[22bb008168] Bijlage behorende bij 22bb8169 Ruimtelijk Toekomstperspectief Carnisse 2035
Tekst van het document
02 Versterken relatie Carnisse Eiland (bruggetje Roerdomplaan) 03 Schakelplek Robbenoordplein, verbetering inrichting,
■'.III 4 A
ontwikkellocatie
if i t
«r
11
In dit toekomstperspectief wordt gestreefd naar een goede
balans tussen parkeren en vergroenen van woonstraten, vandaar
04 Carnisselaan, verbetering inrichting, meer continuïteit
het uitgangspunt van eenrichtingsverkeer met aan beide zijden
05 Schakelplek Zandblokstraat, verbeteren inrichting
langsparkeren. Aangezien straten vaak voor lange tijd worden
06 Schakelplek Kerk van Nazarener, toegang naar het park (buurttuin)
herinricht, is het een gemiste kans om de inrichting niet te verbeteren.
07 Urkersingel, verbetering inrichting, nieuwbouw aan singel
Gezien de huidige parkeerdruk en de verschillende opvattingen van
y/sà *SASŕ*
08 Amelandseplein, versterken publiek karakter (voorzieningen)
bewoners over de toekomst van de woonstraten moet een bredere
S?
09 Goereesestraat, verbetering inrichting, brede groene middenberm
mobiliteitsverkenning worden opgesteld, waarin toekomstige
10 Toegang 'wonen in het park', verbeteren relatie park
ontwikkelingen worden meegenomen. Dit als opstap naar een
11 Gooilandsesingel, autoluwe centrale verblijfsruimte Hart van Zuid
wijkgerichte parkeerstrategie. In deze mobiliteitsverkenning moet
12 Zuidenwijdsestraat en Carnissesingel aansluitpunten Hart van Zuid
ook aandacht worden besteed aan bereikbaarheid van (en vanaf) de
13 Schakelplek Carnisse Poort naar Annie M.G. Schmidtplein
Pleinweg en Dorpsweg.
9 *fy fV* ĩi ff a /.
a
V
57 * í/» .V» Ā ř/ý
*/» ♦Ą /A
* * « «
03 De stip op de horizon voor 2035
31
ppen schaal 1:7000
kruispunten aangepakt. Scholen De ambitie is een aanbod van uitmuntende scholen, dicht in de buurt. Daarbij gaat het niet alleen om de kwaliteit van het onderwijs, maar ook om de wisselwerking met de wijk. In activiteiten, toegankelijkheid en netwerken. Ook de uitstraling is van belang. Gebouwen en plekken waar kinderen trots op kunnen zijn. De Kameleon krijgt een nieuw gebouw op Carnisse Eiland, waardoor de twee gebouwen aan de Wielewaalstraat vrij komen. Voorzieningen De ambitie is een rijk, zichtbaar en laagdrempelig aanbod van maatschappelijke voorzieningen, in samenspel met een grote diversiteit aan winkels, ateliers, bedrijvigheid en horeca. Deze voorzieningenstructuur is gehecht aan de lange lijnen in Carnisse en vormt een humuslaag voor het samenleven in de wijk: ontmoeting, ondersteuning en ontwikkeling van bewoners. De juiste programma's op de juiste plekken, in de juiste (bestaande) ruimtes.
Karel de Stouteplein
*n,rřïrfn
Amelandseplein
ļsįUJi^J
ni o n
Waalstraat
Cam'issesu
Zandweg
Zo'n publieke ruimte komt niet vanzelf tot stand. Publieke ruimte is immers het raakvlak tussen uiteenlopende beleidsdomeinen (sociale ontwikkeling, economie, cultuur, ruimtelijke ontwikkeling) en uitvoeringsorganisaties (particulieren, ondernemers, wijkprofessionals, wijkpartijen en gemeente). De gemeente (of een andere wijkpartij) zal daarom als 'makelaar of kwartiermaker' een belangrijke rol moeten spelen bij het tot stand brengen van de verbindingen tussen plekken, beleidsdomeinen en uitvoeringsorganisaties.12 Op korte termijn spelen diverse onderzoeken die onder de noemer publieke ruimte focus kunnen krijgen. Dit betreft studie naar de toekomst (en mogelijke verplaatsing) van het Huis van de Wijk, inventarisatie van activiteiten van kerken en andere wijkpartijen, verkenning van een wijkmaatschappij. De conclusies van deze onderzoeken zijn de opstap naar een wijkgerichte strategie voor voorzieningen.13 Om de hoek in Hart op Zuid zijn stedelijke voorzieningen beschikbaar: bibliotheek, theater Zuidplein, Zwembad 12
(niet alleen de aanpak van woningen, ook publieke ruimte) en de betekenis van publiek vastgoed. In deze studies wordt het belang van een 'makelaar of kwartiermaker' benadrukt. Zie bijvoorbeeld
kop met tussenbouw, combinatie voorzieningen en wonen
Vernieuwing van de Stadsvernieuwing, Henk Engel, Endry van Velzen, Olof van der Wal, 2013 of Publiek vastgoed, Marc van Leent, 2012.
kop met tussenbouw, wonen kop nieuwbouw kop open, versterken voorzieningenstructuur en erfscheidingen kop open, versterken (groene) erfscheidingen
13
Wijkeconomie De ambitie is de aanwezigheid van 'gemengde zones' in Carnisse te behouden en te versterken. Naast de winkeldriehoek is er een divers aanbod van winkels, ateliers, bedrijvigheid en horeca, in balans met de wijk. Deze 'gemengde zones' zijn de randen van de Kop van Carnisse, het KatWol-gebied, het noordelijk deel van de Ebenhaëzerstraat, de koppen langs de Wielewaalstraat en de koppen van het Amelandseplein. Kansen voor nieuwe bedrijvigheid van makers (kleinschalige productie, ambacht, studio's e.d.) en circulariteit zijn benut, samenwerking met het beroepsonderwijs is versterkt. Waar nodig en mogelijk worden kleinschalige lokale ondernemers ondersteund. Huren zijn betaalbaar. Winkels en bedrijvigheid met overlast of ondermijning worden geweerd.
03.03 Raamwerk en buurten Groter verband Stedelijke ontwikkelingen rond Carnisse bieden kansen voor de wijk. Het experiment met het verminderen van de verkeersintensiteit op de Pleinweg wordt waarschijnlijk bestendigd. Dat maakt het mogelijk om deze straat meer allure te geven en de oversteekbaarheid voor voetgangers en fietsers te verbeteren. Een voorkant van de wijk. Als op termijn de verkeerintensiteit op de Dorpsweg wordt teruggebracht, ontstaat een vergelijkbare kans. De komende jaren komt Hart op Zuid op stoom. Door herinrichting van de Gooilandsingel komt de nadruk te liggen op een prettig, autoluw verblijfsgebied, goed geactiveerd met aantrekkelijke functies op de begane grond. De losse opzet van Zuidplein wordt omgevormd tot een fijnmazig stedelijk weefsel van Hart op Zuid. Dat biedt een goed uitgangspunt om Carnisse en Hart op Zuid beter met elkaar te verbinden. Deze opgave ligt met name in de overgangszone naar de Goereesestraat, met ondermeer het project Carnisse Poort en de haalbaarheidsstudie naar de locatie Goereesestraat Pleinweg.
Tijdens de bouwcrisis van tien jaar geleden zijn verschillende
studies verschenen over het verbreden van het ontwikkelperspectief
lenda
Rotterdam, knooppunt openbaar vervoer en natuurlijk een uitgebreid winkelaanbod.
Naast het eerder genoemde onderzoek naar kerken en andere
religieuze instellingen onderzoekt de gemeente de toekomst van het Huis van de Wijk (mogelijke vervanging gebouw en de vorm waarin dat zou moeten). 03 De stip op de horizon voor 2035
Raamwerk Het raamwerk van buurtstraten, lanen, singels en bijzondere plekken, met de daaraan verbonden voorzieningenstructuur, is de drager van de publieke ruimte. Kwaliteiten worden gekoesterd en versterkt, tekortkomingen verbeterd. Het netwerk van wandel en fietsroutes wordt uitgebreid en fijnmaziger. Zo krijgt de wijk meer gezicht in stedelijke verband en wordt ze beter verbonden met de omgeving. Op een aantal plekken zijn kansen voor vernieuwing of verdichting. 33
Woonstraten schaal 1:7000
Wolphaertsbocht en Katendrechtse Lagedijk
de bedrijfsruimten aan de zuidzijde. Eventueel
Het gemengde karakter, op sommige plekken
Fazantstraat rechttrekken, vrijkomende locatie tussen
uitwaaierend naar de achterliggende straten, is
Fazantstraat en Korhaanstraat kan worden benut
uitgangspunt. De gemeentelijke KatWol-aanpak
voor nieuwe woningen.
(vanaf 2015) wordt voortgezet. In deze aanpak wordt
- Carnissesingel. Beheer. Erfscheidingen verbeteren.
het verbeteren van de uitstraling en technische
Tussen Urkersingel en Goereesestraat nieuwe
kwaliteit van het vastgoed gecombineerd met
woningen langs de straat (project Urkersingel).
het stimuleren van passende functies en goed ondernemerschap. Daarbij is extra aandacht voor de grotere winkel- en bedrijfsruimten langs de
m. o® W
o®
r t*« Karel 7 k » îî * de Stouteplein
vì
w
a
a ŵ?e
Roodborststraat-Meester ArendstraatBevelandsestraat
Wolphaertbocht. Vanwege de levendigheid heeft
Een groen, autoluw karakter is uitgangspunt.
transformatie naar woningen minder voorkeur. Het
Waar woningen worden ontsloten is de inrichting
publieke gebruik van beeldbepalende gebouwen
vergelijkbaar met de woonstraten. Speelstoepen
wordt bevorderd, zodat ze als identiteitsdragers voor de buurt kunnen werken. Nieuwe (creatieve)
zorgen voor een aanloop naar het Amelandseplein.
bedrijvigheid is een kans. Schakelplekken met
fiets- en wandelpad met brede groene randen en
In de Vogelbuurt maakt de rijbaan plaats voor een
de wijk worden verbeterd (Robbenoordplein en
boombeplanting. Deze lommerrijke laantjes leggen
Zandblokstraat). Het Robbenoordplein is een
de verbinding met de Lepelaarsingel. Zijtuinen
ontwikkellocatie.
krijgen uniforme erfscheidingen van hoge hagen of tuinmuren met begroeiing. De schuttingen bij
Gruttostraat-Utenhagestraat-Markerstraat en Wielewaalstraat- Carnissesingel
de voortuinen aan de Bevelandsestraat maken plaats voor lage, groene erfscheidingen. Winkel- en
Buurtstraten met buurtvoorzieningen. De inrichting
bedrijfsruimten kunnen bij de woningen worden
van beide buurtstraten wordt verbeterd. Smallere
getrokken.
rijbanen, meer ruimte voor fietsers en voetgangers. Waar mogelijk worden de buurtstraten groener:
Amelandseplein
Lepelaarsingel
bomenstructuur, boomspiegels, geveltuinen. Ook
Groene drager van de Vogelbuurt: weelderige
de uitstraling van de straatwanden wordt verbeterd.
groene poort naar het Zuiderpark. De inrichting
Zijtuinen krijgen uniforme erfscheidingen van hoge
wordt verbeterd door de verharding te verminderen,
hagen of tuinmuren met begroeiing. Winkel- en
het sortiment te verrijken en meer ruimte voor spel
bedrijfsruimten en kopgevels worden opgeknapt.
en ontmoeten te maken. Ook wordt de relatie met
Vergelijkbaar met de KatWol-aanpak worden ook
Carnisse Eiland versterkt, bijvoorbeeld door een
passende functies en goed ondernemerschap
bruggetje in het verlengde van de Roerdomplaan. Op
gestimuleerd, waaronder zichtbare, laagdrempelige maatschappelijke voorzieningen. Afhankelijk van de
korte termijn wordt de speeltuin opnieuw ingericht.
plek in de wijk zijn er verschillende accenten.
Carnisselaan Groene drager van Oud Carnisse: statige bomenlaan
Gruttostraat-Utenhagestraat. Overwegend lage
naar het Zuiderpark. De inrichting wordt verbeterd
tussenbouwen zorgen voor een goede ruimtelijke
door verharding te verminderen, het groen meer
begrenzing. Beheer, waar mogelijk functies
continuïteit te geven en meer ruimte voor ontmoeten
laten aansluiten bij het gezondheidscentrum of
te maken. De Carnisselaan krijgt een logisch vervolg
transformatie naar woningen. Hoek met Carnisselaan
op Carnisse Eiland naar het Zuiderpark.
afbouwen (braakliggende kavel). Amelandseplein. Bouwblokken met open koppen.
:;nŭ^ *
Groene huiskamer van de wijk en groene drager
en erfscheidingen. Mogelijk hergebruik van de
van de Eilandenbuurt. Het Amelandseplein wordt
Adventkerk. Het Amelandseplein is gebaat met een
mooier en schoner, een plek voor iedereen. Aan de
aantrekkelijke en levendige begane grond. Kans voor
noordkant wordt de inrichting en toegankelijkheid
winkels en buurtvoorzieningen.
verbeterd. De kansen voor betere relaties tussen
Markerstraat. Beheer. Erfscheidingen verbeteren.
de winkels en voorzieningen en het plein worden
Wielewaalstraat. Bouwblokken met open koppen en
benut (Koco, aanpak bedrijfsruimten en kopgevels
karakteristieke bedrijfsruimten aan zuidzijde.14 Beheer
noordkant, toekomst Adventkerk). Zo wordt het
met voorkeur voor kleinschalige bedrijvigheid van
publieke karakter van deze plek versterkt.
makers en buurtvoorzieningen. Hergebruik oudste (beeldbepalende) gebouw van De Kameleon met een goede wijkfunctie, bijvoorbeeld als 'hub' voor
Legenda
Aan weerszijden van de Urkersingel komt nieuwbouw. De inrichting van de singel wordt verbeterd door de verharding te verminderen en het sortiment te
nrichtingverkeer met langsparkeren meer ruimte voor spelen (speelstoepen) meer ruimte voor groen (bomen, boomspeigels
Amelandseplein en Urkersingel
Actieve aanpak van kopgevels, bedrijfsruimten
anting, geveltuinen)
14 Een organisatie zoals SKAR (stichting kunstaccomodatie
verrijken. De schakelplek bij de Kerk van Nazarener
Rotterdam) zou hierbij een ontwikkelende en bemiddelende rol
wordt benut om de toegang naar het park ruimte te
kunnen spelen.
geven en beter te activeren (de gemeente verplaatst
03 De stip op de horizon voor 2035
35
Langzaam verkeerroutes schaal 1:7000
het hertenkamp om buurttuin de Groene Oase een plek te geven, meer relatie met Kerk van de Nazarener). De wandeling langs het water krijgt meer continuïteit door een bruggetje aan de westkant van het project 'wonen in het park'.
Karel de Stouteplein
51
W
VA ů 3 93 3 ®
.8ėIŵoŵ
f/à
\
\
I
r t Amelandseplein
fnissesingel
l
V .UřV. «ŕ
.2
Å
» f Legenda fietspad fietsstrook op rijbaa (wandel)pad (M)
route door straat (gemengd verkeer) HOV-halte (Metro / Tram Z Bus)
Goereesestraat Groene drager aan de rand van de wijk: brede bomenlaan naar het Zuiderpark. De inrichting wordt verbeterd door de rijbanen te versmallen en de verharding te verminderen. Zo ontstaat meer ruimte voor een brede groene middenberm met bomen en ontmoetingsplekken. De toegang naar het project 'wonen in het park' tussen de twee schoollocaties wordt geënt op de Goereesestraat. Hier ligt een kans om de relatie met het Zuiderpark te versterken en meer continuïteit in padenstelstel aan te brengen. De Goereesestraat is tevens de flank van Hart van Zuid. De Gooilandsingel wordt omgevormd tot een autoluwe, centrale verblijfsruimte. Dat betekent dat de Zuidenwijdsestraat en het laatste deel van de Carnissesingel gaan fungeren als 'aansluitpunten' en aanloopstraten (de hoofdstroom van het autoverkeer wordt via de Strevelsweg afgewikkeld). Ook de nieuwe doorbraak in het verlengde van het Annie M.G. Schmidtplein vervult zo'n schakelfunctie. In deze flank liggen de ontwikkellocaties Carnisse Poort en de hoek Goereesestraat-Pleinweg. Buurten De ruimtelijke structuur van de buurten is op orde. De aanpak van de woningen en de woonstraten gebeurt binnen de structuur, met respect voor de schaal en samenhang van de buurt. Daarbij wordt het eigen karakter en de cultuurhistorische kwaliteiten van de verschillende buurten versterkt.
Kansen voor vergroten of samenvoegen bij woningverbetering worden benut. De ontwikkellocaties (waaronder Carnisse Eiland) worden gebruikt om in te spelen op de behoefte aan passende woningen in de wijk. Zo neemt de diversiteit aan woonmilieus toe. Kop van Carnisse Woonwerkbuurt met accent op nieuwe (creatieve) bedrijvigheid van makers (kleinschalige productie, ambacht, studio's e.d.) en circulariteit. Het rauwe karakter van het gebied, de beperkte omvang ervan en het functieverlies bieden kansen voor 'verkleuring' en vernieuwing, met name in het binnengebied. Daar worden woningen toegevoegd (kleinere huishoudens en ouderen) en bedrijfsruimtes getransformeerd naar 'goede' werkruimte (gebruik en uitstraling van de begane grond dragen bij aan een leefbare woonomgeving). Waar mogelijk wordt aangesloten bij kunstenaarsnetwerken in Charlois. Er is ruimte voor woonpioniers en ondernemers. Aan de randen van de buurt is een actieve inzet op goede invulling van de winkel- en bedrijfspanden.
Oud Carnisse 'Dorp in de stad'. De schakeling van panden zorgt voor een prettige sfeer en veel voordeuren aan de straat. Een aantrekkelijk woonmilieu voor gezinnen. Het gebied leent zich goed voor een pandsgewijze aanpak, eventueel met de inzet van klusformules voor buurtbinding. Voor het noordelijk deel is een proefproject particuliere woningverbetering opgezet, in combinatie met herinrichting van straten. De vernieuwing van het corporatiebezit in het zuidelijk deel van de buurt is gericht op (nieuwe) gezinswoningen. Eilandenbuurt Levendige woonbuurt rond een groen hart met wijkvoorzieningen. De voorzieningenstructuur op en rond het Amelandseplein wordt versterkt, de nabijheid van Hart van Zuid (en metro) benut. Een mix van renovatie en nieuwbouw. In het noordelijk deel ligt de nadruk op woningverbetering, in combinatie met vergroten of samenvoegen. De bedrijfsruimtes en kopgevels langs het Amelandseplein worden opgeknapt en beter geprogrammeerd. De ontwikkellocatie Texelsestraat Noord biedt mogelijkheden voor een kleinschalig woongebouw voor ouderen. In het zuidelijk deel komen na sloop nieuwe woningen (gemengd programma, project Urkersingel). Vogelbuurt Rustige woonbuurt rond de Lepelaarsingel. De Lepelaarsingel (en aanlooproutes) wordt groener en gevarieerder.
Nadruk op woningverbetering (waar mogelijk in combinatie met vergroten) en goede regulering van particuliere verhuur, focus op kleine huishoudens. Op basis van de ervaringen van het proefproject Fazantstraat wordt de gemeentelijke inzet bij de particuliere woningverbetering in andere delen van de buurt bepaald. VVE's worden gestimuleerd om zelf hun woningen te verbeteren. Aanpak koppen Wielewaalstraat, met een kans voor nieuwbouw tussen Fazantstraat en Korhaanstraat. Carnisse Eiland Carnisse Eiland is een nieuwe buurt die ontstaat door herontwikkeling van de huidige voorzieningenlocatie tot een gemengde, groene en autoluwe stadswijk. De nieuwe buurt vormt een schakel tussen de wijk en het Zuiderpark. Bestaande straten en wandelroutes uit de wijk worden door Carnisse Eiland gevoerd naar het Zuiderpark. Naast twee scholen en (nieuwe) ouderenwoningen van Humanitas zijn nieuwe woningen in verschillende segmenten voorzien. De nieuwe buurt krijgt een eigen sfeer, maar mag niet de link met de wijk verliezen.15
15 In dit ruimtelijk toekomstperspectief hoort Carnisse Eiland bij Carnisse. Volgens de CBS-wijkindeling valt dit gebied onder Zuiderpark.
03 De stip op de horizon voor 2035
*
II
37
I■PtfH
•V .'’■'ÿ. Klik;
iį ”^Şr ţíjį a u b 1 ŞäËäŠ&SfŞs ŔïPC OBSSSSfŵ^Ŵ^íŕ' '-Ŭiiĩk'ŕ::'- .
ļar?ĩĩ-
-
- ~
'
'
ŵä
ÿţs^ŵ. fas --
: «Ş -
ÏŬŴ .
Vogelbuurt
Vogelbuurt
Wielewaalstraat
ľŕhîfiéaŵŕL”* Lepelaarsingel
İÊiifå‘š?ík
ÉÜ
Piildl 1 ļjRGBļÄ-ft p 0^^011®^-ķi'Ľflira-ūį
jtilĩlĩļiì
f__“2
ic ; ļ^tj?
-
Wielewaalstraat
Fazantstraat richting Roerdomplaan
.e- “««.ss___
-
—
wŕś:. ,s •:.'i
Speelplek Lepelaarsingel
Lepelaarsingel
81*88**^!
WÊĒĚ FI
ţm- ry,\
mm f^řŕ^K;
mtëm •g~a'ŵ«
IS» I
ĹUj u
■ I|H||II||Mm‘!
SāŞŞEį - : -;1 Basisschool Kameleon vanuit Fazantstraat
Vergroening aan Lepelaarsingel
Roodborststraat Vogelbuurt in beeld
38
sBPtmsm
Mi
Madeliefstraat Vogelbuurt in beeld
39
■SžžžWśŝ
04
'Het is dus tijd dat alle professionals die aan de verbetering van Carnisse werken zich
Aan het werk
hergroeperen, elkaar opzoeken in de wijk.'
04.01 Organisatie Hergroeperen Het werk aan een beter Carnisse begint natuurlijk niet met dit Toekomstperspectief. Het gebeurt al volop, maar is niet altijd zichtbaar of staat soms ver van de wijk. Vanuit de wijk en haar bewoners is het beeld van 'de gemeente' (en haar samenwerking met wijkpartijen) vaak diffuus. Er is behoefte aan een duidelijk gezicht, aan laagdrempelige toegang tot informatie, diensten of ondersteuning.
r@EtKÕfY\ST-CARÑltgS^^mĩ
m\lllĶ\\hh ba****"
De verschillende gemeentelijke diensten (en wijkpartijen) weten elkaar niet altijd te vinden. Acties, programma's en projecten kunnen vaak beter op elkaar worden afgestemd. En bestaande buurtorganisaties, zoals bijvoorbeeld de Kerk van de Nazarener of de Elisabethschool, kunnen daar vaak beter op worden aangehaakt. Het is dus tijd dat alle professionals die aan de verbetering van Carnisse werken zich hergroeperen, elkaar opzoeken in de wijk.
LEKKER EťM eecrje Kì-ETfefJ
HNTOēVOĉG^u: Ŵrt WŢy
Wĩ
\IQMBì
íîCHSt-M
HÊT'S
"
(\4Ďďt ĽJtC
'-71 Htrort.
ÌYUIA' ì lekken
Wc do**
ci- DIĒlĩirMílOE 'ĒrJe č’llļŌQĥPlĶ
srm^ lí (rMT
OeiÇ íi|leriti klvíje-n i*\
Werken in en met de wijk Op enkele plekken is al bewust gekozen om in de wijk te werken. Deze beweging wordt doorgezet. Zo lang dat nodig is vestigt de gemeente zich zichtbaar en laagdrempelig in de wijk met één centraal informatiepunt. Vorm en plaats zijn nader te bepalen. Daarmee draagt de gemeente bij aan de ontwikkeling van de voorzieningenstructuur en de activering van de buurtstraten. Op deze plekken werken professionals van de verschillende gemeentelijke diensten samen aan acties, programma's en projecten voor en met de wijk (Stadsbeheer, Maatschappelijke ontwikkeling en Stadsontwikkeling). Het zijn de plekken waar de wijkmanager, wijknetwerker en stadsmarinier te vinden zijn.
Ái, wt*ĨM
Iļtv-kVĵ' clc
c\j\V wtť-h
/? /JļMo-C-ľl
wn- 'e fc
Lİ -CWĈ-
-įvwrt/t' ÍOr^AiţJ
ceu rf-A-Le VřUWWt-H Įl^ŕ-J sSCHBBF M/ť'/O fiflPN HWftPgfli
KfTb'K ihL/mS įř/ ’ \
Y' V -
0m -jľŕo -JĹ
/Mi KNM tìw^/n. w« WE wrfc1»
zoveel z-elţ ÜfeĂąas
I^IKM?i.|NŕfA/ '**!Ŵ J f- ^vK.C)mt ŬŬũüD BŨūOũ III ^ w\Yv ļ OŨDDQ l’V CX0wv „ ^ J Mêt I___„ pivLket/t. t?ŪŨII(J
/\ŵA
Deze plekken worden ook benut om andere wijkpartijen beter aan te haken en zichtbaar te maken, onder meer de woningcorporaties Woonbron ('wijkcorporatie') en Woonstad.
pkktus, íinnnr,
Onderlinge verstandhoudingen groeien, misverstand en achterdocht zijn snel uit de wereld. Dat sluit aan bij de omgangsvormen die wijk en gemeente met elkaar hebben afgesproken.01 De nieuwe wijkraad en het wijkakkoord worden opgenomen in de samenwerking tussen gemeente en wijk. Samenwerking organiseren Een wenselijke, volgende stap is het organiseren van een bredere samenwerking van gemeente, wijkpartijen en bewoners, bijvoorbeeld door opzet van een wijkmaatschappij.02 Vanuit een gezamenlijke ambitie en koers zoeken professionals en bewoners elkaar (en de ruimte) op bij de uitvoering van de 'eigen' acties, programma's en projecten. Regelmatig wordt het uitvoeringsprogramma gemonitord en geëvalueerd. Een belangrijk neveneffect van zo'n wijkmaatschappij is dat 'werkenderwijs' een bijdrage wordt geleverd aan de sociale cohesie in de buurt en het vertrouwen van burgers in overheid en grote instellingen. Wijkplatform Ter ondersteuning van het werken in en met de wijk is een wijkplatform ontwikkeld, zowel digitaal als gevestigd op een plek in de wijk. Doel is een betere wijkcommunicatie. Over zorgen en resultaten, over activiteiten en toekomstige ontwikkelingen. Een fijnmazige communicatie voor, door en van de wijk, die het wijknetwerk en de Wijkraad op een goede manier kan ondersteunen. Vanzelfsprekend in samenspraak en met respect voor de bestaande Carnisser Courier.
Uitvoeringsprogramma Op basis van dit ruimtelijk toekomstperspectief stelt de gemeente in het najaar 2022 een uitvoeringsprogramma op. Daarbij ligt de nadruk op de huidige collegeperiode 2022-2026, met een doorkijk naar de periode na 2026. In dit uitvoeringsprogramma worden prioriteiten voor acties op de korte termijn gesteld, voorzien van planning en budget. Participatie is vanzelfsprekend onderdeel daarvan. Voor zover bekend wordt ook een verdere uitwerking van de projecten op middellange termijn aangegeven.
Spiekbriefjes #stadsluisteren door Lot Mertens
Met deze beweging wordt het gemakkelijker om met de wijk te werken. Door nabijheid ontstaat er ruimte voor informele ontmoetingen. Niet alles hoeft in formele vergaderingen aan de orde te komen, je kunt gewoon bij elkaar naar binnen lopen.
(bron: @lotmertens)
01
Werkgroep Samenwerkingsprincipes wijk-gemeente, zie bijlage
4. 02
Er is nog geen blauwdruk van de wijkmaatschappij Carnisse.
Wel zijn er verkennende gesprekken met wijkpartijen. Een belangrijk aspect is de reorganisatie van de geldstromen van de verschillende gemeentelijke diensten ten behoeve van een gebiedsgerichte aanpak. 03 Van strategie naar uitvoering
40
03 Van strategie naar uitvoering
41
04.02 Korte termijn
'Het werk aan een beter Carnisse is een
- Aanpak malafide verhuurders met verhuurdersvergunning. Met de invoering van de Wet
doorlopend proces met verschillende snelheden. Naast projecten die veel tijd vragen,
Niet wachten
Goed Verhuurdersschap (verwachting 2023) wordt
Het werk aan een beter Carnisse is een doorlopend
waarschijnlijk een verhuurdersvergunning verplicht en
proces met verschillende snelheden. Naast projecten die veel tijd vragen, zoals bijvoorbeeld
te hoge huren en andere misstanden.
de ontwikkeling van Carnisse Eiland, kan ook op
kan ook op korte termijn resultaat worden geboekt met kleine projecten, tijdelijk gebruik of intensivering van beheer. Dat levert direct
ontstaan meer mogelijkheden om op te treden tegen - Opkoopbescherming door zelfbewoningsplicht.
korte termijn resultaat worden geboekt met kleine
Deze is in 2022 ingevoerd en voorkomt dat woningen
projecten, tijdelijk gebruik of intensivering van
worden opgekocht voor de particuliere verhuur. De
beheer. Dat levert direct en zichtbaar verbetering op
regeling is vooralsnog tijdelijk. Bij gunstige effecten
en sluit aan bij dagelijkse zorgen van bewoners. Bij
inzet op verlenging van de regeling.
het opstellen van het Toekomstperspectief zijn vele 'snelle winsten' naar voren gebracht. Deze worden
en zichtbaar verbetering op en sluit aan bij
puntsgewijs genoemd.03
Woningen - Lopende programma's van VVE010 en Steigers op Zuid.
dagelijkse zorgen van bewoners.'
Afval
- Voorkomen van splitsing van grotere woningen in
Verkorten van de wachttijd voor het ophalen van grofvuil.
basis van de Huisvestingsverordening.
Vergroten van het aantal 'container-adoptanten',
■iESŜS9Ü at —-iŠSH
tot kleine verhuurbare eenheden door weigeren
nemen. Zorgen voor betere wisselwerking met de
van vergunningen en handhaven op basis van de
Opzetten van een inzamelingssysteem voor hergebruik van afgedankte spullen en inrichten
.
Er
van een werkplaats voor herstel en verkoop, in samenwerking met de kringloopwinkel.
SÍS!
- Voorkomen van verbouw van kelders of zolders
mensen die een container onder hun hoede
gemeente.
"~r tr' “
kleinere verhuurbare eenheden door handhaven op
Meer voorlichting aan bewoners en ondernemers over de manier waarop ze hun verschillende soorten afval kwijt kunnen (en moeten aanbieden), in meerdere talen, bij elke container. Organiseren van periodieke opruimacties, in samenwerking met wijkinstellingen. Zoeken naar een locatie voor het uitlaten van
Huisvestingsverordening en het Bouwbesluit. - Stimuleren van het vergroten van woningen door het benutten van zolders of uitbouwen. - Opzetten van een goede regeling voor herhuisvesting bij sloop-nieuwbouw en een voorrangsregeling voor wijkbewoners bij nieuwbouw. - Afspraken met woningcorporaties over betere toewijzingsmogelijkheden voor bewoners van Carnisse. - Afspraken met Woonbron over verhoogde inzet in Carnisse. - Participatie in lopende projecten en haalbaarheidsstudies (Kop van Carnisse, Carnisse
honden.
Eiland, Fazantstraat, Oud Carnisse, ontwikkellocaties
Goed huren en verhuren
Robbenoordplein, Texelsestraat Noord,
Het 'marktmeesterschap' van de gemeente heeft
Amelandseplein en Goereesestraat-Pleinweg).
vooralsnog financiering tot en met 2023. Voor Carnisse is het van groot belang dat ook vanaf 2024 financiering voor dit programma is voorzien. Voorlichting en ondersteuning. Regelmatige actualiseren van de campagne 'Weet wat je (ver) huurt. Bestendigen van het huidige informatiepunt op de hoek Bevelandsestraat en Urkersingel.
Woonstraten - Buurtklimaatje. Acties vergroenen met Ruimtemakers op parkeerplaatsen. - Buurtklimaatje. Acties stimuleren en aanleg geveltuintjes (Fazantstraat, Meester Arendstraat, Quintstraat, 3e Carnissestraat, Ebenhaëzerstraat).
Samenwerking tussen gemeente en verhuurders met
- Boomspiegels vergroten (en onderhouden).
inzet op zelfregulering.
- Participatie lopende projecten herinrichting
Eigen huis coach (bouw en woningtoezicht). Benadert
woonstraten (Oud Carnisse noord, Fazantstraat,
nieuwe verhuurders om hen te wijzen op de regels
Eksterstraat, Meester Arendstraat).
van goed verhuren. Huurteam. Brengt misstanden in kaart en adviseert huurders. Stapt naar huurcommissie of kantonrechter. Tijdelijke huurcontracten en gecombineerde huur-
Combineren met aandacht voor opvoedingsklimaat
en arbeidscontracten maken het werk van het
en (gebrek aan) sportaanbod.
huurteam onmogelijk, terwijl in deze situaties vaak misstanden zijn. Streven naar afschaffing van deze contractvormen (wetswijziging nodig).
Aanleg geveltuintjes Buurtklimaatje
Groen - Buurtklimaatje. Amelandseplein mooier en schoner.
- Buurtklimaatje. Experiment leefstraat/vakantiestraat (Roodborststraat). - Speelplek Lepelaarsingel groter, groener en creatiever.
(bron: www.buurtklimaatje.nl) 03
Sommige 'snelle winsten' zijn gemakkelijk in de reguliere
werkprocessen op te pakken, andere vragen nadere besluitvorming
- Participatie in lopende projecten herinrichting groene lanen (Carnisselaan, Goereesestraat).
en budgetten. 03 Van strategie naar uitvoering
42
03 Van strategie naar uitvoering
43
Wet Voorkeursrecht Gemeente schaal 1:7000
Verkeer
04.03 Middellange termijn
- Zichtbaar maken 30 km-gebied. Borden aan begin van de wijk. Betere handhaving fout parkeren.
01 Oud Carnisse noord
- Tijdelijke snelheidsremmende maatregelen
02 Eilandenbuurt noo
(buurtstraten en Goereesestraat).
03 Uitsnede Van Swietenlaan-Goereesestraat 04 Urkersingel en omgeving 05 Fazantstraat
Wonen en publieke ruimte In het kader van NPRZ lopen diverse programma's voor woningverbetering. Ook zijn ruimtelijke
- Aanpak kruispunt Carnisselaan Katendrechtse
projecten voor ontwikkellocaties in gang gezet, soms
Lagedijk. Eventueel met tijdelijke maatregelen
als uitwerking van deze programma's. Deze projecten
vooruitlopend op herinrichting Carnisselaan.
duren vaak 5 tot 10 jaar vanaf ideevorming tot
- Aanpak rotonde Carnisselaan Utenhagestraat.
oplevering. Tijdens deze periode is het lang onzeker
Eventueel met tijdelijke maatregelen vooruitlopend op
òf en in welke vorm het project daadwerkelijk wordt
herinrichting Carnisselaan.
gerealiseerd.
- Aanpak kruispunt Buizerdstraat Meerkoetstraat. - Aanpak kruispunt Goereesestraat Carnissesingel met
fWĚ
m
M
al besluiten genomen en financiële middelen
Eventueel met tijdelijke maatregelen vooruitlopend op
ter beschikking gesteld. Dat zijn de lopende
de verplaatsing van de bussluis als onderdeel van de
projecten. Bij andere projecten wordt momenteel de
herinrichting van Hart van Zuid. - Goede communicatie over effecten afsluiten
haalbaarheid onderzocht (maatschappelijk, ruimtelijk, financieel).
Gooilandsingel en kruising Goereesestraat In een groot deel van Carnisse moet het riool nog
Pleinweg.
fj
Voor een aantal projecten heeft de gemeente
betere inpassing bussluis en doorgaand fietsverkeer.
- Opstellen mobiliteitsverkenning als opstap naar een wijkgerichte parkeerstrategie en verkeerscirculatie.
worden vervangen. Dat biedt een kans om de buitenruimte te verbeteren. Voor de komende jaren staan diverse projecten voor de herinrichting van de
Voorzieningen
buitenruimte op stapel.
- Opvolgen signalen BOA's, werkconsulenten en andere wijkprofessionals.
r
- Beter bereik onder EU-arbeidsmigranten.
om nieuwe projecten op te zetten, die de stip op
- Stimuleren en bestendigen bewonersinitiatieven voor
de horizon dichter bij brengen. Daarbij is bijzondere
het vergroten van sociale cohesie.
HR9H
wijkeconomie: de juiste programma's op de juiste
- Inventarisatie activiteiten van kerken en andere
plekken, in de juiste (bestaande) ruimtes.
wijkpartijen. - Studie naar toekomst (en mogelijke verplaatsing) van
Voor verschillende projecten is de Wet
zichtbaarheid, betere toegankelijkheid).
Voorkeursrecht Gemeente gevestigd. In deze
voor publieke ruimte en wijkeconomie. - Opstellen plan van aanpak voor voorzieningen en ontmoetingsplekken voor jongeren in de wijk.
Wijkeconomie - Netwerk lokale ondernemers versterken, periodiek ondernemerscafé (2x per jaar), inzet 'kwartiermaker'. - Onderzoek naar de huidige staat en verbetermogelijkheden van het ondernemersklimaat in Carnisse (ondernemers, vastgoed, samenwerking wijkpartijen, kansen voor bedrijvigheid). - Actieve inzet op goede invulling van de winkel- en
11-' *rļ * s .V ^įļ 4 I - - - 'V*
bedrijfspanden aan de randen van de Kop van Carnisse.
Gebieden Wet Voorkeursrecht Gemeente
ĩ
Wet Voorkeursrecht Gemeente
het Huis van de Wijk (spreiding of concentratie, meer
(bestaande) ruimtes. 'Makelaar of kwartiermaker'
:
aandacht nodig voor de voorzieningenstructuur en
- Beter overzicht van (culturele) activiteiten in de wijk.
- Samenbrengen van programma's, plekken en
^ r.Ţij.'-'vy
Dit ruimtelijk toekomstperspectief biedt een kader
gebieden kunnen vastgoedtransacties beter worden gereguleerd en kunnen voor specifieke ontwikkelingen woningen worden opgekocht of zelfs onteigend. De WVG is gevestigd in volgende gebieden. - Oud Carnisse noord. Ter ondersteuning van het programma particuliere woningverbetering nieuwe stijl (WVG is per pand aangewezen, verspreid over het gebied). - Eilandenbuurt noord. Ter ondersteuning van het programma samenvoegen en vergroten. - Uitsnede Van Swietenlaan-Goereesestraat. Ter ondersteuning van het project Carnisse Poort. - Urkersingel en omgeving. Ter ondersteuning van het project Urkersingel. - Fazantstraat. Ter ondersteuning van het programma
- KatWol-aanpak doorzetten en uitbreiden naar de
particuliere woningverbetering nieuwe stijl.
buurtstraten (koppen open bouwblokken). - Binnen het KatWol gebied de uitstraling van 20
Lopende programma's
panden verbeteren in de komende 3 jaar. - Transformatie van 5 bedrijfsruimtes naar woningen
een actieve rol (initiatief, organisatie, subsidies).
Bij de programma's van NPRZ speelt de gemeente
buiten de gemengde zones, bij voorkeur leegstaande
De programma's hebben betrekking op het gehele
panden of panden waar sprake is van ondermijning.
werkgebied NPRZ, waaronder Carnisse.
- Behoud Leer Praktijk Centrum en werkconsulenten.
03 Van strategie naar uitvoering
45
i
Overzicht middellange termijn schaal 1:7000 Nieuwe projecten
11 Fazantstraat, herinrichting
Haalbaarheidsstudies
01 Kop van Carnisse, sloop-nieuwbouw
12 Carnisse Eiland, herontwikkeling
21 Robbenoordplein
02 Kop van Carnisse, transformatie
13 Carnissesingel hertenkamp. herinrichting
22 Texelsestraat
bedrijfsruimte
met buurrtuin Groene Oase
23 Koppen Amelandseplein
03 Carnisse noord, pwv nieuwe stijl
14 Carnisselaan, herinrichting
24 Goereesestraat Pleinwe
04 Carnisse noord, nieuwbouw
15 Goereesestraat, herinrichting deel 1
05 Carnisse noord, herinrichting
16 Goereesestraat, herinrichting deel 2
Nieuwe proj
06 Eilandenbuurt noord, samenvoegenen/of
17 Lepelaarsingel speelplaats
25 Oud Carnisse Zi
vergroten
18 Eksterstraat herinrichting
26 Eilandenbu
07 Carnissepoort, nieuwbouw en buitenruimte
19 Gruttostraat-Utenhagestra;
27 Vogelbuurt
08 SwiGo, samenvoegenen/of vergroten
vanwege rioolververvanging
09 Urkersingel, sloopZ nieuwbouw
20 Roodborststraat en Mee:
10 Fazantstraat, renovatie / pwv nieuwe stijl
herinrichting
VVE010. Activeren, begeleiden en eventueel samenvoegen van Verenigingen van Eigenaars. Stimuleren en helpen bij duurzaam woningonderhoud, onder meer met een aantal subsidieregelingen. Vanaf 2010. KatWol-aanpak. Aanpak winkel- en bedrijfspanden aan Wolphaertsbocht en Katendrechtse Lagedijk. Combinatie van het verbeteren van uitstraling en technische kwaliteit van het vastgoed en het stimuleren van 'goede' functies en ondernemerschap. Vanaf 2015.
28 Wielewaals
Steigers op Zuid. Basis aanpak particuliere woningen, gericht op wegwerken van achterstallig onderhoud en ondersteunen van VVE's, onder meer met subsidies. Vanaf 2015.
ndstraat,
Samenvoegen en vergroten. Aanpak van particulier bezit, gericht op het maken van grotere woningen in combinatie met (beperkte) technische verbeteringen. Stimuleren met subsidies of aankopen en na ingreep verkopen (of verhuren). Vanaf 2019. Actieplan Goed Huren en Verhuren. Richtlijnen goed (ver)huren, aanpak van misstanden, ondermijning en criminaliteit. Kosteloze ondersteuning van huurders. Daarnaast voorlichting en communicatie en (na invoering wettelijke basis) verhuurdersvergunning. Looptijd 2020-2023, daarna inzet op vervolg.
5
Particuliere woningverbetering nieuwe stijl. Aanpak van particulier bezit, gericht op het wegwerken van achterstallig onderhoud, herstellen van historische karakteristiek, thermische isolatie van de gebouwschil, aanpassen van installaties en (waar mogelijk) vergroten van de woning door de koppeling met een zolder of berging. Deze aanpak wordt door de gemeente in samenspraak met bewoners en eigenaars ontwikkeld aan de hand van twee proefprojecten in Carnisse: Oud Carnisse en Fazantstraat.
ļ (sloop en) nieuwbouw
haalbaarheidsstudies (sloop) en nieuwbouw*^
ļ herontwikkeling
hergebruik, herontwikkeling en h
e 2Í* »
samenvoegen en/of vergroten woningen
haalbaarheidsstudie locatie
particuliere woningverbetering nieuwe stijl
aanpak bedrijfsruimten
V//Ą herinrichting
iwe projecten
aanpak woningen, herinrichting
ri
ing (n.t.b. */* a* II */*
istraten (n.t.b.)
•'J ìff
Lopende projecten Kop van Carnisse. Hergebruik, herontwikkeling en herinrichting. Sloop van bedrijfsruimten langs de Van Eversdijckstraat en Van Oestendestraat en herontwikkeling met woningen. Onderzoek naar een beter (her)gebruik van winkel- en bedrijfsruimten van het bouwblok tussen Pleinweg en Van Oestendestraat. In aansluiting op de verschillende deelprojecten worden de woonstraten aangepakt. Start participatie en haalbaarheid najaar 2021. Besluitvorming gemeente ontwikkellocatie 2022. Realisatie vanaf 2025. Nieuwbouw ca. 100 woningen. Oud Carnisse noord. Renovatie, nieuwbouw in 2e Carnissestraat en herinrichting 1e, 2e, 3e Carnissestraat en Ebenhaëzerstraat. Start realisatie nieuwbouw 2e Carnissestraat medio 2022, oplevering 03 Van strategie naar uitvoering
medio 2023. Oud Carnisse is samen met Fazantstraat een proefproject voor particuliere woningverbetering nieuwe stijl (aanpak braakliggende kavel op hoek Carnisselaan Utenhagestraat wordt in dit project meegenomen). Start participatie en haalbaarheid begin 2022, realisatie renovatie vanaf medio 2023, realisatie herinrichting vanaf 2025. Nieuwbouw van ca. 15 woningen (sloop 24 woningen), renovatie ca. 250 woningen. Eilandenbuurt noord. Samenvoegen en/of vergroten van woningen, in combinatie met (beperkte) technische verbetering. 'Wijkcorporatie' Woonbron koopt vrijkomende woningen op. Streven is 100 woningen samen te voegen tot 50 grotere woningen. Carnisse Poort. Een nieuwe verbinding met Hart van Zuid tussen de Van Swietenlaan en Goereesestraat, ter hoogte van het Annie M.G. Schmidtplein. De nieuwe bebouwing sluit aan bij de structuur van bouwblokken en heeft een hoogte accent aan de Goereesestraat. De buitenruimte is autovrij. Realisatie vanaf begin 2024, oplevering woningen 2025, buitenruimte 2026. Nieuwbouw 52 woningen (sloop 52 woningen). SwiGo. In het bouwblok tussen de Van Swietenlaan en Goereesestraat stimuleert de gemeente het samenvoegen en/of vergroten van woningen, in combinatie met (beperkte) technische verbetering. Dit gebeurt op vrijwillige basis, ter versterking van het project Carnissepoort. Streven is 56 woningen samen te voegen tot 28 grotere woningen.
Urkersingel. Sloop en nieuwbouw van de bebouwing aan weerszijden van de Urkersingel. De nieuwe bebouwing sluit aan bij de structuur van bouwblokken en heeft een hoogte accent op de hoek Urkersingel Carnissesingel. Delen van de Urkersingel en Bevelandsestraat worden opnieuw ingericht. Het is wenselijk dat in dit project ook de voortuinen langs de noordzijde van de Bevelandsestraat worden aangepakt. Het bestemmingsplan is december 2021 vastgesteld. Realisatie vanaf begin 2025, oplevering woningen 2026, buitenruimte 2027. Nieuwbouw ca. 125 woningen (sloop 164 woningen). Fazantstraat. Renovatie en herinrichting woonstraat. Fazantstraat is samen met Oud Carnisse een proefproject voor particuliere woningverbetering nieuwe stijl. Start participatie en haalbaarheid begin 2022, realisatie renovatie vanaf medio 2023, realisatie herinrichting vanaf 2025. Renovatie ca. 330 woningen. Streven is 80 woningen te vergroten (en/ of samenvoegen).04 04 In de huidige situatie zijn soms al woningen vergroot door ruimtes in het sousterrain of op de zolder bij de woning te voegen. Momenteel loopt een opname van alle woningen, zodat een actueel overzicht ontstaat.
47
s.
Lopende projecten grotendeels uit te voeren 2022-2026 schaal 1:7000 Projecten
11 Fazantstraat, herinrichting
01 Kop van Carnisse, sloop-nieuwbouw
12 Carnisse Eiland, herontwikkeling
02 Kop van Carnisse, transformatie bedrijfsruimte
13 Carnissesingel hertenkamp. herinrichting met buurrtuin Groei
03 Carnisse noord, pwv nieuwe stijl
14 Carnisselaan, herinrichting
04 Carnisse noord, nieuwbouw
15 Goereesestraat, herinrichting deel 1
Carnisse Eiland. Herontwikkeling met een gemengd programma van onderwijs, ouderenhuisvesting en wonen. De Elisabethschool wordt ingepast, de buurttuin Groene Oase verplaatst. Maart 2022 heeft de gemeenteraad onder voorwaarden ingestemd met het stedenbouwkundig plan. De uitwerking van het plan gebeurt samen met de wijk, vanaf medio 2022. Start realisatie eerste fase eind 2023 (onder meer nieuwbouw Kameleon), doorlopend tot 2031. Nieuwbouw ca. 500 woningen (sloop ca. 180 woningen).
05 Carnisse noord, herinrichting 06 Eilandenbuurt noord, samenvoegen en/of vergrot 07 Carnissepoort, nieuwbouw en buitenruimte
18 Eksterstraat herinric
08 SwiGo, samenvoegen en/of vergroten
uttostraat-Utenhagestraat, herinri
09 Urkersingel, sloop Z nieuwbouw
rvervanging
10 Fazantstraat, renovatie Z pwv nieuwe stijl
'ng v
Carnissesingel hertenkamp. Verplaatsing hertenkamp en herinrichting met buurttuin De Groene Oase. Start participatie en planvorming begin 2022, realisatie vanaf medio 2023.
20 Roodborststraat en Meester
'ë
©
n
1
y
a
Carnisselaan. Herinrichting vanwege rioolvervanging. Dit project betreft de gehele Carnisselaan, de Zandblokstraat en De Buijserstraat. Start participatie en planvorming medio 2021, realisatie vanaf medio 2023. Goereesestraat. Herinrichting. Dit project bestaat uit twee delen. Het eerste deelproject komt voort uit de aangepaste verkeerscirculatie in Hart van Zuid en betreft de herinrichting van het noordelijk deel vanaf de Zuidenwijdsestraat en de aanpassing van de kruising Goereesestraat Pleinweg. Het tweede deelproject betreft de herinrichting tussen Zuidenwijdsestraat en Carnissesingel. Start planvorming eerste deelproject 2021, realisatie 2023. Start participatie en planvorming tweede deelproject medio 2022, realisatie vanaf 2024. Lepelaarsingel speelplaats. Herinrichting. Start participatie en planvorming medio 2022, realisatie 2023. Eksterstraat. Herinrichting vanwege rioolvervanging. Start participatie en planvorming eind 2022, realisatie vanaf 2025. Gruttostraat-Utenhagestraat. Herinrichting vanwege rioolvervanging. Mogelijkheid om deze buurtstraat beter in te richten. Start participatie en planvorming medio 2023, realisatie vanaf 2025. Roodborststraat en Meester Arendstraat. Herinrichting. Start participatie en planvorming medio 2023, realisatie vanaf 2025.
^
,
v «ŕ
:iĮ4V.* *F^
ILegenda (sloop en) nieuwbouw herontwikkeling samenvoegen en/of vergroten woningen particuliere woningverbetering nieuwe stijl aanpak bedrijfsruimte herinrichting
f
Haalbaarheidsstudies Robbenoordplein. Schakelplek tussen Wolphaertsbocht, Katendrechtse Lagedijk en Lepelaarsingel. Kansen voor betere ruimtelijke structuur en betere publieke ruimte. Start participatie en haalbaarheid begin 2022. Besluitvorming gemeente najaar 2022. Realisatie afhankelijk van uitkomsten haalbaarheidsstudie en besluitvorming. 03 Van strategie naar uitvoering
Texelsestraat noord. Locatie Evangelisch centrum Iglesia di Dios met bovenwoningen. Kansen voor meer ogen op straat en aanvullend woningaanbod. Start participatie en haalbaarheid begin 2022. Besluitvorming gemeente najaar 2022. Realisatie afhankelijk van uitkomsten haalbaarheidsstudie en besluitvorming. Koppen Amelandseplein. Verbeteren bedrijfsruimtes, erfscheidingen en kopgevels, tussen Texelsestraat en Wieringerstraat. Kansen voor betere voorzieningenstructuur en betere publieke ruimte. Start participatie en haalbaarheid medio 2022. Besluitvorming gemeente begin 2023. Realisatie afhankelijk van uitkomsten haalbaarheidsstudie en besluitvorming. Goereesestraat Pleinweg. Locatie in de overgangszone naar Hart van Zuid (vergelijkbaar met Carnissepoort). Kansen voor betere voorzieningenstructuur, betere publieke ruimte en aanvullend woningaanbod. Start participatie en haalbaarheid medio 2022. Besluitvorming gemeente begin 2023. Realisatie afhankelijk van uitkomsten haalbaarheidsstudie en besluitvorming. Nieuwe projecten Oud Carnisse zuid. Nader te bepalen aanpak woningen en herinrichting woonstraten. Kansen voor aanvullend woningaanbod en aantrekkelijk woonmilieu (gezinswoningen), in overleg met bewoners en woningcorporatie. Eilandenbuurt. Nader te bepalen aanpak woningen en herinrichting woonstraten.
Op basis van ervaringen in het proefproject Fazantstraat kan een strategie voor particuliere woningverbetering in andere delen van de wijk worden uitgezet. Dat geeft duidelijkheid aan eigenaars elders in de buurt. Wat kunnen zij verwachten en wat wordt van hen verwacht? Vogelbuurt. Nader te bepalen aanpak woningen en herinrichting woonstraten. Op basis van ervaringen in het proefproject Fazantstraat kan een strategie voor particuliere woningverbetering in andere delen van de wijk worden uitgezet. Dat geeft duidelijkheid aan eigenaars elders in de buurt. Wat kunnen zij verwachten en wat wordt van hen verwacht? Wielewaalstraat. Aanpak vrijkomende locaties De Kameleon noordzijde en bedrijfsruimten zuidzijde. Kansen voor betere voorzieningenstructuur, betere publieke ruimte en aanvullend woningaanbod. Carnissesingel. Herinrichten en betere erfscheidingen. Kansen voor betere publieke ruimte. Essentieel voor verkeersveiligheid en 30 km-gebied. Inpassen hoogwaardig openbaar vervoer (snelbus) en goede fietsvoorzieningen. In afstemming met de bouw van Carnisse Eiland. 49
Haalbaarheidsstudies en nieuwe projecten schaal 1:7000
4.04 Ruimtelijke kaders
Haalbaarheidsstudies
Stadsvernieuwing als culturele opgave Renovatie, nieuwbouw en herinrichting van buitenruimte moet de ruimtelijke kwaliteit van Carnisse versterken. Dit ruimtelijk toekomstperspectief geeft de gewenste ontwikkelingsrichting aan. Zowel voor het raamwerk van buurtstraten, lanen, singels en bijzondere plekken als voor de buurten met woningen en woonstraten zijn ruimtelijke en programmatische perspectieven geschetst.
21 Robbenoordplein 22 Texelsestraat 23 Koppen Amelandseplein 24 Goereesestraat Pleinweg Nieuwe projecten ud Carnisse Zuid 6 Eilandenbuurt 27 Vogelbuurt 28 Wielewaalstraat 29 Carnissesingel
7j
9
ů
Aangezien niet alles in één keer wordt aangepakt, zijn instrumenten nodig om ruimtelijke samenhang tussen de projecten en programma's te organiseren. Dat instrumentarium moet de komende tijd verder worden ontwikkeld.05 In dit toekomstperspectief wordt volstaan met enkele hoofdlijnen. Gezien de omvang van de publieke investeringen in de wijk ligt het voor de hand dat de gemeente bijzondere aandacht heeft voor het borgen van publieke waarden, niet alleen programmatisch, maar ook van de architectonische kwaliteit en de ontwikkelvorm (ruimte voor kleinschalig en betrokken opdrachtgeverschap, bijvoorbeeld CPO of wooncoöperatie). Stadsvernieuwing als culturele opgave. Structuur Nieuwe projecten voegen zich in de ruimtelijke structuur en schaal van de wijk. Bestaande rooilijnen en bouwhoogten zijn vertrekpunt. Carnisse Eiland is een uitzondering, omdat in dit project een nieuwe structuur wordt gemaakt. Deze structuur sluit aan op de structuur van de wijk. Soms is er aanleiding voor een hoogte accenten (bijvoorbeeld Carnisse Poort, hoek Urkersingel Carnissesingel, Kop van Carnisse). Voor elk project worden specifieke stedenbouwkundige randvoorwaarden uitgewerkt, ter verduidelijking van de noodzakelijke planologische kaders.
Bebouwing In Carnisse is veel samenhang in de bebouwing. Die samenhang ligt besloten in de typologie en de (baksteen)architectuur. Typologie gaat over het soort bebouwing dat is toegepast, de 'bouwstenen' van de wijk (panden, portieken, koppen met tussenbouwen). De 'bouwstenen' van Carnisse zijn beperkt en komen telkens terug. Dat biedt een goed uitgangspunt bij vernieuwing. Voor vergelijkbare situaties kan telkens dezelfde nieuwe 'bouwsteen' worden benut. Het merendeel van de bebouwing in Carnisse heeft een traditionele baksteenarchitectuur. Ramen zijn gaten in het gevelvlak. Functionele elementen, zoals toegangen of dakranden, zijn aanleiding voor 'versiering' (bijzonder metselwerk, lijsten van natuursteen of sierbeton, fraaie daklijsten of bakgoten, enzovoorts). Bij renovatie is de karakteristiek van de oorspronkelijke architectuur leidend, zodat het historische beeld wordt versterkt. Bij nieuwbouw is de baksteenarchitectuur van de omgeving uitgangspunt. Voor elk project worden specifieke criteria voor beeldkwaliteit opgesteld. Deze criteria zijn een nadere uitwerking van de algemene criteria van de gemeentelijke Welstandsnota. Indien nodig kan dat worden vastgelegd in een aparte welstandspargraaf.
De onderdelen van het raamwerk hebben elk hun eigen functionele en ruimtelijke 'logica', die van invloed zal zijn op het ontwerp van deze buitenruimtes. Maatwerk dus. Wel met aandacht voor
Legenda V/A (sloop) en nieuwbouw hergebruik, herontwikkeling en herinrichting (n.t.b.)
77A haalbaarheidsstudie locatie
...............
Voor de woonstraten wordt een set van inrichtingsprincipes ontwikkeld, die in elke straat worden toegepast. Deze principes zorgen voor samenhang in de wijk. Participatie en omstandigheden zijn van invloed op de manier hoe de principes worden toegepast. Eenheid in verscheidenheid. De inrichtingsprincipes worden samengebracht in een handboek, dat bij elke woonstraat het vertrekpunt vormt.
Buitenruimte De gemeente hanteert een duidelijk kader voor de herinrichting van de buitenruimte in de verschillende stadsdelen, namelijk de Rotterdamse Stijl. Deze zorgt voor samenhang op hoofdlijnen. Aanvullend is in Carnisse onderscheid te maken tussen het raamwerk en de woonstraten.
V aanpak bedrijfsruimten
eigentijdse thema's als vergroening, biodiversiteit, klimaatadaptie. Voor elk project wordt een ontwerp gemaakt.
^
V//Ą herinrichting buurtstraten aanpak woningen, herinrichting woonstraten (n.t.b.)
ÍĴ^jjlifí;
05
In één van de werkgroepen werd een suggestie gedaan voor de
aanstelling van een 'Carnisser bouwmeester', die partijen adviseert over de opgave en uitwerking van projecten. 03 Van strategie naar uitvoering
51
ļBĮWrļĮpnĩ^SlĮ
İwmMİ
mllmåįåmmm mmsSÈĒwm ífM. -Sì
į-ïï/ŵ’
«b-i î, - ,
*.Ŵ
gfóSi
ifi'.'.ŵ;
;
İ2ŠÄ p. p Ŵ *'4?
îHifc
İ^í-îí-'
atgs»L^
•; ńåř
'IE a
S f ŵ
jgġįssğį
4íM i'/T* ÿÿ-i ŕ '#^ tíì n, SŠV' - — '
š&n
Äęįŝğŵ
I,
iiilppl
i’n ĵui
asgwwnw
i—
ļr iŕ-w
ļjjjjpPp
Ē tlfcVĮsU
Carnisse Eiland
Carnisse Eiland
PT** 7’~r^s --
; ! iaí
•v -' 'fr ïŕaÿ.
■mi
IMHH
Carnissesingel met brug naar Carnissedreef
Kerk van Nazarener met dierenweide
ÿ'.';; ÏA
įr *
\ įjh&ŗ-'.
’-y
ašu
jttV j'
àļâhMËí
WĘĘįm
•i^rÄŵ^Äįjį ~„ý c i^aiitr
sĩ*ļ*T* íŝfe«3e® - ~-
-í:-ž
1į‘àv
Pendrechtpad richting Zuiderpark
Elisabethschool aan Pendrechtpad
»pįl
Nieuwbouw wonen in het park
iȀ
ŞŜŞ
SH1 llgrï.
: F
iT"įļiť’
JĽL ,LI . i
-" *V«V*Ç-
įĩM!?:'.
Voetgangersbrug naar Madeliefstraat
Carnisse Eiland in beeld
Carnissepad
52
!" A
■Ŵŵ'.jJo
Si îs lB ,g g t ĵ IS FH
. --
Carnissedreef
ä'Vjgş
-ľ* --
;
-
’ -. Volkstuinen aan Carnissepad
Carnisse Eiland in beeld
53
Bijlagen
Bijlage 1 Koppeling thema's werkgroepen en Toekomstperspectief
Werkgroepen
Pargrafen Toekomstperspectief
Hoofdstukken Toekomstperspectief
Trots / Wijkkracht
02.01 Z 03.01
- Geschiedenis, cultuur en
Historie / Samenhang en schaal
02.01 Z 02.01
historische kwaliteiten
Stadsvernieuwing als culturele
04.04
- Carnisser trots
opgave - Sociale cohesie
Leefbaarheid / Sociale cohesie
02.01 Z 03.01
- Samenwerkingsprincipes wijkgemeente
Werken in en met de wijk Z
04.01 Z bijlage 3
- Afval
Basis op orde
03.01
- Goed huren en verhuren
Goed huren en verhuren
04.02
bijlage 3
Woningen
02.02 Z 03.02 Z 04.02
Woonstraten
02.02 Z 03.02 Z 04.02
- Groene buitenruimte
Groen
02.02 Z 03.02 Z 04.02
- Verkeer
Verkeer
02.02 Z 03.02 Z 04.02
- Wonen
- Maatschappelijke voorzieningen
Voorzieningen
C
O c o
0) E 0) Jť .2 5
02.02 Z 03.02 Z 04.02
3
CL
- Wijkeconomie
Bijlagen
54
Bijlagen
Wijkeconomie
02.02 Z 03.02 Z 04.02
55
Bijlage 2 Inventarisatie
5
13A 96 wo
M I
8
parkeerplaatsen
144 wo
i
13B 47 wo
12D 78 wo
en globale
6E 34 wo 12C 92 wo
12A 2 wo
parkeerbalans
12B 74 wo.
iţĩāk'i -
6A 67 wo.
'—I?
169 wo.
293 wo
64 wo
.4i2t
1B 89 wo
|B1l
r
@@^16 "aro'sse
69 wo
Meerkoetst^at
70 wo. 5A 51 wo.
1C 79 wo
5B 86 wo
9D 162 wo 8C 08 wo
6C 42 wo. 5
1D 96 wo.
9A
ÌJ
87 wo.
^4
5D 69 wo
7A 88 wo
^ ^
9B 108 wo 108 wo
5C 8 wo.
r
72 wo.
' Z
6D 101 wo
*
'
84 wo.
m |ļ İ,-
8D 108 wo
1E 90 wo.
2C 72 wo.
ļ
.
11A 7H I 73 wo 35 wo.
2d
2D 72 wo.
, 84 wo
3E I 7E 45 wol 36 wo
84 wo
10A 137 wo
86 wo
10B 127 wo
Į ļotborststa 2A 211 wo.
j
2E 96 wo.
30 woM '
2F 96 wo
I I
7 19 wo.
7I 35 wo
2G 126 wo.
j^jjjļ46^ 111 wo
i
+31 10 282 99 30 I www.denijl.nl I mail@denijl.nl
I „
[l
10C 108 wo.
OV Zuidplein
102 wo 10D 108 wo
109 wo
26 wo
míí^mĚ
11B 30 wo
82 wo
3G
36 wo 7G 19 wo.
įssesinge' '
1
Carmssesinge'
4B 124 wo
Legenda
4D 127 wo
Parkeren langs Parkeren gestoken Parkeren geen vaste plek Bushalte Voorzieningen
Bijlagen
Parkeren huidige situatie
56
Bijlagen
schaal 1:3500
57
Parkeernormen
c 40 m2
40-65 m2
65-85 m2
85-120 m2
(gbo)
(gbo)
(gbo)
(gbo) 1,00
CM
1,08
Gebiedsindeling zone B Stadswijken
0,80 0,72
0,9
0,9
Reductie 1200 m. vanef OV Zuidple in
i0yo
0,09
0,45
0,45
Reductie 800 m. vanef OV Zuidplein
20'Xi
0,08
0,4
0,4
0,64
0,64
0,8
0,8
0,96
0,96
Reductie 400 m. vanef OV Zuidple in
30%
0,07
0,35
0,56
0,56
0,7
0,7
0,84
0,84
Vogelbuurt
feeductie 1200 m.
Huidige situatie
parkeerbalans
woningtyon
vno^e^ng
1 Vogelbuurt noord
APP 7 BEPO
PM
505
505
1
183
95
95
2 Vogelbuurt midden w/est
APP
PM
735
735
2 58
258
2 93
293
3 Vogelbuurt midden oost
ostAPP
4 Vogelbuurt zuid
woningeentel
P-lengs
278
P pier woning
278
0 ,55
0,55
551
,75
0,75
492
492
1
195
65
65
260
260
0 ,53
0,53
APP 7 BEPO
PM
PM
503
503
1
169
07
207
376
376
0 ,75
0,75
805
vaorziening
5 Oud Cernisse noord west
APP 7 EGW
PM
PM
6 Oud Cernisse noord oost
APP 7 BEBO
PM
PM
7 Oud Cernisse zuid
APP 7 BEPO
PM
PM
woningeentel 214
509
Totaal
214
woningWpa
vaorziening
8 EilendeEiluurt noord west
APP 7 BEPO
PM
PM
798
9 EilendeEiluurt noord oost
APP 7 BEPO
PM
PM
PM
PM
PM
PM
ostAPP APP
APP
0,66
P-tote el
o | pier woning
P-lengs
stoPke-gnestoken
P-to
191
00
191
191
0,89
0,89
283
283
00
283
283
0,74
0,74
509
323
323
00
323
323
0,63
0,63
797
00
797
797
0,72
0,72
eedu^^ 800 m. (qebied 8 en 1 1) 7 400 m (gebied 9 en 10}
Huidige situetie
11 EilendeEiluurt zuid w/est
1465
383
1106
10 EilendeEiluurt zuid oost
207
eedu^^ ! 200 m. (geb ied 5) 7 800 m. (6ebied 6 en 7)
woningWpa
woningeentel
P-lengs
stoPke-gnestoken
798
195
167
362
362
0,45
0,45
462
462
170
87
87
257
257
0,56
0,56
480
480
220
220
77
77
297
297
0,62
0,62
103
89
89
11
11
100
0,97
0,97
674
42
342
1
1016
0,55
0,55
stoPke-gnestoken
P-t
P-tote e l
1843
Totaal
Kop van Carnisse
P-tote e l
PM
Huidige situetie
Eilandenbuurt
P
PM
2235
Oud Caruisse
stoPke-gnestoken
APP
Totaal
Huidige situetie
P-to
P-tote e l
o pier woning
eedu^^ . 200 m.
voorziening
woningeentel
P-lengs
12 Kop ven Cernisse zuid
APP 7 EGW/
PM
286
180
29
29
209
209
0,73
0,73
13 Kop ven Cernisse noord
APP 7 BEPO
287
287
187
86
86
273
273
0,95
0,95
573
573
367
115
482
482
58
PM
PM
Bijlagen
o pier woning
Parkeerbalans
-p*
woningWpa
Totaal
Bijlagen
0,50
00
en globale
0,50
CL
parkeerplaatsen
0,10
(gbo)
O
Inventarisatie
120m2 vaBdieningen
O
Bijlage 2
59
Ontwikkeling toekomstbestendigheid woningvoorraad
Meer concreet betekent dit het volgende.
Bijlage 3
2022
2030/2035
- Onderzocht wordt of op de lopende projecten meer
Overzicht
grotere woningen voor gezinnen kunnen worden
Zowel nieuwbouw, samenvoegen en vergroten,
toegevoegd, bijvoorbeeld door een andere planopzet
particuliere woningverbetering en de inspanning
of door het omzetten van appartementen naar
van woningcorporaties zorgen dat de
beneden-bovenwoningen.
38/ 85/
toekomstbestendigheid van de woningvoorraad
- In overleg met de corporaties wordt bekeken hoe
programma wonen
15/
62/
toeneemt.
de noodzakelijke kwaliteitsverbetering in de 1100 corporatiewoningen zodanig vorm kan krijgen dat deze tot meer grotere woningen voor gezinnen 2022 aantallen
leidt.
Overzicht aanpak woningvoorraad tot 2030/2035
- Bij woningen en eventueel ander vastgoed dat via
Legenda
strategisch verwerven in handen van de gemeente Stand van zaken september 2022
2030/2035 aantallen
of corporaties komt, wordt bekeken hoe de noodzakelijke kwaliteitsverbetering zodanig vorm
Onderstaande tabel is geen blauwdruk voor
kan krijgen dat deze tot meer grotere woningen voor
de toekomst, maar geeft de koers aan voor de
gezinnen leidt.
Toekomstbestendigheid
Toekom stbestend igheid Kwetsbare vaarraat TaekamdtVedtentig
523t 953
n5e 157
2581 4196
nne 62e
Totaal
6184
10007o
6777
100%
kwetsbare voorraad toekomstbestendigheid
voorraadontwikkeling op basis van de gegevens rond september 2022. We blijven echter zoeken
Bij dit alles blijven twee belangrijke principes voor
naar extra mogelijkheden om de kwaliteit van de
bewoners overeind.
woningvoorraad structureel te verbeteren en de
- Bewoners krijgen op korte termijn niet met nog meer
Ontwikkeling segmenten woningvoorraad
2030/2035
woningdifferentiatie nog beter te laten aansluiten op
fysieke ingrepen te maken, bovenop de lopende
de behoefte van huidige en toekomstige bewoners.
projecten. Het betreft immers optimalisatie van
In dit Toekomstperspectief zijn de doelstellmgen
In het bijzonder is het de ambitie om de komende
lopende projecten of bezit dat eerst nog verworven
van de Gebiedsatlas uit 2020 bijgesteld. Het
moet worden.
woningaasitel in de wijk zal toenemen, evenals de het
jaren meer grotere woningen voor gezinnen toe te voegen (met name in het middensegment voor de
- Ook houden we nadrukkelijk vast aan principes als
sociale stijgers uit de wijk).
8/ 25/
67/
aandeel van het middel d2se en d5re segment in d s
voorrang voor wijkbewoners en terugkeergarantie bij
woningvootraad.
herhuisvesting.
Projectnaam
Sloop of
Nieuwbouw
onttrekken
EGW
NieuwbouwVerbeteriag APP
BEBO
middel ruim/groot
Studio
klein
T ota a l
Totaal
2035
2035
2022
2035
52
2 e Carnisse straat
26
14
Carnisse Eiland
200
167
Urkersingel
164
Clockhuys
0
Wonen in het Zuiderpark
0
Kop van Carnisse locatie A
1
Kop vnn Carnisse locatie B
0
Robbenoordplein
6
Texelsestraat Noord
18
Kop Plein weg Z Goereasestraat
24
Totaal
491
52
52 14 146
47
30
160
76
24
98
1124 515
6ie 007 n
Taeaal
6777
100 e
96
10
14
14 4
4 37 100
60
248
330
37
Ontwikkeling samenstelling woningvoorraad
160 37
48
160
1149
2022
Oud Carnisse
24
12
Fazantstraat! Eilandenbuurt! SwiGo
100
50
50
nader te bepalen locaties
176
138
138
188
200
2030/2035
658
ndt aandnel grotere woeing en i n de woniegvoorraae 8/
zal toenemen.
12
middelduur duur
120
14
(salao)
300 300
sociaal
98
Somenvoeqee en verqroten
Totaal
415-42
123
24
326
15203
Legenda Segmenten
Segm enten Waciaal Middelduur Vaar
Sloop nieuwbouw Carnisse poort
2030/2628 aantalle9
Wonmgvoorraad
13/
12
64/
53/ 23/
-100 (salao)
Particulier woninqverbeterinq locaties nader te bepalen
ntb
2022* aantallen
1000
Woningcorporaties locaties nader te bepalen
n tb
Totaal
791
Legenda
1112
338
436
330
37
48
160
1349
2112
6184
Nieuwbouw Totaal goedkoop
197
middelduur
390
duur
_______ 560 1149
Bijlagen
6742
2030/2035 aantallen
Legenda Samenstelling
Samenstelling Klein (c60 m2) Middel (60-84 m2) Ruim (85-94 m2) Groot ^94 m2) a
4083 1331 443 521
647 217
Totaal
6384
ge 87
3628 1589 125 812
537 237 117 137
1007
6814
1007
klein middel ruim groot
(goedkoop) (middelduur)
* dit is inclusief woningen carnisse eiland
(duur) (totaal)
60
Bijlagen
61
Bijlage 4 Omgangsvormen gemeente en wijk
Dit is hoe wij in Carnisse willen samenwerken! We doen het samen. We maken maximaal gebruik van eikaars talent, kennis, kunde, energie, netwerk en creativiteit. Goed samenwerken vraagt wat meer van ons allemaal. Als het makkelijk was hadden we het al lang gedaan. Elk vanuit onze eigen rol en verantwoordelijkheid. Een bewoner met zijn kennis, betrokkenheid en emotie. Een ambtenaar met daarnaast zijn opdracht en zijn verantwoording over de inzet van publiek geld. We treden elkaar tegemoet met open vizier. We zijn ons bewust van eventuele bagage uit het verleden, maar handelen in het hier en nu, met de blik op de toekomst. En zijn nieuwsgierig naar de ander. Nieuwsgierigheid is onze drijfveer. We luisteren, willen weten wat de ander zegt en bedoelt. We ontmoeten en zoeken de verbinding. Door samen dingen te ondernemen. Formeel en informeel. Met plezier en humor. Samen bollen poten. Samen overleggen, soms online, maar veel liever live. Ook waar de ander zich niet vanzelf aanbiedt. We zijn in de wijk. Beschikbaar voor koffie. We bellen zelf actief aan waar dat past, lopen binnen, zijn op straat. We waarderen elkaars inzet. Klein en groot.
Bijlage 5 Kenniskaarten Eigendom panden Eigendom per blok Energielabel Funderingen Woningoppervlakte per blok Woningtype Leeftijd bewoners WOZ-waarde per blok Woningbezetting Woningbezetting per blok
Communicatie is tweerichtingsverkeer. Zenden en luisteren. Bespreken en aanspreken. Initiatieven van bewoners, initiatieven van ambtenaren. Vragen en antwoorden. Ingezonden brieven en ontvangstbevestigingen. We delen de informatie. De overheid heeft vaak een informatievoorsprong, zeker op het niveau van de wijk als geheel. Tegelijkertijd weten bewoners vaak het beste wat er speelt op specifieke plekken. We delen informatie op een heldere en begrijpelijke manier, zijn open en benaderbaar voor vragen. We wegen individuele belangen, wijkbelangen en stadsbelangen. Soms kunnen meerdere belangen samenvallen, soms niet. We maken onze afwegingen inzichtelijk, transparant. We waken over een inclusief en integer proces. Als het spannend wordt, blijven we communiceren. Juist als we van mening verschillen, blijven we met elkaar communiceren. En soms is 'nee' ook een antwoord. Net als 'op dit moment heb ik het antwoord niet'. We houden onze communicatie open.