Commissie Leefomgeving & Economie 18 november 2026
Wat er is gezegd
▶ 0:00:10De vergadering begint over enkele ogenblikken.
▶ 0:08:47De vergadering gaat beginnen. Goedemiddag allemaal. Ik ben hier bij de openbare procedurevergadering van de Commissie Leefomgeving en Economie van woensdag 18 november en heet alle aanwezigen, het publiek, de pers en de mensen die de vergadering via de webcast volgen. Van harte welkom. Ik heb een aantal afmeldingen ontvangen. Mevrouw Voorouder wordt vervangen door de heer De Vries en de heer Graver. Die zal alleen de procedurevergadering bijwonen en wij doen zometeen ook nog een show. Als we naar de inhoudelijke vergadering gaan. Ik en de heer De Waard. Zijn er vanuit uw kant verder nog mededelingen?. Ik zal vanwege andere verplichtingen rond 5.00u vertrekken. De heer Bonte.
▶ 0:09:48Ja, dat geldt voor mij. Uh, rond 4.00u. Oké, dan. Gaan we naar het strategische deel van de procedurevergadering, waarin we aandacht hebben voor de planning van de commissie en van de griffie. Heeft u een notitie ontvangen met een voorstel voor aanpassing van de agenda op 25 november en 9 december? En ik loop dit graag met u langs. Als het gaat om 25 november stond de scenario keuze voor de vormgeving van een publiek warmtebedrijf op de agenda. En de wethouder heeft de commissie echter geïnformeerd dat het proces meer tijd vraagt. Daarom wordt voorgesteld het onderwerp door te schuiven naar het eerste kwartaal van 2027, en in plaats daarvan drie onderwerpen op het gebied van buitenruimte te agenderen. Dan is de bomenbalans op het verzoek van mevrouw Josgroen de beantwoording van de schriftelijke vragen, een waardig afscheid voor iedereen en de beantwoording van de schriftelijke vragen over zwemmen in plaats van zweten in de Maas. Uhm.
▶ 0:10:53Uh oh. Er was geen uh. Geen opmerkingen. Zijn daar nog opmerkingen verder over? Ik zie duimpjes. De heer Akbar. Nee, niet hierover, maar de vraag is of ik dat nu moet doen of wat later. Uh uh, in de procedurevergadering. Ik zou graag ook uh schriftelijke vragen willen agenderen ter bespreking met de commissie. Valt dat onder buitenruimte? Of is dat?. Ja, het is wel buitenruimte, ja. Nu het zegt ja, ja. Dus uh, misschien kunt u het noemen. Welke vragen het zijn. Dat zijn. Dat is vraag. Dat zijn de vragen. 226BB000592. Over de erkenning en status van uh. De Molukse KNIL graven in Rotterdam. Ja, er staat nog een vraag uit. Uhm, bij de fractie van Prodi. Ga nog even na of inderdaad die. Een waardig afscheid voor iedereen.
▶ 0:11:55Voor deze commissie is. Dat het zou of dan met die vragen vervangen kunnen worden of in samenhang behandeld kunnen worden als één in blokje. Wat gaat beiden over?. Ja, begraven, afscheid nemen, dat soort zaken. Dus Die kunnen we dan daarin meenemen. Ja. Bent u het ook mee eens dat dat eventueel gezamenlijk behandeld kan worden?. Ja, wat mij betreft. Als we het hebben over waardig begraven, dan lijkt me dat echt wel een een gepaste titel. En wat mij betreft kun je dat samentrekken. Uhm, als uh één groot onderwerp, uh, in zijn algemeenheid. Oké. Uhm, dan laten we het even te intensief zo staan en dan horen we nog van de fractie van Pro. Of dat inderdaad die schriftelijke vragen ook volgende week worden behandeld. Uhm. Mevrouw Krullers, ik weet nu de voornaam en achternaam nog steeds niet.
▶ 0:12:57Dank je wel, voorzitter. Wij vroegen ons af wanneer de initiatiefnota initiatiefvoorstel van autovrije Horecastraat behandeld kan worden. Ja, dus. We hebben daar nog geen college reactie van ontvangen, dus we verwachten het eerste kwartaal 2027. Hij is wel deels in de. Die vraag is ook reeds aan de wethouder. Ja dus. Hij is in het college al wel aan de wethouder gesteld, dus daar wachten we dus even op de reactie. Dan kunnen we misschien gelijk even naar 9 december.. Daar staat het raadsvoorstel voor de voorstel voor de herziening van de taxi verordening op de agenda en voorgesteld wordt om twee mobiliteitsonderwerpen daaraan toe te voegen, onder voorbehoud van tijdige beschikbaarheid van de collegerreactie. En dat gaat om de escalatieprocedure van de wijkraad Nesselande en de regeling van werkzaamheden van de heer De Waard over levendige bedrijventerreinen of
▶ 0:14:00spooklocaties. Dan geef ik eerst de heer De Waard de gelegenheid om een toelichting te geven op de aanvraag. En daarna hoor ik. Ik maak hem heel even af. Daarna hoor ik graag van de commissie of u zich kunt vinden in agendering. En dan kom ik ook even bij mevrouw Maassen. Dus ik begin eerst even bij de toelichting op dit punt. En ik begrijp dat er vanuit u inderdaad een verzoek is voor ook nog een punt toe te voegen, maar dan kunnen we even bij de toelichting eerst horen. Heer de Waard. Dank u wel, voorzitter. Dank u wel, mevrouw Maassen. Ja, betaald parkeren, daar is ie weer. Mooi. Vervolgen we er morgen ook een actualiteitsdebat over? Over Specifiek bedrijventerreinen en hoe, wat voor effect dat nou eigenlijk concreet heeft op deze bedrijventerreinen. Je ziet dat er toch best wel wat uitzonderingssituaties bestaan op bedrijventerrein in het kader van eigenaarschap van kavels, het in de buurt zijn van verenigingen die in de buurt zijn van sportclubs, et cetera. Ik zou heel graag dieper op ingaan, dus zodoende deze aanvragen. Ja, en dan formeel. De regeling van werkzaamheden is pas het volgende agendapunt, maar volgens
▶ 0:15:03mij heeft u ook een verzoek, specifiek voor 9 december, om iets toe te voegen aan de agenda mevrouw. Nou, niet. Toe te. Voegen, want in onze vorige procedurevergadering hebben wij besloten dat we op 9 december de regeling van werkzaamheden zouden behandelen die ik heb ingediend, samen met de Partij voor de Dieren en. Die die ik op 28 oktober heb ingestuurd aan de Commissie. En de afhankelijkheid daarvan zou zijn of er inderdaad stukken zouden zijn van het college. Nou heb ik. Zelf het initiatief genomen om dat nog eventjes te checken bij het college. En dat klopt. Dus volgens mij is ontbreekt hier een agendapunt op 9 december namelijk ook een besluit van de procedurevergadering van deze commissie van de vorige keer. Dus ik zou dat graag ook gewijzigd zien. En dat we dat voorstel dan in zijn geheel kunnen bespreken,. Omdat we dan ook recht doen aan het besluit van de procedurevergadering van een vorige keer.
▶ 0:16:04Ja, hij is. Hier niet opgevat als een besluit, maar meer als een suggestie voor de planning. Dat laat onverlet dat we nu nog steeds niet kunnen besluiten om hem toe te voegen. Ehm. Als. En dan? U geeft aan er komt ook een college reactie. Ehm. Wat ik wel begreep is als we al deze onderwerpen behandelen is het waarschijnlijk te veel voor één commissie. Ehm,. Ik ga heel eventjes naar mijn zijkant kijken.
▶ 0:17:05Ja dus de taxi verordening moet echt voor 1 december, dus die moeten we. Of sorry, die ehm, die moeten we wel echt dan behandelen. In ieder geval. Ook die escalatie procedure van de wijkraad. Die is echt wel tijdssensitief. Dan is het was de afweging dat de regeling van werkzaamheden van de heer De Waard relatief klein is qua qua omvang, waar uw regeling van werkzaamheden vrij groot is en nog geen college ieReactie heeft. Dus vanwege die tijdsafweging is, is die afweging gemaakt. Maar we kunnen ook nog eventjes nagaan bij de politiek assistent of of die college reactie dan volgt. En dan kunnen we volgende week daar nog een keer naar kijken. Ja voorzitter, ik heb hier heel veel moeite mee. Allereerst omdat ik echt niet weet hoe je iets op de agenda van een procedurevergadering moet krijgen. Als je een regeling van werkzaamheden indient en dat er wordt besloten om iets inderdaad te agenderen op 9 december, mits de collegegeld er is, heb ik zelf navraag gedaan dat die
▶ 0:18:06collegreactie er zal zijn. En dan stelt u voor om daar nog een keertje navraag naar te doen. Ik wil graag dat het besluit van de commissie van de vorige procedurevergadering wordt gehonoreerd, en dat mijn regeling van werkzaamheden op de agenda wordt geplaatst. Ik heb, met alle respect voor de suggesties van de heer De Waard voor zijn regeling van werkzaamheden, maar daar is ook geen reactie op, want dat wordt nota bene bij de volgende. Bij het volgende agendapunt pas daadwerkelijk ingediend, dus ik heb daar echt heel veel moeite mee. Ik heb 28 oktober deze regeling van werkzaamheden ingediend. Dan mag ik toch hopen dat het op 9 december behandeld kan worden. We hebben vanochtend, of eigenlijk voor deze vergadering, hebben we met elkaar een vergaderorde afgesproken waarin we met elkaar hebben afgesproken dat we inderdaad het voor elkaar kunnen krijgen om in 4.00u tijd onderwerpen te behandelen. Dat zijn allemaal mobiliteitsonderwerpen, dus ik wil echt met klem verzoeken om mijn regeling van werkzaamheden voor 9 december op de agenda te plaatsen,
▶ 0:19:07zoals is besloten in de vorige procedurevergadering. Ja, zoals ik aangaf is het niet opgevat als een besluit, maar als een planningsverzoek. En. Dat laat onverlet dat we nu kunnen stemmen. Maar we hebben ook met elkaar afgesproken dat er ook een tijds inschatting komt van de onderwerpen. Die inschatting vanuit de vanuit de griffie is dat het te veel is voor één vergadering. De commissie kan anders besluiten. Dus uw verzoek is duidelijk. Dus ik wil het eigenlijk aan de commissie. Voorleggen, want we besluiten nu. We besluiten altijd met zijn allen over de planning. Dus we kunnen. Uw voorstel als eerste op tafel leggen dat we. Stemmen over of uw. Voorstel dan voor 9 december wordt gehonoreerd en in acht nemen. Dat het dan past in die in die 4.00u en dat we die tijd dus aanhouden voor de commissie Tijd. Uw inschatting is dat het gewoon moet kunnen, begrijp ik zo binnen de behandeling. En dan zou de regeling van de heer De Waard doorschuiven naar
▶ 0:20:08volgende commissievergadering. Dat is ook precies waarom we nu de planning met elkaar nog een keer vaststellen. Ehm, dus dit was een voorstel. Dat was niet een uiteindelijke uitkomst. We gaan er altijd nog over stemmen in de. In de commissie dan. Mevrouw Marcourt. Voorzitter, voor ons enig ongemak, want onze woordvoerder mobiliteit is er niet, dus ik weet ook niet wat zijn voorkeur zou zijn. We zouden dan even moeten spreken om te kijken wat, want ik ga er vanuit dat hij 9 december ook allemaal mobiliteitsonderwerpen heeft voorbereid. Dus ik Dat weet ik niet. Dus als we gaan stemmen en ik hoop dat het overbodig is om te stemmen hierover, moet ik even contact opnemen met mijn mobiliteitswoordvoerder. Ik weet in ieder geval wel dat hij het heel erg belangrijk vond dat het college wel de stukken kan aanleveren om iets te bespreken. Dat dat wel. Nodig is. Ja, dat is sowieso een voorwaarde voor alle regeling van werkzaamheden en alle agendapunten. En ook een afspraak met het college dat zij tijdig stukken aanleveren. Dit is natuurlijk wel. Van tevoren stond deze planning ook erop. Ehm. Dus. En mevrouw Maas heeft dit ook aangekondigd in
▶ 0:21:12de app, dus op zich. Ja, misschien als u even dan contact op kunt nemen. Dat is wel hoe we dan altijd deze procedurevergadering doen. Dat we dan dus over die planning beslissen. Mevrouw Tails Koen. Dank je wel, voorzitter. Misschien heb ik het gemist, maar hoe urgent is de raadsvoorstel Herziening taxi verordening?. Die per 1 januari moet ingaan? Dus dan is 9 december de laatste commissiebehandeling, Dus dat is de urgentie daarvan. De heer De Waard. Ja, voorzitter. Bij mij ook een gevoel van ongemak, want het lijkt nu in één keer een wedstrijdje te worden van goh, uh, tussen eigenlijk de aanvraag van mevrouw Maas en mijn aanvraag In deze dan. Eh, omdat de aanvraag van mevrouw Maas anders is aangemerkt door of door de griffie. En die van mij dan weer niet als het ware. En dan moeten we nu een soort van keuze maken van welke gaan we nu wel of niet. Behandelen? Dus mevrouw Maas heeft zojuist mogen pleiten voor haar
▶ 0:22:16casus. Dat zou ik dan ook graag voor mijn casus willen doen, aangezien er toch wel een bepaalde urgentie geniet. Daar het betaald parkeren natuurlijk per 1 december al uitgerold gaat worden en daarna iedere twee maanden een nieuw bedrijventerrein aan gaan doen. Dus ik zou graag willen om wat herrie aan de voorkant te voorkomen, dat meteen natuurlijk zo glad te maken, zodat duidelijk is voor ieder bedrijventerrein en gemeente Rotterdam. Ik zou nog wel even willen verduidelijken. Het is geen inhoudelijke keuze geweest voor deze er verwezen heeft te maken gehad met de inschatting van tijd die de behandeling zou duren. Dus daar is verder ook geen eh, geen oordeel of wat dan ook aan verbonden, maar gewoon een planningsstuk. Ik zie de heer acht bar. Ja, voorzitter, ik zou graag een voorstel willen doen. Pleurt gewoon alles op die agenda op 9 december en dan is het aan ons hoe we daarmee omgaan. Uh, tijdens die vergadering. Anders blijf ik dit gezeik nog een half uur houden. Prima, dan agenderen we ze beiden. En uh, dan uh, kunnen we misschien gelijk eventjes kijken of we er tijdsblokjes
▶ 0:23:18aan kunnen verbinden, zoals we eerder ook met elkaar hebben besproken,. Zodat alles aan bod kan komen. Dan. Hebben we daarmee mevrouw Marcouch?. Voorzitter. Vanuit ons is het wel nodig, vanuit onze woordvoerder, om mee te delen dat, mocht het een avond vergadering worden, dat hij dan er echt niet bij kan zijn. Dus de blokjes moeten dan wel op een manier waarop het, eh, haalbaar is om het binnen de tijd te doen. Dat is dan een. Verplichting of een verantwoordelijkheid voor de eigen woordvoerders natuurlijk. Ja, ik kan ook bevestigen als voorzitter dat ik het niet tot later dan dat wil laten uitlopen. Dus daar gaan we gewoon mee aan de slag. En we gaan sowieso nog even de. Inhoudelijke reacties van het college afwachten. Mocht er nou op een van de onderwerpen geen inhoudelijke reactie zijn vanuit het college, dan stel ik voor dat we dat onderwerp dus wel
▶ 0:24:20doorschuiven dan? Uhm. Hebben we. Gaan we door naar de. Dan hebben we daarmee de planning vastgesteld. En dan gaan we naar de regeling van werkzaamheden. Eentje hebben we al besproken, dus dan wil ik eigenlijk gelijk naar de heer Mongevega over de AI fabriek op de Tweede Maasvlakte en de benutting van restwarmte. Ja, dank u wel, voorzitter. Ik weet niet of ik iets moet voorbereiden. Ik heb een klein spreektekst om even om het in te leiden. Nou, vanaf Leefbaar Rotterdam wil de voorwaarden voor een mogelijke vestiging van een AI fabriek op de Tweede Maasvlakte voor het voorjaar van 2021 in de commissie bespreken. Wij vragen dit omdat de raad zich hierover moet kunnen uitspreken voordat er sprake is van eventuele vergunningverlening. Juist vooraf willen we duidelijk hebben welke kansen voor Rotterdam liggen en welke randvoorwaarden daarbij ook nodig zijn. Een belangrijk aandachtspunt is de restwarmte die zo'n AI fabriek kan produceren. Wat kunnen we er mee voor Rotterdam betekenen? Kan deze warmte bijdragen aan onze warmtevoorziening? En wat is er nodig om die mogelijkheden daadwerkelijk te benutten? Daarom stellen wij voorafgaand aan de commissie behandelen een
▶ 0:25:21technische sessie met onafhankelijke experts te organiseren. Wij willen inzicht krijgen in de technische, economische en maatschappelijke mogelijkheden, maar ook zeker in de beperkingen hiervan. Daarbij willen we ook. Laten kijken hoe we dit kunnen organiseren, eventueel via een nieuw warmtebedrijf of een andere passende constructie. Maar dat is een aanname. Ons verzoek is dus tweeledig en voorbereidende technische sessie en vervolgens een tijdige bespreking om de randvoorwaarden van de randvoorwaarden. De commissie. Zo kan de Raad deze afweging maken voor een eventuele vergunning worden verleend. Eventueel kunnen wij ook meehelpen in het. Gebruikelijk is, maar dat je gewoon experts aan kunt dragen. Dus helpen wij graag ook hiermee. Dus dank je wel. Dank u wel. Dan stel je voor dat we een collegereactie vragen en dan uh, dan loopt die mee in de planning voor de agendering. Mag ik daar iets aan toevoegen?. Eh ja. De heer Van Oorschot. Ja. Uh, Ik was helaas niet bij t vervolgberaad van zojuist, maar volgens mij hebben we
▶ 0:26:21onszelf allemaal opgeroepen tot iets meer uh, terughoudendheid in uh beslag doen op tijd dus. Kunnen we niet uh, gewoon een goed goeie collegebrief krijgen, desnoods met nog wat uh rapporten in de bijlages en een telefoonnummer van iemand die we kunnen bellen in geval van vragen, in plaats van dat we weer met z'n allen 4.00u in een kamer gaan zitten voor een technische sessie. Uh ja,. De duidelijke oproep. Uhm, ik denk dat het goed is als we dan de college reactie hebben dat er ook nog eventjes contact is met de aanvrager over de. Exacte vormgeving, dan komt het sowieso terug op de procedurevergadering, waar we ook nog met z'n allen daarover kunt stemmen. Uhm, dan hebben we de regeling van werkzaamheden gehad. Er zijn geen initiatief notities ingediend, er zijn geen verkenningen ingediend. En dan gaan we naar het administratieve deel van de procedurevergadering. De besluitenlijst van 28 oktober 2021 ligt voor. Ter vaststelling. Heeft u opmerkingen over de besluitenlijst?.
▶ 0:27:24Zo nee, dan is die hierbij vastgesteld. Dan de ingekomen stukken. We nemen de lijst door per beleidsveld en als ik niets hoor, dan stemt u in met de adviezen. In sommige stukken zal ik ook even specifiek benoemen. Dan gaan we als eerste naar buitenruimte. Het raadsvoorstel vaststellen Subsidieverordening Rotemeren. Voorgesteld wordt dit raadsvoorstel schriftelijk te behandelen. U heeft tot uiterlijk 25 november de gelegenheid om vragen te stellen aan het college. En na ontvangst van de beantwoording adviseert het de commissie op 9 december over verdere behandeling. Mevrouw Kullers. Voorzitter. Mevrouw, mag. U even op die besluitenlijst?. Ehm. Ik heb net al aangegeven dat ik dus een andere lezing heb van het besluit uh wat er is genomen op. Maar even voor de annalen uh. Dus uh. Ik lees mijn lezing van de besluitenlijst ook hoe het daar is opgenomen. Is dat besluit van de in de procedurevergadering, uh van.
▶ 0:28:28Uh 28 oktober is geweest. Dat uhm uh. De regeling van werkzaamheden zou zou worden geagendeerd op 9 december, als er een tijdig een collegebesluit zou liggen. We hebben de discussie al gehad, maar ik zeg het nog heel eventjes. Voor de notulen. OK. Uhm, nou, volgens mij hebben we die discussie inderdaad uhm uh gehad. Dan? Uhm. Mevrouw Kohlers. Uh ja. Voorzitter Ik had eigenlijk uhm. Het ging niet over het. Raadsvoorstel, maar een ander. Ingekomen brief die nu zeg maar als uhm, bij de buitenruimte bestond. Zeg maar van aan aan aannemen ter kennisgeving aannemen. Ja, ik ga nog naar de andere stukken. Oké,. Dus even specifiek bij dit punt. Als het gaat om subsidie verordening rond de meren. De heer Kuzu. Heeft u daar. Nee, want dan ga ik ze eventjes af en dan weet ik zeker dat we daarover namelijk geen vragen hebben. En dan, aan het einde
▶ 0:29:28blijft wel de vraag. Dan nog even over andere opmerkingen en dan kunt u even aangeven dat u dat heeft. Dus dan het afdoeningsvoorstel Motie. Komt er een andere over? Hulde voor de medewerkers van Stadsbeheer. Daar is het advies om de motie als afgedaan te beschouwen. De heer Koster. Ja, sorry, daar gaan wij niet in mee, want de motie roept op tot schriftelijk bedanken. Dat is niet gedaan, dus daar gaan we niet in mee. Uh, voorzitter. Uh, maar mag heel even. Uh. T Ging net. Uh. We hebben met z'n drieën een regeling van werkzaamheden ingediend over uh, de AI fabriek die eraan komt. En daarbij hebben we gezegd van we willen dat de raad uh meegenomen wordt in een bepaald traject voordat er een vergunning wordt verleend. Dat werd net heel snel en daar komt een college reactie en uh, nou ja, meneer Van Lanschot, die zegt van ja, dan kijken we dan wel. ET cetera, et cetera. Maar het is wel van belang dat wij als raad, uh uh, uh geïnformeerd worden voordat die vergunning uh wordt gegeven. Dus dat uh zou ik wel willen vragen aan uh, aan uh, de wethouder die d'r zit om uh daar toch uh uh, geen stappen te zetten voordat wij
▶ 0:30:30uw informatie hebben. Uhm. Uhm dan. Ik zal het even via de microfoon. Uhm uhm uh uh aannemen Uw uw opmerking. Dit nemen we sowieso mee richting het. College,. Dit verzoek. En dat is dan inderdaad in het geval dat een gemeente vergunningbesluit uhm zal zijn. Maar uw verzoek dat u dus als er al eerder iets op tafel ligt, dat het ook zo snel mogelijk u het wilt agenderen, is dan daarmee ook duidelijk. Ja, ik kijk als dat niet lukt, als we dan toch een vergunning is, ja, daar gaan we het debat op een andere manier insteken. Maar we hebben op deze manier gedaan dat we ruim de tijd krijgen om hier goed geïnformeerd over beslagen ten ijs komen. En die restwarmte die daar vrijkomt? Ja, meneer Van Linschoten, u gaat daar vrij snel overheen, maar het gaat om behoorlijk veel warmte en we zijn echt gek als we dat daar niet serieus over nadenken. Formeel is natuurlijk normaal gesproken een wethouder geen onderdeel van de procedurevergadering, dus dit verzoek geleiden we door naar het college.
▶ 0:31:30Er komt dan een verzoek, ook om een college reactie en de punten die u net heeft aangedragen van aandacht, die nemen we daar ook in mee. OK, ik begrijp dat er dus ook volgende week beantwoording komt van twee schriftelijke vragen waarin het proces ook wordt toegelicht. Ehm. Uw verzoek staat verder ook met de dingen die u daarin heeft meegegeven. Mocht dat nog tot opmerkingen of iets leiden wat u de griffie wilt meegeven in de agendering en richting het college, dan kunt u daar ook altijd nog contact over opnemen. Maar de procedures nu. We hebben de regeling van werkzaamheden in behandeling genomen met uw verzoeken en daar gaat de griffier contact over op zoeken met het college. Mevrouw Markus. Voorzitter. Aanvullend en ook een vraag aan Leefbaar Rotterdam of dit ermee kan worden meegenomen. We hebben een brief ontvangen. Dat is 26097, negen burgerbrieven over
▶ 0:32:31geplande AI fabriek in Rotterdam en gevolgen voor de energietransitie. Daar staan een aantal vragen in. Als het college bij de collegebrief ter beantwoording van de regels van werkzaamheden deze vragen ook zou kunnen beantwoorden, dan hebben we al best wat informatie waardoor we misschien geen technische sessie nodig hebben. Ik ben ook wel nieuwsgierig naar die antwoorden op de vragen die in de Burgerbrief staan. Oké, we gaan nu wel een beetje kriskras door de agenda. Ik wil het even weer terug bij de orde brengen, maar dit verzoek noteren we alvast. Dat er ook de beantwoording van de burgerbrief wordt meegenomen in de regeling, in de collegeveractie, op de regeling van werkzaamheden. Uhm. De het afdoeningsvoorstel van de motie Koster over hulde voor de medewerkers van gastheer. Die is dus nog niet afgedaan. Ehm. Dan gaan we naar het afdoening voorstel. Motie Vogelaar over GFT containers, Groen, future, futureproof en efficiënt. Daar is ook het advies om deze als afgedaan te beschouwen. Ik kijk even naar mevrouw Korts. De heer Kaya.
▶ 0:33:35Dat uh, dat volgt nog. Als u daar even naar kunt kijken in uw fractie misschien wel. Dan de beantwoording van de vragen korts over. Waar blijft het soortenmanagement plan?. Daar is het voorstel om deze te bespreken in de procedurevergadering op. Op uw verzoek, mevrouw Marcouch. Ja, voorzitter. Ik heb aanvullende schriftelijke vragen, dus wat we zouden kunnen doen, is dat we deze afdoen en dat ik gewoon met een nieuwe set vragen kom. Is dat een idee?. Of we houden deze aan en ik vul ze aan met extra vragen. Dat het ja, ik twijfelde even wat de beste methode is. Dan heeft u het over deze die we net bespraken. Die vraagt van uzelf. Ja. Dan zou ik toch iets. Doen?. Ja, kijk, dit is nu een verzoek om het in deze procedurevergadering te bespreken. Dus ja, u kunt dan als het willen agenderen of u kunt ze nog even aanhouden. En u kunt ook dan
▶ 0:34:38alvast nieuwe vragen stellen. En als u. U kunt ze ook afdoen en dan later alsnog vragen ze er bij te betrekken. Dus op zich. Zou dat op de agenda kunnen zetten dat we de nota Dierenwelzijn bespreken. Ja, dat kan. Dan doen we dat dan. Had mevrouw Kullers nog een punt?. Ja, dank u wel, voorzitter. Uhm. Wij zouden als volgt graag de reactie van het college of de wethouder willen zien op de Burgerbrief over planten redden bij de sloop in Rotterdam. Aangezien we dat een goed idee vinden. OK, dan ga ik naar het onderwerp duurzaam. De beantwoording van de vragen achter en Bontje over nieuwe afstandsnorm windturbines en windpark Beneluxplein. Daar is het advies om deze bij de agendering van Windpark Benelux te betrekken. De heer Bonte. Ja, dat lijkt me prima. Oké, nog andere opmerkingen over het beleidsterrein Duurzaam.
▶ 0:35:41Dan? Geen stukken voor Economie en haven. Dus dan ga ik naar mobiliteit. Daar zijn een aantal burgerbrieven ontvangen, waaronder een klacht over het OV en diverse brieven over betaald parkeren. U ziet op de agenda welke dat zijn. Het advies is om bij al deze brieven het college om een reactie te vragen, met een afschrift aan de commissie. Daar zie ik geen knik.. Dan. Nog een wijkraad advies. Daar is dus die van Nesselande. Daarvan hebben we net besproken dat die dus 9 december wordt. Behandeld in de commissie. Dat waren. De heer Hofstra. PvdA. Ja, voorzitter. Een van de ingekomen stukken die niet in deze lijst. Staat, zijn. De beantwoording van de schriftelijke vragen van de SP. RET schaft jaarabonnement af en maakt of onbetaalbaar. We zouden dit graag willen agenderen in de commissievergadering. En coalitiepartijen. Geen zorgen, dit gaat niet over vijfenzestigplus.
▶ 0:36:42En dat soort dingen, maar echt over de betaalbaarheid van het OV zijn. Een lange set vragen en ook een heel duidelijke reactie van het college. Dus ik denk dat het voldoende is voor een commissiebehandeling. Oké, die stond niet op de lijst, maar is bekend, dus die kunnen we noteren.. Nog andere opmerkingen over mobiliteit. Dan gaan we weer naar de lijst van openstaande toezeggingen, schriftelijke vragen en moties. Kunt u de toezeggingen die zijn opgenomen in de lijst openstaande toezeggingen met een afdoeningsvoorstel afdoen?. Ik zie geen bezwaar. De heer Van Dam. Schot. Uhm, ja, we hebben een uh. We hebben t even uitgezocht en we hebben een heel lijstje en dat zelfs zullen we schriftelijk even doorgeven. Dat lijkt me het meest efficiënt aan de griffie. Welke we aanhouden en welke we uh. Afdoen als dat oké, dat kan ook wel nu, maar dan wordt t een enorme puzzel denk ik. Uh nee. Schriftelijk is uh is prima. Oké.
▶ 0:37:44Andere vragen voor mevrouw Jos. Koen. Ja, dank je wel, voorzitter. Wij hebben ook een schriftelijke vraag gesteld. Uh, heel lang geleden aan uh zonder uh uh over dierproeven. En die zijn nog steeds niet, dus die zouden we graag op de volgende actualiteitsraden willen Agenderen. Ja, u moet dan wel een aanvraag indienen voor de actualiteit. Uhm. Dus ik zie mevrouw Jos Groen daar ja over knikken, Dan sluit ik hierbij de open. De heer Kaya. Ja, voorzitter. Ik had nog effe een dingetje. Want we hebben. Vorige week hebben we natuurlijk die uh beo. Effe kijken, beantwoording, vragen of een uh waardig afscheid voor iedereen staan. Alleen daar is intern iets mis gegaan. Volgens mij valt dat niet onder buitenruimte, maar is t eerder een uh vastgoedvraagstuk of een economisch vraagstuk. Want het vraagt niet specifiek of expliciet voor uh uh uh uh, een begraafplaats. Maar het gaat om de voorzieningen die daarbij horen. Dus
▶ 0:38:45bijvoorbeeld een uh ja, een gebouw waar die dingen in kunnen plaatsvinden. Ja, dat is dus inderdaad wat we net ook even bespraken bij de planning over 25 uh november? Ehm,. Dat dat dat kan. Dan kunnen we die eraf halen. En dan? Maar dan hadden we wel nog steeds ook de vraag van de heer acht. U kunt ook besluiten om het dan toch in één keer eh te bespreken. Maar het ligt een beetje aan de wethouder. Want ik begreep ook vanuit. Het college dat het inderdaad door een andere wethouder dan wordt behandeld. Die vragen van u dan. De vragen die de heer acht jaar wil agenderen. De heer acht Bar. Ja, voorzitter. Kijk, als het gaat om de islamitische begraafplaats, dan kijkt de heer Kay ook even aan of het daarover gaat. Nee. Oh oké, nee, dat gaat dan niet over. Ja dan, dan dan uh uh, dacht ik. Ja, om het wel handig te combineren. Maar als t specifiek gaat om één vraag van uh, één partij rondom uh accommodaties bij begraven en cremeren dan Lijkt me inderdaad wel ingewikkeld
▶ 0:39:48om m te betrekken bij uh buitenruimte. Tegelijkertijd zou je de suggestie kunnen doen we bespreken t wel gezamenlijk en je vraagt de wethouder die daarover gaat hier aansluiten, dan is dat denk ik makkelijker te organiseren dan dat je t andersom uh doet. Oké, laten we het zo doen, want het is denk ik ook beter voor de raad als het niet heel verspreid over verschillende commissies ligt. Maar dan gaan we even kijken of die wethouder, welke wethouder dat is en of die beschikbaar is. En als dat dan lukt, dan nemen we het in één bespreking mee. Hier in deze commissie. En sowieso staat dus de de lijst of de. De schriftelijke vraag van de heer Akbar. Die staan sowieso op de agenda. De 25e. Dan sluit ik de procedurevergadering af en dan sta ik mijn plek af aan de heer De Waard die de overlegvergadering zal voorzitten.
▶ 0:41:11Goed. Goedemiddag. Ik open de openbare overleg vergadering van de Commissie Leefomgeving en Economie van 18 november en ga ik meteen door naar agendapunt T1-T2. Het vaststellen van de agenda. We hebben een verzoek ontvangen om in te spreken. De heer Visser heeft verzocht namens Extinction Rebellion Rotterdam in te spreken over het geldstelsel. Ik ga ervan uit dat u met dit verzoek kunt instemmen. En dat is zo. Dank u wel. Dan kan het inspreken plaatsvinden bij agendapunt twee zes. Ik zal u voor de agenda vast te stellen en een spreektijd van 1,5 uur te hanteren. Kunt u daar mee instemmen?. Ja. Dat doet u. Dank u wel. Gaan we door naar agendapunt twee drie De adviezen lijst Openbare overleg vergaderingen van 28 oktober en 4 november 2026. De adviezen lijst van 28 oktober en november 2026 liggen voor. Ter vaststelling. Zijn er opmerkingen over. Zo nee, dan zijn de adviezen lijsten vastgesteld. Bij dezen, dank u wel. Gaan we door naar agenda? We gaan. Goed zo jongens, We houden het vast. Gaan we door naar agendapunt twee. Vier Terugkoppeling adviescommissie Metropoolregio Rotterdam Den
▶ 0:42:14Haag. De leden van de Adviescommissie Media hebben de gelegenheid voor een terugkoppeling. Is daar op dit moment een aanleiding voor? Ik kijk even naar mevrouw Jos. Koen als.. Ik zie terwijl in de lucht is. Ik ga ervan uit dat u geen terugkoppeling heeft. Dank u wel. Gaan we door naar agendapunt twee? Punt vijf. Terugkoppeling rapport door rapporteurs Stadsbrug en openbaar vervoer. De rapporteurs hebben de gelegenheid de commissie bij te praten over hun werkzaamheden voor het MIRT project Stadsbrug nov. Is daar aanleiding toe?. Ik zie niemand enthousiast opstaan, dus dan ga ik ervan uit dat daar geen aanleiding toe is. Dank u wel. Gaan we door naar agendapunt twee? Punt zes. De inspreker Vreemd aan de orde. Welkom heer Visser, U mag achter het spreekgestoelte plaatsnemen. En als het goed is, ligt daar ook een schrift met een pen. En dan kunt u zo meteen naar uw inspreekbijdrage, mochten er vragen gesteld worden. Meeschrijven met de vragen. Het kan ook zo zijn dat er geen vragen worden gesteld. Dat houdt in dat u. Inspreekbijdrage uitermate duidelijk was.. Dus zodoende.
▶ 0:43:18We hebben ook een werkwijze. U heeft zometeen 5 minuten om de commissie toe te spreken en daarna gaan we de vragen verzamelen. En als u er klaar voor bent, heer Visser, dan mag u het knopje indrukken en dan wens ik u een hele fijne bijdrage. Goedemiddag. Uh. Commissie Leefomgeving en Economie. Uhm. Vandaag spreken we in over het geldstelsel, uh, over de geldgestuurde versus de waarde gestuurde samenleving. Uhm. Twee weken geleden ging het over gratis of. Is er geld voor of niet? Dat heeft ook alles te maken met hoe we tegen dat geldstelsel aankijken. Professor Stephanie Elton, u welbekend, denk ik, laat zien hoe het geldstelsel werkt en hoe de bezuinigingen en de politiek zich ertoe verhouden. Heeft iemand toevallig gekeken naar één van de filmpjes? Uh, van Stephanie Elton?. Nou, ik kan het u alsnog aanraden. Dan begrijp je veel beter waar dit over gaat. We hebben tijd over, dus ik blijf ruim bij die 5 minuten. Dus doe ik eerst de mythe van het compromis. Kun je overal
▶ 0:44:18over polderen, ook als dat betekent dat het probleem half is opgelost? Ik denk dat u allemaal wel zegt nee, een beetje minder PFAS, een beetje minder ziek worden van drinkwater, van de lucht die we inademen, pesticiden op onze groenten. U zegt denk ik allemaal kan niet. In plaats van maximaal anderhalve graad de aarde drie graden laten opwarmen. Gevolg meer dan 1 miljard klimaatvluchtelingen, hongersnood, oorlog. U zegt denk ik allemaal kan niet. Twee raketten, wel één raket niet neerhalen. Dat betekent twee flatgebouwen verwoest en 36 doden per dag. Ik denk dat u allemaal zegt Nee, nee, dat kan niet. Net geen geld genoeg hebben om de oorlog te kunnen winnen. U denkt ik denk dat u zegt nee, kan niet. Tijdens COVID was dat ineens geld genoeg in Europa om al om bedrijven te steunen en de samenleving te stutten. En u zegt dan allemaal het kan wel. Dat is een mooi bruggetje naar de mythe van de bezuiniging. Bezuinigen is nodig als het niet anders kan. Maar wat nou als het blijkt? Als blijkt dat het ook anders kan? Dat die noodzaak er helemaal niet is, maar louter berust op een afspraak die we met elkaar hebben gemaakt? We leggen het uit in het document dat we u eerder hebben
▶ 0:45:20gestuurd. Het besluitvormingsproces en toetsingskader Besluitvorming mensenrechten en klimaat. Stephen Carlton, professor aan de Stonebrook University, maakt zes aannames bespreekbaar die in de politiek en economie algemeen aanvaard waren worden, maar niet overeenkomen met de werkelijkheid. Ze laat het verband zien tussen geldschepping en democratie en de inrichting van de samenleving. Ze geeft aan dat het politieke debat dient te gaan over sociaal, sociaal, maatschappelijke en ecologische waarden over inhoud kwaliteit, niet over geld. Dat het bedrijfsleven en geld niet leidend zijn, maar slechts middel, het algemeen belang en de planeet en de mens dienende. Dat het budget aangepast dient te worden aan het probleem, niet andersom. Nu beginnen we bij een bedrag dat we kunnen uitgeven. En dan gaan we kijken welke problemen we daarmee kunnen oplossen en welk beleid we voor dat bedrag kunnen realiseren. Da's de verkeerde volgorde. Wie zijn die overheden die die aannames gebruiken? Nou, dat. In Amerika wordt dat volop gedaan door de overheid, in Europa, het bestuur van Europa
▶ 0:46:22in Nederland, alle politici. En alle economen die besluiten nemen. En overheden adviseren. U ook. Uitzonderingen misschien daargelaten. De belangrijkste aanname die politici en economen doen, is dat een overheid als een huishouden met haar budget dient om te gaan. Dat betekent dat de politiek in principe werkt met een beperkte hoeveelheid geld. De opgehaalde hoeveelheid belastinggeld. En dat meer geld uitgeven niet mag. Ofwel dat er binnen de begroting gewerkt dient te worden. De werkelijkheid volgens professor Carlton is dat er voor Europa altijd geld genoeg is om alle rekeningen in euro te betalen, € 1 die door de EU zelf wordt aangemaakt. Dus dat betekent altijd geld genoeg voor gezondheid, armoedebestrijding, klimaatmaatregelen, waaronder de jaarlijkse 300 miljard uh van de rijke landen naar de arme landen. Versterking van biodiversiteit. Een circulaire economie zonder vervuiling binnen planetaire grenzen. Brede welvaart. Ontwikkelingshulp. Menselijkheid. Mensenrechten. Financiering van economische krimp.
▶ 0:47:23Basisinkomen Gratis of hoort er natuurlijk ook bij. Daar is een bepaalde hoeveelheid geld voor nodig. Dat haal je op met belastingheffing. Lukt dat niet, kun je geld bij lenen, staatsschuld of bijdraaien. Als je dan afspreekt dat we dat niet doen en we toch binnen een te krappe begroting moeten werken, creëer je grote maatschappelijke spanningen. Je zet zo de samenleving onder druk. Dat betekent dan geen brede welvaart. Wel meer geld voor bijvoorbeeld defensie betekent dan minder geld aan andere zaken, bijvoorbeeld zorg, onderwijs. Verzin het maar. MMT biedt begrotingsruimte voor zowel defensie als brede welvaart voor zowel infrastructuur als gratis OV. Dus geld is niet het probleem, maar een deel van de oplossing om de vele crises op te lossen. En daar is geen wetswijziging voor nodig. Dat is alleen politieke wil wat die daarvoor nodig heeft. Nou, hartelijk dank voor uw luisterend oor. Nog een kleine opmerking tussendoor. Ik hoorde net iets over AI fabrieken. Er ligt wellicht een landelijk verbod op het bouwen van AI fabrieken. Al
▶ 0:48:25jaren dus maar even terzijde. Dank u. Als u vragen heeft hoor ik het graag. Dank u wel heer Visser. En inderdaad netjes binnen de 5 minuten. Ik ga even de commissie rond om te kijken of er vragen voor u zijn. Houdt u vooral uw pen en uw schrift in de aanslag, want dan kunt u in één keer meeschrijven, mevrouw. Mooi kort. Dank u wel. Dank u wel voor het inspreken. Ik hoor een mooi verhaal over een soort algemene beschouwing van hoe we om zouden moeten gaan met onze middelen. Ik vroeg me af of er ook een een toepasbaarheid is in Rotterdam die u met ons zou willen delen, of u vooral een algemene beschouwing wilt delen. Dank u wel. Dank u wel, mevrouw. Voor kort andere vragen. Mevrouw Joskom. Dat was ook een beetje mijn vraag. Uh uh, over de lokale uh wat? Wat wij lokale economie kunnen doen omdat wij dat uh vandaag bespreken. Maar misschien nog concreter over de brede welvaart. Hoe zouden wij uh met de twee, drie, uh voorstellen vanuit uw kant met de brede welvaart kunnen omgaan?. Dank u wel, mevrouw Josq en andere vragen.
▶ 0:49:30Dat is niet het geval. De heer Visser. Een tweetal vragen. Het woord is aan u. Toepasbaarheid. Ehm,. Als jeugdzorg bijvoorbeeld een nog een duidelijke gemeentelijke taak. Als daar geldproblemen een rol spelen, dan zijn die er alleen omdat we met elkaar afgesproken hebben dat we. Een beperkte hoeveelheid binnen met per met een beperkte hoeveelheid geld werken. Hè dus. En dat is uh, nou oké, dat denk ik. Een duidelijk voorbeeld of ook een duidelijk voorbeeld. Eigenlijk elk gemeentelijk beleidsterrein. Daar biedt. Mogelijkheden voor. En MT is niets anders dan uh. Die geeft de werkelijkheid weer van hoe het geldstelsel werkt. En de aannames die wij of die die politici en economen doen. Ja, daar zit n. Zit m nou juist de crux? Dat zijn aannames die niet overeenkomen met de werkelijkheid. Is dat? Is uw vraag voldoende beantwoord? Ja, dank u wel. Mevrouw Vos CU Brede welvaart. Ehm, wat ik ook al net zei. Kijk, als je nou een
▶ 0:50:33som geld hebt en je gaat dan kijken wat je kan doen, Ehm, dan kun je een heleboel dingen niet doen. Uhm. En als je andersom redeneert je gaat eerst kijken Oké, wat? Wat willen we nou eigenlijk? Wat vinden wij waardevol in onze samenleving als brede welvaart waardevol is? Dan heb je daar een bepaalde hoeveelheid geld voor nodig. Nou, dan stel je die hoeveelheid geld ter beschikking. En dan realiseer je brede welvaart. Het is eigenlijk heel erg simpel. Is dat? Is uw vraag voldoende beantwoord? Dank u wel. Dank u wel, heer Visser voor de beantwoording. Inderdaad. En u mag de microfoon uitzetten. U bent vrij om de rest van de commissiebespreking achterin de zaal te volgen. Maar u mag ook gewoon naar huis voeren. Zeker niet verplicht om te blijven. Wij gaan verder met de bespreking en dat is uh. Agendapunt twee zeven Strategie brief economie. We zijn toegekomen aan het debat over de strategie brief economie, de collegebrief over economische versterking van Rotterdam en diverse daarmee samenhangende brieven bespreken deze brieven met wethouder Versnel. Welkom, U bent lekker op tijd. Ik geef het woord aan de commissie voor een
▶ 0:51:34eerste termijn, en daarna volgt de beantwoording door de wethouder en kijken we of eventueel behoefte is aan een tweede termijn. Na afloop adviseert de commissie over de verdere behandeling. Ook wordt u gevraagd te adviseren over de afdoening van een zestal moties. Op de agenda ziet u welke dat zijn. En heeft u dat niet nog niet gezien? Kijk daar alvast naar, want ik wil ze heel graag af doen. Gaan we starten met het debat? Wie kan ik als eerste het woord geven? Heel veel mensen willen tegelijkertijd wat. Fijn. Mevrouw Morus, ik zag u als eerst. Borsten nu. Voorzitter, dank u wel. Fijn dat we hier weer zijn met z'n allen. Het is hoognodig dat we gaan beginnen met het uitrollen van de afspraken die we voor deze vier jaar hebben gemaakt. Mijn collega Kaya zal straks ingaan op stadseconomie en ik zal vandaag richten, zoals u gewend bent van mij, op de haven en op de bredere economische strategie. Het is natuurlijk pas een strategiebrief en alles moet nog worden uitgewerkt. Ik ben nog steeds een beetje ongeduldig, maar ik zal dus minder de diepte ingaan, maar wel nogmaals de urgentie willen benadrukken dat wij de stad, de haven, het land, Europa,
▶ 0:52:35de wereld, de planetaire grenzen op ons tandvlees zitten te. Te bijten, te wachten op. Op dit beleid. Dit is wel voor ons als raad een belangrijk moment om het te hebben over de richting waar we met elkaar op willen gaan. Prois trots dat op onze ambities, die we in het coalitieakkoord hebben vastgelegd met betrekking tot onze haven. En dat zien we verder dus ook terug in deze brief. Dat er van links tot rechts enthousiasme is over onze plannen, laat zien dat we hier in Rotterdam goed kunnen samenwerken en over onze eigen schaduw heen kunnen stappen. En Den Haag kan hier nog wel wat van leren. De keuze die we de komende jaren maken, dat is bepalend voor de toekomst van Rotterdam en Rotterdammers. En dat reikt veel verder dan onze stadsgrenzen. De Rotterdamse haven speelt een cruciale rol voor de toekomst en steeds meer mensen lijken dat te beseffen. En daarmee dragen we ook een enorme verantwoordelijkheid voor de mensen die hier wonen en werken, voor de toekomstige generaties, voor onze leefomgeving, voor de natuur en de dieren waarmee wij onze planeet delen. De haven van de toekomst is goed voor onze planeet. Het is goed voor de mensen die elke dag in onze
▶ 0:53:38stad s morgens vroeg wakker worden om tot s avonds laat keihard te werken om onze haven draaiende te houden. En nu ambities en daadkracht tonen, zorgt ervoor dat ze in de toekomst nog steeds hun brood kunnen verdienen in onze haven. We geloven dan ook dat in Rotterdam de mogelijkheid dat Rotterdam de mogelijkheid heeft om een wezenlijke verandering in gang te zetten. En dat lees ik ook terug in ons akkoord en dus ook in deze brief. En het is aan ons om te laten zien dat een sterke economie en een groene, rechtvaardige toekomst hand in hand kunnen gaan. Ik kijk er dan ook naar uit om met iedereen hier samen te werken, om dat tijd te kunnen keren. Het is nodig. Voorzitter. Ik heb een aantal vragen over de strategie brief. Ik hou het dus enigszins hoog over, omdat het nog zoveel moet worden uitgewerkt. Maar allereerst ben ik benieuwd naar hoe deze strategie brief tot stand is gekomen. Met welke partijen is gesproken, met welke niet maatschappelijke organisaties, bedrijven, koepelorganisaties, wetenschappers, vertegenwoordigers van werknemers? En wie zijn dan dus ook niet gesproken en waarom niet? En zijn er onderzoeken die dan als grondslag liggen tot deze brief? En welke zijn dat dan? En dan in relatie
▶ 0:54:40tot de economie en leefomgeving. Ik geloof heel erg in dat de economie er is om ons te dienen en niet andersom. Dat brengt mij meteen bij de mensen die misschien wel het meest direct de last van onze haven ervaren. Misschien ook wel de baten. Maar als ik het even heb over de lasten, de inwoners van onze kleine kernen, onze haven dorpen, hoe zijn zij betrokken bij de totstandkoming van deze strategie? En hoe worden hun belangen en hun gezondheid en hun leefomgeving meegenomen in de verdere economische ontwikkeling van de haven?. Dan voorzitter, het fossiele karakter van onze haven. Onder dit agendapunt hangt ook een afdoeningsvoorstel van een motie van Van Wichelen, van D66 en van ons over een scenario schets voor een fossiel vrije haven. Daar worden meerdere scenario's met elkaar vergeleken of meerdere onderzoeken worden met elkaar vergeleken. Ik ben benieuwd hoe de wethouder naar dit voorstel kijkt en wat voor betekenis hij geeft aan deze vergelijking. We hebben in het coalitieakkoord afgesproken dat we fossiele activiteiten tot een minimum willen beperken. Dat is wat betreft een belangrijk uitgangspunt voor de toekomst van onze haven. En als we die ambitie
▶ 0:55:41serieus nemen, dan moeten we ook verder kijken dan alleen inzichtelijk maken wat die verschillende toekomstscenario's kunnen betekenen, maar daar ook naar handelen. Ik ben benieuwd hoe de wethouder houder daarnaar kijkt. En of hij ook kan bevestigen dat deze scenario's en de onderliggende onderzoeken worden meegenomen bij het uitwerken van het transitieplan. Dat brengt mij bij het Haven transitieplan. De strategie kondigt het wel aan, maar ik lees nog weinig strategische keuzes die daarin gemaakt gaan worden. Hoe we daar dan gaan komen? Ik ben nieuwsgierig naar de totstandkoming van dit plan. De wethouder weet ook hoe belangrijk ik zo'n gaaf transitieplan vind. We hebben het er al jaren over met elkaar. Welke uitgangspunten worden meegenomen,. Worden daarbij gehanteerd en op welk moment wordt de raad betrokken bij het maken van richtinggevende keuzes rondom het haven Transitieplan? Dan voorzitter, de arbeidsmarkt. De wethouder was in zijn vorige portefeuille verantwoordelijk voor werk en inkomen. Die ervaring lijkt mij bijzonder waardevol bij de economische transitie waar we nu staan. Zolang ik raadslid ben, spreken we al over duizenden tussen de zes en 9000
▶ 0:56:42vacatures. Openstaande vacatures in de haven. En tegelijkertijd vraagt de haven de transitie van de haven om andere kennis en vaardigheden en vormen van werkgelegenheid. Ik ben benieuwd hoe de wethouder vanuit zijn nieuwe portefeuille dan strategisch kijkt naar dit vraagstuk. Hoe zorgen we ervoor dat we niet enkel nieuwe bedrijvigheid aantrekken en, maar ook mensen hebben die dat ook kunnen gaan uitvoeren? En dat die mensen, bijvoorbeeld arbeidsmigranten, ook een plek hebben om te wonen?. Wordt er ook portefeuilleoverstijgend gekeken bij het uitvoeren van transitieplannen? En in hoeverre zijn er bijvoorbeeld een wethouder zoals onderwijs en klimaat en wonen, werken en en inkomen uw voorgaande portefeuille dus aangehaakt. En dan Voorzitter, ik kom richting een eind hoor. Ik heb nog drie vragen. Heb ik een vraag over de economische keuzes die we gaan maken?. Ruimte, energie, grondstoffen en investeringsmiddelen zijn niet onbeperkt beschikbaar. Ik denk dat iedereen dat ondertussen wel heeft gemerkt. En dat betekent dat we volgens mij ook moeten durven kiezen welke economische activiteiten we willen stimuleren en welke minder goed passen in de toekomst die we voor ogen hebben. Gaat het college daar
▶ 0:57:44expliciet de keuzes in maken? En op basis van welke criteria wordt dan bepaald welke economische activiteiten voorrang krijgen? En wanneer krijgt de raad inzicht in die keuzes? En verder ben ik nieuwsgierig voorzitter, naar de rol van de die de wethouder ziet voor de Rotterdamse haven als het gaat over de Europese voorziening voorzieningszekerheid van kritieke grondstoffen. Welke strategische positie willen we daar innemen En in hoeverre verhoudt die ambitie zich tot inzet op circulariteit en het verminderen van onze afhankelijkheid van primaire grondstoffen?. U hebt een interruptie van mevrouw Abrahams. Ja, dank u wel, voorzitter. Ik ben ook wel benieuwd. Zij noemt. Hoe gaat de wethouder deze keuzes maken? Maar we geven hier natuurlijk ook zelf richting mee als raad hoe zij die keuzes maakt. Want ik hoor heel veel over de toekomst. Maar wat ik ook. Recent stond er een artikel in het NRC bijvoorbeeld. Dat noem ik ze ook nog in mijn bijdrage. Dat die huidige clusters de afnemers zijn van de nieuwe duurzame fabrieken. Dus als we het hebben over recyclebare plastics, olie, dat soort zaken hebben ze juist de bedrijven die er al zitten ook heel erg nodig als afnemers. Dus hoe ziet u die keuzes voor
▶ 0:58:46u zich?. Mevrouw Morkert Ik vind het een vraag. In hele grote algemeenheden. Kan ik de vraag samenvatten als hoe is de relatie tussen huidige clusters en nieuwe clusters?. Mevrouw Abramsen. Kijk, mijn inbreng zal zijn gooi niet het kind met het badwater weg. We hebben hier een hele sterke chemische industrie die wilt verduurzamen en het is niet zo van we moeten alleen maar naar nieuwe fabrieken en nieuwe circulaire maakindustrie. Zij zijn juist de afnemers, ook van die nieuwe start en scale ups. Dus dat gaat hand in hand. Dus laten we ook ervoor zorgen dat die ook kunnen blijven. En daarbij natuurlijk aansluiten bij onze strategie vanuit verduurzaming. Maakt u dezelfde keuze?. Mevrouw Mooi kort. Voorzitter. Ik weiger dit belangrijke onderwerp zo erg te versimpelen, alsof het gaat dat we de ene deel van de haven weggooien en de andere deel gaan opbouwen. Ik ben altijd een voorstander geweest van opbouwen en ombouwen en afbouwen, allemaal tegelijkertijd. En ik weiger in zulke algemeenheden te spreken. Mevrouw Abramstra. Nou, ik spreek niet per se in algemeenheden. Ik vraag gewoon aan een
▶ 0:59:48verduidelijking van mevrouw Morkert hoe zij dit ziet. En waarbij ik zeg we hebben bijvoorbeeld een super energie en efficiënt chloor cluster. Daar zitten nu ook nog fossiele stoffen in, maar die willen ook juist verduurzamen met groene waterstof et cetera. Ziet u dat ook op die manier voor zich? Of zegt u nee, dat dat, dat wil ik afbouwen en er moet een nieuwe bedrijf voor in de plaats komen. Mevrouw Bokkers. Voorzitter. Daar waar bedrijven willen verduurzamen en aantonen dat ze gaan verduurzamen, zijn ze van harte welkom. En als dat niet zo is, dan niet. Dat staat ook zo in ons coalitieakkoord. Dank u wel, mevrouw Monkers. Dan ga ik verder. U mag verder inderdaad met uw betoog. Top! Dan even kijken. Ik had net het deel gehad over de kritieke grondstoffen. Dan heb ik tot slot vragen over budget voor startups en scale ups. We investeren daar komende jaren fors in en dat vinden we ook belangrijk. Als onze ambitie. Niet is om alleen een sterke, maar ook een groene economie te ontwikkelen, dan moet die ambitie ook terugkomen in de manier waarop we ons geld gaan inzetten en ook al naar welke
▶ 1:00:48innovaties we gaan aanjagen natuurlijk. Daarom ben ik benieuwd welk deel van het totale budget van startups en scale ups naar ondernemingen ondernemingen gaat die zich bezighouden met de energie of grondstoffen transitie. En op welke manier wordt bij de verdeling van die middelen gestuurd op hun bijdrage aan onze klimaat en circulaire ambities? Voorzitter. Ik rond dus af. De strategie brief. Vooral een begin van een aantal belangrijke keuzes en een startpunt van het uitwerken van ons coalitieakkoord waar wij trots op zijn. We willen graag weten welke richting het college voor ogen heeft en hoe die gevormd wordt en hoe de raad daarin mee kan denken. Dank u wel. Dank u wel, mevrouw. Voor kort gaan we door naar de volgende spreker. Ik heb heel veel handen al gezien. Ik heb ze allemaal op het lijstje ook in volgorde gezet. Dus jullie komen inderdaad allemaal aan de beurt al. Als eerste heb ik genoteerd heer De Vries en in dit geval de Vries van het CDA. Dat is altijd goed, die verduidelijking. Dank, voorzitter. Het CDA is enthousiast over de strategie brief van ja van de wethouder. Deze coalitie wil in 2050 de sterkste en groenste economie van Europa
▶ 1:01:50zijn. En deze brief geeft daar richting aan. Voor ons hebben wij vier punten, vier pijlers opgesteld. Ik ga er even doorheen. Pijler één Groen bouwt voort op grijs. Allereerst de haven en haar vitale sectoren. Zo is er binnen de Nederlandse chemie 111 stille kaalslag gaande. Sinds 2022 daalt de productie elk jaar en sluiten er. Fabrieken. Dit is niet alleen slecht voor de concurrentiekracht van onze haven, maar ook voor de circulaire ambities die deze coalitie ook heeft. Deze bedrijven zijn namelijk sterk met elkaar verweven. Ze delen pijpleidingen en voorzieningen en en leveren elkaars grondstoffen. De sector vergelijkt het zelf met een Jenga toren. Haal je er één blokje uit, dan valt het helemaal om. Een circulaire economie draait op samenwerking met het restproduct van het ene bedrijf is de grondstof van het andere. Natuurlijk moeten wij de bestaande industrie verduurzamen, maar onderschat de waarde van deze zogenaamde vervuilende bedrijven zeker niet. Zij vormen het fundament van onze groene
▶ 1:02:54economie. Mijn vraag aan de wethouder Hoe neemt de wethouder het behoud van deze gedeelde infrastructuur mee in het haven transitieplan. Dan pijler twee. Haal voordeel uit onze Rotterdamse ligging van de haven. En. Het ambitiedocument. Over de Spaanse polder. Over de Spaanse polder heeft al laten zien hoeveel potentie Rotterdam kan hebben op metropool niveau werken we al heel goed samen, maar onze ligging reikt verder. Rotterdam, Antwerpen en het Ruhrgebied vormen samen één industrieel complex, goed voor zo'n 40% van alle Europese chemie. Het CDA steunt dat het college de samenwerking met met deze gebieden Noordwest-Europa wil versterken. Onze vraag aan de wethouder is hoe. Hoe krijgt deze samenwerking concreet vorm? Ook in het Haven Transitieplan dan bij de drie. De cruciale rol voor de middenstand. Vitale winkelgebieden zijn een ankerpunt in de buurt. Bij de begroting heeft onze mijn collega vrouwen hier al veel over gezegd en de. Ja, de buurt.
▶ 1:03:58En de en de winkelgebieden maken wijken ook echt weerbaarder. En een wijk met een bakker, slager en een markt is minder kwetsbaar. Als er één grote keten of alvast als één grote keten uitvalt. Het CDA is daarom ook heel erg blij met de zeven en half miljoen die daarvoor nu is gereserveerd. En mijn vraag aan de wethouder is de wethouder bereid om bij de keuze van de winkelgebieden rekening te houden met de visie van de wijkraden en de wijkakkoorden? En hoe wordt een. Hoe worden de tien de de de tien specifieke winkelstraten gekozen?. Dan de laatste pijler. Tot slot dus de economie van de toekomst heeft ook de. De. De werknemers van de toekomst nodig. Steeds vaker zijn dit praktijk geschoolde mensen zoals mbo'ers op de rails. Op de RDM zien we al dat goed praktijkonderwijs en start ups elkaar kunnen versterken. Studenten leren er op de plek waar de innovaties leren, op die plek waar de innovatie van morgen gemaakt worden. En bedrijven kunnen talent vinden. Daarom de laatste twee vragen. Is de wethouder bereid dat
▶ 1:05:01voorbeeld mee te nemen in de Rotterdamse talentstrategie?. Dus het voorbeeld van de RDM heb ik het dan over? En ziet de wethouder ook mogelijkheden om vroegtijdig schoolverlaters te betrekken bij de werkgelegenheid van de toekomst? Dus ik denk dat daar. We zien daar een zorgwekkend hoog aantal. Uhm ja. Uh, stijging in de cijfers. En hoe kunnen we ook in het personeelstekort in de haven? Hoe kunnen we die bundels inzetten? Dat sluit ook aan bij het pleidooi om het integraal te benaderen. Hoe mevrouw Morkert ze dat ook wel mooi verwoorden. Tot zover. Dank u wel. Dank u wel, heer de Vries. Ga maar door naar heer de Vries, maar in dit geval van Forum voor Democratie. Dank u wel, voorzitter. Ja, eerst in de eerste plaats uh, complimenten aan de wethouder voor dit strategiedocument. Het is inderdaad een richtinggevend uh document. Desondanks een uh. Een paar vragen op dit moment al. Uhm,. Wat ik mis op dit moment nog in het uh, in uh, het strategiedocument. Dat is uhm, de samenwerking met de Kamer van Koophandel.
▶ 1:06:03Uhm. En ik wil daar toch wel een uh aandacht voor vragen. Ik heb in t verleden het nodige gedaan als dagvoorzitter bij uh seminars van de Kamer en de Kamer heeft bijvoorbeeld als iemand zich inschrijft en. Direct een. Een ondernemersplein waar startende ondernemers terecht kunnen en om uhm, informatie in te winnen specifiek voor hun uh branche. Uh, d'r is een uh, een balie van de uh belastingdienst. Dus ondernemers kunnen direct uh een btw nummer aanvragen daar. Kortom, d'r zijn bij de Kamer al allerlei initiatieven voor startende ondernemingen. En hoe ziet de wethouder de samenwerking met de Kamer op dat terrein? Uhm. Om te voorkomen in ieder geval dat er allerlei dingen dubbel uh gedaan worden. Uhm uh t tweede punt uh, waar ik een vraag op heb, dat is uh, de investeringen. Hoe ziet de wethouder dat voor zich vanuit het Forum van Democratie? Uhm, hechten wij erg aan.
▶ 1:07:06Het niet. Rechtstreeks investeren, maar vooral te kijken van goh, uhm, Wat is er mogelijk op het gebied van eventuele garantie stellingen? Uhm, dan kan de impact over de linie misschien veel groter zijn. En in de derde plaats. Uhm. Er wordt een bepaalde richting gegeven. D'r zijn indicatoren benoemd, maar is er ook een bepaald tijdsplan? Wanneer in uh gedurende vier jaar van uh t college? 3,5 jaar inmiddels. Uhm wil het college wat bereikt hebben? Zijn er. Is er een soort mijlpalen plan dat je kunt zeggen van nou, eind 27 willen we daar staan, eind 28 daar. Ja, zodat dat. Ik zal maar zeggen te volgen is. Dat zijn mijn drie vragen. Dank u wel. Dank u wel, heer de Vries. Gaan we door naar de heer Monge Vega?. Ja, dank. U wel, voorzitter. Even weer scrollen. Nou, het versterken
▶ 1:08:08van ons verdienmodel, ruimte voor ondernemerschap en aandacht voor Innovaties zijn natuurlijk belangrijk voor Rotterdam, maar de ambitie om de sterkste en groene economie van Europa te worden, vraagt ook om overtuigende onderbouwing van keuzes, de risico's en de verwachte resultaten. Het college kiest nadrukkelijk voor bepaalde sectoren en zet daarvoor publieke middelen in. Daarmee draagt het ook verantwoordelijkheid voor, voor wat die keuzes betekenen voor bestaande ondernemers en werkenden. De verwachte opbrengsten moeten zich nog bewijzen, terwijl wij nu al middelen beschikbaar stellen. Dan moet vooraf duidelijk zijn waarop we sturen, welke risico's we accepteren en waarmee we bijsturen. Leefbaar verwacht dat het college zijn economische ambities verbindt aan duidelijke keuzes en toetsbaar resultaten. Als we nu middelen beschikbaar stellen, moeten we nu ook afspreken wat we daarmee willen bereiken en hoe de raad dat kan controleren op de korte termijn. Op die punten biedt deze brief nog onvoldoende houvast. Daarover heb ik de volgende vragen aan de wethouder. Op basis waarvan bepaalt het college welke
▶ 1:09:10sectoren extra ondersteuning krijgen. Welke eisen stelt u daarbij aan de toekomstige verdienvermogen en de marktvraag? De brief bijvoorbeeld. Sorry. De brief noemt bijvoorbeeld het stimuleren van de vraag naar duurzame en circulaire producten. Hoe beoordeelt u of u daarmee een economische houdbare activiteit ontstaat? En hoe weegt? En hoe weegt u het risico dat bestaande bedrijvigheid en banen onder druk komt te staan, voordat nieuwe activiteiten voldoende opleveren?. Het tweede stuk gaat over publiek geld. Bij de maakindustrie. Regeling staat. In de brief rapporteert u een ruim twee punt, 2 miljoen aan gemeentelijke steun en minstens 8.7 miljoen aan private investeringen. Dat is het soort inzicht dat de raad nodig heeft. Bent u bereid voor de overige fondsen en programma's, waaronder UnICA en Capital, evenals eveneens inzichtelijk inzicht te geven in de publieke bijdrage, private investeringen,. Rotterdamse banen, uitvoeringskosten en risico's. En daar aanvullend welke concrete, concrete resultaten legt u vooraf vast?
▶ 1:10:14Wanneer rapporteert u daarover en wanneer is een tegenvallend resultaat aanleiding om de inzet te heroverwegen?. Dan het derde blok. Wat merken bestaande ondernemers hiervan? Ondernemers hebben ruimte, stroom, capaciteit en voorspelbare vergunningverlening nodig. Toch ontbreekt in deze brief een concreet doel voor de doorlooptijden van de vergunningen. Loods. Bij bedrijfsruimte telt de indicator meters in plannen en staat het doel nog steeds op X. Welk meetbare verbetering zegt u voor 2027 toe? Wilt u daarbij rapporteren over daadwerkelijk beschikbaar en betaalbaar bedrijfsruimte en de knelpunten die de gemeente zelf wegneemt, bijvoorbeeld in de Spaanse polder, staat er niet in, Maar ik vond het wel mooi. Bruggetje ernaar. En welke regels of procedure of procedures zijn inmiddels aangepast naar aanleiding van de 37 MKB toets? Wat u benoemt. Als laatste de gevolgen voor de werkende Rotterdammers. De brief ziet kansen in AI en hogere arbeidsproductiviteit. Welke gevolgen voor bestaande banen en
▶ 1:11:14verdienmodellen heeft u daarbij? Onderzocht? Hoe bereid u werknemers en ondernemers voor op veranderd werk en mogelijke verdrinkingen? En breder welke concrete verbeteringen moet een werkende Rotterdammer over twee jaar merken van deze economische koers? En waarop kan de raad u aanspreken?. Ja, als er in aanvullend de laatste vraag uh. Voorzitter Uhm welke rol moet de gemeente Rotterdam spelen als eerste klant van innovatieve bedrijven en als investeerder via het Eneco Fonds? Welke voorwaarden stellen we daaraan vast en welke KPI's beoordelen we dat? Beoordelen we de economische resultaten? Het is natuurlijk gewoon dat heel veel plannen pas volgend jaar in Q2, Q3, Q4 aankomen. Dat is al bijna halverwege de termijn. En ik zie nog heel weinig toetsingskader waar ik daadwerkelijk ook mijn werk als raadslid kan doen. Dus graag hoor ik toch wel wat meer concrete antwoorden van u, van hoe we u daadwerkelijk kunnen controleren op uw taak. Dank u wel. Dank u wel, heer Munger Vega. Heer Engelen, met een interruptie. Ja, dank u wel,
▶ 1:12:15voorzitter. Ja, ik wil eigenlijk niet te veel meegaan in de in de techniek, want uh, daar zet u uh uhm duidelijk heel goed in. Uhm. Maar ik wil u eigenlijk vooral de kans geven om uhm, dit ambitie document te onderschrijven. En dat we inderdaad samen met alle partijen hier in de raad zien dat er wat moet gebeuren buiten. Uhm. Dus ik wil u eigenlijk even het podium geven om te zeggen ja, dit is gewoon een kijk hoe je brief. En hier gaan we mee aan de slag. Dank u wel Heer Engelen. Heer Mongevega. Nou uh, ik heb dat ook tegen de uh tegen de wethouder Versnel ook gewoon gezegd, want er zitten ook hele goeie dingen in dat in dat plan. Alleen vanuit mijn rol ben ik ook heel erg pragmatisch en resultaten gedreven. En als ik daadwerkelijk zo'n strategiebrief bij een werkgever of zo, bij een leidinggevende op zijn bureau. Wat Rob verklaart aan mij voor gek. We stellen heel veel middelen ter beschikking. We hebben geen toetsingskader en we hebben ook daadwerkelijk geen kaders waarin we daadwerkelijk de wethouder ter verantwoording kunnen roepen. Dus ik ben het met u eens dat er hele, heel veel mooie punten erin staan. Alleen mijns inziens zijn ze niet realistisch en
▶ 1:13:16daar wil ik gewoon daadwerkelijk op tijd weten van de wethouder. Waar mogen we u op tijd op aanspreken? Op welke resultaten? Wat ziet daadwerkelijk de Rotterdammer volgend jaar in 2028? In 2029. In 2030? Wat ziet de Rotterdammer aan resultaten van deze plannen en data? En dat is wat ik hier bevraag. Maar dank u wel voor de ja, voor de. Voor de voorzet. Dank u wel heer Munger VG. We gaan door naar de volgende spreker Als. De heer Rabbae. Ja, dank, voorzitter. En als we deze strategie, uh brief lezen, zien we grote ambities. Uh, een sterkere haven, innovatieve bedrijven, nieuwe banen en de Rotterdamse economie die moet gaan groeien. En daar worden ook miljoenen voor uitgetrokken. Maar voor Denk is vooral belangrijk. Wat merkt de Rotterdamse ondernemer daar straks van?. Ik heb geprobeerd deze strategie brief ook eens voor te leggen aan wat lokale ondernemers. Een slager op de Middelland, een bakker op de Crooswijkseweg, een garagehouder op de Putsebocht en voor de wethouder niet een onbekende.
▶ 1:14:20De smid en Cheese op de Laan op Zuid. En als je hem vertelt dat er 93 miljoen wordt uitgetrokken voor economie en haven, en nog eens 50 miljoen voor start ups en scale ups. Dan was hun vraag heel simpel. Mooi dat al die investeringen gebeuren, maar wat heb ik daaraan als ondernemer? En wat kan er toch niet? Want het kan toch niet zo zijn dat vooral die grote bedrijven en startups hiervan profiteren? En terwijl de ondernemer op de hoek er weinig van merkt. Ook de kleinere ondernemers moeten wat ons betreft hiervan kunnen profiteren. Kan de wethouder daarom drie concrete voorbeelden noemen van wat lokale ondernemers straks daadwerkelijk aan deze strategie hebben?. Een interruptie van de heer Van Lanschot. Ja. Ik vroeg me af of de heer Achtbaar bij dit onderzoekje, die 93 miljoen ook heeft uitgesplitst, want daarin staat heel duidelijk dat er 7,5 miljoen gaat naar de winkelgebieden en 18 miljoen naar de bedrijfsruimtes. Dat lijken me de ruimtes en de straten waar uw ondernemers zich begeven. Dus daarin zit het antwoord op uw vraag toch al
▶ 1:15:21besloten?. Ja, maar. Dat zou je inderdaad denken. Maar als je dus kijkt naar het totaalbedrag van 93.000.000,5 miljoen beschikbaar stellen voor zoveel lokale ondernemers, blijft die essentiële vraag. Wat betekent dat nou concreet? Wat gaat dat nou voor mij betekenen, als lokale ondernemer in die straat die heel veel behoefte heeft aan schone straat, Veilige straten. Betaald parkeren wordt als groot probleem uh genoemd, waarbij klandizie wegblijft. Dus wat betekent nou die investering van die schamele 7 miljoen op die 93 miljoen voor die kleine ondernemers die ik net noem? Concreet voor deze ondernemers Wellicht dat u daar. De heer Van Oorschot. Nou, ik wil toch nog even een beetje terugduwen, want u beperkt zich niet tot u 7,5 miljoen, maar er staat ook 18 miljoen uh voor de bedrijfsruimtes gereserveerd. Daar zitten die ondernemers ook in, dus dat is toch al weer uh, bijna het dubbele bedrag. Uh, wat u, uh, wat daaraan wordt toegevoegd aan die 7,5 miljoen. Acht bar?. Ja, laat maar even verder komen dan bij die bedrijfsruimtes
▶ 1:16:21voortzetten. Want juist die specifiek we zien dat Rotterdam moet blijven bouwen en nieuwe woningen die gerealiseerd moeten worden. En we zien dat dat ook heel hard nodig is. Maar juist bij al die nieuwe ontwikkelingen en ontwikkelingen moeten we die oog houden voor die bedrijfsruimtes en ondernemers die er al zitten. Want ook al reserveert u daar geld voor, we weten dat de bedrijfsruimten voor projectontwikkelaars vaak minder opleveren dan woningen. Ik ben dan ook benieuwd hoe gaat de wethouder ervoor zorgen dat er bij die nieuwe woningbouwprojecten ook voldoende ruimte blijft voor die ondernemers, als het gaat om die reservering van die 18 miljoen?. Voorzitter. Dan de ondersteuning van ondernemers. Het college wil in 2030 maar liefst 25.000 keer advies en informatie verstrekken aan MKB ondernemers. Maar een gesprek voeren is één ding een ondernemer daadwerkelijk verder helpen. Merken we dat dat iets anders is? Het gaat erom dat problemen ook daadwerkelijk opgelost kunnen worden. Hoe gaat het college meten of die gesprekken die dan gevoerd worden ook daadwerkelijk een oplossing
▶ 1:17:23opleveren? En hoe voorkomt de wethouder dat ondernemers na zo'n gesprek alsnog met lege handen staan? Oftewel met dezelfde vraag?. Dan een andere uitdaging. En dat ze niet congestie. We willen sterke haven, nieuwe bedrijven aantrekken en bestaande bedrijven helpen verduurzamen. Maar ondertussen zijn er ondernemers die niet eens een zwaardere stroomaansluiting kunnen krijgen. Dan kunnen we je wel. Dan kun je wel tegen een ondernemer zeggen dat hij moet investeren en verduurzamen, maar hoe moet dat als de stroom er simpelweg niet is? Wat gaat de wethouder op kort termijn korte termijn doen voor deze bedrijven als oplossing?. Tot slot voorzitter, de regeldruk. In de afgelopen bestuursperiode zijn 37 mkb toetsen uitgevoerd, maar ondernemers hebben nog steeds te maken met ingewikkelde regels, lange procedures en vergunningen waar ze maar op blijven wachten. Dan willen wij weten wat hebben die 37 toetsen nou daadwerkelijk opgeleverd? Welke regels zijn geschrapt of aangepast? En wanneer gaan
▶ 1:18:25ondernemers daar iets van merken? Ik wil er wel expliciet bij toezeggen de wethouder heeft u wel een toezegging op gedaan, maar ik was even benieuwd of dit daarin meegenomen kan worden. Voorzitter. Rotterdammers heeft ondernemers nodig, zeker met zo'n ambitie. Mensen die iedere dag hun zaak openen, personeel betalen, risico's nemen en onze wijken levendig houden. Ze willen gewoon hun werk kunnen doen zonder voortdurend tegen nieuwe regels, problemen of onzekerheid aan te lopen. En daar moeten wij als gemeente hen op zijn minst bij kunnen helpen. Dus mijn vraag aan de wethouder is dan ook. Hoe gaat deze strategie ervoor zorgen dat Rotterdamse ondernemers hier straks echt iets van merken?. Dank u wel, heer Akbar. Ga ik even kijken. Heer Van Lanschot, heeft u een interruptie?. Ja, toch nog een verhelderende vraag. Als de heer acht Bart heeft over ondernemers, heeft ie dan alleen over die uh, zeg maar middenstand die hij net beschreef? Uh, op de Crooswijkseweg? Of heeft hij het ook over de ondernemer? Uhm, op een
▶ 1:19:26bedrijventerrein? Of de ondernemer die op de Health Campus uh bezig is om innovatieve, uh, nieuwe uitvindingen naar de markt te brengen? Acht Bar. Ja, voorzitter, Ik heb geprobeerd in mijn verhaal uh alle ondernemers uh te laten passeren. Ik ben begonnen inderdaad met die lokale ondernemers. Als het gaat om verduurzamen, kun je het hebben over hele grote bedrijven die bijvoorbeeld in de chemie zitten en toch echt graag zouden willen verduurzamen, maar dat als een grote opgave zien. Maar ook als het gaat om bedrijven die stappen willen maken ten aanzien van netcongestie. Probleem. Dus ik heb het over alle ondernemers, Maar ik zie ook wel als je het hebt over kleine ondernemers. Zeker met dit soort bedragen, met dit soort ambities worden die vaak vergeten. En die heb ik dus wel ook extra expliciet benoemd in mijn verhaal. Van Lanschot Ja, het is meerkeuze. Ik stel de vraag een beetje omdat het een vrij kritische toon onder zit. Toch nog wel. Terwijl het uhm, een brief is die juist probeert de volle breedte van die ondernemers te bedienen en daar ook echt serieuze fondsen voor uittrekt. En voor een
▶ 1:20:26deel voor de grote bedrijven, voor een deel van de middelgrote bedrijven en voor een deel voor de kleintjes. Dus volgens mij. Hebben we allemaal hetzelfde doel en en is zit ie. Is deze brief een mooie stap voorwaarts in die richting?. Dank u wel, Van Lanschot. Ik heb daar geen vragen in gehoord. Ik ga. U wilt er op reageren bij deze acht bar?. Ja, ja, daar zit zeker een kritische noot in. En dat heel. Dat hoort hier heel goed. Maar volgens mij. In mijn afsluiting zeg ik ook dat we een gezamenlijke ambitie hebben. Dat wij een stad willen hebben die economisch gezond is voor alle ondernemers. Dus ja, er zit een kritische noot. Maar ik hoop ook dat u de positieve noot heeft gehoord. Dank u wel, heer. Acht Bar. Volgende interruptie van de heer Engelen. Ja, dank u wel, voorzitter. Ehm, ik onderschrijf het verhaal van de heer Akbar. Uh, eigenlijk wel, want ik ben heel blij dat de heer Akbar ook de kleine ondernemer juist in die winkelstraat uh benoemd. Uhm en als u de getallen zou oplezen, kan ik me voorstellen ja, 7,5. Dat lijkt inderdaad uh iets wat weinig. Uh, maar plus die achttien, dan kom je al een heel eind. Maar ik wil eigenlijk even een stap verder zetten. Uhm, we hebben ook de economische verhalen van deze stad uh nu gehoord. Uh, d'r is echt wel wat nodig. Dus
▶ 1:21:28de VVD ziet die nut en noodzaak van al die investeringen ook in de toekomst. Ook om die kleine ondernemer natuurlijk conditie te blijven geven. En ik ben eigenlijk benieuwd of de heer Akbar uh, die nut en noodzaak ook ziet en ook gelooft in het effect van die investeringen. De heer Bar. Eh, voorzitter, laat mijn verhaal even duidelijk zijn. Ik vind het belangrijk dat wij moeten investeren in die in de Rotterdamse economie. Ik zie ook dat wij achterblijven ten opzichte van vergelijkbare steden als Amsterdam Eindhoven. Als wij een groei laten zien het afgelopen jaar van 1%. Dan kun je je afvragen doen wij nog wel de goede dingen? Wat ik wel belangrijk vind, is dat wij dagdagelijks hier mensen hebben die hun deuren openen en ervoor zorgen dat die economie, dat ze bijdragen aan diezelfde economie. Als wij dan als overheid zeggen we gaan daar bijna 100 miljoen, oftewel 93 miljoen exact voor vrijmaken. Dan vind ik het niet onbelangrijk en niet om het onbenoemd te laten. Dat het ook gaat om lokale ondernemers in die winkelstraten die een belangrijke rol spelen in die levendigheid, in die veiligheid, in die werkgelegenheid. En daarmee ook brood op de
▶ 1:22:29plank. Die hebben het al heel zwaar genoeg. En als ze daar een schamele. Ik vind het een schamele 7,5 miljoen, waarbij nog niet concreet aangemerkt aangetoond kan worden Wat. Wat betekent dat nou concreet? En als je zegt ja, er komt ook nog eens 18 miljoen. Laten we dat soort politiek niet met elkaar voeren, want die 18 miljoen is voor de bedrijfsruimte. Ik noem ook tegelijkertijd welke problemen dat met zich kan opleveren bij de beide projectontwikkelaars. Er is een schaarste van bedrijfsruimte. Dat wordt alleen maar groter omdat dat niet lucratief is om te ontwikkelen. Een hele concrete vraag, ook aan de wethouder. Je kunt er wel 18 miljoen voor reserveren. Maar wat betekent dat concreet voor die, voor die economie en daarmee voor die ondernemer?. Dank u wel, heer Akbar Engelen. Ja, ik heb verder geen vraag, maar misschien ik. Ik denk dat we gewoon op één lijn zitten. Uhm, er komen nog die uitvoeringsplannen aan en het ongeduld wat de heer Akbar heeft. Uh, dat uh, dat heb ik ook. Ik kan niet wachten om de plannen te zien wat we allemaal uh gaan doen. Tegelijkertijd is een zak met geld ook niet meteen altijd alles. Dus die regelgeving waar die lokale ondernemer tegenaan loopt? Ik denk dat we daar elkaar ook vinden. Misschien kunnen we
▶ 1:23:31daar nog wel, uh samen iets uh voor gaan betekenen in de toekomst. Uhm. Dus focus niet alleen op dat geld. Dat wil ik uh ook niet doen. Uh. Maar kunnen we inderdaad ook in een vervolg focussen op hoe gaan we ervoor zorgen dat die regelgeving juist voor die lokale ondernemer ook afneemt? Acht bar. Ja, volgens mij kunnen VVD en CDA zich heel goed vinden als het gaat om uh ondernemers. Uh soms uhm uh. Uh. Ik heb geen bedragen. Bewust geen bedragen willen noemen. Uh, laat dat even duidelijk zijn. Het ging mij erom dat het dat we oog moeten hebben voor verschillende typen ondernemers. We weten ook dat die ambities. Die we, die we nu met elkaar schetsen, vooral gericht zijn op half life science. Meedoen met groot. Hartstikke goed. Maar het niet benoemen van kleine ondernemers. Vonden wij. Te belangrijk om dat niet te doen. Dus ik, ik ben, Ik vind het. 7,5 miljoen vind ik te weinig. Ik heb de bedragen die genoemd. Uh, wat je daar voor terugkrijgt? Dat was mijn vraag. Wat betekent dit concreet voor die lokale ondernemers die wij in die stad hebben daar? Vind ik dat wij daar een goed
▶ 1:24:33verhaal op moeten moeten hebben. Als we zeggen wij willen met die stad in zijn geheel voor alle ondernemers ruim vooruit. De heer Engelen. U hebt dan toch heel even een een hele kleine correctie. W Volgens mij was u degene die over uh, de 7,5 miljoen begon. En daar staan volgens mij drie actielijnen in die echte lokale ondernemer. Juist in die winkelstraat gaat ondersteunen. En. En nogmaals, we hebben hetzelfde ongeduld met uh, met uitkijken naar de invulling daarvan. Maar T D'r zijn echt drie volledige actielijnen die op de lokale ondernemer zijn gericht. Afrondend. Ja. Waarvan akte.. Top. We gaan door naar de volgende spreker en dat is de. Heer Van Lanschot. Ja, dank u wel, voorzitter. Rotterdam wil de grootste en groenste economie uh van Europa worden. En wat betekent dat nou eigenlijk? De grootste en groenste, de grootste economie van de van de wereld is die van de Verenigde Staten? Natuurlijk. Maar als we kijken naar groene groei, dan staat juist Denemarken bovenaan. Dat zijn twee verschillende landen met
▶ 1:25:34verschillende vormen van economisch succes. En wat kunnen wij daar nou van leren? Uhm. We zien ook dat de haven van Singapore, die van Rotterdam voorbij is. Daar werden vorig jaar bijna 45 miljoen containers overgeslagen. Rotterdam ziet wat. Singapore ziet de haven als een ecosysteem van technologie, innovatie en financiële dienstverlening. En is Rotterdam en in bredere zin Nederland zien wij dat natuurlijk ook. Maar er liggen nog wel kansen om het beter te doen dan we nu doen, bijvoorbeeld bij de maritieme maakindustrie. Nederland had in de jaren tachtig nog 45% van de wereldwijde scheepsbouw in handen, 45%. Inmiddels is dat nog maar 4%. Maar niet alles is verloren. Want naast onze wereld haven in Rotterdam, hebben we in de omliggende Drechtsteden ontzettend veel kennis van scheepsbouw en maritieme technologie. En samen hebben we alles in huis om voorop te lopen in de ontwikkeling van de economie van morgen. Dus de grootste en de groenste worden. Dat vraagt ook om keuzes. Welke sectoren versterken elkaar en waar willen we echt in uitblinken? Daarom de volgende
▶ 1:26:37acht vragen. Allereerst, zoals ik net al noemde in de Nationale sectoragenda Voor de maritieme maakindustrie wordt opgeroepen tot meer samenwerking tussen alle partijen die daarmee te maken hebben. Ik zie dat weinig terug in de strategiebrief. Dus hoe krijgt deze samenwerking en dit uh uh cluster concreet een plek in de industrie of in de strategiebrief? Ten tweede uhm. D'r zijn twee moties ingediend. De staan ook op de afdoening slijst over uh, game on en creativiteit als motor van innovatie. D66 was de indiener of de mede indiener van die beide moties. En ook deze twee uh uh of dat onderwerp waar het hier om gaat, namelijk de creatieve industrie en de gaming industrie in het bijzonder, komen maar matig terug in de strategiebrief. Wat is er mis gegaan? Kan de wethouder. Toelichten hoe deze moties en deze sectoren. Ook de aandacht krijgen die zij verdienen?. Uhm, dan.
▶ 1:27:37Zowel in de begrotingsbehandeling als in de strategie brief is benadrukt dat economie, klimaat, circulaire economie, schone lucht elkaar kunnen versterken. En ik zie dat in de in de brief, bijvoorbeeld bij de. Circulaire maakindustrie, ondernemers al moeten aantonen dat ze ook echt bijdragen aan de verduurzaming. Dat vinden wij heel positief. Maar hoe geldt die afweging tussen dat economische belang en dat groene belang straks ook voor de andere onderwerpen? Dus hoe wordt dat operationeel gemaakt?. Uhm. Maar goed, naast synergie in de belangen kan er ook een botsende belang zijn. Ik denk aan een circulair bedrijf wat stinkt. Of uh en en voor overlast zorgt in de omgeving of een groot beslag op de ruimte doet of met gevaarlijke stoffen werkt. Hoe worden die belangen dan afgewogen of afgewogen als ze tegen elkaar in werken?. Uhm. Ik lees ook in de brief een aantal keer ambities om te gaan lobbyen bij het Rijk en in Europa.
▶ 1:28:39Uh ik ik uh. Ik zit om 7.00u s avonds op zee. Op zondag altijd met t bord op schoot. En dan zie ik bij PSV, uh Brainport Eindhoven op de op de buik staan en ik zie dat daar een hele effectieve lobby wordt gevoerd, heel gefocust en dat ze echt bij het rijk enorme bedragen wegtrekken. Uhm. Uh. 2,5 miljard wordt er in geïnvesteerd met Project Beethoven door zowel het Rijk als de regio samen. En ik? Ik mis toch uh ten opzichte van de Brainport onze mainport een beetje. Dus ik heb t idee dat onze inspanning erg, uhm versplinterd is. Uhm, hoe zorgen we ervoor dat ook onze economische ambities die focus krijgen en die resultaten behalen? Uhm dan Uhm over handhaving. Uhm. Voordat u verder gaat heel lastig. U heeft een interruptie. Van mevrouw Morocers die niet ging staan. Ik probeerde te zwaaien en ik kreeg een knikje van de voorzitter. Alleen voor ons doet hij er niks mee. Nee, het is helemaal oké, hoor. Uhm, nou uh, een uh verhelderende vraag, want ik wil gewoon uw vraag goed begrijpen dat ik het ook goed voor mezelf uhm.
▶ 1:29:42Helder. Heb u over de circulaire maakindustrie? Had u een verhaal over dat zij dan bijdragen aan verduurzaming? En toen zei u. Quote Hoe werkt dat voor andere onderwerpen? Wat bedoelt u met andere onderwerpen?. De heer Van Anschot. Ja, dus. Ik heb het twee, twee kanten op geridderd. De één is dat uhm,. Circulair maken, het bedrijf voor problemen kan zorgen en dan willen we wel uh, de circulaire maakindustrie, maar niet de problemen. Hoe werken we die twee tegen elkaar af? Maar jouw vraag ging over het stukje eerder, namelijk bij circulaire maakindustrie en de subsidieverlening. Daarin bijvoorbeeld wordt al heel duidelijk geëist dat er een positief groen resultaat is. Maar gaan we die eis van dat het ook echt dat ook hard stellen bij de bij de andere initiatieven en de actielijnen die in deze Uh brief staan opgenomen?. Andere initiatieven?. Ja. A Dus de A. Ja, dus. Uhm, nou uh, dat de bedrijventerreinen niet alleen uh uh, uh efficiënter worden benut, maar ook groener worden? Uhm ja.
▶ 1:30:43Ja meneer. Voor de duidelijkheid eventuele opmerkingen mogen via de microfoon en weten de kijkers thuis ook wat voor zij geluiden er zijn waarop gereageerd wordt? Dank u wel voor de samenwerking. Heel veel landschap. U mag verder gaan. Ja, ik ga uh uh, met gezwinde spoed. Ja, ik wil iets zeggen over de regels. T Gaat vaak over dat er te veel regels zijn en dat die uh dat er minder regels moeten komen. Uh. Maar we hebben ook een set regels en die regels hebben we niet voor niks. Ik krijg vaak signalen dat dat er grote frustratie is, dat er niet goed wordt gehandhaafd en dat de ondernemers die zich wel netjes aan de regels houden, uh last hebben van de ondernemers die dat niet doen en er dus een ongelijk speelveld is. Dus ik zou graag daar reflectie en een plan van horen. Uh uh, over hoe de wethouder dat wil gaan aanpakken. Uhm, dan staan er allemaal mooie uh nog open KPI's en ook al een paar keer KPI's die al wel geformuleerd zijn. Bijvoorbeeld 1 miljard Buitenlandse investeringen los trekken. Nou vind ik veel geld, maar ik weet helemaal niet of dat veel is in verhouding tot de afgelopen jaren. Dus kunt u voor de.
▶ 1:31:44KPI's die we al hebben een beetje context schetsen ten opzichte van de afgelopen jaren? Uhm. En tot slot er staat ook een lijstje sleuteltechnologieën opgenomen in de brief. Allemaal mooie woorden,. Maar het is een kort lijstje. En dat lijstje kan nog twee of drie keer zo lang zijn, met net zulke mooie woorden. Dus ik vond het een beetje een willekeurig lijstje. Dus. Kan de wethouder toelichten waarom nou precies die woorden zijn gekozen en niet 3D printing of nanotechnologie of nieuwe materialen. Had ook allemaal gekund. Uhm. Dat was uh, het reisje vragen wat ik had voor de heer Versnel. Dank u wel, heer Van der Lans, want we gaan door naar de volgende spreker als de heer Van Dam. Ja, voorzitter, dank u wel. Ik wil eigenlijk ook complimenten geven. Uh, niet alleen aan de wethouder, maar ook aan uh meneer van Handel. Want ik vond dat ie echt een hele goeie bijdrage had. Uhm, ook uh inging op dingen. Waar ik ook wel. Op. In wil gaan. Dus dat is.
▶ 1:32:44Top. Uhm ja, want complimenten aan de wethouder dat hij zo snel met een duidelijke richting komt van wat hij met al dat geld van die begroting, al dat geld van die Eneco middelen gaat doen. Echter maak ik me over vier dingen zorgen de economie van de binnenstad, sociale ondernemers, de financiering en de balans tussen groen en sterk. Want de economie van de binnenstad staat onder druk en toch wordt daar weinig aandacht aan gegeven. Ik zag één ding in van wat gaan we doen? Maar dat vond ik nog erg vaag. Zou de wethouder misschien iets meer context kunnen geven aan wat hij nou voor de binnenstad wil gaan doen? En voor die economie, Want dat is toch een uh miljardenindustrie? Uhm. Ook zie ik weinig visie op het gebruik van het enorme netwerk van sociale ondernemers in de stad. Heeft u een beeld van hoe u die ondernemers ook met dit geld gaat helpen? Of moeten die vooral het hebben van werk en inkomen, terwijl het toch echt ondernemers zijn? Het draait namelijk niet alleen om economisch toegevoegde waarde, maar ook maatschappelijke waarde. Wat de ChristenUnie betreft. En dan de financiering. Voorzitter. Want daar waar
▶ 1:33:47ik me toch misschien wel het meeste zorgen om. Goed dat er structurele financiering is voor de cluster economie, Maar de rest van het geld, dat komt eigenlijk rechtstreeks uit de Uh Eneco middelen. En uhm, dat geld, dat moet dus ook direct leiden tot bezit. Dat kan zowel over materieel materiaal, bezit gaan als financieel bezit. Uhm, maar niet aan uh mooie onderzoeken of rapportages. En toen heb ik ze gaan kijken. En toen zag ik toch 22 maatregelen staan die niet gaan leiden tot bezit. En ik ben dan toch wel benieuwd hoe gaat die wethouder dit financieren? Is dat puur uit die extra 5 miljoen die hij krijgt vanuit de begroting? Of gaat hij daar toch van die Eneco middelen snoepen. Uhm. Dan nog het laatste dat gaat over groen en sterk. Ik vraag me af of de wethouder gelooft dat je economie zowel de sterkste als de groenste kan zijn. En wat is dan eigenlijk zijn definitie van de sterkste economie? Is dat de meeste groei of is dat. De beste materiaalgebruik? Of gaat het vooral over kwaliteit?
▶ 1:34:50Daar ben ik heel benieuwd naar. En als hij toch echt zou moeten kiezen, zou zijn VVD hart dan liever sterk of liever groen kiezen?. Dank u wel, heer Van Dam. We gaan door naar de volgende spreker en dat is. De heer Engelen. Ja, dank je wel, voorzitter. Uhm, we moeten geld verdienen om onze voorzieningen, voorzieningen zoals onderwijs, politie en infrastructuur te kunnen blijven betalen. En om dat ook in de toekomst te kunnen blijven doen, is een ambitieus plan nodig om voor Uh deze Rotterdamse economie klaar te stomen voor die toekomst. En ik moet zeggen dat ambitieuze plan, dat ligt er. En we moeten groots denken. Misschien wat minder praten en juist meer doen. Want als we blijven verzanden in discussies of bedrijven hier wel of niet mogen blijven doorgaan, garandeer ik dat we die strijd zullen verliezen. En dan hebben we een probleem. Voorzitter. Daarom ben ik juist extra optimistisch over deze strategie. Brief. En ik kijk uit naar de verdere invulling van de actielijnen. U hebt een interruptie van mevrouw Marcouch. Zet u de microfoon vooral uit in het kader van uw spreektijd. Eh. Misschien verwarrend voor mij, maar waar begon de VVD? Niet bij mij. Net de
▶ 1:35:52discussie over welke bedrijven wel en niet mogen blijven. Hengelen. Mijn collega Abrahamse Ik neem zometeen het woord over de haven en dan kunt u fijn die discussie afmaken. Mevrouw Marcouch. Nou ja, ik heb het erover omdat u zei daar moeten we niet in verzanden. Dat was mijn punt ook. Laten we het niet over die algemeenheden hebben. Maar de VVD sprak mij er wel op aan. Dus ik denk dat jullie met elkaar moeten spreken, misschien. Ja, ik zou vooral willen benadrukken dat we willen dat alle bedrijven hier blijven en dat ze vooral richting die toekomst ook kunnen blijven groeien. Dus geen verschil van mening in de VVD fractie, dat kan ik u garanderen. Wij willen dat alle bedrijven hier blijven. Uhm ons elke keer onze economie, die stopt niet bij de gemeentegrens op een kaart. Die stopt ook niet bij de provinciegrens en zelfs niet bij de landelijke grens. Onze Rotterdamse economie heeft impact op Europese schaal. En juist vanwege die impact is het zo belangrijk dat zij aanhaken bij ons verhaal. Vandaar de vraag aan de een de wethouder hoe gaat hij ervoor zorgen dat dit plan ook gaat leven buiten de gemeentegrens? En in Actielijn drie gaat het specifiek over het stimuleren van het ondernemerschap. En ook dat is uiteraard gericht op de toekomst.
▶ 1:36:56Maar we moeten er ook voor zorgen dat de ondernemers van nu die toekomst kunnen meemaken. Ik heb het MKB Rotterdam gesproken en zij onderschrijven dat. En ondernemers zijn druk met ondernemen, dus ze hebben weinig tijd om aan te sluiten bij sessies in het stadhuis om vorm te geven aan de invulling van het actieplan. Dus mijn vraag is aan de wethouder hoe hij ervoor gaat zorgen dat we juist het MKB waar deze stad op draait, meekrijgen in het hele toekomstperspectief. En aanvullend zou ik wensen dat deze strategie brief niet enkel een brief is van de Coolsingel, maar het moet juist een brief zijn die ook door ondernemers wordt gedragen, zodat we samen kunnen werken aan die sterke economie. En net zoals bij de samenwerking met andere overheidslagen, ben ik er eigenlijk ook voor dat het bedrijfsleven een soort approval op deze koers gaat geven. Want we stellen samen die koers vast en wij doen stellen hier de kaders wel vast, maar zonder het bedrijfsleven komen we er niet. Dus hoe kijkt de wethouder hier tegenaan? En hoe gaat hij er voor zorgen dat die samen met het bedrijfsleven aan de slag gaat? En naast het MKB Rotterdam heb ik ook de BIZ van de binnenstad gesproken. Voorzitter. Want ook de middenstand moet mee in dit verhaal.
▶ 1:37:57Actielijn vier gaat daar specifiek over en dat gaat ook over het ruimte maken voor bedrijven. En dan kunnen we het hebben over de Spaanse polder. Maar de ambitie moet ook gelden voor de binnenstad. Ook die heeft ruimte nodig voor ondernemerschap. Actielijn vijf, die focust op het stimuleren van die middenstand. En het zijn juist deze ondernemers die voor levendige winkelstraten zorgen. En niet alleen in het centrum, maar juist ook daarbuiten. Zoals de Lusthofstraat in Kralingen of de Beijerlandselaan of Feijenoord en de actielijn. Uh wordt de aanpak van vitale kernen genoemd En ook daar ben ik blij mee. En ik hoor wel, voorzitter, dat als ondernemers zelf iets willen doen in de straat, wordt ik alleen maar toejuich. Uhm, ze soms tegen blokkades van de Rotterdamse stijl aanlopen. Een heel klein voorbeeld. Volgens deze stijl kostte bijvoorbeeld een plantenbak al snel € 1.500. Als kleine ondernemers dit moeten ophoesten, dan is het al snel gedaan met de pret. Er komen er geen plantenbakken en ik wil er juist voor zorgen dat we daar iets flexibeler mee kunnen omgaan. Doordat dat niet alleen de gemeente, maar ook de ondernemers samen kunnen investeren in die sfeer in de winkelstraten. En ik rond af.
▶ 1:38:58Complimenten voor deze opzet. Rotterdam en ver daarbuiten snakken naar een optimistisch en een daadkrachtig toekomstbeeld voor de Rotterdamse economie. En dit is een eerste stap. En ik kijk zeer uit naar de invulling van de actielijnen. En collega Abrahams zal voortgaan op het verhaal rondom de haven. Dank u wel, heer Engelen en ik zal hierbij. Het woord geven aan mevrouw Abrahamsen. Dank u wel, voorzitter. En de heer Van Dam vroeg al moeten we. Wat wordt het groen of sterker? En wat mij betreft worden we sterk door te kiezen ook voor groen. Ik denk dat er een aantal hier ook wel blij mee zijn, Maar daarmee hoeven we dus inderdaad nog niet het kind met het badwater weg te gooien. Als we dus ook die sterke speler willen worden in de circulaire maakindustrie. Een artikel dat een wethouder in Maassluis dit weekend ook deelde. Daar stond ook het bedrijf Blue Circle Olivins in. Die zijn er nog niet, maar die willen heel graag naar de haven komen. Zijn ook al een fabriek aan het bouwen voor duurzame methanol. Alleen wat zij ook zeggen is alsjeblieft, laat de huidige clusters die er nu staan met chemische industrie ook bestaan, want dat zijn onze
▶ 1:39:59afnemers. Dus mijn vraag is ook aan de wethouder. Ik lees dat we in deze brief veel gaan doen om nieuwe bedrijven naar de naar de stad te halen, maar de basis zijn juist de bedrijven die er al zijn. Zij maken de stad zo'n aantrekkelijke stad om zich te vestigen. En we hebben daar ook bijvoorbeeld al de meest energie efficiënte industrie, clusters van de hele wereld. En zij zorgen er ook voor dat wij zoveel geconcentreerde, geschikte personeel hebben die ook aantrekkelijk het een aantrekkelijke vestigingsplaats maakt voor die nieuwe bedrijven. Dus wat gaan we voor hen doen? En hoe zorgen we er ook voor dat zij in onze stad gaan investeren? Want zoals mijn collega het al zei, we kunnen niet alleen met de gemeente de grootste en sterkste economie en de groenste economie van Europa worden, Daar hebben we ook die bedrijven voor nodig en hun investeringen. Dan nog even ook ingaan op kritieke grondstoffen, want er staat een aantal keer ook. Het versterken en vernieuwen. Bijvoorbeeld een actielijn twee van de haven is, is een speerpunt. Maar ook de strategische autonomie en autonomie wordt
▶ 1:41:01genoemd. En daar gaat het over kritieke grondstoffen, batterijen, waardeketens, duurzame energie, import en essentiële goederenstromen. Maar mijn vraag is wat we vervolgens dan ook hiervoor gaan doen, want ik zie daar niet heel veel over komen in de actiepunten. hoe zorgen we er ook voor dat we die afhankelijkheid van kwetsbare aanvoerketens verkleinen en dat we een leveringszekerheid hebben? Gaan we bijvoorbeeld ook kijken naar meer opslag? En er staat best wel wat. Ook over de circulaire industrie, maakindustrie waar we ons op willen richten. Gaan we daar dan ook ons op bepaalde kritieke grondstoffen richten?. Twee jaar geleden diende ik ook al een motie in, waarbij we dus ook vroegen om de haven in kaart te brengen welke bedrijven daarin nou belangrijk zijn voor die strategische autonomie. Maar ik zie nog steeds niet echt een overzicht van welke bedrijven dat zijn. En als ik dan kijk naar bijvoorbeeld een. Magnesium, daar zijn we 97% afhankelijk als Europa vanuit China.
▶ 1:42:03Ook voor borium zijn we 99% afhankelijk van Turkije. Dat zijn allemaal grondstoffen, ook voor zonnepanelen, elektrolizers. Dat soort zaken. De de economie van de toekomst die we ook hier zien in deze brief,. Kunnen we dus ook niet ervoor zorgen dat we deze circulaire maakindustrie ook hier krijgen. En dat we dus niet alleen maar hebben over het recyclen van een bank of een stoel in een hub, maar dat we echt dit soort bedrijven. We hebben al een paar die bijvoorbeeld schroot inzamelen. Dat we ook ons daar op gaan richten. Dat dat de circulaire maakindustrie wordt van de toekomst die Rotterdam welvarender maakt, maar ook ons als Europa afhankelijker. Dan hebben we ook een goed verhaal richting Europa. Waarom wij bijdragen aan die strategische autonomie. En dan denk ik ook dat dat het verhaal sterker maakt in de lobby richting Europa. Dus ik zou de wethouder willen vragen om ook samen met het Havenbedrijf op die manier aan de slag te gaan met de positionering van de haven, in kaart te brengen en vervolgens ook op deze manier die strategische bedrijven te versterken en de juiste nieuwe bedrijven aan te trekken. En vervolgens dus ook daar de samenwerking
▶ 1:43:06met de EU en het landelijke het Rijk en zo in op te zoeken. En uiteraard ook de provincie. Want dit gaat niet alleen over Rotterdam, dit gaat over de economie van Europa. Dank u wel, mevrouw. Abraham. SEM. Ga maar door. Volgende spreker op mijn lijst is mevrouw Jos. Koen. Dank je wel, voorzitter. Mooi, zeer gedetailleerde brief. En de Partij voor de Dieren. Kijk naar dit brief met twee focuspunten. De ene is de economische visie die achter die strategie brief staat en de concrete uitwerking daarvan. Er is de visie. Wij onderscheiden de ambitie van het college voor een innovatieve, toekomstbestendige en groenste economie. Hulde. Eén kernvraag hè, waarom doen we dit allemaal voor?. Geen retorische vraag, hè? Wij zouden graag zien dat het college economie veel nadrukkelijker beschouwt als een middel om het welzijn en het welvaart van Rotterdammers te vergroten, en niet
▶ 1:44:07als een doel op zich. Net door de inspreker ook genoemd de brede welvaart dus Het gaat ons om niet om uh, geld verdienen om t geld te verdienen, maar om de vraag wat onze economie bijdraagt aan een goede, liefdevolle samenleving. Wethouder heeft ze zelfs uh een boek hierover geschreven Het goede leven. Het moet dus uh mogelijk zijn om de economische indicatoren te koppelen aan de indicatoren van het goede leven, namelijk de brede welvaart, oftewel betekeniseconomie. Denk aan gezondheid, uh bestaanszekerheid, uh kwaliteit van leven kan ze gewoon. O ja, gans gelijkheid, een gezonde leefomgeving en sociale samenhang. Maar ook de gevolgen van onze keuzes voor toekomstige generaties. Heel concreet in de vorm van generatie toetst van onze economische keuzes. Allemaal onderwerpen van dit college. Want uiteindelijk willen we niet alleen weten hoe groot onze economie wordt, maar hoe goed onze samenleving ervan wordt. Kan de wethouder kijken hoe
▶ 1:45:11wij deze indicatoren kunnen verbinden aan de aan het ambitieuze economische beleid van Rotterdam, zoverre de visie. En dan de concrete uitwerking van de speerpunten. Hee, daar zien we mooie kansen, bijvoorbeeld binnen de Life Sciences and Health. Uh, Rotterdam heeft uh met het Uh, Erasmus MC, de TU Delft en de toekomstige Healthcare Campus een bijzondere uh kennisbositie. En met die € 15 miljoen die beschikbaar is voor startups en en scale ups binnen de life sciences, kunnen we echt richting geven aan de innovaties van de toekomst. Dezelfde vraag is eerder gesteld door mevrouw Morcourt Uh, met een suggestie daarin. Wij hebben ook een suggestie. Ja, wij zouden graag zien dat Rotterdam hierin een bijzondere focus legt op dierproefvrije, uh mensgerichte innovaties. Denk aan uh, organogram, chips, uh organoïden, menselijke celmodellen en AI modellen van uh AI fabriek van Leefbaar Musk in
▶ 1:46:13komt. Die menselijke biologische processen kunnen nabootsen en voorspellen. Dat is natuurlijk wel, uh heel erg belangrijk om dierenleed te voorkomen. Maar het is ook vanuit wetenschappelijk perspectief een belangrijke ontwikkeling. Dieren zijn, uh, immers geen kleine mensen. Door biologische verschillen tussen diersoorten en mensen voorspellen dierproeven lang niet betrouwbaar hé. Hoe een geneesmiddel bij mensen zal werken. Humane modellen bieden betere kansen en genezende ontwikkeling. Beter aansluiten op de menselijke biologie. Partij voor de Dieren heeft zich ook bij de landelijke begroting ingezet voor extra financiering van een proefdiervrije technologie. Hé, laten we die beweging ook in Rotterdam versterken. Dus onze vraag aan het college is ook uh, wil het college bij de uitwerking van de strategie voor life sciences en Health, samen met de Erasmus MC en TU Delft expliciet inzetten op proefdiervrije technologie en de ontwikkeling
▶ 1:47:13van een ecosysteem waarin de innovaties kunnen groeien. Want voorzitter, we zien graag een Rotterdamse economie die niet alleen slimmer maar innovatiever woord, maar ook gezonder, diervriendelijker en rechtvaardiger. Een economie die bijdraagt aan de brede welvaart en het welzijn van al wat leeft. Dank je wel. Dank u wel, mevrouw Josq. Gaan we door naar de heer Kaya. Dank, voorzitter. Nou, bij de begroting, zei ik, zei ik al dat ik oprecht uitkeek. Naar dit moment. Want deze strategie brief is een verademing. Jarenlang ging het debat over economie vooral over cijfers en groei. Nu staat eindelijk zwart op wit dat economie ook gaat over sterke randvoorwaarden zoals wonen, onderwijs, werk en energietransitie. En dat groei niet alleen maar gaat om meer, maar ook juist om maatschappelijke waarde. Dat is waar wij als Pro Rotterdam voor staan. En daar ben ik ook immens blij mee. Maar voorzitter, mooie woorden op papier zijn natuurlijk één ding. Uh. Aan de andere kant gaat het
▶ 1:48:14ook natuurlijk dat die groei terecht komt bij Rotterdammers die altijd achteraan moeten aansluiten. Daarom mij is vraag aan de wethouder hoe gaat de wethouder die maatschappelijke waarde meewegen bij keuzes over groei? En hoe maken we zichtbaar dat groei ook bij Rotterdammers terecht komt? En dan vooral bij de Rotterdammers en Rotterdamse ondernemers die overal achteraan moeten aansluiten, bijvoorbeeld op Rotterdam-Zuid. Daarom volgde ik net de discussie tussen de heer Engelen en uh. De heer Achbar. Ook heel goed. Uh, de ambitie is groot en dat is ook terecht. Uh, de sterkste en groenste economie van Europa in 2050. Vergroenen. Nieuwe verdienmodellen. Een economie die tegen een stootje kan in een onrustige wereld. Die visie voor de lange termijn steunen wij dan ook volmondig. Maar 2050 is voor de meeste Rotterdammers tegelijkertijd ook ver weg. De ondernemer die nu met een lege kassa zit, Kan niet tot 2050 wachten. Wat gaan Rotterdammers en ondernemers de komende jaren al concreet merken van deze strategie? Ik geef de wethouder graag de ruimte om dat hier vandaag ook te
▶ 1:49:16schetsen. Voorzitter. Dan de ondernemer om de hoek. Zo'n 60% van de banen in onze stad zit in het mkb. Dat is de kapper op de Bijstandslaan, de bakker op de Vuurplaat en de fietsenmaker die om 7.00u s ochtends het rolluik omhoog doet en pas s avonds weer naar huis gaat. Dat zijn de mensen die onze wijken levend houden. Maar het zijn ook de mensen die het minst gehoord worden. En niet omdat ze niets te zeggen hebben, maar omdat ze in de zaak staan. Het college wil als één gemeente optreden met meer bedrijfs bedrijfscontactfunctionarissen, een sterkere ondernemersbalie, een vergunningenloods en minder minder regeldruk. Dat is goed nieuws. Maar hoe ziet de wethouder die integrale aanpak voor zich? Signalen komen van aannemers en bieden, maar ook tegelijkertijd van wijkraden, bewoners en bijvoorbeeld af en toe de media. Hoe zorgen we dat de gemeente die signalen oppakt en dat lokale ondernemers echt maatwerk krijgen. En hoe zorgen we dat ook ondernemers die de weg naar de gemeente niet kennen, meedoen en geholpen worden? En niet alleen de ondernemers die al goed georganiseerd
▶ 1:50:17zijn. Voorzitter. Dan onze winkelstraten. Zij zijn het visitekaartje van onze wijken. Maar iedereen ziet ook wat er gebeurt. We bestellen bijna alles online. Panden komen licht te staan en de straten die ooit bruiste lopen helaas leeg. Het college wil een gedragen visie op de binnenstad en dat is volgens ons prima. Maar Rotterdam is natuurlijk ook meer dan de Koopgoot en de Lijnbaan. Op welk onderzoek baseert het college zijn aanpak van het veranderende consumentengedrag? En hoe zorgen we er met winkels, horeca en toerisme samen voor dat er meer meer bezoekers komen in de winkelstraten? Ook op Zuid en in andere uithoeken van Rotterdam die te. Die liggen te verrotten. Het college bouwt voort op bestaande samenwerkingen en veel ondernemers laten meedenken, aanjagen en zelfs uitvoeren. Mooi. Dat is zeker mooi, maar ondernemers hebben het ook druk met ondernemen. Heel even hoor. Hoe maakt de wethouder hoeveel de wethouder plaatsmaken aan tafel voor ondernemers die minder makkelijk te bereiken zijn, zodat niet steeds dezelfde mensen meepraten aan die tafel?
▶ 1:51:19Ik denk dat een. Ik denk aan een. Aan heel kleine mkb'ers dan. Waar ik op doel. Die niet zomaar hun werk kunnen neerleggen om mee te praten of die de gemeente simpelweg niet weet te bereiken. Het college wil met € 7,5 miljoen in tien winkelstraten zichtbaar ingrijpen. Dat is zo'n € 750.000 per straat. Mijn vraag is is dat genoeg om een straat die achteruit gaat echt om te buigen? En hoe kiest het college welke tien straten het worden? Voorzitter. Tot slot Een sterke en groene economie bouw je niet alleen met leader farms en scale ups. Die bouw je ook met de ondernemer om de hoek die elke dag weer het rolluik omhoog doet. Voor ons is het immens belangrijk dat de vaart der volkeren niet aan hen voorbij gaat. Want als het op Zuid goed gaat, gaat het in heel Rotterdam Goed, dat is de positie van Pro. Dank u. Dank u wel, heer Kaya. Ga maar door naar de heer Carlos. Ja, dank, voorzitter. Ik heb de strategie brief aandachtig gelezen en een aantal dingen vallen direct op. Ehm, ik denk dat het ook al eerder gezegd dat er in ieder geval een duidelijke visie wordt omschreven in de brief. En dat is fijn, want de Rotterdamse economie moet
▶ 1:52:23groeien en innoveren, et cetera. Maar wat me vooral ook opvalt is dat er over werknemers of werkomstandigheden in de brief weinig te lezen is. En dat is toch wel tekenend wat ons betreft, want de visie die op economische groei wordt omschreven, is er toch eentje die de nadruk legt op groei en belangen van bedrijven. Maar dat duurzame en ook een eerlijke economie en groenste economie van Europa. Zelfs, wordt er in de eerste plaats gebouwd door Rotterdammers. En wat is al die nieuwe bedrijvigheid waard als er geen aantrekkelijke mogelijkheden ontstaan voor duurzame en eerlijke banen? Een groot deel van de vragen die ik heb, zal dan ook gaan over werkgelegenheid en hoe het college kan waarborgen dat de grote gemeentelijke investeringen terugvloeien naar Rotterdammers. U hebt een interruptie van. De heer Kaya. Ja, voorzitter. Daar ben ik het niet helemaal mee eens, want wat ik net heb opgenoemd in het In de strategie brief zelf komen ook een aantal uh belangrijke randvoorwaarden naar voren. Uhm,. Hoe reflecteert u daar dan op? Want u heeft het dan. U heeft het over uh, we hebben t niet genoeg over werknemers, maar ik zie juist een verademing ten opzichte van de afgelopen vier jaar als het gaat over die sterke randvoorwaarden die ook daadwerkelijk worden genoemd en worden meegenomen.
▶ 1:53:25De heer Carlos. Ik denk wat ik vooral miste is dat aan mij is niks duidelijk of er ook met bijvoorbeeld vakbonden is gesproken in die brief. En ik zag ook niet genoeg randvoorwaarden dat er bijvoorbeeld een concrete koppeling gemaakt wordt tussen bijvoorbeeld mbo'ers. Dat is ook eerder genoemd, denk ik. En dus die nieuwe bedrijvigheid. En ik weet dat die ambitie er wel is, maar in een brief lees ik het niet. Dus ik denk dat het vooral een vervolgvraag is om in de verdere uitwerking daar meer aandacht voor te vragen. Oké, dan ga ik verder. Dank. Uhm, want ik heb het ook al eerder gevraagd toen ik vragen stelde over startups en skills bij de begroting. Dus ik ga toch weer doen. Uhm, t is een grote gemeentelijke investering, maar ook in deze brief zie ik niet precies terug. Wat de Rotterdammers daar concreet in hun in hun leefomgeving of gewoon qua banen kansen van terug gaan zien. Dus wat ik eigenlijk wil weten is op wat voor werkgelegenheid in deze sectoren Rotterdammers kunnen rekenen en welke concrete afspraken het college kan maken met nieuw te vestigen bedrijven, om bijvoorbeeld arbeidsplaatsen te garanderen voor Rotterdamse jongeren. En dan lezen we ook nog een aantal passages over AI. Daar is het eerder over gegaan en zullen we het nog
▶ 1:54:26vaak doen. Want Rotterdam wil toonaangevend worden in het verantwoord toepassen van AI. En dan vraag ik me toch af hoe de wethouder dit soort doelstellingen meetbaar denkt te gaan maken. Want we weten ook dat AI op gespannen voet staat met duurzaamheid, onder andere vanwege het enorme energie en watergebruik. En daarom zou ik willen vragen aan de wethouder hoe die verantwoordelijke, verantwoorde toepassing van AI voor zich ziet in die economie van de toekomst. Want dan niet alleen op het gebied van duurzaamheid, maar ook eh, met betrekking tot goed werkgeverschap. Want we weten ook dat het voor bedrijven, zeker als ze wat groter zijn, aantrekkelijker wordt om AI in te zetten om kosten op werknemers te besparen? En vindt de wethouder dan ook dat die nieuwe inzet van AI absoluut niet mag leiden tot ontslag? Golven in de stad. Dat is voor grote bedrijven, zoals ik eerder zei, wel aantrekkelijk. En hoe is het de wethouder verantwoord gebruik van de AI en de toekomstige AI fabriek als die er komt?. Die we,. Waar we ook een regeling van werkzaamheden over hebben, voor zich in de stad. Die kan met netcongestie. Hittestress en een grote ruimtelijke opgave. Want in de brief haalt het college zelf aan dat de eer van onderzoek van de Erasmus Universiteit aan, die een sterke en groene economie definieert als een economie waarin de opbrengsten breed worden
▶ 1:55:28gedeeld, ook vaak gezegd. En precies dat onderdeel ontbreekt er wat mij betreft. En de vraag die dan bij mij opkomt is of er überhaupt met vakbonden zoals de FNV of andere werknemersorganisaties gesproken tijdens het opstellen van de brief. En daarom wil ik tot slot de wethouder vooral oproepen om in de komende periode bij de verdere uitwerking, die vooral gericht lijkt te zijn op werkgevers, ook bij de raad, terug te komen met concrete plannen die werkende Rotterdammers mee kunnen laten doen in de economie van de toekomst. En daarbij aan de voorkant ook werkende Rotterdammers inspraak te geven in de in deze economie van de toekomst, want zij zullen hem uiteindelijk moeten maken. Tot zover. Dank u wel, heer Carlos. Ga maar door naar mevrouw Guller. Coders Maar dank u wel, voorzitter. Voorzitter. In de strategiebrief zien we een overtuigende definitie van de sterkste en groenste economie van Europa, die door de Erasmus Universiteit is opgesteld. We zouden daar echter graag nog wel wat aan willen aanvullen, namelijk het maatschappelijke en het menselijke aspect wat zojuist ook benoemd is door de heer Carlos. In tegenstelling tot veel plekken in Nederland is Rotterdam een jonge stad. Een
▶ 1:56:31sterke economie zorgt er dus voor dat de Rotterdamse jongeren in staat wordt gesteld hun potentieel te benutten. Momenteel gebeurt dat niet. Één derde van de vijftienjarigen is functioneel analfabeet. Deelt de wethouder dat we ons zouden moeten inzetten om deze groep ook beter te benutten?. Een lokale economie die zich kenmerkt als innovatief, productief, weerbaar en wendbaar is voor Rotterdam weinig waard als dit niet vertaald naar het tastbare resultaten voor de Rotterdammers zelf. We willen het college dan ook echt meegeven dat ze op zoek moet naar hoe deze krachttermen bijdragen aan de arbeidsparticipatie in de regio en de investeringen in onze stad. Bij een lokale economie liggen dezelfde gevaren op de loer als bij gentrificatie. Een nieuw glanzend front dat het bestaande niet versterkt, maar vervangt. Er wordt flink geïnvesteerd, maar waar komen die investeringen nou echt terecht? En hoe zorgen we ervoor dat onze stad en de Rotterdammers hiervan meeprofiteren? De petrochemische sector is al een aantal keer benoemd. Ook wij hebben hier een aantal vragen over. Heeft
▶ 1:57:33de wethouder goed zicht op de afhankelijkheden van de petrochemische sector buiten Rotterdam? En dan bedoelen we in Nederland, maar ook in Europa. En is de wethouder in gesprek met Europese partners over het gedeelde economische belang van deze specifieke sectoren. Heeft de wethouder Inzicht waar de risico's liggen. Dus als bedrijf X omvalt of het vertrekt, heeft bedrijf Y dan ook geen afname meer en valt deze dan ook om? En hoe zit die? Die koppeling tussen die bedrijven?. Zijn de middelen voor de haven niet veel te weinig voor de grote opgave van het verduurzamen van de fossiele industrie in de Rotterdamse haven? Hoe kijkt de wethouder daarnaar toe?. In de strategie wordt expliciet op vernieuwen ingezet. Dat betekent dat er in de toekomst geen ruimte meer is voor bepaalde economische activiteit. Kan de wethouder hier al iets meer duidelijkheid over geven? Voor welke sectoren of welke type bedrijven in de Rotterdamse economie van 2050 geen plek meer is?. En een wat meer
▶ 1:58:33open, positieve vraag. Kan de wethouder al voorbeelden noemen van bedrijven of sectoren die de potentie hebben om een grote rol te spelen in de haven, economie van de toekomst, of die al laten zien hoe de eindbestemming van een duurzame economie eruit kan zien. Voorzitter. Om de verbeteringen in de dienstverlening van ondernemers heeft het college een aantal indicatoren opgesteld. We missen hier echter de perceptie van de ondernemers in. Meer mensen helpen is niet hetzelfde als beter mensen helpen. Is het een optie om ook een indicator toe te voegen op hoe we de ondernemer. Helpen en dat toe te voegen in de strategie? Breder willen we ook graag opmerken dat we blij zijn dat er wel indicatoren in staan, maar ze zijn nog wel wat mager. Ook zien we niet op alle zes de actielijnen indicatoren. Zo bijvoorbeeld op het versterken van de positie van de stad. Zien we geen indicator terug. En kan de wethouder aangeven of de indicatoren uitgebreid worden in de actieplannen die hierop volgen. En dat had ik eigenlijk aan bij
▶ 1:59:35wat ook onze collega De Vega hierover gezegd heeft. Dan het startups scale up vondst. In de strategiebrief is het ons niet helemaal duidelijk welke potjes bij welke ambities horen. En bijvoorbeeld zien we een hoop goede initiatieven in Rotterdam. Daarom vinden we generieke startups en scale ups wel heel erg breed. Kan de wethouder aangeven in wat voor sectoren hij wilt investeren in startups en scale ups? Lezen wij het goed dat dit bijvoorbeeld healthtech. Is? Of staat dat er los van? En dan? AI, we kunnen het niet over de economie en de toekomst hebben zonder de gevolgen van AI. In de brief benoemt het college dat de haven en de maakindustrie van Rotterdam een sterke uitgangspositie heeft. Geeft voor AI. Kan de wethouder hier meer duidelijkheid over geven? Waarom zijn dit dan indicatoren voor een goede AI uitgangspositie? En tot slot zijn wij een groot voorstander van de MKB toets en het onderstrepen de ambitie om de MKB toets structureel door te voeren. Kan de wethouder toelichten
▶ 2:00:37hoe het staat met de voortgang hiervan? Dank u wel. Dank u wel, mevrouw Kohlers. En als het goed is, zijn we dan iedere fractie aan het woord gehad?. Dat klopt. Dat is hartstikke fijn. En dan geef ik graag het woord aan wethouder Versnel voor het sanitaire stop. Voor het niet beantwoorden van de vraag, want de wethouder vraagt om een kleine sanitaire stop. Dus bij deze. Schors ik de vergadering voor een klein moment. Ik zeg max 10 minuten. Wij hervatten de vergadering om 5.05u. Dank u wel. De vergadering is geschorst.
▶ 2:12:23Het is inmiddels 5.05u geweest. Ik stel voor dat we weer gaan beginnen. Ik zoek iedereen om te gaan zitten en dan gaan we weer aanvangen met de vergadering. Dus bij deze is de vergadering heropend en ik wacht even tot wethouder Versnel is gaan zitten. En dan kunnen we beginnen met de beantwoording van het kleine aantal gestelde vragen. Maar u mag er inderdaad ook bij staan, want u stond al klaar om te beantwoorden. Wat fijn dat u er klaar voor stond. Wethouder, Het woord is aan u. Voorzitter, hartelijk dank voor. Alle ontzettend positieve. Bijdrage die ik
▶ 2:13:25heb gehoord. Eh, daar ben ik natuurlijk uhm uh ontzettend blij mee. Uhm. Ik wil tegelijkertijd benadrukken uh, deze strategie brief komt natuurlijk niet uit de lucht vallen. Deze strategie brief is een belangrijke stap in een al langer lopend uh proces in onze stad, om ons te heroriënteren op wat we eigenlijk doen aan en met onze economie. Uh. En dat is jaren geleden al begonnen. Dat is begonnen met de Erasmus Universiteit, die elk jaar Economische Verkenningen Rijnmond doet en al een aantal jaar er ook op wijst dat de economie van Rotterdam aan het verzwakken was en dat er iets anders nodig was om daar verandering in aan te brengen. We hebben in de vorige raadsperiode uitspraken gekregen van de gemeenteraad met oproepen om te heroriënteren op de prioriteiten in de economie. Dat heeft geresulteerd in bijvoorbeeld de Denktank 2040, waar ondernemers, ook vakbonden en
▶ 2:14:26mensen vanuit de openbare instituties ook met elkaar aan tafel zijn gezet om te kijken van als wij gehoor willen geven aan die analyses die laten zien dat de Rotterdamse economie aan het verslechteren is en dat het uiteindelijk echt ten koste gaat van de welvaart van alle Rotterdammers. Op welke sectoren moeten we ons dan richten? Daar kwam toen al uit haven, circulaire maakindustrie en gezondheidstechnologie als uh nieuwe mogelijke verdien uhm uh, verdien vermogens en groei sectoren. Er is een havenvisie ontwikkeld Havenvisie 2050 in de vorige periode, waarin ook belangrijke richtinggevende uitspraken zijn gedaan als het gaat om de toekomst van ons grote haven industrieel complex. Er zijn verkiezingsprogramma's geschreven, er is een coalitieakkoord gemaakt en dit is de volgende stap in dat brede proces. Dat maakt dit dus ook en ik ben dankbaar voor de complimenten. Er is gezegd uw brief, maar dit is allerminst mijn brief. Dit is echt onze
▶ 2:15:26brief. Dit is echt onze economische strategie, die gebaseerd is op het denkwerk en gesprekken en inbreng van talloze Rotterdammers en en deskundigen van buiten, die daarop hebben meegedacht. En dat geeft mij ook het vertrouwen dat de keuzes die we in deze strategie maken goed onderbouwd, goed doordacht zijn. Want die hebben dat hele proces van. Van al dat denkwerk en van al die gesprekken hebben dat kunnen doorstaan. En dit is wat er uiteindelijk op de zeef is blijven liggen. Een duidelijke keuze om alles wat wij doen om ondernemers, het MKB, het bestaande bedrijfsleven in onze stad te ondersteunen. Dat we dat meer, beter en sneller moeten doen als het gaat om bedrijfsruimte, Als het gaat om vergunningverlening, als het gaat om dienstverlening, als het gaat om subsidies die die wij ter beschikking stellen. Om bijvoorbeeld ook energieverbruik te beperken en te verduurzamen in panden. Al die dingen die we al doen. Meer, beter, sneller. Dat is één belangrijke poot van deze strategie. Tegelijkertijd echt investeren,
▶ 2:16:28een inhaalslag maken in het ontwikkelen van nieuw verdienvermogen in zowel in de haven en de maritieme industrie, als in de circulaire maakindustrie, alsook in de gezondheidstechnologie. Dat is dus wat we met deze strategie uh neerleggen. Uhm, ik snap alle uhm, uhm,. Onderzoekende vragen die ik heb gehoord nu maar. En ook natuurlijk in de afgelopen weken, uh al in aanloop naar de begroting over uhm. Maak het nou concreet. Uh, welke targets wil je nou precies? Welke getallen wil je precies hebben bereikt? Waar gaat het geld precies naartoe?. Daarvoor is dit gewoon te snel geweest. Ik wilde heel graag uhm uh, om uw positie als uh uh uh uh, als uh budget gerechtigde als het gaat om de uh gemeentefinanciën. Al voor het behandelen van de begroting inzicht geven in de grote lijnen waarvoor we die bestemmingsreserves hebben willen aanleggen en waarvoor we het budget, de jaarlijkse budget van de afdeling economie hebben willen vergroten. Maar het was te snel.
▶ 2:17:30We hebben het over een periode van acht weken na het zomerreces waarin dat bij u moest liggen. Was te snel om dat helemaal tot in de finesses uit te werken. Bovendien kan je dat op die manier ook niet doen in de gewenste samenspraak met het bedrijfsleven, met Rotterdammers, met al die partners die ook vandaag weer zijn genoemd. Dus daarom hebben we ervoor gekozen nu die strategiebrief die de grote lijnen schetst, die ook een duidelijk spoorboekje geeft om welke stukken er in het komend jaar allemaal gaan komen. En daarmee ook enige duidelijkheid verschaffen in waarvoor we dat geld ongeveer denken te gaan hebben. Met daarbij ook nogmaals de de de Uh uitspraak van mei. Er gaat geen euro naar welke startup dan ook, voordat we dat ook specifiek ter goedkeuring aan Uh aan de raad hebben voorgelegd. Dat algemeen? Uh. Uh vooraf. Dan ga ik naar de vragen. Mevrouw Merkel T Uhm heeft uh benoemd dat het belangrijk is dat ook in de toekomst mensen in de haven een goede boterham kunnen verdienen? Uh, dat vind ik een belangrijke uh uitspraak. Uh, dank daarvoor. Uhm. Zij heeft ook
▶ 2:18:33gevraagd wie is er allemaal de gesproken bij de totstandkoming van deze strategie brief? Nou, ik heb de wording geschetst. Daar is dus vanuit vele kanten uhm uh is daar uh in feite aan bijgedragen. Dit is een volgende stap uit een uh, een veel langer lopend uh proces. Uhm. We hebben, uhm, specifiek de Erasmus Universiteit opnieuw gevraagd om een advies uit te brengen. We hebben een politieke uitspraak en dat is wij willen de sterkste en de groenste economie van Europa worden. Uhm. Hoe operationaliseren we dat? Hoe meten we dat? En hoe kunnen we ook in de eerstvolgende vier jaar zien of wij de dingen aan het doen zijn en aan het bereiken zijn die nodig zijn om in 2050 de sterkste en groenste economie van Europa te zijn. Want we hebben het over het ontwikkelen van nieuw verdienvermogen, het verder brengen van nu nog relatief kleine sectoren in Uh in de Rotterdamse economie. Die gaan niet in 2030 al op het niveau zijn waar we ze uiteindelijk willen. Maar wat moet je in 2030 en volgend jaar het jaar daarop wel al kunnen zien
▶ 2:19:34ontstaan om te snappen of op het juiste spoor zitten? Dat advies van de Erasmus Universiteit, dat hebben wij gekregen. Die hebben er keihard aan gewerkt. Daar ben ik ze ontzettend dankbaar voor. En ik ben graag bereid om dat ook, eh, natuurlijk met uw raad te delen, zodat u daar ook kennis van kunt nemen. Want ik denk dat dat uh, ook uw eigen ideeën vorming over t vervolg uh ook echt kan helpen. Uhm uhm. De betrokkenheid van de havendorpen heeft mevrouw Merkels ook aangestipt. Die zijn ontzettend belangrijk in iedere discussie die wij met elkaar hebben over de toekomst van onze haven. Wij zien dat de haven zich uh ontwikkelt. Uh, dat die transitie volop onderweg is. We zien ook dat die transitie nieuwe vragen oproept, zoals bijvoorbeeld Waar halen we de ruimte vandaan? Hoe zorgen we dat circulariteit dat meer uhm uh, Volumineuze energiedragers zoals bijvoorbeeld waterstof en ammoniak? Hoe zorgen we dat we daar de ruimte voor maken? En we zien dat het de zoektocht naar nieuwe ruimte ook de vraag opnieuw oproept over wat betekent dat voor de
▶ 2:20:36leefomgeving, waaronder die havendorpen natuurlijk vooropstaan? Uhm. En in het NoveX traject? Uh, dat een antwoord moet geven op het ruimtegebrek van de haven. Uh is ook de impuls in de leefomgeving en het zorgen voor het versterken van die leefomgeving, inclusief de havendorpen, is. 50% van waar het om gaat. Dus het is echt fifty fifty. Het is uhm, uh, ruimte voor de haven en verbetering van de leefomgeving gelijk op. En ik denk dat dat uh heel belangrijk is. Mevrouw Moreels heeft gevraagd naar de verkenning van het Havenbedrijf naar uh scenario's van uhm uh afbouw van fossiel. Uhm, ik ken die uh scenario's. T Is een denk een nuttige uh analyse. Het is interessant om te zien dat in ieder van de scenario's uh, ook natuurlijk het profiel van uhm uh van fossiele uhm uh energie afneemt. Uhm. En dat afhankelijk van hoe geopolitieke omstandigheden en ook afhankelijk van uhm uh, investeringsklimaat. Uhm, zien we dat dat in verschillende mate nog steeds aan de orde zou kunnen zijn. Die analyse is
▶ 2:21:39natuurlijk integraal onderdeel van het proces om volgend jaar te komen tot een havo transitieplan. Uhm uh. Dus daar kan mevrouw Uh Merkels uh, in ieder geval uh gerust op zijn. Uhm, het haven transitieplan. Uhm zal uh natuurlijk de stappen inzichtelijk moeten maken die wij moeten afleggen om tot het uiteindelijke doel klimaatneutraal in 2050? Uh, om daartoe uh te komen? Uhm, dat is best een ingewikkelde uh analyse om te maken. Omdat we natuurlijk zien dat het speelveld, de de kaders, de randvoorwaarden en ook de ge da. En dan bedoel ik de t investeringsklimaat en alles wat daarop van invloed is, maar daarbuiten ook nog gewoon de geopolitieke omgeving behoorlijk aan uh turbulentie onderhevig is op t moment. Uhm. Dus op dit moment is het natuurlijk best moeilijk om te zien in welke omstandigheden bedrijven uh, heel omvangrijke transities zullen moeten gaan uh doormaken. Dus dat is iets waar we ook op de komende maanden natuurlijk op studeren, om met elkaar te bezien
▶ 2:22:40hoe we tot een zo bruikbaar mogelijk transitieplan kunnen komen. Gegeven de nogal turbulente omstandigheden waarbinnen die die transitie uh plaats zou moeten vinden. En dus in de loop van volgend jaar, zullen we daar ook zeker met de raad verder over in gesprek gaan. Een vraag van mevrouw Mark Ortega. Voorzitter. Heel begrijpelijk. Dat. Uh je. Rekening moet houden met zoveel verschillende factoren in zo'n turbulente wereld. Uhm. We hebben aan de RR ook transitiekundigen. Dus na de laatste IBD waar u advies aan heeft gevraagd voor de totstandkoming van de satellietbrief, zou het ook wel interessant zijn om te kijken of we transitie kundige kunnen betrekken hierbij, gezien de grootheid van de transitie. Ja, wethouder van Snel. Daar ben ik het zeer mee eens. Sterker nog, ik denk dat wij uh uh uh echt een schot voor open doel zouden missen als we dat niet zouden doen. Dus dat is een heel duidelijk, uh gedeelde uh overtuiging denk ik. Uh, die wij hebben Uhm. Dan Human capital? Uhm ja, alles wat wij willen, daar heb je mensen bij nodig. Uh de uhm, de
▶ 2:23:43het. Het is ook juist iets waar wij ons in deze regio, in dit land in onderscheiden ten opzichte van andere grote haven industriële complexen in de wereld. Wij hebben een ongekend inventiviteit, inventiviteit, uh w vermogen in uh onze regio. We hebben goed opgeleide mensen. We hebben een maritieme traditie. Uhm. Dat is ook wat bedrijven ondanks slechte vestigings omstandigheden nog steeds ook in Nederland houdt en ook nog steeds zelfs naar met nieuwe investeringen naar Nederland toe trekt. Tegelijkertijd is dat iets waar je in moet blijven investeren. Dat is ook wat bijvoorbeeld in dat next traject voorop staat. Deze regio moet de leefomstandigheden bieden voor de haven medewerker van vandaag en van de toekomst. En daar hebben we dus ook in alles wat we doen rond de haven zeker de aandacht voor. En ik vind ook zelf echt dat we daar zwaar op moeten inzetten, juist ook als stadsbestuurders. Een van de dingen die wij ook kunnen doen, zorgen dat tegen dat grote haven industrieel complex ook een stad aan zit waar mensen kunnen en willen wonen, waar de leefomstandigheden goed zijn. Want alleen dan hou je die haven ook aan de praat. En dat is zeker ook iets wat we portefeuilleoverstijgend zullen doen.
▶ 2:24:46Keuzes tussen activiteiten in die haven. Uhm uh, liggen nu niet bij ons voor Uhm. Het is natuurlijk zo dat uh naar de toekomst toe uh de haven zich zal ontwikkelen en dat nieuwe technologieën, uh nieuwe waardeketens hier in verschillende maten ook voet aan de grond kunnen krijgen. Dus dat is voor een deel iets wat zal ontstaan binnen de kaders en binnen de doelen die wij natuurlijk met onze haven hebben. Uhm, kritieke grondstoffen. Uhm is uh al sinds uh enige jaren uh uh onderdeel van één van de vier kernpijlers van de ondernemings strategie van ons Havenbedrijf. Uh. Pijler drie om precies te zijn. Uh. En dus. Het Havenbedrijf heeft daar natuurlijk volop de aandacht voor. Uh, samen met het Rijk, uh, samen met ook inmiddels de nationaal gezant. Uhm uh, kritieke grondstoffen. De niet ons onbekende aller kastelein, toevallig de voormalige CEO van het Havenbedrijf. Dus wij kunnen ons daar echt van verzekerd
▶ 2:25:46weten dat die positie, uh, potentieel van onze haven om echt een sleutelrol te spelen in de nationale uhm, een uh grondstoffenstrategie en ook uh uh, cruciaal uh kan blijven in ons vermogen als land om ook schokken op te vangen. Daarvan kunnen we verzekerd zijn met uh, met de positie die wij daarin als haven al hebben. En we doen dat dus nadrukkelijk samen met de partners het Havenbedrijf, Delta Links en en ook de Rijksoverheid. De keuze voor welke grondstoffen dan wel of niet? Daar hebben wij natuurlijk op voorhand helemaal geen voorkeur in. Daar moeten wij agnostisch in zitten. Het gaat erom wel waar kunnen wij het meest in van waarde zijn? Wat past het best bij ons? Waar kunnen wij als. Welke rol kunnen wij vanuit een behoefte aan behulpzaamheid nemen? Niet vanuit een bepaalde voorkeur voor materiaal X of Y. En dan heeft zij tenslotte gevraagd welk deel van het groeikapitaal dat wij beschikbaar willen maken, gaat naar vergroening. Die puzzel moeten wij nog met elkaar leggen, dus we hebben die bestemmingsreserve van
▶ 2:26:4950 miljoen van uw raad gekregen en daarvoor gaan we een plan maken. Dat is dat, uh het uh plan, uh, start ups en scale ups. En ik verwacht dat dat ergens in Q2 richting uw raad kan komen. Uhm, dan ga ik naar Uhm. De Vries van het CDA, maar die is uh die is vertrokken. Hoe gaan we daar mee om? Voorzitter Gaan we dan tijd winnen of ga ik t toch netjes beantwoorden?. Dat gaan we netjes beantwoorden zodat meneer De Vries dat terug kan kijken. Wethouder Ja. Uhm uh. D'r zijn een aantal uh uh vier punten eigenlijk neergelegd één. Uh. Groen bouwt voort op grijs. Ja, dat is zeker zo. Uhm. We zien dat. Bijna alle bedrijven in ons grote haven industrieel complex weten wat er voor nodig is om naar Net Zero te gaan. Uhm,. Die plannen, die liggen er in. Uh in grootte en overigens in natuurlijk in wisselende, maar in grote mate liggen die er. T Is zorgen dat uh de randvoorwaarden in onze regio dusdanig op orde komen dat dat
▶ 2:27:52ook uh haalbaar wordt. Natuurlijk moeten bedrijven uiteindelijk het ook wel echt zelf doen en willen. Eén van de dingen waar we aan bezig zijn is het cluster Maatwerkplan geheten Research Rotterdam wordt getrokken door het Havenbedrijf en Delta Links, maar er is ook een grote betrokkenheid van de gemeente Rotterdam in. En dat programma, dat gaat erom om in de komende jaren gezamenlijk op te trekken. Bestaande industrie, nieuwe industrie en de publieke partners. Om te zorgen dat we zo veel mogelijk transitie echt teweegbrengen richting uh uh, richting uh, een uh, duurzame toekomst. En ik heb daar uh, op dit moment goed, uh, veel vertrouwen in. Er is ook gevraagd naar de samenwerking in Noordwest-Europa en met Antwerpen, Hamburg, maar natuurlijk ook het Ruhrgebied. Nou, die, die samenwerking, die is heel nauw. Met uh, de haven van Hamburg. Ik ben daar zelf ook geweest als mijn eerste buitenlandse reizen in deze periode. Daar zijn we heel nauwe contacten mee. Onze havenbedrijf heeft dat ook. Met Antwerpen hebben wij zeer nauwe relaties. deze ochtend. Mijn eerste afspraak begon in
▶ 2:28:56het Duits, want wij hadden. Een heel aantal Duitse bedrijven te gast bij het Havenbedrijf, waaronder de haven van Duisburg, waar Duisburg, maar natuurlijk ook een groot industrieel cluster ligt en de grootste binnenhaven van de wereld. Dus die relaties zijn intensief, die zijn nauw en. Ik vind het ook leuk, kan ik u verklappen, Om dan af en toe nog een woordje Duits te kunnen spreken. Ehm, en dat wordt ook zeer gewaardeerd door de oosterburen. Eh dan Uhm uh bedrijven. Daar gaat dan weer een ander, heel ander thema uh bij uh. De Vries En dat is uh de buurt. Bedrijven maken buurten weerbaar, heb ik opgeschreven. Dat klopt natuurlijk. Uh, voor levendige, vitale buurten waar mensen elkaar kunnen tegenkomen, waar de sociale cohesie daardoor sterk is, Waar eh, sociale controle is waar wat gebeurt. Dat is allemaal dankzij ondernemers, dankzij bedrijven die ergens iets beginnen. Ik heb dat zelf ook ervaren. Ik woon nu in een nieuwbouwbuurt waar je met een heleboel mensen kunt gaan wonen. Maar het licht gaat pas aan in zo'n wijk op het moment dat er een paar bedrijven opengaan. Zo voelt het echt. Je komt
▶ 2:29:59ineens mensen tegen bij de bar of in de winkel en dan ontstaan gesprekken. Dan is het van Hey, ik ken jou. Je woont bij mij om de hoek. Dat is superbelangrijk. Zeker ook in deze tijd waarin we ons beseffen dat weerbaarheid ook gaat over. Weet je elkaar te vinden. Op het moment dat het nodig is, zijn ondernemers gewoon in allerlei opzichten van zeer groot belang. Dus ik schrijf dat van harte als het gaat om de vraag waar zetten we die 7,5 miljoen op in, dan is dat iets waar ik gewoon een zorgvuldig, transparant proces voor in wil gaan. Niet op basis van voorkeur of wie het hardst roept, maar gewoon op basis van een aantal heldere criteria waar we ook nog met een voorstel voor zullen komen naar uw raad. Want ja, het geld is snel op, maar met 7,5 miljoen. Zeker als je dat ook inzet in partnerschap, als je dat ook beschikbaar stelt. Deels voor cofinanciering dus onder voorwaarde dat bedrijven of vastgoedeigenaren zelf ook een stuk investeren dan, en zeker ook als je het doet op plus op werkzaamheden die sowieso al gebeuren met werk maken, dan kun je met die 7,5 miljoen echt veel bereiken.
▶ 2:31:00En daar ga ik mij natuurlijk hard voor maken. Tenslotte heeft er gevraagd naar de RDM als een mooi voorbeeld van. Innovatietechnologie en het aantrekken van uh van jong talent en ook het uh, het warm maken van jongeren daarvoor. Uh, dan denk ik dat RDM absoluut een mooie plek is. Tegelijkertijd. En voor een deel is dat, gebeurt dat natuurlijk al. Er komen heel veel studenten naartoe. Die zitten prachtige bedrijven. Uhm, waar? Uh, natuurlijk. Mensen komen werken en uh en met een uh met een vo voldaan gevoel weer uh. Aan het eind van de middag van naar huis gaan. Tegelijkertijd zie je ook dat de bijvoorbeeld juist op Heijplaat de kloof tussen het dorp en de RDM best wel groot is geworden. Waar dat dorp ooit is ontstaan? Dankzij en tegen na tegen de RDM aan. Uhm, sprak ik gisteravond een wijkraad van mensen die zeggen van ja, eigenlijk hebben we daar best weinig contact mee. Één keer per jaar gaan ze uh daar met t Havenbedrijf samen kijken. Maar het is niet dat de bedrijven die daar nu zitten veel contact hebben met gewoon de bewoners in het dorp. Ik denk en ook niet met de jongeren. Ik denk dat dat een voorbeeld is die van I
▶ 2:32:03is van iets dat we echt zouden kunnen verbeteren. Uhm, en ik ben het zeker ook eens dat uhm uh. Met name jongeren die worstelen met hun plek in de maatschappij, die worstelen met een duidelijk carrièreperspectief, die niet zo goed weten, die nog niet hebben gevonden. Waar ze ook van op aan gaan. Moeten we meer ook die techniek uh binnenhalen? Uh, Want ik ben ervan overtuigd dat als je eenmaal ziet wat daar gebeurt op dat soort plekken, dat is gewoon vreselijk gaaf. En uh, ik denk dat we zoveel mogelijk jongeren daarvan moeten. Uh betoveren. In positieve zin dan, meneer de Vries van uh, het forum. Uhm uh voor de KvK. Uhm uh. Willen wij niet van startups een aparte categorie maken? Dus wij, We hebben één ondernemersplein waar integrale dienstverlening wordt aangeboden door de negen aangesloten organisaties. En we gaan. En dus start ups. Startup ondernemers zijn voor ons gewoon startende ondernemers en die kunnen daar terecht voor hun dienstverlening, net als ieder ander. En tenslotte heeft hij ook nog
▶ 2:33:05gezegd nee, hij heeft nog een tweede opmerking gemaakt. Liever garantstelling dan investeringen. Uhm. Ik. Ik denk dat ik de gedachten kan gang kan volgen. Alleen waar we juist dat groei kapitaal voor willen beschikbaar maken is uh, wat ze noemen de The Valley of Death in de ontwikkeling van nieuwe technologie. Uh dus uh. En dat is de uhm om uh. Ik wil het niet heel technisch maken, maar d'r zijn negen uh fases van gereedheid waarin een kader waarin een technologie zich kan bevinden van één tot en met negen, uh één tot en met drie ongeveer. Dat is echt fundamenteel onderzoek. Deep tech. Dat gebeurt op de universiteit en aan de universiteit ervan. Als het eenmaal een niveau zeven heeft bereikt, namelijk gewoon een werkend prototype. Uh, dat voor het eerst kan worden toegepast in een realistische omgeving in een praktijkomgeving, dan pakt vaak markt het ook wel op. Al heb je dan nog steeds soms een deel publieke financiering nodig om risico's te nemen, weg te nemen. Maar juist in die fase daartussen niveaus vier of vijf, zes. Dat noemen ze dus ook wel de Valley of Death. En dat
▶ 2:34:07is waar eigenlijk veel veelbelovende ideeën dreigen te sneuvelen. En dat is iets waar je juist als overheid kunt instappen, wat op veel andere plekken succesvol gebeurt. En wat we dus ook hier overigens ook al doen met met de IC. En waar we echt een stap een been bij moeten zetten, omdat we anders gewoon een achterstand opbouwen ten opzichte van de rest van Nederland. Terwijl dit een strijd is die we aan moeten gaan omdat we m kunnen winnen en omdat we dan vervolgens allemaal ook beter af zullen zijn. Ehm. Dus. En dat is echt wel een fase waarin je ook gewoon dus pecunia uh beschikbaar moet maken. En niet alleen maar een garantstelling, want het ontbreekt dan juist aan die pecunia.. Uhm,. Mijlpalen op de targets. Ja, d'r komt uh, we gaan met uh college targets komen. Uh allereerst uh, dat komt in uh december. Uh, die college targets, die zijn natuurlijk uh, die worden opge. Die worden gedumpt in ook doelen per jaar. Dus u kunt straks per jaar zien of er met de college targets uh, groen, oranje of rood zitten qua voortgang. Uhm. En daaronder zullen
▶ 2:35:09voor ieder van de plannen die wij die ik uh, aan uw raad gaan sturen, komen we met specifiekere uh uh doelen, zodat dat iedere keer afrekenbaar is en ook per jaar navolgbaar is. Daarnaast zelfs nog komen wij met de economische monitor, waarin we dus ook met uw raad, uh, een gezamenlijk beeld willen schetsen over hoe die economie zich als gevolg van al die inzet ontwikkelt. Uhm. En dat is een monitor. Ik ga daar ook een aantal vragen uh vast mee beantwoorden. Die Uhm uh u echt blij zal maken in termen van uh, Niet alleen wat we willen bijhouden, maar ook uh hoe. Hoe uitgebreid dat is. Dus het gaat over BNP per hoofd, over de werkgelegenheid in de stad, over het aantal vestigingen, nieuwe bedrijven. Uh, de ontwikkeling van het aantal banen per duizend inwoners. Uh, juist ook de werkgelegenheid binnen die prioritaire sectoren. Uh. Toegevoegde waarde per persoon. Per se bedragen en R&D investeringen. Uhm. Aantal high growth
▶ 2:36:10enterprises eh. Aantal scale ups in prioritaire sectoren. Aantal patenten. Uhm uh aantal uh startups uh. En hoe lang ze t volhouden. Uh. Aandeel van die drie groei sectoren van de Rotterdamse economie. T Agglomeratie Voordeel per ieder. Eh, voor ieder van die prioritaire sectoren. Uh. De diversiteit in de groei bijdrage op elk van die prioritaire sectoren. Arbeidsparticipatie gaat inkomens en Vermogensongelijkheid. Tevredenheid met werk en inkomen. Mediaan. Besteedbaar inkomen per ton CO2. Kijk, mevrouw Merkel s avonds, da's echt een hele goeie voor u. Uhm uh uh. Als het gaat om ruimte beschikbaar Areaal. Uh. Hoge milieucategorie. Uh. Beschikbaar. Areaal. Kader. Gebonden bedrijventerreinen. Uh. Dienstverlening. Snelheid van vergunningverlening als het gemeentelijke vergunningen betreft. Tevredenheid met dienstverlening. Die vraag is ook gesteld gaan we ook meten? En tenslotte imago de positie op de internationale ranglijsten.
▶ 2:37:10Nou, volgens mij hebben we dan toch een aardig beeld met elkaar van wat we aan het bereiken zijn. De heer Kaya heeft een vraag. Ja, ik heb even een vraag. Ik sloeg aan toen. U uh, patenten net noemde. Uh wethouder en misschien voorbarig gevraagd hoor, maar ik was eigenlijk benieuwd. En dat is een beetje een proefballonnetje of denkpolletje dat ik nu even op werp. We gaan natuurlijk start en scale ups gaan steunen, ook financieel gaan investeren daarin. En tegelijkertijd denk ik. Toen u patenten zei, dacht ik bij mezelf van oké, en inderdaad dat gepatenteerde producten die dan worden geproduceerd, waarna die. Bedrijven wellicht vertrekken. Wat gebeurt daar dan? Wat zou daar eventueel mee kunnen gebeuren? Ik weet niet of die. Ik weet niet of ik de vraag helder heb overgebracht, maar t is voor mij ook nog even zoeken hoe ik dit precies moet verwoorden. Wethouder Er zijn twee dingen denk ik, die daarop wil zeggen één is. Uhm,. Je moet er niet één ding uithalen. Uh. Want dat geeft dan per definitie een uh, een een scheef beeld. Dus als je er eentje. Het gaat altijd om die dingen in samenhang. Dus alleen maar veel patenten is natuurlijk niet goed, want dat geeft je
▶ 2:38:14nog niet de garantie dat je ook echt een sterkere, welvarender, duurzamere samenleving aan het ontwikkelen bent. Maar in combinatie met die andere indicatoren die ik heb genoemd, kun je dat natuurlijk wel zien. Twee Uhm, we hebben ook eerder het gesprek gehad over moeten we bedrijven waarin we bijvoorbeeld investeren verplichten om in Rotterdam te blijven? En wat ik eerder heb gezegd wil ik ook herhalen. Als we in termen van denken, in termen van verplichten van bedrijven om hier te blijven, dan zijn we echt nog vanuit de verkeerde mindset bezig. Wij moeten een super aantrekkelijk, supersterk vestigingsklimaat hebben, waardoor het voor bedrijven helemaal niet in ze opkomt om hier te vertrekken omdat ze hier willen zitten. En dat hebben we ook al voor een groot deel. Deze stad is voor bedrijven voor werknemers super aantrekkelijk. Een aantal van de meest tot de verbeelding sprekende bedrijven die nu in Rotterdam aan het groeien zijn, zeggen dat nu ook tegen mij onlangs. Op onderdelen Slechte randvoorwaarden willen wij hier zitten, want onze mensen willen hier zitten en mensen die ik soms ook vanuit het buitenland haal, willen in Rotterdam komen
▶ 2:39:16werken. Als we dat verbeteren, en dat is natuurlijk waar we in de volle breedte van de gemeentelijke inzet ook op aan het duwen zijn. Dan spelen we de goede wedstrijd. We kunnen bedrijven niet verplichten om hier te zitten. We moeten zorgen dat ze het willen en dat kunnen we ook. Heer Kaya Nee, dank. Nee, dat snap ik en dat was ook niet mijn insteek. Ik gaf uh, patenten ook aan als voorbeeld, maar het was meer. Eigenlijk een uh. Ik wilde eigenlijk de wethouder aangeven van misschien moeten we hier ook over nadenken en misschien moeten we het gesprek hier ook over voeren en de verplichten een bedrijf verplichten om bepaalde dingen wel te doen, of zich hier te vestigen en hier te blijven. Dat snap ik. Daar kunnen we natuurlijk ook het gesprek open gesprek over voeren, maar alleen ik gaf dit alleen aan als punt van. Een aandachtspunt waar ik aan dacht. Want ik denk ja, als lokale overheid gaan we dan geld investeren in start en scale ups natuurlijk. En bij voorbaat wil je dan ook niet verstikkende regelgeving. We zeggen steeds minder regelgeving, dus ik snap het volledig. Tegelijkertijd is het ook wel wellicht een uitnodiging om
▶ 2:40:18het bredere gesprek hierover aan te gaan. Dus hoe behoud je ook daadwerkelijk die geïnjecteerde financiën zoveel mogelijk rondom in Rotterdam, rondom rond Rotterdam?. Wethouder Dank. Ja en ik. Het is echt een terechte. Het is een goed onderwerp van gesprek. Het is ook iets waar we denk ik uh, ook een goed een gezamenlijk idee van moeten hebben. Mijn overtuiging is echt. Dit is een uh. Het is een competitie, uh zeker ook als het gaat om de bedrijven met het meeste groei, uh, potentieel. We zien dat er aan bedrijven wordt geplukt vanuit Frankrijk. Hoe? Wat de Franse regering met ASML wilde dat ze t Bekendste voorbeeld daarvan en de reactie daarop van de Nederlandse overheid was fors investeren in de leefomstandigheden. Leefomstandigheden voor de medewerkers in die regio Eindhoven. Waarom? Omdat als de mensen daar willen zitten en niet in Noord-Frankrijk, dan blijft het bedrijf ook zitten. En dat is op heel grote schaal wat wij ook op heleboel kleine schalen in Rotterdam ook moeten doen. De heer Monger Vega. Nou ja, allereerst dank u wel. Ik word blij inderdaad
▶ 2:41:21van al die indicatoren en ken je inderdaad heel veel mooie dashboards laten zien. Dus daar word ik gelukkig van. Even voor m'n eigen administratie dus. die collegetargets komen twintig, uh 26 of zo in december. En daar komen dan die subtargets eronder. En wanneer kunnen we die dan eventueel verwachten? Wethouder. Ehm. College Targets eind van het jaar. Vervolgens bij ieder van de plannen die zijn aangekondigd in de. In de brief komen specifieke targets en die komen niet in één bulk, maar die komen steeds in het plan. Omdat ik ook het echt belangrijk vind dat we ook dan het gesprek kunnen hebben over wat is dan hier het goede target om op te sturen? En ook niet alleen wat is het goede target, maar ook wat is het goede getal dan om je op te richten? Dus niet alleen wat is de goede indicator, maar ook welke waarde hoort daarbij? En die moet dan steeds ook in natuurlijk in gesprek. Moet hij voldoende ambitieus zijn en ook weer niet onrealistisch dat het demotiveert. Dus we moeten daar steeds met elkaar dan het goede gesprek over hebben. Over hoe we zo scherp mogelijk aan de wind zeilen. Ja,.
▶ 2:42:21Oké, dan ga ik naar. Meneer Monger Vega. Ehm. Uhm uh ja, ik. Een aantal dingen heb ik gezegd. Kijk, de keuze voor die uhm, voor die drie sectoren. Wat op dit moment natuurlijk ook nog wel vrij grote sectoren zijn, dus circulair en innovatieve maakindustrie. Uh, de haven, uhm en uh Healthtech en life sciences. Die komt voort uit dat in feite al jarenlang gaande proces waarin allereerst is geconstateerd. Een keuze is nodig omdat de Rotterdamse economie aan het verspillen is bij gebrek aan echte, zeg maar uh uh uh uh sectoren waar je ze wel al heel erg sterk in bent, als die nog veel groeipotentieel hebben. Uhm. Er is een advies uitgebracht door ondernemers en wetenschappers dat Denktank 2040 Advies. Waarin echt is gekeken waar kunnen we nog heel veel in groeien? Uhm en wat past ook bij de Rotterdamse bestaande kwaliteiten? En wat past ook bij de Rotterdamse bevolking? Uh, dus daar is heel nadrukkelijk naar die naar die samenhang gekeken van wat
▶ 2:43:23kunnen wij ook wat. Het wordt wel genoemd. Waar hebben we Right to play en chance to win? Dus waar heb je geloofwaardig een positie in te nemen om investeringen bedrijven aan te trekken? Maar waar heb ik? Heb je ook echt de kwaliteit in huis om daar dan ook vervolgens succesvol in te zijn? En dan kom je dus op deze sectoren uit. En het kader voor de investeringen van het Uh van t groeikapitaal. Uh, dat volgt. Uhm, we komen in de uiterlijk tweede helft of uh, de tweede kwartaal van volgend jaar met dat uh plan uh, start ups, scale ups met daarin ook heel duidelijk uh de randvoorwaarden die wij meegeven aan de investeringsfondsen als we het via investeringsfondsen doen. Of wat de afspraken zijn die we ook met uw raad willen maken als we op een andere manier meer in direct eigen beheer zouden willen doen. Uhm. Dus zoals ik ook eerder heb gezegd. Uhm. Er komt een voorstel aan uw raad. Uh, met die afspraken en dat kader, uh daarin Uhm uh
▶ 2:44:24bedrijfsruimte. Uhm. De ontwikkeling van bedrijfsruimte is uh uh natuurlijk een ingewikkelder uh. Daar is ook door anderen naar gevraagd. Uh. Bedrijfsruimte zijn voor uh vastgoedontwikkelaars en investeerders en beleggers niet de meest winstgevende ruimtes. Uh, meestal. Er is een heel sterke stuwende kracht op woningbouw. Dus het is best duwen en trekken om te zorgen dat je ook voldoende nieuwe, hoogwaardige bedrijfsruimte creëert. Dat is iets waarvoor ik natuurlijk gewoon als wethouder economie mijn werk te doen heb binnen het college. Uh, Ook als onderdeel van het honderd dagen plan waar wethouder Zeegers en uh Kockelkoren mee komen, zal ook een een hoofdstuk zijn van hoe zorgen we daarbinnen voor voor bedrijfsruimte? Er is ook al wel een analyse al gemaakt van hoe het komt dat in de afgelopen jaren eigenlijk betrekkelijk weinig bedrijfsruimte is, uh toegevoegd. Een van de elementen daarin is ook onzekerheid bij ontwikkelaars en beleggers over wat voor type bedrijfsruimte eigenlijk aftrek
▶ 2:45:26kan vinden. En dat heeft ook te maken met een gebrek aan duidelijke keuzes in wat voor economische sectoren we willen ontwikkelen en ook waar. Dus volgend jaar zullen we ook komen met het ruimtelijk economisch perspectief. Dus ook een verdere uitwerking van deze strategie. Brief is ook aangekondigd in de brief, waarin we ook. Nog een stap verder zullen gaan dan generiek, stadsbreed. Welke sectoren willen we? Maar ook meer specifiek waar in de stad? Denken we dat dan ook dat dat kan gaan gebeuren? Dus waar zien we het zwaartepunt van die circulaire maakindustrie? Waar zien we het zwaartepunt van die life sciences en health bedrijven? Waar zien we het zwaartepunt van een stuk creatieve, misschien digitale industrie? Uhm uh en zo. Dat dan vervolgens ontwikkelaars zich ook daarop kunnen oriënteren en daar ook ook op kunnen gaan investeren. Wethouder, Een kleine oproep van mij kunt u misschien wat daadkrachtiger antwoorden, want u bent reeds een half uur onderweg en u bent bij de vierde spreker. Dank u wel. Uhm, nou, ik ben een beetje beteuterd met uh met de met t kennelijk gebrek aan daadkracht. Dat uh meneer uh de voorzitter
▶ 2:46:29mij uh uh toewijst. Ik ben uh uh, natuurlijk altijd in mijn beantwoording behendig met het soms ook alvast beantwoorden van vragen die nog voor mij liggen. Dus ik heb spelenderwijs al best wel wat vragen ook beantwoord, die eigenlijk pas bij andere sprekers aan de orde komen. Het was ook spelenderwijs een aanmoediging. Dank u wel.. Uhm,. Even kijken dan. Uh.. Ja dus. Uh, de afrekenbaarheid van t te besteden geld. Uh, dat is ook uhm uh ja, t wordt een uh, een refrein. Uh. Inmiddels in mijn uh beantwoording. Maar uhm. De doelen en de aanwending van middelen is ook steeds in elk specifiek plan, uh, zo concreet mogelijk. Dus uh, als we straks een uh een plan hebben voor uh uh bedrijfsruimte, Dan staat daarin. Wat doen we met die 18 miljoen? En dan staat er ook in welke doelen denken we daarmee te bereiken? En dan kunt u vervolgens heel strak mij aansturen en kort houden op of dat ook lukt en of we dat. En of u dat natuurlijk ook voor andere goede doelen en een goede besteding vindt.
▶ 2:47:32Uhm, de impact van AI, daar is natuurlijk heel veel over te zeggen, maar ik denk dat als ik er echt over uit wij, dan krijg ik de voorzitter wel echt in mijn nek. Uhm. Uhm. Maar natuurlijk die impact, die is uh enorm. Uh, dat kunnen wij zeker wij hier ook nog helemaal niet overzien. Maar we zien ook dat het ook al op korte termijn gewoon veel efficiëntievoordelen kan bieden aan ondernemers. We weten dat uit ook de MKB, de staat van het MKB, een onderzoek dat begin van het jaar of eind volgend vorig jaar is opgeleverd. Zien we dat uh, administratieve druk en het afgeleid zijn met allerlei met name ook administratieve werkzaamheden, zowel van overheidswege als gewoon die bij de bedrijfsvoering horen. Dat veel ondernemers met name daar mee worstelen, Dat dat ze van het echte ondernemen afhoudt. En wij zien dat AI toepassingen daarin heel erg behulpzaam kunnen zijn. Maar als je een één op één, twee of tien pitcher bent, heb je niet altijd zelf de capaciteit of de handen vrij om je daar voldoende in te verdiepen en dat allemaal zelf uit te vogelen. En we proberen dat soort geleerde lessen voor echt kleine ondernemers bij elkaar te brengen.
▶ 2:48:34En ook dan beschikbaar te maken voor ondernemers. En we komen ook met een uh, een AI plan nog dit jaar overigens naar uw raad van hoe we ondernemers daar beter bij willen ondersteunen. Om te zorgen dat het ze helpt in plaats van dwars zit. Welke concrete verbeteringen willen we over twee jaar zien?. Dan moet moet er snellere dienstverlening zijn, dan moet er. Moet er echt een verbetering zijn van bedrijfsruimtes al her en der. Dan moeten ondernemers ervaren dat er meer klanten met meer te besteden komen. Want dat is natuurlijk wat elke ondernemer uiteindelijk het allerliefste wil. En uh, dan moet er uh snellere vergunningverlening zijn. Uh. En ook dan moeten we echt al een heel aantal ondernemers die nu uh denken dat ze vastzitten met netcongestie moeten. We hebben geholpen om de de ruimte die er nog wel is ook te hebben gevonden. Uh. En daarnaast zullen we natuurlijk ook helaas bij een aantal ondernemers de duidelijkheid hebben moeten constateren dat het vanwege netcongestie gewoon even echt
▶ 2:49:36niet verder gaat. Maar dan, Dan kun je dat ook maar maar beter weten. Maar overall de meeste MKB ondernemers in Rotterdam moeten gaan ervaren uh meer klanten, betere dienstverlening, beschikbare middelen om je bedrijfsruimte te verbeteren. En als je in de zin in de winkelstraat of in de retail zit in een aantal gebieden, gaan we ook fors investeren, dat is duidelijk. En daarnaast is er voor de hele stad een heel toegankelijk, uh, uh vitale kerngebieden regeling beschikbaar waar elke ondernemer aanspraak op kan maken in zelfstandig of in een collectief. Ja, dus dat is alles wat we al deden, maar dan meer, beter en sneller. Voor het MKB in Rotterdam. Dan Uhm meneer Akbar, die uh heeft van ik een mooi betoog gehouden. Uh, ook gevraagd. Wat merkt de kleine ondernemer daarvan? Nou dat is dus allemaal dit ook. Uh uh AD. Goed advies en praktische hulp bij hoe je AI kunt inzetten om je uh, zeg maar de rotklusjes in je bedrijf makkelijker te maken. Investeringen in de winkelstraten, snellere dienstverlening, uh
▶ 2:50:38duidelijkere subsidiemogelijkheden om bijvoorbeeld je bedrijf te verduurzamen en je energiekosten te drukken. Uhm uh. De flexscan uh, voortgezet om te zorgen dat je de uh uh ruimte in je energie aansluiting, uh beter weet te vinden en meer klanten met een beter uh gevulde beurs. Uhm. De het ontwikkelen van t bedrijfsruimte heb ik net al het één en ander over gezegd. Uhm uh. Hij wil graag dat wij sturen op resultaat. Daar heb ik ook al het één en ander over gezegd. Uh, net congres, die heb ik ook al het één en ander over gezegd. Net congestie is echt een serieus probleem in onze stad. Tegelijkertijd weten we dat er binnen de bestaande beschikbaarheid, binnen de bestaande capaciteit van net echt nog meer mogelijk is dan nu wordt gebruikt. Dus alle inzet gaat erop gericht zijn om te zorgen dat we dat maximaal uitnutten, en tegelijkertijd ook zorgen dat die uitbreiding, die verzwaring van het net, zo snel mogelijk gaat gebeuren. Want dat is uiteindelijk het enige wat echt helpt. De opbrengst van de 37 MKB toetsen heb ik niet bij de hand, maar ik. Zeg ik onderstreep de toezegging waar hij ook zelf al aan refereerde, dat we nog met een
▶ 2:51:41brief zullen komen waarin ik dat, eh, aan hem beschikbaar maak. Uhm uh en uh. Daarmee heb ik uh de vragen van meneer AB Bar beantwoord. Het gaat steeds sneller eigenlijk. Ehm. Dan meneer Van Lanschot. Ehm. Eh, wat betekent de de groenste en de sterkste? En dan onderstreep ik even dat sterkste dus niet betekent. Grootste. Zou het kunnen verwarren, maar dat is echt. Dat is echt iets anders. En een sterke economie. Dat is ook waar we de definitie voor hebben. Dat is dus een D. Een economie met een heel sterk fundament, met een sterk, uh vitaal MKB. Uh met uh uh, goede arbeidsvoorwaarden voor medewerkers, zodat dat geld ook op wijkniveau gewoon rondgaat. Dat wil ook zeggen een uh, een uh economie die niet overdadig afhankelijk is van het buitenland, die in zekere zin ook een schok op kan vangen. Uhm. En dat is ook een economie die in een aantal dingen echt heel erg goed is, die de rest van de wereld van ons wil hebben of kopen. En als we dat doen, en dat kunnen wij
▶ 2:52:44dat, Dat doen we in zekere mate al, maar dat kunnen we nog veel beter. Dan gaat het uiteindelijk ook met alle Rotterdammers. Uhm, gewoon goed. Uhm. Het Havene. Ja. Heer Van Dam. Ja, dank u wel, voorzitter, Want dat kwam eigenlijk ook voort uit mijn vraag. Dus die hoeft in ieder geval niet meer te beantwoorden. Ik vind dat u echt een mooi antwoord geeft dat dat ook symbool staat van wat de ChristenUnie vindt, wat een sterke economie is. Maar de vraag is dan toch,. Misschien ook wel voortbordurend op de vraag die de heer Carlos had Uhm, welke rol spelen medewerkers daar dan bij? En ook bedrijven die echt goed voor hun medewerkers zorgen, zoals bijvoorbeeld een bedrijf als AFAS doet in in Leusden. Die zorgen echt heel goed voor hun medewerkers. En zou je daar dan ook als een soort sterk bedrijf kunnen zien?. Wethouder Ja, en het is ook mijn vaste overtuiging dat ik de keuze voor die sectoren komt dus zoals gezegd, niet uit de lucht vallen. Dat is ook mede gedaan vanuit het perspectief van waar zijn nou ook goede arbeidsvoorwaarden. Maar ik noem me een maakindustrie bedrijf
▶ 2:53:46als Essevee. Ik zal niet te veel reclame maken voor specifieke bedrijven, maar dat is een bedrijf. Zit in de Spaanse polder, zeg ik. Ik kan het goed onthouden, want ik spreek dat altijd uit als zo op z'n Rotterdams, maar het is Duits, SZW. En zo. Dat eh, die hebben uitstekende arbeidsvoorwaarden. En dat zo'n bedrijf, dat is echt zo'n leader firm. Dat die in Rotterdam zit, trekt ook de arbeidsvoorwaarden voor andere bedrijven mee omhoog omdat die echt concurrentie concurreert of introduceert op arbeidsvoorwaarden, maar dan in positieve zin ten gunste van de werknemer. En dat is juist wat we willen. Dus minder die, niet meer die race to the bottom op weg naar een lage lonen land. Ik heb me daar in de vorige periode als wethouder arbeidsmigratie natuurlijk zwaar tegen verzet. Maar juist die andere kant op, de wokkel omhoog en dan gaan we doen. En dan het haven ecosysteem. Dat reikt inderdaad tot aan Dordrecht. Daar zit enorm veel superbelangrijke maritieme maakindustrie en offshore industrie. En wij zitten samen met de Drechtsteden ook in een verbond en dat heet
▶ 2:54:49Rotterdam, Maritime Capital of Europe. En daar scharen de Drechtsteden zich zelfs achter die merkalliantie. En dat is ook wat wij, een van die gave vlaggetjes, zelfs in Hamburg op tafel zetten. Als we daar een diner organiseren, vinden de hamburgers dan wel een beetje moeilijk, want die vinden dat ze dat zelf ook zijn. Maar die reputatie en die statuur, die hebben we wel internationaal. En dus Rotterdam is in die maritieme wereld echt het absolute A-merk. Nog steeds. En dat proberen we zoveel mogelijk uit te nutten. Om dus ook te zorgen dat we die heel specialistische, innovatieve maritieme maakindustrie die we uh, deels in de Drechtsteden hebben, deels in Rotterdam, deels ook in Schiedam en Vlaardingen, waar ook een aantal belangrijke werven liggen. Uhm eh dat, dat spelen we ook echt zo goed mogelijk uit. Ja.. Ehm. Dan heeft hij ook gevraagd naar de creatieve en gaming industrie. Daar is natuurlijk ook door meneer Kaya naar gevraagd. Ehm. Ja, op de dag dat uh GTA zes uh uitkomt, uh, kan je d'r natuurlijk niet omheen. Het is duidelijk, ook daarin is goed geld te verdienen. Uh en het uh d. Het is ook zo dat we echt kwaliteit hebben op dat vak in Rotterdam. We organiseren ook.
▶ 2:55:51We hebben afgelopen jaar voor het eerst Twitchcon. We hebben ook een aantal andere tweejaarlijkse beurzen die wij in Rotterdam uh doen. Uhm. Er wordt ook uh geïnvesteerd in een aantal plekken waar de gaming wereld in Rotterdam elkaar kan vinden. Uhm. En ik weet dat er ook uh, vorig jaar in de vorige periode een uh, een motie is aangenomen om nog met een nader plan te komen. Uh, die is uh, voor zover ik heb kunnen nagaan nog even tussen de verschillende portefeuilles in uh blijven zweven. Uh En ik uh uh, ga die natuurlijk uh samen met de rest van het college oppakken en zorgen dat we daar met een uh met een goed antwoord naar uw raad komen. Dan uhm uh, de keuze voor groen. Uh, die zit in uh, de keuze voor de verschillende sectoren die wij hebben aangewezen. Uh ja, je kunt zeggen dat uhm uh, dat voor G met tak nog het meest discutabel is. Alleen uh, gezondheidstechnologie is om andere redenen natuurlijk wel evident. Iets wat uh wat intrinsiek waarde voor uh d'r mee voor de
▶ 2:56:53samenleving heeft. Maar als je het hebt over uh, circulaire en innovatieve maakindustrie en ook de transitie van de haven, dan is dat natuurlijk in zijn aard. De vergroening en de verduurzaming van onze maatschappij, Eh, dan ehm eh de regel. Als wat nou als verschillende dingen kunnen botsen? Nou, het is wel zo dat natuurlijk ook voor al die bedrijven in die focus, sectoren zoals circulaire maakindustrie, gewoon alle regelgeving van toepassing is als voor ieder ander bedrijf. Er is niet ineens een uitzondering op regelgeving. Dus je hebt je gewoon te houden aan de de milieucontouren waarbinnen je mag handelen als bedrijf, gegeven je vergunning en de en het kavel waar je zit. En ja, dat kan spanning opleveren met als het gaat om geluid als het gaat om uh m wellicht inderdaad stank. Het is tegelijkertijd natuurlijk ook dan gewoon een innovatie kwestie, dus we willen juist dat er technologische ontwikkeling in plaatsvindt. Uh. En een deel van die technologische ontwikkeling kan natuurlijk of zal ook moet zijn dat overlast voor de omgeving zo veel mogelijk wordt beperkt. Ehm, project
▶ 2:57:55Beethoven, Daar kunnen we veel van leren. Uhm. Maar mijn betoog is wat hier aan het gebeuren is, is niet alleen veel complexer dan wat ze in Eindhoven hebben gedaan, maar uiteindelijk ook veel groter. Dus Eindhoven met 2,5 miljard is hartstikke mooi. Maar wat hier aan het gebeuren is of wat hier gaat gebeuren in de komende jaren, in een aantal sterk samenhangende maar nog wel losse trajecten, is een veelvoud daarvan. Dus uh, de haven, uh de Novex haven, uh met uh, met mogelijke zeewaartse uitbreiding en impuls op de leefomgeving gaat al om veel meer dan dat. We zijn bezig met Regards. Rotterdam heb ik genoemd. Dat is echt all in, in potentie veel meer dan wat ze in Eindhoven hebben gedaan. We zijn daarnaast bezig met onze stedelijke investeringsagenda, wat al dat wat Eindhoven zelf heeft gedaan ver overtreft. Dus uhm, ja, het is overzichtelijk en daardoor aantrekkelijk en uh. En een mooi te vertellen verhaal die Brainport Eindhoven. Maar wat hier gebeurt is veel groter. Uh. En uiteindelijk ook veel impactvol voor het
▶ 2:58:55verdienvermogen van Nederland. En Rotterdam. Consistente handhaving. Ja, daar ben ik het nu gewoon mee eens. Ik neem dat mee als aandachtspunt. Uhm uh. Zeer belangrijk. Uh de de KPI's heb ik t een en ander al over gezegd? Uh k hoor het graag als dat uh uh genoeg. Of dat genoeg was? Sleuteltechnologieën. Ja, daar hebben we gewoon gekeken van wat kunnen wij? Wat past al bij onze hè, Bij onze strengs uh en uh uh. In plaats van dat we gewoon een nieuwe uit de hoge hoed uh pakken. Heer van der Lans Slot met een vraag. Ja, omdat ik. Ik hoorde een soort halve uitnodiging van de wethouder om te reageren. Dus mijn vraag over de KPI's ging specifiek over het in context plaatsen daarvan. Dus ik heb net een hele lange lijst gehoord. Allemaal schitterend, maar ik zou wel wat duiding daarbij. Je hoeft niet nu, maar uh, ter zijner tijd. Wethouder. Ja, gaan we zeker doen. Uh en die uhm. Dus we komen zoals gezegd in december met een brief. Uh, collegetargets uh en dan zullen we deze ook uitleggen. Uh, dan moet hij ook uh aantoonbaar rekenkamerproof zijn en dan zal ook de context worden geschetst van hoe dit een ambitie stap vooruit is
▶ 2:59:59ten opzichte van de prestatie in de vorige periode. Uhm. Oké dan. Uh. Van Dam. Ja. Uhm, Wat doen we met binnenstad? Wat doen we voor de binnenstad? Nou, allereerst ook uhm uh. Een groeiende economie met meer mensen met beter betaalde banen levert het allerbelangrijkste op voor iedere ondernemer, namelijk klanten. Uh. Dus we willen het besteedbaar, de bestedingskracht uh van deze stad in de volle breedte vergroten. En daar hebben bij uitstek winkeliers ook profijt van. Vraag dat maar. In de binnenstad van Eindhoven zou ik zeggen. Hoe het daar is gegaan in de afgelopen twintig jaar. Tegelijkertijd werken we aan natuurlijk een groot pakket aan investeringen en veranderingen in de openbare ruimte in uh, de binnenstad. En dat is waar die gemeenschappelijke visie op de binnenstad voor bedoeld is. Om dat ook samen te doen met ondernemers en vastgoedpartijen. Omdat zij daar natuurlijk alle
▶ 3:01:00belang bij hebben. En het belangrijk is dat we niet alleen maar een stad maken die die fijner en groener is. Dat is heel belangrijk, maar ook een stad is waar het gewoon goed ondernemen, goed winkelen, goed uitgaan, goed recreëren is. Want dat is uiteindelijk natuurlijk wat ondernemers in de binnenstad nodig hebben. Sociaal ondernemers. Daar hebben ze natuurlijk zeker oog voor. Die zijn ook gewoon ondernemers. Dus waarvoor Dat hele pakket aan dienstverlening dat wij beschikbaar hebben, van van bedrijfsruimte tot eh tot uh assistentie met AI, uh of advies, met AI tot en met de flexscan om te zorgen dat je het maximale uit je nette aansluiting uh uh krijgt. Dat is ook gewoon voor sociaal ondernemers uh uh beschikbaar, dus die hebben daarin niet een status aparte, net zoals de startups dat ook niet hebben. Uhm. Uhm uh. Tegelijkertijd is het zo dat vanuit de portefeuille Werk en inkomen en ook vanuit de portefeuille uh zorg, sociale zorg, welzijn, welzijn, sociale basis. Het zwaartepunt ligt op beleid ten aanzien van sociaal ondernemers, net
▶ 3:02:01zoals dat in de vorige periode toen bij mij lag als wethouder. Winnie. Uhm, de Eneco regels, Ja, die hebben we losgelaten ook. Met uh dank uh van aan uh voor de steun van uh uw partij. Uh dus uh uhm uh,. We mogen dat geld ook aan dingen besteden die niet direct het verwerven van bezit zijn. Heer van Dam. Uhm, nou ik, ik weet. Niet of dat zo is hoor. Uh uh ik ik ik. Ik vind dat de wethouder t wel met veel zekerheid zegt, want in t investeringskader staat namelijk dat uh bezit nog steeds tot bezit moet leiden. Uhm. En dat dat ook in de investeringsvoorstellen terug moet komen zeg maar. Dus uhm, ik weet niet of ik nu verkeerd ben, uh ingelicht of dat het misschien verkeerd staat in t investeringskader wat ik uh toch nog heb opgezocht hiervoor. Maar uhm. Ja, misschien moeten we daar dan later op terugkomen. Maar misschien help ik u ook wel met deze opmerking. Wethouder we gaan naar uh we We. We gaan hierover verder praten. We gaan het even uitzoeken en dan uh, zorgen we dat we daar uh enig
▶ 3:03:04misverstand over oplossen. Uhm uh we. De spanning tussen sterk en groen. Uhm. Ik denk dus, en dat is echt de overtuiging waar vanuit we werken dat die. Uhm, het bij mekaar brengen van die twee een ontwikkeling is, uh. Maar uiteindelijk een onvermijdelijke en ook zeer positieve samenvallen van twee grote ontwikkelingen van twee grote processen in onze. Uh, in onze maatschappij. Uhm uh. Als je een sterkere economie wil hebben, dan moet je werken aan je leefomstandigheden, aan een schone, gezonde leefomgeving. Als je een sterke economie wil hebben, dan moet je je afhankelijkheden, die eenzijdige afhankelijkheden van andere grootmachten afbouwen. Elk van die dingen betekent dat je ook vergunt, want de manier om die dingen te bereiken is door te vergroenen. Dus ik ben ervan overtuigd dat die twee niet fundamenteel op gespannen voet staan, maar juist echt hand in hand met elkaar
▶ 3:04:05moeten kunnen en dus ook zullen gaan. En dan kom ik bij meneer uh engelen. Uhm uh uh,. Dit plan. Hoe gaat t buiten de gemeente leven, vraagt hij. Nou, ik ben het uh, de afgelopen maanden uh heel veel uh uh de boer op geweest. Uh, allerlei events en bijeenkomsten met ondernemers uh gesproken, uh en ook elke keer ons positieve, enthousiasmerende verhaal kunnen houden. En ik merk dat het al behoorlijk leeft. Dus uh, de ambitie die wij met elkaar hebben, die wij als stadsbestuur inclusief u hebben durven vastleggen en ook hebben vastgenageld in die begroting met het beschikbaar maken van een grote smak met geld daarvoor. Dat is een enorm statement van ambitie, wat door alle ondernemers tot nu toe die ik heb gesproken in deze stad enorm wordt gewaardeerd. Natuurlijk, nog niet iedereen gelooft er in dat het ook voor hemzelf iets betekent, hè. Bijvoorbeeld als je spreekt met ondernemers in de binnenstad, die soms vanwege de verkeersaanpassing, uh aanpassingen nog even heel erg moeilijk hebben. Of die
▶ 3:05:07worden geconfronteerd met betaald parkeren waar dat er nog niet was. Dan is het enthousiasme natuurlijk echt even niet groot. Daar hoeven we geen doekjes om te winden. Maar uiteindelijk, iedereen ziet dat het enorm helpt als je een stadsbestuur hebt dat ook vooruit wil. Dat ook daar bereid is geld voor uit te trekken en dat ook bereid is om echt. Leiding te nemen in het versterken van ons verdienvermogen als stad. Ehm,. Hoe betrekken we het MKB? Nou, ik ben in zeer nauw contact met de voorzitter van MKB Rijnmond. Wij spreken elkaar heel regelmatig. Hij weet mij heel goed te vinden als er dingen bij hen spelen. En andersom toets ik gedachten. Ideeën die ik heb ook regelmatig bij hem. Zij organiseren vaak events waar. Dat is een belangrijk deel van de events. Waar ik het over had is ook events die in samenwerking met MKB Rijnmond waren georganiseerd. Uhm. En ook als het gaat om het uitwerken van een aantal plannen, van uh
▶ 3:06:10bedrijventerreinen tot de winkelstraten, tot de het verbeteren van de dienstverlening. Maar ook hoe we straks te werk zullen gaan met de dienstverlening. Op het gebied van AI zullen we dat natuurlijk ook steeds in nauwe samenspraak met Uh, de organisatie MKB en hun achterban uh proberen te doen. Heer Engelen Ja, ik wil nog heel even terug. Uh voorzitter uh, in die open al door de tijd uhm, naar die samenwerking met die andere mede overheden. Want. We hoeven dit als Rotterdam niet alleen te doen en we krijgen Provinciale Statenverkiezingen, daar is veel geld te verdelen. Uh, dus ik zou u vooral nog meer willen oproepen en ook alle partijen hier in de raad. Uhm, om dit goede, stevige verhaal daar ook te pluggen en daar ook te kijken van hoe kunnen we dit nu met z'n allen dragen en juist werken aan die sterke en groene economie? Dank u wel, heer Engelen. En hiermee is de fractie van de VVD door haar spreektijd heen. Wethouder Versnel.
▶ 3:07:12Uhm, uitstekende vraag. Want kijk, als Rotterdam kunnen we deze ambitie ook niet in ons eentje waarmaken. We kunnen dit alleen maar doen omdat wij ingebed zijn in een enorm sterke regio. En die regio die strekt van Van Leiden en Amsterdam tot aan de Drechtsteden en zelfs Antwerpen. En natuurlijk met het zwaartepunt met onze andere gemeenten aan de Rijnmond rond de Nieuwe Waterweg. Uhm. En dus we ons als college en zo veel aan gelegen om nog meer dan we in de afgelopen periode hebben gedaan, ook echt die uitgestoken hand naar buiten te doen,. Te investeren in relaties, te investeren in samenwerking. Ik heb alle gemeenten die langs de Waterweg liggen ook uitgenodigd om onderdeel te worden van het Haven transitieplan, omdat het ook echt over hen gaat. We zitten nu met elkaar aan tafel in de media en wethouder Zeegers en ik,. Uh, we zetten daar veel zwaarder op in dan we in de vorige periode hebben gedaan, omdat we die gemeenten bij elkaar willen halen rond een gezamenlijke grote ambitie. En we hebben wat dat betreft in onze regio wel echt wat te doen. Want het is waar dat onze regio notoir
▶ 3:08:14versnipperd is. Bestuurlijk gezien heel veel verschillende overleggen, heel veel verschillende tafels en toch ook een vrij hardnekkige gewoonte om uh, kerktoren politiek te bedrijven, zoals dat dan uh heet. Namelijk vooral kijken op wat er zich binnen je eigen gemeentegrenzen afspeelt, terwijl je met elkaar voor iets groters moet willen gaan, omdat je daar uiteindelijk allemaal beter af bij bent. Dus ik zeg overal. Ik zeg binnen Rotterdam altijd wij zijn team Rotterdam. En daarbuiten zeg ik altijd wij zijn Team Holland. En als Team Holland doen wij voor helemaal niets en niemand. Onder kunnen wij de concurrentie aan met Beieren of welke andere innovatieve topregio van Europa dan ook. En dat verhaal, dat resoneert ook. En het is goed dat wij als grote stad natuurlijk ook daarin de stap naar voren zetten. Het bedrijfsleven moet approval geven. Heeft meneer Engel ook gezegd. Ja, daar ben ik het echt mee eens. Eh. Dus ik vind ook dat we dit allemaal alleen maar kunnen. Ik weet dat we dit alleen maar kunnen doen in samenwerking met het bedrijfsleven. Het gaat om hen en de medewerkers. Eh, die moeten dit uiteindelijk in uitvoering brengen. Wij zijn ondersteunend, wij scheppen randvoorwaarden.
▶ 3:09:17Dus ik ben er echt. Vastberaden in dat we elk van die plannen die we gaan maken in de loop van het komend jaar ook samen met betrokken ondernemers zullen doen. Eh En werknemers eh eh. En dat is ook de reden waarom we dat uiteindelijk over een heel jaar moeten uitsmeren. Al die plannenmakerij. Omdat we ook niet de capaciteit hebben om dat in die hele waaier van plannen allemaal tegelijkertijd te doen. En dus we moeten daar met elk van die plannen de tijd voor nemen om daar ook. De belanghebbenden bij in te schakelen. De Rotterdamse file. De Rotterdamse stijl. Uhm uh. Mijn informatie is dat daar een beleidswijziging in heeft plaatsgevonden, dus dat er meer ruimte is gekomen om van die Rotterdamse stijl af te wijken. Maar ik ga zorgen dat meneer Engelen daar desgewenst nog wat meer detail informatie over krijgt, zodat hij eventueel de ondernemer waar hij dat van hoorde uhm uh, me mee op weg zou kunnen helpen. Dan mevrouw uh Abrahamsen, wij spannen ons zeer in om de industrie die wij hebben hier te houden en te zorgen dat zij hier die transitie
▶ 3:10:20doormaken. Regards Rotterdam is daar een heel belangrijk proces in. Daar zitten we, uh, de Havenbedrijf Delta links met ondersteuning van de gemeente. Nou, met dat bedrijfsleven aan tafel om gezamenlijk in beeld te brengen wat er voor nodig is om enerzijds die sprong vooruit te maken met de energietransitie en verduurzaming, tegelijkertijd de randvoorwaarden op orde te brengen voor een heel aantal vliegwielprojecten en over de band daarvan. Eigenlijk gewoon voor het hele haven industrieel complex. En we hebben ook gezegd, natuurlijk, vanuit het coalitieakkoord en vanuit de begroting die u heeft goedgekeurd, dat we ook een een stevig bedrag aan geld beschikbaar hebben om ook als gemeente mee te investeren in een aantal sleutelprojecten die kunnen zorgen dat dat investeringen ook aan de kant van de bedrijven kunnen gaan vloeien. Uhm uh. De tweede vraag gaat over en hoe zorgen we dat ook vanuit die bedrijven terug de stad in wordt geïnvesteerd? Uh. Een van de dingen die we hebben gezien in de afgelopen 25 jaar, is dat van steeds meer bedrijven die eigenlijk belangrijk zijn in onze haven, het
▶ 3:11:21hoofdkantoor niet meer in Rotterdam zit of in Nederland überhaupt, maar elders. Uhm, dat leidt er ook toe dat er minder betrokkenheid is. Wel is bij wat er in de stad Rotterdam zich afspeelt. En dat er ook minder wordt geïnvesteerd in maatschappelijke projecten bijvoorbeeld. Ehm, en dat is ook een van de dingen waarom wij zeggen van we moeten investeren in de Die nieuwe bedrijven, in die startups en die is zo'n. Daar zijn die grote toonaangevende hoofdkantoren van de toekomst die daar in ontstaan. Uh. Dus de. De maritieme technologiebedrijven, de uh, de bedrijven in de energietransitie die over tien jaar misschien wel het nieuwe Shell of het nieuwe. Noem maar eentje zijn. Die moeten wij zelf ook zien voor te brengen en ze dan ook in Rotterdam zien te houden. Mevrouw Brouwers met een punt van orde. Ja, want. Mijn vraag ging namelijk niet over het investeren in de stad, maar gewoon überhaupt investeren. Dus ook bijvoorbeeld in die fabriek die er al staat.
▶ 3:12:24Dus dat is wel een andere vraag dan nu. Beantwoord is dus bijvoorbeeld de verduurzaming van de fabriek of uitbreiding op dat soort zaken. Maar die vraag had ik al beantwoord. Dat was de eerste vraag. Dat is research voor. Dus dat is er. Dat is onze eerste grote stap vooruit. Om te zorgen dat we die randvoorwaarden voor die investering in verduurzaming van de fabriek, dat we die echt zien los te krijgen als het gaat om de kritieke materialen. Daar heb ik het één en ander over gezegd. Dus er is een nationale strategie op kritieke grondstoffen. Daarin is het Uh ministerie uh leidend. Het Havenbedrijf Delta Lynx spelen daar natuurlijk een grote rol in. Als gemeente zijn we daar voluit ondersteunend in, om te zorgen dat. Wat wij daaraan kunnen bijdragen. Om te zorgen dat Rotterdam echt een, een, een uh, een hoofdrol speelt in die nationale uh, in het nationale incasseringsvermogen. Daar zijn wij voor. Onze circulaire maakindustrie is ook voor een deel natuurlijk zo belangrijk in onze toekomst, omdat we voor steeds meer
▶ 3:13:25minder afhankelijk moeten willen zijn van het aanleveren van Virgin Materials vanuit wellicht uh, zeg maar de de invloedssfeer van andere grootmachten. Uhm uh D. Dus eigenlijk die hele economische strategie is in z'n kern een onderneming die bijdraagt aan de strategische autonomie van uh, van uh, van onze regio. Dus zorgen dat we verdienvermogen hebben, dat we welvaart hebben waardoor we keuzes kunnen maken. Zorgen dat we geen eenzijdige afhankelijkheden hebben. Zorgen dat we tegen een stootje kunnen. Zodat doordat we zelf voorraden hebben van de stoffen die in onze economie en in onze maatschappij echt van belang zijn. En als Rotterdam zijn we daarin dienend in zo'n nationale grondstoffenstrategie. En we hebben natuurlijk ook gezegd dat we met de de critical uh critical role material hubs uh vanuit uh en dat komt vanuit de portefeuille uh, klimaat en circulair. Uh, dat we ook uh als het gaat om urban mining en dat soort dingen, echt een grote stap vooruit willen zetten in de komende jaren. U hebt een vraag van de heer Van der Lanschot.
▶ 3:14:25Ja, en hij is naar de bekende weg. Maar ik doe het toch maar even, want ik hoor de wethouder het tot drie, vier keer toe het woord nationale strategie zeggen, terwijl dit me bij uitstek een Europees uh verhaal lijkt. Dus kan de wethouder mij bevestigen dat ik dat dat vermoeden correct is?. Wethouder?. Ja, uh, we hebben. We doen dat allemaal binnen. Uh ja, ik t volgens mij de Critical Room Materials Act heet die letterlijk. Uh, dus dat is inderdaad een nationale paraplu waarbinnen we dat uh of een uh i een continentale paraplu. Dank u wel. T Blauwe hart klopt weer. Uh, continentale strategie. Uhm. Dus we willen daarin echt een grote rol nemen. En zoals gezegd, we hebben daar de nationaal gezant die een goede bekende van Rotterdam is, waar ik inmiddels ook een goed gesprek mee heb gehad. En eh. Dus die die rol zullen wij echt nemen. Dan mevrouw Jos? Koen Uhm, waar doen we dit voor? Nou, ik heb een heel aantal van de concrete indicatoren genoemd, maar dit is omdat wij inderdaad dat goede leven uiteindelijk voor alle Rotterdammers binnen bereik
▶ 3:15:25willen brengen. En dat we willen dat we dat goede leven verdienen op een manier die niet meer de natuur om ons heen verkloot, maar juist steunt, verrijkt en en ons ook minder afhankelijk maakt van. Andere mogendheden waar wel eens ineens een maniak aan de leiding kan zijn. Dus dat is wat wij hiermee willen bereiken. Een sterk, welvarend, gezond, in balans met de leefomgeving. Gaaf stadje aan de Maas en dat gaat ons lukken. Ehm. Healthtech. Ik kan mevrouw Jos Coenen geruststellen. Uh uh ja. Mevrouw Jos kon. Uh mijn hele betoog van uh uh van waarom doet dit voor was uh als introductie gebruikte om uh brede welvaart, uh uh indicatoren te koppelen aan economische uh uhm uh indicatoren. Dus uh uhm, nou ja, wij werken met de Erasmus Universiteit. Die zijn ook daar heel duidelijk daarin dat wij niet meer als indicator economische
▶ 3:16:28groei nemen. Maar als wij straks, uh, collegetargets uh uh hebben hè, aan het eind van dit jaar, dat die ook uh, brede welvaart, uh vaardig geformuleerd zijn. Dus niet aantal bedrijvigheid, maar aantal bedrijvigheid die bijdraagt aan is het resultaat. Er is de vraag kunnen we dat?. Wethouder Uhm, wat ik wil zeggen Wat ik wil vragen aan mevrouw Jos Coenen, is of wij uh, of ik haar kan verleiden met uhm. Wachten brieven af waarin wij de collegetargets aan de raad presenteren en M. Mijn stellige overtuiging is dat de targets die u die mevrouw Johnson dan ziet, de Tekstboek operationalisering van brede welvaart is. Uh. Dus wacht daarop en daar zult u zien hoe we vanuit verschillende domeinen op heldere doelen sturen die bij elkaar opgeteld brede welvaart in deze stad creëren. Ja. Mevrouw Johnson. Dat zou fantastisch zijn. Uh, ik zou dan uh, niks meer zeggen.
▶ 3:17:28Uh, maar als ik daarop wacht, dan kan ik nimmer veranderen, hè? Dus uh, ik wil nu uw blauwe ogen geloven dat t dat echt zo zou zijn. Maar ik heb geen enkele instrument meer om uw collega targets te beïnvloeden, als die ooit een keer daar staan. Dus mijn ja uh, u kunt ook mij toezeggen uh, dat uh uhm ja, we gaan zeker brede welvaart indicatoren zoals uh uhm ja, ik net noemde dus niet uh aantal bedrijvigheid, niet aantal arbeidsplekken, uh uh, ja, maar uh, arbeidsbeperkten die bijdragen aan uh et cetera is het eerste dat er op die manier collegetijde. Dank u wel, mevrouw Johnson, en hierbij wij dat u uw spreektijd één Wethouder voorstel. Nee, maar kijk. Economische ontwikkeling, economische vooruitgang. Ook een stuk economische groei is ook onderdeel van brede welvaart. dus. Het is zelfs uh één van de SDG's hè? Uh, economische groei. Uh dus. Maar wel in balans met natuurlijk andere dingen. En dat is volgens mij waar de essentie van brede welvaart uh in zit.
▶ 3:18:29Uhm oké dan. Uh healthtech. Nou, ik kan mevrouw Johnson geruststellen. Ik heb al ook uh vorige keer uitgelegd uh, je hebt uh team rood. Dat is uh biotech. Dat is leiden. Uh. En dat is uh, da's uh uh. De DNA uh is op celniveau dingen veranderen. Pharma en je hebt team wit en dat is operatie apparatuur. Imaging, Dat is zeg maar de de technologie. Uh en uhm. Met name het team Rood doet helaas dierproeven. Uh, want dan gaat het over testen van medicijnen en over het Uh onderzoeken wat bepaalde genetische aanpassingen doen. Team Wit doet eigenlijk niks met dierproeven, dus zeg maar de technologieën waarin we met Uh, EMC en TU Delft in Rotterdam bezig zijn is op voorhand niks met dierproeven. Uh, dus ik hoef daar niet expliciet op te sturen dat we dat we daar geen, uh, geen fouten mee maken. Uhm, dan ga ik naar meneer K. Ja. Uhm uh. Hoe maken we de groei zichtbaar voor Rotterdammers? Nou, dat zit m dus in uh de de optelsom
▶ 3:19:31van al die van die economische ontwikkeling. Dat is voor iedereen niet te missen. Dat betekent uh, vestiging van nieuwe bedrijven, dat bedrijven zich uitbreiden, dat er beter betaalde banen beschikbaar komen, dat het goed gaat met het MKB, dat er dat de stad bruist, dat het verhaal rondgaat. D'r in Rotterdam is er wat aan het gebeuren Dat we trots zijn op die bedrijven die we voortbrengen. Uhm, dat is allemaal uiteindelijk niet te missen. Voor wie dan ook. Daar ben ik echt van overtuigd. En de bedoeling is dat we uiteindelijk een stad hebben van mensen waarmee iedereen, ook materieel, gewoon goed gaat. Beter betaalde banen voor zoveel mogelijk mensen, zodat je uh, lekker geld kunt uitgeven aan goede, verstandige, gezonde dingen bij de ondernemer op de hoek. Uhm,. Wat gaan mensen daar al voor 2050 van merken? Nou, dit is dus een een dus een grote ontwikkeling. En dat begint vandaag. Sterker nog, het is al begonnen. Uhm uh en uh. Dus uh. Nou en. Maar o, als het gaat om meetbare tussenstappen heb ik al veel over gezegd. Uhm. De hoe we de echt kleine
▶ 3:20:33ondernemers uh betrekken, dat is toch veel? Via collectieven, maar ook via uh natuurlijk de bedrijfscontactfunctionarissen die wel degelijk ook gewoon in winkelgebieden, in uh uh, in in op uh bedrijventerreinen van pand naar pand gaan om even te vragen hoe het gaat. Uhm. En die zijn aanspreekbaar en die koppelen terug. Dus we hebben daar best een goeie structuur voor en we intensiveren de structuur. Ook is mijn t gaat mijn voorstel zijn door ook uh die uh ondernemers balie en het aantal bedrijfscontactfunctionarissen uit te breiden zodat we dat nog wat fijnmaziger ook uh kunnen doen. Uhm. Ja, de. Nou, ik heb over de 700 vijftig uh k per straat heb ik al het een en ander over gezegd, dus t gaat om de multiplier. T gaat om zorgen dat we uh werk met werk slim maken en dat we dan, uh echt het verschil weten te maken met ons geld. En we komen dus nog met een voorstel voor hoe de hoe die uh selectie uh te maken. Uh, dan bij meneer uh Carlos. Uhm. Toch nog even een vraag van de heer Kaya. Ja klopt inderdaad. Uh nee, dat was inderdaad uh duidelijk met betrekking tot die winkelstraten
▶ 3:21:36en die multiplier. Uhm. Alleen wil ik wel ook direct meegeven uiteindelijk. Uh, zijn er ook winkelstraten die t niet zo breed hebben? Je hebt natuurlijk een goede goed functionerende binnen, maar ook winkelstraten waar dat niet het geval is. Dus ik zou ook de wethouder willen oproepen om uit te kijken dat het niet een soort uh, ja, we versterken de sterke winkelstraten juist. En andersom laten we ze links liggen dat het zeg maar niet die kant op moet gaan. Wethouder Versnel. Uitstekend punt. Uh. En ik uhm uh, ik ken ook een aantal andere gebieden, denk ik. Uh, waar meneer Kaya ook aan denkt. Uh, als ie dat zegt. En ik denk dat het in sommige gevallen ook juist zou kunnen dienen als stimulans, als manier om een aantal ondernemers toch over de brug te helpen en die samenwerking aan te gaan, omdat daar dan ook een gemeentelijke bijdrage tegenover staat. Dus dat is een andere manier van een hefboom. Minder direct financieel, maar wel ook dat geld benutten om een positieve ontwikkeling teweeg te brengen of te ondersteunen. En dan uh meneer, uh Carlos. Nou, dit gaat dus nadrukkelijk ook over kwaliteit van de
▶ 3:22:36banen. Die keuze voor die sectoren die we hebben gemaakt. En verder. Ik heb denk ik ook laten zien van ook een aantal van de doelen waar we uh uh, waar we de ontwikkelingen waar we op sturen, zo moet ik zeggen en die we ook zullen bijhouden, gaat juist ook over de kwaliteit van de banen, over de tevredenheid daarmee en ook over natuurlijk het uh, het inkomen dat mensen daarmee uh verwerven. Uhm, uh, van die startups. Ja, dat zijn dus bedrijven waar de technologieën waar we uhm uh van, Van. Van vandaag en van morgen. Waar die worden ontwikkeld. Waar die worden uh waar die worden gemaakt? Uh, dat betekent dat dat interessante banen zijn. Uhm. Maar in zekere zin zijn het ook gewoon bedrijven zoals ieder ander bedrijf en uh. En dus dat is dan ook iets waar je net zo veel van merkt als van ieder ander bedrijf. Met als belangrijke verschil dat deze vaak een enorm groeipotentieel hebben. Uh, dus dat dit bedrijven kunnen zijn waar uiteindelijk vanuit de rest van de wereld mensen naar Rotterdam zullen komen
▶ 3:23:36omdat ze het graag willen hebben? Uh. En waar we dus veel geld mee kunnen verdienen aan het buitenland of aan de rest van het land. Wat we vervolgens in onze eigen stad ofwel in de portemonnee van de medewerkers kunnen laten landen, ofwel ook weer kunnen investeren in de stad zelf. De heer Van Dam. Schot Ja, verhelderende vraag dus. Je hebt natuurlijk jonge bedrijven die starten. Dat kan ook een uh big uteri zijn met uh die snel groeit. En dan voor je het weet in allerlei steden prachtige juwelen verkoopt in allerlei winkelstraten. Dat is dan een snelgroeiend jong bedrijf. Noemt u dat dan een startup? Of is het criterium van een startup dat er een iets gedaan is wat er nog nooit eerder is gedaan?. Dus waar? Waar begint gewoon een jong bedrijf. En een ei En eindigt een jong bedrijf en begint de startup? Dus mijn vraag. Uhm ja. Kijk, ik wil uitkijken dat we in een soort van uh uhm. Algemene dis definitie discussie komen, want wij geven d'r nog een aantal andere voorwaarden aan hè. Dus wij willen mee in die nationale
▶ 3:24:38sleutel? Uh, technologie strategie. Uhm, we zien wat. Wat Wellink ook heeft geadviseerd als het gaat om waar we als land, als geheel onze toekomstige welvaart aan kunnen verdienen. En we nemen daarin mee de analyse van waar we als stad goed voor gepositioneerd zijn met het bestaande bedrijfsleven, met de bestaande kennisinfrastructuur om ook die wereldwijde competitie aan te kunnen gaan. En dan kom je uit op de haven, energietransitie, maritieme industrie, circulaire en innovatieve maakindustrie. En die gezondheidsstechnologie en dus dat zijn En in die binnen die uhm uh sectoren willen we investeren in bedrijven die vernieuwende technologieën als product hebben en die ook een groeipotentieel hebben. En dan noemen we ze die startups waar wij ons op gaan richten. Ehm. Dan ehm,. Verantwoorde toepassing van AI? Ja, ik heb over AI natuurlijk al het één en ander gezegd Kijk, ik wil niet een algemene ai uh debat ontketenen. Uh. Maar waar wij onze ondernemers bij
▶ 3:25:41willen helpen is hoe zij AI toepassingen die al succesvol zijn, uh bij andere ondernemers in de stad zelf makkelijk kunnen implementeren om hun eigen, bijvoorbeeld administratieve lastendruk, uh behapbaarder uh te maken? Uh. Dus daar, daar gaan we op inzetten met onder andere onze ai uh, actieplan. Wat nog dit jaar naar uw raad komt. En uhm, de vraag hoe delen we de welvaart? Uh, dat is natuurlijk. Uh, we moeten het geld verdienen en dan kan het in de mate waarin uh, de politiek daartoe besluit worden herverdeeld. Maar je moet wel eerst verdienen. En dat is waar deze strategie over gaat. Uhm dan Uhm uh Köhler s uh, het uh beter benutten van ook uh functioneel analfabeten. Nou, dat. Kijk, ieder mens heeft uh talenten en k. Ja. De heer Carlos. Ja. Dank. Ik heb nog een onbeantwoorde vraag. Ik. Misschien is ie bij mevrouw Morkert al aan de orde gekomen of doen we dat later bij. Ja, zullen we de vragen die blijven liggen bij de veengronden doen? Bedankt voor de flexibiliteit.
▶ 3:26:44Wethouder Versnel. Dank u wel, meneer. Uh. Meneer. Mevrouw. Mevrouw. Mevrouw. Mevrouw Krullers Excuses. Uhm ja, het is ook voor mij inmiddels uh 6.20u. Uhm uh. Mevrouw Kiers uh, functioneel analfabeet beter benutten? Ja zeker. Uhm uh. Uh. Dus. Deze stad is groot geworden op mensen die uh ook nog helemaal uh soms niet konden lezen en schrijven. Uh, dat was helemaal niet erg. Dat is voor jezelf heel erg onhandig. Maar uh. Mensen hebben kwaliteiten, uh kunnen wat, kunnen een vak leren. Uh. En we moeten iedereen, Iedereen is nodig. En we moeten zorgen dat iedereen ergens met z'n uh kwaliteit uh op een goede plek terechtkomt. Uhm. En dat is ook de manier waarop alle Rotterdammers hiervan mee zullen profiteren. Omdat we in een sterkere economie zijn, er meer goeie, uh, interessante werkplekken waarin je met je talenten, uh van betekenis kunt zijn en waar je een goede boterham mee verdient. Uhm, zijn wij uh in Brussel in gesprek over de toekomst van onze petrochemie?
▶ 3:27:47Dat zijn we nu niet zelf, maar dat is natuurlijk een ja, een uh, zeg maar een een Europese discussie inderdaad, die gaat over strategische capaciteiten. Uh, op dit moment natuurlijk ook echt in de context van een oorlog die nog woedt aan de rand van het continent, waar een dreiging van uitgaat. In die context is natuurlijk de bestaande energievoorziening, ook vanuit petrochemie, gewoon nog heel erg belangrijk. Uhm, dat zegt niks over waar we in 2050 willen staan. Uh, want we willen natuurlijk wel een energietransitie uh doormaken. Uhm, hebben wij zelf te weinig middelen om die energietransitie uh waar te maken? Ja, wij als gemeente natuurlijk zeker. We zijn uh, als je het hebt over de bedragen, uh uh, echt een kleine speler in dat geheel. Maar dat neemt niet weg dat we wel een aantal uh, heel waardevolle sleutelprojecten kunnen financieren waar niet direct een van de andere spelers voor aan de lat staat. En dan is de 30 miljoen die we indicatief als voor de sleutel projecten in de haven beschikbaar hebben gemaakt, of althans heeft u gedaan in de begroting. Uhm uh, is dan ineens best wel veel geld. Uh, om een aantal gerichte investeringen te kunnen doen die verschil maken.
▶ 3:28:49Uhm uh, welke sectoren worden kleiner? Ja, dat is op voorhand moeilijk aan te wijzen. Eh kijk, onze economie is op dit moment ook heel diffuus hè, qua qua sectoren. Ik raad echt die economische verkenning. Rijnmond uh aan van de Erasmus Universiteit. Uhm, dus het is niet dat er nou eentje die heel erg in het beeld springt die uh die dan zal afnemen. Het is meer dat we een aantal dingen waar we heel erg goed in zouden kunnen zijn, dat we die willen helpen groeien. Eh, het is niet mijn bedoeling om wie dan ook weg te pesten, maar juist om gewoon een groei teweeg te brengen in een aantal van de meest veelbelovende sectoren. Uhm. Even kijken de indicatoren op hoe we ondernemers helpen. Ja dus. We we gaan ook echt kijken naar de tevredenheid van werknemers met de dienstverlening. Daarnaast heb ik ook. Dat staat al wel in de strategie brieven ook concreet afgesproken dat wij vier, uh intensieve verbetertrajecten gaan doen op onze dienstverlening. En dat is natuurlijk ook iets wat we zullen doen, samen met ondernemers, Om te zorgen dat wij vertrekken vanuit een goed begrip van wat zij nodig hebben. En
▶ 3:29:52dat we zorgen dat wat we dan maken gezamenlijk ook echt meerwaarde voor hen heeft. En ja, er komen dus ook veel meer indicatoren. Voor ieder van de plannen waarmee we komen, zullen we ook doelen stellen. Uhm uh ai. Heb ik al heel veel over gezegd. Uh. En de voortgang van de MKBtoets naar die MKB toets? Die bestaat dus al een aantal jaar. Uh en uh. Zoals gezegd uh, komen wij nog met een Uh brief om de opbrengst daarvan nader te schetsen. Een vraag van mevrouw Coulis. Ja even, zeg maar op dat stuk. U heeft inderdaad uh, sorry. Ja. De voorzitter. De wethouder heeft er net op het stuk uh heel veel gezegd, maar nog niet. Het ging vooral over hoe bedrijven en jij kunnen gebruiken en niet hoe AI bedrijven. Waarom Rotterdam een goede uitgangspositie zou zijn voor specifieke AI bedrijven. Dus juist bedrijven die AI soort van uh. Dat dat hun verkoopding is of dat dat een bedrijf is, als je begrijpt wat ik bedoel. Wethouder.
▶ 3:30:52Uhm ja, dan komen we toch wel over in een iets algemenere discussie over een gesprek over AI. Maar ik ga probeer dat kort te zeggen. Uhm, Wij hebben in onze stad enorm veel infrastructuur en industrie. Uhm en uh, dat is bij uitstek uh zijn dat vormen van uh uh, van van van bedrijvigheid ook, waar je heel veel winst kunt behalen als je, uh, nauwkeuriger kunt meten wat er gebeurt als je meer data kunt verzamelen? Maar veel data verzamelen heeft pas zin op het moment dat je die data ook kunt verwerken. Uhm en wat je nu ziet? En ik, ik heb dat met eigen ogen in de haven van Hamburg al gezien, is dat er een enorme vicieuze cirkel ontstaat tussen door eigenlijk arbeidstekorten. Vergrijzende samenleving, waardoor je meer moet automatiseren, waardoor je meer met bijvoorbeeld drones moet doen. Dat stelt je in staat meer data te verzamelen. AI stelt je in staat meer data te verwerken en daar bruikbare inzichten uit te halen. En dat leidt weer tot het verzamelen van meer data, omdat je preciezer weet waar je
▶ 3:31:54op moet letten en je ook door bijvoorbeeld nieuwe imaging technologie steeds nauwkeuriger data kunt verzamelen. Dus daar zit een enorme, zeg maar zelf 111 versnellende werking in. Dat hebben we met in de industrie hebben daar enorm potentieel voor. Dat heeft overigens ook Ursula von der Leyen in haar laatste State of the Union ook expliciet benoemd als iets waarom Europa een heel goede plek is voor AI toepassingen om daarin te pionieren. Naast gewoon het botten taal modellen creëren. Daarnaast geldt een beetje hetzelfde voor wat wij doen op medisch vlak. Uhm. Dus uh. Ons Erasmus Medisch Centrum in samenwerking met Delft, Uh uh kan excelleren in imaging, technologie en sensortechnologie, waardoor je zo precies mogelijk weet waar wat aan de hand is in het lijf. En hoe meer data je verzamelt, hoe meer data verwerkingscapaciteit je moet hebben en hoe meer die AI ook weer tot z'n recht komt. Dus daarom denken wij dat Rotterdam wel eens. Een voorloper zou kunnen worden als het gaat om toepassing op AI van AI, op een manier die verder gaat
▶ 3:32:57dan. Wat zal ik vanavond eten? Dit en dit lust ik niet. Ja maar. Mevrouw Koulis. Ja, dank u wel, voorzitter. Maar begrijp ik het dan goed dat u denkt ook dat er in Rotterdam ruimte is voor bedrijven die juist die AI toepassingen maken, en niet alleen AI toepassingen zelf gebruiken?. Dank u wel, mevrouw Koulis. Hiermee bent u door spreektijd één wethouder Versnel. Ja zeker. Dus dit is hoe uh van die ecosystemen ontstaan, hè? Hoe je als havenstad ook ineens veel verzekeringsbedrijven krijgt omdat die bedrijven die die, die rederijen, die hebben verzekering nodig dus. Nou, en zo zul je dat dus hiermee ook krijgen. Ja. Oké, dan was ik erdoorheen, voorzitter. Tot uw opluchting. Wat fijn. Wethouder Versnel. We gaan even kijken in de veegronde of er nog wat vragen zijn blijven liggen. Ik zie inderdaad wat mensen staan. Ook mensen zonder spreektijd. Maar dat is fijn van de veengronden, want dat is de technische tijd. Mevrouw Johnson, het woord is aan u. Dank je wel, voorzitter. Ik ga het over mijn tweede vraag. Mijn
▶ 3:33:57vraag was niet of wij high tech gebruiken in onze economie. Dierproeven,. Maar kunnen wij in de cluster drie die in de strategie brief staat met 15 miljoen scale ups en startups? Kunnen wij daarvan een onderdeel. Reserveren voor bedrijven die alternatieven ontwikkelen voor dierproeven? Dat was mijn vraag. Dank u wel, mevrouw Joskom. De heer Carlos. Ja, ik had. Misschien heb ik hem gemist, hoor, maar ik had een een vraag gesteld. Welke concrete afspraken kan het college maken met nieuw te vestigen bedrijven om bijvoorbeeld arbeidsplaatsen te garanderen voor Rotterdamse jongeren? Dat is één en een ander was nog over. Met werkgeversorganisaties bijvoorbeeld. De FNV is gesproken tijdens het opstellen van de brief En omdat de wethouder heeft gezegd dat hij geen algemeen debat wil voeren, zal ik. Daar over ophouden. Maar dat zou ik dan wel graag uitgebreid willen bespreken als de eventuele fabriek in de regeling voor werkzaamheden ter sprake komt, want dat. Is leuk. Dat ging ook wel in de richting van niet beantwoorden eigenlijk.
▶ 3:35:01Dank u wel, heer Carlos. Meneer De Vries was als eerst. Ja, dank u wel, voorzitter. Ik was eerlijk gezegd toen eh iets. Vergeten. Te vragen. En dat is eh, ik kom de hele Betuwelijn nergens tegen. En nu rij ik regelmatig. Van uh Rotterdam naar. Arnhem en ik zie er zelden een trein rijden. En het was de bedoeling dat er zeven treinen per uur zouden gaan rijden. Uhm, maar ik zie ze niet. Uh SP, doet die Betuwelijn nog iets?. Officieel gezien is er natuurlijk een tweede termijn, maar creatief gebruik gemaakt van deze regel. Dank u wel, mevrouw Köhler. Koelers. Dank je wel meneer. Maar ik ben nog steeds aan het leren. Het is oké. Ik noem het wel mevrouw de wethouder, niet?. Ja, dat is iets. Uhm uh. Ik heb nog geen antwoord gekregen volgens mij op de vraag van heeft de wethouder een goed zicht op die afhankelijkheden van die petrochemische sector? Uh, zeg maar ook buiten Rotterdam. En daarmee dus eigenlijk ook die vraag die daarna kwam van als
▶ 3:36:03bedrijf X omvalt en of vertrekt, hoe zit dat dan met bedrijven die afhankelijkheden die de keten inzichten heeft de gemeente dat of of de wethouder? En ik had nog een uh uh.. Uhm. Of in wat voor sectoren specifiek wil investeren in de startups en skills. En ik weet dat de wethouder er heel veel over gezegd heeft, maar ik ben het heel even kwijt of deze specifieke vraag daartussen zat. Wat is dat? En wat is dan concrete vraag van de wethouder, mevrouw Kohlers?. Oh, De concrete vraag is is of de wethouder al weet in wat voor sectoren, Skippen omdat daar zeg maar kaders omheen zit of dat dat nog komt. Dank u wel, mevrouw Coolers. Meneer Van Lanschot. Ik ga een uh, een beetje De Vries doen. Uh. Dus om ervoor om een tweede termijn te proberen te voorkomen? Uh, even toch nog een soort vraag. Uhm. Ik had iets gevraagd over de nationale sectoragenda voor de maritieme maakindustrie. Als antwoord kwam d'r op de V een verhaal over de
▶ 3:37:04maritieme capital of the world. Dat of of Europe. Ook goed dat maritieme capital wordt in die sector agenda niet genoemd. Maar in die sector agenda staan wel vijf actielijnen waarin het Rijk allerlei investeringen doet om deze regio een zwieper mee te geven. Dus ik hoopte op een soort toezegging dat de wethouder deze sectoragenda actief betrekt als het gaat betrekken bij uh, de economische strategie die wordt uitgerold de komende vier jaar. Dank u wel, meneer Van Lanschot. Voor dit. De Vries Ja. Zijn er andere vragen blijven liggen, Mevrouw Moiré Ortega. Dank, voorzitter. Ik had twee vragen waar geen antwoord op is gekomen. Dat gaat over hoe de wethouder kijkt naar zijn. Strategische positie als het gaat over het huisvesten van arbeidsmigranten. Dat is één. En de tweede is, uhm, in hoeverre de portefeuille overstijgende werking zal zijn bij de haven Transitieplan. En mijn vraag is dan specifiek in hoeverre
▶ 3:38:06zijn bijvoorbeeld de wethouder van onderwijs, wonen, werk en Inkomen en klimaat aangehaakt? De wethouder zei We werken overstijgend, maar ik wil een specifieker antwoord. Dank u wel. Dank u wel, mevrouw Marcouch. Andere vragen zijn blijven liggen. Dat is niet het geval. Dan geef ik heel graag het woord aan wethouder Snel voor de laatste paar vragen. Dank. Ehm, de vraag van mevrouw Moor collega. Ehm. Ik kijk Ja, De. Dus de. Ik denk niet dat we dat soort bedrijven in Rotterdam zullen hebben gegeven het profiel van ons met tech cluster. Want wat je wil hebben is dus andere manieren om bijvoorbeeld gentherapie of of farmaceutische producten te testen,. Te valideren, anders dan ze bij dieren in te zetten. Alleen wij, wij doen in dat hele domein niet mee, dus wij ontwikkelen hier geen medicijnen. Wij doen hier geen onderzoek dat gaat over bijvoorbeeld gentherapie. Dus dat soort bedrijven gaan we hier niet hebben. Dat is echt iets wat ze in
▶ 3:39:07Leiden zullen moeten doen. Carlos heeft nog gezegd Kunnen wij arbeidsplaatsen bijvoorbeeld garanderen?. Uhm, nou kijk, als we uh, als we echt acquisitie doen, hè. Dus als we echt bedrijven vanuit het buitenland naar Rotterdam halen, dan gaat het natuurlijk altijd ook over. En we willen dan ook wel een x aantal arbeidsplaatsen hebben. Dat is ook wat een vestiging van een bedrijf vanuit het buitenland hier inhoudt Als het gaat om de start ups en de scale ups, dus die die snelgroeiende technologiebedrijven, heeft het geen zin om op voorhand. Afspraken te maken over aantal arbeidsplaatsen. Want. Die bedrijven willen gewoon die willen groeien. Die zijn bezig met. Zorgen dat ze hun product ontwikkelen, zodat er überhaupt iets is waar een markt voor is, wat verkocht kan worden en waar we dus vervolgens mensen voor kunnen inhuren. Dus die willen niets liever dan natuurlijk zo veel mogelijk arbeidsplaatsen teweegbrengen. Want dat, dat is één op één verbonden met hun eigen succes. Ehm. Dus ik. Dus als het gaat om het aantrekken van bedrijven, ja, dat
▶ 3:40:10gaat ook over uh, over arbeidsplaatsen. Uh, als het gaat om uhm uh, die uh, die jonge technologiebedrijven dan? Ja dan, dan vind ik het niet nuttig om op voorhand dat soort eisen te stellen en ook niet kansrijk. Uhm, heb ik in het kader van deze strategie brief met de FNV gesproken? Dat is niet het geval. Uh maar uh. In mijn vorige rol tot tot aan de zomer als wethouder Werk en Inkomen was ik ook voorzitter van de arbeidsmarktregio waarin FNV en CNV vertegenwoordigd zijn, dus ik heb daar uitstekende contacten. Uh en uh. We weten elkaar goed te vinden als dat nodig is. Het is wel zo dat mijn collega, mevrouw Harika, als de nieuwe voorzitter van de arbeidsmarkt regio Rotterdam Rijnmond, uh uh, zeg maar uh accounthouder is, om het even zo te zeggen. Als het gaat om de contacten met de bonden, Uh dan Uhm. Uh, meneer De Vries, de Betuwelijn? Nee, die doet nog niet wat we d'rvan hadden gehoopt. Uh. En dat is een uh en een een understatement. Eh. En dat is echt ook een uh, een issue. Uh, dat kan ik ronduit zeggen. We zien dat de modal shift
▶ 3:41:12in de logistiek uh nog echt niet voldoende lukt. Dus er gaat te veel over de weg, te weinig over het spoor en de binnenvaart. En dat heeft natuurlijk ook echt te maken met de kwaliteit van het spoorproduct dat we nu in de aanbieding hebben. Dat overstijgt wel echt ver het vermogen van de gemeente Rotterdam om daar verandering in aan te brengen. Maar het is absoluut iets wat bij het Havenbedrijf. Toevallig vanmorgen in dat gesprek met dus ook het Havenbedrijf Duisburg, is het ook aan de orde gekomen, zoals u zich kunt voorstellen. Maar dat, dat is wel buiten scope voor mij als wethouder Economie van Rotterdam. En dan mevrouw Kohlers. Eh, ja, er zijn sterke afhankelijkheden nu tussen de petrochemie en andere bedrijven in het havenindustrieel cluster. Ehm, ook ehm. Wellicht paradoxaal genoeg juist een aantal van de uh nieuwe fabrieken die worden gecreëerd, die gelden als uh, richtinggevend voor de energietransitie. Uh. Bijvoorbeeld Holland Hydrogen één. Uh. Maar ook uh, de alligator, de nieuwe waterstof uh elektrolyser van Air Liquide.
▶ 3:42:15Dat zijn de de twee grootste groene waterstof productielocaties van Uh van Europa. Voor Noordwest-Europa moet ik zeggen uh. En hun eerste afnemer is uh uh, Olieraffinage van shell. Omdat shell een een groter deel van zijn waterstof groen moet hebben om te kunnen voldoen aan Uh aan de red uh verplichting vanuit Europa. Dus op het moment dat die petrochemie nu weg zou vallen, uh, valt dus ook een deel van de vraag voor die groene waterstof weg. En dat is een voorbeeld van hoe inderdaad die ketens, uh, soms op onverwachte manieren met elkaar verbonden zijn en dus zeer nauw van elkaar afhankelijk zijn. Uhm we welke sectoren maken we dat groeikapitaal voor beschikbaar? Nou, zoals gezegd, ik kom met een plan. Maar gegeven onze inzet op die drie groeisectoren ligt het voor de hand dat uh, in ieder geval echt uh, zeg maar het grote zwaartepunt daarvan zal liggen op uh, die sectoren dan? Meneer Van Lanschot? Uh uh, die wijst mij op de sectoragenda Maritieme uh
▶ 3:43:17industrie. Uhm. Ik heb die dus nog niet gelezen, dus ik ben blij met de attendering. Ik heb nota bene wel de uh, een van de ambtenaren die D'raan heeft gewerkt in Hamburg gesproken. Uh op de SM. Uh uh, toen dat stuk nog in de pen was. Maar ik heb het eindproduct nooit meer onder mijn ogen gehad, dus ik ga dat zeker lezen. Uh, Want ik denk inderdaad dat daar meerwaarde voor ons in zou kunnen zitten. Uh dan mevrouw Moor, collega. Uhm, als het gaat om huisvesting arbeidsmigratie is mijn collega Kockelkoren in de lead. We hebben daar natuurlijk ook inmiddels een gesprek met elkaar over gehad. Uhm. Ik weet van haar dat zij echt wil zoeken naar, uh, substantiële vooruitgang in huisvesting van uh, van arbeidsmigranten. En ik zal daarin natuurlijk nauw met haar optrekken en daarin ondersteunend zijn. Als dat ook dingen zijn die gaan over eh, bedrijventerreinen enzovoorts. Ehm, als het gaat om de exacte betrokkenheid van andere portefeuilles uh, op het HF transitieplan? Zover zijn we nog niet. Uh, dus uh, we zullen gewoon echt iedereen uh die daar een bijdrage in te leveren heeft.
▶ 3:44:18En dat, dat is bijna het hele college. Overigens zullen we daar echt uh nou in betrekken, want dat is de enige manier waarop het kan. U hebt een vraag van de heer De Vries. Ja, dank u wel, voorzitter. Even uh, ter aanvulling. Er komt een nieuw erkenningsstelsel voor. Uhm voor uh uitzendbureaus. En ik denk dat het goed is om daar even naar te kijken. En ook uh, over die uh, hoe heet dat? Uh, arbeidsmigranten. Vaak is dat voor hele korte duur. Om een voorbeeld te noemen. BP Uh laatste turn around. D'r zijn er ruim 4000 man die even ingevlogen worden, met name uit Oostblok hier. En uh, die moeten tijdelijk uh huisvesting hebben en gaan. Dan hoop ik uh, gaan ze weer terug als de klus geklaard is? Uh, maar dat even ter aanvulling. Wethouder Dank. T. Inderdaad, het nieuwe stelsel is me bekend. Ik heb daar uh vaak over gesproken met uh, de vorige ministers in mijn vorige rol. W Tja, W in T In theorie grote vooruitgang. Moeten zien hoe het uitpakt als het wordt ingevoerd vanaf volgend jaar. Maar inderdaad hoopgevend.
▶ 3:45:19Dank u. Dank u wel, wethouder, voor deze beantwoording kijk de commissie even rond of er behoefte is aan een tweede termijn. En die is er in de vorm van de heer Van Dam. Ja, voorzitter. De netjes in de tweede termijn zou ik bijna willen toevoegen. Ja, want ik was uh uh gene. Geen uh uh, geen beledigingen hoor naar mijn collega's. Nee, ik was een beetje uh verbaasd. Uh, net de de beantwoording van mijn vragen van de wethouder over de Eneco middelen. Uh. Toen heb ik nog ns even heel goed gezocht. En toen viel me toch op dat in het nieuwe investeringskader toch weer bezit voor bezit terugkomt. En ook in de technische lessen die ik erover heb gehad bij de commissie V,. Dat daar ook was. Nou, we hebben eigenlijk alle regels afgeschaft, behalve bezit voor bezit. Dus uhm. Voordat we in een soort semantische discussie terecht komen van wat betekent de Eneco middelen of wat betekent bezit voor bezit? Uh, lijkt het me misschien een goed idee als uh de wethouder schriftelijk terug kan komen op wat de Eneco middelen in die investeringsfondsen die hij onder zich heeft? Wat dat betekenen? Wat dat nog
▶ 3:46:19betekent? Of daar nog regels aan vastzitten of dat dat toch is komen te vervallen. Want dan hebben we denk ik een andere discussie. Wij waren er namelijk nog van uitgegaan toen we voor het investeringskader stemden, dat dat ook gewoon altijd nog bezit tot bezit betekent. Heer Van Dam, ik kan u eigenlijk meteen bedienen, want de wethouder heeft een toezegging gedaan om terug te komen op de heer Van Dam over de afspraken omtrent bezit voor bezit in het investeringskader. Nou, dank u wel, voorzitter, dat u mij uit de brand helpt. Ik had het niet begrepen dat dat zo'n prachtige toezegging was, maar die neem ik natuurlijk van harte aan. En daarbovenop heeft u heel effectief gebruik gemaakt van uw tweede termijn. Zijn er andere sprekers in een tweede termijn?. Dat is niet het geval. Wil de wethouder hier ook nog een reflectie op geven of is het goed zo?. Oh, we hebben toch nog de heer. De heer Carlos. Ja, als we toch naar toezeggingen gaan gaan vissen, dan wil ik ook wel vragen of de wethouder kan toezeggen om. Of je dan nog voor het opstellen van die collegetargets in
▶ 3:47:22gesprek wil gaan met werknemersorganisaties. En anders kunnen we daar altijd nog een motie voor indienen bij eventuele behandeling. Dank u wel, heer Carlos. Het woord is aan wethouder Versnel. Dat is goed. En dan even voor de administratie in gesprek met wie vraagt Mijn werknemersorganisaties. Wordt genoteerd. Hartstikke fijn. Zijn er verder geen sprekers in de tweede termijn?. Nee, dat is fijn. Dan ga ik door naar het delen van de toezeggingen die zijn gedaan. Allereerst, de wethouder deelt het advies van de Erasmus Universiteit met de commissie. De wethouder zal bij de collegetaks auto context ten opzichte van voorgaande jaren inzichtelijk maken. De wethouder komt schriftelijk terug op de vraag van de heer Van Dam over de afspraken omtrent bezit voor bezit in het investeringskader. De wethouder komt schriftelijk terug op de vraag van de heer Engelen over het beleid rondom handhaving van de Rotterdamse stijl. De wethouder informeert de commissie over de
▶ 3:48:24uitkomsten van de recent uitgevoerde MKB toetsen, en de wethouder gaat voorafgaand aan het opstellen van collegetalks in gesprek met werknemersorganisaties. Akkoord. De heer Van Lanschot. Ja, ik had er ook nog één gehoord dat de vergeten tussen de wal schip gevallen motie rondom creativiteit en gaming met gezwinde spoed zal worden opgevolgd. Oké, oké. Dat komt eraan. Maar ik zie dat u akkoord gaat. Dat is fijn. Goed. Uh dan. Ik loop nog even een paar moties af, zoals aangekondigd, om te kijken of deze afgedaan kunnen worden. Al is motie van Groningen en het nummer een sterke startnotitie voor onze economie, kijk ik even naar de fractie van de VVD. Kan die afgedaan worden? Ja, dat kan. Is D66 ook akkoord, aangezien mevrouw Nunly Aangehaakt is geweest in het verleden. U krijgt. U bent overtuigd. Dat is fijn. Dan kan die afgedaan worden. Dank u wel. Daarna. Motie van Groningen en andere banenmotor Rotterdam. Kijk naar de fractie van de VVD.
▶ 3:49:27Wederom afgedaan. Dank u wel. Daarna motie Bonte en anderen over Game on voor nieuwe bedrijven. Kijk naar de fractie van Leefbaar. De heer Monge Vega kan nog niet afgedaan worden. Ik verneem dan ook graag wat er nog nodig is om deze afgedaan als afgedaan te kunnen beschouwen. Dan kunt u schriftelijk. Kunt u dat delen met griffie? Dank u wel. Daarna motie Abrahamsen en anderen over Red de cruciale industrie. Fractie van de VVD. Mevrouw Abrahamsen. Ja, dit is nog steeds niet in de. Update van de ondernemers. Uh, ondernemingscategorie Uhm. Volledig aan voldaan, dus ik wil m nog niet uh afdoen. Deze parkeren we nog even. Dank u wel, mevrouw Abrahamster. Daarna motie N.E.C. en anderen over creativiteit. Als motor van innovatie kijk ik naar de heer Van Lanschot. Kan ook nog niet afgedaan worden. Ja, dat was de motie waar het net over ging, samen met die van Leefbaar. Dus dat zijn die twee die uh nog wat aandacht behoeven. Akkoord. Dank u wel. En als laatste de motie
▶ 3:50:27Bonte en andere Rotterdamse durfkapitaal. Heer Monge Vega. Die kan afgedaan worden. Dank u wel. En dan hebben we nog een vraag van mevrouw Morocosh. Als het goed is, staat er nog een motie afdoening op de lijst. Die gaat over die uh vergelijkende onderzoeken met betrekking tot fossielvrij. Die hoor ik nu niet, maar die kan niet worden afgedaan, want die houden we graag aan tot uhm, dat transitieplan. Die motie heb ik niet op mijn lijst staan, maar ik zie iemand naast mij heel druk meeschrijven, dus ik ga ervanuit dat het wel goed gaat komen. Dank u wel. Voor wat sbehandeling. Dit is mogelijk als regulier debat of 2 minuten debat. En de eerstvolgende mogelijkheid is de raad van 3 december. Mevrouw Mooi kort. Voorzitter. Aangezien het een vrij hoog over strategie brief is en we ook nog het onderzoek dat onderliggend daaraan is, naar ons toegestuurd krijgen, zou ik zeggen geen raadsbehandeling. En dan doen we spanning. Als de punten die daar uitkomen wel. Meneer Engelen, Ja, ik wil.
▶ 3:51:27Het voorstel. Doen om er een 2 minuten debat van te maken. Voorzitter. Voorzitter. Momenteel is 2 minuten debat. Akkoord. Dat is akkoord. Dan wordt het al 2 minuten door debat doorgeleid naar de raad van 3 december. Dan gaan we door naar rondvraag en sluiting. Zijn er nog punten voor de rondvraag? Dat is niet het geval. Dan sluit ik hierbij de vergadering. Dank voor uw bijdrage en een hele fijne avond gewenst. Dank u wel.
Vorige: Commissie Leefomgeving & Economie 18 november 2026 Volgende: Commissie Onderwijs & Samenleven 18 november 2026 Alle vergaderingen van Rotterdam