deze gelijktijdig met het omleidingstracé (de Leijkens) kan plaatsvinden in 2022. Openbare verlichting Het OV beleidsplan zal in de eerste raadsvergadering 2022 door uw raad worden behandeld. 2.5 – Openbaar vervoer Lijn 312 Op lijn 312 wordt de frequentie tijdens de daluren op weekdagen, zaterdag en zondag verlaagd naar één keer per uur. Dit gaat in vanaf 1 januari 2022. Vanaf 19 juli is de vakantiedienstregeling gereden zonder extra ritten.

Vanaf maandag 6 september rijdt Arriva weer volgens de reguliere dienstregeling.

7

Dorpsbus Ondanks het feit dat de Dorpsbus vanaf maart 2021 weer is gaan rijden, is het gebruik ervan laag. Om het gebruik van de Dorpsbus te vergroten hebben wij de doelgroep groter gemaakt. Inwoners van Schijf en Zegge kunnen nu ook richting Rucphen, St. Willebrord en Sprundel gebruik maken van de Dorpsbus. Met gebruikmaking van flyers en vermeldingen in de KBO-ledenbrief is het gebruik van de Dorpsbus gepromoot. Omdat het gebruik van de Dorpsbus beperkt blijft gaan wij in overleg met de werkgroep om te bezien op welke wijze het gebruik kan worden gestimuleerd. Met Arriva is afgesproken dat het overleg met betrekking tot het verlengen van het pilotproject in 2022 opgepakt gaat worden.

2.4.

Programma 4: Onderwijs

4.1 - Openbaar basisonderwijs Gemeenten krijgen de komende twee schooljaren, van 1 augustus 2021 tot en met 31 juli 2023, circa € 300 miljoen uit het Nationaal Programma Onderwijs door middel van een specifieke uitkering (SPUK). Op basis van voorlopige informatie verwachten we dat deze uitkering voor onze gemeente ongeveer € 200.000,00 tot € 250.000,00 zal zijn. De SPUK wordt beschikbaar gesteld om onderwijsvertragingen in te halen die kinderen opliepen tijdens de coronapandemie. Op 22 juli 2021 heeft het ministerie de mogelijke bestedingsdoelen benoemd. Deze zullen definitief worden vastgelegd in een regeling die na de zomer gepubliceerd zal worden. De maatregelen moeten aansluiten op de behoeften van kinderen in onze gemeente en bij de interventies die scholen al nemen. Daarom zijn we hierover in overleg met schoolbesturen/samenwerkingsverbanden. Daarbij wordt ook regionaal samengewerkt met andere gemeenten. In het najaar zullen we hierbij ook andere (lokale) partners betrekken zoals kinderopvangorganisaties, bibliotheken etc. en verwerken we de opgehaalde informatie naar een concreet plan van aanpak. 4.2 – Onderwijshuisvesting Uw raad heeft op 16 december 2020 een krediet beschikbaar gesteld van € 995.705,00 ter voorfinanciering van de kosten van uitbreiding van het Integraal Kind Centrum (IKC) Vinkenbos.

De voorbereiding voor de uitbreiding is in het voorjaar van 2021 gestart. Het streven is om de uitbreiding in het schooljaar 2022-2023 gereed te hebben. Omdat er nu al een tekort aan lokalen is, wordt er naar gestreefd om twee noodlokalen te realiseren. Met de omgeving en de school wordt bekeken waar deze twee lokalen het best geplaatst kunnen worden. De procedure hiervoor is in de zomerperiode gestart. 4.3 – Onderwijsbeleid en leerlingzaken Leerlingenvervoer De contracten met vervoerders liepen eind van het schooljaar 2020-2021 af. In het voorjaar van 2021 heeft een aanbesteding plaatsgevonden en zijn er nieuwe contracten afgesloten. Duidelijk is dat de aanbesteding tot hogere kosten leidt. De kosten voor de rest van het jaar worden in het najaar van 2021 berekend. Dan is bekend welke leerlingen er in het nieuwe schooljaar gebruik maken van het leerlingenvervoer en welke ritten er gereden worden. De financiële effecten worden opgenomen in de financiële slotwijziging 2021. Voorschoolse educatie Versterking van ouderbetrokkenheid is één van de speerpunten in het plan voorschoolse educatie 2020-2022. Begin maart is met het oog hierop een jeugdprofessional voor 8 uur per week gestart. De jeugdprofessional richt zich op VVE-peuters met een aanvullende zorgvraag en hun ouder(s). De werkafspraken met de peuteropvang en de jeugdgezondheidszorg zijn vastgelegd in een protocol.

Bestrijding voortijdig schoolverlaten De gemeentelijke middelen voor de aanpak voortijdig schoolverlaten worden verstrekt via een jaarlijkse specifieke uitkering (de RMC gelden). Het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCenW) heeft in 2021 een aanvullende specifieke uitkering verstrekt ter compensatie van de negatieve gevolgen van corona. Voor onze gemeente bedraagt deze extra uitkering ruim € 12.500,00. Deze extra middelen worden, binnen de RMC-regio, ingezet voor tijdelijke formatie-uitbreiding (2 fte) van de trajectbegeleiders bij het Regionaal Bureau

8

Leren voor de duur van 1 schooljaar (start augustus/september 2021). De financiële uitwerking hiervan vindt plaats in paragraaf 4.1. van deze bestuursrapportage.

2.5.

Programma 5: Sport, cultuur en recreatie

5.1 - Sportbeleid en activering Inzet buurtsportcoaches De buurtsportcoaches spelen een rol bij het verwezenlijken van de ambities uit de beleidsnota ‘Sport verenigt Rucphen’ en uit het Lokaal Sportakkoord. De buurtsportcoaches worden ingezet vanaf september 2021 en heel 2022. De buurtsportcoaches worden breed in het sociaal domein ingezet. 5.2 – Sportaccommodaties Leisuregebied Binnentuin De Vijfsprong De uitkomst van de aanbesteding van het werk voor het zwembad was dat het beschikbare budget met € 315.000,00 verhoogd moest worden om te kunnen gunnen. Dit is met een brief aan uw raad kenbaar gemaakt. Nu wordt eerst het technisch ontwerp opgesteld en kort daarna start de uitvoering. De planning is dat het nieuwe zwembad per 1 januari 2023 in gebruik kan worden genomen. De voorbereiding van de werkzaamheden aan de openbare ruimte rondom De Vijfsprong (het ontmoetingsplein) zijn afgerond en worden aanbesteed. De planning is dat in het 4e kwartaal 2021 de werkzaamheden zullen aanvangen. Voor de exploitatie van het nieuwe zwembad heeft het college besloten om toe te werken naar een gemeentelijke BV. Hiermee kan maximaal worden ingezet op de maatschappelijke doelen. Daarnaast heeft een gemeentelijke BV waarschijnlijk een gunstige fiscale positie, hetgeen een positief effect heeft op het exploitatieresultaat. Renovatie voetbalvelden De voetbalvelden zijn gerenoveerd.

Hiermee is invulling gegeven aan de werkzaamheden zoals deze genoemd zijn in het sportveldrenovatieplan. De komende maanden wordt in overleg met de voetbalverenigingen een plan van aanpak opgesteld om de nog resterende werkzaamheden, zoals genoemd in het sportveldrenovatieplan, uit te voeren. Hiermee wordt voor wat betreft de voetbalverenigingen het sportveldrenovatieplan afgerond. 5.7 - Openbaar groen en (openlucht) recreatie Baggeren Voor het baggeren van sloten is een voorziening gevormd waaruit om de 10 jaar het baggeren wordt betaald. In 2021 is de uitvoering van baggeren sloten gepland. Omdat het gezien de werkdruk niet lukt om de voorbereiding tijdig op te pakken, wordt de uitvoering doorgeschoven. Tevens wordt samenwerking gezocht met waterschap Brabantse Delta. Eventuele urgente knelpunten zullen incidenteel opgepakt worden. Groenbeheer Het meer dan groeizame weer van de afgelopen periode heeft ervoor gezorgd dat het onkruid sterk groeide. De snelheid waarmee het groeide heeft in bepaalde gebieden een achterstand in het voorgenomen onderhoud opgeleverd. Een goed groenbeheer is het fundament voor een betere kwaliteit buiten. Om de achterstand weg te werken hanteren we een prioritering. De hoogste prioriteit hebben de centrumgebieden van de kernen.

In deze centrumgebieden worden, bij wijze van pilot, de beheertaken in het openbaar groen uitgevoerd door een groenaannemer met ondersteuning van het WVS. Ondanks het meer dan groeizame weer is het beeld in de centrumgebieden op het afgesproken beeldkwaliteitsniveau B gebleven. Daarna volgen de doorgaande wegen en aanliggende wijken. Op deze manier wordt het snelste resultaat bereikt voor onze inwoners en bezoekers. Daarnaast wordt op basis van meldingen ook gericht ingegrepen om de ergste overlast van onkruid te verhelpen. Het betreft hierbij situaties waarbij de bereikbaarheid of verkeersveiligheid in het geding zijn. We streven er naar om, in deze groeizame periode, met deze aanpak het openbaar groen binnen onze gemeente op een aanvaardbaar niveau terug te brengen en te houden.

9

2.6.

Programma 6: Sociaal domein

6.1 - Samenkracht en burgerparticipatie Deeltaxi Vanwege de aanhoudende gevolgen van de Coronacrisis op het vervoer vallen de kosten voor de deeltaxi hoogstwaarschijnlijk lager uit dan begroot. Bij de financiële slotwijziging 2021 wordt de raming definitief aangepast. Indicatievrije dagbesteding Volgens de planning zouden de voorbereidingen voor dit project starten in de 1e helft van 2021. Vanwege de op dat moment nog steeds geldende maatregelen in het kader van de Coronacrisis is besloten om dit op te schuiven. In de 2e helft van 2021 wordt gestart met de voorbereidingen waarna in 2022 gestart kan worden met de uitvoering. De precieze startdatum is uiteraard ook afhankelijk van de ontwikkelingen rondom het Coronavirus. 6.2 – Wijkteams Cliëntondersteuning Wij hebben ingestemd met het verlengen van het contract voor de onafhankelijke cliëntondersteuning met MEE West-Brabant. Zij blijven dit onder dezelfde contractvoorwaarden voor onze gemeente uitvoeren in 2022. 6.3 – Inkomensregelingen Ontwikkeling uitkeringsbestand In plaats van een stijging is over de eerste helft van dit jaar juist een lichte daling van het aantal uitkeringen te zien (-2,1%). Het is echter nog te vroeg om hier al conclusies aan te kunnen verbinden. Het blijft namelijk onzeker wat de impact zal zijn van het stopzetten van de (landelijke) steunmaatregelen in het kader van de coronacrisis.

Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten (TONK) Het kabinet heeft besloten om de TONK-regeling te verlengen tot 1 oktober 2021, waardoor het aanvragen van de TONK ook nog over de periode juli tot en met september 2021 mogelijk is. Er is sprake van een relatief laag gebruik van de regeling. Dit is een landelijke trend. Daarom heeft het rijk besloten om de middelen die beschikbaar zijn gesteld voor de eerste twee kwartalen van 2021 ook in te zetten voor de verlenging van de regeling. Mocht na de verlenging van de TONK nog steeds een onderschrijding te zien zijn, dan is in De6 verband besloten de middelen te reserveren voor deze doelgroep. Naar verwachting zullen op het moment dat de steunmaatregelen van het rijk stoppen de hulpvragen toenemen. Het Werkplein voert de regeling uit. De middelen zijn aan het Werkplein bevoorschot. Nota integraal armoede- en schuldenbeleid De6 In de regio is de nota integraal armoede- en schuldenbeleid De6 vastgesteld. De punten die momenteel worden uitgewerkt zijn: • het vormen van een integrale aanpak binnen het sociaal domein, waarmee uitvoering gegeven wordt aan één integraal plan van aanpak bij multiproblematiek; • tegengaan van het non-gebruik middels het invoeren van de regelingencheck in de toegang; •

verder uitvoering geven aan de aanpak Vroeg erop Af.

Financiële zorg Een van de projecten in het kader van de doorontwikkeling sociaal domein is het inrichten van financiële zorg binnen de gemeente. Ons college heeft in het kader hiervan op 30 maart besloten om de uitvoering van de schuldhulpverlening te optimaliseren en toe te voegen aan de lokale toegang. De bedoeling is om dit te realiseren per 1 januari 2022.

10

6.5 – Arbeidsparticipatie Wet inburgering De invoering van de nieuwe Wet inburgering is definitief vastgesteld op 1 januari 2022. In december 2020 hebben de De6 gemeenten besloten om de uitvoering van deze wet te beleggen bij het Werkplein Hart van West-Brabant. Per 1 september wordt de nieuwe Wet inburgering vervroegd uitgevoerd om ervaring op te doen en zo het proces van inburgering beter te laten verlopen. 6.71 - Maatwerkdienstverlening 18+ Aanbesteding huishoudelijke ondersteuning en begeleiding De aanbestedingen voor huishoudelijke ondersteuning en begeleiding stonden gepland om te starten in 2021 waarna we in 2022 nieuwe contracten zouden hebben. Besloten is om de aanbestedingen uit te stellen omdat we de voorbereiding op de nieuwe contracten zeer zorgvuldig willen doorlopen en voldoende tijd willen nemen voor de implementatie. Mede door corona is hier de afgelopen periode onvoldoende ruimte voor geweest. We willen het contract begeleiding in laten gaan op 1 januari 2023 en het contract huishoudelijke ondersteuning op 1 oktober 2022. Huishoudelijke ondersteuning Bij de doorrekening van de tarieven huishoudelijke ondersteuning per 2022 is gebleken dat we ook te maken hebben met een volumestijging. Deze volumestijging is ook van invloed op de budgetten in 2021. De financiële uitwerking hiervan, is opgenomen in hoofdstuk 5, onderdeel 18, van deze 2 e bestuursrapportage.

6.72 - Maatwerkdienstverlening 18Actualisatie budgetten (niet vrij-toegankelijke) jeugdzorg 2021 Gedurende het begrotingsjaar wordt het verloop van de budgetten voor jeugdzorg geprognosticeerd. Hierbij worden de lopende verplichtingen uit toegekende zorgarrangementen inzichtelijk gemaakt. Daarnaast maken we een inschatting van de nog te verwachten toekenningen. Op basis van de laatste prognose (d.d. 1 juli 2021) worden tekorten verwacht op de budgetten voor niet vrij-toegankelijke jeugdzorg (Zorg in natura (ZIN)), Landelijk transitiearrangement (LTA), Jeugdbescherming en –reclassering en het Persoonsgebonden budget (PGB). In de meicirculaire 2021 is een incidentele compensatie van € 493 miljoen toegevoegd aan het gemeentefonds voor extra kosten jeugdhulp. Dit is beschreven in hoofdstuk 3 van deze 2e bestuursrapportage 2021. Van deze € 493 miljoen ontvangt Rucphen een bedrag van € 490.000,00, die als stelpost in de begroting 2021 is opgenomen. Van het geprognosticeerde tekort van € 956.236,00 willen we nu volstaan met € 405.000,00 in totaliteit toe te voegen aan de budgetten ten laste van de hierboven genoemde stelpost. In de voorbereiding op de financiële slotwijziging voor de raad van december 2021 zullen we de prognose opnieuw uitvoeren en waar nodig een nieuw voorstel voorbereiden m.b.t. het budget.

6.81 - Geëscaleerde zorg 18+ Pilot Wijk GGZ (Geestelijke gezondheidszorg) In de gemeente Rucphen starten we met een pilot Wijk GGZ-er. Deze Wijk GGZ-er heeft kennis en ervaring met mensen met psychiatrische problematiek, krijgt de ruimte om aan te sluiten daar waar men te maken heeft met gedrag of vragen over mensen met psychiatrische problematiek die in de gemeente wonen. Deze kijkt mee, gaat mee en als het nodig is kan geschakeld worden naar gespecialiseerde zorg. De pilot gaat lopen tot einde 2022 waarna er een evaluatie zal plaatsvinden. De financiële uitwerking hiervan, is opgenomen in hoofdstuk 5, pagina 35, van deze 2e bestuursrapportage.

2.7.

Programma 7: Volksgezondheid en milieu

7.2 – Riolering Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP): De uitvoering van investeringen wordt integraal opgepakt en gecombineerd met reconstructies van de openbare ruimte, zodat kosteneffectief ‘werk-met-werk’ gemaakt kan worden. De planning van de integrale projecten is dus bepalend voor de daadwerkelijke aanwending van de investeringsbudgetten. Eind 2021 zal er investeringsbudget resteren omdat het integraal project ‘reconstructie Nachtegaalstraat’ vertraging oploopt. Overheveling van het resterend budget vindt naar 2022 plaats.

11

Klimaatadaptatie De verschillende stresstesten en gesprekken (risicodialogen) die gevoerd zijn, hebben voor input voor een uitvoeringsagenda gezorgd. De lokale klimaatadaptatie uitvoeringsagenda wordt opgesteld en aangevuld met de laatste bevindingen vanuit de Systeemanalyse Stedelijk Water (SSW+) en zal in 2022 ter vaststelling aangeboden worden aan uw gemeenteraad. Daarnaast vindt binnen Water- en Klimaatkring de Baronie afstemming plaats over het tot stand komen van de regionale uitvoeringsagenda. Veel klimaatthema’s vragen om een gezamenlijke aanpak welke in regionaal verband worden opgepakt. Dit vraagt om afstemming tussen de regionale en lokale uitvoeringsagenda. 7.3 – Afval Afval (Attero) Vernietigingsprocedure De stand van zaken van de vernietigingsprocedure met betrekking tot de vonnissen van het Scheidsgerecht over de arbitrage tegen Attero vanwege de minderleveringen van brandbaar (huishoudelijk) restafval in 2015, 2016 en 2017 is als volgt. Het Scheidsgerecht had de vorderingen van Attero met betrekking tot de hoofdsommen toegewezen. Het Hof in Den Haag heeft in de vernietigingsprocedure op 29 juni jl. de arbitrale vonnissen uit de hiervoor genoemde arbitrage vernietigd.

Nu de uitspraak in de vernietigingsprocedure in ons voordeel is uitgevallen dient Attero de juridische kosten van Arbitrage II aan de Vereniging voor Contractanten (VvC) te vergoeden/terug te betalen. Voorgesteld is deze vergoeding/terugbetaling door Attero af te wachten en de VvC daarna te verzoeken deze naar rato van inwonersaantal terug te laten betalen aan de gewesten. In het kader van de proceskosten heeft de VvC eind 2020 de bijdrage voor het totale voormalige Gemeentelijk Samenwerkingsverband Westelijk Noord-Brabant (GSV) in rekening gebracht (€ 60.945,00) bij de gewesten die van Attero een naheffing hadden ontvangen. Milieustraat Vosdonk Etten-Leur Middels de brief van 1 september 2021 is uw raad geïnformeerd over de evaluatie “Samenwerking milieustraat Vosdonk in Etten-Leur”. Geconcludeerd wordt dat de samenwerking een positief resultaat heeft opgeleverd. Onze inwoners hebben in 2020 per inwoner 13,3 kg minder grof restafval aangeboden vergeleken met 2019. Per inwoner staat de teller op 23,7 kg. Vanwege de coronacrisis is er wel 6% meer grof huishoudelijk afval op de gratis route aangeboden. Dit is in de lijn met het landelijk gemiddelde. Dit alles heeft geleid tot een bijbetaling voor onze gemeente van € 18.823,00 over 2020. Naar aanleiding van de gegevens van 2020 is het maandelijks voorschot verhoogd met € 2.800,00.

Deze verhoging kon niet meer worden meegenomen in de afvalstoffenheffing, waardoor voor 2021 een tekort ontstaat van € 17.000,00. In totaal is de milieustraat in 2020 17.274 keer door onze inwoners bezocht. De gratis route is 9.062 bezocht en de betaalroute 8.212 keer. Er zijn 3.855 extra tikken gekocht. Een deel van de kosten van deze extra tikken, groot € 42.000,00, is niet geïnd. Bij de ingebruikname van de milieustraat Vosdonk te Etten-Leur is huis-aan-huis een flyer verspreid. Omdat deze flyer met betrekking tot het onderwerp ‘kosten betaalroute’ tweeërlei uitlegbaar was, is hierop een eenduidige uitleg in de Rucphense Bode gepubliceerd. Tegen de aanslag gemeentelijke belastingen zijn bezwaarschriften ingekomen. Omdat de eenduidige uitleg niet huis-aan-huis is verspreid, is op advies van de Belastingsamenwerking West-Brabant besloten de bezwaarschriften gegrond te verklaren en de extra bezoeken aan de betaalroute in de milieustraat niet in rekening te brengen. Het aantal bezoekers aan de milieustraat Vosdonk tot september 2021 bedroeg 12.322. 5.893 Bezoekers hebben gebruik gemaakt van de betaalroute. Dit is ca. 2% meer dan vorig jaar in dezelfde periode.

12

7.4 – Milieubeheer Transitievisie Warmte Het streven van het Rijk is dat Nederland in 2050 aardgasloos is. Daarom moeten gemeenten voor 31 december 2021 een Transitievisie Warmte (TvW) vaststellen. Een ingenieursadviesbureau ondersteunt ons in het opstellen van deze visie. Onze inwoners zijn betrokken door middel van een enquête en digitale bewonersavonden. Daarnaast zijn voor andere belangrijke stakeholders 3 transitietafels georganiseerd. De resultaten worden meegenomen in de op te stellen Transitievisie Warmte. Ten behoeve van de besluitvorming op 15 december 2021 zal voor de raad op 23 november 2021 een eindpresentatie worden verzorgd over de definitieve Transitievisie Warmte. Regeling Reductie Energieverbruik (RRE) De belangrijkste voorwaarde voor de specifieke uitkering RRE was dat de activiteiten waarvoor de uitkering werd aangevraagd, bijdroegen aan de beoogde CO2-reductie. Door de uitgevoerde activiteiten heeft de reductie van energieverbruik bij woningen plaatsgevonden en is de beoogde reductie van de CO2-uitstoot behaald. Daarbij gaat het om woningen die particulier eigendom zijn en die niet bedoeld zijn voor verhuur. Er was nog ca. € 24.000,00 over van het uitkeringsbedrag. Dit hoefde niet terugbetaald te worden, maar mocht worden ingezet voor aanvullende acties. De acties Collectieve aankoop zonnepanelen en Collectieve Isolatie zijn nogmaals georganiseerd.

Deze lopen tot 31 december 2021. Regeling reductie energiegebruik woningen (RREW) In het kader van de RREW hebben wij van het Rijk een specifieke uitkering ontvangen van € 112.032,00. Het uitkeringsbedrag moet worden ingezet voor de acties die op basis van deze RREW-regeling door onze gemeente worden georganiseerd. Vanwege de aanvullende acties RRE starten we met het uitvoeringsprogramma RREW op 1 januari 2022. Dit geldt niet voor RREW-actie nr. 5. Het opleiden en inzetten van energiecoaches is al gestart in oktober 2021. De volgende RREW-acties worden uitgevoerd: - uitreiken cadeaubonnen voor huurders en particuliere woningeigenaren; - buurtactie energiezuinig Wonen; - collectieve acties isolerend glas en hybride warmtepompen; - maatwerkadviezen voor particuliere woningeigenaren; - opleiden en inzetten energiecoaches voor huurders en particuliere woningeigenaren; - webinars en informatiepakketten voor huurders; De acties moeten vóór 31 juli 2022 worden uitgevoerd.

2.8.

Programma 8: Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing

8.1 - Ruimtelijke ordening Actualisatie van bestemmingsplannen Tegen het bestemmingsplan Buitengebied Rucphen 2020 zijn 10 beroepen ingesteld. Inmiddels is het verzoek voor het indienen van een verweerschrift van de Raad van State ontvangen. Gelet op de inhoud van de beroepen is externe ondersteuning ingeschakeld. De kosten hiervan zijn niet voorzien. Waar mogelijk worden deze gedekt uit de post ‘ruimtelijk beleid’. In uw raadsvergadering van april 2021 is het bestemmingsplan Kom Zegge vastgesteld. Tegen dit bestemmingsplan is één beroep ingesteld. Het bestemmingsplan Kom St. Willebrord is in procedure gebracht. Vanwege de prioritering van de ruimtelijke initiatieven is gekeken naar de actualisatie van de bestemmingsplannen. De actualisatie van het gehele bedrijventerrein Nijverhei is uitgesteld zodat eerst prioriteit gegeven kan worden aan de uitbreiding bij de Struikhei en de aanpassing van de kantorenstrook. De actualisaties van de bestemmingsplannen Kom Rucphen en Kom Schijf worden uitgesteld. Dit vanwege de vele ruimtelijke initiatieven die er momenteel behandeld worden. Van het uitstel van de actualisaties hebben inwoners en ondernemers geen last, omdat het altijd mogelijk is om via een apart bestemmingsplan of aparte vergunningaanvraag, medewerking te verlenen aan initiatieven.

13

Omgevingswet Inmiddels is duidelijk geworden dat de Omgevingswet is uitgesteld naar 1 juli 2022. Helaas blijft het onzeker of deze datum wel gehaald wordt. Voor de omgevingsvisie is een opiniërende avond georganiseerd. De input hiervan, met de inbreng van inwoners, ondernemers en stakeholders, wordt meegenomen in de op te stellen ontwerp-omgevingsvisie. Vaststelling van de omgevingsvisie is voorzien in het eerste kwartaal 2022. Inmiddels is voor het Digitaal Stelsel de benodigde software aangeschaft. Deze wordt op dit moment geïmplementeerd. De komende periode staat in het teken van het goed inregelen, oefenen en aanpassen van werkprocessen. Kwaliteitsverbetering landschap In het kader van de overeenkomst ruimte voor ruimte met de provincie Noord-Brabant ontvangt de gemeente Rucphen middelen bij verkoop van ruimte voor ruimte titels. De ontvangen middelen kunnen ingezet worden voor verbetering van de kwaliteit en leefbaarheid van het buitengebied. Hierover bent u op 23 juni 2021 schriftelijk geïnformeerd. Voor de woningbouwprojecten Pierestraat en Zoeksestraat zijn met de Ruimte voor Ruimte Ontwikkelmaatschappij overeenkomsten afgesloten. Daarin zijn onder andere afspraken gemaakt over de kwaliteitsverbetering van het landschap en de te ontvangen bedragen van de Provincie. Voor het project Pierestraat ontvangt de gemeente in totaal € 420.000,00 van de provincie.

Met Ruimte voor Ruimte is afgesproken dat een bedrag van € 100.000,00 aan Ruimte voor Ruimte betaald wordt voor kwaliteitsverbetering. Er resteert dan € 320.000,00 die ten gunste komt van de reserve ‘Verbetering kwaliteit en leefbaarheid landelijk gebied’. Voor het project Zoeksestraat ontvangt de gemeente in totaal € 250.000,00. Met Ruimte voor Ruimte is afgesproken dat een bedrag van € 150.000,00 betaald wordt voor de kwaliteitsverbetering. Aanvullend wordt voorgesteld om maximaal € 50.000,00 beschikbaar te stellen voor de optimalisering van de Zoeksestraat zodat vanuit Schijf een betere overgang ontstaat naar het buitengebied. De hoogte van de bijdrage voor de optimalisering van de Zoeksestraat wordt bepaald aan de hand van de werkelijke kosten. Er resteert dus minimaal € 50.000,00 die ten gunste komt van de reserve ‘Verbetering kwaliteit en leefbaarheid landelijk gebied’. 8.2 - Grondexploitatie (niet-bedrijventerreinen) Hofstede De ontwikkeling van Hofstede fase I is in volle gang. Voor fase II wordt het plan op dit moment verder uitgewerkt. Ontwikkelbudget grondbedrijf In het grondbedrijf is een jaarlijks ontwikkelbudget van € 75.000,00 beschikbaar gesteld. Uit dit budget kunnen haalbaarheidsonderzoeken (zoals stedenbouwkundige verkenningen en taxaties), maar ook voorbereidingskosten voor een bestemmingsplan worden gefinancierd.

Op dit moment zijn er twee ontwikkelingen te melden: Riolering Bernhardstraat-Gebrande Hoefstraat Vanwege de aanleg van de omleidingsweg tussen de Bernhardstraat en de Gebrande Hoefstraat in Rucphen is het wenselijk om de persleiding door te trekken die eerder bij de Bernhardstraat is aangelegd. Het is technisch en financieel gunstig beide werken te combineren. Om die reden wordt uw raad voorgesteld om € 40.000,00 (kosten voor het ontwerp en de aanleg van de riolering) beschikbaar te stellen. Vanwege de toekomstige inzet voor de Binnentuin of woningbouwontwikkeling is sprake van een strategische aanleg welke ten laste gebracht kan worden van het ontwikkelbudget. Centrumplan Rucphen De laatste stappen in het centrumplan Rucphen worden gezet. Voor het middengebied (het deel tussen de Vlette en de Vaartkant (voorheen De Vaart) wordt een bestemmingsplan voorbereid voor de realisatie van een appartementengebouw. De voorbereidingskosten (onderzoeken, bestemmingsplan) worden ten laste gebracht van het ontwikkelbudget.

14

8.3 - Wonen en bouwen Uitvoering woonvisie Voor het jaar 2021 staan twee punten in de begroting opgenomen: • Onderzoek naar short stay huisvestingsvoorzieningen op of bij het bedrijventerrein voor arbeidsmigranten/ buitenlandse werknemers; • Meer starters faciliteren met een starterslening door het verhogen van het plafond. Op de Ontwikkeldag van 9 juli 2021 is namens het college het Afsprakenkader Arbeidsmigranten West-Brabant ondertekend. Dit afsprakenkader zal als onderlegger gebruikt worden voor het aanvullen van het gemeentelijke beleid huisvesting Arbeidsmigranten. Het onderzoek naar short stay huisvestingsvoorzieningen is nog niet afgerond. Dit onderzoek en de actualisering van het beleid huisvesting arbeidsmigranten wordt naar verwachting in het eerste kwartaal van 2022 uitgevoerd. In de raadsvergadering van juni is het budget van de startersleningen verruimd. Hierdoor is het weer mogelijk om startersleningen te verstrekken. In de huisvestingsverordening zijn regels opgenomen over voorrang bij de toewijzing van een sociale huurwoning als er sprake is van maatschappelijke gebondenheid. Woningzoekenden kunnen sinds februari gebruik maken van die mogelijkheid. De voortgang van de huisvestingsverordening wordt via de bestuursrapportages en jaarrekening aan uw raad gerapporteerd.

In deze bestuursrapportage wordt voor het eerst een overzicht gegeven van de resultaten over de maanden februari – juli 2021. Tussen 1 februari en 31 juni zijn er 12 woningen aangeboden op basis van de huisvestingsverordening. Sinds 1 februari hebben 32 woningzoekenden, die voldoen aan de vereisten van de huisvestingsverordening, zich bij Thuisvester aangemeld. Van de 12 aangeboden woningen zijn 8 woningen toegewezen op basis van de voorrangsregels van de huisvestingsverordening. Op 4 aangeboden woningen heeft niemand met sociale binding en passend inkomen gereageerd. Deze woningen zijn vervolgens op de reguliere wijze toebedeeld. Woningbouw in Schijf en Zegge In augustus is het beroep tegen het bestemmingsplan ‘De Berg’ in Schijf bij de Raad van State behandeld. Het is nu wachten op de uitspraak zodat er duidelijkheid komt. In Schijf worden verder de voorbereidingen getroffen voor de realisatie van het project van Ruimte voor Ruimte aan de Zoeksestraat. Voor Zegge zijn de bestemmingsplannen voor vier seniorenwoningen aan de Hoefstraat en tien gezinswoningen aan de Lage Zegstraat in april 2021 vastgesteld. Tegen het bestemmingsplan aan de Lage Zegstraat is beroep ingesteld. De realisatie van woningen is daardoor vertraagd. Het plan voor vier woningen aan de Hoefstraat is onherroepelijk. Dorpsontwikkeling In Rucphen is het hoogste punt voor de ‘De Vlette’ bereikt.

De herinrichting van het centrumgebied is in een volgende fase aangekomen. Het laatste project dat is opgepakt is het middengebied. Zoals gezegd wordt hier een nieuw bestemmingsplan voorbereid. Voor de locatie ‘Onder de molen’ in Sprundel is een plan ontvangen voor de realisatie van (zorg)appartementen. Dit plan wordt momenteel beoordeeld waarna het verder in procedure gebracht kan worden. Aan de Vijverstraat te St. Willebrord is een perceel beschikbaar voor zakelijke, maatschappelijke en/of commerciële dienstverlening met daarboven appartementen, waarbij rekening is gehouden met een verwachte verkoopopbrengst. In de slotwijziging 2021 zullen wij de mogelijke financiële consequenties meenemen. Ruimtelijke ontwikkelingen Uw raad heeft extra middelen beschikbaar gesteld voor de toegenomen omvang van het aantal initiatieven en verzoeken, die vragen om afwijking of wijziging van het bestemmingsplan. De toegenomen omvang maakt prioritering van de werkvoorraad noodzakelijk. Hierover bent u per raadsinformatiebrief op de hoogte gebracht. Dat betekent dat verzoeken die nieuw binnenkomen worden geprioriteerd aan de hand van wegingsfactoren, zoals sociale en/of economische impact, urgentie en ontvangstdatum. Verzoeken die reeds zijn ingediend zullen met voorrang worden opgepakt.

Door deze werkwijze zullen inwoners en projectontwikkelaars die nieuwe verzoeken indienen, rekening moeten houden met langere behandeltermijnen. Om deze veranderde werkwijze onder de aandacht te brengen is er een communicatiestrategie uitgewerkt. De afgelopen periode zijn en in komende periode zullen alle belanghebbenden hierover worden geïnformeerd. Vanaf september is er op basis van de beschikbaar gestelde middelen extra capaciteit ingehuurd.

15

3.

Algemene dekkingsmiddelen

Gemeentefonds (algemene uitkering) In deze bestuursrapportage worden zowel de financiële consequenties voor het uitkeringsjaar 2021 van de meicirculaire 2021 en van de septembercirculaire 2021 verwerkt en toegelicht. De structurele effecten van de meicirculaire 2021 zijn reeds verwerkt in de kadernota 2022 en de structurele effecten van de septembercirculaire 2021 worden opgenomen in de begroting 2022. Voor 2021 is de ontwikkeling van de algemene uitkering voor de gemeente Rucphen per saldo positief. Hieronder wordt afzonderlijk voor de meicirculaire en septembercirculaire de mutatie beschreven. A.

Meicirculaire 2021

Aan de hand van de meicirculaire 2021 van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties is de algemene uitkering voor het dienstjaar 2021 berekend. Ten opzichte van de raming die in de eerste bestuursrapportage 2021 tot stand is gekomen op basis van de decembercirculaire 2020, valt het bedrag voor de algemene uitkering 2021 € 1.090.021,00 hoger uit. De totale verwachte inkomst voor de algemene uitkering 2021 wordt daarmee geraamd op € 32.473.107,00. Na het uitbreken van de coronacrisis is in overleg met de VNG en het IPO besloten om het accres voor de jaren 2020 en 2021 vast te zetten op de standen uit de meicirculaire 2020. De accrestranches voor die jaren wijzigen om die reden niet. Toch vindt er een forse stijging plaats van de algemene uitkering 2021. De stijging wordt met name veroorzaakt door de incidentele compensatie jeugdzorg 2021, de afrekening van het BTWcompensatiefonds 2020 en de ontwikkeling van de uitkeringsbasis door actualisatie van de raming van de volumina van de verdeelmaatstaven. Incidentele compensatie jeugdzorg 2021 Het Rijk en de VNG zijn in het voorjaar een incidentele compensatie 2021 voor de extra kosten jeugdhulp overeengekomen van € 493 miljoen via het gemeentefonds en € 120 miljoen via specifieke uitkeringen.

Van de € 493 miljoen via het gemeentefonds is in deze circulaire € 438 miljoen verwerkt, de rest is voor de VNG voor regionale coördinatie en landelijke informatievoorziening, hetgeen wordt verwerkt in de septembercirculaire 2021. De compensatie via het gemeentefonds komt bovenop de € 300 miljoen die al gegeven is. Voor Rucphen gaat het om de volgende bedragen: • Aanpak problematiek jeugdzorg: Wachttijd specialistische jeugdzorg ➔ € 225.000,00 • Aanpak problematiek jeugdzorg: verdringing + lichte jeugdzorgproblematiek ➔ € 257.000,00 • Aanpak problematiek jeugdzorg: POH jeugd GGZ ➔ € 11.000,00 Deze middelen worden als stelpost opgenomen in de begroting 2021. In hoofdstuk 5 van deze 2e bestuursrapportage is de financiële mutatie verwerkt met betrekking tot “actualisatie budgetten (niet vrij-toegankelijke) jeugdzorg 2021”. N.a.v. deze mutatie wordt een bedrag van € 405.000,00 uit de stelpost gehaald en inzet voor de niet vrij toegankelijke jeugdzorg 2021. BTW Compensatiefonds 2020 Onderdeel van de algemene uitkering is de stelpost ruimte plafond BTW-compensatiefonds. Door de Provincie Noord-Brabant is aangegeven dat het is toegestaan een stelpost hiervoor op te nemen. In de Programmabegroting 2021 hebben wij hier geen gebruik van gemaakt. In de meicirculaire 2021 is de afrekening van het BTW-Compensatiefonds 2020 verwerkt.

Doordat gemeenten minder hebben gedeclareerd bij het BCF dan vooraf gedacht (septembercirculaire 2020), is de ruimte onder het plafond groter geworden. Dit voordeel is verdisconteerd in de berekening van de algemene uitkering 2021. Doordat de afrekening o.b.v. de meicirculaire 2021 voordelig is, kan ervoor gekozen worden bij de begroting 2022 een structurele stelpost op te nemen die aansluit bij de werkelijke afrekening 2020. Deze komt neer op een bedrag van € 221.000,00. Door de provinciaal toezichthouders is aangegeven dit advies (aansluiting maken met de afrekening 2020) als richtlijn te gebruiken bij het beoordelen van de begrotingen. Ook geven ze aan voorzichtig te zijn met inzet van deze dekkingsmiddelen. Uitkering voorgaande jaren In 2021 is met betrekking tot de algemene uitkering over 2020 nog een totaalbedrag van € 51.800,00 ontvangen van het Ministerie. Deze ontvangst wordt met name veroorzaakt door definitieve vaststelling van diverse maatstaven binnen de algemene uitkering. Daarnaast heeft voor het jaar 2019 een correctie

16

plaatsgevonden met betrekking tot de maatstaf leerlingen Voortgezet Onderwijs. Bij deze maatstaf waren onjuiste aantallen opgenomen in de specificaties van het Ministerie in verband met foutieve gegevens bij het DUO. Inmiddels zijn de juiste aantallen toegepast en hebben we een bedrag van € 95.594,00 mogen ontvangen over het jaar 2019. Over het jaar 2018 hebben we een bedrag terug moeten betalen van € 441,00. Decentralisatie-uitkering maatschappelijke begeleiding Conform artikel 18 van de vigerende Wet inburgering voorziet het college in de maatschappelijke begeleiding van inburgeringsplichtige asielmigranten en hun gezinsleden. Op basis van de meicirculaire 2021 ontvangt de gemeente Rucphen hiervoor in 2021 een bedrag van € 30.810,00. Dit bedrag wordt gestort in de reserve maatschappelijke begeleiding. Decentralisatie-uitkering heroriëntatie zelfstandigen Bij de aankondiging van het tweede Coronasteun- en herstelpakket is aangegeven dat gemeenten vanaf 1 januari 2021 ondersteuning bieden aan zelfstandig ondernemers die zich willen heroriënteren. Dit kan grotendeels vanuit de extra impulsen en extra budgetten voor crisisdienstverlening worden betaald. Voor aanvullend maatwerk voor zelfstandig ondernemers is in 2021 incidenteel een bedrag van € 6,39 miljoen aan het gemeentefonds toegevoegd. Het bedrag wordt over alle gemeenten verdeeld.

De verdeelsleutel is identiek aan die wordt gebruikt voor de Tozo-voorschotten, namelijk naar rato van het aantal zelfstandig ondernemers in de gemeente. Een bedrag van € 0,11 miljoen is toegevoegd aan het BTW-compensatiefonds. Voor Rucphen betreft het een bedrag van € 10.880,00. Omdat deze decentralisatie-uitkering onderdeel uitmaakt van het 5e Corona steunpakket, wordt dit bedrag gestort in risicoreserve Coronacrisis. Integratie-uitkering raadsledenvergoeding kleine gemeenten In de decembercirculaire 2018 zijn gemeenten geïnformeerd over de structurele verhoging van de raadsledenvergoeding in gemeenten tot 24.000 inwoners. De fondsbeheerders hebben ervoor gekozen om de middelen toe te kennen via een integratie-uitkering. Het benodigde bedrag van € 9,76 miljoen is vanaf 2019 onttrokken aan de algemene uitkering via een verlaging van de uitkeringsfactor. Op basis van de Meicirculaire 2021 is de integratie-uitkering geactualiseerd. Dit heeft tot gevolg dat de uitkering vanaf 2021 met € 0,30 miljoen toeneemt naar in totaal € 10,07 miljoen. De actualisatie komt voort uit enerzijds een afname van het aantal gemeenten dat recht heeft op de uitkering: vanwege herindelingen en/of bevolkingsgroei is een aantal gemeenten in inwoneraantal gegroeid naar meer dan 24.000 inwoners.

Anderzijds diende het toegenomen verschil tussen de hoogte van de oude raadsledenvergoeding en de nieuwe vergoeding gecompenseerd te worden vanwege de jaarlijkse indexatie. Bij de berekening van deze actualisatie hebben de fondsbeheerders de nieuwe vergoedingen (per 1 januari 2021) vergeleken met de gehanteerde oude raadsvergoedingsbedragen, waarbij die laatste zijn gecorrigeerd met de jaarlijkse indexatiepercentages (2019 tot en met 2021) die zijn vastgelegd in het rechtspositiebesluit voor decentrale politieke ambtsdragers. Voor de gemeente Rucphen stijgt de integratie-uitkering van € 77.780,00 naar € 85.126,00. Het voornemen is om de integratie-uitkering in het kader van de herijking van het gemeentefonds over te hevelen naar de algemene uitkering. Dat zal naar verwachting plaatsvinden per 2023. Integratie-uitkering Inburgering De inwerkingtreding van de nieuwe Inburgeringswet is met een half jaar uitgesteld tot 1 januari 2022. De reeds verstrekte compensatie over 2021 voor uitvoeringskosten in de IU Inburgering ad. € 27 miljoen wordt teruggedraaid. Wel krijgen gemeenten compensatie voor het uitstel en voor de zgn. ondertussengroep (dat zijn inburgeraars die nog inburgeringspichtig zijn onder de Wet inburgering 2013). De bedragen die gemeenten vanaf 2021 ontvangen betreffen de structurele bijdrage in de uitvoeringskosten.

Voor 2021 is onze begroting een bedrag geraamd van € 28.890,00. Dit wordt op basis van de Meicirculaire 2021 € 30.902,00. Op basis van de Septembercirculaire 2020 waren de bedragen voor Rucphen vanaf 2022 € 64.209,00 en vanaf 2023 en verder € 70.638,00. Op basis van de Meicirculaire 2021 worden de bedragen voor Rucphen: € 78.348,00 in 2022; € 78.300,00 in 2023; € 75.584,00 in 2024 en € 72.558,00 in 2025. De integratie-uitkering zal onder het voorbehoud van de besluitvorming over de herijking van het gemeentefonds naar verwachting vanaf 2023 worden overgeheveld naar de algemene uitkering.

17

Integratie-Uitkering Sociaal Domein (IUSD) Zoals bekend is vanaf 2019 een groot deel van de integratie-uitkering Sociaal Domein overgeheveld naar de algemene uitkering. Voor enkele onderdelen wordt nog wel een integratie-uitkering ontvangen. Op basis van de meicirculaire 2021 zijn de integratie-uitkeringen voogdij/18+ (Jeugd) en Participatiewet (Wajong en Wsw) geactualiseerd. In onderstaande tabel zijn de huidige ramingen afgezet tegen de nieuwe bedragen o.b.v. de meicirculaire 2021: Algemene uitkering Omschrijving JEUGD: IUSD 18+/voogdij (OUD) JEUGD: IUSD 18+/voogdij (NIEUW) Totale mutatie tgv begrotingssaldo Omschrijving PW: IUSD (Reint. Wajong/Begel.) (OUD) PW: IUSD (Reint. Wajong/Begel.) (NIEUW) Totale mutatie tgv begrotingssaldo Omschrijving PW: Integr.-uitk. Sociaal domein (Wsw) (OUD) PW: Integr.-uitk. Sociaal domein (Wsw) (NIEUW) Totale mutatie tgv budget WSW

2021 326.995 333.835 6.840 2021 297.425 302.840 5.415 2021 5.947.425 5.971.179 23.754

Taakmutatie Handhaving energielabel C kantoren In het Bouwbesluit is vastgelegd dat per 1 januari 2023 een kantoor energielabel C of beter moet hebben om nog als kantoor gebruikt te mogen worden. De gemeente is het bevoegde gezag en handhaaft de wetgeving. Via de algemene uitkering ontvangen gemeenten compensatie voor de handhavingslasten. Het gaat voor de periode 2021 tot en met 2025 om € 1,72 miljoen per jaar en voor de periode 2026 tot en met 2029 om € 0,38 miljoen per jaar. Naar verwachting is handhaving na 2029 niet meer aan de orde omdat de kantoren dan voldoen aan de energieprestatie -eisen. Voor Rucphen gaat het om € 2.180,00 per jaar (voor de jaren 2021 t/m 2025). B.

Septembercirculaire 2021

Aan de hand van de septembercirculaire 2021 is de algemene uitkering voor het dienstjaar 2021 opnieuw berekend. Ten opzichte van de meicirculaire 2021 valt het bedrag voor de algemene uitkering 2021 € 576.235,00 hoger uit. De totale verwachte inkomst voor de algemene uitkering 2021 wordt daarmee geraamd op € 33.049.342,00. Deze verhoging van de algemene uitkering 2021 wordt o.a. veroorzaakt door het nieuwe pakket aan steunmaatregelen om gemeenten te compenseren voor de gevolgen van de coronacrisis, het 5e steunpakket. Daarnaast wordt de stijging veroorzaakt door de algemene mutaties die in de septembercirculaire zijn verwerkt (o.a. ruimte onder het plafond BCF). De verhoging van € 576.235,00 gaat naar de volgende posten in de begroting: € 245.169,00 gaat naar de risicoreserve Coronacrisis; € 74.021,00 gaat naar diverse stelposten; € 257.045,00 gaat naar het begrotingssaldo 2021. Hierna worden de onderdelen verder toegelicht:

18

Taakmutaties 5e Corona steunpakket Lokale cultuur en buurt- en dorpshuizen Voor de lokale cultuur en buurt- en dorpshuizen heeft het kabinet € 60 miljoen beschikbaar gesteld, waarvan € 50 miljoen voor cultuur en € 10 miljoen voor buurt- en dorpshuizen, ter compensatie van de extra uitgaven als gevolg van de coronacrisis. Deze middelen worden gestort in de risicoreserve Coronacrisis. Voor Rucphen gaat het om een bedrag van € 67.333,00, waarvan € 63.875,00 betrekking heeft op lokale cultuur en € 3.458,00 op buurt- en dorpshuizen. Tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten (TONK) De TONK is bedoeld voor huishoudens die door de huidige omstandigheden te maken hebben met een onvoorzienbare en onvermijdelijke terugval in hun inkomen, en die daardoor noodzakelijke (woon)kosten niet meer kunnen voldoen en waarvoor andere regelingen niet of onvoldoende soelaas bieden. Dat geldt bijvoorbeeld voor werknemers die hun baan verliezen en geen recht (meer) hebben op een uitkering, of voor zelfstandigen die vanwege de coronamaatregelen hun opdrachten zien verdwijnen maar geen aanspraak op de Tozo kunnen maken. Maar ook burgers die al in 2020 ingestroomd zijn in een uitkering (WW, Bijstand of Tozo) vanwege de coronacrisis, maar waarvoor de hoogte van de uitkering onvoldoende is om de vaste lasten te betalen, komen in aanmerking voor de TONK.

De TONK kan dan voorzien in (gedeeltelijke) tegemoetkoming voor noodzakelijke kosten. Voor deze tijdelijke ondersteuning wordt het bestaande instrument van de bijzondere bijstand gebruikt. Voor de eerste drie kwartalen van 2021 is een bedrag van € 260 miljoen beschikbaar gesteld voor de TONK. De eerste tranche van € 65 miljoen is reeds toegevoegd aan de algemene uitkering o.b.v. de aanvullende brief van maart 2021. Deze tweede en laatste tranche voor de periode tot en met 30 september bedraagt € 195 miljoen, en wordt eveneens beschikbaar gesteld via de algemene uitkering. Voor de verdeling over de gemeenten wordt - net als in de aanvullende brief van maart 2021 - de eerder afgesproken verdeelsleutel gehanteerd. Voor Rucphen gaat het om een bedrag van € 177.836,00. Dit bedrag wordt gestort in de risicoreserve Coronacrisis. BTW Compensatiefonds 2021 In deze septembercirculaire 2021 is ook de verwachte ruimte onder het plafond van het BTW-compensatiefonds voor 2021 verwerkt. Op basis van de huidige cijfers is er nog ruimte onder het plafond. Dit vertaalt zich in een toevoeging aan de algemene uitkering 2021. Deze toevoeging maakt onderdeel uit van het hierboven genoemde bedrag van de algemene uitkering 2021. In de meicirculaire 2022 zal de definitieve afrekening van het BTW compensatiefonds 2021 plaatsvinden.

Incidentele compensatie jeugdzorg 2021 Aanpak problematiek jeugdzorg: restant middelen wachttijden In dit hoofdstuk bent u bij onderdeel A, de uitwerking van de meicirculaire 2021, geïnformeerd over de € 613 miljoen die het kabinet voor het jaar 2021 in totaliteit beschikbaar heeft gesteld voor acute problematiek in de jeugdzorg. Hiervan is een bedrag van € 255 miljoen beschikbaar gesteld met als oogmerk dat gemeenten hierdoor in staat worden gesteld om extra inzet en regie te kunnen voeren op het voorkomen en aanpakken van wachttijden van (regionaal) ingekochte specialistische jeugdzorg op basis van goede data, zodat kwetsbare kinderen de hulp krijgen die ze nodig hebben. In totaal € 55 miljoen van de € 255 miljoen is in de meicirculaire 2021 nog niet verwerkt in de verdeling van het algemene uitkering omdat het Rijk en de VNG een klein deel hiervan wilden inzetten voor regionale coördinatie en landelijke informatievoorziening door de VNG ten aanzien van de wachtlijsten specialistische jeugdzorg. Inmiddels hebben de VNG en het Rijk deze kosten begroot op € 3,175 miljoen waardoor in de septembercirculaire 2021 het resterende deel (€ 51,825 miljoen) kan worden toegevoegd aan de algemene uitkering. Voor Rucphen gaat het om een bedrag van € 58.473,00. Dit bedrag wordt net als bij de bedragen uit de meicirculaire, toegevoegd aan de stelpost eenmalige extra middelen jeugdzorg 2021.

Taakmutaties overig Europese richtlijn energieprestatie gebouwen (EPBD III) De algemene uitkering wordt in 2021 met € 1,797 miljoen verhoogd in verband met de tweede herziening van de EPBD III. De regeling is op 10 maart 2020 geïmplementeerd en heeft als doel om de energie-efficiëntie van gebouwen te verbeteren. Naar aanleiding van EPBD III is er een verplichting geïntroduceerd voor het

19

documenteren van de energieprestatie van een installatie, voor het installeren van zelfregulerende apparatuur per verblijfsruimte en voor laadinfrastructuur voor elektrische auto ’s. Ook zijn de eisen voor de energieprestatie van technische bouwsystemen en de keuring van verwarmingsinstallaties en airconditioningssystemen aangepast. Gemeenten zijn verantwoordelijk voor het toezicht en de handhaving. Informatie over de jaren 2022 en verder volgt in een volgende circulaire. Voor Rucphen gaat het om een bedrag van € 2.382,00. Uitvoering en implementatie Breed offensief Het wetsontwerp Breed offensief beoogt processen te stroomlijnen en te harmoniseren om op die manier meer mensen met een arbeidsbeperking aan het werk te krijgen. Dit wetsontwerp is vanwege de demissionaire status van het kabinet controversieel verklaard. Een deel van de activiteiten is echter niet afhankelijk van een wetswijziging en kan toch worden uitgevoerd. Voor de implementatie van de voorstellen uit Breed offensief heeft het ministerie van SZW in totaal € 53 miljoen aan incidentele middelen beschikbaar gesteld voor 2020 en 2021. De verdeling van deze middelen vindt plaats via bestuurlijke afspraken met de VNG.

Op basis van die bestuurlijke afspraken ontvangen gemeenten in 2021 € 15,503 miljoen via de algemene uitkering voor de implementatie van de onderdelen van Breed offensief die géén wetswijziging vereisen en sowieso zullen worden doorgezet. De maatregelen richten zich veelal op het gemakkelijker maken voor werkgevers om mensen met een beperking in dienst te nemen. Het gaat onder andere om het stroomlijnen van de administratieve werkprocessen rondom loonkostensubsidie, het uniformeren van de loonwaardebepaling en werkgeversdienstverlening. Voor Rucphen gaat het om een bedrag van € 13.166,00. Dit bedrag wordt opgenomen als stelpost in de begroting 2021. Integratie uitkering Participatie No-risk polis banenafspraak/beschut werk Het UWV voert structureel de no-riskpolis uit voor de gehele gemeentelijke doelgroep banenafspraak en nieuw beschut werk. Om dit te financieren zijn middelen verschoven van het gemeentefonds naar het UWV. Met de VNG is bestuurlijk afgesproken de uitgaven aan de no-riskpolis elke vijf jaar te herijken op basis van de realisaties in de voorafgaande periode. Er is daarbij een rekenregel afgesproken voor de wijze waarop meevallers of tegenvallers verrekend zouden worden. Dit jaar bleken de uitgaven van het UWV aan de noriskpolis hoger te zijn geweest dan aanvankelijk geraamd.

Dit heeft conform de overeengekomen rekenregel een extra overheveling tot gevolg van de middelen voor begeleiding (middelen voor re -integratie nieuwe doelgroep in het gemeentefonds, integratie-uitkering Participatie) naar het UWV. Het betreft een extra uitname van € 5,459 miljoen in 2021, oplopend tot € 17,141 miljoen in 2026. De volgende herijking vindt plaats in 2026. Dan zal opnieuw bekeken worden hoe de uitgaven zich hebben ontwikkeld. De integratie uitkering Participatie wordt hierdoor voor Rucphen in 2021 met € 9.058,00 verlaagd. Dit bedrag komt ten laste van het begrotingssaldo 2021. De mutaties met betrekking tot de jaren na 2021 worden verwerkt in de Programmabegroting 2022. Extra middelen SW-bedrijven Het kabinet heeft besloten om € 35 miljoen beschikbaar te stellen voor de periode 1 januari tot 1 juli 2021. Aangezien Sociale Werkvoorziening (SW)-bedrijven geen aanspraak kunnen maken op Noodmaatregel Ondersteuning Werkgelegenheid (NOW), is in 2020 besloten tot een tegemoetkoming aan gemeenten voor de loonkosten van SW-personeel. Ook in 2021 is er naar verwachting nog sprake van omzetverlies bij SWbedrijven als gevolg van de coronamaatregelen. Het bedrag zal bij de decembercirculaire 2021 worden toegevoegd aan het budget 2021 van de integratie-uitkering Participatie.