Agendabundel
Tekst van het document
Doel is om samen het Nederlandse begrotingstekort binnen de perken te houden. Er wordt gewerkt met het zogenaamde EMU-saldo en Europese normeringen hiervoor. Ook is bepaald dat overtollige kasmiddelen belegd dienen te worden bij het Rijk. 59
Paragraaf 5 Bedrijfsvoering Onze bedrijfsvoering richt zich op de ondersteunende diensten die nodig zijn om de beoogde resultaten en effecten uit het beleidsplan en de programma’s te bereiken. Bedrijfsvoering omvat de vakgebieden Personeel en Organisatie, Informatisering, Juridische zaken, Financiën, Automatisering, Communicatie en Huisvesting. Deze paragraaf behandelt die aspecten van de bedrijfsvoering die niet, of niet uitvoerig onder programma 0 Bestuur en ondersteuning zijn behandeld. Daarbij gaan we in op de onderdelen Planning en Control (paragraaf 5.1), Organisatieontwikkeling en P&O (paragraaf 5.2), Informatievoorziening en digitalisering (paragraaf 5.3), en kosten van de diverse bedrijfsvoeringsonderdelen (personeel, huisvesting e.d.) (paragraaf 5.4). Planning en control P&C-cyclus Het door ontwikkelen van P&C-documenten is een blijvend aandachtspunt. Het streven is om producten op te leveren aan de raad die slank, gericht en overzichtelijk zijn vormgegeven. De aanpassing van de Meerjarenbegroting 2024-2027 zorgt voor een grote stap in die richting. De in de begroting opgenomen voornemens zijn vertaald naar werkprogramma’s. Deze geven inzicht in de uit te voeren werkzaamheden versus de beschikbare capaciteit. Met deze aanpak kunnen knelpunten beter benoemd worden. Voor de jaarrekening 2023 volgen wij echter de vormgeving van de Meerjarenbegroting 2023-2026.
Sturen op risico’s Twee keer per jaar wordt er een nieuwe weging gemaakt op de bestaande risico’s die wij zien. In de Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing schetsen we op procesniveau de risico’s en geven we waar gewenst aan welke beheersmaatregel aan de orde zijn om de risico’s in te dammen. Door een stevige reservepositie, kunnen we de geschetste risico’s goed opvangen. Dat is terug te zien in een uitstekende weerstandsratio Daarnaast blijven we maatregelen nemen om risicobeheersing te vergroten. Tot slot herzien we ook jaarlijks de frauderisico-analyse. Sturen op rechtmatigheid Het jaar 2023 is het eerste jaar waarbij het college een uitspraak doet over de rechtmatigheid. Om dit te kunnen bewerkstelligen zijn in raadsvergadering van 16 mei 2023 de aanpassingen op het controleprotocol, de controleverordening en de financiële verordening. Ook is bij de raadvergadering van 6 februari het definitieve normenkader voor 2023 vastgesteld. Het oordeel op de rechtmatigheid is gebaseerd op de begrotings- en kredietrechtmatigheid, de spendanalyse (aanbestedingsgrens) en de Verbijzonderde Interne Controle(VIC) op het Sociaal Domein. De VIC is uitgevoerd de gemeente Rheden en door de gemeente Rozendaal beoordeeld. De verdere ontwikkeling van het controleplan wordt afgerond in 2024.
Op bladzijde 82 staat de toelichting op de rechtmatigheid en op bladzijde 95 van dit Jaarverslag is een overzicht opgenomen van onrechtmatigheden. Hieronder treft u een nadere toelichting op deze onrechtmatigheden. Er zijn geen onrechtmatigheden geconstateerd met betrekking tot de Europese aanbestedingen. Financiële functie Vanaf de jaarrekening 2016 is Stolwijk Kelderman door de raad als accountant benoemd. De opdracht voor Stolwijk Kelderman is verlengd tot de behandeling van de jaarrekening van 2024. Halverwege 2024 vindt de aanbesteding voor het benoemen van een nieuwe accountant, voor de accountantscontrole op de jaarrekening 2025 en verder plaats. Administratieve organisatie Op tal van terreinen dient de gemeente (verplichte) controles, audits en zelfevaluaties uit te voeren. Deze zijn allemaal succesvol uitgevoerd. Op het gebied van projectmatig werken hebben we in 2023 verder stappen gezet met de uitvoering van de Digitale Agenda. Daarnaast heeft de opvanglocatie ‘De Bosrank’ de nodige projectmatige inzet geëist.
60
De eerste stappen voor het opstellen van de beleidskaders op het gebied van inkoop zijn gezet. De vaststelling door het college heeft in 2024 plaatsgevonden. Het contractmanagement is in 2023 blijven liggen door andere werkzaamheden met een hogere prioriteit. Uiteraard blijft dit onze aandacht houden. Organisatieontwikkeling en P&O De doelstellingen van de organisatieontwikkeling en het P&O-beleid zijn: 1. mens en organisatie verder ontwikkelen met als kernwaarden klantgerichtheid, resultaatgerichtheid en samenwerkingsgerichtheid; 2. bouwen aan een toekomstbestendige gemeentelijke organisatie; 3. goed werkgeverschap waarbij wij medewerkers weten te boeien en te binden. Om toe te groeien naar een organisatiemodel dat op (middel)lange termijn houdbaar is, is een aanpak uitgewerkt waarin is beschreven hoe het college de komende jaren wil omgaan met ontwikkelingen in personeelsverloop en andere organisatievraagstukken. We werken niet toe naar een vastomlijnd organisatieplaatje of model (‘op Rozendaal staat geen maat’), maar werken stap-voor-stap verder aan een wendbare en weerbare organisatie, zoals omschreven in de raadsinformatiebrief van oktober 2023. Er zijn (nieuwe) bestuurlijke (principe)afspraken over samenwerking Rheden en Rozendaal gemaakt voor het sociaal domein.
Daarmee zijn de beleidstaken zowel financieel als in kwantitatieve en kwalitatieve zin meer toekomstbestendig georganiseerd. Hierdoor ontstaat ook in de interne organisatie meer tijd en ruimte voor invulling van versterkte regie (strategievorming, contractmanagement en een gerichte rol in het netwerk). We hebben voor Rozendaalse begrippen vele personeelswisselingen in goede banen weten te leiden. Mede als gevolg van uitstroom en doorstroom, maar ook door uitval/ziekteverzuim zijn er diverse wervingstrajecten geweest. Kengetallen P&O Omschrijving Formatieplaatsen (fte) Medewerkers (aantal) Mannen (%) Vrouwen (%) Ziekteverzuim (%) Instroom (%) Uitstroom (%) Deeltijders (%) Leeftijd (gemiddeld) Maximum Salarisschaal (%) Budget opleidingen (% loonsom)
Werkelijk 2023 12,1 13 54% 46% 8,13% 14% 7% 39% 53,7 69% 1,22%
Werkelijk 2022 12,3 14 64% 36% 6,82% 7% 7% 50% 52,4 86% 0,64%
Werkelijk 2021 11,9 13 58% 42% 6,81% 8% 0% 46% 51,1 85% 0,84%
Het aantal formatieplaatsen is met 0,2 fte afgenomen. Door voorgenomen overgang van beleidswerk naar Rheden en de uitdiensttreding van de medewerker sociaal domein neemt de bezetting af met 0,4 fte. Daar staat een kleine uitbreiding tegenover van de functie voor bestuursondersteuning (budgetneutraal). Ziekteverzuim 2023 Verzuimpercentage Kort (0-8 dagen) Middellang (8-43 dagen) Lang ( >43 dagen)
2022 8,1% 0,7% 0,5% 6,9%
2021 6,8% 0,7% 0,6% 5,5%
61
6,8% 0,2% 0,7% 5,9%
Het reguliere verzuimpercentage is in Rozendaal traditioneel laag, afgezet tegen het landelijk gemiddelde van om en nabij de 5,5%. De hogere percentages van de laatste jaren zijn deels veroorzaakt door effecten die twee medewerkers ondervinden als gevolg van corona besmettingen en twee langdurig ziektegeval. Twee van de langdurig zieken zijn inmiddels weer volledig hersteld. Integriteit In de wet is bepaald dat het college over het gevoerde integriteitbeleid voor de ambtenaren jaarlijks verantwoording dient af te leggen aan de gemeenteraad. Hiervoor is aandacht geweest bij de invoering van de Wet bevordering integriteit en functioneren decentraal bestuur (inwerkingtreding 1 januari 2023). Daarbij is geconstateerd dat de staande aanpak voor de integriteitsaanpak past binnen de kaders van die wet. Wel vergt dit blijvend aandacht bij de werving van nieuwe medewerkers. Zo vragen we een Verklaring omtrent gedrag van zowel tijdelijk externe krachten, als nieuwe interne medewerkers en hebben de nieuwe interne medewerkers de ambtseed (of gelofte) afgelegd. Als onderdeel van het inwerkprogramma voor de nieuwe raad heeft in 2022 een avond met de raad over integriteit plaatsgevonden. Informatisering en digitalisering Wij hebben afscheid genomen van onze servers en zijn gaan werken met diverse Cloud-oplossingen.
Door het vereenvoudigen van onze infrastructuur zijn wij erin geslaagd om niet meer afhankelijk te zijn van de Kerklaan om onze werkzaamheden te kunnen uitvoeren met uitzondering van enkele burgerzakenapplicaties die nog wel locatie gebonden zijn. Hiermee hebben wij een grote noodzakelijke inhaalslag gemaakt met de digitalisering en modernisering van onze gemeente. Daarnaast zijn er diverse voorbereidingen getroffen voor de implementatie van de wettelijke vereisten op digitaal vlak. 2023 was het eerste jaar waarin wij volledig met het nieuwe DMS-systeem hebben gewerkt. Door het gebruik van het DMS konden wij het systeem verder finetunen naar de Rozendaalse maatstaven. Een uitgebreidere toelichting op de behaalde resultaten zijn terug te lezen in de raadsinformatiebrief Digitale Agenda 2022-2023 die begin 2024 verstuurd is. Onderdeel Kosten informatisering en automatisering (licenties software, kapitaallasten diverse applicaties)
Budget 2023 236.097
Werkelijk 2023 242.921
Saldo 2023 -6.824
Door de uitbreiding van onze organisatie door de inhuur van diverse specialisten zijn de kosten voor (het beheer) van de beschikbaar gestelde apparatuur en de benodigde accounts hoger uitgevallen.
62
Paragraaf 6 Verbonden partijen Inleiding Het begrip verbonden partij is vastgelegd in het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV). In artikel 1 lid b BBV wordt het als volgt gedefinieerd: “Een privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisatie waarin de provincie onderscheidenlijk de gemeente een bestuurlijk en financieel belang heeft.” Op 1 juli 2022 is de Gewijzigde Wet Gemeenschappelijke regelingen in werking getreden. De doelstelling hiervan is het versterken van de democratische legitimatie. Door de wijziging zijn er nieuwe instrumenten geïntroduceerd om de gemeenteraden meer in positie te brengen. Alle gemeenschappelijke regelingen moeten voor 1 juli 2024 zijn aangepast aan deze gewijzigde wet. De afgelopen periode zijn er al diverse besluiten op dit onderwerp genomen. Wat is ons beleid? Rozendaal is als kleine gemeente sterk afhankelijk van de samenwerking met de partners in de omgeving om aan haar doelstellingen te voldoen. Het zwaartepunt ligt daarbij op het degelijk en deugdelijk organiseren van de uitvoering van de wettelijke taken. Dit speelt in het bijzonder bij de partners Rheden en De Connectie. Maar ook andere samenwerkingsrelaties zijn essentieel voor het voldoen aan wettelijke taken. Denk aan de BVO DRAN, waar de uitvoering van het doelgroepenvervoer is belegd en de Modulaire gemeenschappelijke regeling sociaal domein.
Deelname aan een verbonden partij wordt dan ook bepaald door doeltreffendheid en doelmatigheid van de uitvoering van de taak. Op voorkomende beleidsterreinen stimuleren de hogere overheden samenwerking in een verbonden partij. Als voorbeeld geldt de jeugdzorg die na de transitie feitelijk bestaat uit drie onderdelen: de landelijke, de bovenlokale en de lokale zorg. Het rijksbeleid is erop gericht om de bovenlokale zorg onder te brengen bij gemeenten of samenwerkingsverbanden met 100.000+ inwoners. Een ander voorbeeld is de wettelijk verplichte Omgevingsdienst, waar Rozendaal taken heeft belegd van met name milieurechtelijke aard. Ook de deelname in een Veiligheidsregio en een GGD is geregionaliseerd, in ons geval de Veiligheids- en Gezondheidsdienst Gelderland Midden (VGGM). Wat is het belang voor de gemeenteraad? Deze paragraaf is om twee redenen van belang voor de raad. Allereerst voeren de verbonden partijen vaak beleid uit dat gemeenten in principe zelf ook kunnen uitvoeren. We dragen taken op, of over aan de verbonden partijen. Daarbij houden we veelal de uiteindelijke verantwoordelijkheid voor het realiseren van de beoogde doelstellingen van de programma’s. Voor de raad blijft er dus nog steeds een kaderstellende en controlerende taak over bij die programma’s.
Daarnaast zijn er de financiële risico’s die we met verbonden partijen kunnen lopen en de daaruit voortvloeiende budgettaire gevolgen. Bij het aangaan en onderhouden van contacten met verbonden partijen is van belang om: af te wegen wat de meest doelmatige manier is om een taak uit te voeren; te bekijken welke manier de beste garantie geeft dat de taak wordt uitgevoerd zoals we voor ogen hebben; te zorgen dat we voldoende inhoudelijk en financieel inzicht hebben en houden in het uitvoeren van een taak. Bestuur en toezicht De meeste verbonden partijen van de gemeente zijn gemeenschappelijke regelingen, deze zijn gebaseerd op de wet gemeenschappelijke regelingen. Als publiekrechtelijke lichamen zijn bepalingen van Gemeentewet, Provinciewet of Waterschapswet ook voor de gemeenschappelijke regelingen van toepassing. Via vertegenwoordiging in dagelijks en/of algemeen bestuur is het toezicht (governance) geregeld. Voor de privaatrechtelijke rechtspersonen (de vennootschappen) hebben we minder instrumenten in handen. Hier maken we gebruik van de beschikbare wettelijke mogelijkheden als het stemrecht van de aandeelhouder en toezicht door raden van commissarissen.
63
Invloed Over het algemeen is de invloed van de gemeente Rozendaal, vanwege de omvang en het belang, zeer klein te noemen. Van belang is voortdurend af te wegen welke bestuurlijke en ambtelijke capaciteit dan geïnvesteerd wordt in de betreffende verbonden partij gegeven dat belang. Het is ook niet altijd noodzakelijk omdat de deelname van meerdere gemeenten in gemeenschappelijke regelingen ook voor een soort natuurlijk aantal ’checks en balances’ zorgt waar het gaat over bestuur en toezicht. Door de steeds verder toenemende kosten die de verbonden partijen doorrekenen aan de gemeente hebben de wethouders Financiën in december 2023 in gezamenlijkheid een brief gestuurd naar de verbonden partijen in de regio. De boodschap van deze brief is dat de verbonden partijen kritisch moeten kijken naar de kosten. Vanaf het ravijnjaar 2026 zal het ook noodzakelijk zijn dat de verbonden partijen de broekriem aantrekken. Overzicht verbonden partijen Verbonden partijen worden onderscheiden in drie groepen: 1. Gemeenschappelijke regelingen 2. Stichtingen en verenigingen; 3. Coöperaties en vennootschappen 4.
Overige verbonden partijen Gemeenschappelijke regelingen Deelname in een gemeenschappelijke regeling gebeurt in de gevallen waarin de gemeente, taken waar zij verantwoordelijk voor is, niet anders dan in samenwerking met anderen kan uitvoeren, of als die samenwerking bijdraagt aan een doelmatige aanpak. De Wet gemeenschappelijke regelingen regelt deze samenwerkingsvorm. Het bestuur van de gemeenschappelijke regelingen wordt meestal gevormd door een afvaardiging van de deelnemers en de besluitvorming vindt plaats op basis van meerderheidsbesluiten. In hoeverre er sprake is van overdracht van taken en daarmee van autonomie hangt sterk af van het type regeling. Voor Rozendaal geldt dat voornamelijk wordt deelgenomen in relatief lichte samenwerkingsvormen waarbij het type bevoegdheid dat wordt overgedragen (voor zover überhaupt sprake is van taakoverdracht) een uitvoerend karakter heeft. De door de gemeente aangewezen vertegenwoordigers in de besturen informeren college en raad over relevante ontwikkelingen. De betreffende organen leggen hun begroting, rekening en andere beleidsplannen voor aan de gemeente. Onderstaande informatie wordt gepresenteerd in lijn met de voorschriften in het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV). We hanteren de meest actuele (officiële) beschikbare cijfers.
Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden (VGGM) Vestigingsplaats Programma Openbaar belang
Ontwikkelingen en risico’s
Financieel belang Bestuurlijk belang
Arnhem Programma 1 Veiligheid en Programma 7 Volksgezondheid en Milieu De Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden behartigt de belangen van de gemeenten in het samenwerkingsgebied op de terreinen van: a. Brandweerzorg; b. Publieke gezondheid c. GHOR d. Rampenbestrijding en crisisbeheersing e. Gemeenschappelijke meldkamer Diverse ontwikkelingen, waaronder de wenselijke versteviging van de bedrijfsvoering VGGM-breed, de discussie over de regionale verdeling van de huisvestingskosten van de brandweer, en zaken als de krappe arbeidsmarkt en de toenemende inflatie, leiden tot voorstellen voor uitzetting van de begroting. 2023 bijdrage van € 132.339 (brandweer) en € 78.297 (GGD + JGZ 0-4) De burgemeester en de wethouder sociaal domein zijn lid van het algemeen bestuur
64
Financiële gegevens
31-12-2022 Eigen vermogen € 7.806.000 Vreemd vermogen € 51.358.000 Resultaat 2022 € 707.000
Eigen vermogen Vreemd vermogen Resultaat 2023
31-12-2023 € 7.579.000 € 50.562.000 € 1.730.000
Gelders Archief (GR) Vestigingsplaats Programma Openbaar belang Ontwikkelingen en risico’s Financieel belang Bestuurlijk belang Financiële gegevens
Arnhem Programma 0 Bestuur en ondersteuning Hoofdtaak van het Gelders Archief is het beheren van de archiefstukken en collecties van de gemeenten Arnhem, Renkum, Rheden, Rozendaal en de provincie Gelderland. Er zijn geen noemenswaardige ontwikkelingen en/of risico’s te benoemen. De gemeentelijke bijdrage voor 2023 bedroeg € 12.473. Namens Rheden/Renkum en Rozendaal is de burgemeester van Renkum lid van het algemeen bestuur. 31-12-2022 31-12-2023 Eigen vermogen € 461.845 Eigen vermogen € 852.027 Vreemd vermogen € 20.372.876 Vreemd vermogen € 20.093.663
Omgevingsdienst regio Arnhem (ODRA) Vestigingsplaats Programma Openbaar belang
Ontwikkelingen en risico’s Financieel belang Bestuurlijk belang Financiële gegevens
Arnhem Programma 7 Volksgezondheid en Milieu en programma 8 (VHROSV) Gemeenschappelijke behartiging van de belangen van de deelnemers ter zake van vergunningverlening, toezicht en handhaving in het kader van het omgevingsrecht. Ook het belang van goede samenwerking tussen de omgevingsdiensten in Gelderland Op dit moment zijn er geen noemenswaardige ontwikkelingen en risico’s. Basistaken worden uitgevoerd tegen uurtarief op basis van jaarlijks te sluiten overeenkomsten, bijdrage 2023: € 35.560. Eén lid algemeen bestuur uit Rozendaal. Eén lid dagelijks bestuur (wethouder Renkum) namens Doesburg, Renkum, Rheden en Rozendaal 31-12-2022 31-12-2023 Eigen vermogen € 863.000 Eigen vermogen € 857.000 Vreemd vermogen € 5.825.000 Vreemd vermogen € 7.099.000
Bedrijfsvoeringsorganisatie Doelgroepenvervoer Regio Arnhem Nijmegen (BVO DRAN) Vestigingsplaats Programma Openbaar belang Ontwikkelingen en risico’s Financieel belang Bestuurlijk belang
Arnhem Programma 4 Onderwijs en programma 6 Sociaal domein Adequaat en efficiënt vervoer van diverse doelgroepen Op dit moment zijn er geen noemenswaardige ontwikkelingen en risico’s.
Financiële gegevens
31-12-2022 Eigen vermogen € 0 Vreemd vermogen € 10.313.756
De Rozendaalse bijdrage in 2023 bedroeg € 42.161. Eén lid per gemeente in het bestuur, de wethouder sociaal domein
65
Eigen vermogen Vreemd vermogen
31-12-2023 € 0 € 10.678.180
Modulaire Gemeenschappelijke Regeling Sociaal Domein regio Centraal Gelderland (MGRSD) Vestigingsplaats Programma Openbaar belang
Ontwikkelingen en risico’s Financieel belang Bestuurlijk belang
Financiële gegevens
Arnhem Programma 6 Sociaal domein Regio Centraal Gelderland is een samenwerkingsverband van 11 gemeenten in het sociaal domein. Gezamenlijk wordt de transformatie in het sociaal domein zo goed mogelijk vorm gegeven met als doel optimale dienstverlening voor de inwoners. Rozendaal draagt bij aan de onderdelen Beheer, Inkoop, Regionaal Bureau Leerlingzaken, Werkgevers ServicePunt en Werkgeverschap SW. Er zijn geen ontwikkelingen en risico’s te melden. De aan Rozendaal doorbelaste en gecumuleerde kosten voor 2023 zijn € 90.273 Eén lid per gemeente in het algemeen bestuur, de wethouder financiën. Deze heeft één stem. De wethouder Sociaal Domein heeft zitting in de bestuurscommissies die onderdeel uitmaken van de MGR. 31-12-2022 31-12-2023 Eigen vermogen € 685.000 Eigen vermogen € 714.000 Vreemd vermogen € 4.388.000 Vreemd vermogen € 7.149.000
Groene Metropoolregio Arnhem Nijmegen (GRMAN) Vestigingsplaats Programma Openbaar belang
Ontwikkelingen en risico’s
Financieel belang Bestuurlijk belang Financiële gegevens
Elst Divers De Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen (GMRAN) is een samenwerkingsverband van 18 gemeenten. De uitdaging van deze GR is hoe om te gaan met groei van wonen, werken en mobiliteit, zodat wij een balans kunnen vinden tussen levendige stedelijkheid en ontspannen leefkwaliteit: groene groei. De bijdrage voor 2024 stijgt en wordt € 16.736. Dit is als volgt opgebouwd: Regiobureau € 4.742; TEB 2024 € 1.752; Verbonden regio € 2.770; Productieve regio € 1.844; Circulaire regio € 2.726; Ontspannen regio € 1.162; Groene groeiregio € 1.740. In 2023 was de Rozendaalse bijdrage € 14.910. Eén lid per gemeente in het algemeen bestuur, de burgemeester. Deze heeft één stem. 31-12-2022 31-12-2023 Eigen vermogen € 347.799 Eigen vermogen € 380.937 Vreemd vermogen € 4.928.520 Vreemd vermogen € 5.323.902
Stichtingen en verenigingen Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) (Vereniging) Vestigingsplaats Programma Openbaar belang Ontwikkelingen en risico’s Financieel belang Bestuurlijk belang Financiële gegevens
Den Haag Programma 0 Bestuur en ondersteuning Belangenbehartiging t.b.v. gemeenten in het proces van besluitvorming bij rijksoverheid en provincies De VNG zet zich in stabiele financiën vanuit het Rijk voor gemeenten. Daarnaast is de VNG bezig met het ontwikkelen van de nieuwe VNG-strategie 2030. De bijdrage in 2023 bedroeg € 3.788 NL + € 213 VNG Gelderland Stemrecht o.b.v. lidmaatschap De VNG heeft haar jaarverslag 2023 nog niet gepubliceerd.
66
K80 Vestigingsplaats Programma Openbaar belang
Ontwikkelingen en risico’s
Financieel belang Bestuurlijk belang
Beesel Programma 0 Bestuur en ondersteuning Belangenbehartiging t.b.v. kleine gemeenten (< ca. 25.000 inwoners) in het hele proces van besluitvorming bij VNG, de rijksoverheid en provincies; samenwerking en kennisdeling tussen kleine gemeenten Door gezamenlijk te werken aan de genoemde aspecten van wendbaarheid, nabijheid en samenhang vergroten wij onze resultaten als kleine gemeenten. Deze onderwerpen zijn zeker niet limitatief. Denkend vanuit wendbaarheid en ons aanpassingsvermogen werken gemeenten binnen de K80 samen op onderwerpen en ontwikkelen samen nieuwe aanpakken daar waar de vraagt rijst. De financiële bijdrage in 2023 bedroeg € 2.200 Stemrecht o.b.v. lidmaatschap, AB-DB
Stichting Veilig Thuis (zelfstandige stichting onder verantwoordelijkheid van de GR VGGM) Vestigingsplaats Arnhem Programma Programma 6 Sociaal Domein Openbaar belang Een autonome, slagvaardige organisatie met als opdracht het uitvoeren van de wettelijke en overige taken van het Advies- en Meldpunt Huiselijk geweld en Kindermishandeling (AMHK) voor de zestien gemeenten van Gelderland-Midden Financieel belang 2023 bijdrage van € 11.532 Bestuurlijk belang
Er is een Raad van Toezicht bestaande uit ten minste vijf leden, waaronder leden van het college van deelnemende gemeenten, die benoemd worden door het AB van de VGGM
Bestuurlijke Partner Overleg VeluweAlliantie Vestigingsplaats Apeldoorn Programma Programma 5 Openbaar groen, sport, cultuur en recreatie Openbaar belang Een netwerkorganisatie die is gericht op promotie van de Veluwe ten behoeve van toerisme, recreatie en werkgelegenheid Ontwikkelingen en Er zijn geen ontwikkelingen of risico’s. risico’s Financieel belang Op basis van inwoneraantal. Bestuurlijk belang Eén vertegenwoordiger van iedere partij neemt deel in de VeluweAlliantie. Stichting Economic Board regio Arnhem Nijmegen Vestigingsplaats Arnhem Programma Programma 0 Bestuur en ondersteuning en programma 3 Economie Openbaar belang De Economic Board is een regionale samenwerking tussen overheden, kennisinstellingen en bedrijfsleven. De belangrijkste opgave voor deze Triple Helix samenwerking is het stimuleren van duurzame economische groei en innovatie in de regio. Ontwikkelingen en Er zijn geen ontwikkelingen of risico’s risico’s Financiële bijdrage De gemeente heeft een bijdrage ad € 1 per inwoner per jaar gedurende 5 jaar gegarandeerd. Bestuurlijk belang De samenwerkende gemeenten in de regio Arnhem-Nijmegen wijzen één lid aan in de geleding overheden. Financiële 31-12-2022 31-12-2023 gegevens Eigen vermogen € 44.593 Eigen vermogen € 40.615 Vreemd vermogen € 103.639 Vreemd vermogen € 175.139
67
Paragraaf 7 Grondbeleid Inleiding Grondbeleid is een belangrijk instrument in het kader van het ruimtelijke beleid. Na afsluiting van de grondexploitatie de Del in december 2022 zijn er geen lopende grondexploitaties meer binnen de gemeente Rozendaal. Risicomanagement in relatie tot weerstandsvermogen Het risico op de grondexploitatie is een integraal onderdeel van het totale risicoprofiel van de gemeente, daardoor is een afzonderlijke reserve voor grondexploitaties niet nodig. Met het afsluiten van de grondexploitatie is er geen sprake meer van een risico.
Paragraaf 8 Wet open overheid In artikel 3.5 (Openbaarheidsparagraaf) van de Wet open overheid (Woo) is voorgeschreven dat bestuursorganen in de jaarlijkse verantwoording verslag doen van de uitvoering ervan. Gerealiseerd beleid in relatie tot de beleidsvoornemens Bij de begroting 2023 is nog geen beleid opgenomen ten aanzien van de Woo, omdat deze pas in werking is getreden per 1 juli 2023. Bij deze jaarrekening hebben wij dan ook geen realisatie te melden. Er ligt inmiddels een plan van aanpak. Wij verwachten eind 2025 de Woo volledig geïmplementeerd te hebben.
68
Paragraaf 9 Informatieveiligheid en privacy Doelstelling informatieveiligheidsbeleid en privacy We zijn in onze organisatie steeds meer afhankelijk van de beschikbaarheid van betrouwbare informatie, maar worden daarbij ook blootgesteld aan risico’s. Burgers verwachten een betrouwbare overheid die zorgvuldig met informatie omgaat. Het gaat daarbij om het waarborgen van beschikbaarheid, integriteit en vertrouwelijkheid van informatie(systemen). Dat zorgt niet alleen voor betrouwbaarheid, maar ook voor een goede kwaliteit en continuïteit van de bedrijfsvoerings- en dienstverleningsprocessen. De Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) geeft de wettelijke kaders aan en eist dat organisaties aantonen dat zij de juiste organisatorische en technische maatregelen hebben genomen voor de verwerking van persoonsgegevens. Doel daarvan is de privacy van personen die in onze informatiesystemen zijn opgenomen te beschermen. We hebben de maatregelen vastgelegd in ons informatiebeveiligings- en privacy beleid en voeren deze uit. Informatiebeveiliging moet de primaire bedrijfsprocessen ondersteunen en de veilige en verantwoorde uitvoering daarvan mogelijk maken. Daarnaast moet informatiebeveiliging via passende technische en organisatorische maatregelen de privacy van personen die in onze informatiesystemen beschreven zijn beschermen.
Wetgeving en normenkaders AVG Op het terrein van privacy is de AVG sinds 2018 het wettelijk kader. Deze wet heeft gezorgd voor een versterking en uitbreiding van privacy rechten van burgers in de hele EU. En meer en strakker vastgelegde verantwoordelijkheden voor organisaties en dezelfde, uitgebreidere, bevoegdheden voor alle toezichthouders in de EU. BIO Vanaf 2020 geldt voor de gehele Nederlandse overheid één uniform normenkader voor informatiebeveiliging, de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO). Informatiebeveiliging vormt een belangrijk kwaliteitsaspect van de informatievoorziening van de overheid. Het beveiligen van informatie is echter geen eenmalige zaak, maar een proces waarbij steeds de Plan-Do-Check-Act cyclus wordt doorlopen. Om te voorkomen dat informatie en informatiesystemen te licht of te zwaar worden beveiligd, vormt risicomanagement een belangrijk onderdeel in dit proces. De BIO is opgezet om gemeentes vanuit een meer risico-gebaseerde denkwijze de voor hen relevante beheersmaatregelen te laten treffen. De beheersmaatregelen die in de BIO zijn opgenomen, zijn verplicht voor alle overheden. De BIO is gebaseerd op de meest actuele ISO 27002 norm. Uiteraard heeft ook de gemeente Rozendaal de ambitie om te voldoen aan de BIO.
De BIO is echter geen doel op zich, het gaat om zorgvuldig omgaan met gevoelige informatie; betrouwbare en continue dienstverlening; voldoen aan wet- en regelgeving (o.a. privacy) en het beheersen van risico’s. ENSIA ENSIA (Eenduidige Normatiek Single Information Audit) vloeit voort uit en is gebaseerd op de BIO. Uit het proces ENSIA volgt een beeld van de mate waarin aan de BIO wordt voldaan. Bij deze audit gaat het vooral om de beveiliging van overheidsinformatie in brede zin (waaronder persoonsgegevens). ENSIA is het instrument waarmee intern aan het college van B&W en extern aan de toezichthouders van de verschillende stelsels verantwoording wordt afgelegd. Dit gebeurt door middel van een zelfevaluatie op basis van vragenlijsten die door de stelselhouders zijn opgesteld. Daarnaast verantwoordt de gemeente zich ook horizontaal aan de gemeenteraad via de jaarrekening. ENSIA sluit aan op de gemeentelijke P&C-cyclus. Beleid We hebben de doelen uitgewerkt en maatregelen vastgelegd in beleid. Het Strategisch Informatiebeveiligingsplan is voor het laatste geactualiseerd in 2020 en een nieuwe versie is momenteel onderhanden bij de CISO. Eind 2023 is het Actieplan informatiebeveiliging 2024 geactualiseerd; het Privacy beleid wordt in 2024 geactualiseerd. Het college van B&W is het besluitvormend orgaan voor beide (samenhangende) onderwerpen.
69
In het vervolg van deze paragraaf werken we de lijnen privacy en informatieveiligheid separaat uit. In de praktijk zijn er vele dwarsverbanden tussen beide onderwerpen. Privacy Actieplan Privacy Om er voor te zorgen dat de privacy gewaarborgd blijft, wordt jaarlijks een Actieplan Privacy opgesteld. We werken vanuit een vaste PDCA-cyclus, herijken en veranderen waar nodig beleid en reglementen, in lijn met de huidige werkelijkheid. Daarnaast wordt jaarlijks o.a. gekeken naar de actualisering en borging van processen, het actualiseren van het verwerkingsregister, bewustwording en afspraken met derden. Jaarlijks wordt door de FG verslag uitgebracht van de stand van zaken rondom privacy op basis van het Privacy beleid. Voor de functie van FG (Functionaris gegevensbescherming) hebben we ook in 2023 gebruik maken van een extern bureau. De functie van PO (Privacy Officer) wordt vanaf 2022 intern ingevuld. Digitale Agenda en privacy De gemeente Rozendaal heeft een duidelijke ambitie voor verdergaande digitalisering, in samenwerking met derde partijen. In het kader van nieuwe wetgeving en de uitvoering van de Digitale Agenda 2022-2023 hebben er in 2022 en 2023 flinke veranderingen plaatsgevonden in processen en het digitaal werken. Op het gemeentehuis staan geen servers meer met bedrijfsgevoelige informatie.
Wij werken zo veel als mogelijk is digitaal, waardoor het vinden van privacygevoelige informatie op papier is verminderd. Het werken in de Cloud zorgt ervoor dat onze gegevens veilig worden opgeslagen bij goed beveiligde en gecertificeerde servercentra. Daarnaast zijn diverse verwerkersovereenkomsten beoordeeld dan wel opgesteld, waarbij in de regel de standaard verwerkingsovereenkomst van de VNG gebruikt wordt. Opvang Oekraïense vluchtelingen Ook bij de verwerking van de persoonsgegevens van de vluchtelingen (op De Bosrank) is het van belang dat kritisch wordt gekeken naar gegevensuitwisselingen. Als gegevens worden gedeeld met andere partijen (school, huisartsenpraktijk) dan moet daar een grondslag voor zijn. Er wordt rekening gehouden met dataminimalisering (alleen gegevens vragen die strikt noodzakelijk zijn) en gegevens worden goed en beveiligd opgeslagen (er wordt regelmatig gecheckt of er geen gevoelige informatie op de opvanglocatie blijft liggen). Informatieveiligheid Risico-gestuurde aanpak In 2022 en 2023 zijn de diverse onderdelen van de Digitale Agenda 2022-2023 doorgevoerd in onze organisatie, de door ons gebruikte software en bij onze leveranciers. Ons netwerk en onze apparatuur is deels aangepast en/of vervangen, de manier van onderling samenwerken is deels veranderd en er is meer extern personeel aangetrokken.
De nieuwe manier van (digitaal) werken brengt andere risico’s met zich mee. In samenhang met deze forse ontwikkelslag is in 2022 besloten om zelf een externe CISO aan te stellen. De nieuwe CISO is begin 2023 gestart. De samenwerking met de gemeente Arnhem in verband met de CISO-rol is eind 2022 beëindigd. Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer Vanaf 2023 zouden wij te maken krijgen met de Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer (WMEBV). Deze wet is inmiddels uitgesteld tot januari 2025. In 2022 en 2023 zijn al de nodige stappen gezet vanuit onze Digitale Agenda 2022-2023 om aan deze wet te voldoen. Bij de inrichting van onze nieuwe website is rekening gehouden met de digitale dienstverlening aan onze burgers en de servicenormen, wat o.a. inhoudt dat gebruik gemaakt kan worden van een voorleesfunctie en de implementatie van de afsprakenmodule. In de loop van 2024 zullen vervolgens de diverse formulieren en DigiD worden geïmplementeerd. ENSIA: Suwinet en DigiD Net als voorgaande jaren is in de tweede helft van 2023 opnieuw een (verplichte) zelfevaluatie uitgevoerd waarmee een beeld is verkregen van de stand van zaken op dat moment. In 2023 is de ENSIA voor de zevende maal toegepast (4e jaar op basis van de BIO). De werkwijze van de ENSIA voorziet erin dat er jaarlijks een zogenaamde Collegeverklaring wordt afgegeven.
Daarmee legt het college verantwoording af over de kwaliteit en
70
veiligheid van bepaalde registraties: DigiD en Suwinet. Voor 2023 geldt daarbij dat er, net als in voorgaande jaren, een audit diende plaats te vinden op DigiD en Suwinet. Over DigD: bij de verklaring over DigiD kan het volgende worden opgemerkt: de werkzaamheden m.b.t. de Belastingbalie zijn uitbesteed aan De Connectie. Jaarlijks zal worden onderzocht, door een onafhankelijke auditor, of opzet en bestaan van de maatregelen en procedures gericht op de ICT-beveiliging van de web omgeving van de DigiD-aansluiting voldoen aan de gestelde eisen. Hiervoor wordt een TPM (Third Party Memorandum) opgesteld. Gebleken is dat eind 2023 aan 1 punt niet volledig werd voldaan. De Connectie heeft dit onderdeel opgenomen in hun verbeterplan en inmiddels heeft er een her-audit plaatsgevonden. Over Suwinet: de werkzaamheden m.b.t. Suwinet zijn uitbesteed aan de gemeente Rheden. Voor 2023 is een TPM (Third Party Memorandum) opgesteld door de gemeente Rheden. Hierdoor is het voor onze gemeente makkelijker te controleren of we aan alle normen voldoen. In 2023 werd aan alle normen voldaan. ENSIA: verantwoordingsrapportage BAG (basisregistratie adressen en gebouwen), de BGT (basiskaart grootschalige topografie) en de BRO (basisregistratie ondergrond) Naast de collegeverklaring heeft het college de verantwoordingsrapportages voor de BAG, de BGT, en de BRO vastgesteld.
De BAG en de BGT worden uitgevoerd door De Connectie. De gegevenskwaliteit, proces en organisatie rond de Bag en BGT zijn op orde en we voldoen aan alle eisen. Samenhang met andere georegistraties en het gebruik van de BAG en BGT verbetert ieder jaar. Wel is er bij de BAG een aandachtspunt. Rozendaal moet zelf gegevens aanleveren aan De Connectie. Gezien het kleine aantal mutaties, kan het niet tijdig doorsturen van aangevraagde en verleende vergunningen ervoor zorgen dat wij onder de benodigde score uitkomen. De coördinator Basisregistraties zal hier (intern) op sturen. BRO: de scores voor de BRO zijn uitstekend te noemen. Er is inmiddels een BRO-team geformeerd (Rheden/Rozendaal) en binnen dit team is een structurele afstemming georganiseerd (elk kwartaal). Wij hebben op dit moment nog geen aanleiding om te twijfelen aan de kwaliteit van de gegevens die wij aanleveren. De ontwikkelingen hierover worden door het BRO-team gevolgd en waar nodig worden deze vertaald naar actie. Bewustwording Ieder jaar zetten we in op bewustwording: ‘de mens als zwakste schakel’. In 2023 zijn een aantal bewustwordingsworkshops gehouden. Zowel de bewustwording op het vlak van informatiebeveiliging als die van de Privacy waren druk bezocht, interactief en werden verzorgd door de CISO, de ISO en de FG. Besloten is om vanaf 2024 een extra aantal bewustwordingsdagen te houden.
De afgelopen jaren hebben we gebruik gemaakt van de kennis van een ethisch hacker. Vanaf 2024 gaan we gebruik maken van een Security Awareness tool die regelmatig de kennis test van alle medewerkers (incl. het bestuur) en vanaf 2022 worden jaarlijks een aantal phishingtests gedaan. Beleid ten aanzien van incidenten De ISO (Information Security Officer) wordt door de medewerkers geïnformeerd over beveiligingsincidenten en legt deze vast ten behoeve van rapportages. Hieronder vallen o.a. inbreuken op en (ver)storingen in de informatietechnologie, datacommunicatie of andere infrastructurele voorzieningen die gevolgen kunnen hebben voor de continuïteit en integriteit van de bedrijfsprocessen evenals signaleringen dat het informatieveiligheidsbeleid niet wordt nageleefd. Eventuele incidenten of datalekken worden bijgehouden in een afzonderlijk register en wanneer van toepassing gemeld bij de Autoriteit Persoonsgegevens (AP). De activiteiten die de gemeente onderneemt om zowel aan de BIO als de AVG te voldoen zijn talrijk en hebben veelal een technisch karakter. Ondanks alle fysieke, technische en digitale maatregelen blijft de mens (vaak onbewust) een zwakke schakel waar het gaat om informatieveiligheid. Incidenten vallen dan ook niet uit te sluiten.
Het is van belang dat er sprake is van een veilige omgeving (dus niet direct afrekenen) waarin dergelijke incidenten gemeld kunnen worden om van te leren. In 2023 waren er niet alleen een paar incidenten/datalekken, maar er waren ook een aantal (voor onze gemeente) buitengewone werkzaamheden.
71
In 2023: zijn een aantal beveiligingsincidenten gemeld (en opgelost). Dit betroffen meldingen van externe verwerkers die Rozendaal op de hoogte stelden van een incident. Deze bevatten echter geen persoonsgegevens van Rozendaalse betrokkenen; zijn er geen klachten binnengekomen in het kader van de AVG; zijn er enkele inzageverzoeken en een correctie-/verwijderingsverzoek binnengekomen en naar tevredenheid afgehandeld; zijn een aantal datalekken gemeld. Dit betrof een aantal meldingen met een zeer laag risico voor betrokkenen; is Rozendaal onderdeel geweest van het tv-programma ‘Burgerzaken’. De opnames hiervoor zijn in december 2022, op locatie, geweest. Hierbij was er sprake van een aantal privacyvraagstukken die we tezamen met Warner Bros. hebben opgepakt; zijn Oekraïense vluchtelingen ondergebracht op De Bosrank. Ook hierbij was er sprake van de nodige privacyvraagstukken. Deze zijn tezamen met de locatiemanager en coördinator van de locatie opgepakt en afgerond.
72
Paragraaf 10 Opvang vluchtelingen en ontheemden Inleiding Gemeenten zijn op drie fronten actief om voor vluchtelingen en ontheemden tijdelijke of blijvende huisvesting te realiseren. Ten eerste hebben gemeenten de taak om naar rato huisvesting te realiseren voor statushouders, vluchtelingen met een verblijfsstatus. Ten tweede is met het uitbreken van de oorlog in Oekraïne eind februari 2022 en de vluchtelingenstroom die daarmee op gang is gekomen aan de Nederlandse gemeenten gevraagd om daarnaast ook tijdelijke opvanglocaties voor Oekraïense ontheemden (zijnde geen asielzoekers) te organiseren. De opgaaf voor de provincie Gelderland is tot 1 oktober gecoördineerd via de VGGM. Vanaf deze datum wordt de opvang gecoördineerd via het Regionale Coördinatiepunt Vluchtelingen Spreiding (RCVS), een samenwerkingsverband van gemeenten in Gelderland-Midden, ondergebracht bij de gemeente Rheden. Deze dient opvangplekken voor ruim 3.700 Oekraïense vluchtelingen te realiseren. Ook Rozendaal draagt hier naar vermogen aan bij door middel van de Gemeentelijke Opvanglocatie voor Oekraïners (GOO) ‘De Bosrank’. Ten derde zorgt de invoering van de Spreidingswet (opvang asielzoekers, dus geen Oekraïense ontheemden) voor een extra beroep op het huisvesten van vluchtelingen.
Op twee van de drie domeinen (huisvesting statushouders en opvang asielzoekers) is een coördinerende rol weggelegd voor de provincie. In onze regio is ervoor gekozen om voor alle drie de opgaven samen te werken in de regio Gelderland-Midden en met de provincie. Hierdoor ontstaan betere kansen om integraal de opvangvraagstukken te bezien. Het opvangen van Oekraïense ontheemden heeft een dermate grote impact op onze jaarrekening 2023 dat wij ervoor hebben gekozen om alle informatie uit de diverse programma’s hier te laten samenkomen. In deze paragraaf nemen wij u mee in de verschillende fases, te starten met de aanloopfase op weg naar de realisatie van ‘De Bosrank’ (10.1), de realisatiefase van de locatie (10.2), de beheerfase(10.3), de impact op de ambtelijke organisatie (10.4) en de financiën (10.5). Aanloopfase Een geschikte opvanglocatie vinden binnen de grenzen van Rozendaal is geen sinecure gebleken. In het najaar 2022 is een longlist opgesteld met 18 locaties. Hiervan is een shortlist van vijf locaties naar voren gekomen. Er is een afweging gemaakt bij overgebleven locaties en er zijn gesprekken gevoerd met de grondeigenaren. Uiteindelijk is er een huurovereenkomst getekend voor de huur van een locatie aan de Del. Voor de tijdelijke huisvesting van vluchtelingen zijn diverse opties in de markt beschikbaar (cabins, wooncontainers, verplaatsbare units etc.).
Met een bedrijf uit de regio is gekozen voor containerbouw. Hetzelfde bedrijf heeft de inrichting verzorgd. Het college heeft op 31 januari 2023 het besluit genomen om tot realisatie van de opvanglocatie voor 55 ontheemden uit Oekraïne over te gaan. Op 1 februari is de raad hierover geïnformeerd. Realisatiefase van de locatie Het eerste kwartaal van 2023 heeft in het teken gestaan van het realiseren van de opvanglocatie per 1 april 2023. Uiteindelijk is de locatie enkele weken na de deadline geopend, onder andere doordat levertijden voor (onderdelen van) de noodwoningen langer bleken dan verwacht; krapte in personeel en materiaal van derden en krapte op het energienet, waardoor langer dan gewenst niet helder was welke aansluiting voor het perceel aan De Del haalbaar was. Rond de komst van de GOO vond een intensief participatieproces plaats met inwoners, via meerdere inloopbijeenkomsten, een druk bezochte open dag op locatie, een tijdelijke klankbordgroep rond de inrichting van de locatie en diverse bijeenkomsten met vrijwilligers die zich inzetten in en rond de locatie. Ook gedurende het jaar is sprake geweest van intensieve communicatie en interactie met direct om- en aanwonenden van GOO ‘De Bosrank’.
73
Beheerfase Op 24 april 2023 konden de deuren van ‘De Bosrank’ geopend worden. De beschikbare 55 plekken werden geleidelijk opgevulde door de Oekraïense ontheemden. Deze ontheemden werden op de locatie opgevangen door een coördinator, locatiemanager, woonbegeleiders en een enthousiaste groep vrijwilligers. De situatie op de opvanglocatie is, zeker de maanden na de zomer relatief rustig. Over het algemeen kunnen we stellen dat de incidenten die in 2023 hebben plaatsgevonden (ruzies tussen bewoners, alcoholmisbruik etc.) zich voornamelijk binnen de locatie hebben afgespeeld, met geen/nauwelijks uitstraling op de directe omgeving. Wel kenden we vooral in de eerste paar maanden een relatief hoog aantal zorgdossiers en zijn hulpdiensten (politie, ambulance) vaker dan verwacht ingeschakeld. Ook vroegen (standaard) zorglijnen meer inzet vanuit de woonbegeleiders dan voorzien. Denk daarbij aan begeleiding naar huisarts/specialistische zorg/ziekenhuisopname/spoedtandarts, of het extra inregelen van doelgroepenvervoer. Het opleidingsniveau is bij een deel van de bewoners relatief laag en de baankansen van de doelgroep is mede hierdoor lager dan eerder verondersteld. Verhuisbewegingen en nieuwe instroom maken dat we continu moeten en willen blijven inzetten op ondersteuning op weg naar werk, onder andere via het Werkgeversservicepunt.
We zetten in op een leefbare, veilige opvanglocatie waarin de bewoners meedraaien in de Nederlandse samenleving. Het ontwikkelen van zelfredzaamheid onder de bewoners is een belangrijk aandachtspunt. We stimuleren dat de kinderen zoveel mogelijk zelfstandig naar school gaan, dat bewoners aanhaken op bestaande activiteiten en dat zij zoveel mogelijk meedoen in het arbeidsproces. Wanneer bewoners een zelfstandig leven opbouwen heeft dit een positief effect op de rust binnen de opvanglocatie. Impact ambtelijke organisatie
Ondanks dat de bemensing van de projectorganisatie Opvang Oekraïners Rozendaal (OOR) voornamelijk wordt ingevuld door externe inhuur heeft het een behoorlijke impact op de ambtelijke organisatie. De ambtelijk opdrachtgever is lid van de stuurgroep en aanspreekpunt voor de coördinator en locatiemanager. Verder zijn er verschillende medewerkers in verschillende fases bij het project betrokken. Het gaat hier om: Burgerzaken: inschrijven van de Oekraïners in het BRP, verstrekking leefgeld (via sociaal domein Rheden); Openbare ruimte: groenonderhoud, afvalinzameling etc. op en rond het perceel (‘schoon, heel en veilig’); Toezicht en handhaving: afspraken wijkagent, BOA’s; Sociaal domein: in samenwerking met de gemeente Rheden: informatie over en toeleiding naar onderwijs, werk, maatschappelijke voorzieningen etc.; Financiën; voor het in beeld brengen van, de juiste verwerking van en de verantwoording van de projectkosten. Communicatie: zowel straks met onze Oekraïense inwoners als met omwonenden en inwoners in het algemeen, in de meest brede zin.
74
Financiën Het Rijk stelt als uitgangspunt bij de vergoeding van kosten voor de opvang van Oekraïners voorop dat gemeenten er niet op toe mogen leggen (budgetneutraal). Ten tijde van het collegebesluit eind januari 2023 hebben we een eerste begroting voorgelegd aan het Rijk. Op basis daarvan is ook al een voorschot uitbetaald, waaruit we lopende kosten dekken. De begroting is getoetst aan de declaratieregeling voor vergoedingen vanuit het rijk voor opvang van Oekraïners. We gaan er van uit dat de kosten die we hier in opnemen volledig onder de vergoeding van het rijk vallen. Echter: we weten pas bij definitieve besluitvorming van het Rijk over de vergoeding of en in hoeverre dit ook daadwerkelijk het geval is. Dit betekent een risico voor het geval dat het Rijk niet al onze aannames onder deze begroting onderschrijft. Om dit risico beheersbaar te maken zijn diverse mitigerende maatregelen genomen, waaronder voorbesprekingen met het Rijk; toetsen van de uitgangspunten met andere opvanglocaties; identificeren van ‘knoppen waar we aan kunnen draaien’ als er een tekort mocht ontstaan etc.
Progr. 0 6 6 6 6
Omschrijving Inzet ambtelijk apparaat Transitiekosten Opvang Oekraïners normbedrag Uitgekeerde verstrekkingen Hart van Rozendaal
Balans Nog uit te geven transitiekosten Nog uit te geven normbedrag Nog uit te geven Hart van Rozendaal
Baten 2022
2023
Lasten 2022
€ 14.958 € 851.334 € 12.600 €2.499.338 € 20.750 0 € 33.000
€ 14.958 € 12.600 € 20.750 -
31-12-2023 € 524.909 € 583.577 € 20.286
75
2023 € 45.000 € 326.425 €1.915.761 0 € 12.714
De jaarrekening
76
Balans per 31 december 2023 Activa
31-12-2023
31-12-2022
0
0
5.888.852
5.847.350
Vaste activa Immateriële vaste activa Materiële vaste activa - Investeringen met een economisch nut
4.232.969
4.365.239
193.296
175.685
1.462.587
1.306.427
- Investeringen met een economisch nut waarvoor een heffing kan worden geheven - Investeringen met maatschappelijk nut Financiële vaste activa - Overige langlopende leningen u/g
1.854.817 1.854.817
Totale vaste activa
1.943.101 1.943.101
7.743.669
7.790.451
395
1.133
Vlottende activa Voorraden - Onderhanden werk, waaronder bouwgrond in exploitatie - Gereed product en handelsgoederen
0
0
395
1.133
Uitzettingen met een rentetypische
6.346.816
5.086.286
looptijd korter dan een jaar - Overige vorderingen
206.482
255.488
- Vorderingen op openbare lichamen
631.169
441.525
5.509.165
4.389.274
- Schatkistbankieren Liquide middelen
2.166
41.813
- Kassaldi
902
1.133
- Banksaldi
1.264
40.680
Overlopende activa
319.434
205.269
- Nog te ontv voorschotten EU
0
0
- Nog te ontv voorschotten Rijk
0
2.406
- Nog te ontv voorschotten Overige
176.146
201.372
Ov. nog te ontvangen en vooruitbet.bedragen
143.288
1.491
Totaal vlottende activa
6.668.812
5.334.502
Totaal generaal
14.412.481
13.124.952
77
Passiva
31-12-2023
31-12-2022
9.657.920
10.421.769
Vaste passiva Eigen vermogen - Algemene reserve
3.783.218
4.321.436
- Bestemmingsreserve
6.000.045
5.651.953
- Gerealiseerd resultaat
-125.344
448.380
Voorzieningen
1.393.616
1.308.129
- Voorzieningen voor verplichtingen, verliezen en risico's
326.616
332.129
1.067.000
976.000
- Onderhoudsegalisatie voorzieningen - Voorzieningen voor middelen van derden waarvan de bestemming gebonden is Vaste schulden met een rentetypische
0
0
11.051.536
11.729.898
567.451
1.005.976
looptijd langer dan een jaar - Waarborgsommen Totaal vaste passiva Vlottende passiva
Netto vlottende schulden met een rentetypische looptijd korter dan een jaar - Overige schulden
567.451
Overlopende passiva
1.005.976
2.793.494
389.078
- Verplichtingen volgend begrotingsjaar
1.114.532
108.060
- Van Europese en NL overheidslichamen ontv vs
1.678.962
281.018
0
0
- Overige vooruitontvangen bedragen Totaal vlottende passiva
3.360.945
1.395.055
Totaal generaal
14.412.481
13.124.952
78
Het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening 2023 Programma Baten 0 Bestuur en ondersteuning 1 Veiligheid 2 Verkeer en vervoer 3 Economie 4 Onderwijs 5 Sport, cultuur en recreatie 6 Sociaal domein 7 Volksgezondheid en milieu 8 VHROSV subtotaal baten programma's Onttrekkingen aan reserves 0 Bestuur en ondersteuning 1 Veiligheid 2 Verkeer en vervoer 3 Economie 4 Onderwijs 5 Sport, cultuur en recreatie 6 Sociaal domein 7 Volksgezondheid en milieu 8 VHROSV subtotaal onttrekkingen Lasten 0 Bestuur en ondersteuning 1 Veiligheid 2 Verkeer en vervoer 3 Economie 4 Onderwijs 5 Sport, cultuur en recreatie 6 Sociaal domein 7 Volksgezondheid en milieu 8 VHROSV subtotaal lasten programma's Toevoegingen aan reserves 0 Bestuur en ondersteuning 1 Veiligheid 2 Verkeer en vervoer 3 Economie 4 Onderwijs 5 Sport, cultuur en recreatie 6 Sociaal domein 7 Volksgezondheid en milieu 8 VHROSV subtotaal toevoegingen Saldo baten en lasten Saldo onttrekkingen en toevoegingen Totaal saldo
Werkelijk 2022 4.076.474 376 3.460 0 141.395 30.000 160.331 473.075 595.025 5.480.135
Begroting na wijziging 2023 4.248.614 500 0 0 57.240 0 81.577 504.416 26.510 4.918.857
288.576 0 278.422 0 116.384 20.842 0 97.237 70.275 871.735
Werkelijk
Saldo
2023 4.378.798 361 850 0 172.687 203.831 3.848.036 659.523 74.788 9.338.875
2023 130.184 -139 850 0 115.447 203.831 3.766.459 155.107 48.278 4.420.018
5.022 0 31.670 0 111.791 46.988 7.000 275.090 18.000 495.561
97.425 0 60.450 0 113.791 103.523 0 179.687 227.268 782.144
92.403 0 28.780 0 2.000 56.535 -7.000 -95.403 209.268 286.583
2.423.123 103.181 166.947 2.300 702.888 201.016 998.632 547.321 445.487 5.590.896
2.574.732 150.119 173.327 4.015 501.834 199.273 1.023.402 604.171 96.420 5.327.293
2.555.000 140.132 225.026 2.523 635.806 486.802 5.021.234 651.531 384.669 10.102.724
19.732 9.987 -51.699 1.492 -133.972 -287.529 -3.997.832 -47.360 -288.249 -4.775.431
6.686 0 257.613 0 0 0 0 0 0 312.594
6.686 0 9.203 0 0 0 0 127.750 0 143.639
6.686 0 9.203 0 0 0 0 127.750 0 143.639
0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
-110.761 559.142 448.380
-408.436 351.922 -56.514
-763.849 638.505 -125.344
-355.413 286.583 -68.830
79
Het financiële resultaat van de jaarrekening 2023, inclusief de mutaties op reserves, bedraagt afgerond € 59.000 bij een begroot resultaat van € 7.559. Het verschil van € 52.000 wordt grotendeels veroorzaakt door hogere rentebaten en een hogere uitkering uit het Gemeentefonds. Voor een nadere toelichting verwijzen wij u naar de toelichting bij de programma’s. Verschillenanalyse ten opzichte van de begroting 2023 De financiële toelichting op de afwijkingen tussen de begroting na wijziging en de rekening 2023 is per programma, onder ‘Wat heeft het gekost?’ opgenomen in de programmabladen in deel 1 ‘Het Jaarverslag’. Doordat het Jaarverslag (deel 1) en de Jaarrekening (deel 2) integraal in 1 boekwerk zijn opgenomen dat door de gemeenteraad wordt vastgesteld gaat het college ervan uit dat hiermee aan (de bedoeling van) de voorschriften van het BBV wordt voldaan. Hetzelfde geldt voor een nadere toelichting op de reserves en de voorgeschreven indeling in taakvelden. Incidentele versus structurele afwijkingen Uit de analyse van het resultaat van de jaarrekeningen over de afgelopen jaren blijkt (zoals bij de meeste gemeenten) dat de afwijkingen overwegend een incidenteel karakter hebben, daarmee onderdeel van het jaarlijkse rekeningresultaat zijn en verder niet van invloed op de financiële positie van de gemeente.
Hierna zijn de volgende twee tabellen opgenomen om dat te illustreren: Tabel incidentele baten en lasten (> € 5.000 niet zijnde fluctuaties bestaand beleid); Tabel incidentele toevoegingen en onttrekkingen reserves. Incidentele baten en lasten Werkelijk 31-12-2023
Begroot 31-12-2023
Totale lasten
10.069.772
5.263.220
Lagere storting voorziening pensioenen Eenmalige bate ouderschapsverlof Kosten digitale agenda/DMS Naverrekening onderhoud openbare verlichting Kosten/reservering opvang Oekraieners Kosten/reservering Hart van Rozendaal Woonvoorzieningen Planschades
-17.000 -5.345 -57.000 -7.000 -3.350.672 -33.000 -109.000 -227.000
0 0 0 0 0 0 0 0
Structurele lasten
6.263.755
5.263.220
Totale baten
9.338.875
4.918.857
57.000 58.000 20.000 8.200 50.000 227.000
0 0 0 0 0 0
9.759.075
4.918.857
Onttrekking kosten digitale agenda/DMS Naverrekening afval Nedvang Subsidie wijk van de toekomst (energietransitie) Subsidie Provincie winterfonds Subsidie Provincie bodemtaken Onttrekking planschades Structurele baten
80