Document · PDF

Agendabundel

1.2 Raadsvergadering 14 december 2021, gemeente Rozendaal30.409 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 4 van 4

Bij het loslopen van honden gaat het om twee verschillende zaken. Ten eerste om loslopende honden op delen van de Veluwe waar een aanlijngebod geldt. Hierbij gaat het vooral om het naleven van geldende regels. En ten tweede om de aangewezen hondenlosloopterreinen binnen het Natura 2000-gebied. Hier mogen honden loslopen, maar voor een aantal van de hondenlosloopterreinen speelt wel de vraag of ze op de juiste plek liggen. Loslopende honden waar een aanlijngebod geldt Terreineigenaren en -beheerders constateren dat de naleving van aanlijngeboden nog veel te wensen overlaat. Het is helaas geen zeldzaamheid dat recreanten hun honden laten loslopen op plekken waar dat niet mag. Soms gebeurt dat omdat er (net) buiten de grenzen van het hondenlosloopterrein niet aangelijnd wordt, soms ook op plekken waar helemaal geen sprake is van een hondenlosloopzone. Op sommige plekken op de Veluwe geldt dat honden, onder appèl van hun ‘baasje’ mogen loslopen op de paden maar niet naar de buiten. In de praktijk blijkt dit vaak lastig. Het laten loslopen van honden op plekken die daarvoor niet bedoeld zijn, heeft negatieve effecten op de natuur en leidt regelmatig tot conflicten met andere recreanten.

Het verbeteren van de naleving van de regels vraagt om goede communicatie, zodat mensen weten waar en waarom honden aan de lijn moeten, en om toezicht en handhaving als hondenbezitters de regels desondanks overtreden. Hondenlosloopterreinen De Veluwe kent zo’n 50 door de terreineigenaar aangewezen hondenlosloopterreinen. Veel van deze hondenlosloopgebieden zijn al geruime tijd als zodanig in gebruik. De drukte op en rondom een deel van deze terreinen is de laatste jaren flink toegenomen, volgens de eigenaren/-beheerders. Dit heeft mogelijk te maken met een toename in het aantal honden (de hondenpopulatie in Nederland steeg recent naar 1,9 miljoen) en met het grotere aantal honden-uitlaatservices. Beheerders signaleren bovendien dat de grenzen van de hondenlosloopterreinen niet overal goed in acht genomen worden en dat het loslopen ‘uitwaaiert’. Mede op basis van recente inzichten over de verstoringsimpact van loslopende honden, komt de vraag naar voren of hondenlosloop in deze omvang nog passend is op de Veluwe. Terreineigenaren stellen zich daarbij ook vragen over de lange termijn. Hoe, gezien de kwetsbare toestand van de natuur, om te gaan met de behoefte aan mogelijkheden voor hondenlosloop in de komende 10 jaar? In het kader van dit Recreatiezoneringsplan wordt al gekeken hoe om te gaan met enkele specifieke honden– losloopterreinen.

Denkrichtingen zijn: zoeken naar alternatieven, aanpassen van de omvang en tijdelijke aanlijngeboden in het broedseizoen. De partners zijn echter van mening dat het goed is om, gezamenlijk en onder regie van de provincie, nog wat scherper te kijken naar de actuele aanwezigheid en verdeling van hondenlosloopterreinen over het Natura 2000-gebied. Liggen ze op de juiste plek in relatie tot natuur, staat de verdeling van hondenlosloopterreinen over de Veluwe in verhouding tot het gebruik daarvan, etc.? Vervolgens moet in samenspraak gekeken worden naar de toekomstige ontwikkeling van hondenlosloop–

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

terreinen op de Veluwe en naar (de ontwikkeling van) eventuele alternatieve locaties buiten de Natura 2000-begrenzing. Hiervoor is ook een onderzoeksmaatregel opgenomen in het maatregelprogramma dat uitvoering geeft aan dit Recreatiezoneringsplan.

9.5.2

Terreinfietsen: MTB en gravelbiking

Het fietsen op de Veluwe ziet er nu heel anders uit dan zo’n 10 jaar geleden door de introductie van de e-bike, de toename van het aantal mountainbikers⁷ en de opkomst van de gravelbike. Mobiele applicaties zoals Strava hebben er bovendien toe geleid dat ‘officieuze’ routes, eens gefietst en gedeeld, door vele andere recreanten navolging kunnen krijgen. Het veranderde fietsgebruik stelt terreineigenaren voor de nodige uitdagingen. Wandelaars ervaren de in hoog tempo langs ‘flitsende’ fietsers al storend en er komen met regelmaat klachten binnen over confrontaties tussen fietsers en wandelaars. Paden die daarvoor niet aangelegd zijn, hebben veel te lijden van intensief fietsverkeer. En de toenemende aantallen terreinfietsers (niet zelden grote groepen) leiden tot extra verstoring (optische verstoring, geluid en aanrijdingen) van kwetsbare natuur. Tegelijkertijd is er een grote groep gebruikers die de Veluwe graag met de terreinfiets wil verkennen en beleven. Deze behoefte vraagt aandacht. Omdat de actieradius van terreinfietsers relatief groot is, is afstemming tussen meerdere terreineigenaren nodig om te komen tot een kwalitatief goed netwerk waarin confrontaties met andere gebruikersgroepen vermeden worden en dat tegelijkertijd optimaal rekening houdt met de vereisten vanuit natuurbescherming. Het Routebureau Veluwe ontwikkelt en beheert de Veluwebrede routenetwerken.

Het Routebureau heeft een moutainbikevisie opgesteld, waarin gekeken is naar de ligging van kwetsbare gebieden (recreatiezonerings– kaart), scheiding van overige recreantengroepen en het bieden van de beste beleving voor de terreinfietser. Realisatie van de visie ligt bij gemeenten, (andere) terreineigenaren en Routebureau.

9.5.3

Afstemming openstellingsbeleid

9.5.4

Geharmoniseerd evenementenbeleid

Een goede recreatieve zonering kan niet zonder heldere toegangsregels. De toegangsregels van de diverse terreinbeheerders op de Veluwe verschillen. Bij de één mag je bijvoorbeeld op alle paden wandelen én fietsen, bij de ander mag fietsen alleen op daarvoor aangewezen fietspaden en -routes. De recreant is zich lang niet altijd bewust bij welke eigenaar hij/zij nu door de natuur wandelt/fietst en welke specifieke regels op dat terrein gelden. Het gros van de in het recreatiezoneringsproces betrokken terreineigenaren geeft aan eenduidigheid in toegangsregels belangrijk te vinden om zo te komen tot beter naleefgedrag en om, indien nodig, toezicht en handhaving te vergemakkelijken. De eerste onderlinge gesprekken hierover zijn gevoerd. Terreineigenaren werken aan afspraken over eenduidige openstellingsregels.

In het Natura 2000-gebied worden uiteenlopende activiteiten en evenementen georganiseerd. Dit varieert van kleinschalige natuureducatie activiteiten van de terreineigenaren zelf, tot grootschalige sportevenementen en een internationale ‘happening’ als Airborne. Terreineigenaren signaleren dat evenementen en activiteiten de laatste jaren talrijker en grootschaliger zijn geworden. Soms zijn evenementen jaren geleden kleinschalig begonnen, maar hebben ze zich inmiddels doorontwikkeld tot activiteiten van serieuze omvang. Dit heeft impact, niet alleen op de natuur maar ook op andere bezoekers. Op Veluwe-niveau is er geen totaaloverzicht van evenementen die op jaarbasis in het Natura 2000-gebied plaatsvinden. In lijn hiermee zijn er zorgen over de cumulatieve effecten die evenementen hebben op de kwaliteit van de Veluwe-natuur. Ook wordt geconstateerd dat initiatiefnemers ‘rond shoppen’ over de Veluwe: als één eigenaar geen toestemming geeft, dan wordt het op een naburig terrein nog eens geprobeerd. Dit wordt mede veroorzaakt doordat voor initiatiefnemers op dit moment vaak niet duidelijk is waar en wanneer een aanvraag voor een activiteit kansrijk is en waar en wanneer niet. Bij terreineigenaren bestaat behoefte aan meer onderlinge afstemming over het beleid voor activiteiten en evenementen in de verschillende zones.

Men ziet voor zich dat er gezamenlijke aanknopingspunten komen voor een toetsingskader voor activiteiten en evenementen die duidelijkheid geven aan terreineigenaren én aan initiatiefnemers. Daarbij moet de koppeling met de Wet natuurbescherming en met de verschillende zones (A t/m D*) goed gelegd worden. Met het oog hierop is een regierol voor de provincie weggelegd. De uitwerking van het gezamenlijke kader voor activiteiten en evenementenbeleid is opgenomen als onderzoeksmaatregel in het maatregelprogramma van dit Recreatiezoneringsplan. 7

De coronapandemie heeft hieraan nog een extra impuls gegeven. Volgens VeiligheidNL werd er in 2019 11 miljoen uur gemountainbiked in Nederland tegen 5 miljoen uur in 2020.

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

9.5.5

Openbare (zand)wegen

9.5.6

Toezicht en handhaving

De verkeerssituatie op en rond de Veluwe is van invloed op de ontsluiting van natuurterreinen. De verkeers– situatie wordt echter niet automatisch geregeld met het Recreatiezoneringsplan. Dat is ook in lijn met het feit dat rondom wegen bredere afwegingen spelen dan de balans tussen natuur en recreatie. Het gaat ook om bereikbaarheid, doorstroming, verkeersveiligheid en leefomgevingskwaliteit. De bevoegdheid voor openbare wegen, uitgezonderd provinciale wegen, berust bovendien bij gemeenten. Zij voeren de regie op eventueel door te voeren aanpassingen. In het recreatiezoneringplan zijn wel (onderzoeks)maatregelen opgenomen die betrekking hebben openbare wegen. Het betreft hier veelal onverharde zandwegen die de natuurterreinen doorsnijden.

Toezicht en handhaving zijn nodig om te zorgen dat gebruikers van de Veluwe zich houden aan de regels die gelden in de natuur. Goede naleving start met heldere communicatie en goede inrichting van de terreinen die bezoekers als vanzelf ‘op het goede spoor zet’, maar in sommige gevallen is daarnaast extra toezicht en handhaving vereist. Bijvoorbeeld bij nieuw genomen maatregelen, op specifieke piekmomenten of op plekken waar gebruikers herhaaldelijk in de fout gaan. In het maatregelprogramma recreatiezonering hebben eigenaren/beheerders aangegeven waar en wanneer extra toezicht en handhaving nodig zijn, om te zorgen dat de fysiek te nemen recreatiezoneringsmaatregelen (bijvoorbeeld een pad-afsluiting) in de praktijk ook effectief kunnen zijn. Maatregelen op het vlak van toezicht en handhaving zullen in de periode 2022-2023 onderdeel vormen van het maatregelprogramma Recreatiezonering. Na deze periode moeten de aan recreatief gebruik gerelateerde toezichts- en handhavingsinspanningen onderdeel worden van het Handhavingsplan Veluwe. Met het opstellen van het nieuwe Handhavingsplan Veluwe wordt gestart in 2022.

9.5.7

Samenwerking met Defensie

De Veluwe is niet alleen een populair gebied voor recreatie en toerisme. Het heeft ook een belangrijke functie als militair oefenterrein. Verschillende locaties zijn aangewezen als laagvlieggebied voor helikopters. Zowel de landmacht als de luchtmacht oefenen op en rond de zandverstuivingen en heidevelden, onder meer om situaties in woestijnomgevingen te simuleren. Militair gebruik vormt geen onderdeel van de recreatiezonering. Toch is aandacht voor militair gebruik belangrijk. De vraag dient zich namelijk aan of beperking van recreatie op bepaalde terreinen tijdens het broedseizoen wel zin heeft als er nog andere vormen van verstoring zijn. Naast de inzichten in de effecten van verstoring door recreatie is daarom kennis nodig van de impact van militair gebruik. Dit vraagt in eerste instantie inzicht in de feitelijke impact van militair gebruik op de verstoringsgevoelige (veelal als zone D, D* of C*) aangewezen delen van de Veluwe. Daar zal nader onderzoek naar worden gedaan.

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

9.6

Blijvende samenwerking rondom recreatiezonering

Het samenwerken aan de recreatiezonering heeft een proces van bewustwording op gang gebracht bij de Veluwse gebiedspartijen en een brede groep betrokkenen. Het inzicht over de mogelijkheden voor een betere balans tussen natuur en recreatie en de samenwerking op dit vlak hebben een stevige impuls gekregen. Er is in kort tijd een enorme hoeveelheid werk verzet door alle betrokken partijen en veel bereikt. Het werk is echter nog niet af. Het feitelijke werk in de natuurterreinen moet zelfs nog beginnen. Het is cruciaal om de komende jaren in de implementatie en verdere uitwerking van de recreatiezonering samen op te blijven trekken. Het maatregelprogramma (zie bijlage 5) en de inhoud van dit hoofdstuk over uitvoering zetten hiervoor de agenda. Ook de afstemming en samenwerking met parallelle programma’s en initiatieven blijft de komende jaren van belang. Voor een goede (door)werking van de recreatiezonering is het essentieel dat de in dit plan neergelegde visie doorwerkt in bijvoorbeeld de Veluwe-op-1 programmalijn rondom bestemmingsmanagement en ontvangstlocaties, in de door het Routebureau Veluwe geregisseerde samenwerking rondom routestructuren en in een programma als Vitale Vakantieparken. Voor dit soort programma’s en samenwerking geeft de recreatiezoneringskaart belangrijk input.

Recreatie zonering

Routebureau

Bestemmingsmanagement

Recreatieve infrastructuur

Duurzame mobiliteit

Belevingsgebieden

Ontvangst locaties

Communicatie richting bezoekers/bewoners

Figuur: Recreatiezonering is één van de inhoudelijk sporen die richting geeft aan bestemmingsmanagement (afbeelding Matthijs Bouwman, Veluwe-op-1)

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Bijlagen Bijlage 1: Bijlage 2: Bijlage 3: Bijlage 4: Bijlage 5:

Toelichting op betrokkenheid partners en stakeholders Toolbox recreatiezoneringsmethodiek Ecologische onderbouwing recreatiezonering Onderbouwing toeristisch-recreatieve kaarten Maatregeltabel

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Bijlage 1 Toelichting op betrokkenheid partners en stakeholders Deze bijlage geeft een toelichting op de betrokkenheid van verschillende partners en stakeholders in de totstandkoming van het Recreatiezoneringsplan. Met schema’s wordt inzichtelijk gemaakt hoe partijen in verschillende planvormingsfasen betrokken zijn. Voor de terreineigenaren (inclusief gemeenten met terreineigendom) is geen apart schema opgenomen, omdat zij in elke processtap een centrale rol gespeeld hebben. Gemeenten (anders dan in de rol van terreineigenaar)

Figuur: Betrokkenheid gemeenten in het planvormingsproces

Bovenstaande figuur geeft de betrokkenheid van gemeenten weer. Het gaat hier om de publiek- en bestuurs– rechtelijke rol van gemeenten, en niet om hun rol als terreineigenaar. In de rol als terreineigenaar hebben gemeenten zelf invulling geven aan de recreatiezoneringskaart en aan de inventarisatie van te nemen maatregelen op de eigen terreinen. Bewoners

Figuur: Betrokkenheid bewoners in het planvormingsproces

Bewoners waren soms betrokken op individueel niveau. In de meeste gevallen zijn echter bewonersplatforms en dorps- en wijkraden betrokken als vertegenwoordigers van deze groep. Daarnaast is veel geïnvesteerd in publiekscommunicatie via nieuwsbrieven, e-magazines, www.recreatiezoneringopdeveluwe.nl en social media om bewoners te informeren en te betrekken.

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Gebruikersgroepen

Figuur: Betrokkenheid gebruikersgroepen in het planvormingsproces

In paragraaf 3.1 was al te lezen dat het soort gebruikersgroepen op de Veluwe sterk uiteenloopt, van beoefenaars van een specifieke sport tot hondenbezitters of natuurliefhebbers. Voor de meeste gebruikersgroepen geldt dat zij zowel op koepelniveau betrokken zijn geweest, als via een lokale vertegenwoordiging in gebiedsprocessen. Ondernemers

Figuur: Betrokkenheid ondernemers in het planvormingsproces

Ook voor ondernemers geldt dat betrokkenheid zowel individueel vorm kon krijgen, via ondernemersspreek– uren en gebiedsprocessen als via de koepelorganisaties. Het is tot slot belangrijk om op te merken dat de betrokkenheid van de verschillende groepen niet per definitie ophoudt na afronding van de besluitvormingsfase, maar dat die door kan lopen in de uitvoeringsfase van het Recreatiezoneringsplan.

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Bijlage 2 Toolbox recreatiezoneringsmethodiek Onderstaande tabel/toolbox geeft een instrumentele uitwerking van de zoneringsmethodiek. De tabel laat zien hoe de verschillende zones te typeren zijn en welk recreatief gebruik er gefaciliteerd wordt. De tabel is in dit opzicht niet uitputtend/limitatief. Er worden met enige regelmaat nieuwe recreatieve activiteiten ontwikkeld/aangeboden op de Veluwe. Daarvan zal apart bekeken moeten worden waar en wanneer ze passend zijn. Toepassing van de tabel vraagt maatwerk. Het is een instrument dat zorgt voor eenduidige toepassing van de zonering, maar soms kan om moverende redenen afgeweken worden. Zone A: Intensief recreatief gebruik

Zone B: Matig intensief recreatief medegebruik

Zone C: Rustig gebied met extensief recreatief medegebruik (verstorings– gevoelige soorten)

Zone C*: Rustig gebied met extensief recreatief medegebruik (zeer verstorings– gevoelige soorten)

Zone D: Rustig gebied geen/beperkt recreatief gebruik tijdens broedseizoen

Zone D*: Jaarrond afgesloten gebied

Karakteristiek

Poorten en ontvangst– locaties van de Veluwe met ruimte voor recreatieve activiteiten

Visitekaartje van de Veluwe. Overgangs– gebied van de recreatiezone naar de rustige Veluwe met matig intensief recreatief medegebruik

Natuur met rustige, extensieve recreatie. Stilte, ruimte en natuur spelen hier de hoofdrol

Afgesloten gebied tijdens de broedtijd

Jaarrond afgesloten gebied alleen toegankelijk onder begeleiding van de boswachter.

(N2000)soorten

Algemene soorten als Grote bonte specht, Koolmees, Merel, Eekhoorn

Zwarte specht, Boomklever

Zwarte specht, Wespendief, Draaihals, Boommarter, Hazelworm, Dalkruid

Roodborsttapuit, Boomleeuwerik, Nachtzwaluw, Zandhagedis, Hazelworm, Klokjesgentiaan, Rendiermos

Zwarte specht, Wespendief, Draaihals, Boommarter, Hazelworm, Dalkruid, Duinpieper, Tapuit, Boomleeuwerik, Nachtzwaluw, Nachtzwaluw, Zandhagedis, Hazelworm, Klokjesgentiaan, Rendiermos

Zie kolom hiernaast. In aanvulling daarop: Orchideeën, Beenbreek, Edelhert, Wild zwijn

Motief-groep recreatie

Gezelligheid, eropuit, beweging, sport, kinder– activiteiten.

Beweging, sport, natuur– beleving, interesse, eropuit

Natuurbeleving, interesse, volledig opgaan in de natuur

Natuurbeleving

Natuurkennis en daaraan gerelateerde natuurbeleving

Typen recreatie

Wandelen, fietsen, paardrijden, ATB, hardlopen

Wandelen, fietsen, paardrijden, ATB op gemarkeerde routes

(Wandel) excursie met de boswachter

Buiten wegen en paden

Alleen met toestemming van beheerder

nee

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Zone A: Intensief recreatief gebruik

Zone B: Matig intensief recreatief medegebruik

Zone C: Rustig gebied met extensief recreatief medegebruik (verstorings– gevoelige soorten)

Zone C*: Rustig gebied met extensief recreatief medegebruik (zeer verstorings– gevoelige soorten)

Zone D: Rustig gebied geen/beperkt recreatief gebruik tijdens broedseizoen

Zone D*: Jaarrond afgesloten gebied

Faciliteiten

TOP/ Transferium/ P-Veluwe, speelbos, kabouter– paden, uitkijktorens, bezoekers– centra, zoekgebied voor hondenlosloop, startpunt routes en ATB-tracks.

P-Veluwe, parkeerplaats, ATB-routes, wandel, fietsen ruiterroutes, zoekgebied voor hondenlosloop.

Wandel, fietsen ruiterroutes. Nog nader bepalen hoe het ATB gebruik geleid kan worden

geen

Maaswijdte paden

nvt

> 5 ha

> 25 ha Op cultuur– historische landgoederen en kleinschalige natuur– terreinen wordt hiervan afgeweken

> 50 ha + 50% van omtrek zonder pad. Op cultuur– historische landgoederen en kleinschalige natuur– terreinen wordt hiervan afgeweken

100 ha

nvt

Activiteiten/ Evenementen

Ruimte voor onge– motoriseerde (sport)– activiteiten, en kleinschalige evenementen

Ruimte voor onge– motoriseerde (sport)– activiteiten

Alleen beperkt ruimte voor onge– motoriseerde (sport)– activiteiten buiten het broedseizoen

Excursies onder begeleiding. Ruimte voor onge– motoriseerde (sport)– activiteiten buiten het broedseizoen

Excursies onder begeleiding.

Openstelling

Tussen zonsopgang en zonsondergang. Beheerder kan uitzondering toestaan.

Tussen zonsopgang en zonsondergang

In het broedseizoen niet/beperkt, buiten het broedseizoen tussen zonsopgang en zonsondergang.

niet

Honden

In losloop– gebieden honden vrij

Honden in principe aangelijnd

Honden aangelijnd

Honden aangelijnd, soms geen toegang voor honden

Geen toegang in broedseizoen, daarbuiten alleen aangelijnd

Geen toegang voor honden

Motor-voertuigen*

Bij uitzondering voor ondersteuning evenementen (spullen brengen)

Alleen voor beheer en toezicht en (beperkt) voor excursies met de eigen boswachter.

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Zone A: Intensief recreatief gebruik

Zone B: Matig intensief recreatief medegebruik

Zone C: Rustig gebied met extensief recreatief medegebruik (verstorings– gevoelige soorten)

Zone C*: Rustig gebied met extensief recreatief medegebruik (zeer verstorings– gevoelige soorten)

Zone D: Rustig gebied geen/beperkt recreatief gebruik tijdens broedseizoen

Zone D*: Jaarrond afgesloten gebied

Wet- en regelgeving

Natura 2000 (Wnb), gemeentelijke verordeningen.

Natura 2000/ Wet natuur– bescherming

Eerste aanspreek– punt

Beheerder

*Het gebruik van motorvoertuigen is in alle zones toegestaan ten behoeve van beheer (inclusief inventarisaties en monitoring) en ook voor excursies onder begeleiding van de boswachter. Motorvoertuigen worden alleen ingezet indien ongemotoriseerde alternatieven niet haalbaar zijn of tot nog meer verstoring zouden leiden.

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Bijlage 3 Ecologische onderbouwing recreatiezonering Deze bijlage bevat gegevens die gebruikt zijn bij de ecologische onderbouwing van de recreatiezonering. Het gaat achtereenvolgens om: a Kaart met de gewenste situatie voor de zeven verstoringsgevoelige vogelrichtlijnsoorten die op de Veluwe extra aandacht nodig hebben. b Kaarten met aanwezigheid van geschikt leefgebied voor de zeven individuele verstoringsgevoelige vogelsoorten op de Veluwe, ingedeeld naar geschiktheidsklassen. c Diagram met daarin de potentiële vogelstand op de Veluwe na het nemen van optimale zoneringsmaatregelen. Tabel met te verwachten populatie effecten van ‘optimale vogelzonering’. d Kaart met daarop de in het Natura 2000 Aanwijzingsbesluit vastgelegde 18 habitattypen die essentieel zijn voor de natuurlijke rijkdom van de Veluwe. e Overzichtskaarten met hotspots en knelpunten voor reptielen op de Veluwe.

Gewenste zonering verstoringsgevoelige vogelsoorten

Door een consortium bestaande uit Sovon Vogelonderzoek, Stichting Bargerveen en Bureau ZET is onderzoek gedaan naar mogelijkheden voor soortherstel van zeven Vogelrichtlijnsoorten op de Veluwe, waarmee het op dit moment niet goed gaat (Sierdsema et. al, 2020, Natuurbeheer- en zoneringsmaatregelen voor zeven aangewezen vogelsoorten in Natura 2000-gebied Veluwe). In het kader van dit onderzoek is gekeken naar natuurherstelmaatregelen ten behoeve van de boomleeuwerik, draaihals, duinpieper, nachtzwaluw, tapuit, wespendief en zwarte specht en naar recreatiezoneringsmaatregelen voor deze verstoringsgevoelige vogelsoorten. Voor de zeven vogelsoorten is het gewenste niveau van rust in beeld gebracht op basis van de beschikbare kennis over de verstoringsgevoeligheid en vervolgens gekeken waar die rustige zones gecreëerd moeten worden op basis van het historische en actuele voorkomen van deze vogelsoorten op de Veluwe. De kaart op de volgende bladzijde geeft een overzicht van de gewenste zonering voor de zeven vogelsoorten gezamenlijk. Kaarten voor de individuele soorten vindt u daaronder.

Legenda Gewenste zonering broedvogels: Niet-toegankelijk in het broedseizoen: − maaswijdte paden van 100 ha of meer − gebieden zonder paden niet toegankelijk in broedseizoen Rustige heide, stuifzand en open bos: − alleen extensieve dagrecreatie − geen paden langs > 50% van de bosranden − maaswijdte paden van 25 ha of meer Rustig bos: − alleen extensieve dagrecreatie − maaswijdte paden van 25 ha of meer

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Figuur: Totaalbeeld gewenste zonering uitgaande van leefgebied en verstoringsgevoeligheid zeven vogelsoorten (Sovon).

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Aanwezigheid geschikt leefgebied verstoringsgevoelige vogelsoorten Veluwe

Figuur: Ligging leefgebied boomleeuwerik naar geschiktheidsklasse (Sovon)

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Figuur: Ligging leefgebied draaihals naar geschiktheidsklasse (Sovon)]

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Figuur: Ligging leefgebied duinpieper naar geschiktheidsklasse (Sovon)

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Figuur: Ligging leefgebied nachtzwaluw naar geschiktheidsklasse (Sovon)

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Figuur: Ligging leefgebied tapuit naar geschiktheidsklasse (Sovon)

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Figuur: Ligging leefgebied wespendief naar geschiktheidsklasse (Sovon)

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Figuur: Ligging leefgebied zwarte specht naar geschiktheidsklasse (Sovon)

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Diagram potentiële vogelstand

Op basis van het voornoemde onderzoek naar herstel van de verstoringsgevoelige vogelrichtlijnsoorten (Sierdsema et.al. 2020) is een doorrekening gemaakt van het effect dat het nemen van optimale zonerings– maatregelen kan hebben op de vogelstand op de Veluwe. In onderstaande diagram is de potentiële vogelstand van duinpieper, tapuit, boomleeuwerik, draaihals, nachtzwaluw, zwarte specht en wespendief na het nemen van de best denkbare maatregelen afgezet tegen de doelaantallen zoals in Europees verband zijn afgesproken (Natura 2000-instandhoudingsdoelstelling.

Figuur: Vogelstand verstoringsgevoelige soorten in 1990, 2015 en potentieel na het doorvoeren van optimale zoneringsmaatregelen afgezet tegen de Europese Natura 2000-doelstelling

Voor het bepalen van de te verwachten vogelstanden in voorgaande figuur zijn door Sierdsema et al (2020) voor het doorrekenen van te verwachten populatie-effecten van een optimale vogelzonering de in onderstaande tabel afgebeelde waarden gehanteerd. Zone

Duin-pieper

Tapuit

Boomleeuwerik

Draaihals

Nachtzwaluw

Wespendief

Zwarte– Specht

Overig 3_Rustig bos

4_Rustig 5_Geen toegang

100

6_Geen toegang prioritair

150

100

150

Tabel: Verwachte populatietoename (in procenten) na invoering van recreatiezonering gericht op vogelpopulaties

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Habitattypenkaart Veluwe

Het aanwijzingsbesluit Veluwe noemt 18 habitattypen die essentieel zijn voor de natuurlijk rijkdom op de Veluwe. De gehele Veluwe is geïnventariseerd op de aanwezigheid van deze habitattypen met een voldoende kwaliteit. Het resultaat is weergegeven op de habitattypenkaart.

Figuur: Habitattypenkaart Veluwe 2014

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Overzichtskaart knelpunten en hotspots reptielen op de Veluwe

Reptielen (slangen en hagedissen) worden op de Veluwe, net als vogels, negatief beïnvloed door een toenemende recreatiedruk. Voor deze soorten zijn vooral aanrijdingen een probleem. Reptielen zijn geneigd de warmte op te zoeken die uitstraalt van verharde fietspaden (beton en asfalt) maar lopen daar ook grote kans om aan- of overreden te worden. Op verzoek van de provincie heeft RAVON, kennisorganisatie voor reptielen, amfibieën en vissen, in beeld gebracht wat hotspots zijn voor reptielen en waar in de periode 2010-2019 slachtoffers van verkeersaanrijdingen aangetroffen zijn.

Figuur: Overzichtskaart Veluwe met hotspots voor voorkomen van slangen en hagedissen en vindplaatsen van dode reptielen.

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Bijlage 4 Onderbouwing toeristisch-recreatief gebruik Veluwe Deze bijlage bevat kaarten die inzage geven in het recreatief gebruik van de Veluwe. De informatie uit deze kaarten is meegewogen in de totstandkoming van de recreatiezonering. In de bijlage zijn achtereenvolgens de volgende kaarten opgenomen: a Topografische kaart Veluwe voor aanwezigheid woonkernen b Kaart met bestaande toeristische hotspots, horeca en recreatieverblijfsterreinen c Kaart met recreatieve routes op de Veluwe

Topografische kaart van de Veluwe

Figuur: Topografische kaart van de Veluwe

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Bestaande toeristische hotspots, horeca en recreatieverblijfsterreinen

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Recreatieve routes op de Veluwe

Figuur: Fietsroutenetwerk

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Figuur: Ruiter- en menroutenetwerk (NB. kaart is niet volledig. Voor de onderbouwing is daarom ook gebruik gemaakt van de expert judgement van de boswachters.)

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Figuur: Wandelroutenetwerk (NB. kaart is niet volledig. NB. kaart is niet volledig. Voor de onderbouwing is daarom ook gebruik gemaakt van de expert judgement van de boswachters.)

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

< Inhoudsopgave

Bijlage 5 Maatregelprogramma in tabelvorm In onderstaande tabel zijn de recreatiezoneringsmaatregelen opgenomen. Niet alle maatregelen in de maatregeltabel zijn ‘in beton gegoten’. Over de precieze uitwerking van een deel van de maatregelen zullen terreineigenaren nog in gesprek gaan met bewoners en belanghebbenden. De tabel is ingedeeld naar terreineigenaar (ook gemeenten).

Uitwerking N2000 beheerplan Veluwe Uitvoeringsprogramma recreatiezonering Nummer

Naam Maatregel*

Omschrijving Maatregel

N2000 Doel

Gebiedsnaam/ locatie

0. Algemene Maatregelen 0.1

Onderzoeken mogelijkheden afgestemd evenementen- en activiteitenbeleid over het gehele Veluwe N2000gebied.

In samenspraak met terreineigenaren onderzoeken wat de mogelijkheden zijn voor afgestemd evenementenen activiteitenbeleid. Streven is om samen te komen tot één kader voor activiteiten en evenementen dat duidelijkheid geeft aan terreineigenaren én aan initiatiefnemers en in lijn is met de uitgangspunten van de recreatiezonering.

Alle doelen

Gehele Veluwe N2000-gebied

0.2

Ontwikkeling van gezamenlijke visie op de toekomstige ontwikkeling en aanwezigheid van hondenlosloop-terreinen over het gehele Veluwe N2000-gebied.

Inventarisatie en beoordeling van de actuele aanwezigheid en verdeling van hondenlosloopterreinen over het N2000-gebied. Liggen ze op de juiste plek in relatie tot natuur, staat de verdeling van hondenlosloopterreinen over de Veluwe in verhouding tot het gebruik daarvan, etc.? Ontwikkeling van gezamenlijke (provincie en terreineigenaren) visie op de toekomstige ontwikkeling/aanwezigheid van hondenlosloopterreinen op de Veluwe.

Alle doelen

Gehele Veluwe N2000-gebied

0.3

Communicatie Recreatiezonering Veluwebreed

Ontwikkelen en uitvoeren van Veluwebrede publiekcampagnes en communicatie bij uitvoering van recreatiezoneringsmaatregelen.

Alle doelen

Gehele Veluwe N2000-gebied

0.4

Toezicht en handhaving Recreatiezonering

In relatie tot recreatiezonering is op sommige plaatsen en momenten extra toezicht en handhaving vereist. Bijvoorbeeld bij nieuw genomen maatregelen, op specifieke piekmomenten of op plekken waar gebruikers herhaaldelijk in de fout gaan. In overleg met terreineigenaren wordt gekeken waar extra inzet nodig is. Dergelijke maatregelen op het vlak van toezicht en handhaving zullen in de periode 2022-2023 onderdeel vormen van het maatregelprogramma Recreatiezonering. Na deze periode moeten de aan recreatief gebruik gerelateerde toezichts- en handhavingsinspanningen onderdeel worden van het Handhavingsplan Veluwe.

Alle doelen

Gehele Veluwe N2000-gebied

Concept Recreatiezoneringsplan Veluwe

Toelichting >

< Inhoudsopgave

← Vorig deel

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Rozendaal&id=447e12cf-3cc5-42d4-80a1-058a3609ac47