[24bb002065] Bijlage behorende bij 24bb002064 over Monitor Grote Projecten okt 2023-feb 2024

■nlA Rapportage oktober 2023 t/m februari 2024 Vastgesteld door het college van B&W van Rotterdam op 2 april 2024

Gemeente Rotterdam

Algemene informatie De voor u liggende rapportage informeert over de stand van zaken van de grote fysieke projecten. Van deze projecten wordt een beeld gegeven over de periode van oktober 2023 tot en met februari 2024.

Criteria voor opname projecten

ínhoud De rapportage bevat per project: - Een korte projectbeschrijving, de meest relevante ontwikkelingen en een korte vooruitblik - Inzicht in de indicatoren geld, tijd, kwaliteit en risico's - Overzicht van relevante bestuurlijke documenten

De Monitor Grote Projecten (MGP) verschijnt vanaf 2020 twee keer per jaar medio mei (stand per 31 maart) en medio november (stand per 30 september) en omvat fysieke projecten, niet zijnde grondexploitaties*11, met een looptijd langer dan drie jaar en een omvang groter dan C 20 mln. Verder geldt als richtlijn dat het project niet-routinematig is en een hoge mate van (bestuurlijke) complexiteit kent. Projecten met een omvang groter dan C 70 mln. komen altijd in aanmerking voor de monitor met uitzondering van het project Renovatie Museum Boijmans Van Beuningen, die een rapportage aanlevert in het kader van de Regeling Risicovolle Projecten. Bestuurlijk gevoelige projecten met een omvang kleiner dan C 20 mln. kunnen op verzoek aan de MGP toegevoegd worden. Uiteindelijk bepaalt het college in samenspraak met de raad welke projecten in de MGP worden opgenomen.

Zwarte teksten geven de actualiteit weer met de groen gekleurde tekst als onderliggend kader.

Ontwikkelingen

|

De MGP wordt nog steeds doorontwikkeld, onder meer door de raad proactief nieuwe projecten aan te reiken ter toevoeging aan de monitor wanneer daar aanleiding toe is.

| Actieve bijsturing is noodzakelijk om binnen de gestelde kaders te blijven

De groen gekleurde tekst komt voort uit vastgestelde raadsbesluiten, kredietbesluiten, raadsbrieven, moties en voortgangsrapportages.

De onderstreepte teksten zijn clickable verwijzingen naar het RIS. Bij klikken opent RIS (raadsinformatie.nl) zich bij het bewuste document.

Omschrijving indicatoren Bijsturing is niet noodzakelijk, ingezette aanpak handhaven

of bijsturing is op korte termijn aannemelijk | Ingezette aanpak leidt ondanks bijsturing niet tot uitvoering binnen gestelde kaders. Aanpassing van de oorspronkelijke kaders wordt voorzien.

*1) Via de Monitor Grondexploitaties en de jaarlijkse actualisatie van de grondexploitatie wordt de gemeenteraad over grondexploitatiates geïnformeerd.

Bekijk de status in alle projecten in één overzicht >

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

2

Bekijk voortgang

Status van de projecten in één oogopslag A16 Rotterdam

Hart van Zuid

gr Kwaliteit Q

«s.

Geld

gf Kwaliteit Q

Geld

OnderWijsLokatie Laan op Zuid

DMP Hofplein

Centrale Bibliotheek

Ä

gr Kwaliteit |

0 Kwaliteit

Rijnhavenpark

Hofbogenpark

Roseknoop

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

3

^

De projecten

» Leeswijzer

Hieronder ziet u een overzicht van de acht grote projecten. Om de voortgang van de projecten te bekijken kunt u op de projecten klikken of verder scrollen.

A16 Rotterdam

Hart van Zuid

Hofbogenpark

DMP Hofplein

Klik hiervoor de voortgang

Klik hier voor de voortgang

Klik hiervoor de voortgang

Klik hier voor de voortgang

Centrale Bibliotheek

OnderWijsLokatie Laan op Zuid

Rijnhavenpark

Roseknoop

Klik hier voor de voortgang

Klik hier voor de voortgang

Klik hier voor de voortgang

Klik hier voor de voortgang

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

4

Terug naar overzicht projecten

A16 Rotterdam KlAfallTOlT

y Algemene introductie y Bestuurlijke documenten

ĩ Geld

Risico's

|

|

Bijsturing is niet noodzakelijk

|

|

Bijsturing nog mogelijk

I

|

Aandacht/maatregelen noodzakelijk

Situatie vorige rapportage:

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

5

MMM MM M

A16

A16 Rotterdam

Terug naar overzicht projecten

» Bestuurlijke documenten

Om de bereikbaarheid en de leefbaarheid van de regio Rotterdam te vergroten legt Rijkswaterstaat (RWS) een nieuwe snelweg aan. De 11 km lange verbindingsweg komt te liggen tussen de A13 bij Rotterdam The Hague Airport en de A16/A20 bij het Terbregseplein. Dit is vastgelegd in de Inpassingsovereenkomst uit 2015, ondertekend door het Ministerie van Infrastructuur en Milieu (I&M), gemeente Rotterdam en overige regiopartners. De gemeente levert een financiële bijdrage voor verschillende werkzaamheden, zoals een recreaduct, verhoogde geluidsschermen en een verlaagde tunnel in het Lage Bergse Bos. Rijkswaterstaat heeft het bouwconsortium De Groene Boog gecontracteerd voor het ontwerp, de aanleg en het beheer van de snelweg. Om ervoor te zorgen dat de snelweg goed wordt ingepast in de omgeving heeft de gemeente verschillende eisen en wensen gesteld aan de snelweg. Deze zijn vastgelegd in een overeenkomst waaraan ook het bouwconsortium De Groene Boog is gehouden. Het doel van de gemeentelijke organisatie is om te waarborgen dat de afgesproken eisen en verplichtingen uit de verschillende (bestuurlijke) overeenkomsten worden nageleefd en indien dit verplichtingen betreft van de gemeente Rotterdam, deze uit te voeren. De werkzaamheden van de gemeente vallen in twee delen uiteen: 1.

Ervoor zorgen dat de eisen die de gemeente heeft gesteld aan de snelweg ook daadwerkelijk worden gerealiseerd, door bijvoorbeeld de toetsing van ontwerpen; 2. Uitvoeren van bijbehorende landschappelijke inpassingsprojecten, zijnde: a. Schiebroekse Park b. Vlinderstrik West c. Terbregseveld d. Polder Schieveen e. Fietspadenstructuur

Lees verdery

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

6

MMM MM M

Terug naar overzicht projecten

Relevante actuele ontwikkelingen en korte vooruitblik Het college van B&W heeft op 17 november 2023 met een werkbezoek kennisgenomen van het project en de stand van zaken in de uitvoering.

Algemene voortgang van de aanleg van de A16 De tijdelijke overlengte van de Hofwijktunnel onder de A13 is weer gesloopt en de onderdoorgang is weer opengesteld voor autoen fietsverkeer. Het nieuwe viaduct over de A13 richting Delft is in ruwbouw gereedgekomen. Het deel van de nieuwe snelweg langs het vliegveld is tijdelijk in gebruik als N209 tot aan de Ankie Verbeek-Ohrlaan; de rijbaan van de oorspronkelijke N209 is verwijderd. Voor fundatie van de nieuwe afrit op de Ankie Verbeek-Ohrlaan is het "palen-matras" gereed­ gekomen; in april 2024 zullen de toeVafritten allemaal gereed zijn; fietsers rijden inmiddels over het nieuwe fietspad van-naar Lansingerland. Meer dan driekwart van de geluidschermen zijn geplaatst, o.a. goed zichtbaar bij de diverse viaducten (transparant) en nieuwe weggedeelten (dicht, begroeid). De tunnel is inmiddels geheel berijdbaar en aan de binnenkant geheel van brandwerende beplating voorzien. Bovenop de tunnel is al veel grond aangebracht voor de herinrichting van het Lage Bergse Bos. Bij de tunnelmonden zijn de betonnen "lamellen" boven het weg­ dek aangebracht ten behoeve van een geleidelijke lichtovergang. Ook is ter plaatse de akoestische "ruit"-bekleding op de tunnelwanden aangebracht.

De dienstgebouwen boven beide tunnelmonden zijn al goed zichtbaar door de donkere "gebrand houten" gevelbekleding; binnen deze gebouwen is apparatuur aangebracht voor de noodbediening van de vele tunnelinstallaties. De Grindweg is weer in de oorspronkelijke 'rechte' ligging gebracht; de tijdelijke omweg over de tunnel zal worden verwijderd. Na storten van het laatste tunneldek bij de Rotte zijn de damwanden en tijdelijke (betonnen) constructies weer verwijderd, zodat de rivier weer in de volle breedte kan worden gebruikt voor de recreatieve vaart. Ook zijn de twee tijdelijke hulpbruggen voor het bouwverkeer weggehaald. In het Terbegseveld zijn veel van de glazen - doorzichtige - geluidschermen inmiddels geplaatst langs de randen van de tunnelmond. Omdat bij omwonenden grote zorgen bestaan dat in de avond en nacht lichthinder ontstaat, onderzoekt Rijkswaterstaat maatregelen om die te beperken. Boven de A20 is het 2e wegdek al voor meer dan de helft vooruit "geschoven" over de betonnen kolommen in het Terbregseplein. Het laatste deel - boven de spoorlijn van ProRail - zal met prefab-liggers worden gerealiseerd.

« Ga terug

Lees verdery

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

7

MMM MM M

Terug naar overzicht projecten

Bij de Hoofdweg is begonnen met de bouw van de tijdelijke 'by-pass' waarover het snelwegverkeer vanaf 29 april 2024 naar het zuiden zal rijden, weliswaar met een snelheidsbeperking van 70 km/u. In de afgelopen maanden zijn voor de fundering van deze tijdelijke hulpbrug de stalen buispalen de grond in geboord en forse zandpakketten neergelegd. De stalen viaductliggers worden op deze stalen kolommen geplaatst. Op 10 maart is toerit nr. 27 afgesloten en verkeer dat de A16 richting het zuiden op wil moet naar toerit nr. 26 aan de Jacques Dutilhweg rijden. De verwachte verkeershinder is met verkeersmodellen verkend en wordt met optimalisaties in de verkeerslichtinstallaties zoveel mogelijk beperkt; de verkeersdrukte wordt nauwgezet gemonitord en zal worden bijgestuurd waar nodig en mogelijk. Het nieuwe viaduct dat geplaatst moet gaan worden over de A16 in de toekomstige oprit bij de Hoofdweg is herbouwd - nadat het eerste exemplaar was afgekeurd - en ligt zichtbaar te wachten op 'inrijden' in het voorjaar 2024.

Voortgang gemeentelijke werkzaamheden De gemeentelijke projectorganisatie richt zich op het toetsen van de ontwerpen aan de eisen en randvoorwaarden die de gemeente heeft gesteld aan het project. Dit omvat onder andere het accepteren van ontwerpen die gemaakt worden voor de onderdelen die in eigendom en beheer komen van de gemeente. Zo zijn ontwerpen van bijvoorbeeld kunstwerken en de waterhuishouding getoetst. Daarnaast vinden gesprekken plaats over de planning, fasering, bouwlogistiek, waterhuishouding, hinderbeperking en vergunning­ aanvragen. Inhoudelijk wordt intensief overlegd met Rijkswaterstaat en De Groene Boog om tot goede, breed gedragen oplossingen te komen. Op basis van het Programma van Eisen (PvE) voor het Inrichtingsplan Noordrand Schiebroekse Park is een voorlopig ontwerp opge­ steld, waarmee de participatie zal worden doorlopen. Voor de uitbreiding van het Gedenkbos zijn de eerste rooiwerkzaamheden uitgevoerd; vervolgwerkzaamheden wachten op verbetering van de - in dit seizoen nog zeer natte - bodemgesteldheid. Voor de herinrichting van het Terbregseveld - nadat de tunnelmond gereed is gekomen - is in concept een geactualiseerd Programma van Eisen opgesteld.

Ook is een eerste schetsontwerp gemaakt waarin met name aandacht is besteed aan voldoende bomen en groen die het zicht vanaf de Rotte op de tunnelmond onderbreken en met name in de avond en nacht de lichthinder van de nieuwe snelweg voor de omgeving moeten beperken. Dit schetsontwerp is in de klankbordgroep door bewoners goed ontvangen. Voor het fietspad langs wielervereniging Ahoy is een voorlopig ontwerp uitgewerkt, waarin de Landscheiding over een bepaalde lengte wordt verbreed en van rood asfalt wordt voorzien. Met de diverse nutsbedrijven wordt overleg gevoerd voor het voorafgaand verplaat­ sen van kabels en leidingen. Wat betreft de inpassingsprojecten is in Polder Schieveen het grondwerk uitgevoerd en het groen grotendeels aangeplant. De werkzaamheden in de Vlinderstrik West zijn uitgevoerd.

t Ga terug

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

8

<Naar overzicht

A16 Rotterdam

A16

A16 Rotterdam | Kwaliteit

Er zijn diverse kaders van toepassing op het product die de kwaliteit waarborgen. We maken daarin onderscheid tussen productkwaliteit en proceskwaliteit.

Productkwaliteit De gemeente heeft eisen gesteld aan de aanleg van de snelweg en de aanpassingen aan het onderliggend wegennet. Deze zijn vastge­ legd in een uitvoeringsovereenkomst die is gesloten met Rijkswaterstaat. Rijkswaterstaat heeft deze eisen als uitgangspunt meegegeven aan het consortium De Groene Boog. De Groene Boog maakt ontwerpen om aan te tonen dat wordt voldaan aan de gestelde eisen. Deze worden door de gemeente getoetst. Hiervoor heeft de gemeente een team ingericht dat bestaat uit verschillende disciplines, zodat een integrale toets kan plaatsvinden. Daarnaast stelt de gemeente zelf inrichtingsplannen (IP) op voor herinrichting na de aanleg van de rijksweg voor de noordrand van het Schiebroekse Park en Terbregseveld, verbeteringen aan de fietsinfrastructuur en worden bepaalde groenvoorzieningen gerealiseerd binnen de inpassingsprojecten Vlinderstrik West en Polder Schieveen.

Proceskwaliteit Om te borgen dat de vastgelegde eisen en belangen van de gemeente op een goede manier worden uitgewerkt in de ontwerpen vindt afstemming plaats op verschillende niveaus met Rijkswaterstaat en De Groene Boog. De gemeentelijke organisatie toont zich een constructieve partner. Zij denkt mee over oplossingen die bijdragen aan goede inpassing van de snelweg in de omgeving. Gemaakte afspraken zoals vastgelegd in de met Rijkswaterstaat gesloten overeenkomsten vormen hiervoor het uitgangspunt.

| Bijsturing is niet noodzakelijk Actuele ontwikkelingen en toelichtingen op status kwaliteit De Groene Boog beoogt de nieuwe snelweg energieneutraal te maken door de aanleg van zonnepanelen. Met de gemeente is een afrondend overleg gevoerd over o.a. de locaties van de zonnepanelen, de consequenties voor ecologie en beheer en de landschappelijke inpassing, als basis voor de ruimtelijke onderbouwing die nodig is om te mogen afwijken van het bestemmingsplan. Ten oosten van de A13 en ten noorden van de Doenkade is door het rijkswegproject een verlaagd waterpeil gerealiseerd, maar moesten bestaande sloten wel blijven functioneren. Omdat het uitgraven van deze watergangen technisch niet mogelijk bleek, is een alternatieve oplossing gevonden met enkele stuwen en een klein gemaal voor het gebied waar deze watergangen in stand gehouden moesten worden. Met Rijkswaterstaat is overeenstemming bereikt over de financiële vergoeding aan de gemeente voor de realisatie en langdurig beheer van deze voorzieningen.

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

9

<Naar overzicht

A16 Rotterdam

A16

A16 Rotterdam | Geld

Het initiële budget voor de regionale bijdrage aan het project is vastgesteld op C 100 mln. (exclusief financiering Rijkswaterstaat). Van dit budget wordt C 60 mln. gefinancierd door de Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) en C 40 mln. door de gemeente Rotterdam. Het budget wordt jaarlijks conform afspraak geïndexeerd en bedraagt daardoor op dit moment circa C 119 mln. Van dit bedrag is circa C 95 mln. betaald aan Rijkswaterstaat voor de realisatie van een aantal aanvullende inpassingsmaatregelen, zoals een langere tunnel, extra geluidsschermen en het recreaduct. Het resterende bedrag is hoofdzakelijk gereserveerd voor de gemeentelijke inpassingsprojecten en de aanleg van geluidsarm asfalt op provinciale en gemeentelijke wegen.

| Bijsturing is niet noodzakelijk Actuele ontwikkelingen en toelichting status geld De uitwerking van de inpassing van de rijksweg leidt op sommige plaat­ sen tot nadere optimalisaties. Voor zover deze niet passen binnen het contract van het bouwconsortium worden - per wijziging - de financiële consequenties in beeld gebracht en besluitvorming doorlopen. Van de wijzigingen die in deze periode actueel zijn, wordt verwacht dat deze binnen het beschikbare projectbudget kunnen worden opgevangen. Voor de gemeentelijke inrichtingsplannen Terbregseveld, de noordrand van het Schiebroekse Park en de Fietspadenstructuur worden op basis van de programma's van eisen en ontwerpen nieuwe kostenramingen opgesteld. De kostenramingen worden getoetst aan de beschikbare budgetten die als taakstellend worden gehanteerd.

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

10

<Naar overzicht

A16 Rotterdam

A16

A16 Rotterdam | Tijd

De Groene Boog is als uitvoerend bouwconsortium in opdracht van Rijkswaterstaat verantwoordelijk voor het halen van de planning voor de aanleg van de snelweg. Op 7 december 2020 heeft de minister van I&W de Tweede Kamer ingelicht over de voortgang van het project en te kennen gegeven dat de opleverdatum met een jaar verschuift naar eind 2025. De reden voor dit besluit was dat de in een eerdere fase opgelopen vertragingen niet meer konden worden ingehaald. De gemeente is verantwoordelijk voor de realisatie van de genoemde inpassingsprojecten en Inrichtingsplannen (IP's). De realisatie van deze IP's vindt plaats nadat de aannemer voor de snelweg klaar is en het betreffende gebied heeft verlaten.

Bijsturing is niet noodzakelijk Actuele ontwikkelingen en toelichting op status tijd De verwachting van Rijkswaterstaat is dat de ingebruikname van de snelweg eind 2025 nog steeds gehaald gaat worden en dat de vervanging van het viaduct over de Hoofdweg (K58) binnen dit tijdschema past.

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

11

<Naar overzicht

A16 Rotterdam

A16

A16 Rotterdam | Risico's

Elk project heeft te maken met risico's en onzekerheden. Het managen daarvan is nodig om de projectdoelstellingen te halen. Dit vraagt continue alertheid en een proactieve benadering zowel op de ontwikkeling van bekende, als op de identificatie van nieuwe risico's en op de beheersing van beide. Hiertoe wordt periodiek een actualisatie van het risicodossier opgesteld en is de bewaking van het risico een standaard agendapunt van projectteam en directieoverleg. Over deze rapportageperiode zijn 3 belangrijke risico's te rapporteren: 1. Vervanging viaduct over Hoofdweg 2. Inpassing tunnelmond in Terbregseveld 3. Prijsontwikkelingen bouwkosten

Bijsturing is niet noodzakelijk Beschrijving risico's en actuele ontwikkelingen De belangrijkste risicogebieden en bijbehorende beheersmaatregelen zijn hieronder toegelicht:

1. Viaduct Hoofdweg: Een risico bij de noodzakelijke vervanging van het A16-viaduct over de Hoofdweg is de verkeershinder op zowel lokale als regionale schaal. Dit wordt met name veroorzaakt door de noodzakelijke afsluiting van toerit nr. 27 vanaf 29 april 2024. Ook zal de Hoofdweg tussen 1 en 23 mei volledig afgesloten zijn om het viaduct veilig te kunnen slopen.

Beheersing: Door 'Zuid-Holland Bereikbaar' zijn mobiliteitsmaatregelen in beeld gebracht die de verkeersdrukte kunnen beperken, zoals het gebruik maken van alternatief vervoer of spitsmijden. Via diverse communicatiekanalen wordt de weggebruiker en de omgeving geïnformeerd over omleidingen en reismogelijkheden, zoals het gebruik maken van toerit nr. 26 bij de Jacques Dutilhweg. Ook zijn de omleidingen verwerkt in belangrijke navigatie-apps. Tijdens de 3 weken dat de Hoofdweg volledig is afgesloten wordt het autoverkeer en de fietsers omgeleid; na deze periode kan de Hoofdweg weer met één rijstrook in beide richtingen - en voor fietsverkeer - veilig gebruikt worden. Periodiek wordt met de betrokken bestuurlijke stakeholders en verkeerskundigen de stand van zaken besproken, mede op basis van de monitoringsgegevens van het verkeer.

Lees verdery

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

12

<Naar overzicht

A16 Rotterdam

2. Inpassing tunnelmond Terbregseveld: a) Bewoners zijn bezorgd over de "open structuur" in het Terbregseveld en hekelen het zicht op de tunnelmond en snelweg. In dat kader zijn bewoners ook fel gekant tegen de toepassing van transparante geluidschermen op de tunnelmond vanwege de verwachte lichthinder in de avond en nacht en tonen zich strijdbaar. b) Voor de toekomstige aanleg van een voetVfietspad aan de westzijde van de tunnelmond biedt het huidige ontwerp van de aannemer heel weinig ruimte; het gemis van zo'n fietspad zou de recreatieve gebruiksmogelijkheden van het Terbregseveld aanzienlijk beperken.

Beheersing: a) In het inrichtingsplan (IP) voor het Terbregseveld wordt geprobeerd om de zichtlijnen met dichte begroeiing en bomen te onder­ breken, waarbij het beoogde 'open karakter' voor een deel kan worden behouden. Vanuit het rijkswegproject heeft de architect van de tunnelmond het beplakken van de geluidschermen met groene folie als maatregel afgewezen; als alternatief wordt dichte 'wintervaste' beplanting vlak voor deze schermen onderzocht, o.a. door de proefopstelling te maken. b) Voor de inpassing van het fietspad zijn enkele ontwerpsessies gehouden en blijkt een gecombineerd gebruik van de calamiteitenroute voor nood- en hulpdiensten soelaas te bieden.

3. Financieel: De stijging van marktprijzen voor o.a. energie, grondstoffen en bouwmaterialen is nog steeds hoog ten opzichte van de indexering die wordt toegepast op de gemeentelijke budgetten voor herinrichting van de buitenruimte (IBOI-index). Dat kan betekenen dat bijstellingen nodig zijn in de uitwerking van de ontwerpen voor het Terbregseveld en de noordrand van het Schiebroekse Park.

Beheersing: Voor de inrichtingsplannen van het Terbregseveld en de noordrand van het Schiebroekse Park zullen de prijsontwikkelingen goed worden gevolgd en worden tussentijds toetsmomenten benut om eventuele keuzes te maken in ambitieniveau in relatie tot beschikbare middelen.

« Ga terug

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

13

<Naar overzicht

A16 Rotterdam

A16

A16 Rotterdam | Bestuurlijke documenten

Hier treft u een overzicht aan van de relevante bestuurlijke documenten, aangevuld met de huidige stand van zaken met betrekking tot de afdoening van moties en toezeggingen.

Moties, schriftelijke vragen en Toezeggingen:

Document

Afdoening

Toezegging 'Overlast aanleg A16 Rotterdam'

21bb4081

21bb007481

Schriftelijke vraag 'Kostenindicatie uitstel Rijksweg A16'

20bb18370

21bb000277

Schriftelijke vragen 'Bomenkap Schiebroekse Park tbv A16'

20BB2800

20bb3900

Moties en toezeggingen van 2009 tot en met 2018

23BB003144 (Pag 14)

Overige correspondentie:

Document

Overige correspondentie van 2012 tot en met 2017

23BB003144 (pag 14)

Lees verdery

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

14

wļ Wĵ»

||y..

rt Va J1

ĩ a T-/I

Risico's

|

I

I

I

|

Bijsturing is niet noodzakelijk Foto: Ossip van Duivenbode

I

Bijsturing nog mogelijk Aandacht/maatregelen noodzakelijk

Situatie vorige rapportage:

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

15

MMM MM M

Hart van Zuid

Terug naar overzicht projecten

» Bestuurlijke documenten

Met de gebiedsontwikkeling Hart van Zuid (HvZ) realiseren we in de periode 2016-2035 een nieuw centrum voor Rotterdam-Zuid. Er zijn vijf doelen gesteld: 1. Vliegwiel voor Zuid 2. Aantrekkelijk Hart van Zuid 3. Hart van Zuid werkt 4. Verbonden stedelijk knooppunt van Zuid 5. Duurzame en gezonde leefomgeving Dit moet leiden tot economische en sociale verbetering, het verbeteren van het verblijfsklimaat, langere verblijfsduur en meer comfort, het verhogen van de werkgelegenheid, het borgen van goede vervoersverbindingen en verbeteren van de veiligheid.

Relevante actuele ontwikkelingen en korte vooruitblik Het in uitvoering zijnde project Hart van Zuid bestaat uit verschillende (deel)projecten. De basisopgaven zijn voor het grootste deel afgerond. Onderstaand overzicht bevat de actuele ontwikkelingen en een vooruitblik.

Lees verdery

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

16

MMM MM M

Terug naar overzicht projecten

Basisopgaven (inclusief ambitie)

Actuele ontwikkelingen en vooruitblik

Openbare ruimte

De aanleg van de Gooilandsingel is vrijwel afgerond. Komende weken worden de laatste restpunten opgelost. De buitenruimteopgave, die onderdeel was van de basisopgave van Hart van Zuid, is daarmee gereed. Voor de toekomst liggen er nog een aantal aanvullende ambities, zoals de versmalling en vergroening van de Zuiderparkweg en het realiseren van een aantrekkelijke voetgangersverbinding van en naar Ahoy en het Zuiderpark. De Zuiderparkweg vormt samen met het voorplein van Ahoy het sluitstuk van het werken aan de buitenruimte van Hart van Zuid. Deze ingrepen maken geen onderdeel uit van de scope en budget van Hart van Zuid en dus ook niet van het contract met BNH. Hiervoor worden nog aanvullende middelen gezocht.

Sociaal programma

« Ga terug

Het Werkgevers Service Punt Rijnmond (WSPR) heeft in december 2023 in Winkelcentrum Zuidplein een vestiging geo­ pend van het nieuwe Werkcentrum Rijnmond, een samenwerkingsverband van 20 partners uit de regio. Het werkcentrum is het 1-ingangsloket voor werkzoekenden en werkgevers met vacatures.

Lees verdery

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

17

MMM MM M

Terug naar overzicht projecten

Vrije en optionele opgaven

Actuele ontwikkelingen en vooruitblik

OV-knoop - stationshal (Basisopgave busstation is afgerond)

Afgelopen jaren hebben gemeente, contractpartij, RET en architect Kraaijvanger gewerkt aan een ontwerp voor de sta­ tionshal en het vergroten van de fietsenstalling, die past bij de ambitie van Hart van Zuid als tweede centrum van Rotter­ dam. Dit is geen verplicht onderdeel in het contract met BNH. De huidige staat van het metrostation, met een rommelige situatie op de begane grond, is niet houdbaar. Het leidt tot overlast en onveiligheid in het gebied. Een nieuwe stationshal legt de basis voor verdere succesvolle ontwikkeling van de diverse woningbouwprojecten. Het huidige ontwerp gaat uit van een aantal onderdelen: - Bouw van een daadwerkelijke hal door een glazen wand rondom de stationshal; - Commerciële ruimtes op de begane grond; - Realisatie van een grote fietsenstalling met duizend parkeerplekken; - Opknappen van het metrostation op 1e en 2e verdieping. Komende maanden wordt het definitieve ontwerp en de daarbij behorende kostenraming afgerond. Op basis van deze kostenraming wordt gezocht naar financiële middelen voor de realisatie en zal hierover besluitvorming worden georgani­ seerd.

Leisureplot algemeen

Naast Ahoy wordt een Leisureplot ontwikkeld, bestaande uit een hotel, een bioscoop en een parkeergarage. BNH heeft een nieuwe toegangsweg/kruising voor Ahoy en de toegang tot P1/P2 aangelegd. Deze toegangsweg geeft later ook toegang tot de parkeergarage van de Leisureplot. Aanleg van de buitenruimte rondom de parkeergarage wordt uitgevoerd in 2024 volgens vastgesteld inrichtingsplan. De totale oplevering van de buitenruimte volgt later.

Parkeergarage leisureplot

Op 14 december 2023 is de eerste paal geslagen voor de parkeergarage. Ahoy wordt eigenaar van de parkeergarage. Betrokken partijen Ahoy, BNH en gemeente hebben besloten om de parkeergarage vooruitlopend op de bioscoop te realiseren.

Bioscoop leisureplot

De omgevingsvergunning is verleend en inmiddels onherroepelijk. De bioscoop heeft nog geen definitief investeringsbesluit genomen. Dit besluit is uitgesteld. We hebben Pathé de mogelijkheid gegeven om uiterlijk 30 september 2024 te besluiten of ze op deze locatie een bioscoop willen realiseren.

« Ga terug

Lees verdery

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

18

MMM MM M

Terug naar overzicht projecten

Vrije en optionele opgaven

Actuele ontwikkelingen en vooruitblik

Duurzaam

Het water van het dak van het winkelcentrum Zuidplein, de Gooilandsingel en het parkeerterrein van Ahoy wordt opge­ vangen, vervolgens verpompt naar het Zuiderpark en na zuivering opgeslagen in de ondergrond. Dit project wordt samen met Ahoy, Waterschap, Pathé, schoonmaakbedrijf Hako en de Gemeente gerealiseerd. Hiermee wordt ingespeeld op de klimaatverandering, waarbij sprake is van periodes van grotere droogte en hevigere regenbuien. Met Ahoy wordt afgestemd dit water te gebruiken voor onder andere glasbewassing. Ook de bioscoop wil water afnemen voor toiletspoeling. De aanbesteding loopt nu. Start uitvoering is gepland in oktober 2023.

Ontwikkelprojecten Woningbouwimpuls

Het realiseren van extra woningen in en om Hart van Zuid is een gewenste ontwikkeling en draagt bij aan de projectdoelstellingen. In 2020 heeft het Rijk de gevraagde bijdrage van C 25 mln. voor de WoningBouwImpuls (WBI) voor de Noordrand Zuiderpark toegekend. De gemeente heeft de cofinanciering geregeld. Het gaat naast Hart van Zuid en Motorstraatgebied om de locaties Huismanstraat en Carnisse-eiland. Met de start bouw van Simeon à Anna in het Motorstraatgebied hebben we aan de eerste verplichting voor de subsidie voldaan. Op dit moment zijn de ontwikkelingen ABNAmro-locatie, Twentestraat en Parnassia in voorbereiding.

Plot voormalig ABN-Amro kantoor

De eigenaar BNH wil hier woningen realiseren met collectieve faciliteiten en commerciële ruimten in de plint. De beoogde doelgroep zijn young professionals en studenten. Momenteel wordt gewerkt aan een schetsontwerp.

Ontwikkeling Twentestraat

Op dit moment ligt de planvorming stil en is de ontwikkelaar zich aan het herbezinnen op de haalbaarheid van de ontwik­ keling. De concept Nota van Uitgangspunten (NvU) is gereed, maar nog niet vastgesteld. Bestuurlijke besluitvorming is uitgesteld totdat er een haalbaar financieel plan is.

Parnassia

De huidige locatie van Parnassia wordt getransformeerd. Er komen woningen en vervangende opvangplekken voor Parnassia. In 2023 heeft een architectenselectie plaatsgevonden. Het gekozen architectenbureau De Zwarte Hond is bezig met het uitwerken van een schetsontwerp.

t Ga terug

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

19

<Naar overzicht

Hart van Zuid

Hart van Zuid | Kwaliteit De kwaliteit van de woningbouw- en buitenruimteopgaven in het gebied is vastgelegd in het Prestatiegericht Programma van Eisen (PPE) en het goedgekeurde ontwerp (lees: definitief ontwerp). Het consortium BNH is verantwoordelijk voor het borgen en aantonen van kwaliteit van de afzonderlijke bouwopgaven. In deze fase betreft dit met name de afronding van de inrichting van de buitenruimte. De gemeente bewaakt de kwaliteit van de prestaties van BNH risico-gestuurd door middel van testen, toetsen en accepteren van proces en productuitkomsten.

Bijsturing is niet noodzakelijk Actuele ontwikkelingen en toelichting op status kwaliteit: Het verder concretiseren van de verhoging van de kwaliteit van het gebied is een con­ tinu onderwerp van gesprek met BNH en stakeholders uit de omgeving. Het opgele­ verde zwemcentrum met commerciële plint, het kunstenpand met het nieuwe theater en bibliotheek, het congrescentrum, alsook de uitbreiding winkelcentrum Zuidplein, het hotel, de herinrichting Gooilandsingel en start bouw parkeergarage naast hotel zijn zichtbare resultaten. Op deze manier wordt stap voor stap kwaliteit aan het gebied toegevoegd. Naast de verplichte onderdelen uit het contract met BNH (basisopgave) zijn we continu op zoek naar kansen om extra kwaliteit aan het gebied toe te voegen. Het waterelement op het Annie M.G. Schmidtplein, gerealiseerd met subsidie vanuit het Havenomgevingsfonds, en de ondergrondse waterbuffer zijn hier mooie voorbeelden van. Ook de doorbraak Carnisse Poort, die vanuit NPRZ wordt gerealiseerd, gaat een grote kwaliteitsimpuls betekenen voor Hart van Zuid. Voor de komende jaren staan een verbetering van de stationshal, aanpak van de Zuiderparkweg en het voorplein van Ahoy hoog op de wensenlijst om het gebied de kwaliteit te geven om als tweede centrum van Rotterdam te kunnen functioneren. Voor deze ambities zullen nog aanvullende middelen moeten worden gevonden.

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

20

<Naar overzicht

Hart van Zuid

Hart van Zuid | Geld De financiële dekking van het project bestaat uit een door de gemeenteraad toegezegd krediet van C 155,3 mln en een budget van C 98,3 mln voor zogenoemde out-of-pocket uitgaven (niet activeerbaar op de balans). Zie genoemde raadsbesluiten bij kopje Bestuurlijke documenten. Het merendeel van het resterende budget is al belegd in contractuele afspraken.

Stand per 12 februari 2024 Out-of-pocket uitgaven

Krediet Krediet

155.300.000

Out-of-pocket uitgaven

98.283.528

Verbruikt

138.159.379

Verbruikt

65.023.543

Resterend

17.140.621

Resterend

C 33.259.985

| Bijsturing nog mogelijk Actuele ontwikkelingen en toelichting op status geld Het beschikbare budget is toegekend voor de basisopgave van het project en wordt over de gehele contractperiode van 20 jaar (tot en met 2034) uitgegeven. Voor het kunnen realiseren van (extra) ambities probeert het project volgens afspraak (13gr2985) aanvullende dekking te vinden. In het project Hart van Zuid is voor een vast bedrag een pakket aan werkzaamheden (de zgn. basisopgave) gecontracteerd met BNH (o.a. aanleg en beheer openbare ruimte). Daarbij is vastgelegd waar de werkzaamheden/producten aan moeten voldoen. De voortgang van de realisatie houdt gelijke tred met de voortgang van betalingen aan BNH en daarmee met de voortgang van het verbruikte deel van het krediet.

Lees verdery

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

21

<Naar overzicht

Hart van Zuid

Een aantal delen van de buitenruimte, zoals o.a. versmalling Zuiderparkweg, voorplein Ahoy en het realiseren van de stationshal vallen buiten de contractuele scope. Om deze ambities voor de buitenruimte te realiseren wordt aanvullende dekking gezocht. De benodigde inzet van de gemeentelijke organisatie voor het gehele project is zwaarder dan in het begin is ingeschat. In principe is de markt aan zet, maar de steeds complexer wordende wereld vergt ook meer begeleiding vanuit de gemeentelijke organisatie, met name als het gaat om specifiek publieke taken als planologische RO-procedures of verkeersbesluiten. Daarnaast kiezen we ervoor om actief te zoeken naar extra kansen en mogelijkheden om aan de doelstellingen van Hart van Zuid invulling te geven. Dit doen wij ook als die za­ ken niet in het huidige contract zitten en tijdens het afsluiten van het contract met de markt in 2016 nog niet in beeld waren. De wereld en marktomstandigheden zijn sinds de gunning in 2013 fors veranderd, met onder andere meer focus op leefbaarheid en duurzaamheid, een steeds verder toenemende vraag naar (betaalbare) woningbouw en het uitgangspunt om al onze ambities meer in evenwicht samen op te laten gaan via het 'goede groei principe'. Voor Hart van Zuid kunnen en moeten we hier een bijdrage aan leveren, voor de goede groei van Zuid, als onderdeel van de grotere Oostflank ontwikkeling.

We maken met Hart van Zuid dus af waar we aan zijn begonnen en zetten ons daarnaast in voor aanvullende ambities die hieraan bijdragen. De aanvullende ambities vertalen zich onder andere in nieuwe woningbouwontwikkelingen in het gebied. Schommelingen in de markt en gewijzigde marktomstandigheden zijn er altijd in een periode van 10 à 15 jaar. De looptijd van dit project maakt het ook meer gevoelig voor de imperfecties in de markt van rente, inflatie, beleggingsrendement, stijgende bouwkosten, e.d. Dit vraagt om bijsturing en het pakken van kansen om aan de initiële en toekomstbestendige doelstellingen voor Hart van Zuid te voldoen. Tot op heden zijn de hogere apparaatskosten, risico's en meerkosten steeds gedekt vanuit de beschikbare onzekerheidsreserve. Deze reserve raakt echter uitgeput. Nieuwe (woning)ontwikkelingen kunnen niet alleen bijdragen aan de ambities voor het goed laten groeien van de stad, maar zijn, in lijn met de afspraak (13gr2985), nodig om bij te dragen aan het dekken van de hogere apparaatskosten en toenemende meerkosten en indexatielasten. Potentiële nieuwe ontwikkelingen in Hart van Zuid worden echter, zoals nagenoeg alle projecten en opgaven in de stad, negatief beïnvloed door o.a. wijzigingen op de (huur)markt als gevolg van (aankomende) wet- en regelgeving en (fors) gestegen bouwkosten en gestegen rente.

Nieuwe ontwikkelingen kunnen hierdoor mogelijk niet, beperkter, of trager tot stand komen. Als in de komende jaren onvoldoende extra opbrengsten worden gegenereerd binnen Hart van Zuid, dan zal het onvermijdelijk zijn om het project met een verlies af te moeten sluiten. Hart van Zuid is echter een project van de lange adem; de resterende looptijd van het project tot en met 2034 biedt ons nog vol­ doende tijd om de aanwezige kansen te gaan verzilveren, als ook te profiteren van positieve ontwikkelingen in het gebied. De ontwikkeling van de (meer)kosten en (potentiële) dekkingsmiddelen worden binnen het project continu strak gemonitord.

« Ga terug

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

22

<Naar overzicht

Hart van Zuid

Hart van Zuid | Tijd Hart van Zuid is een gebiedsontwikkeling met een contractueel vastgelegde tijdshorizon van twintig jaar. Voor de deelprojecten behorend tot de basisopgave is het tijdpad van de oplevering contractueel vastgelegd. Deze opgaven zijn inmiddels vrijwel allemaal afgerond. Voor de vrije en optionele opgaven heeft BNH de vrijheid om de oplevering te plannen binnen de horizon van twintig jaar.

Bijsturing is niet noodzakelijk In onderstaande tabel zijn de relevante data van de verschillende projecten te vinden. Bij de basisopgaven lopen de projecten zonder afwijking. Het zwembad, het kunstenpand, de hallen van Ahoy, het Rotterdam Ahoy Convention Center (RACC), woningen Zuiderparkhof en het nieuwe busstation zijn gereed. Bij de vrije en optionele opgaven is bij enkele projecten meer tijd nodig voor de voorbereiding.

Basisopgaven: contractdata Locatie

Datum gereed

Sociaal Programma

Q4 2020

Lees verdery

De contractuele verplichting van het SROI-onderdeel liep af op 31 december 2020. Voor de borging van de lessen uit de evaluatie in de staande organisatie is het programma verlengd naar 2022-2027.

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

23

<Naar overzicht

Hart van Zuid

Vrije en optionele opgaven Locatie

Ambitie data start bouw

Ambitie data gereed

OV-knoop: Stationshal

Q4 2023

Momenteel wordt gewerkt aan het ontwikkelen van een haalbaar plan voor renovatie van de stationshal en de bouw van een nieuwe fietsenstalling.

Parkeergarage leisureplot

Q4 2023

Q3 2024

Bioscoop + horeca leisureplot

Q4 2025

Q4 2026

Ontwikkeling ABN-Amro plot

Voorbereiding

Momenteel wordt gewerkt aan het Schetsontwerp.

Ontwikkeling Twentestraat

On hold

Ontwikkeling ligt stil i.v.m. herbezinning ontwikkelaar. De concept Nota van Uitgangspunten (NvU) is gereed. De bestuurlijke vaststelling van de NvU is uitgesteld.

Parnassia

Voorbereiding

Er wordt gewerkt aan het schetsontwerp

Ontwikkelopgaven

« Ga terug

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

24

<Naar overzicht

Hart van Zuid

Hart van Zuid | Risico's Op programmaniveau neemt het aantal geïdentificeerde risico's af. Dit is een logisch gevolg van het feit dat veel lopende bouwopgaves gereed, of in uitvoering zijn. Ondanks dat het risicoprofiel steeds verder afneemt, blijft het resterende risicoprofiel nog dusdanig hoog dat de overall afwijking groot is. Het risicoprofiel wordt gedomineerd door risico's met een financiële impact op het programma. Dit komt doordat de financiële speel­ ruimte afneemt. Bij nieuwe ontwikkelingen wordt kritisch gekeken naar de financiële haalbaarheid, voordat we een besluit nemen over de daadwerkelijke start van een nieuw project. Daarbij sturen we actief op aanvullende middelen, waaronder subsidies van het Rijk.

Bijsturing nog mogelijk Actuele ontwikkelingen en toelichting op status risico's De belangrijkste risicogebieden en bijbehorende beheersmaatregelen zijn hieronder toegelicht:

1. Hogere apparaatskosten De gemeentelijke benodigde inzet voor het project is zwaarder dan in het begin is ingeschat. In principe is de markt aan zet, maar dit vergt wel intensieve begeleiding vanuit de gemeentelijke organisatie, met name als het gaat om normaliter publieke taken, zoals ruimtelijke procedures en verkeersbesluiten. De hogere inzet komt ook doordat bewust wordt gekeken naar extra potenties van het gebied die niet in het huidige contract zitten en tijdens het sluiten van het contract in 2016 ook nog niet in beeld waren, zoals extra woningbouwopgave. Tot op heden zijn de hogere apparaatskosten gedekt vanuit de beschikbare onzekerheidsreserve, maar die reserve raakt uitgeput. Voor de komende jaren blijft dit een onderwerp waar vanuit het project aandacht voor is. Bij toekomstige ontwikkelingen is het uitgangspunt dat de apparaatskosten kostendekkend anterieur doorberekend worden aan de ontwikkelende partij.

2. Bouwkostenstijging en marktontwikkelingen Momenteel worden potentiële nieuwe ontwikkelingen, zoals nagenoeg alle projecten en opgaven in de stad, negatief beïnvloed door o.a. wijzigingen op de (huur)markt als gevolg van (aankomende) wet- en regelgeving en gestegen bouwkosten en gestegen rente. Nieuwe ontwikkelingen kunnen hierdoor mogelijk niet, beperkter, of trager tot stand komen. Hart van Zuid is echter een project van de lange adem; de resterende looptijd van het project biedt ons nog voldoende tijd om de aanwezige kansen te gaan verzilveren,

Lees verdery

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

25

<Naar overzicht

Hart van Zuid

als ook te profiteren van verbeterde marktomstandigheden. De ontwikkeling van de (meer)kosten en (potentiële) dekkingsmiddelen worden binnen het project continu strak gemonitord. De woningbouwontwikkelingen binnen Hart van Zuid vallen binnen de WBIbeschikking Noordrand Zuiderpark, welke een deadline heeft in 2030 voor start bouw. Het is daarom van belang de projecten tijdig te realiseren. Hier wordt door het projectteam, waar mogelijk, ook op gestuurd.

3. Vertraging in volledig realiseren van de leisureplot De bioscoopexploitant heeft toestemming voor uitstel van start bouw gevraagd aan de gemeente. Omdat het bioscoopbezoek nog niet terug is op het niveau van voor Corona, kan de exploitant op dit moment geen positieve investeringsbeslissing nemen. We hebben ingestemd met het verzoek tot uitstel, omdat er (op korte termijn) geen (beter) alternatief voor handen is voor de betreffende plot. Onderdeel van de nieuwe afspraken zijn wel aanvullende financiële bepalingen met de exploitant om het risico van gemeente en BNH te minimaliseren. Daarnaast is met BNH en Ahoy (als afnemer) overeengekomen te starten met de bouw van de parkeergarage, onafhankelijk van de bouw van de bioscoop. Dit heeft voordelen (de bouwer kan nu nog de eerder afgegeven bouwkosten garanderen), maar brengt ook (exploitatie) risico's met zich mee.

4. Het niet doorgaan van de stationshal vanwege onvoldoende financiële middelen In april 2024 wordt het definitief ontwerp afgerond met de daarbij behorende kostenraming. Er wordt gezocht naar financierings­ bronnen om het tekort te financieren en de realisatie door te laten gaan.

5. Extra ruimtelijke kwaliteit buiten scope van basisopgave kan niet worden gerealiseerd Geld is een belangrijke sturingsfactor om de (extra) ambities van het project te realiseren. Deze extra's zijn wel belangrijk om het gewenste kwaliteitsniveau te bereiken dat hoort bij een hoogwaardig centrum voor Zuid. In de oorspronkelijke opzet voor Hart van Zuid was de intentie om opbrengsten uit nieuwe ontwikkelingen via de zogenaamde Administratieve Rekening in te zetten voor extra kwaliteit. Tot op heden functioneert de Administratieve Rekening nog niet zoals oorspronkelijk beoogd. Noodgedwongen hebben we dit budget moeten inzetten voor onvoorziene zaken en risico's (o.a. eerdere tegenvallers bij het realiseren van het congrescentrum en asbestvergoeding), of door o.a. het optreden van risico's die contractueel gedekt moeten worden, zoals indexering. Voor extra investe­ ringen in ruimtelijke kwaliteit en de buitenruimte moeten dus per opgave aanvullende middelen worden gezocht.

« Ga terug

Lees verdery

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

26

<Naar overzicht

Hart van Zuid

Toelichting Administratieve Rekening De Administratieve Rekening is ontstaan om als dekking te fungeren voor aanvullende kwalitatieve ingrepen met een onrendabele top. Een deel van deze ingrepen is randvoorwaardelijk voor het realiseren van de projectdoelstellingen, maar paste eerder niet binnen het beschikbare projectbudget. Om een deel van de ingrepen zeker te stellen, is er in de uitwerkingsfase een aanvullend budget van C 4,33 mln. voor het project beschikbaar gesteld. Gedurende de Realisatiefase zal de Administratieve Rekening verder gevuld moeten worden. Deze vulling is grotendeels afhankelijk van het succes van de (aanvullende) commerciële ontwikkelingen in het gebied. In het beslisdocument van 22 december 2017 zijn aanvullende afspraken gemaakt over inzet van geld vanuit de Administratieve Rekening, waarmee ook een deel van de eerdere tegenvallers bij het realiseren van het congrescentrum vanuit de Administratieve rekening wordt gedekt. Dit betekent enerzijds een financieel risico, want bij onvoldoende vulling van de Administratieve Rekening komen toch de gemeente en Contractpartij weer aan de lat te staan om het gat te dichten (de gemeentelijke resultaatsverplichting zit opgenomen in de risicoanalyse). Anderzijds betekent het dat het budget voor aanvullende kwalitatieve ingrepen kleiner is geworden.

Vanuit risicobeheersing en het risicobudget wordt continu bekeken of het risicobudget nog voldoende dekking geeft voor de voorziene risico's. Het risicobudget dat bij de start van de Realisatiefase beschikbaar was binnen de projectbegroting, is op basis van de huidige inschat­ tingen van de risico's niet meer toereikend tot einde looptijd van het project (2034). Nieuwe ontwikkelingen binnen Hart van Zuid zullen voor extra dekking moeten zorgen voor toekomstige risico's, verplichtingen zoals indexatie-afspraken met BNH en extra apparaatslasten. We zien nog steeds kansen om in de resterende looptijd van het project extra opbrengsten te genereren via nieuwe (woningbouw) ontwikkelingen, het projectbudget aan te vullen of risico's op te vangen. De extra opbrengsten worden wel, zoals bij nagenoeg alle pro­ jecten en opgaven, negatief beïnvloed door gestegen bouwkosten en wijziging op de huurmarkt als gevolg van wet- en regelgeving. Naast continue inzet en sturing op het faciliteren en optimaliseren van deze nieuwe ontwikkelingen vindt er ook continu monitoring plaats op de apparaatskosten om deze zo efficiënt mogelijk in te zetten.

« Ga terug

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

27

Naar overzicht Hart van Zuid

Hart van Zuid | Bestuurlijke documenten Hier treft u een overzicht aan van de relevante bestuurlijke documenten, aangevuld met de huidige stand van zaken met betrekking tot de afdoening van moties en toezeggingen.

Raadsbesluiten

Document

Verlagen investeringskrediet a.g.v. BBV

18bb1353

Financiële toets

16bb645

Kredietactualisatie 06-11-2014

14bb6039

Aanpassen investeringskrediet van C 204 naar C 216 mln.

13gr2985

Kredietactualisatie Gebiedsontwikkeling Hart van Zuid

13gr769

Herzien raadsvoorstel investeringsbesluit Hart van Zuid

11gr2205

Lees verdery

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

28

Terug naar overzicht projecten

İB*' S4

L* 'vï M,Fļ

ļy j

\ V'

|

|

Bijsturing is niet noodzakelijk

miwiw |

|

Bijsturing nog mogelijk

I

|

Aandacht/maatregelen noodzakelijk

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

29

MMM MM M

Hofbogen park

Terug naar overzicht projecten

» Bestuurlijke documenten

De Hofbogen bevinden zich tussen de binnenstad en de A20. Het voormalige spoorviaduct is tevens rijksmonument en doorkruist verschillende dichtbevolkte stadswijken. Met het Hofbogenpark wordt een nieuw, 2 kilometer lang stadspark gerealiseerd in het noor­ den van Rotterdam. Binnen het project Hofbogenpark wordt onderscheid gemaakt tussen diverse onderdelen, te weten: het dak en de opgangen, de aanliggende straten en de brug over de A20. Deze onderdelen volgen elk een eigen ontwerptraject waarin onderling de afstemming wordt gezocht. Bij de inrichting van het Hofbogenpark wordt nadrukkelijk ingezet op vergroening, recreatie en verblijf, klimaatadaptatie en biodiversiteit.

Relevante actuele ontwikkelingen en korte vooruitblik: Het Definitief Ontwerp (DO) is in november 2023 vastgesteld. Het project bevindt zich nu in de voorbereiding van de realisatiefase. De ontwerpen van de brug en de aanliggende straten volgen op een later moment elk een eigen ontwerptraject.

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

30

<Naar overzicht

Hofbogen park

Hofbogen park | Kwaliteit Productkwaliteit - Compacte stad Het project Hofbogenpark voegt een 2 kilometer lang park toe in een stenige omgeving. Hiermee ontstaat nieuwe ruimte voor recreatie, spelen en sporten en een nieuwe route om door een groene omgeving naar de binnenstad te lopen.

-

Gezonde stad Met de aanleg van een park ontstaat een rustige groene plek in een drukke en stenige omgeving, die met een wandelpad over de volledige lengte van het dakpark uitnodigt tot beweging. Het groen koelt in de zomer en vergroot tegelijk de biodiversiteit in dit stuk van de stad.

Circulaire stad Het groen zorgt voor meer waterberging en versterkt daarmee de groen-blauwe structuur van de stad. Met de aanleg van extra waterberging en zuivering van regenwater kan het water gebruikt worden voor het groen in het park in plaats van kraanwater.

Inclusieve stad Op de Hofbogen heeft iedereen de kans om mee te doen. Er is volop ruimte voor verblijven en voor ontmoeting. Het Hofbogenpark brengt mensen op een vrijblijvende manier samen (bijvoorbeeld bij groenonderhoud en activiteiten in het park). Dit bevordert de sociale cohesie in een aantal gemengde wijken. Het Hofbogenpark is rolstoeltoegankelijk en te gebruiken door jong en oud (o.a. dankzij voldoende toegangen). Bovendien dragen de Hofbogen bij aan de identiteit van de omliggende wijk. Zo kan een collectieve trots ontstaan.

Productieve stad De bedrijvigheid in de Hofbogen draagt nu al in beperkte mate bij aan een concurrerend en innovatief vestigingsklimaat. Bij verdere ontwikkeling wordt dit versterkt. Daarnaast bieden de Hofbogen en het Hofbogenpark in toenemende mate inspirerende plekken voor ontmoeting, uitwisseling van kennis, creativiteit en ondernemerschap. De Hofbogen zullen bijdragen aan de trots van bedrijven op hun vestigingslocatie. Zij zullen dit vervolgens willen tonen aan de rest van de wereld.

Proceskwaliteit De kwaliteit van de opgave wordt door verschillende (tussen-) producten geborgd: Schetsontwerp, Programma van Eisen, Voorlopig Ontwerp en Definitief Ontwerp. Bij diverse producten hoort een uitgebreid participatietraject met betrokkenen in en rond de Hofbogen, wat naast de kwaliteit ook voor een beter draagvlak in de buurt zorgt.

Lees verdery

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

31

Naar overzicht Hofbogen park

Een kwaliteitsteam, bestaande uit experts op o.a. het gebied van landschapsarchitectuur, stedenbouw en kwaliteit van het monument, adviseert en beoordeelt het ontwerp. Daarnaast zijn de Commissie voor Welstand en Monumenten en de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed betrokken.

Bijsturing is niet noodzakelijk

Actuele ontwikkelingen en toelichting op status kwaliteit: Om de kwaliteit van het product beter te borgen, wordt een second opinion op de technische uitwerking van de dakbedekking opge­ steld. Dit wordt in mei opgeleverd. De mock-up is aangelegd op het dak en wordt gemonitord. De aanbesteding wordt voorbereid, zodat de stukken in de volgende fase met de geselecteerde bouwteampartner verder kunnen worden uitgewerkt. Zo kan gebruik gemaakt worden van de kennis uit de markt.

« Ga terug

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

32

<Naar overzicht

Hofbogen park

Hofbogen park | Geld Het project Hofbogenpark is onderdeel van het programma Stadsprojecten. Er is in februari 2023 voor het programma Stadsprojecten een overzicht naar de raad verstuurt van de ramingen voor alle Stadsprojecten dat uitkomt op in totaal 371,9 mln. (23bb001256). Ten opzichte van dat overzicht is er inmiddels een hogere raming voor Hofplein vastgesteld bij vaststelling van het Definitief Ontwerp, waardoor het totaal voor de Stadsprojecten inmiddels uitkomt op 377,1 mln., waarvan C 50,5 mln. via cofinanciering moet worden opgehaald. Het benodigde investeringskrediet excl. cofinanciering wordt in jaarlijkse tranches bij de Voorjaarsnota toegekend en verdeeld over de Stadsprojecten. Conform de Beleidsnota Investeringen Rotterdam 2020 wordt de reguliere investeringsruimte gedekt uit de groeimiddelen van de stad (20bb7586, 20bb8072). De raming van Stadsproject Hofbogenpark op basis van het Definitief Ontwerp (M2306-1724) Park op het dak en het Schetsontwerp Straten en Brug is C 75 mln., waarbij C 10,9 mln. gedekt moet worden via cofinanciering (22bb00183). Van het benodigde investeringskrediet is door het Programma Stadsprojecten bij de verdeling van het beschikbaar gestelde krediet tot nu toe C 50,2 mln. toegekend aan Hofbogenpark.

Bijsturing nog mogelijk Actuele ontwikkelingen en toelichting op status geld: Het Definitief Ontwerp (DO) van Hofbogenpark is gereed. Op basis daarvan is een nieuwe gedetailleerde raming gemaakt, waarbij ook het effect van de huidige prijsstijgingen en de indexering is meegenomen. De huidige economische ontwikkelingen (stijgende bouw­ kosten) zorgen ervoor dat de indexatie van de ramingen van de drie onderdelen hoger uitvallen dan tot nu toe werd voorspeld. Dit zorgt ervoor dat de verwachte kosten oplopen, terwijl er geen aanpassingen zijn gedaan aan de (ontwerp)uitgangspunten van de projectonderdelen. Dit is in lijn met het signaal dat aan de gemeenteraad is afgegeven in het voorgangsbericht van februari 2023 over de Stads­ projecten (23bb001256).

Lees verdery

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

33

<Naar overzicht

Hofbogen park

Het Stadsproject Hofbogenpark bestaat uit drie delen: - De DO raming voor het Park op het dak van de Hofbogen is C 53,7 mln., ten opzichte van het VO is dit een stijging van C15,2 mln. Voor het DO Park op het dak is C 3,5 mln. als cofinanciering toegezegd. Uit de reguliere investeringsmiddelen (RIM) wordt C 50,2 mln. gedekt. - Voor de omliggende straten is grotendeels nog geen dekking in de begroting opgenomen. De prognose voor dit deel van het Stadsproject bedraagt C 13,5 mln., waarvan C 6,9 mln. via cofinanciering moet worden gedekt. Onderdeel van de eerste fase van de aanpak van omlig­ gende straten is het maaiveld in Agniesebuurt-Oost. Dit project is gekoppeld aan de onderhoudsplanning van de riolering, het warmtenet en de bijdrage van het Hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard (HHSK) voor de wateropgave. Het DO hiervan is in augustus 2022 vastgesteld en de uitvoering start in augustus 2024. Voor de benodigde dekking van het overige deel van de Straten van C 6,6 mln. is een aanvraag gedaan voor het investeringsvoorstel van 2024. - Voor de brug over de A20 is nog geen dekking in de begroting opgenomen. De dekking van de brug is sterk afhankelijk van cofinanciering. De totale cofinancieringsopgave voor het project Hofbogenpark blijft C 10,9 mln. Voor het Park is vanuit het GO-fonds een bijdrage van C 1,5 mln. toegezegd en vanuit het Groenoffensief C 0,5 mln.

Daarnaast is vanuit de Tijdelijke Impulsregeling Klimaatadaptatie C 0,5 mln. toegezegd en een bijdrage van C 1 mln. vanuit Watermanagement. Voor de 'Omliggende straten' en 'Brug over de A20' blijft de cofinancieringsopgave gehandhaafd. De jaarlijkse extra beheerkosten voor het Hofbogenpark bedragen in totaliteit C 1,7 mln. per jaar, prijspeil juni 2023. Conform de motie Sies (15bb9224) zijn de financiële consequenties vastgesteld voorafgaand aan de aanleg Van de nieuwe buitenruimte. Deze consequen­ ties zijn onlosmakelijk verbonden aan het DO (M2306-1724). Geld staat op oranje, omdat het nog onzeker is of benodigde dekking voor de omliggende straten wordt toegekend en de cofinanciering voor de brug wordt binnengehaald.

« Ga terug

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

<Naar overzicht

Hofbogen park

Hofbogen park | Tijd Het Definitief Ontwerp is vastgesteld in november 2023 door het college. De belangrijkste mijlpalen voor de komende periode zijn als volgt:

Hofbogenpark -

De vergunningsaanvraag wordt in gang gezet. De aanbesteding voor een bouwteampartner loopt en wordt naar verwachting afgerond in lente 2024. Het inrichtingsplan Hofbogenpark zal gefaseerd uitgevoerd worden. De prognose voor start uitvoering van de eerste fase is in 2025.

Aanliggende straten -

Voor de aanliggende straten is een Quick Scan gemaakt. Gestart wordt met het traject voor het deelproject Inrichtingsplan Agniesebuurt Oost.

Brug over de A20 -

De planvorming voor de brug (onder voorbehoud van voldoende financiële middelen) zal starten in 2026.

Bijsturing is niet noodzakelijk Actuele ontwikkelingen en toelichting op status tijd: Het DO Park op het dak is in november vastgesteld door het college. Verder is de informatie uit de raadsbrief DO nog steeds actueel. De vergunningaanvraag wordt in gang gezet en de prognose voor de start uitvoering ligt, voor de eerste fase, nog steeds op begin 2025. De uitkomsten van de Flora en Fauna onderzoeken worden verwacht in september 2024 en in de planning wordt nog steeds rekening gehouden met het meest gunstige scenario.

Lees verdery

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

35

<Naar overzicht

Hofbogen park

Hofbogen park | Risico's Op basis van het risicoregister zijn verschillende thema's benoemd. Dit zijn de elementen waarop de ongewenste topgebeurtenissen (OTG) kunnen worden beheerst. OTG's zijn over het algemeen afbreukrisico's voor een project, waar meerdere risico's toe zouden kunnen leiden. De drie belangrijkste sleutelelementen zijn: - Onvoldoende cofinanciering Technische complicaties Mislukken aanbesteding

| Bijsturing nog mogelijk Actuele ontwikkelingen en toelichting op status risico's. In september/oktober 2023 heeft een herijking van het risicoregister plaatsgevonden. Het risico uitloop van het project door complexiteit is kleiner geworden en valt nu daarom buiten de top drie. Inmiddels zijn juridische afspraken met de eigenaar van de Hofbogen gemaakt. Omdat het project na de vaststelling van het DO in de realisatiefase is beland, is het risico op mislukken van de aanbesteding en/of bouwteamfase actueler geworden.

Onvoldoende cofinanciering en dekking voor het ontwerp Wereldwijd is een significante stijging van materiaalkosten. Dit heeft reeds effect gehad op de kostenramingen van het Hofbogenpark. De meest recente stijgingen zijn in de kostenraming verwerkt. Het is echter niet uit te sluiten dat zich ook in de toekomst nog prijsstijgingen zullen voordoen. Zo goed als mogelijk wordt op de stijgingen in de materiaalkosten geanticipeerd, wel blijft het project afhankelijk van de schommelingen in de mondiale markt. Daarnaast wordt voor het project gebruik gemaakt van cofinanciering. De cofinanciering voor het dakpark is ondertussen rond. Echter, de financiering van de omliggende straten en de brug is, zoals in de financiële paragraaf staat, nog onzeker. Het ontwerp van het Hofbogen­ park gaat nadrukkelijk uit van een park van gevel-tot-gevel. Eén van de belangrijkste uitgangspunten van het Hofbogenpark is dat je tus­ sen de boomkruinen van de bomen in de aanliggende straten loopt. Zo is het park veel breder dan alleen het dak van circa 6,5 m. Het niet realiseren van de straten langs de Hofbogen doet afbreuk aan het stadsproject. Of, beter gezegd, het park is niet af zonder herinrichting van de omliggende straten. De komende tijd wordt zowel op project- als op programmaniveau inzet gepleegd om de aanzienlijke opgave voor cofinanciering te halen.

Lees verdery

Monitor grote projecten | oktober 2023 t/m februari 2024

36

<Naar overzicht

Hofbogen park

Technische complicaties Er zijn hoge eisen gesteld aan het lekvrij maken van het dak. Ook wordt het park demontabel, bereikbaar en in compartimenten ontworpen. Hierdoor wordt getracht een lekkage tijdens het gebruik van het dak van het park zo veel mogelijk te voorkomen. Wanneer zich toch een lekkage voordoet, is het relatief eenvoudig te repareren. In het beheerplan wordt een protocol toegevoegd indien een lekkage alsnog optreedt. Ook wordt in samenwerking met betrokken partijen voorafgaand aan de aanleg van het park een nulmeting van de waterdichtheid van het dak gedaan en wordt veel aandacht besteed aan het voorkomen van lekkages gedurende de uitvoering. Technische complexiteit kan bovendien zorgen voor uitdagingen rondom de aanbesteding. Door een reëel ontwerp te maken, de risico's voor de aannemer aanvaardbaar te houden en het beheer tijdig mee te nemen, wordt geprobeerd een zo geschikt mogelijke bouwteampartner te selecteren. De gemeente en de eigenaar van de Hofbogen zijn in gesprek om tot een realisatieovereenkomst te komen. Ten slotte zou het tegenkomen van beschermde flora en/of fauna nog impact kunnen hebben. Het ecologisch onderzoek is momenteel halverwege, de eerste resultaten zijn eind december 2023 besproken en wijken niet af van het eerdere onderzoek. Dit geeft echter nog geen garantie, aangezien de onderzoeksperiode nog niet halverwege is.