Jaarrekening 2020

Jaarverslag en Jaarrekening 2020

Voorwoord Met deze jaarstukken legt het college van B&W verantwoording af over het jaar 2020. De jaarstukken vormen de ‘spiegel’ van de begroting en hebben dus dezelfde opzet en indeling: wat we van plan waren te doen en wat we daadwerkelijk hebben gedaan; wat we van plan waren om uit te geven en wat we daadwerkelijk hebben uitgegeven. Belangrijk vertrekpunt vormen de afspraken uit het coalitieakkoord Rosendael’74-PAK (2018-2022). Dat is niet anders dan vorig jaar, en het jaar daarvoor. Maar 2020 pakte behoorlijk anders uit dan we bij het opstellen van de begroting voor ogen hadden. Niemand hield er rekening mee dat een wereldwijde pandemie vanaf eind februari 2020 het jaar zou domineren. Om John Lennon te citeren: “Life is what happens to you while you’re busy making other plans”. COVID-19 De coronacrisis heeft wereldwijd enorme gevolgen. ‘In het klein’ zijn de effecten merkbaar in onze gemeente. In financiële zin zijn de effecten voor de gemeente Rozendaal van deze pandemie overzichtelijk en beheersbaar. Op inhoud zijn de effecten groter: sommige activiteiten hebben een ander karakter gekregen, sommige projecten hebben vertraging opgelopen of hebben helemaal geen doorgang kunnen vinden.

Regulier werk verschoof ‘van fysiek naar digitaal’, net als de besluitvorming in het college van B&W en de gemeenteraad, en de contacten met onze inwoners, maatschappelijke partners en in de regio. We zijn er als college van B&W buitengewoon trots op dat we zo veel mogelijk van ons gewone werk ‘gewoon’ door hebben kunnen laten gaan. De continuïteit van onze dienstverlening en besluitvorming bleef gewaarborgd. Op een aantal terreinen hebben we, ondanks de beperkingen van de coronamaatregelen, belangrijke stappen voorwaarts gezet. Op deze plek past dan ook een speciaal woord van dank aan onze gemeentelijke organisatie, die zich in dit bijzondere jaar 2020 wendbaar en resultaatgericht heeft getoond door samen de schouders eronder te zetten voor een klein en krachtig Rozendaal! Het financieel resultaat over 2020 Het financiële resultaat van de jaarrekening 2020, inclusief de mutaties op reserves, bedraagt afgerond € 578.000 bij een begroot resultaat (na wijziging) van € 84.000. Het verschil van € 494.000 wordt vooral veroorzaakt door de tussentijdse winstneming op De Del voor een bedrag van € 470.000. Daarnaast is sprake van een relatief groot voordeel op programma 0 (verkoop Torckschool) en een nadeel op programma 6 (zorgkosten). De oorzaken daarvan worden bij de afzonderlijke programma’s nader toegelicht. De jaarrekening sluit dus ruim positief dankzij incidentele inkomsten.

Inhoudelijke resultaten in 2020 Het jaarverslag geeft in detail op alle begrotingsprogramma’s de resultaten weer. Enkele van deze resultaten willen we er op deze plaats uitlichten, in min of meer willekeurige volgorde. Ruimtelijk domein en duurzaamheid Onze nieuwste buurt De Del is vrijwel geheel afgerond in 2020. Met inbreng van bewoners is een nieuwe natuurlijke speelplaats gerealiseerd. Eigenaren van nieuwe, maar vooral van bestaande woningen hebben goed gebruik gemaakt van de subsidieregeling om woningen beter te isoleren en duurzame energie op te wekken. Dit zijn belangrijke stappen voor onze energietransitie. De tentoonstelling van de Werkgroep Duurzaamheid in de Torckschool moest door corona voortijdig beëindigd worden, maar is een mooi voorbeeld van de inzet op communicatie en bewustwording op het thema duurzaamheid. Inzet die dus niet alleen vanuit de gemeente plaatsvindt via de campagne Duurzaam Rozendaal, maar ook vanuit bewoners zélf. Nu we dan toch de Torckschool noemen: in 2020 hebben we de Torckschool verkocht aan de stichting Geldersch Landschap en Kasteelen. Daarmee zijn we verzekerd van de instandhouding en het goed gebruik van een monumentaal en beeldbepalend pand in onze gemeente.

Daarnaast hebben we geïnvesteerd in de herinrichting en vergroening van de omgeving van IKC Dorpsschool en het uitvoeren van een aantal maatregelen om de verkeersveiligheid rond de school verder te verbeteren. Ook hebben wij een subsidie gegeven voor de realisatie van een kindertuin aan de Rosendaalselaan. 1

In 2020 zijn voorbereidingen getroffen voor een plan om de verkeersveiligheid op de Kerklaan/Beekhuizenseweg te verbeteren, door de weg zichtbaarder in te richten als 30 km zone en de snelheid te remmen. Sociaal domein en welzijn We zijn er trots op dat we in een coronajaar in regionaal verband de sociale infrastructuur in de benen hebben gehouden. In samenwerking met de gemeente Rheden hebben we uitvoering gegeven aan landelijke maatregelen, zoals de inkomensondersteuning via de TOZO. Daarnaast hebben we met andere gemeenten in de regio gezorgd voor continuïteit in het zorgaanbod en bij het doelgroepenvervoer. Uit de cliëntervaringsonderzoeken blijkt dat onze cliënten tevreden waren over de dienstverlening door Rheden. Daar zijn wij als opdrachtgever natuurlijk blij mee en tegelijkertijd hebben we vanuit die rol wel zorgen over de sturing en beheersing van de uitvoering(skosten) in de afgelopen periode. Net als in 2019 hebben we ook in 2020 een overschrijding in programma 6 Sociaal domein. De verbetering van de opdrachtgever-opdrachtnemerrelatie met Rheden staat dan ook hoog op de agenda in 2021. Op het culturele vlak hebben wij een bijdrage geleverd aan de financiering van de voorgenomen renovatie van Openluchttheater De Pinkenberg, net als de Torckschool een bijzondere plek in Rozendaal.

Hiermee hebben wij een mooie culturele voorziening in Rozendaal voor de toekomst veilig gesteld. In contact met onze inwoners De ronde ‘Buurt aan Tafel’-gesprekken is in maart 2020, nét voor de start van de coronacrisis, volgens plan afgerond. De coronacrisis beïnvloedde de rest van het jaar het contact tussen gemeente en gemeenschap. Daar waar we niet fysiek bij elkaar konden komen, hebben we geprobeerd het contact zo veel mogelijk te behouden: brieven van de burgemeester aan inwoners; frequente communicatie via social media en In de Roos en het organiseren van digitale in plaats van fysieke informatieavonden op bijvoorbeeld de thema’s houtstook en de herinrichting van de Kerklaan. Via het initiatief ‘Samen Oplopen’ (één op één wandelingen van leden van het college en de gemeentesecretaris met inwoners) is in 2021 weer een nieuwe impuls gegeven aan het contact met onze inwoners. Interne organisatie Gedurende 2020 is geïnvesteerd in de doorontwikkeling van onze gemeentelijke organisatie. Onder aanvoering van de in september aangetreden gemeentesecretaris en de adviseur bedrijfsvoering (inmiddels loco-secretaris), werken medewerkers aan het versterken van hun professionele competenties, aan ‘de basis op orde’ en ‘in control komen’. Binnen de kaders van ‘beheergemeente 2.0’ bouwen we daarmee aan een organisatie die eigentijds en toekomstbestendig is.

Dat is nodig, want in 2021 en verder zien we flinke opgaven op ons afkomen. De samenwerking met De Connectie is in 2020 verder uitgebreid met afspraken over de financiële administratie, personeelsadministratie en belastingen. De balans opmaken De directe impact van de coronacrisis op de levens van onze inwoners was groot. Twee langdurige lockdowns, scholensluiting, thuiswerken, de avondklok, de beperkende maatregelen; ze laten hun sporen achter. Het behoud van baan, bedrijf en vooral de eigen gezondheid en die van onze naasten stond (en staat soms nog altijd) op het spel. Het was, zo mogen we medio 2021 concluderen, aan alle kanten een buitengewoon jaar. Maar we zien ook in onze eigen Rozendaalse omgeving gemeenschapszin, optimisme, flexibiliteit en veerkracht. Als gemeentebestuur zien we de toekomst daarom met vertrouwen tegemoet.

15 juni 2020 Met vriendelijke groet, Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester, Boele Boelens Ester Weststeijn 2

Inhoudsopgave Opbouw en leeswijzer van de Jaarstukken 2020 .........................................................................................................3 Het jaarverslag .............................................................................................................................................................5 Programmaverantwoording 2020 ...............................................................................................................................6 Programma 0: Bestuur en ondersteuning ...................................................................................................................7 Programma 1: Veiligheid ...........................................................................................................................................16 Programma 2: Verkeer, vervoer en waterstaat .........................................................................................................23 Programma 3: Economie ...........................................................................................................................................27 Programma 4: Onderwijs ...........................................................................................................................................29 Programma 5: Sport, cultuur en

recreatie.................................................................................................................34 Programma 6: Sociaal domein ...................................................................................................................................40 Programma 7: Volksgezondheid en milieu ................................................................................................................54 Programma 8: Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing ....................................................62 Paragrafen .................................................................................................................................................................67 Inleiding .....................................................................................................................................................................67 Paragraaf 1 Lokale heffingen .....................................................................................................................................68 Paragraaf 2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ............................................................................................70 Paragraaf 3 Onderhoud kapitaalgoederen ................................................................................................................79

Paragraaf 4 Financiering ............................................................................................................................................82 Paragraaf 5 Bedrijfsvoering .......................................................................................................................................84 Paragraaf 6 Verbonden partijen ................................................................................................................................91 Paragraaf 7 Grondbeleid............................................................................................................................................97 Paragraaf 8 Informatieveiligheid en Privacy ..............................................................................................................98 Paragraaf 9 Rechtmatigheidsverantwoording .........................................................................................................102 Paragraaf 10 COVID-19 ............................................................................................................................................104 De jaarrekening........................................................................................................................................................107 Het overzicht van baten en lasten

...........................................................................................................................108 Wet normering topinkomens (WNT) .......................................................................................................................111 Overzicht (lopende) investeringen en kredieten .....................................................................................................112 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling per 31 december 2020..........................................................114 Balans per 31 december 2020 .................................................................................................................................117 Toelichting op de balans ..........................................................................................................................................119 Activa .......................................................................................................................................................................119 Passiva .....................................................................................................................................................................122 (Overige) niet uit de balans blijkende rechten en verplichtingen............................................................................124 Single

information, single audit (SiSa) .....................................................................................................................126 Controleverklaring van de onafhankelijke accountant ............................................................................................128

3

Opbouw en leeswijzer In dit document treft u de verantwoording over 2020 bestaande uit het jaarverslag en de jaarrekening over 2020. Onder het jaarverslag leest u aan de hand van de programmaverantwoording en de verantwoording in paragrafen welke resultaten geboekt zijn over 2020 en welke relevante ontwikkelingen zich hebben voorgedaan over het afgelopen jaar. In de programmaverantwoording treft u de reflectie op 2020 vanuit het perspectief van de beleidsdoelstellingen die geformuleerd zijn onder de afzonderlijke programma’s. Er wordt per beleidsthema aan de hand van de taakveldomschrijvingen teruggekeken op de ambities voor 2020 en de geboekte resultaten. In de paragrafen worden de dwarsverbanden over de programma’s behandeld aan de hand van enkele voornamelijk voorgeschreven thema’s. Wegens de programma-overstijgende effecten van de aan COVIDgerelateerde opgaven, zowel financieel als voor de uitvoering van de beoogde doelstellingen, wordt er in dit jaarverslag voor gekozen om op COVID19 in een afzonderlijke paragraaf te behandelen. In de jaarrekening wordt een toelichting gegeven op het overzicht van baten en lasten. Ook bevat deze een recapitulatieoverzicht waarin de totalen per programma zijn opgenomen van:  de werkelijke cijfers van 2019;  de begroting na wijziging van 2020;  de werkelijke cijfers van 2020;  het saldo van 2020.

Tot slot bevat de jaarrekening de balans met toelichting en is de bijlage in verband met ‘Single information, Single audit’ (SiSa) opgenomen en ook de controleverklaring van de accountant.

4

Het jaarverslag

5

Programmaverantwoording 2020 Inleiding

In de programma´s wordt per beleidsthema uiteengezet wat de ambities waren voor 2020, zoals geformuleerd in de begroting voor 2020, wat we daarvan hebben kunnen realiseren en welke inzet en kosten daarmee gemoeid zijn geweest. De opzet van deze jaarrekening is dan ook om op basis van de (primitieve) begroting 2020 antwoorden te geven op de volgende vragen:  Wat hebben we bereikt?  Wat hebben we daarvoor gedaan?  Wat heeft het gekost?) Wat wilden we bereiken? Bij de eerste W-vraag: ‘wat wilden we bereiken’ is de doelstelling uit de programmabegroting voor 2020 overgenomen. Wat hebben we daarvoor gedaan? Voor de beantwoording van deze vraag is een tabel opgenomen waarin de voornemens uit de begroting zijn opgenomen met een toelichting op de uitvoering hiervan. Bij dit onderdeel hebben we geconstateerd dat in de begroting onder de voornemens ook bepaalde ontwikkelingen binnen dat programma zijn beschreven. Dat is dan niet gelijk ook een daadwerkelijk voornemen. In deze jaarrekening is de tabel ‘voornemens’ dan ook beperkt tot die voornemens waarbij een toelichting op de uitvoering relevant is. Wat heeft het gekost? De laatste W-vraag ‘wat heeft het gekost?’ wordt toegelicht op de volgende wijze:  De gerealiseerde baten en lasten en het saldo (het resultaat) van het programma in vergelijking met de primaire begroting en de begroting na wijziging.

 Een toelichting op de cijfermatige afwijkingen tussen de realisatie en de begroting na wijziging. Daarnaast zijn de onttrekkingen en toevoegingen aan de reserves per programma in de financiële tabel opgenomen. In de financiële tabellen is soms sprake van afrondingsverschillen van € 1 doordat de cijfers achter de komma niet getoond worden. Beleidsindicatoren Elk programma bevat de wettelijk voorgeschreven beleidsindicatoren. De tabellen zijn integraal overgenomen van de website waarstaatjegemeente.nl (stand van zaken per 3 april 2020). Het doel van de voorgeschreven beleidsindicatoren is dat de gemeenteraad hiermee in staat wordt gesteld om de ontwikkelingen binnen de gemeente te relateren aan die van andere gemeenten: hoe doen we het? Voor Rozendaal is die vergelijking op basis van de voorgeschreven indicatoren om twee redenen vaak niet goed te maken. Ten eerste zijn de cijfers van het CBS veelal niet accuraat. Als tekenend voorbeeld daarvan geldt dat het aantal verwijzingen naar Halt van jeugdigen volgens onze cijfers over 2020 in totaal 1 betrof, terwijl het CBS uitgaat van 18,7 verwijzingen. De oorzaken van die foutieve gegevens zijn al vele jaren een onderwerp van aandacht bij de VNG en het CBS. De tweede reden is dat Rozendaal door de kleine schaal zich in algemene zin moeilijk laat vergelijken.

Om zo dicht als mogelijk bij goede vergelijkbaarheid te komen zijn de cijfers in deze jaarrekening afgezet tegen de normgemeenten van <25.000 inwoners. De indicatoren geven een beeld van de stand van zaken binnen een gemeente op een bepaald onderwerp maar lenen zich minder goed om op basis daarvan direct conclusies te trekken. Bovendien is soms lastig in te schatten 6

wat de impact van gemeentelijk handelen op een indicator is. Door deze cijfers wel meerjarig op te nemen ontstaat er eventueel wel zicht op een trend die aanleiding kan zijn voor nader onderzoek. Verbonden partijen Ieder programma wordt afgesloten met een vermelding van de relevante verbonden partijen voor dat onderdeel. Dit betreffen zowel de verbonden partijen in ‘enge zin’, namelijk welke wettelijk zijn voorgeschreven om op te nemen in de jaarrekening, omdat ze bestuurlijke én financiële impact hebben op Rozendaal. Maar ook andere samenwerkingen (in ontwikkeling) die relevant zijn voor het behalen van (beleids)doelstellingen.

7

Programma 0: Bestuur en ondersteuning Onderwerp van het programma De hoofddoelstelling van dit programma vloeit in hoofdzaak voort uit een aantal wettelijke bepalingen, daarop gebaseerde algemene maatregelen van bestuur en uitvoeringsregels, zoals:  Gemeentewet;  Algemene wet bestuursrecht;  Internationaal personen- en familierecht;  Besluit Burgerlijke stand;  Wet op de Lijkbezorging;  Burgerlijk Wetboek;  Paspoortwetgeving;  Wegenverkeerswetgeving;  Wet Basisregistratie Personen (BRP);  Wet justitiële documentatie;  Algemene verordening gegevensbescherming (AVG);  Kieswet;  Rijkswet op het Nederlanderschap;  Algemene wet bestuursrecht;  Wet WOZ (waardering onroerende zaken);  BBV (besluit begroting en verantwoording);  Wet fido (financiering decentrale overheden). Wat wilden we bereiken?  Het op democratische en efficiënte wijze laten functioneren van de bestuursorganen raad, burgemeester en wethouders en burgemeester (en ook de organisatie), gebaseerd op de strategische visie van de gemeente.

 Het zorgvuldig en op juridisch correcte wijze registreren van privacygevoelige persoonsgegevens om met gebruikmaking van die gegevens op klantvriendelijke wijze formele persoonsdocumenten en -gegevens te verstrekken, formele handelingen ten aanzien van de burgerlijke staat van personen te verrichten, te voltrekken en te bekrachtigen en ter zake diensten te verstrekken.  Het op zorgvuldige, klantvriendelijke en correcte wijze - gevraagd en ongevraagd - verstrekken van relevante informatie aan inwoners en andere belanghebbenden over het gemeentelijk beleid, gemeentelijk functioneren en gemeentelijke activiteiten.  Zorgdragen voor goed financieel beheer, opdat de gemeente Rozendaal financieel gezond blijft. Wat hebben we daarvoor gedaan? Voornemen Bestuur Op het taakveld Bestuur komen de kosten voor de bestuursorganen en de bestuurlijke samenwerking tot uitdrukking. Voor 2020 zijn specifiek voornemens benoemd op het terrein van:

Realisatie Coronacrisis De coronacrisis beïnvloedde het contact tussen gemeente en gemeenschap (bestuursstijl en burgerparticipatie). Daar waar we niet fysiek bij elkaar konden komen, hebben we op diverse manieren gepoogd het contact tussen de leden van het gemeentebestuur en tussen gemeentebestuur en inwoners zo veel mogelijk te behouden: brieven van de burgemeester aan inwoners; frequente communicatie via social media en via In de Roos en het organiseren van digitale in plaats van fysieke informatieavonden.

8

Voornemen  bestuursstijl/ burgerparticipatie: voortzetten Buurt aan Tafel, notitie burgerparticipatie;  regionale samenwerking: versterking samenwerking regio Arnhem-Nijmegen.

Realisatie Gemeenteraad en college van burgemeester en wethouders In januari 2020 vond een gezamenlijke werkconferentie plaats van raad en college, onder leiding van de burgemeester en gemeentesecretaris van Zeist. Doel van de werkconferentie was om met elkaar beelden, ervaringen, dilemma’s en wensen te delen op met name twee inhoudelijke thema’s: ‘samenspel, democratie en bewonersparticipatie’ en ‘de toekomst van Rozendaal in de regio’. Eén van de resultaten van deze werkconferentie was het voornemen om een raadswerkgroep burgerparticipatie in te stellen. De instelling en de start van deze werkgroep is vertraagd. (Zie verder onder ‘bestuursstijl’.) Als gevolg van de coronacrisis vergaderde de gemeenteraad en de raadsadviescommissie vanaf maart 2020 digitaal. De gemeente Rozendaal was zelfs de eerste gemeente in Nederland waar op 23 maart volledig digitaal een raadscommissievergadering gehouden werd. Nadat de Tijdelijke wet digitale beraadslaging en besluitvorming in werking was getreden, kon ook de besluitvorming in de raadsvergadering van 11 mei volledig digitaal plaatsvinden. Een bijzondere raadsvergadering was de begrotingsraad in november, die fysiek in het Huis der Provincie Gelderland in Arnhem plaatsvond. Bestuursstijl De reeks ‘Buurt aan Tafel’ gesprekken die in 2019 gestart zijn, is in 2020 afgerond.

De laatste drie Buurt aan Tafelbijeenkomsten vonden in de eerste drie maanden van 2020 plaats. De laatste, voor de Steenhoek e.o., op 10 maart, op het randje van de start van de coronacrisis. In juni heeft de raad een evaluatie ontvangen van de eerste ronde Buurt aan Tafelgesprekken tussen mei 2019 en februari 2020. Op dat moment was het voornemen om in de herfst van 2020 wederom een gesprek in de stijl van Buurt aan Tafel te organiseren voor de buurt rond IKC Dorpsschool/Bremheuvel. Deze bijeenkomst heeft als gevolg van de coronacrisis geen doorgang kunnen vinden. In overleg met de raad is de voorgenomen notitie burgerparticipatie uitgesteld, samenhangend met het werk van de raadswerkgroep burgerparticipatie. Deze raadswerkgroep is in 2020 van start gegaan, maar dit heeft in 2020 nog niet tot concrete afspraken of producten geleid. De coronacrisis maakte het lastiger om vaart te maken met het werk van deze werkgroep. (Regionale) samenwerking Rozendaal is een zelfstandige en zelfbewuste gemeente, die opereert vanuit de kracht van kleinschaligheid en nabijheid. Bij de uitvoering van onze taken overwegen we continue wat de beste manier is om deze te organiseren. Vooralsnog kiezen we hierbij niet voor één exclusieve samenwerkingspartner maar voor die partner(s) waar de taak het beste past.

In 2020 is op de gebruikelijke wijze bestuurlijk en ambtelijk geparticipeerd in een groot aantal samenwerkingsverbanden, zoals de ODRA, de VGGM, de MGR en de BVO DRAN. Op een aantal terreinen werken we intensief samen met de gemeente Rheden en De Connectie. Inhoudelijke ontwikkelingen in 2020 worden beschreven in het programma waar de 9

Voornemen

Realisatie samenwerking betrekking op heeft. In programma 0 is dat met name om de samenwerking in de regio Arnhem-Nijmegen (sinds januari 2021: de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen). Een compleet overzicht van alle verbonden partijen is opgenomen in paragraaf 6. Groene metropoolregio Arnhem-Nijmegen In 2019 is een intensief proces gestart om de samenwerking tussen 18 gemeenten in de regio Arnhem-Nijmegen te versterken. Urgentie hiervan was gelegen in de tegenvallende ontwikkeling van de regio de laatste jaren op ‘brede welvaart’ (een concept dat het ‘welbevinden’ van inwoners omschrijft in harde termen als inkomen, werk, bereikbaarheid, onderwijs, gezondheid en veiligheid, maar ook ‘zachtere’ indicatoren als sociale contacten, maatschappelijk welbevinden, woontevredenheid en werk-privébalans). Dit traject heeft geresulteerd in een voorstel voor de oprichting van de Groene Metropoolregio. De raad van Rozendaal heeft daar in november 2020 als eerste gemeente in de regio ja tegen gezegd. In deze nieuwe GR is de (basis) inwonerbijdrage vanaf 2021 verhoogd naar € 2,50 per inwoner voor de Groene Metropoolregio en € 1,00 voor de stichting The Economic Board (TEB). De provincie ondersteunt de versterking van de samenwerking en is bereid twee jaar lang de stijging van de inwonerbijdrage te dempen.

De nieuwe GR en het Bestuursakkoord van regio, provincie en TEB brengt middelen van vele partners (gemeente, provincie, Rijk, Europa) dichterbij. Daarmee kunnen we vanaf 2021 sterker dan voorheen inzetten op ‘groene groei’. In 2021 volgen inhoudelijke voorstellen voor de vijf (samenhangende) opgaven in de regio (Regionale Agenda), inclusief beoogde resultaten, acties en daarvoor benodigde bijdrage per inwoner. Alle deelnemende raden maken een eigenstandige afweging over de deelname aan deze opgaven.

Burgerzaken Onder burgerzaken vallen de volgende activiteiten:  burgerlijke Stand;  rijbewijzen en reisdocumenten;  Basisregistratie personen (BRP);  verkiezingen. Veelal gaat het hier om ‘going concern’ werkzaamheden. Voor 2020 staan er in de begroting geen specifieke voornemens die relateren aan dit taakveld.

Coronacrisis De coronacrisis had grote impact op de ‘going concern’ op het taakveld Burgerzaken, zowel in producten, projecten als op de organisatie en bemensing. Er zijn nauwelijks huwelijken voltrokken en minder rijbewijzen en reisdocumenten uitgereikt. De voorbereidingen voor de ‘coronaproof’ organisatie van de verkiezingen voor de Tweede Kamer vergden de laatste maanden van 2020 forse inzet. Ook medewerkers Burgerzaken werkten zo veel mogelijk thuis, in combinatie met het open houden van de balie (cruciale functie). Producten van Burgerzaken kunnen in Rozendaal niet digitaal geregeld worden. Het gebrek aan digitale dienstverlening maakt dat iedere inwoner voor noodzakelijke klantcontacten fysiek naar het gemeentehuis moest blijven komen. Burgerlijke stand In 2020 zijn er vanwege de COVID-19 pandemie bijna geen huwelijken voltrokken in de gemeente Rozendaal, waarmee ook de legesinkomsten lager zijn dan begroot.

10

Voornemen

Realisatie Rijbewijzen Het aantal uitgereikte rijbewijzen in 2020 was lager dan gebruikelijk. Dit als gevolg van de coronacrisis, waardoor lange tijd geen rijlessen plaatsvonden en examinering niet was toegestaan. Reisdocumenten Per 2014 hebben de reisdocumenten voor volwassenen een tienjarige geldigheidsduur gekregen (voorheen vijf jaar geldig). Als gevolg hiervan neemt het aantal aanvragen in de jaren 2019-2024 fors af. In Rozendaal is in de cijfers over 2020 deze afname niet zichtbaar. Reisdocumenten voor minderjarigen blijven overigens 5 jaar geldig. Het aantal verleende paspoorten is in 2020 45 en het aantal ID-kaarten 48. Als gevolg hiervan boeken we een voordeel van €10.000 over 2020. Basisregistratie personen (BRP) Ieder jaar is er de zelfevaluatie BRP. Deze is er om te controleren of de processen en bijhoudingen van de BRP juist worden uitgevoerd. Eens per 3 jaar is hierop een controle vanuit het Ministerie. In 2020 heeft deze controle niet plaatsgevonden. Verkiezingen In 2020 hebben er geen verkiezingen plaatsgevonden. Het laatste kwartaal van 2020 stond al wel in het teken van de voorbereiding voor de verkiezingen van de Tweede Kamer in maart 2021. Deze voorbereidingen vergden meer tijd en een andere organisatie, als gevolg van de coronamaatregelen.

Zo moest er een andere (grotere) locatie worden gezocht, moest de procedure briefstemmen voor alle 70+ers worden ingeregeld en waren er meer vrijwilligers op het stembureau nodig, onder andere omdat er op drie dagen gestemd kon worden.

Beheer overige gebouwen

Gebouwen voor de eigen gemeentelijke organisatie (het gemeentehuis en de gemeentewerf) zijn onderdeel van taakveld 0.4 Overhead. Het gebouw van de IKC Dorpsschool is na realisatie deels overgedragen aan de Scholengroep Veluwezoom. Het beheer is in 2019 overgedragen aan een nieuwe VVE. Op de plaats van het oude schoolgebouw aan de Steenhoek vindt een nieuwe ruimtelijke ontwikkeling plaats, waarvoor in 2019 de plannen zijn vormgegeven (zie ook Programma 8). In 2020 zijn de percelen voorwaardelijk verkocht. In 2020 is de Torckschool verkocht aan het Geldersch Landschap.

OZB woningen en niet-woningen

In de gemeente Rozendaal is sprake van tariefdifferentiatie binnen de OZB tussen woningen en niet-woningen in de verhouding 1-1,2. Zowel de tarieven voor woningen als die van niet-woningen stijgen conform de uitgangspunten (gecorrigeerd voor waardestijgingen) met het inflatiepercentage (2020 1,5 %, zie ook de Paragraaf Lokale heffingen). Er bestaat een relatie tussen de OZB-opbrengst en de algemene uitkering uit het Gemeentefonds. Het Gemeentefonds wordt verdeeld met behulp van maatstaven die verschillen in kosten 11

Voornemen

Realisatie weerspiegelen, maar ook verschillen in belastingcapaciteit. De belastingcapaciteit is een afgeleide van de waarde van onroerende zaken. Gemeenten met binnen hun grenzen veel hoog gewaardeerd onroerend goed (zoals Rozendaal) ontvangen een lagere uitkering dan soortgelijke gemeenten met een lagere totale WOZ-waarde.

Speerpunten 2020 (o.a. coalitieakkoord) Voornemen Lokale initiatieven steunen (o.a. van de kinderburgemeester en de Rozendaalse Buitendag) en in een vroegtijdig stadium de dialoog met inwoners aangaan

Realisatie Door de coronapandemie is hier minder en anders invulling aan gegeven dan voorzien. De meeste (geplande, terugkerende) lokale initiatieven konden geen doorgang vinden, hooguit digitaal. Wel is een bijzonder lokaal initiatief gesteund: de inzamelactie persoonlijke beschermingsmiddelen (handschoenen, maskers) Rheden-Rozendaal met medewerking van de Brandweer in maart-april 2020. De ronde Buurt aan Tafelgesprekken is in maart 2020 volgens plan afgerond. Via het initiatief ‘Samen Oplopen’ (één op één wandelingen van leden van het college en de gemeentesecretaris met inwoners) is in 2021 (feitelijk buiten de grens van deze jaarrekening) ingezet op het contact met onze inwoners. Er vonden digitale informatiebijeenkomsten plaats op de thema’s houtstook en de herinrichting van de Kerklaan.

Gezonde financiële positie behouden

De financiële positie is onverminderd goed. Echter, om in Rozendaal de mogelijkheden tot toekomstige gronduitgifte of verkoop van gemeentelijke gebouwen beperkt zijn, zullen we de komende jaren meer moeten sturen op een duurzaam evenwicht van baten en lasten.

Burgerparticipatie

De eerste ronde Buurt aan Tafelgesprekken is afgerond in maart 2020. De notitie burgerparticipatie, in combinatie met het werk van de raadswerkgroep burgerparticipatie, is vertraagd.

Jaarlijkse inventarisatie onder inwoners over verbeterpunten

Onderdeel geweest van het gesprek in Buurt aan Tafel.

Informatie via website sneller openbaar

De tijdige publicatie van informatie via de website is een blijvend punt van aandacht.

Social return als gunningscriterium meenemen bij (omvangrijke) inkoopen aanbestedingstrajecten

Binnen Rozendaal zijn in 2020 er geen inkoopopdrachten aan de orde geweest, waarbij op social return is ingezet. Regionaal loopt er een pilot waar Rozendaal in meedraait. In 2021 is dit een aandachtspunt bij de verdere ontwikkeling van goed opdrachtgeverschap.

Een eenvoudig, éénduidig en transparant subsidiebeleid

De in voorgaande jaren hernieuwd vastgestelde subsidiekaders ondersteunen een eenvoudige, eenduidige en transparante uitvoeringspraktijk. In 2020 is gecombineerde subsidieafhandeling van ‘kleine subsidiënten’ voor het eerst toegepast.

12

Wat heeft het gekost? Primitieve * begroting 2020

Begroting na wijziging 2020

Werkelijk

Saldo

2020

2020

0 26.850 10.300 27.845 71.238 371.323 66.977 0

0 14.350 10.300 27.845 71.238 371.323 66.977 0

0 23.545 210.123 26.850 90.448 373.323 57.763 0

2.575.286 0 0 3.149.819

2.635.246 0 0 3.197.279

2.603.580 0 0 3.385.631

0 9.195 199.823 -995 19.210 2.000 -9.214 0 0 -31.666 0 0 188.352

413.556 8.225 0 1.476.503 0 8.420 0 0

413.556 11.225 0 1.593.403 0 8.420 0 0

434.476 9.749 25.879 1.656.752 0 3.309 0 0

0 10.000 0 1.916.704

0 10.000 0 2.036.604

0 0 4.795 2.134.961

-20.920 1.476 -25.879 -63.349 0 5.111 0 0 0 0 10.000 -4.795 -98.357

Saldo van baten en lasten

1.233.114

1.160.674

1.250.670

89.996

0.10 Mutaties reserves (onttrekking) 0.10 Mutaties reserves (toevoeging) Saldo onttrekkingen en toevoegingen

25.637 6.686 18.951

166.472 49.521 116.951

138.958 49.521 89.437

-27.514 0 -27.514

Geraamd resultaat

1.252.065

1.277.625

1.340.107

62.482

Baten 0.1 Bestuur 0.2 Burgerzaken 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden 0.4 Overhead 0.5 Treasury 0.61 OZB woningen 0.62 OZB niet-woningen 0.64 Belastingen overig 0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen Gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten 0.9 Vennootschapsbelasting (VpB) totaal baten

Lasten 0.1 Bestuur 0.2 Burgerzaken 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden 0.4 Overhead 0.5 Treasury 0.61 OZB woningen 0.62 OZB niet-woningen 0.64 Belastingen overig 0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen Gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten 0.9 Vennootschapsbelasting (VpB) totaal lasten

*primitief = zoals door de raad bij begrotingbehandeling vastgesteld Toelichting directe baten en lasten, afgerond per saldo € 62.000 voordelig De toelichting is beperkt tot (in verhouding) materiële bedragen en directe lasten en baten die ook daadwerkelijk van invloed zijn op het resultaat van de jaarrekening. Bestuur De hogere lasten bij bestuur zijn voor € 20.000 toe te rekenen aan een hogere storting in de voorziening pensioenen wethouders. Uit de zogenaamde actuariële berekening blijkt dat de storting hoger moet zijn dan het bedrag waar in de begroting rekening mee is gehouden. Dit komt vooral door een aanpassing voor een hogere levensverwachting en opnieuw een daling van de rekenrente. 13

Burgerzaken Per saldo is sprake van een voordeel van € 10.000. De verwachte dip, door de verlenging van de geldigheidsduur van reisdocumenten, is vooralsnog uitgebleven, hierop was de meerjarenbegroting namelijk al wel op aangepast. Beheer overige gebouwen en gronden De verkoop van de Torckschool levert per saldo een positieve bijdrage van € 175.000 aan het resultaat van de jaarrekening. Naast de verkoopopbrengst hebben we namelijk de nodige advieskosten maar ook noodzakelijke onderhoudskosten gemaakt. Overhead Per saldo is er bij de overhead sprake van een relatief groot nadeel van € 64.000. Dit wordt vooral veroorzaakt door wisselingen in de personeelsformatie waardoor er voor een deel van het jaar sprake was van dubbele kosten. Onderdeel Personeelslasten Overige personeelslasten ICT Huisvesting (inclusief baten) Overige organisatiekosten Tractie Totaal

Budget 2020 1.044.454 24.630 194.420 24.027 231.320 46.708 1.565.558

Werkelijk 2020 1.121.748 21.897 158.745 37.602 247.832 42.078 1.629.902

Saldo 2020 -77.295 2.733 35.675 -13.575 -16.513 4.630 -64.344

In de paragraaf Bedrijfsvoering is op bovenstaande onderdelen een nadere toelichting opgenomen. Treasury Naast de jaarlijkse dividendopbrengsten is van projectontwikkelaar Credo ten aanzien van project De Del een rentevergoeding van € 20.000 ontvangen voor de laatste 5 kavels. OZB De lasten voor de OZB zijn € 5.000 lager omdat een deel van dit budget nog bestemd was voor hertaxaties in de oude werkwijze. Daar is slechts gedeeltelijk gebruik van gemaakt omdat de voorbereidende werkzaamheden in 2020 voor de belastingheffing 2021 al door De Connectie zijn uitgevoerd. Per saldo vallen de opbrengsten van de OZB € 7.000 lager uit. Er is hierbij sprake van een verschuiving van niet – woningen naar woningen. Hoewel er, zeker in deze markt, altijd wel sprake is van fluctuaties in de waardeontwikkeling, is in principe sprake van een eenmalig nadeel. Bij de berekening, ook in de begroting 2021, wordt namelijk uitgegaan van de vastgestelde te realiseren opbrengst. Algemene uitkering De algemene uitkering valt, ten opzichte van Turap2, per saldo € 32.000 lager uit door 3 belangrijke oorzaken:  Lager aantal leerlingen € 35.000 nadeel  Hogere korting WOZ-waarden € 10.000 nadeel  Diverse bijstellingen w.o. COVID € 12.000 voordeel Tegenover het nadeel van 35K staat een voordeel voor hetzelfde bedrag binnen programma 4 doordat ook een lager bedrag is doorbetaald aan Het Rhedens.

Overige baten en lasten Onderdeel van de overige baten en lasten is de structurele post onvoorzien van € 10.000. In 2020 is deze niet ingezet. Er was wel sprake van onvoorziene uitgaven maar deze zijn via de tussentijdse rapportages ‘verrekend’ met het begrotingssaldo.

14

VpB De vennootschapsbelasting (over de fiscale winst) is van toepassing op het project De Del en in zeer geringe mate op de afvalopbrengsten. Bij de opzet van het project De Del is destijds de verwachte vennootschapsbelasting becijferd op € 150.000. Er is nog veel onduidelijkheid over wat uiteindelijk de definitief door de belastingdienst vastgestelde VpB voor het project gaat zijn. De eerste inzichten verwachten we in 2021. Zowel voor de aangifte van de voorlopige als de definitieve VpB hebben we gespecialiseerde ondersteuning ingeschakeld. In 2020 zijn de bedragen vastgesteld over de jaren 2016, 2017 en 2018. Over die jaren hebben we in totaal € 10.500 aan betaalde bevoorschotting terugontvangen. Over de jaren 2019 en verder is nog geen definitieve aanslag ontvangen. De fiscale winst is overigens iets anders dan de boekwinst die gerealiseerd wordt. Zie hiervoor programma 8. Reserves Primitieve begroting 2020

Begroting na wijziging 2020

Werkelijk

Saldo

2020

2020

Onttrekkingen Jaarlijkse onttrekking reserve kapitaallasten div invest AV-app raadzaal Resultaatbestemming 2019 tbv org ontw Archief (turap 1) Glasvezel Totaal onttrekkingen

25.637 0 0 0 0 25.637

25.637 42.835 50.000 15.000 33.000 166.472

31.123 42.835 50.000 15.000 0 138.958

5.486 0 0 0 -33.000 -27.514

Toevoegingen AV-app raadzaal Vaste dotatie tbv schilderwerk Totaal toevoegingen

0 6.686 6.686

42.835 6.686 49.521

42.835 6.686 49.521

0 0 0

Saldo onttrekkingen en toevoegingen

18.951

116.951

89.437

-27.514

Jaarlijkse onttrekking reserve kapitaallasten Dit betreft de jaarlijkse onttrekking voor kapitaallasten van investeringen ten behoeve van de bedrijfsvoering (inclusief buitendienst). Hier is € 5.000 meer onttrokken dan begroot. Dit komt omdat bij de begrote lasten rekening was gehouden met de netto-investering van de trekker en de Mercedes voor de buitendienst. De inruilwaarde is in 2019 echter als ‘winst’ genomen en niet op de investering in mindering gebracht. Daarnaast ziet u in de tabel de overheveling van de investering in AV-apparatuur (die geactiveerd moet worden) van de raadzaal terug van de algemene reserve naar de reserve kapitaallasten. Tot slot zijn de onttrekkingen aan de algemene reserve voor organisatieontwikkeling (overschot 2019) en overbrenging archief opgenomen. De aanleg van de glasvezel (voor het gemeentehuis) heeft in 2020 nog niet plaatsgevonden waardoor ook de onttrekking aan de reserve achterwege is gebleven. Incidenteel versus structureel Per programma geven we aan van welke incidentele afwijkingen (> € 5.000) sprake is. Het gaat hierbij in principe om de financiële effecten van eenmalige gebeurtenissen. Fluctuaties op structurele posten vallen hier dus buiten, tenzij deze zeer omvangrijk zijn (> € 50.000).

De afwijkingen komen ook bij het totaaloverzicht achterin dit boekwerk en zijn van belang bij de beoordeling van de financiële positie van de gemeente (in welke mate wordt het resultaat beïnvloed door incidenten?). Uiteraard 15

zijn de structurele afwijkingen ook van belang, zover deze nog niet in de begroting 2021 meegenomen konden worden, komen deze terug bij de kadernota ten behoeve van de begroting 2022-2025. Incidenteel Evenwel is van belang en voorgeschreven om inzicht te bieden in de incidentele baten en lasten. Het totaaloverzicht daarvan is onderdeel van ‘deel 2 de jaarrekening’. Voor dit programma gaat het dus om de volgende incidentele afwijkingen:  Rentevergoeding Credo € 20.000 voordeel  Verkoop Torckschool € 175.000 voordeel Beleidsindicatoren

Indicator

Begroting Rozendaal 2020

Rekening Rozendaal 2020

Formatie (fte per 1.000 inwoners) Bezetting (fte per 1.000 inwoners) Apparaatskosten (€ per inwoner) Externe inhuur (% van de totale loonsom) Externe inhuur (de totale kosten inhuur externen) Overhead (% van totale lasten)

8 7,3 835 19% 144.690 37%

8 7,3 972 32% 298.559 23%

Toelichting Voor deze indicatoren zijn geen landelijke cijfers bekend omdat ze gebaseerd zijn op eigen gemeentelijke gegevens. Ten aanzien van inhuur wordt opgemerkt dat veel gemeenten geen afzonderlijke budgetten voor inhuur ramen, maar dat die budgetten onderdeel zijn van de toegestane reguliere formatie. Bij de jaarrekening wordt vervolgens duidelijk welk deel hiervan is ingezet voor de inhuur van externen. De afwijking ten opzichte van de begroting wordt veroorzaakt doordat een deel van de vaste formatie (vacatureruimte) tijdelijk wordt ingevuld met externe inhuur. Een nadere toelichting op het gebruik van beleidsindicatoren in dit document treft u op pagina 5. Verbonden partijen Gemeenschappelijk Orgaan Arnhem Nijmegen Het gemeenschappelijk orgaan richt zich op een structurele verbetering van het vestigingsklimaat voor inwoners en bedrijven in de Arnhem Nijmegen City Region, in zowel nationaal als internationaal perspectief. Het gemeenschappelijk orgaan werkt intensief samen met de Stichting Economic Board regio Arnhem Nijmegen. Het orgaan wordt in 2021 opgeheven vanwege de vernieuwde samenwerking in de Groene Metropoolregio ArnhemNijmegen.

Stichting Economic Board regio Arnhem Nijmegen De stichting heeft ten doel het versterken van de samenwerking tussen ondernemers, kennisinstellingen en overheden op de groeisectoren Health, Energy en Food en de cross-overs daartussen om daarmee de economische slagkracht van de regio Arnhem-Nijmegen verder te ontwikkelen en regionale groeikansen te benutten met alle voor dat doel dienstige middelen. Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) Belangenbehartiging ten behoeve van gemeenten in het hele proces van besluitvorming bij de rijksoverheid en provincies. Daarnaast verricht de VNG een aantal gemeenschappelijke taken voor gemeenten. Jaarlijks worden bij de algemene ledenvergadering die taken en de financiering daarvan door de leden vastgesteld.

16

K80 Met als directe aanleiding de aanstaande herziening van het gemeentefonds is in 2020 voor het eerst een vorm van samenwerking gegroeid tussen de ca. 80 kleine gemeenten (< 20.000 inwoners). In deze groeiende netwerksamenwerking vinden de gemeenten elkaar in een krachtige lobby naar ‘Den Haag’. Ook is het de bedoeling om op termijn voor kleine gemeenten relevante thema’s samenwerking te organiseren en kennisuitwisseling te faciliteren. Rozendaal is één van de drijvende krachten achter dit nieuwe samenwerkingsplatform. De K80 is strikt genomen niet aan te merken als verbonden partij en blijft daarom in de paragraaf Verbonden partijen onbenoemd . Voor meer (financiële) informatie omtrent de verbonden partijen verwijzen wij u naar paragraaf 6 Verbonden partijen.

17

Programma 1: Veiligheid Onderwerp van het programma De hoofddoelstelling van dit programma vloeit in hoofdzaak voort uit een aantal wettelijke bepalingen, daarop gebaseerde algemene maatregelen van bestuur en uitvoeringsregels, zoals:  Gemeentewet;  Politiewet 2012;  Wet op de veiligheidsregio’s;  Drank- en Horecawet;  Algemene Plaatselijke verordening (APV). Wat wilden we bereiken? Het streven naar zo veilig mogelijke leefomstandigheden voor de inwoners, zo veel als mogelijk gebaseerd op beleid, actuele plannen en meetbare doelen en prestaties. Wat hebben we daarvoor gedaan? Voornemen Crisisbeheersing en Brandweer Crisisbeheersing  participeren in het periodieke overleg van de veiligheidsregio  deelnemen in oefeningen van rampenplan en bijbehorende deelplannen  opleiden van participerende ambtenaren en bestuurders Brandweer  participeren in het periodieke overleg van de Veiligheidsregio  beoordelen van begroting en jaarrekening van de brandweer  afgifte van gebruiksvergunningen aan de hand van het advies van de geregionaliseerde brandweer Uitvraag en Implementatie van adviezen van de brandweer in evenementenvergunningen

Realisatie Algemeen De gemeente Rozendaal is zelf verantwoordelijk voor de bestrijding van incidenten op haar grondgebied. Met de gemeenten Rheden en Doesburg is in 2015 een overeenkomst gesloten voor hulp en bijstand in het kader van de rampenbestrijding. De gemeente Rozendaal maakt deel uit van de Veiligheidsregio Gelderland Midden (VGGM, 15 gemeenten), waar de regionale coördinatie van crisisbeheersing en rampenbestrijding plaatsvindt. Coronacrisis 2020 was door de coronacrisis een bijzonder jaar, met grote impact op de crisisorganisatie. In onze veiligheidsregio, de VGGM, vonden bestuurders en medewerkers uit alle 15 gemeenten elkaar met in de bestrijding van de crisis. Er vond zéér frequent en intensief overleg plaats in het kader van de maatregelen en handhaving rond COVID19, sinds de eerste besmetting in Nederland gemeld werd op 27 februari 2020. In alle gemeenten, ook Rozendaal, was sprake van forse werkdruktoename als gevolg van de implementatie en handhaving van de maatregelen die het Kabinet afkondigde. Tussen 13 maart en 1 december is voor de crisisbeheersing COVID19 opgeschaald volgens de Gecoördineerde Regionale Incidentbestrijdingsprocedure (GRIP) naar GRIP-4. In GRIP-4-niveau is een aantal bevoegdheden in de crisisbeheersing overgedragen aan de voorzitter van de veiligheidsregio.

Deze opschaling was nodig om in alle gemeenten de maatregelen efficiënt uit te kunnen voeren en de afstemming tussen de burgemeesters in de regio optimaal te laten verlopen. Nog nooit eerder bestond in Nederland zo lang een GRIP-4 situatie. In de periode maart-december zijn 19 maal de landelijk afgekondigde maatregelen vertaald in regionale Noodverordeningen. Wekelijks, later tweewekelijks, kwamen de 18

Voornemen

Realisatie burgemeesters bijeen in het Regionaal Beleidsteam (RBT) om de noodverordeningen, handhavingskaders en specifieke regionale en lokale situaties en dilemma’s door te spreken. Ambtelijk werden alle gemeenten, ook Rozendaal, in de effectuering van en communicatie over de maatregelen ondersteund door het Gemeentelijke Knooppunt Corona (GKC), dat bemenst werd door medewerkers uit de eigen gemeenten. Uw raad is frequent geïnformeerd over regionale en lokale aspecten van de crisisbeheersing via lokale raadsinformatiebrieven. Per 1 december 2020, het moment van de inwerkingtreding van de Tijdelijke wet maatregelen COVID-19, is de bestuurlijke verantwoordelijkheid teruggelegd naar het lokale niveau en is de GRIP-4 situatie beëindigd. De wet vervangt de noodverordeningen, waarin de maatregelen sinds maart 2020 werden opgenomen. De voorzitter van de VGGM heeft in een verantwoordingsverslag begin december teruggeblikt op de beheersing van de epidemie, de beheersing van de (maatschappelijke) effecten, de crisisorganisatie en het bestuurlijk informatieproces. Ten behoeve van de lokale raden vonden digitale verantwoordingssessies plaats. Hoewel de verantwoordelijkheid nu lokaal belegd is, is het regionaal overleg in VGGM-verband in stand gebleven. Afstemming van de implementatie en handhaving van de maatregelen blijft immers onverminderd van belang.

In dit bijzondere jaar liepen ook reguliere taken in de crisisbeheersing zo goed en zo kwaad als mogelijk door. Rozendaal nam als gebruikelijk deel in periodieke overleggen van de VGGM. De geplande bestuurlijke oefeningen zijn in 2020 afgelast vanwege COVID-19. Brandweer De uitvoering van de brandweertaken is in handen van de Veiligheidsregio Gelderland Midden (VGGM). Het gaat hierbij zowel om advies-, handhavings- als uitvoeringstaken. De VGGM is hierbij verantwoordelijk voor het instellen en in stand houden van een brandweer alsmede het aanschaffen en beheren van gemeenschappelijk materieel; het inventariseren van risico’s van branden, rampen en crises alsmede het adviseren van het bevoegd gezag over die risico’s; het voorzien in een meldkamerfunctie en tot slot het naleven van de aanrijtijden. Lokaal zijn in 2020 de gebruikelijke taken ten aanzien van de brandweer uitgevoerd, zij het dat de coronacrisis alles van kleur deed verschieten (denk aan digitaal overleg in plaats van fysieke ontmoetingen, toegenomen werkdruk en/of andere werkzaamheden, op onderdelen uitstel of vertraging van voorgenomen taken).

We hebben vanuit onze gemeente als gebruikelijk geparticipeerd in periodieke brandweeroverleggen, hebben lokaal de begroting en jaarrekening van de brandweer beoordeeld en hebben waar nodig gebruiksvergunningen afgegeven (dan wel geweigerd) aan de hand van het advies van de brandweer. De uitvraag en implementatie van adviezen van de brandweer in 19

Voornemen

Realisatie evenementenvergunningen werd uiteraard eveneens sterk beïnvloed door corona: veruit het grootste deel van 2020 zijn (vergunde) evenementen niet toegestaan geweest.

Openbare orde en veiligheid

Politie – algemeen De burgemeester is vanuit de rol als bestuursorgaan verantwoordelijk voor het handhaven van de openbare orde. Hiertoe behoren diverse bestuursrechtelijke bevoegdheden (vooral gericht op preventie). De feitelijke dagelijkse handhaving van de openbare orde wordt verricht door de politie. De burgemeester heeft geen directe invloed op die politie-inzet, die verantwoordelijkheid berust bij de korpsleiding. Voor het totaal aan activiteiten om de openbare orde te handhaven is onder andere een goede samenwerking tussen gemeente en politie van belang.

Politie  periodiek ambtelijk en bestuurlijk overleg in het basisteam IJsselwaarden (Rheden, Rozendaal en Doesburg)  bestuurlijk en ambtelijk overleg over prioriteiten en ontwikkelingen betreffende openbare orde en veiligheid, onder andere voldoende surveillance  advies over additionele politie-inzet en beleidsmatige aangelegenheden  uitvoering Wet Tijdelijk huisverbod;  participatie in ‘Het Veiligheidshuis’: een regionaal samenwerkingsverband tussen verschillende veiligheidspartners, teneinde een sluitende keten rond zorg- en risicojongeren te creëren  participatie in een regionaal informatie- en expertisecentrum (RIEC) alsmede een regionaal platform criminaliteitsbeheersing Overige beschermende maatregelen     

   

Actualisatie APV uitvoeren Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz) uitvoeren van de Opiumwet (Damoclesbeleid) regelen van de opvang van zwerfdieren stimuleren en ondersteunen van, alsmede het geven van voorlichting over het Burgerinitiatief ‘WhatsApp-project veiligheid’ participeren in een regionaal buurtbemiddelingsproject ondersteunen van maatregelen ter bevordering van inbraakpreventie en autocriminaliteit jaarlijkse evaluatie van het woninginbraakpreventieplan gebruik van het gemeenteblad ‘In de Roos’ voor bewustwording en

Coronacrisis In 2020 hebben we zoals gebruikelijk vanuit Rozendaal geparticipeerd in het periodiek bestuurlijk en ambtelijk overleg in het basisteam IJsselwaarden (Rheden, Rozendaal, Doesburg). Het jaar was echter vanaf maart allesbehalve ‘gebruikelijk’: de druk op de politie (en gemeentelijk handhavers, de BOA’s) is het hele jaar buitengewoon groot geweest als gevolg van de coronacrisis. Handhaving van de (landelijke afgekondigde) maatregelen vormde het belangrijkste gespreksthema in het basisteam in 2020. Daarbij is continu gezocht naar ruimte voor de samenleving binnen de geest van de regeling waarbij prudentie en menselijkheid centraal stonden. Handhavend optreden vond uitsluitend plaats op excessen. In 2020 is daarnaast zo veel mogelijk conform reguliere afspraken geparticipeerd in ‘Het Veiligheidshuis’, het RIEC en overige regionale platforms rond criminaliteitsbeheersing. Met betrekking tot de Wet tijdelijk huisverbod heeft zich in 2020 geen casus voorgedaan. Overige beschermende maatregelen APV Op basis van de APV is, net als ieder jaar, zorg gedragen voor de afgifte van vergunningen en ontheffingen. In verband met de maatregelen ter bestrijding van het coronavirus zijn diverse vergunningen voorwaardelijk en/of onder voorwaarden verleend of moesten deze worden geweigerd.

De actualisatie van de APV is verschoven naar 2021, als gevolg van de werkdruk door de coronacrisis. Wel heeft de raad ingestemd met een aanpassing van de APV op een specifiek thema, namelijk het reguleren van het afschieten van carbid bij de jaarwisseling 2020-2021. Dit hield verband met de naleving van coronamaatregelen (met name voorkomen groepsvorming). Wvggz In 2020 is de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg in werking getreden ter vervanging van de oude wet Bijzondere opnemingen in psychiatrische ziekenhuizen (BOPZ). In de nieuwe wet staat zorg in plaats van gedwongen opname centraal. De beslissingsbevoegdheid 20

Voornemen het nemen van eigen initiatief bij woninginbraakpreventie  Invoeren beleidsregels Opiumwet (Damoclesbeleid)  Invoeren beleidsregel Coffeeshops

Realisatie berust bij de burgemeester, met ondersteuning in de uitvoering van een landelijk opererend ondersteuningsbureau, VGGM en ambtelijke ondersteuning van de gemeente Rheden. In 2020 heeft zich één casus voorgedaan in het kader van de Wvggz, waarbij de burgemeester een crisismaatregel heeft opgelegd. Drank en Horecawet Het toezicht op de naleving van de Drank en Horecawet is op basis van een dienstverleningsovereenkomst uitbesteed aan de gemeente Rheden. Afgifte van vergunningen en bestuurlijke handhaving gebeurt in eigen beheer. Een groot deel van 2020 zijn horecabedrijven noodgedwongen dicht geweest als gevolg van de coronacrisis. Dit leidde tot minder werkzaamheden op dit punt. Echter, gegeven de zeer geringe omvang van de horecasector in onze gemeente is dit in het geheel van werkzaamheden op het terrein van OOV niet merkbaar. Nieuw beleid In 2020 zijn, conform het voornemen in de begroting, de beleidsregels voor de Opiumwet vastgesteld (mogelijkheden om een pand te sluiten bij ernstige overtreding van de wet, Damoclesbeleid), in afstemming met de politie en de gemeenten Rheden en Doesburg en is een beleidsregel ingevoerd met betrekking tot de vestiging van coffeeshops (0-optie). Evaluatie woninginbraakpreventieplan In 2020 is er 5 keer sprake geweest van een woninginbraak of een poging daartoe. Het aantal loopt sinds 2016 gestaag terug.

De oorzaak hiervan staat niet vast, maar het goedwerkende WhatsApp veiligheidsnetwerk in Rozendaal zal vermoedelijk helpen. Logischerwijs mag verondersteld worden dat in 2020 de coronacrisis, waardoor veel mensen thuis waren, de cijfers positief beïnvloed heeft. Regionaal is een grote (tijdelijke) terugloop te zien geweest in inbraakcijfers als gevolg van de lockdown. Vanwege de lage inbraakcijfers de afgelopen jaren hebben de raad eerder geïnformeerd over het voornemen om geen separate jaarlijkse evaluatie van het inbraakpreventieplan meer voor te leggen. Met een raadsinformatiebrief (maart 2021) is de raad geïnformeerd over alle operationele resultaten criminaliteit en overlast in 2020, inclusief inbraakcijfers. Daaruit bleek dat Rozendaal in zijn algemeenheid een veilige gemeente is. Overige reguliere werkzaamheden Naast de APV, Drank en Horeca en de WvGGZ zijn de overige reguliere beschermende taken in het kader van openbare orde en veiligheid uitgevoerd conform begroting. Het gaat dan om de uitvoering van de overeenkomst over de opvang van zwerfdieren, het stimuleren en ondersteunen van de Whatsapp veiligheidsgroepen, participeren in het buurtbemiddelingsproject (met Rheden en Doesburg) en reguliere communicatie over veiligheid en preventie in ‘In de Roos’, onder andere artikelen over het voorkomen van woninginbraak, autocriminaliteit en zg. 21

Voornemen

Realisatie horizontale fraude (o.a. Marktplaatsfraude en oplichting via Whatsapp).

Speerpunten 2020 (o.a. coalitieakkoord) Voornemen Aandacht voor preventie en bewustzijn en stimuleren eigen initiatief

Realisatie In In de Roos (en op de website) wordt periodiek aandacht gevraagd voor diverse aspecten die openbare orde en veiligheid betreffen.

Aandacht voor voldoende surveillance door de politie

De burgemeester bespreekt dit maandelijks (en tussentijds indien nodig) met de wijkagent, en periodiek bilateraal met teamleider van politie en in de driehoek.

Bij toename inbraken de van inzet cameratoezicht overwegen

De inbraakcijfers in Rozendaal is 2020 gaven geen aanleiding om de inzet van cameratoezicht te overwegen.

Wat heeft het gekost? Primitieve begroting 2020

Begroting na wijziging 2020

Werkelijk

Saldo

2020

2020

Baten 1.1 Crisisbeheersing en Brandweer 1.2 Openbare orde en veiligheid totaal baten

0 1.500 1.500

0 1.500 1.500

0 6.019 6.019

0 4.519 4.519

Lasten 1.1 Crisisbeheersing en Brandweer 1.2 Openbare orde en veiligheid totaal lasten

80.900 7.390 88.290

80.900 24.090 104.990

82.777 12.403 95.180

-1.877 11.687 9.810

Saldo van baten en lasten

-86.790

-103.490

-89.162

14.328

0.10 Mutaties reserves (onttrekking) 0.10 Mutaties reserves (toevoeging) Saldo onttrekkingen en toevoegingen

0 0 0

8.500 0 8.500

0 0 0

-8.500 0 -8.500

Geraamd resultaat

-86.790

-94.990

-89.162

5.828

Toelichting directe baten en lasten, afgerond per saldo € 5.800 voordelig Openbare orde en veiligheid Van de Provincie is een subsidie van € 4.800 ontvangen voor de bestrijding van de kosten van COVID-19, o.a. voor extra toezicht en handhaving. Hiervoor zijn dan ook extra kosten gemaakt. Daarnaast is in 2020 een budget van € 8.500 beschikbaar gesteld, specifiek voor handhaving bij IKC Dorpsschool. Hiervoor is nog geen afrekening ontvangen en derhalve ook nog geen onttrekking aan de algemene reserve gedaan. Incidenteel versus structureel Provinciale subsidie van € 4.800. 22

Beleidsindicatoren

Indicator Verwijzingen Halt (aantal per 10.000 jongeren) Winkeldiefstallen (aantal per 1.000 inwoners) Geweldsmisdrijven (aantal per 1.000 inwoners) Diefstallen uit woning (aantal per 1.000 inwoners) Vernielingen/beschadigingen openbare ruimte (aantal per 1.000 inwoners)

Begroting Rozendaal 2020

Cijfers zoals bekend in peiljaar Q2 2021 Rozendaal

Cijfers zoals bekend in Q2 2021 peiljaar Gr < 25.000

75 0 0 6,3

2018 2018 2018 2018

136 x 0 x

110 x 2,6 x

2019 2020 2020 2020

3,2

2018

2,9

4,5

2020

Toelichting De cijfers zoals bij het CBS bekend en hier weergegeven zijn geëxtrapoleerd naar aantallen verwijzingen per 10.000 jongeren. Het daadwerkelijke aantal verwijzingen naar Halt van jongeren in Rozendaal betrof over 2020 1. Een nadere toelichting op het gebruik van beleidsindicatoren in dit document treft u op pagina 5. Verbonden partijen Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden  De uitvoering van de gemeentelijke taak op basis van de Brandweerwet, de Tijdelijke Wet ambulancezorg en de Wet geneeskundige hulpverlening bij ongevallen en rampen (GHOR).  De gemeentelijke taken op basis van de Wet Collectieve Preventie Volksgezondheid (de GGD taken). In 2020 zijn de gesprekken over wijziging in bijdrage van deelnemende gemeenten aan de brandweerzorg opgestart. De overige verdeelsleutels wijzigen vooralsnog niet. De effecten hiervan worden zichtbaar vanaf 2022. Voor meer (financiële) informatie omtrent de verbonden partijen verwijzen wij u naar paragraaf 6 Verbonden partijen.