[23bb007983] Bijlage behorende bij 23bb007982 over werkplan DCMR 2024
Tekst van het document
'■Myn
ieudienţļ "ueudien*
•tyimond
\
CtM
*
'Mnífļ
i
Ţ^ūåļőmil!
. - ^agm ì
îŵ DCMR milieudienst
Rijnmond
. - .
WERKPLAN 2024 DCMR Milieudienst Rijnmond Gemeente Rotterdam
Werkplan 2024 DCMR Milieudienst Rijnmond Gemeente Rotterdam
Opdrachtgever Contactpersoon opdrachtgever Auteur(s) Team Documentnummer Datum
Gemeente Rotterdam - SI/Milieu I.M.S. Schalkwijk M.A. Lucas Account en procesondersteuning 22352561 1 november 2023
Inhoud 1. Inleiding..........................................................................................................................................5 1.1 Gemeenschappelijke regeling, rollen en bevoegdheden.................................................... 5 1.2 Van beleidsbegroting naar werkplan.................................................................................... 5 1.3 DCMR als opdrachtnemer....................................................................................................... 6 1.4 Relevante beleidskaders in Rotterdam.................................................................................. 7 1.5 Wijze van verantwoorden........................................................................................................7 1.6 Krapte op de arbeidsmarkt..................................................................................................... 8 1.7 Impact van de Omgevingswet................................................................................................8 2.
Financieel kader...........................................................................................................................10 2.1 Inleiding..................................................................................................................................10 2.2 De tariefstructuur...................................................................................................................11 2.3 Budgetteringsmethodiek VTH-basistaken...........................................................................11 2.4 Indeling in producten en clusters........................................................................................12 3.
Programma Milieubeheer............................................................................................................13 3.1 Inleiding..................................................................................................................................13 3.2 Uitgangspunten en VTH-programma...................................................................................14 3.3 Uitgangpunten voor advisering over beleidsontwikkeling en toetsing en advisering over ruimtelijke plannen........................................................................................................16 3.4 Uitgangpunten voor Databeheer, meten en monitoring.................................................... 16 3.5 Toelichting op de clusters.....................................................................................................16 3.5.1 Cluster Reguleren (1.1)................................................................................................16 3.5.2 Cluster Milieutoezicht (voorheen Wabo-toezicht) (1.2)............................................ 18 3.5.3 Cluster Handhaving (1.3).............................................................................................21 3.5.4 Cluster Juridische werkzaamheden (1.4)..................................................................
22 3.5.5 Cluster Kwaliteit en ontwikkeling VTH (1.5).............................................................. 22 3.5.6 Cluster Regie Omgevingswet (voorheen Wabo regie) (1.6).................................... 22 3.5.7 Cluster Overige VTH-taken (1.7)..................................................................................23 3.5.8 Cluster Omgevingsadvies (voorheen Ruimtelijke ontwikkeling) (1.8)................... 23 3.5.9 Cluster Beleidsadvisering (1.9)...................................................................................26 3.5.10 Cluster Bodem (1.10)....................................................................................................29 3.5.11 Cluster Lucht (1.11)......................................................................................................33 3.5.12 Cluster Geluid (1.12).....................................................................................................34 3.5.13 Cluster Omgevingsveiligheid (voorheen Externe veiligheid) (1.13)........................ 37 3.5.14 Cluster Internationaal(1.14)......................................................................................... 39 3.5.15 Cluster Monitoring en databeheer (1.15)...................................................................
39 3.5.16 Cluster Relatiebeheer (1.16)........................................................................................ 41 3.5.17 Cluster Projectbijdragen (1.17)................................................................................... 42 3.5.18 Cluster Materiele kosten (1.18).................................................................................... 44 4. Aanvullende opdrachten.............................................................................................................47 4.1 Werkplan Nieuwe energie.................................................................................................... 47 4.1.1 Inleiding.........................................................................................................................47 4.1.2 De ambities voor Rotterdam in 2023......................................................................... 47 4.1.3 Inzet DCMR....................................................................................................................47 4.1.4 Afstemming DCMR met gemeente Rotterdam.......................................................... 48 4.2 Werkplan Asbest ...................................................................................................................
49 4.2.1 Inleiding ....................................................................................................................... 49 4.2.2 De ambities voor Rotterdam in 2024 ........................................................................ 49 4.2.3 Inzet van de DCMR in 2024 ........................................................................................ 49 4.2.4 Afstemming DCMR met gemeente Rotterdam......................................................... 50 4.3 Overige opdrachten .............................................................................................................. 51 4.3.1 Bodem........................................................................................................................... 51 4.3.2 Lucht ............................................................................................................................. 51 4.3.3 Geluid............................................................................................................................ 51 4.3.4 Chemisch advies ......................................................................................................... 52
WİDCMR Rijnmond
Werkplan 2024 I 3
Bijlagen........................................................................................................................................... 53 Bijlage 1 Overzichtstabel DCMR werkzaamheden Rotterdam............................................... 53 Bijlage 2a Begroting werkzaamheden voor werkplan Nieuwe energie....................................85 Bijlage 2b Begroting werkzaamheden voor werkplan Asbest..................................................88 Bijlage 3 Uitvoeringsbeleidsplan 2023-2026.............................................................................89 Bijlage 4 Toelichting cluster Reguleren....................................................................................95 Bijlage 5 Integraal Handhavingsprogramma (IHP)...................................................................96 Bijlage 6 Financiering dienstbrede projecten........................................................................100 Bijlage 7 Afspraken over samenwerking DCMR/De Verkeersonderneming/ Dienst Stadsontwikkeling Rotterdam............................................................................... 101 Bijlage 8 Afkortingenlijst..........................................................................................................102
WİDCMR Rijnmond
Werkplan 2024 I 4
1. Inleiding 1.1
Gemeenschappelijke regeling, rollen en bevoegdheden
Gemeente Rotterdam is aangesloten bij de gemeenschappelijke regeling van de DCMR. Naast Rotterdam zijn 12 andere gemeenten1 en de provincie aangesloten bij het samenwerkingsverband. Een aanpassing van de GR is in voorbereiding. Zie voor verdere details bijlage 3. De DCMR is een van de vijf regionale uitvoeringsdiensten in Zuid-Holland en verricht zijn taken voornamelijk in het Rijnmondgebied. Voor een aantal taken heeft de DCMR een groter werkgebied, zoals bij de uitvoering van Seveso-taken (voorheen Brzo) voor de provincies Zeeland en Zuid-Holland, de meldkamer en bij de landelijke Seveso-coördinatie. In het vervolg van dit werkplan wordt steeds gesproken over het Rijnmondgebied, wanneer het over het werkgebied gaat. De rol en taakuitvoering van de DCMR wordt bepaald door de opdrachten die door de gemeenten en provincie Zuid-Holland, de participanten, bij de DCMR zijn belegd. Deze opdrachten hebben betrekking op uitvoering van het door hen vastgestelde milieubeleid, binnen de daartoe beschikbaar gestelde middelen. Veel taken moeten door de omgevingsdiensten worden uitgevoerd. Dit is vastgelegd in het basistakenpakket2 . Het werkplan is gebaseerd op de wensen en eisen van de gemeente Rotterdam als opdrachtgever, zoals geformuleerd in het Programma van eisen van de opdrachtgever. Voor een aantal taken zijn bevoegdheden door de gemeente Rotterdam aan de DCMR gemandateerd.
1.2
Van beleidsbegroting naar werkplan
Het Rijnmondgebied wordt gekenmerkt door een grote bevolkingsdichtheid en een sterke concentratie van bedrijven en grote industrie. De bestuurlijke ambitie van de regio is erop gericht dat de ontwikkeling als economische topregio hand in hand gaat met behoud en verbetering van de leefkwaliteit en veiligheid. De regio verwacht een consequente en continue aandacht voor een gezond leefklimaat en veilige woon- en werkomgeving. Dat vergt professioneel toezicht op en regulering van bedrijvigheid in de regio. Om de ambities te verwezenlijken en alle functies in dit drukke gebied te combineren, is een adequate ruimtelijke planvorming cruciaal. De Omgevingswet gaat daarvoor nieuwe eisen stellen aan de uitvoering van de taken van de DCMR. De beleidsbegroting van de DCMR heeft ten aanzien van de uit te voeren werkzaamheden een kaderstellend en richtinggevend karakter. De concrete invulling van de uit te voeren werkzaamheden wordt per participant in de werkplannen vastgelegd. De beleidsbegroting 2024 van de DCMR is op 7 september 2023 door het Algemeen Bestuur van de DCMR vastgesteld. Daarmee is het financiële kader voor de werkplannen voor de door de DCMR uit te voeren taken in 2024 vastgelegd. Voor het werkplan van de gemeente Rotterdam is hierin een bijdrage van C 23. 412.369 opgenomen.
Hierin is het extra budget vanuit Rotterdam voor intensivering van de inzet meegenomen en het budget voor de reguliere milieutaken vanuit de Doeluitkering Versterking Omgevingsveiligheidsdiensten. Aangezien het budget voor Label C in 2024 hoger is dan in 2023 (C 73.463 in plaats van C63.480) komt het totale bedrag uit op C23.422.352. Zie verder hoofdstuk 2.
1 Sinds 1 januari 2023 vormen de gemeenten Brielle, Westvoorne en Hellevoetsluis samen de gemeente Voorne aan Zee. Vanwege de gewijzigde Wet gemeenschappelijke regelingen (WGR) waarmee een versterking van de democratische legitimatie wordt beoogd, alsook vanwege de inwerkingtreding van de Omgevingswet per 1 januari 2024 en de vorming van de gemeente Voorne aan Zee, is in 2023 een wijzigingsbesluit voorbereid van de gemeenschappelijke regeling van de DCMR. 2 Sinds 2015 zijn gemeenten en provincies op grond van de wet VTH verplicht de uitvoering van bepaalde taken, het basistakenpakket, door de omgevingsdiensten uit te laten voeren. Wet VTH: Wet van 9 december 2015 tot wijziging van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (verbetering vergunningverlening, toezicht en handhaving).
WİDCMR Rijnmond
Werkplan 2024 I 5
De werkzaamheden die de DCMR voor Rotterdam uitvoert zijn in hoofdstuk 3, het programma Milieubeheer, beschreven. Dit programma bevat alle bedrijfsgerichte activiteiten, zoals reguleren, inspecteren en handhaven, maar ook de advisering over de fysieke leefomgeving, de ondersteuning bij beleidsontwikkeling en verder databeheer en monitoring. De in dit werkplan genoemde producten en diensten zijn sinds 2015 gebaseerd op de Zuid-Hollandse PDC (Producten en Diensten Catalogus). Deze is aangepast vanwege de Omgevingswet. Het Beleidskader in de beleidsbegroting bevat de inhoudelijke prioriteiten voor het werk van de DCMR en is gebaseerd op het Uitvoeringsbeleidsplan MJP 2023-2026. Op basis van de vijf beleidsopgaven veiligheid, tegengaan ondermijning, gezondheid, leefbaarheid en duurzaamheid zijn 12 focuspunten voor de uitvoering vastgelegd. In bijlage 3 staat meer uitleg over het meerjarenprogramma.
1.3
DCMR als opdrachtnemer
In het Programma van eisen van de opdrachtgever is de DCMR door gemeente Rotterdam gevraagd om een offerte in te dienen in de vorm van een werkplan. In dit werkplan zijn de taken opgenomen die de DCMR in het kader van de Gemeenschappelijke Regeling uitvoert voor de Gemeente Rotterdam (de reguliere taken), alsmede de taken die de DCMR voor Rotterdam uitvoert voor de Afdeling Duurzaamheid. De DCMR heeft bij de uitvoering van deze taken de rol van opdrachtnemer. In zijn rol als opdrachtnemer ondersteunt en adviseert de DCMR de gemeente Rotterdam ten aanzien van duurzaamheid en milieu. Hierbij bepaalt de opdrachtgever welke producten en adviezen door de DCMR worden aangeleverd. Agendering van stukken voor wethouderstaf, college of raad vindt uitsluitend plaats door de opdrachtgever zelf. De DCMR vertegenwoordigt de gemeente Rotterdam niet zonder dat de opdrachtgever hiervan op de hoogte is gesteld. Voor een goede borging van de inzet die de DCMR in dit kader pleegt, vindt afstemming en terugkoppeling met de opdrachtgever plaats. Bij de uitvoering van de werkplanonderdelen gaat de DCMR proactief en omgevingsbewust te werk.
Waar relevant vindt, in afstemming met de opdrachtgever, overleg plaats met andere clusters en partijen, zodat bijvoorbeeld oplossingen voor milieu- en of omgevingsvraagstukken kunnen worden aangedragen en ontwikkeld die op een efficiëntere of effectievere manier bijdragen aan verbetering van de omgevingskwaliteit of de bescherming van de burger. Periodiek bespreekt de DCMR de voortgang op het werkplan met de opdrachtgever. De DCMR brengt de opdrachtgever proactief op de hoogte van alle bestuurlijke aangelegenheden en aandachtspunten in de uitvoering (wettelijke taken in het bijzonder). Voorts signaleert de DCMR de voor de opdrachtgever van belang zijnde ontwikkelingen (lokaal, regionaal, nationaal en internationaal). De opdrachtgever houdt op zijn beurt de DCMR op de hoogte van belangrijke ontwikkelingen, zoals internationale ontwikkelingen. De DCMR kan, indien ze dit als opdrachtnemer noodzakelijk acht, ook buiten het voortgangsoverleg zaken aan de opdrachtgever melden. Nieuwe ontwikkelingen, gebeurtenissen en inzichten kunnen gedurende de looptijd van het werkplan inzet op andere onderwerpen wenselijk of noodzakelijk maken. In overleg met de opdrachtgever wordt bekeken óf deze onderwerpen worden opgepakt en ten koste van welke projecten/activiteiten uit het werkplan dit geschiedt. Belangrijke wijzigingen legt de opdrachtgever voor aan de verantwoordelijke bestuurder(s).
De opdrachtgever draagt zorg voor een goede positionering van de DCMR in beleids- en bestuurlijke besluitvorming en heeft oog voor de positie van de DCMR als adviseur van het gemeentebestuur en de gemeentelijke organisatie. Dat betekent bijvoorbeeld dat de DCMR 'vooraan' in processen (onder meer op RO-gebied) kan adviseren, om het rendement zo groot mogelijk te maken. In dat kader wordt de DCMR actief op de hoogte gehouden van relevante ontwikkelingen binnen Rotterdam. Daarnaast draagt de DCMR er zelf actief aan bij goed op de hoogte te zijn van de bestuurlijke context en prioriteiten waarbinnen de advisering en werkzaamheden voor Rotterdam worden uitgevoerd.
WİDCMR Rijnmond
Werkplan 2024 I 6
De opdrachtgever geeft in zijn Programma van Eisen aan dat het werkplan in ieder geval moet voorzien in de uitvoering van alle wettelijk verplichte milieutaken en een adequaat niveau van vergunningverlening en handhaving, met daarbij een nadrukkelijke aandacht voor controle op en handhaving van milieuovertredingen van risicovolle bedrijven. Deze onderwerpen zijn vanzelfsprekend opgenomen in het werkplan. Tevens wordt aangegeven, dat de nadruk in 2024 ligt op (ondersteuning bij) de uitvoering van de Rotterdamse prioriteiten en ambities zoals ook verwoord in het Coalitieakkoord 2022-2026 Eén Stad Rotterdam en de invoering van de Omgevingswet. Net als in 2022 zijn extra middelen gereserveerd voor de voorbereiding op en invoering van de Omgevingswet in dit werkplan (zie Cluster Beleidsadvisering, 3.5.9.) Ook alle andere participanten dragen hieraan bij. De woningbouwopgave noodzaakt Rotterdam tot bouwen op milieubelastende locaties waar grote opgaven liggen op het gebied van luchtkwaliteit, geluid, bodem en/of externe veiligheid. Met name de complexe geluidvraagstukken in stad en haven kunnen ingrijpen op de bouwopgave en vergen daarbij steeds meer inzet. De DCMR wordt nadrukkelijk verzocht zijn kennis en ervaring in te zetten om Rotterdam te helpen knelpunten het hoofd te bieden en mee te denken vanuit kansen om ontwikkelingen mogelijk te maken.
Deze inzet wordt ook nadrukkelijk verzocht voor het onderzoeken van de mogelijkheden van scherper vergunnen en handhaven in het Haven Industrieel Complex (HIC) om uitvoering te geven aan het Schone lucht Akkoord (SLA). De inzet gepland in het Cluster Ruimtelijke Ontwikkeling in het werkplan is met ingang van 2021 substantieel verhoogd. Voor 2024 is de ureninzet nog verder opgehoogd. In paragraaf 3.5.1 staat aangegeven wat de DCMR doet aan de uitvoering van het SLA, waarvan het scherper vergunnen een onderdeel is. In de urenplanning is rekening gehouden met de werkzaamheden voor SLA.
1.4
Relevante beleidskaders in Rotterdam
Het college van Rotterdam legt de focus de komende jaren op de uitvoering. Resultaatgericht en dichtbij de Rotterdammers. Schouder aan schouder voor een veilige, schone en groene stad. Voor de bouw van veel betaalbare woningen en voor de aanpak van de energietransitie. De inspanningen die Rotterdam daarvoor verricht staan beschreven in het Rotterdamse coalitieakkoord 2022-2026 Eén Stad Rotterdam. Het college zet onder andere in op de onderwerpen energie en klimaat. De landelijke klimaatafspraken worden voortgezet. Er is budget voor duurzaamheidstransitie. De DCMR monitort deze transitie om zonodig tijdig bij te kunnen sturen. Innovatie in de haven wordt gestimuleerd. Walstroom wordt verder uitgerold. Er wordt geïnvesteerd in het Versnellingshuis ten behoeve van. vergunningen voor verduurzaming. Rdam Circulair wordt voortgezet. Het Schone Lucht Akkoord wordt uitgevoerd. Met DCMR en PZH wordt onder andere onderzocht of scherper vergunnen en handhaven kan. Tevens komen onderzoeken naar schonere havenkranen en de mogelijkheden voor het beperken van houtstook. Voor de (nacht-)horeca gaan minder regels gelden, er komt meer levendigheid ’s nachts, in balans met het belang van bewoners. Woningbouw wordt gestimuleerd, er wordt verder gegaan met Feyenoord city, het ov-versterkt en er komt een extra oeververbinding met de metro.
Met het werkplan 2024 wordt zo goed mogelijk invulling gegeven aan de prioriteiten van het gemeentebestuur van Rotterdam.
1.5
Wijze van verantwoorden
Regelmatig wordt de voortgang van het werkplan besproken in een voortgangsoverleg met de opdrachtgever. Voor het overleg ontvangt de opdrachtgever een overzicht van de producten en de realisatiecijfers (maandrapportage) en de te bespreken agendapunten. De DCMR brengt de opdrachtgever op de hoogte van alle bestuurlijke aangelegenheden en aandachtspunten in de uitvoering (wettelijke taken in het bijzonder). Voorts signaleert de DCMR de voor de opdrachtgever van belang zijnde ontwikkelingen (lokaal, regionaal, nationaal en internationaal).
WİDCMR Rijnmond
Werkplan 2024 I 7
De voortgang wordt, conform de maatwerkafspraken met de opdrachtgever, schriftelijk in twee voortgangsrapportages gegeven (t/m mei en t/m augustus). In oktober wordt een prognose voor het einde van het jaar besproken. Binnen twee maanden na afronden van het jaar wordt de jaarrapportage uitgebracht. De rapportages worden per mail aangeboden. De voortgangsrapportages bevatten een beschrijving van de financiële realisatie, een grafische weergave van de realisatie per programma en de onderdelen daarbinnen, de stand van zaken per programma, de realisatiecijfers tot en met dat moment, een prognose voor de rest van het jaar en een overzicht van de wijzigingen in de begroting. De jaarrapportage geeft een beschrijving van de geleverde producten en uitgevoerde projecten en activiteiten, alsmede een inhoudelijke en financiële verantwoording van afwijkingen in de realisatie. Tevens bevat de jaarrapportage een financiële verslaglegging van de projecten die door verschillende partijen worden gefinancierd. Vier tot zes keer per jaar vindt een participantenoverleg plaats tussen de milieucontactambtenaren en de DCMR, onder leiding van de unitmanager Ruimte en Omgeving, over relevante ontwikkelingen van de werkzaamheden en de organisatie.
1.6
Krapte op de arbeidsmarkt
Uitdagingen op de arbeidsmarkt DCMR heeft te maken met de uitdagingen die de huidige arbeidsmarkt biedt: er is krapte aan ervaren vakmedewerkers en demografisch gezien loopt het aantal jongeren terug, waardoor de krapte wordt versterkt. Tot nu toe lukt het in het algemeen om vacatures in te vullen. Bij een aantal specifieke functies is dit echter moeilijk tot zeer moeilijk geworden. Het is vooral lastig om ervaren professionals te vinden. Het vakgebied waar dit zich voordoet is door de fluctuaties in de arbeidsmarkt variabel. Vanuit dit oogpunt zijn er twee ontwikkelingen in gang gezet: 1. Strategische personeelsplanning waarbij rekening wordt gehouden met de behoefte vanuit de organisatie en de personele ontwikkeling 2. Visie op instroom van medewerkers op competentie en motivatie, waarbij met opleiding en training de vakinhoudelijke kennis wordt bijgebracht Werving en selectie besteedt dan ook ruim aandacht aan netwerkbijeenkomsten en bedrijvendagen op (hoge)scholen, aanname van stagiaires en traineeships voor jong afgestudeerden. Dit laatste gebeurt onder de vlag van De Betere Wereldbaan, in samenwerking met de overige vier ZuidHollandse omgevingsdiensten. De verwachting is dat het risico van capaciteitsgebrek in 2024 ook nog aanwezig zal zijn. Dit kan van invloed zijn op (het tempo van) de realisatie van het werkplan.
1.7
Impact van de Omgevingswet
De invoering van de Omgevingswet vraagt in 2024 extra aandacht en mogelijk is meer uren inzet nodig. Een eenduidig beeld ontbreekt over deze effecten. Vanuit VNG en de gezamenlijke omgevingsdiensten is bij het Rijk veelvuldig aangedrongen op een beter beeld van de extra inzet die de invoering mogelijk met zich meebrengt en de financiële consequenties hiervan. Hierover is echter onvoldoende duidelijkheid verkregen. In de bestuurlijke uitgangspunten voor de DCMR-begroting is daarom uitgegaan van de bestaande financiële kaders. De Omgevingswet heeft impact op de uitvoering van de taken van de DCMR. Daarom zijn onder meer de volgende zaken aangepakt: * De primaire werkprocessen zijn zo nodig aangepast aan nieuwe producten/instrumenten en aan nieuwe termijnen. * De Zuid-Hollandse producten- en dienstencatalogus (PDC) is aangepast. » Medewerkers van de DCMR hebben hun inhoudelijke kennis en vaardigheden verbreed naar de vereisten van de Omgevingswet. » Er is een voorstel mandaatbesluit voorgelegd aan de gemeente. » Er zijn afspraken gemaakt over het takenpakket.
WİDCMR Rijnmond
Werkplan 2024 I 8
^
Er zijn afspraken gemaakt in het kader van het Rijnmondberaad over samenwerking met de gemeente, GGD en de Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond onder de Omgevingswet. ^ Er zijn gegevens geleverd aan het Rijnmondberaad ten behoeve van het nemen van de beslissing om leges te heffen voor milieubelastende activiteiten. ^ Er heeft een verdere ontwikkeling plaatsgevonden naar een data gedreven organisatie.
De werkelijke impact zal in 2024 blijken. Maar verwacht wordt dat de invoering van de OW extra aandacht en inzet gaat vragen. Deze extra inspanningen en mogelijke financiële consequenties worden gemonitord, opdat tijdig met de bevoegde gezagen kan worden afgestemd hoe hiermee moet worden omgegaan.
Wi D C M R Rijnmond
Werkplan 2024 I 9
2. Financieel kader 2.1
Inleiding
Het budget voor het werkplan Rotterdam 2024 is C C23.422.352. Dit bedrag is als volgt opgebouwd: Het werkplanbudget voor 2024 is ten opzichte van 2023 met 8,40 /o verhoogd conform de indexeringsbrief van 20 december 2022 (zaaknummer 971703) voor gemeenschappelijke regelingen. Deze indexering is door de deelnemende gemeenten vastgesteld op basis van de voorstellen van de Financiële Werkgroep Sturing Gemeenschappelijke Regelingen. Het werkplanbudget is inclusief het budget vanuit de Doeluitkering Versterking Omgevingsveiligheidsdiensten voor werkzaamheden voor externe veiligheid. Voor toezicht op de verplichting van minstens energielabel C voor kantoren is een bijdrage aan het werkplan toegevoegd van C 73.463. Dit betekent dat er een budget van C23.422.352 kan worden ingezet voor de uitvoering van de werkzaamheden, zoals samengevat in onderstaande tabel. Tabel 1: Opbouw financieel kader werkplan Rotterdam 2023 Onderdelen financieel kader werkplan 2024
Budget
Budget werkplan Rotterdam 2023 incl. doeluitkering EV
C 21.539.565
Indexering van 8,4 /o
C
Subtotaal
C 23.348.888
Energielabel C
C
Totaal financieel kader werkplan Rotterdam 2024
C 23.422.352
1.809.323 73.463
Het budget van C23.422.352 wordt ingezet voor de uitvoering van het programma Milieubeheer in het werkplan Rotterdam 2024.
Wi D C M R Rijnmond
Werkplan 2024 I 10
2.2
De tariefstructuur
Voor de uitvoering van de in dit werkplan opgenomen activiteiten worden de tarieven 2024 gehanteerd die door het Algemeen Bestuur van de DCMR op 7 september 2023 zijn goedgekeurd. Voor 2024 gaat het om een gemiddelde tariefsverhoging van 5,2 07o ten opzichte van 2023. Tabel 2: Tarieven 2024 Tariefgroep 1 2 3 4 5 6 7
2.3
Salarisschaal 5 t/m 8 9 10 11 12 13 14 t/m 18
Tarief 2023 C 95,00 C107,00 C117,00 C128,00 C135,00 C139,00 C147,00
Tarief 2024 C 101,00 C113,00 C123,00 C134,00 C141,00 C145,00 C153,00
Budgetteringsmethodiek VTH-basistaken
Voor de uitvoering van de bedrijfsgebonden taken met een wettelijke basis (vergunningsverlening, toezicht en handhaving) vormt het beschikbare budget een belangrijk kader. In het Uitvoeringsbeleidsplan MJP 2023-2026 (vastgesteld in het AB van 8 december 2022) is de berekeningsmethodiek van het basisbudget voor de gemeentelijke bedrijven versimpeld. Factoren die in de oude methodiek zijn meegenomen zoals de branche-indeling van de bedrijven en de mate waarin MJP-focuspunten een rol spelen, bleken in praktijk te complex. Samengevat hanteert de DCMR voor de budgetteringsmethodiek de volgende uitgangspunten: ^ Er wordt gewerkt met bedrijfskentallen. Het bedrijfskental staat voor de bewerkelijkheid van een bedrijf, uitgedrukt in een gemiddeld aantal uren per jaar. Impliciet zijn daarmee in het bedrijfskental de structurele factoren milieurelevantie, grootte en juridische status verdisconteerd. ^ Een vast deel van het budget wordt gereserveerd voor de zogenoemde borgingstaken. ^ De omvang en aard van het bedrijvenbestand van een participant is bepalend voor de hoogte van het budget. ^ Het intrinsiek risico (themascores per branche voor gemeenten en per installatie voor PZH) is medebepalend voor de hoogte van het deelbudget voor milieu-toezicht. ^ Uitvoering van het MJP 2023-2026 past binnen de basis. In 2023 is een nieuwe berekening gemaakt van het benodigde budget.
Hierin zijn de gevolgen van het budget vanwege de Omgevingswet nog niet meegenomen, omdat daar nog onvoldoende zicht op is. Volgens deze berekening op basis van de budgetteringsmethodiek kan de ureninzet op de VTHbasistaken worden verlaagd. Besloten is deze verlaging niet toe te passen gezien de verouderde methodiek gecombineerd met de ervaring van de laatste jaren met de hoogte van het basisbudget. Gezien de hoge realisatie in het afgelopen jaar op de clusters Reguleren en Wabo-toezicht, onder andere veroorzaakt door een aantal ingewikkelde bestuurlijk gevoelige dossiers, is ervoor gekozen hier juist extra inzet op te zetten ten opzichte van 2023.
WİDCMR Rijnmond
Werkplan 2024 I 11
2.4
Indeling in producten en clusters
Voor de werkplannen van de DCMR is een gestandaardiseerde verdeling gemaakt in clusters. De eerste vijf clusters komen voort uit de VTH-basistaken. In de overzichtstabel van bijlage 1, is per cluster aangegeven welke producten eronder vallen. Deze producten sluiten aan bij de Producten- en Dienstencatalogus Zuid-Holland (PDC). In tabel 4 en 5 zijn de voor de gemeente Rotterdam relevante clusters opgenomen en is de begrote inzet in uren en budget voor 2024 per cluster aangegeven. Tabel 4: De clusters van het programma Milieubeheer Nr. 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6 1.7 1.8 1.9 1.10 1.11 1.12 1.13 1.14 1.15 1.16 1.17 1.18
Cluster Reguleren Milieu toezicht Handhaving Juridische werkzaamheden Kwaliteit en ontwikkeling VTH Regie Omgevingswet Overige VTH taken Omgevingsadvies (Ruimtelijke ontwikkeling) Beleidsadvisering Bodem Lucht Geluid Omgevingsveiligheid Internationaal Monitoring en databeheer Accountbeheer Projectbijdragen Materiele kosten (zie tabel 5) Totaal
Begroting Uren 21.473 65.967 4.762 980 3.909 1.485 5.573 26.667 5.088 24.280 2.487 2.390 3.573 200 4.259 4.462
177.556
Budget C 2.773.401 C 7.895.619 C 614.536 C 129.458 C 518.231 C 164.687 C 668.585 C 3.468.810 C 678.180 C 2.933.534 C 309.960 C 315.602 C 477.782 C 26.814 C 549.086 C 585.123 C 562.664 C 750.282 C 23.422.352
In tabel 5 is de onderverdeling van de materiele kosten opgenomen. Tabel 5: Onderverdeling van de materiële kosten (cluster 1.18) Materiële kosten (1.18)
Budget
Advertentiekosten (1.18)
C 1.500
Monstername indirecte lozingen (1.18)
C 10.000
Bijdrage Toezicht (1.18)
C 27.798
Abonnementskosten (1.18)
C 15.000
Circulaire Materialenbank (voorheen Grondbank bouwstoffenbesluit) (1.18) Vaste bijdrage RMC (1.9j)
C 200.000 C 247.066
Groepensubsidies (1.9j)
C 19.669
Inventarisatie ZZS-bodem en grondwater
C 25.000
Verificatieonderzoeken Wbb (1.18)
C 1.000
Commissie MER-adviezen (1.18)
C 60.000
Beheer geluidsmonitoringssysteem stadhuisplein (1.18)
C 10.000
Projecten geluidbeleving (1.12b)
C 10.200
Stelpost onvoorziene uitgaven
C 123.049
Totaal
C 750.282
WİDCMR Rijnmond
Werkplan 2024 I 12
3.
Programma Milieubeheer 3.1
Inleiding
De DCMR geeft uitvoering aan zijn werkzaamheden in een samenhangend programma Milieubeheer, waarin al zijn primaire VTH- en advieswerkzaamheden zijn ondergebracht. Programma milieubeheer en programmamanagement Voor een groot deel van het reguliere werk is de DCMR georganiseerd in vaste teams en units, waarin vaak projectmatig wordt samengewerkt aan de te bereiken resultaten. Sommige van de opgaven waaraan DCMR werkt zijn te ingewikkeld, complex of bestuurlijk gevoelig om aan te pakken vanuit de taakgerichte lijnorganisatie. Daarom is het programmamanagement ingevoerd. Een programma in deze context is vaak tijdelijk, flexibel, multidisciplinair en gericht op vernieuwing. Er is dan sprake van intensieve samenwerking dwars door de organisatie heen. In 2024 wordt door de DCMR aan de volgende programma’s gewerkt binnen het overkoepelende Programma Milieubeheer: ^ Verduurzaming Industrie ^ Circulaire Economie en Energietransitie van de bebouwde omgeving ^ Milieucriminaliteit ^ Implementatie Altijd Actuele Digitale Vergunning (AADV) ^ Stad en Haven ^ Complexe bedrijfsdossiers ^ Organisatieontwikkeling ^ Datagedreven organisatie In dit hoofdstuk wordt aangegeven welke werkzaamheden in 2024 binnen het programma Milieubeheer worden uitgevoerd. Het werk van de DCMR is in te delen in de volgende drie kerntaken.
Vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH) Dit betreft reguleren, inspecteren en handhaven op basis van wetgeving. Vanaf 2024 gebeurt dit onder meer op basis van de Omgevingswet, de invoeringswetten, de uitvoeringsbesluiten Bkl, Ob, Bal en Bbl, de uitvoeringsregeling. Voor milieubelastende activiteiten uit het Activiteitenbesluit die niet in het Bal of Bbl zijn opgenomen, zijn voorschriften via de Bruidsschat te vinden in het Omgevingsplan. Advisering over beleidsontwikkeling en toetsing van en/of advisering voor de fysieke leefomgeving Dit betreft de bevoegd gezag taken voor de milieueffectrapportage, de advisering op de milieueffectrapportage en de (milieu)advisering op en toetsing van Omgevingsplannen. Verder ondersteunt de DCMR op verzoek bij het ontwikkelen van leefomgevingsbeleid van participanten. Door het beleggen bij de DCMR van de taken als bevoegd gezag voor milieueffectrapportage wordt invulling gegeven aan een passende scheiding tussen de initiatiefnemer (die verantwoordelijk is voor het opstellen van een plan/besluit inclusief benodigde onderzoeken) en het bevoegde gezag (die verantwoordelijk is voor het inhoudelijk beoordelen van de onderzoeken en het correct doorlopen van de noodzakelijke procedures).
In gevallen dat de gemeente beide rollen heeft (dat is het geval bij de meeste beleidsplannen en ruimtelijke plannen) is een dergelijke rollenscheiding wettelijk verplicht bij project m.e.r.-procedures en wordt op basis van een landelijke handreiking dit wenselijk geacht bij plan m.e.r.-procedures. De invulling van deze rollenscheiding is nader uitgewerkt in concrete werkafspraken tussen de DCMR en gemeente Rotterdam. Databeheer en monitoring Door het verzamelen, bewerken, analyseren en presenteren van data, het monitoren van trends, en het ontwikkelen van een transparante informatievoorziening wordt de kwaliteit van de leefomgeving in kaart gebracht en de uitvoering van DCMR-werkzaamheden verbeterd en geoptimaliseerd. Informatie die op deze wijze wordt verzameld en beheerd vormt de basis voor de VTH-taken van DCMR, voor de advisering bij planontwikkeling bij gemeenten, voor het ontwikkelen van T&H-interventies en het onderbouwen van (nieuw) beleid van participanten. Daarnaast geeft de informatie inzicht in de staat van de fysieke leefomgeving en de ontwikkelingen daarin.
WİDCMR Rijnmond
Werkplan 2024 I 13
3.2
Uitgangspunten en VTH-programma
Doelgericht innoveren, doortastend met focus op effect DCMR wil zijn vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH-taken) verder ontwikkelen. Daarbij ligt een accent op innovatie en is er nog meer aandacht voor het effect van ons werk. Het doel van de inzet van dit instrumentarium is het voorkomen en oplossen van milieuschade en het beschermen van de kwaliteit van de leefomgeving. Beleidsuitgangspunten Bij de uitvoering van taken hanteert de DCMR de volgende beleidsuitgangspunten: ^ Verantwoordelijkheid en vertrouwen Veiligheid en milieu zijn primair de verantwoordelijkheid van bedrijven. Vertrouwen is niet vanzelfsprekend, maar moet worden verdiend en blijken uit adequate naleving van de regels en een proactieve houding van de bedrijven. ^ Sturen op effect DCMR zet zijn instrumenten gericht en effectief in waar de risico’s het grootst zijn. In het toezicht wordt gebruik gemaakt van een doordachte mix aan instrumenten, en worden daarbij onze ketenpartners betrokken. Bij het verlenen van vergunningen vindt risicobepaling en prioriteitenstelling plaats aan de hand van het beleid van de participant. DCMR zet in op de bijdrage aan een vitale, innovatieve en toekomstbestendige regionale economie, zoals circulaire economie en energietransitie.
^ Consequente en voortvarende handhaving Handhaving vindt plaats op strikte en consequente wijze, volgens de vastgestelde sanctiestrategie. De inzet van handhavingsinstrumenten wordt waar nodig afgestemd met andere inspectiediensten. ^ Actuele vergunningen Vergunningen van bedrijven moeten actueel en handhaafbaar zijn. Nieuwe wetgeving en richtlijnen worden uiterlijk binnen 4 jaar na van kracht worden verankerd in de vergunning. Incidenten kunnen aanleiding zijn om een vergunning versneld te actualiseren. ^ Professioneel DCMR voldoet aan de krachtens de Omgevingswet vastgestelde kwaliteitscriteria, baseert zich bij de uitvoering van taken op “state of the art” kennis, en voldoet aan de verordeningen die door participanten zijn vastgesteld aan kwaliteit. ^ Transparantie DCMR communiceert met alle belanghebbenden op een toegankelijke manier over de uitvoering van onze taken en over initiatieven en ontwikkelingen die mogelijk effect hebben op de woon- en werkomgeving van mensen. De organisatie kent een sluitende beleids- en uitvoeringscyclus, die de resultaten van onze werkzaamheden inzichtelijk maakt. ^ Samenwerken Het samenwerkingsprogramma Brzo+ voert regie op de uitvoering van VTH-taken bij Sevesobedrijven en initieert ontwikkeltrajecten om de kwaliteit van de uitvoering en het level playing field voor bedrijven te verbeteren.
De inspectiepartners acteren daarbij als één overheid richting bedrijfsleven. ^ De inzichten en richtlijnen die hieruit voortkomen zijn medebepalend voor het inrichten van Uitvoeringsbeleidsplan MJP en de uitvoering van taken in het algemeen. Beleidscyclus Participanten hebben beleidsplannen opgesteld die richtinggevend zijn voor de uitvoering van VTHtaken door DCMR. De beleidskaders van de participanten en de taakuitvoering door de DCMR zijn volgens het principe van de Big-8 met elkaar verbonden (zie figuur). De Big-8 kent een strategisch/beleidsmatige plan-do-check-act-cyclus en een meer operationele uitvoeringscyclus.
WİDCMR Rijnmond
Werkplan 2024 I 14
Figuur 2: BIG-8 cyclus Strategische beleidsnota's
participanten
Prioriteit 8t Doelen 11 Toetsing en herijking
M JP en LIP
S Evaluatie Werkplannen
A ctual i satiep rog ramma en brancheplannen (uitvoeringsplan)
Beleidsbegroting
Effectindicatoren
anpak
Monitoring
Uitvoering De bovenste cyclus die een periode van meer (doorgaans vier) jaren omvat, begint bij de beleidsprioriteiten van de participanten. Op strategisch niveau worden die vertaald in het Uitvoeringsbeleidsplan MJP 2023-2026 en daarin opgenomen een bijgesteld Meerjarenprogramma met inhoudelijke doelen en prioriteiten. Het Uitvoeringsbeleidsplan MJP omschrijft wat de uitgangspunten, hoofdlijnen en prioriteiten zijn voor vergunningverlening, toezicht en handhaving en adviestaken. De Omgevingswet vormt hiervoor de wettelijke basis. Het Uitvoeringsbeleidsplan MJP bouwt voort op uitgangspunten van het Uitvoeringsbeleidsplan VTH 2019 -2022. De inhoudelijke focuspunten zijn onderdeel geworden van het Uitvoeringsbeleidsplan MJP 2023-2026. Het Uitvoeringsbeleidsplan MJP geeft een antwoord op de vraag: hoe en met welke middelen voert de DCMR zijn taken uit? Het Meerjarenprogramma beantwoordt de vraag op welke milieu inhoudelijke thema’s daarbij de focus ligt en welk effect wordt nagestreefd. In de evaluatiefase doet DCMR aan de hand van uitvoeringsresultaten aanbevelingen voor eventuele bijstelling van het beleid en de strategische uitgangspunten voor de uitvoering. Een sluitende beleids- en uitvoeringscyclus en professionele medewerkers met adequate kennis zijn van belang om de kwaliteit en continuïteit van de werkzaamheden te kunnen waarborgen.
Dit betekent ook dat DCMR tijdig wordt betrokken bij het evalueren, actualiseren en opstellen van provinciale en gemeentelijke (thematische) beleidsstukken die voor de uitvoeringspraktijk van belang zijn. Op basis van het MJP 2023- 2026 en een inhoudelijke probleemanalyse stelt DCMR een risicogestuurd en effectgericht programma op voor de uitvoering, het startpunt voor de onderste cyclus van de Big-8. Het actualisatieprogramma voor de vergunningverlening en het brancheprogramma voor het toezicht zijn belangrijke onderdelen in de onderste cyclus van de Big-8. Het programma wordt jaarlijks op uitvoeringsniveau bijgesteld op basis van ervaringen en resultaten in het voorgaande jaar. De uitvoering wordt per participant vastgelegd in een jaarlijks werkplan, dat de basis vormt voor de financiering.
WİDCMR Rijnmond
Werkplan 2024 I 15
De onderdelen risicosturing, de thema’s met risicoscores per branche, de sanctiestrategie, borgingstaken en het meerjarenprogramma worden in bijlage 3 nader toegelicht.
3.3
Uitgangpunten voor advisering over beleidsontwikkeling en toetsing en advisering over ruimtelijke plannen
In het Programma van Eisen van de opdrachtgever wordt aangegeven dat de nadruk in 2024 ligt op (de ondersteuning bij) de uitvoering van de Rotterdamse prioriteiten en ambities en de invoering van de Omgevingswet. De woningbouwopgave noodzaakt Rotterdam tot bouwen op milieubelastende locaties waar grote opgaven liggen op het gebied van luchtkwaliteit, geluid, bodem en/of externe veiligheid. Met name de complexe geluidvraagstukken in stad en haven kunnen ingrijpen op de bouwopgave en vergen daarbij steeds meer inzet. De DCMR wordt nadrukkelijk verzocht zijn kennis en ervaring in te zetten om Rotterdam te helpen knelpunten het hoofd te bieden en mee te denken vanuit kansen om ontwikkelingen mogelijk te maken. Uitdaging De uitdaging voor Rotterdam is om duurzame ontwikkeling te realiseren en de leefkwaliteit te verbeteren in een gezonde balans tussen milieu, economie en ruimte. Dat vergt een aanpak waarin niet alleen gekeken wordt naar de afzonderlijke thema’s van milieu en duurzaamheid (geluid, lucht, veiligheid, bodem, energie, klimaat), maar ook naar de verbanden tussen deze thema’s en naar de relaties tot andere beleidsterreinen, zoals gezondheid, verkeer, economie en ruimtelijke ordening. De Omgevingswet biedt hiervoor goede mogelijkheden.
Op verzoek van de gemeente kan de DCMR hierover adviseren in alle fasen van de besluitvorming binnen het omgevingsrecht en omgevingsbeleid. Dit gebeurt op basis van betrouwbare en actuele (milieu)gegevens en de meest actuele kennis van beschikbaar instrumentarium. De werkzaamheden die de DCMR hiertoe uitvoert, zijn opgenomen in de paragrafen 3.5.8 tot en met 3.5.14.
3.4
Uitgangpunten voor Databeheer, meten en monitoring
DCMR werkt aan data die beschikbaar, bruikbaar en betaalbaar zijn voor alle processen en producten die de dienst levert (vergunningverlening, toezicht, handhaving, advies en monitoring). DCMR heeft de ambitie uitgesproken om een datagedreven organisatie te worden. Deze ambitie is onderschreven door het Algemeen Bestuur. ‘Datagedreven’ impliceert: ^ Een professionalisering van het databeheer van DCMR; ^ Een verbeterslag op datakwaliteit; ^ De inzet van data om onze (VTHA-)producten slimmer en beter te maken, onder andere door toepassing van de (kwalitatief goede en professioneel beheerde) data in informatieproducten (viewers, dashboards etc.); ^ Een versteking van planning, sturing en verantwoording op basis van data. Databeheer bestaat uit gegevensmanagement en daarnaast uit het toepassen van geografische data en informatie in informatieproducten. DCMR ontwikkelt deze informatieproducten onder de vlag van het programma ROI met een multidisciplinair team (MDT). Dit MDT bestaat uit medewerkers uit verschillende onderdelen van de dienst (BI-team, Team Monitoring, Toezichtslab). Zij werken samen volgens de Agile/Scrum methode. Door de gebruikers vooraan in het ontwikkelproces te betrekken worden op maat gemaakte en gebruikersvriendelijke tools gebouwd. Uiteindelijk helpen deze informatieproducten de DCMR om effectiever en efficiënter te werken. Zie verder paragraaf 3.5.15.
3.5
Toelichting op de clusters
In deze paragraaf wordt een toelichting gegeven op werkzaamheden binnen de clusters van het programma Milieubeheer. 3.5.1 Cluster Reguleren (1.1) De DCMR heeft regulerende taken in het kader van de Wet milieubeheer en na invoering de Omgevingswet. Zo verleent de DCMR-omgevingsvergunningen voor het milieu, handelt milieumeldingen op basis van het Besluit activiteiten Leefomgeving (Bal) af
WİDCMR Rijnmond
Werkplan 2024 I 16
en legt maatwerkvoorschriften op. De meeste bedrijven in het midden- en kleinbedrijf (MKB) zijn meldingsplicht op grond van het (Bal). Complexe bedrijven hebben vaak een milieuvergunning nodig. Met vergunningen voor grote bedrijven worden milieubelasting en veiligheidsrisico's voorkómen of beheerst. Daarvoor is een actuele vergunning vereist die dekkend is voor alle milieurelevante activiteiten van het bedrijf. Het aantal vergunningplichtige bedrijven loopt al jaren terug, doordat het Rijk voor steeds meer en ook grotere bedrijven algemene milieuregels stelt. Deze ontwikkeling heeft tot gevolg dat voor het merendeel van de bedrijven in de gemeente Rotterdam, toezicht en handhaving van de standaardregels, de voornaamste wettelijke instrumenten zijn om de milieubelasting te beheersen. Rotterdam is niet voor alle bedrijven op Rotterdams grondgebied het bevoegd gezag. Met name voor de grote industrieën in het havengebied (raffinaderijen, chemische procesinstallaties, grote tankterminals, kolencentrales) is de Provincie Zuid-Holland dat. Dit geldt ook voor alle bedrijven die grote hoeveelheden gevaarlijke stoffen verwerken en vallen onder het Besluit risico’s zware ongevallen (Brzo). Zowel provinciale als gemeentelijke bedrijven worden op dezelfde manier benaderd door de DCMR. De vergunningverlening en het toezicht bij alle bedrijven is gebaseerd op het VTHuitvoeringsbeleidsplan.
In 2022 is het Uitvoeringsbeleidsplan geactualiseerd op ontwikkelingen als de Omgevingswet en de nieuwe landelijke sanctiestrategie. Daarbij is meteen ook de budgetteringsmethodiek voor VTH-taken vereenvoudigd. Deze vereenvoudigde budgetteringsmethodiek is voor het eerst gebruikt voor de berekening van het basisbudget 2024. Rotterdam telt ruim 13.000 bedrijven waarvoor de gemeente bevoegd gezag is. Bij de inwerkingtreding van de Omgevingswet vervalt de vergunningplicht voor een aantal bedrijven. Dit geldt bijvoorbeeld voor tankstations. Aan de andere kant verandert het bevoegd gezag van een aantal bedrijven van provinciaal naar gemeentelijk, waardoor het aantal bedrijven met vergunningplichtige milieubelastende activiteiten weer toeneemt. Ook de voorheen OBM-plichtige bedrijven worden dan vergunningplichtig. De verwachting is dat het aantal bedrijven met vergunningplichtige milieubelastende activiteiten voor de gemeente Rotterdam ongeveer gelijk blijft. Dat betekent dat er ongeveer 270 vergunningsplichtige bedrijven in Rotterdam zijn. Naast de bedrijven met vergunningplichtige milieubelastende activiteiten, hebben de meeste andere bedrijven meldingplichtige of informatieplichtige milieubelastende activiteiten. Deze bedrijven moeten voldoen aan algemene regels, zoals uit het Omgevingsplan en het Besluit activiteiten Leefomgeving (Bal).
Reguleren vindt veelal vraaggestuurd plaats. Een aanvraag voor een vergunning, een maatwerkvoorschrift of een melding komt op initiatief van een bedrijf. Daarnaast is het van belang om verouderde vergunningen te actualiseren en zo nieuwe wetgeving en richtlijnen te implementeren. Dit gebeurt risicogericht en middels een jaarlijks op te stellen actualiseringsprogramma. Bij het opstellen wordt rekening gehouden met de focuspunten uit het MJP en de (wettelijke) termijnen voor implementatie. Voor verdere informatie, zie bijlage 3. Schone Lucht Akkoord De gemeente Rotterdam heeft in 2020 het Schone Lucht akkoord (SLA) getekend. Aan de volgende maatregelen voor de luchtkwaliteit uit het SLA wordt door de DCMR-invulling gegeven: 1. Vergunningen voor de industrie moeten volgens Europese regelgeving voldoen aan BBT-niveau. De BBT-conclusies zijn daarbij een belangrijke richtwijzer, maar deze bevatten een bandbreedte waarbinnen sprake is van BBT en het is aan de vergunningverlener om de emissie-eisen af te stemmen op de specifieke situatie. Partijen spreken af dat in nieuwe of geactualiseerde vergunningen die vanaf 2020 worden afgegeven, emissie-eisen staan die zo dicht mogelijk aan de onderkant van de BREF-range liggen (de strengste eisen); 2.
Provincies en gemeenten zetten zich in om scherp te vergunnen, hun vergunningenbestand tijdig te actualiseren en waar nodig toezicht aan te scherpen. Versnellingshuis De DCMR werkt verder mee aan het zogenaamde Versnellingshuis. Het Versnellingshuis Energietransitie Haven Industrieel Complex (HIC) is een uniek samenwerkingsverband van het Havenbedrijf Rotterdam, de bedrijven in het HIC (vertegenwoordigd via Deltalinqs), de gemeente Rotterdam, InnovationQuarter, DCMR Milieudienst Rijnmond, provincie Zuid-Holland, Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) en de ministeries van Economische Zaken en Klimaat en
WİDCMR Rijnmond
Werkplan 2024 I 17
Infrastructuur en Waterstaat. Het Versnellingshuis helpt barrières weg te nemen op het gebied van regelgeving, financiën en vergunningen als het gaat om verduurzamingsprojecten. De DCMR krijgt via het versnellingshuis in een vroeg stadium inzicht in verduurzamingsinitiatieven. Deze worden met een intern multidisciplinair team voorbesproken, waardoor DCMR-initiatiefnemers vooraf kan adviseren over versnelling van het vergunningsproces rond het initiatief. Daarnaast stelt het de interne DCMR-organisatie in staat zich voor te bereiden op procedures die gaan lopen en kennisopbouw hiervoor te doen. 3.5.2
Cluster Milieutoezicht (voorheen Wabo-toezicht) (1.2)
In het cluster Milieutoezicht zijn de volgende taken ondergebracht: ^ Preventief toezicht (conform brancheplannen); ^ Afhandeling klachten/voorvallen, incidenten en bedrijfsmeldingen; ^ Repressief toezicht naar aanleiding van eerder geconstateerde overtredingen tijdens preventief toezicht en voorvalonderzoek; ^ (Werkzaamheden van) de meldkamer. Programmatische aanpak DCMR pakt preventief toezicht voornamelijk programmatisch op. Elke vier jaar stelt DCMR voor de branches een brancheplan op. Integraal onderdeel zijn de focuspunten vanuit het MJP. Jaarlijks wordt een uitvoeringsplan gemaakt op basis van het 4 jaren brancheplan. Daarin worden resultaten van voorgaande jaren meegenomen en of worden andere accenten gelegd. Aanleidingen om brancheplannen aan te passen zijn wijziging in de risico’s, wensen vanuit de participanten of nieuwe wetgeving. In het brancheplan staat welke mix aan instrumenten ingezet gaat worden om tot zo effectief mogelijk toezicht op de relevante risico’s in die branche te komen. Daarnaast zijn voor ondermijning, asbest en evenementen themaplannen opgesteld en is voor het thema energie een apart team ingericht. Bij asbest wordt de programmatische aanpak ook landelijk afgestemd vanuit de Asbestkamer van ODNL.
Risicoanalyse Belangrijke instrumenten om die risico’s in beeld te krijgen en zo tot een effectieve toezichtstrategie te komen, zijn het RIAN-model, de analyse van externe informatiebronnen, en de brancheaanpak en themaplannen. Het RIAN geeft inzicht in trends in bijvoorbeeld naleving, incidenten, inspectiehistorie en klachten. Naast het RIAN-model zet DCMR in op analyse van informatie van andere bronnen, zoals van andere inspectiediensten of van openbare bronnen. Deze inzichten vullen branchetrekkers aan met hun kennis van de branche. Branchetrekkers onderzoeken systematisch de motivatie bij onder toezicht gestelden (OTG) en mogelijk ander gedrag van de OTG beïnvloedende partijen. Al deze inzichten helpen een effectieve toezichtstrategie te formuleren die bij elke (sub)branche er anders uit kan zien. Daarnaast zet DCMR ook gericht gebiedscontroles in om ontwikkelingen en veranderingen bij bedrijven in beeld te hebben en daarmee het bedrijvenbestand actueel te houden. Ook kunnen signalen van klokkenluiders aanleiding zijn voor de inzet van (extra) toezicht. Milieucriminaliteit In 2022 is het programmaplan Milieucriminaliteit vormgegeven. Het programma loopt tot eind 2024. Het doel is om de samenwerking en de samenhang in de aanpak van milieucriminaliteit te verbeteren. Zowel bezien vanuit het strafrecht als het bestuursrecht.
De aanpak van milieucriminaliteit vereist afstemming met de gemeenten (bijvoorbeeld bij de gezamenlijke aanpak op het thema ondermijning) maar dient ook afgestemd te worden met andere organisaties die betrokken zijn in de aanpak. Denk hierbij aan gezamenlijke inzet met de politie, Functioneel pakket, ILT, de NVWA en de Zuid-Hollandse Omgevingsdiensten. Door de bovenregionale samenwerking te versterken is een effectievere inzet mogelijk. Onder meer door gebruik te maken van elkaars expertises. Het programmaplan milieucriminaliteit kent 3 pijlers: - voorkomen, - opsporen en -vervolgen en sanctioneren. In 2023 is gestart met het team Ketenrecherche die onderzoek heeft verricht in de ketens asbest, PFASgrondstromen en teerhoudend asfaltgranulaat. Dit is succesvol geweest in 2023 en wordt daarom in 2024 voortgezet waarbij ook andere thema’s aan de orde zullen komen (zoals E-waste). Het programma milieucriminaliteit kent zoals gezegd ook een externe oriëntatie: zowel vanuit het interbestuurlijk programma (IBP) als ook vanuit de Strategische milieukamer wordt gewerkt aan de versterking tussen het bestuursrecht en het strafrecht en worden gezamenlijk geprioriteerde thema’s (zoals Afval, ZZS-stoffen en gewasbeschermingsmiddelen) opgepakt.
WİDCMR Rijnmond
Werkplan 2024 I 18
Andere elementen van het programma die in 2024 worden opgepakt zijn: de bestuurlijke boete, een nieuwe interventie die met de komst van de omgevingswet toepasbaar wordt, de nieuwe Landelijke handhavingstrategie omgevingsrecht (LHSO) implementeren in de organisatie en het op orde brengen van de databronnen ten behoeve van risicogestuurde inzet (ondermijningsacties, ketentoezicht en handhaving). T01 Controle inrichting (preventief): Indirecte lozingen De gemeente Rotterdam heeft naar aanleiding van een incident bij de RWZI van het Waterschap Hollandse Delta in 2020 een Waterakkoord afgesloten met het Waterschap. Naar aanleiding van dit Waterakkoord let de DCMR extra op de lozingen van afvalwater bij de bedrijven. Samen met de waterschappen heeft de DCMR in dat kader een aantal branches geselecteerd van risicovolle lozers die de komende jaren extra aandacht krijgen. Het risicogestuurde toezichtsprogramma is aangepast op deze taakintensivering. T01 Controle inrichting (preventief): Integraal Handhavingsprogramma Sinds 2003 werken afdeling Bouw- en Woningtoezicht van cluster Stadsontwikkeling) (BWT SO), de Veiligheidsregio Rotterdam Rijnmond (VRR) en de DCMR Milieudienst Rijnmond (DCMR) intensief en integraal samen bij de uitvoering van de handhavingstaken. Sinds 2018 is ook cluster Stadsbeheer aangesloten en vanaf 2019 de directie Veiligheid vanuit de aanpak Ondermijning.
De basis hiervoor is het Meerjarenprogramma fysieke veiligheid 2022-2025 dat door de betrokken partijen gezamenlijk is opgesteld, waarbij dit meerjarenprogramma jaarlijks in een integraal handhavingsprogramma (IHP) wordt uitgewerkt. Vanuit deze brede samenwerking is daarnaast gewerkt aan een nieuw gezamenlijk beleidsplan Naleving omgevingsrecht dat in 2021 door Rotterdam bestuurlijk is vastgesteld. De regie op de uitvoering van het meerjarenprogramma/IHP wordt gevoerd door de Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond (VRR) en de uitvoering vindt plaats door SO, SB, VRR en DCMR gezamenlijk. Het IHP bestaat uit de zogenaamde branchecontroles en overige activiteiten. De samenwerking tussen de diensten heeft de volgende doelen: ^ Bevorderen van de samenwerking op het gebied van veiligheid; ^ Meer veiligheid (objectief: bijvoorbeeld nalevingspercentages) en beter veiligheidsgevoel bij burgers en bedrijven; ^ Vergroten van het veiligheidsbewustzijn bij objectgebruikers en -beheerders; ^ Realiseren van schaalvoordelen door het delen van kennis, kunde en ervaring; ^ Voorkomen dat instanties en ondernemers door afzonderlijke controles onnodig worden belast; ^ Het realiseren van een betere spreiding, verdeling en planning van de controlebezoeken. Binnen het IHP vindt toezicht plaats op verschillende branches. Per branche heeft een van de betrokken organisaties de rol van trekker.
De anderen zijn deelnemer, adviseur, signalist of hebben geen rol. In bijlage 5 zijn de geselecteerde branches en de rol van de DCMR en de andere organisaties te zien. De activiteiten van DCMR worden opgenomen in de relevante brancheplannen. Er is een werkgroep waarin erop operationeel/tactisch niveau wordt afgestemd over de gezamenlijke plannen, uitvoering en rapportage. Daarnaast is er een regiegroep waarin op tactisch/strategisch niveau wordt afgestemd. De werkzaamheden voor ondermijning zijn vanaf 2021 ondergebracht in het werkplan. Met DV vindt overleg plaats over programmering van deze controles. T01 Controle inrichting (preventief): Invoering meldplicht Artikel 2.15 Op grond van artikel 2.15 van het Activiteitenbesluit moeten alle bedrijven met een jaarlijks energieverbruik van meer dan 50.000 kWh en/of meer dan 25.000 m3 aardgas equivalenten verplicht rendabele energiebesparende maatregelen treffen én hierover vierjaarlijks een melding of een onderzoek indienen. Deze verplichting is van toepassing voor ca 4500 bedrijven in het Rijnmondgebied en wordt onder de Omgevingswet uitgebreid met ruim 7500 kantoorgebouwen. Vanwege het overgangsrecht geldt voor het indienen van de melding en/of het onderzoek nog steeds het Activiteitenbesluit.
WİDCMR Rijnmond
Werkplan 2024 I 19
De verplichte maatregelen gelden per 1 juli 2023 ook voor 62 bedrijven die deelnemen aan de Emissiehandel (ETS) en ongeveer 500 glastuinbouwbedrijven. Daarnaast worden ook maatregelen voor duurzame opwekking met een terugverdientijd van maximaal 5 jaar verplicht gesteld. Ondersteuningsregeling informatieplicht energiebesparing Het Rijk biedt tot en met 2026 een financiële impuls voor het toezicht op de energiebesparingsplicht. Dit gebeurt door middel van een Specifieke Uitkering (SPUK). Deze regeling heeft tot doel om meerjarig additionele capaciteit voor toezicht en handhaving op de energiebesparingsplicht te realiseren. Een omgevingsdienst kan daarvoor een aanvraag indienen. De SPUK mag alleen aangevraagd worden als additioneel budget met 2022 als referentie jaar. Dit ter voorkoming dat de structurele bijdragen afkomstig van gemeenten, die voor de VUE-regeling nodig was, afneemt. Om optimaal van de SPUK gebruik te maken, is door de DCMR een aanvraag ingediend die vervolgens is gehonoreerd. Twee keer per jaar wordt aan het Rijk hierover verantwoording afgelegd. De besparingsplicht is geregeld in het Bbl en het Bal. SPUK gelden Met de SPUK worden activiteiten uitgevoerd zoals aangegeven in onderstaande tabel. Dit zijn activiteiten die de DCMR doet in aanvulling op de werkzaamheden die in de werkplannen van de participanten zijn opgenomen.
Er wordt tenminste 700Zo van het SPUK-budget besteed aan de activiteiten A1 t/m A5 en maximaal 3007o van het SPUK-budget aan activiteiten B1 tot en met B4. Nummer A1
Activiteit Bedrijfsbezoeken en hercontroles
Nummer B1
A2
Administratieve controles (opvragen en beoordelen ingediende rapportages) Opvragen benodigde energiegegevens Ondersteuning 1,2,3 (technisch juridisch advies) Deelname landelijk coördinatieteam ODNL (kennisopbouw en uniformeren beoordeling)
B2
A3 A4 A5
Activiteit Stimulerende toezichtsactiviteiten uitvoeren van maatregelen (bovenwettelijk) Verbeteren inzicht in de doelgroep (anders dan bij activiteiten A2 en A3)
B3
Opleiding en training
B4.1 B4.2 B4.3 B4.4
Inrichten monitorsystemen Aanleveren periodieke rapportages Jaarlijks aanpassen projectplan Management- en wervingskosten
T01 Controle inrichting (preventief): Toezichtslab Het Toezichtslab draagt bij aan doelgericht en effectief toezicht, door inzichten uit de gedrags-, dataen communicatiewetenschappen te vertalen naar praktische tools en interventies. Deze kennis kan ingezet worden bij belangrijke toezichtuitdagingen en het ontwikkelen van een effectieve aanpak daarop. Dit kan gaan om incidentele uitdagingen (bijvoorbeeld een bedrijf dat regels blijft overtreden) of structurele en duurzame gedragsveranderingen (bijvoorbeeld het tegengaan van morsen van plastic korrels naar het milieu en de beïnvloeding van cultuur bij bedrijven). Er wordt ingezet op datagedreven werken om het toezicht gerichter in te zetten. De opgedane kennis wordt daarnaast ook steeds meer gebruikt bij andere taken van de DCMR (reguleren en advisering) onder andere bij klimaatgerelateerde uitdagingen. T02 Controle inrichting (repressief): Inzet horeca (waaronder horecageluidmetingen) (1.7m) De gemeente Rotterdam heeft er eerder voor gekozen om bovenop het basisbudget extra in te zetten op toezicht bij de horeca. Een groot aantal meldingen van bewoners over geluidsoverlast op het totaal aantal meldingen in Rotterdam is afkomstig van overlast van horecabedrijven. Net als de overige meldingen van overlast worden ook de meldingen van geluidsoverlast afkomstig van horecabedrijven uitgezet bij een toezichthouder van de DCMR.