[22bb007361] Bijlage behorende bij 22bb7270 - Strategische agenda MRDH 2023-2026
Tekst van het document
METROPOOLREGIO ROTTERDAM DEN HAAG
Strategische Agenda 2023 - 2026
concept Įřl
ièrl
ontwerp
In ļļl
!!í 'Mí ļ ļ ■íiittlį'Üi»'’SSŵebroeľ' '!
1 ĩäert
5* C
Zuid-Holland Bereikbaar Rijkswaterstaat
Greenport West-Holland
Voorwoord
De Riverboard
Ministerie lenW
Hoogheemraadschap Schieland en Krimperenwaard
Ministerie BZK Ministerie EZK
ProRail
Fietsersbond
Rotterdam The Hague Airport
Samen aan de slag !
NS
Provincie Zuid-Holland
Smart Delta Drechtsteden Veiligheidsregio Haaglanden
Westland
EBS
PM
Midden-Delfland Holland Rijnland
Leiden-Delft-Erasmus
Barendrecht
MKB Nederland afd. Haaglanden en Rotterdam
Evofenedex
Wassenaar
Metrocov
Den Haag
Innovation Quarter
Regio Midden-Holland
Capelle aan den IJssel
Gemeente Hoekse Waard
Nissewaard RET
Rotterdam
Voorne aan zee*
Ridderkerk Tour de Force
Krimpen aan den IJssel Maassluis
VNO NCW West Human Capital Agenda
Albrandswaard Schiedam
Delft
ANWB
Vlaardingen
Rijswijk
Zoetermeer
DOVA
Transport- en Logistiek Nederland
Pijnacker-Nootdorp Gemeente Krimpenerwaard
Leidschendam-Voorburg
Lansingerland
Hoogheemraadschap Delfland Waterschap Hollandse Delta
Glastuinbouw Nederland
Hoogheemraadschap van Rijnland
TU Delft
Nationaal Programma Rotterdam Zuid Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond Economic Board Zuid-Holland Port of Rotterdam
ř vanaf 1 januari 2023 bestaande uit Hellevoetsluis, Brielle en Westvoorne 1
|
Strategische Agenda 2023 - 2026
Inhoudsopgave De kracht van de MRDH is dat alle centra, met ieder zijn eigen dynamiek, bijdragen aan het totaal."
Voorwoord - Samen aan de slag!
Foort van Oosten, burgemeester Nissewaard
Raadsleden en wethouders uit onze gemeente deden mee met de regionale bijeenkomsten over de Strategische Agenda.
a
1
Koers 2023 - 2026
6
Zes opdrachten
13
■■■■BB
Zo konden we de belangen van Leidschendam-Voorburg onder de aandacht brengen." Lieke Muller, raadslid Leidschendam Voorburg
ĮffiL ^
Opdracht 1: Investeren in bereikbaarheid om de inwonersgroei in de regio te faciliteren
18
Opdracht 2: Toekomstbestendige economie stimuleren
26
Opdracht 3: Actieve en collectieve vormen van mobiliteit stimuleren
34
Opdracht 4: Vernieuwen van werklocaties
40
Opdracht 5: Versterken van het regionale mobiliteitsnetwerk
46
Opdracht 6: Herstellen van het OV-systeem
54
Van ambitie naar resultaat Samenwerken: Hoe doen we dat?
60
Resultaat: Wat hebben we daarvoor nodig?
62
VJK 77Z
3
|
60
Strategische Agenda 2023 - 2026
MRDH samenwerking in praktijk EEN NETWERKORGANISATIE MET EEN GEMEENSCHAPPELIJKE REGELING. DE GEMEENTEN ZITTEN DAARBIJ ZELF AAN HET STUUR.
Het verhaal van de Metropoolregio Rotterdam Den Haag Dromen. Denken. Doen. In 2014 maakten de 21 gemeenten een bewuste keuze voor regionale
ALGEMEEN BESTUUR
samenwerking. De verbeteringen van het openbaar vervoer, waaronder RandstadRail en metrolijn
door de gemeenten aangewezen leden
E, zorgden er samen met de bevolkingstoename in dit deel van de Randstad voor dat de regio Rotterdam Den Haag steeds meer als één stedelijk netwerk ging functioneren. Dat verdiende alleen
YVyjĮ
al in fysieke zin de kwalificatie 'metropoolregio'. Het Rotterdams havengebied biedt werk aan mensen uit Voorne Putten. Het innovatiedistrict met de TU in Delft levert kennis waar ICT-bedrijven zoals in Zoetermeer van profiteren. Het duingebied van Wassenaar voelt voor Hagenaars als de eigen achtertuin. De universiteiten versterkten hun samenwerking in het LDE-verband (Leiden-DelftErasmus) verband. Uit onderzoek van de OESO en de TU Delft bleek dat verdere versterking van de samenhang in de regio Rotterdam Den Haag zou leiden tot meer economische en maatschappelijk groei. Meer draagvlak voor topvoorzieningen op het gebied van cultuur, onderwijs en zorg. Het besef groeide dat verdergaande regionale samenwerking kansen bood. Om kansen te verzilveren is het essentieel ambities te stellen en afspraken te maken. De regionale samenwerking werd op
BESTUURSCOMMISSIES
14 december 2014 bekrachtigd met een gemeenschappelijke regeling met twee kerntaken: het
Wethouders Economie en Mobiliteit van de 21 gemeenten
versterken van het economisch vestigingsklimaat en het verbeteren van de bereikbaarheid.
DO
ADVIESCOMMISSIES Eén voor Economische vestigingsklimaat en één voor de Vervoersautoriteit. Iedere gemeente vaardigt 2 raadsleden af. Ze geven gevraagd en ongevraagd advies aan het Algemeen Bestuur.
\
GEMEENTEN
REKENINGCOMMISSIE
pueuiaQ-uappiw
Versterken economisch vestigingsklimaat
We leggen verbindingen tussen overheden, kennisinstellingen en het bedrijfsleven, we verlenen financiële bijdragen en we stemmen vraag en aanbod van werklocaties onderling af.
4
|
Strategische Agenda 2023 - 2026
We maken regionaal beleid, we verlenen OV-concessies en we verstrekken subsidies om projecten uit te voeren. De daadwerkelijke uitvoering van projecten ligt bij de gemeenten, wegbeheerders en ov-bedrijven.
5
|
Strategische Agenda 2023 - 2026
Ons verstedelijkt gebied heeft voordelen door nabijheid van activiteiten en voorzieningen en functiemenging. Zo versterken bedrijven in dezelfde sector elkaar door specialisatie en ketenvorming. Ze maken gebruik van dezelfde
Koers 2023 - 2026
fysieke en sociale infrastructuur, kennisinstellingen en gespecialiseerde arbeidsmarkt. Maar ook hiervoor geldt dat we als Metropoolregio Rotterdam Den Haag nog niet alle kansen benutten die er zijn. In de geactualiseerde Strategische Agenda bepalen we de koers voor de komende vier jaar. Deze moet invulling
Meer welvaart én welzijn voor de mensen die in de metropoolregio Rotterdam Den Haag wonen, werken en
geven aan de grote ambities en opgaven die er in onze metropoolregio zijn.
leven. Dat is ons vertrekpunt. Meer samenwerken, betere fysieke verbindingen realiseren en het economisch vestigingsklimaat versterken. Dat is onze inzet. Als we dat bereiken, komen er meer kansen voor mensen, betere voorzieningen en wordt het gemiddeld inkomen hoger. In 2016 berekende OESO dat daardoor 1-20/) extra groei van
De wereld verandert
welvaart en welzijn mogelijk is. We willen dat iedereen mee kan doen in de samenleving en kansen bieden voor ál onze inwoners. Het grootste kapitaal van onze regio zijn de mensen die hier wonen en werken.
Maatschappelijke opgaven en crissisen volgen elkaar snel op. De wereld van nu ziet er anders uit dan een halfjaar geleden en we zien we dat de geopolitiek minder stabiel is dan voorheen. Zo raakt de oorlog in Oekraïne onze
Dit is de basis voor de samenwerking van de gemeenten in de Metropoolregio Rotterdam Den Haag. In 2019 zijn de ambities van deze gemeenten vastgesteld in een Strategische Agenda. De afgelopen jaren hebben in de wereld veel ontwikkelingen plaatsgevonden die ook van invloed zijn op onze regio. Dat vraagt om een actualisatie van de Strategische Agenda. Meer welvaart en welzijn in onze regio is nog steeds waaraan we actief werken, want de beperkte economische groei van onze metropoolregio laat zien dat de potentie van deze regio nog niet (volledig) wordt benut. De metropoolregio Rotterdam Den Haag scoort lager dan andere regio's wat betreft brede welvaart. We zien een mismatch op de arbeidsmarkt. Tenslotte is onze regio economisch kwetsbaar. Als het economisch goed gaat in Nederland, dan doet onze regio redelijk mee. En als het slecht gaat, dan hebben we daar extra last van
economie en fluctueren de prijzen. Ook de urgentie van transitie en verduurzaming van de industrie, van de energievoorziening, van het vervoer en van de woningbouw neemt toe. Een derde van de landelijke CO2-uitstoot komt uit onze regio. Het is dus noodzakelijk om onze maatschappij 'groen' in te richten en emissies zoals CO2, stikstof en fijnstof te reduceren. De afgelopen jaren heeft ook de coronacrisis ons in zijn greep gehouden. Tenslotte is er een tekort aan personeel in verschillende sectoren. We staan voor verschillende grote opgaven die zich tegelijkertijd manifesteren. We moeten wendbaar en adaptief zijn en vol inzetten op de transities. Daarbij moeten we koersvast zijn en tegelijkertijd alert blijven op de opgaven en veranderingen om ons heen. Zo werken we aan versterking van de regio, nu en in de toekomst.
doordat een aantal maatschappelijke opgaven, hier (extra) groot zijn.
De metropoolregio in beweging "In de Strategische Agenda kunnen we de belangen van Maassluis binnen de regionale samenwerking kenbaar maken." Richard van Scherpenzeel, raadslid Maassluis
Tot 2040 verwelkomt Zuid-Holland ongeveer 400.000 nieuwe inwoners. De vraag naar woningen, werk en voorzieningen neemt daardoor flink toe. De gemeenten in Zuid-Holland maken dit decennium ruimte voor 200.000 nieuwe woningen. De bouw van die woningen vindt met name plaats in stedelijk gebied en rond OVlijnen, zoals de lijn Leiden-Dordrecht en de Hoekse Lijn waarlangs de gemeenten Delft, Den Haag, LeischendamVoorbug, Maassluis, Rijswijk, Rotterdam, Schiedam en Vlaardingen liggen. Binnenstedelijk bouwen stimuleren de 21 samenwerkende gemeenten om een goede leefkwaliteit in de regio te behouden met voldoende ruimte voor landschap, natuur en recreatie. Groen, natuur, sport en spel, voorzieningen, klimaatadaptatie en energietransitie vragen allen een prominente plek. Het groen van onder andere Wassenaar, Albrandswaard, Midden-Delfland en de nieuwe gemeente Voorne aan Zee koesteren we. Tegelijkertijd is er ruimte nodig voor de huidige en groeiende bedrijvigheid. Dit betekent dat er in onze toch al dichtbevolkte regio een toenemende druk op de beperkte ruimte ontstaat. Onze binnensteden worden steeds drukker. Ook hier is het verdelen van de steeds schaarsere ruimte een belangrijke opgave. De stadsdelen van (voormalige) groeikernen zoals Capelle aan den IJssel, Zoetermeer en Spijkenisse zijn aan vernieuwing en verduurzaming toe.
Het wordt een uitdaging om deze kernen kwalitatief op niveau te houden, mee te laten ontwikkelen met de demografie en te verduurzamen. Verdichting en doorontwikkeling in onze regio is alleen mogelijk als mobiliteit minder ruimte in beslag neemt en we wonen, werken en leven beter combineren.
fe«IĴlť
4*JJ ifi
TOEKOMSTBEELD KABELDISTIŞĮCJ •*
~
-r
-
- 1
7 •X-#-
Ma»®»,
■M-SU
|
Strategische Agenda 2023 - 2026
Op dit moment vindt een transitie plaats naar duurzame energievoorziening en circulaire economie, die ook de nodige ruimte vraagt. Daarnaast is in vrijwel alle sectoren sprake van toenemende digitalisering en automatisering.
Verbinden en versterken
Oude technieken maken plaats voor nieuwe technologie. Dat vraagt op alle niveaus van de arbeidsmarkt om personeel met andere vaardigheden aangezien anders vacatures onvervuld blijven. De aansluiting tussen onderwijs
Het versterken van het economisch vestigingsklimaat en het verbeteren van de bereikbaarheid voor de mensen die
en arbeidsmarkt wordt nog belangrijker voor een goed functionerende economie. Dat geldt in het bijzonder voor
hier wonen, werken en recreëren. Dat is waar de Metropoolregio voor staat. Voor het economische vestigingsklimaat
de IT-, energie-, tuinbouw- en zorgsector en belangrijke clusters zoals de Greenport West-Holland en Mainport
zetten we ons als 21 samenwerkende gemeenten in voor toekomstbestendige arbeidsplaatsen, het verhogen van
Rotterdam. Deze clusters vragen om meer investeringen in hightech, cyberweerbaarheid en digitalisering om op
de productiviteit en het creëren van voldoende ruimte voor economische activiteiten op de juiste plek. Ook dragen
wereldschaal concurrerend te blijven en kopposities te behouden. In de Greenport, in onder meer de gemeenten
onze natuur- en recreatiegebieden bij aan een prettig vestigingsklimaat in deze drukke metropoolregio.
Westland, Pijnacker-Nootdorp en Lansingerland, gaat het steeds vaker om de export van hightechkennis naast het
Het verbeteren van de bereikbaarheid is geen doel op zich, maar een middel. Mobiliteit levert een belangrijke
exporteren van groenten, bloemen en planten. Energie wordt steeds vaker in de buurt opgewekt en producten
bijdrage aan de brede welvaart van mensen. Het stelt hen in staat banen, voorzieningen en sociale contacten
worden lokaal geteeld of 3D-geprint. Onze hightechkennisontwikkeling en maakbedrijven van wereldniveau
te bereiken en het kan een positieve bijdrage leveren aan hun fysieke en mentale gezondheid. Daarbij hebben
moeten we daarom versterken zoals nu al gebeurt in het Innovatie district Delft. Daarnaast speelt het mkb een
we aandacht voor de negatieve effecten van mobiliteit, zoals verkeersonveiligheid, milieuvervuiling en
cruciale rol in het vernieuwen van onze economie. Deze bedrijven genereren veel nieuwe ideeën en innovaties. Ze
klimaatverandering.
brengen een belangrijke dynamiek met zich mee en zorgen dat sectoren vernieuwen. Als MRDH willen we dat mensen makkelijker en sneller van wonen naar werk kunnen gaan, dat opleidingen voor Wat betreft duurzame mobiliteit moeten we naar 00/) CO2-uitstoot in 2050. Inzetten op lopen, fietsen en openbaar
studenten met passend en duurzaam vervoer bereikbaar zijn en dat bedrijven, kennisinstellingen en natuur- en
vervoer draagt bij aan mobiliteitstransitie en de klimaatambities. Die vormen van mobiliteit zorgen voor minder
recreatiegebieden toegankelijk zijn. We werken aan een toekomstbestendig mobiliteitssysteem dat de groei van
ruimtebeslag, betere leefbaarheid, inclusiviteit, betere bereikbaarheid en zijn schoner. Met het oog op de
reizigers faciliteert, waarbij voorrang wordt gegeven aan actieve en collectieve vormen van mobiliteit. We willen
stikstofopgave is dat ook nodig voor het realiseren van woningen en nieuwe bedrijvigheid. Op zoveel mogelijk
alle inwoners, werknemers en bezoekers in staat stellen op een prettige, veilige en duurzame manier te reizen. Zo
plekken krijgen deze vormen van mobiliteit daarom prioriteit. Voor bepaalde reizen of delen van de reis zijn
dragen we bij aan een sociaaleconomisch krachtige metropoolregio Rotterdam Den Haag. Meer banen komen
inwoners en werknemers in de metropoolregio afhankelijk van de auto. Voor hen blijft de (schone) auto een
binnen het bereik van iedereen. Dat geeft iedereen meer kansen en daarmee versterken we de brede welvaart voor
belangrijk vervoermiddel voor in ieder geval een deel van de reis. Om de klimaatambities waar te maken, is het van
de hele metropoolregio.
belang dat ook logistiek en distributie schoner en efficiënter worden. Naast deze uitdagingen hebben we te maken met de grootschalige onderhoudsopgave van de infrastructuur. In de komende decennia worden vrijwel alle bruggen en tunnels in de metropoolregio aangepakt zoals de Van Brienenoordbrug waar omliggende gemeenten zoals Ridderkerk, Barendrecht en Albrandswaard veel
"Alleen ga je sneller.
hinder van kunnen ondervinden. Ook elders vinden grote onderhoudsprojecten op de weg en het spoor plaats.
Samen kom je verder."
Bouwprojecten dichtbij de infrastructuur beperken ook de beschikbare capaciteit van de weg en het OV. Er zijn dan
Marja van Bijsterveldt, burgemeester Delft
ook ondersteunende maatregelen nodig om de hinder die projecten veroorzaken te beperken. Dat betekent onder andere meer het stimuleren van bewust reisgedrag. Een onderhoudsopgave dient zich ruim van tevoren aan. Een crisis laat zich niet altijd van tevoren voorspellen. De coronacrisis kwam onverwacht en heeft ons mobiliteitssysteem hard geraakt. Door de crisis daalde het aantal reizigers in het openbaar vervoer (OV) fors en ontstonden bij de vervoerders financiële tekorten. Ook de energiecrisis heeft impact op het OV. Er is nu een dubbele opgave: op korte termijn het huidige systeem in de lucht houden én het OV van de toekomst ontwikkelen, gekoppeld aan de verstedelijking en mobiliteitstransitie. Daar komt bij dat het reisgedrag van mensen verandert. Hier zal het OV zich op moeten aanpassen.
en welzijn voor iedereen room, ;ester Krimpen aan den IJssel
8
|
Strategische Agenda 2023 - 2026
9
|
Strategische Agenda 2023-2026
De vier regionale opgaven
De koers van de Metropoolregio Regionale samenwerking is nodig om onze ambitie waar te maken en vraagt om focus. Door de hierboven be
Opgaven
schreven trends en ontwikkelingen zien we de volgende regionale opgaven op ons afkomen en daar zetten we de komende vier jaar op de volgende manier op in: tut
klimaat onder druk verkeer
1. Groei van de regio.
loopt vast
3. Kwaliteit van de regio.
De metropoolregio heeft al 2,4 miljoen inwoners
De groei van de economie, de bevolking en de
en daar komen de komende 20 jaar ongeveer
mobiliteit moet samengaan met meer kwaliteit en
* A*
Groei
400.000 inwoners bij. Die willen allemaal prettig
leefbaarheid. Ook dat pakken de 21 gemeenten
400.000
van de regio
wonen, werken en recreëren. Vanuit onze kern
gezamenlijk op. Dat betekent zorgen voor een
taken faciliteren we de groei op een adequate en
optimaal functionerend, duurzaam en veilig mo-
passende manier.
biliteitssysteem, het creëren van goede ruimtelijke
inwoners erbij
condities en de schaarse ruimte meerdere functies
2. Vernieuwing van de regio. De economie is continue in beweging en ontwik
n
plaats voor nieuwe technologieën. Dit vraagt
verouderde
natuurlijke omgeving
Vernieuwen
onder druk
van de regio m
.
schaarse werkruimte
Kwaliteit
,
inefficiënt
ruimtegebruik
van de regio mismatch arbeidsmarkt .
De nasleep van de coronacrisis dwingt ons bij de
aansluiten op de arbeidsmarkt van de toekomst.
Metropoolregio scherpe keuzes te maken om kwa
Innovaties en investeringen in nieuwe technologie-
litatief OV aan te blijven bieden binnen beperkte
en dragen bij aan de economische ontwikkeling.
financiële mogelijkheden. Het vraagt van bestuur
We stimuleren een toekomstbestendige economie.
ders en gemeenteraden om soms moeilijke keuzes
Nieuwe technologieën en andere motivaties ma
te maken. De magere jaren zijn nog niet voorbij en
ken duurzamer reisgedrag mogelijk waardoor de
toch moeten we ons opmaken voor kwaliteitsver
mobiliteitstransitie wordt gestimuleerd. Verschui
betering en groei van het openbaar vervoer, want
ving naar actieve en/of collectieve mobiliteit is
het OV is de drager van ons mobiliteitssysteem
noodzakelijk voor een bereikbare, duurzame en
en onze verstedelijkingsstrategie. Die uitdaging
leefbare regio.
moeten we gezamenlijk en regionaal oppakken op een wijze die borgt dat het OV ook in de toekomst
*
bij kan blijven dragen aan de brede welvaart in de metropoolregio.
onderhoud infrastructuur investeren in OV
"Vanuit eigen kracht beginnen en dan elkaar
noodzakelijk
Herstel
wat gunnen. Zo dragen we bij aan de Strategische Agenda."
van de regio 0V uit de rode cijfers houden onvoldoende
Leon Erwich, raadslid gemeente Lansingerland
OV Vangnet
Strategische Agenda 2023 - 2026
4. Herstel van de regio.
omscholing van mensen en opleidingen die beter
achterstallig
10 |
orde zijn.
kelt zich razendsnel. Zo maken oude technieken
technologie
XK
geven. Met andere woorden, de basis moet op
11
|
Strategische Agenda 2023 - 2026
Samenwerken maakt sterker De geschetste regionale opgaven zijn groot en com
Koers kiezen betekent begrip hebben voor elkaars
plex en voor een individuele gemeente steeds lastiger
belangen en als gemeente ook de eigen verantwoor
om zelfstandig op te lossen. Het kan alleen samen. Als
delijkheid voor regionale samenwerking kennen en
we dat goed doen rendeert deze samenwerking lokaal
pakken. Werken op basis van wederkerigheid. Zowel
en heeft het een positief effect op onze inwoners.
inhoudelijk als financieel. Dat is de keuze die we maken als 21 samenwerkende gemeenten. Doen wat nodig is
Er zijn grote kansen op een betere toekomst voor de
voor de hele regio, voor alle inwoners. De voorliggende
inwoners, bezoekers en werkenden van de metro-
Strategische Agenda is ons gezamenlijk kompas. We
poolregio Rotterdam Den Haag die gegrepen moeten
zijn er klaar voor, dus handen uit de mouwen en samen
worden. Met deze Strategische Agenda zetten we de
aan de slag!
koers in om dit te realiseren. De inzet is om elkaar te helpen bij ingewikkelde vraagstukken. Iedere aangeslo ten gemeente draagt een steentje bij om de economie te vernieuwen en de bereikbaarheid te verbeteren.
1DC Zes opdrachten
-A»
*
Deze Strategische Agenda formuleert de koers voor de
nieuwing (opdracht 2) nodig om toekomstbestendig
komende vier jaar. De 21 samenwerkende gemeenten
te zijn. Huidige en toekomstige inwoners moeten een
leggen de focus op vier regionale opgaven en vertalen
geschikte baan kunnen vinden en bedrijven geschikt
die naar zes concrete opdrachten. Anders dan in de
personeel en mogelijkheden hebben om te innove
vorige Strategische Agenda geven de 21 gemeenten
ren voor de toekomst. Opdracht 3 gaat over actieve
in dit hoofdstuk per opdracht de inzet, de aanpak en
en collectieve vormen van mobiliteit om nu en in de
rollen, de verwachte resultaten, de impact, de midde
toekomst de bereikbaarheid te verbeteren en verduur
len en samenhang aan. Zo is duidelijk waar de gemeen
zamen. Ruimte in de regio om te wonen en werken
ten samen op inzetten en wat de gemeenten doen
is schaars. Daarom zetten we extra in op het beter
om dat mogelijk te maken: concreet, overzichtelijk en
benutten van de beschikbare ruimte voor werken en
volgbaar. Het betreft een actualisatie, dus bij de inzet is,
stimuleren we functiemenging (opdracht 4). Een goede
indien van toepassing, benoemd wat blijvend is (wordt
kwaliteit van het huidige vervoerssysteem zoals op
voorgezet) en wat nieuw is ten opzichte van de vorige
vervoersknooppunten en van de te verlenen OV-con-
Strategische Agenda.
cessies is essentieel voor de huidige bereikbaarheid
De zes opdrachten van de Metropoolregio Rotterdam Den Haag
Opdrachten
de regio
van de regio en de doorontwikkeling. Opdracht 5 gaat De zes opdrachten komen voort uit de vier regionale
dus over de basis op orde. Tot slot is er een speciale
opgaven en hangen met elkaar samen. Door met zes
omstandigheid die ons handelen bepaalt: de nadelige
opdrachten te werken zijn we wendbaar en adaptief,
effecten van corona (inhoudelijk en financieel) op het
want als er zich nieuwe inzichten voordoen, passen
OV in de metropoolregio (opdracht 6). Dit is actueel en
we de opdracht aan. De eerste opdracht 'Investeren
naar verwachting de aankomende twee jaar heel ur
in bereikbaarheid om de inwonersgroei in de regio te
gent, maar we hopen en verwachten dat we opdracht
faciliteren' richt zich op plannen en projecten voor een
6 vanaf 2025 achter ons kunnen laten. Daarom wordt
goede bereikbaarheid in de toekomst. Daarnaast is ver
opdracht 6 aangeduid als 'special'.
T’ 1. Investeren in bereikbaarheid 2. Toekomst bestendige economie stimuleren
6. Herstellen van OV-systeem
vormen van
I I
mobiliteit
III
stimuleren
5. Versterken van het regionale mobiliteits netwerk
4. Vernieuwen van werklocaties
■v
-
Į
VmMÍÍ
15 l
Strategische Agenda 2023 - 2026
gio
3. Actieve en collectieve
Gebiedsgericht werken en de gebiedstypen
Stedelijk woon- en werkgebied: Het werken gebeurt vooral aan de rand van de stad en dus in dit gebiedstype. Hier treft je dan ook alle werkmilieus. Bedrijventerreinen voor logistiek, agrologistiek,
Onze metropoolregio heeft grote en diverse kwaliteiten. Of het nu gaat om het Rotterdamse
maritiem, hoogwaardig, industrieel en interactiemilieu stedelijk. Kantoren met provinciale, regionale
havengebied, het greenportgebied in Westland en Lansingerland, de ICT-sector in Zoetermeer, het
en lokale reikwijdte en veel verschillende detailhandel. Hier bevindt zich ook een groot deel van
groengebied in Midden-Delfland, Wassenaar en op Voorne-Putten of Den Haag als internationale
het mkb van de regio. De hoofdopgave is de basis op orde brengen en waar relevant de vitaliteit
stad van Vrede en Recht. We werken samen gebiedsgericht aan de kerntaken economie en mobiliteit
versterken met herstructurering van voorzieningencentra (met name winkelcentra) en vergroten van
en hanteren voor de activiteiten van de opdrachten vier verschillende gebiedstypen. Elk gebied
de aantrekkelijkheid. De verbindingen met de bestaande, stedelijke gebieden en omliggende centra
met een andere nadruk en invulling om zo recht te doen aan de gebiedsverschillen en daarmee
worden versterkt. Het aandeel OV en fiets is substantieel, maar het auto-aandeel is ook groot (zeker
de verschillende opgaven binnen de metropoolregio die in samenhang juist een sterke en diverse
voor langere afstanden). We versterken OV op de hoofdassen. In de andere richtingen wordt gekeken
metropool is om in te wonen, werken en te leven:
naar alternatieve mobiliteit, inclusief P+R naar omliggende steden. Meer metropolitane fietsroutes, het ontvlechten van netwerken en het wegnemen van barrières zijn van belang. Het aanbieden van
Metropolitaan en hoogstedelijk gebied:
(deel-)fietsvoorzieningen op knooppunten en bij OV-haltes in samenhang met het verbeteren van
In dit gebiedstype komen zowel campussen (vanuit werkmilieus bedrijventerreinen), kantoren als
de microbereikbaarheid van de halten is een kans. De bereikbaarheid voor de auto en betrouwbare
winkels voor. Voor kantoren gaat het om grootstedelijke toplocaties met internationale reikwijdte
aansluitingen op het hoofdwegennet blijven ook van belang.
en de winkels zijn bovenregionaal verzorgend. In dit type gaat het om het versterken van de internationale concurrentiekracht en het vestigingsklimaat door levendigheid en multifunctionaliteit,
Ruimtelijk wonen en recreëren: In dit gebiedstype tref je kleinschalige werkmilieus, kantoren met
gekoppeld aan internationale connectiviteit. De focus voor de mobiliteit ligt op lopen, fietsen en
lokale reikwijdte en lokaal verzorgende detailhandel aan. Vitale stads- en dorpskernen zijn bij dit
OV. Verbindend OV wordt gebundeld op frequente, snelle en betrouwbare corridors met goede
gebiedstype van belang. De hoofdopgave is het verbijzonderen van de specifieke kwaliteiten. De
multimodale toegangspunten. Er wordt ingezet op schone voertuigen en er is aandacht voor
openheid wordt beschermd en de gebieden moeten vitaal worden gehouden. De toeristische en
betrouwbare en veilige stadsdistributie waarbij er steeds minder ruimte zal zijn voor rijdende en
recreatieve waarden zijn daarvoor aanknopingspunten en worden versterkt. Het aandeel OV en fiets
geparkeerde auto's. Betrouwbare aansluitingen op de treinstations en het hoofdwegennet en
is beperkt in deze gebieden. Het auto-aandeel is en blijft dominant, zeker voor de langere afstanden.
meer sturing op routevorming van autoverkeer over hoofdroutes is van belang in combinatie met
Van en naar het stedelijk gebied zal de auto hierbij steeds meer een onderdeel van de verplaatsing
uitbreiding van 30 km/u-gebieden.
zijn met overstap op OV of fiets aan de rand van de stad. Het is belangrijk om betrouwbare en snelle aansluitingen op het (hoofd)wegennet te houden. Meer metropolitane hoofdfietsroutes, het verbeteren van de toevoerfunctie van de fiets en deelmobiliteit op het verbindend OV, het wegnemen van barrières en het verhogen van de veiligheid zijn van belang. We versterken de samenloop van recreatieve en utilitaire routes. We zetten in op enkele dragende OV-assen met mobiliteitsknooppunten (inclusief fiets- en andere ketenvoorzieningen bij en fietsroutes naar haltes). Behoud van voorzieningen is belangrijk om ook in de kernen nabijheid, lopen en fietsen zoveel mogelijk een kans te geven en een aantrekkelijke openbare ruimte te realiseren met beperkt
Í'-Wl
ruimbeslag van de auto. Greenports en Mainport: Hier zijn bij uitstek locaties voor grootschalige bedrijvigheid en tref je speciale locaties voor kantoren aan. Detailhandel komt eigenlijk niet voor in dit gebiedstype. De
t 'CM '
revitalisering van bedrijventerreinen is hier van belang. De hoofdopgave is het versterken van de
J H~-
vitaliteit en het vestigingsklimaat. Multimodale bereikbaarheid voor goederen wordt gegarandeerd en de bereikbaarheid voor werknemers verbeterd. Het gebruik van de auto is en blijft dominant, boven dat van OV en fiets. We willen de bereikbaarheid, capaciteit en betrouwbaarheid van het wegennet garanderen, met name voor het logistieke verkeer. Meer aandacht voor OV en fiets is gewenst om te voorkomen dat het beschikken over een auto randvoorwaardelijk is om in de Greenport of Mainport te kunnen werken. Daarom wordt fiets- en OV-gebruik bevorderd. Bij elke opdracht worden voorbeeldprojecten per gebiedstype benoemd om te laten zien wat de uitwerking betekent in een bepaald gebied.
ç EEB3
Opdracht 1
Opdracht 1
Investeren in bereikbaarheid om de inwonersgroei in de regio te faciliteren 1.1 Inzet Blijvende inzet
De groenblauwe leefomgeving is erg belangrijk voor de kwaliteit van ons economisch vestigingsklimaat.
De metropoolregio groeit naar bijna drie miljoen inwoners in 2040. Die willen allemaal een baan en prettig van huis
We zien dat deze gebieden steeds meer gebruikt worden en een belangrijke voorziening zijn voor
naar werk reizen of ergens recreëren. Daarom investeren de 21 samenwerkende gemeenten in de bereikbaarheid
hoogstedelijke gebieden. Het zijn de longen van de randstad en daar zijn we zuinig op. We zorgen ervoor dat
om de inwonersgroei in de regio op duurzame wijze te faciliteren. Het gaat daarbij om de bereikbaarheid van de
deze gebieden optimaal gebruikt worden door ze bereikbaar te maken. De MRDH zet zich de aankomende
nieuwe verstedelijkingslocaties, het verbinden van innovatieve kennis- en onderwijsknooppunten, de bereikbaar
vier jaar daarom nadrukkelijker in om de bereikbaarheid van en naar de natuur- en recreatiegebieden met
heid van werklocaties en het behouden van de leefbaarheid en open ruimte. Ook is het belangrijk dat de metro
actieve en/of collectieve vormen van mobiliteit te verbeteren. Dat doen we met de provincie Zuid-Holland en
poolregio bereikbaar blijft met onze omliggende regio's en gemeenten. We zetten in op een goede bereikbaarheid
recreatieschappen die verantwoordelijk zijn voor investeringen in en beheer van het groen in de gebieden.
van, naar en door de metropoolregio. Dat doen we vooral door nu plannen te maken voor de investeringen in het mobiliteitssysteem op de (middel)lange termijn en te adviseren over de bereikbaarheid bij verstedelijkingsplannen.
De druk op het mobiliteitssysteem wordt de aankomende decennia verder vergroot door de beheer- en
De ingezette lijn van de schaalsprong van het OV in relatie tot de verstedelijking uit het gebiedsprogramma MoVe is
onderhoudsopgave en de verstedelijkingsopgave. We stimuleren daar waar dat nodig is de inzet van
daarbij het uitgangspunt. We versterken het regionale hoogwaardige OV in samenhang met de verstedelijking.
bedrijven en werkgevers voor een duurzamer logistiek en mobiliteitsgedrag en differentiatie van reisgedrag naar plaats en tijd.
Vernieuwde inzet
Verstedelijking is een grote opgave in de regio. De Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) zal bij de verstedelijkingsplannen een bijdrage leveren door te adviseren over de beste oplossingen voor mobiliteit, bereikbaarheid en werklocaties. We faciliteren dat de noodzakelijke bereikbaarheid tijdig beschikbaar is via het eigen Investeringsprogramma en Rijks- en provinciale programma's. We doen dit onder meer in overleggen met het Rijk en de provincie Zuid-Holland.
Oma Verburg woont
We gaan door met het verbeteren van de bereikbaarheid van economische locaties. Het beleid is de
in Vlaardingen aan
afgelopen jaren gericht geweest op elf locaties. De MRDH onderzoekt de MRDH of dit beleid ook naar andere
zee. Vlaardingen aan zee?
economische locaties verbreed moet worden en wat daar voor nodig is.
Nou ja, zo voelt het sinds kort wel. Op woensdag komen de kleinkinderen naar haar toe en dan pakken ze vaak de metro naar de nieuwe halte bij het strand van Hoek van Holland.
18 I
Strategische Agenda 2023 - 2026
Opdracht 1
Opdracht 1
Kaart (middel)lange termijn ontwikkelingen
1.2 Aanpak en rollen We werken de komende vier jaar samen met onze partners aan de volgende programma's en activiteiten om over
I J
LEGENDA
vijf tot vijftien jaar tot realisatie van projecten te komen: Regionaal fietsagenda (middel)lange termijn
Ontwikkeling 2016-2040
Ontwikkeling als onderdeel van
woningen
de Verstedelijkingsalliantie tot 2040
266.000
A 150.000
banen
A 70.000 tot 80.000
De regionale fietsagenda geeft aan wat er, op de (middel)lange termijn tot 2040, nodig is aan verbeteringen in het regionale fietsnetwerk: 800 km regionaal fietspad verbeteren en 90.000 extra fietsparkeerplaatsen. De focus ligt op
208.000
^
de verbindingen en ontbrekende schakels in het regionale netwerk tussen steden en/of dorpen.
Wassenaar
Economische toplocaties
A 500 A 800
Rollen: De MRDH helpt één of meerdere individuele gemeenten die een verbinding of schakel oppaken met
1. Den Haag Scheveningen 2. Den Haag Internationale zone
Den Haag
3. Den Haag CS Z CID Z Binckhorst
A 47.000
planuitwerking, verleent subsidie aan wegbeheerders voor het verbeteren van regionale fietspaden en zet zich
4. Rijswijk station Z Plaspoelpolder
samen met de provincie Zuid-Holland in om aanvullende financiering van het Rijk aan te trekken voor deze opgave.
5. Zoetermeer Stationslocatie 6. Delft Station Z TU
LeidschendamVoorburg A 5.700
7. Rotterdam The Hague Airport (RTHA) 8. Rotterdam Alexandrium 9. Rotterdam CS Z centrum
Zoetermeer
De wegbeheerders voeren de verbeteringen van de fietspaden uit en zijn verantwoordelijk voor het beheer en
A 16.000 A 12.500
onderhoud.
10. Rotterdam Kralingse Zoom Z Brainpark 11. Rotterdam Zuidplein PjnackerNootdorp A 7.700
Rijswijk
Verkenningen en Gebiedsuitwerkingen
A 11.400 A 0
Westland A 13.600
Natuur- en recreatiegebieden
Gebiedsprogramma Mobiliteit en Verstedelijking (MoVe)
3.300
In dit programma werken regionale partners (provincie Zuid-Holland, gemeenten Rotterdam en Den Haag en de Lansingerland
7.300 Delft
MRDH) samen met het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en het ministerie van Binnenlandse Zaken aan de
A 11.800 „
10.800
A 20.700 24.600
MiddenDelfland A 1.000 A 4.900
opgave om verstedelijking en mobiliteit in samenhang op te pakken. Speerpunten in dit programma zijn: Rotterdam
Maassluis
Vlaardingen
A 3.900 700
A 4.800 A 2.000
Schiedam
A 88.300
A 9.300
64.900
Capelle a.d. Ilssel A 7.100 A 1.900
Brielle Westvoorne
A 1.600
A 900 A 100
100
Ridderkerk
^
gebiedsuitwerking Voorne-Putten en Haven Rotterdam: betrouwbaar en robuust netwerk voor de
Krimpen a.d. iJssel
bereikbaarheid van Voorne-Putten;
A 800 1.200
^
gebiedsuitwerking Westland Greenport 3.0: toekomstvast bereikbaar zijn van de Greenport Westland;
^
MIRT-verkenning CID-Binckhorst: OV ontwikkeling en mobiliteitstransitie in relatie tot verstedelijkingsopgave;
^
MIRT-verkenning Oeververbindingen regio Rotterdam: nieuwe oeververbinding in relatie tot verstedelijking,
A 3.300 A 7.900
Hellevoetsluis A 1.400
Nissewaard A 3.500 400
Albrandswaard
Barendrecht
A 900 A 400
A 4.700
kansen voor mensen en oplossen van knelpunten; ^
MIRT-verkenning Oude Lijn en Knooppunten: belangrijke drager van de schaalsprong OV en de verstedelijkingsstrategie voor de Zuidelijke Randstad;
^
metropolitaan OV en Verstedelijking Metronet en RandstadRail: verhogen van intensiteit en capaciteit van zowel het Metronet als de Randstadrail om groei van het gebruik hiervan mogelijk te maken;
^
programmalijn Logistiek: kennisuitwisseling over efficiënte en het verbeteren van bouwlogistiek en agrologistiek tussen mainport en greenport.
^
adaptieve Ontwikkelstrategie wegen en fiets. Met deze ontwikkelstrategie bepalen we welke aanpassingen aan het wegen- en fietsnetwerk nodig zijn in de toekomst in samenhang met de ontwikkeling van het OV-netwerk en de verstedelijking.
Rollen: De MRDH is één van de partners in het gebiedsprogramma MoVe en regionaal coördinator. We bepalen mede welke investeringen op de (middel)lange termijn nodig zijn om de bereikbaarheid in de regio te garanderen N
A
20 |
o
5
Strategische Agenda 2023 - 2026
10
15
—I
en dragen daar financieel aan bij.
21
|
Strategische Agenda 2023 - 2026
Opdracht 1
Opdracht 1
Plannen en besluiten:
OV-ontwikkelprogramma's: één in de Haagse regio en één in de regio Rotterdam In de regio Rotterdam worden dossiers zoals het Plan Toekomstvast Tramnet, project Metronet, HOV Ridderkerk, HOV Maastunnel korte termijn, diverse knooppunten en OV-doorstromingsprojecten gerealiseerd. In de Haagse
Daarnaast leveren we met onze partners de volgende besluiten en plannen op om over 5 tot 15 jaar de verbeterin gen in het netwerk uit te voeren:
regio (OVNEXT) wordt de instroom nieuwe stadstrams, een remise, versnellingsprojecten OV, knooppunten en het project gekoppeld rijden RandstadRail gerealiseerd. Beide programma's dragen bij aan de verstedelijkingsopgave.
^
een planuitwerking met realisatiebesluit voor de MIRT-verkenningen CID-Binckhorst en Oeververbindingen regio Rotterdam. Voor beide MIRT-verkenningen nemen we met de partners definitieve besluiten over het
Binnen de programma's wordt actief de verbinding gezocht met gemeentelijke gebiedsontwikkelingen, zoals Hof
benodigde investeringsbudget van Rijk en regio;
plein, Beurs, Rijn- en Maashaven en Spijkenisse centrum in regio Rotterdam en CID-Binckhorst, Den Haag ZuidWest, Laan NOI en andere gebiedsontwikkelingen in de Haagse regio zoals Westland en de relatie met HOV. Rollen: De MRDH is concessieverlener van het regionale OV en werkt met de individuele gemeenten en de
^
een verkenning met voorkeursbeslissing voor MIRT-verkenning lijn Leiden-Dordrecht en Knooppunten;
^
uitwerking van metropolitaan OV en Verstedelijkingsdossiers Metronet en RandstadRail en HOV Leiden-
vervoerders de projecten voor de ontwikkeling van het OV uit zodat tot realisatie wordt gekomen. Bereikbaarheid van en naar recreatie- en natuurgebieden Onderzoeken voor welke recreatie- en natuurgebieden de bereikbaarheid moet worden verbeterd. Hiervoor wordt
Zoetermeer; ^
adaptieve ontwikkelstrategie wegen en fiets;
^
onderzoek en een aanpak voor de verbetering van de bereikbaarheid van recreatie- en natuurgebieden in
een aanpak gemaakt om met actieve en collectieve vormen van mobiliteit de bereikbaarheid en daarmee de kwali teit van de leefomgeving van onze regio te versterken.
de regio; ^
uitwerking voor de verbetering van de bereikbaarheid van aanvullende economische locaties in de regio.
Rollen: De MRDH onderzoekt met de provincie Zuid-Holland en de recreatieschappen de bereikbaarheid van en naar recreatie- en natuurgebieden. We delen de kennis met de wegbeheerders en benutten de kansen om multimodaal de bereikbaarheid naar deze gebieden te verbeteren. De gemeenten, provincie Zuid-Holland of waterschappen
Voorbeeldproject per gebiedstype
(als wegbeheerders) voeren de verbeteringen aan de infrastructuur uit. Advisering en kennisuitwisseling over mobiliteit bij gebiedsontwikkeling- en economische locaties Adviseren over het verbeteren van de bereikbaarheid bij en helpen met kennis over integrale gebiedsontwikkeling. Zo dragen we bij aan aantrekkelijke en leefbare stedelijke gebieden en zorgen we ervoor dat de investeringen in de bereikbaarheid van de regio optimaal renderen. We onderzoeken in het bijzonder of de bereikbaarheid van bepaal
Metropolitaan en hoogstedelijk gebied
Stedelijk woon- en werkgebied
In dit gebiedstype werken we onder meer aan
In dit gebiedstype werken we onder meer aan
MIRT-verkenningen CID-Binckhorst en Oeverver
de realisatie van viersporigheid bij Schiedam
bindingen regio Rotterdam.
Centrum en aan de upgrade van bus- en metro
de economische locaties moet worden verbeterd.
station Spijkenisse Centrum .
Rollen: De MRDH is gevraagd en ongevraagd adviseur, kennismakelaar en stelt vanuit het lidmaatschap van de Verstedelijkingsalliantie deze kennis aan alle gemeenten ter beschikking. De gemeenten zijn primair verantwoorde lijk voor de ruimtelijke ontwikkeling. De MRDH onderzoekt de bereikbaarheid van economische locaties, brengt in
Greenports en Mainport
beeld of verbeteringen noodzakelijk zijn en hoe die kunnen worden gerealiseerd.
Ruimtelijk wonen en recreëren In dit gebiedstype werken we onder meer aan
In dit gebiedstype werken we onder meer aan
1.3 Verwachte resultaten in 2026 (niet limitatief)
de gebiedsuitwerking Voorne-Putten en Haven
de gebiedsuitwerking Westland Greenport 3.0
Rotterdam.
inclusief fietsmaatregelen.
Resultaten op straat: De aankomende vier jaar realiseren we binnen de programma's met onze partners onder meer de volgende projecten: ^
realisatie van viersporigheid bij Schiedam Centrum (emplacement);
^
no-regret maatregelen CID-Binckhorst voor de ontsluiting woningbouw;
^
fietsmaatregelen in het kader van Westland Greenport 3.0;
^
HOV Ridderkerk;
^
MOVV Metronet, vaker en sneller rijden;
í 185
^
MOVV 'Gekoppeld Rijden' RandstadRail;
miljoen*
^
upgrade van busstation en metrostation Spijkenisse Centrum.
Indicatie op basis van huidige begroting 2023-2026 exclusief apparaatslasten. De cijfers in de begroting zijn leidend.
22 |
Strategische Agenda 2023 - 2026
23 l
Strategische Agenda 2023 - 2026
1.4 Impact: maatschappelijk en meetbaar Onze activiteiten om de bevolkingsgroei te faciliteren leveren een bijdrage aan brede welvaart. Brede welvaart gaat namelijk niet alleen om de kansen voor onze huidige inwoners, maar ook om de kansen voor onze toekomstige inwoners. Door de groeiopgave zowel multimodaal als gebiedsgericht te benaderen, verbeteren we de kansen voor mensen.
T
De impact van onze activiteiten maken we meetbaar door de volgende indicatoren: in 2026 kunnen inwoners van de metropoolregio gemiddeld 120/) meer arbeidsplaatsen bereiken binnen 45 minuten reizen met OV en 100/) meer arbeidsplaatsen met de fiets t.o.v. 2015. In 2026 kunnen 120/) meer inwoners de 11 economische toplocaties bereiken binnen 45 minuten reizen met OV en 100/) meer inwoners reizend met de fiets t.o.v. 2015; in 2026 komt 800/) van de groei van inwoners en arbeidsplaatsen terecht binnen het invloedsgebied van OVknooppunten. Deze indicatoren zijn ook van toepassing op opdracht 3,5 en 6.
1.5 Samenwerking en samenhang Voor de realisatie van de hierboven beschreven activiteiten en resultaten werken we onder andere samen met de vervoerders, de provincie Zuid-Holland, Havenbedrijf Rotterdam, de Verstedelijkingsalliantie, hoogheemraad- en waterschappen, recreatieschappen, andere regio's in Zuid-Holland en het Rijk. Samen zorgen we ervoor dat onze inwoners, bezoekers en werkenden zowel op de korte als op de (middel)lange termijn prettig reizen in de regio en zich kunnen ontplooien. Daarbij zijn we voor deze activiteiten en resultaten afhankelijk van het herstel van het OV en de voortvarende realisatie van de projecten op de korte termijn. Bij de uitwerking van de activiteiten en resulta ten geven we zoveel mogelijk voorrang aan actieve en collectieve vormen van mobiliteit.
r ś
yyyyyy-yy/sy/y/A Den Haag Scheveningen, -Internationale zone en -Centrum, Rijswijk Plaspoelpolder, Zoetermeer stationslocatie, TU Delft, RTHA, Rotterdam Centrum, -Alexander, -Brainport/Rivium en -Zuidplein.
24 |
Strategische Agenda 2023 - 2026
wyyyyyyy y yyyyyyļy
/V/v;' z
Opdracht 2
Opdracht 2
Toekomstbestendige economie stimuleren 2.1 Inzet Blijvende inzet Op dit moment zijn er veel bedrijven en sectoren die geen geschikte arbeidskrachten vinden. We zien dat vraag en aanbod op de arbeidsmarkt vaak niet goed op elkaar aansluit. Dit vraagt om toekomstbestendige banen. Deze banen hebben enerzijds een betere aansluiting tussen onderwijs op mbo- en hbo-niveau en de arbeidsmarkt nodig en inzet op Leven Lang Ontwikkelen (LLO: bij- en omscholing van medewerkers van bedrijven en organisaties) nodig. Hier blijft de Metropoolregio Rotterdam Den Haag op inzetten. De MRDH richt zich op de sectoren waar de arbeidsmarkt het meest knelt en waar het maatschappelijk nut groot is: de IT-, energie-, techniek-, greenport-, zorg en High Tech Systems Materials-sector en het haven industrieel complex. De MRDH verbindt deze sectoren met het juiste mbo- en hbo-onderwijs en LLO-skills-opleidingen. We zorgen voor goede regionale kennisdeling met als resultaat dat meer mensen in de regio de juiste vaardigheden hebben voor de banen van morgen. Anderzijds wordt er ingezet op het versterken van het mkb en het stimuleren van innovatie. Verhoging van de productiviteit is nodig en moet deels een antwoord zijn op de steeds verder oplopende personeelstekorten. Slimme innovaties bieden hier oplossingen voor.
De MRDH stimuleert innovatie door met strategische partners zoals InnovationQuarter en de provincie Zuid-Holland financiering en schaalvergroting van programma's te organiseren waardoor deze meer maatschappelijke- en economische effecten opleveren.
Pavel werkt in een kas in Vernieuwde inzet
Lansingerland. Prima werken zo in de paprikateelt. En dit jaar is
De sectoren IT, energie, techniek, zorg en High Tech Systems Materials krijgen meer aandacht, net zoals het haven-
het nog beter geworden. Dankzij een
industrieel complex en de Greenport en het daarvoor noodzakelijke mbo- en hbo-onderwijs en LLO/skills onderwijs.
bijdrage van de Metropoolregio hangt er nu een sensor in de kas die aangeeft
Naast arbeid zijn productiviteit en nieuwe bedrijvigheid bepalende factoren voor economische groei. Hiervoor is innovatie nodig. De MRDH focust hierbij op startups, scaleups en het mkb.
26 l
Strategische Agenda 2023 - 2026
27 l
Strategische Agenda 2023 - 2026
Opdracht 2
Opdracht 2
MBO- en HBO campussen en LLO skillsopleidingen
2.2 Aanpak en rollen Aansluiting onderwijs en arbeidsmarkt. Voor een betere aansluiting tussen onderwijs en de arbeidsmarkt zetten we in op twee programma's:
LEGENDA I
MBO Si HBO campussen met MRDH bijdrage
Campusprogramma
1. IT â Security Campus, Den Haag
Minimaal twaalf campussen in de regio richten zich op het ontwikkelen van toekomstbestendige vaardigheden
2. Dutch Innovation Park, Zoetermeer 3. Horti Science Park, Lansingerland
waaronder ondernemerschap, innovatie en kennisvalorisatie. Vanwege de krappe arbeidsmarkt ligt de focus op de
4. Digital Operations Centre (DOC), Delft 5. Innovatiecentrum Energie â Mobiliteit Delft (I-EM Delft) 6. Hippisch kennis- en innovatiecentrum Equestrum, Midden-Delfland
IT-, energie-, techniek-, greenport- en zorgsector en het haven industrieel complex. De MRDH focust op de samen
7.World Horti Center, Naaldwijk
werking tussen bedrijfsleven, overheid en onderwijs op mbo- en hbo-campussen. Driekwart van het totaal aantal
8.Green Technology Campus, Brielle 9. Food Innovation Academy (FIA), Vlaardingen
studenten in de regio is namelijk mbo-en hbo-student. Ook het merendeel van de banen in deze regio betreft mbo-
10. Zorgcampus, Vlaardingen 11.Maritiem Onderwijs en Innovatie Centrum (MOIC), Schiedam
en hbo-niveau. Daarom liggen hier de meeste kansen.
12. IT Campus, Rotterdam 13. Energietransitielab, Rotterdam
Rollen: De Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) financiert samen met partners minimaal vier campusverLeven Lang Ontwikkelen
sterkingsprojecten per jaar. Individuele gemeenten hebben een rol in het aandragen van potentiële campusver-
1. Hype Lab, Leidschendam-Voorburg 2. Digitale toekomst van de Nederlandse tuinbouwketen, Zoetermeer 3. De operator van de toekomst, Delft 4. Living Lab Schiedistrict, Schiedam 5. Passend MBO een Leven Lang voor Food â Agrologistiek, Vlaardingen 6. Leven Lang Ontwikkelen in de Zorg, Vlaardingen 7. Next Health Care professional, Rotterdam
sterkingsprojecten. Daarnaast faciliteert de MRDH samen met individuele gemeenten kennisuitwisseling tussen de campussen en helpt de campussen met de ontwikkeling van communicatiemiddelen om hun 'Unique Selling Points' effectief naar bedrijven te communiceren. De MRDH levert maatwerk-subsidieoverzichten per campus voor regiona
8. Next Maritime Professional, Rotterdam
le, internationale en Rijksmiddelen (bijvoorbeeld Groeifonds of Regiodeal). We stimuleren de samenwerking tussen
Region of the Future, YES!Delft
mbo- en hbo-campussen en tussen deze campussen en wo-campussen. Daarnaast bieden we ondersteuning aan mbo- en hbocampussen bij de ontwikkeling van Groeifondsvoorstellen. Dit geeft een extra impuls en is aanvullend op de rollen van de Economic Board Zuid-Holland en de provincie Zuid-Holland, die met name gericht zijn op de versterking van universitaire campussen en lobby naar het Rijk. Leven Lang Ontwikkelen programma LLO zorgt door om- en bijscholing van werkenden en werkzoekenden voor een kwalitatief goede beroepsbevolking, die op alle niveaus bijdraagt aan de regionale economie. Rollen: De MRDH stimuleert en ondersteunt, vanuit de focus binnen het campusprogramma, de ontwikkeling van LLO-trajecten in samenwerking met individuele gemeenten, bedrijven en campussen. We co-financieren minimaal vier LLO-projecten per jaar. Bij LLO sluit de MRDH aan op de Human Capital Agenda 2.0 (HCA 2.0) en de Greenport West Holland. De rol die de MRDH heeft is met name gericht op het stimuleren van de bij- en omscholing van mede werkers van bedrijven en organisaties in die sectoren die voor de metropoolregio de grootste opgave hebben (IT-, energie-, het haven industrieel complex, greenport en zorgsector) en in samenwerking met een mbo- of hbo-campus. We stemmen hierbij goed af met HCA 2.0 en de Greenport West Holland zodat we complementair en verster kend opereren binnen de metropoolregio.
10
28 |
Strategische Agenda 2023 - 2026
5
29 I
Strategische Agenda 2023 - 2026
Opdracht 2
Versterken mkb en innoveren Voor extra productiviteit en bedrijvigheid zetten we in op: Versterken mkb Er is een grote groep mkb in de metropoolregio die behoefte heeft aan toegang tot informatie en advies om tijdig
Opdracht 2
2.3 Verwachte resultaten in 2026 (niet limitatief) Aansluiting onderwijs-arbeidsmarkt ^
Verbeterde samenwerking tussen onderwijs, overheid en bedrijfsleven via regionale mbo- en hbo-campussen en mogelijk via nieuwe samenwerkingen met onderwijsinstellingen.
beslissingen te nemen om hun bedrijf gezond te houden, weer gezond te maken of tijdig te stoppen. Ondernemers hebben behoefte aan een transparant systeem van dienstverlening waarbij het aanbod van verschillende partijen onderling samenhangt, transparant en begrijpelijk is. Dit is in de praktijk nog te weinig het geval. Rollen: De MRDH helpt haar individuele gemeenten om de dienstverlening aan het mkb te verbeteren. Enerzijds
^
Jaarlijks nemen minimaal 1.000 studenten en 250 bedrijven per jaar deel aan campus' of programma.
^
Minimaal twaalf fysieke mbo- en hbo-campussen, dichtbij regionale bedrijvigheid met een goede geografische spreiding in de regio.
door de samenhang tussen initiatieven te versterken en zo schaalvoordeel te krijgen én anderzijds door gericht te werken aan versterking van het accounthouderschap van gemeenten richting mkb. De focus ligt daarbij op
Leven Lang Ontwikkelen
toegepaste innovatie. De MRDH draagt financieel bij aan initiatieven van individuele gemeenten om hun mkb'ers te ondersteunen en de lessen te delen met andere gemeenten, onder voorwaarde dat deze initiatieven regionaal
^
Verbeterd aanbod LLO op de campussen en bij andere grote mbo- en hbo-opleiders in de regio.
economische impact hebben of krijgen.
^
Meer werkenden en werkzoekenden volgen een omscholing- en bijscholingstraject. Jaarlijks ronden minimaal 1.300 werkenden en zij-instromers een omscholing of bijscholingstraject aan een campus af.
Versterken innovatie-ecosysteem en innovatieprogramma's Voor nieuwe werkgelegenheid is een nauwe samenwerking tussen onderwijs, bedrijfsleven en overheid van groot belang. Dit komt samen in Region of the Future. Region of the future heeft een positief effect op stage- en afstudeerplaatsen op mbo-, hbo-, en wo-niveau. En op het creëren van nieuwe werkgelegenheid, stimuleren van ondernemerschap en het stimuleren van nieuwe bedrijvigheid. In 'Region of the Future' worden samen
Versterken mkb ^
Een stijgend percentage mkb is ondersteund.
^
Meer samenhang tussen initiatieven voor het mkb in de regio.
met Yes!Delft oplossingen ontwikkeld voor regionale innovatievraagstukken. Startups ontwikkelen schaalbare, commercieel en technisch haalbare oplossingen. Gemeenten kunnen hier optreden als eerste klant, waardoor
Versterken innovatie-ecosysteem
maatschappelijke opgaven direct worden gekoppeld aan de uitdagingen van individuele gemeenten. De nieuwe
^
Toename percentage van startups en scaleups binnen de totale bedrijvigheid in de regio.
^
Adoptie van businesscases uit het innovatie-ecosysteem door minimaal 10 gemeenten en als bijvangst een
producten en diensten die dit oplevert zorgen voor stageplaatsen, nieuwe bedrijvigheid, kostenbesparingen en productiviteitsgroei. Het programma heeft in eerste instantie een looptijd van 3 jaar (2022-2024) en wordt bij succes
kostenbesparing per jaar van ē 15 tot ē 45 miljoen voor de gemeenten.
eventueel verlengd. Daarnaast stimuleren we sectorale innovatieprogramma's en innovatieve programma's/projecten op economische toplocaties die zorgen ervoor dat bedrijven hun vernieuwende producten en diensten sneller ontwikkelen in testomgevingen ('fieldlabs'). Hierbij ligt de focus op het toepassen van innovatie bij het mkb. Rollen: De MRDH betrekt individuele gemeenten als vragende en meedenkende partij. De wo-, hbo- en mboonderwijsinstellingen worden betrokken via stageplaatsen en afstudeeropdrachten. We ondersteunen de implementatie van innovaties en werken aan opschaling bij individuele gemeenten. De MRDH organiseert kennisdeling en zorgt voor de verbinding tussen de gemeenten en het innovatieve bedrijfsleven. Innovatie vraagt om nauwe samenwerking tussen publieke en private partijen. De MRDH is met haar brede netwerk een sterke sleutelspeler in het verbinden van deze partijen.
* Indicatie op basis van huidige begroting 2023-2026 exclusief apparaatslasten. De cijfers in de begroting zijn leidend.
30 l
Strategische Agenda 2023 - 2026
31
|
Strategische Agenda 2023 - 2026
Opdracht 2
Voorbeeldproject per gebiedstype:
.
Metropolitaan en hoogstedelijk gebied
Stedelijk woon- en werkgebied
Hier werken we onder meer aan de regionale
Hier werken we o.a. aan Living Lab Nieuw Reyer-
mbo- en hbo-campussen, zoals Dutch Innovati
waard en resultaten van toepassingen uit Region
on Park Zoetermeer, IT-campus Rotterdam, IT- en
of the Future op het gebied van data of robotica
Security Campus Den Haag en BioTech Camous
in de openbare ruimte.
Delft.
-mm
Ruimtelijk wonen en recreëren
Greenports en Mainport
Hier werken we o.a. aan Hippisch kennis- en in
Hier werken we o.a. aan het campusproject en
novatiecentrum Equestrum in Midden-Delfland
LLO project op de Dutch Fresh Port.
en Green Technology Campus Voorne-Putten.
2.4 Impact: maatschappelijk en meetbaar Het aanpakken van de mismatch tussen onderwijs en arbeidsmarkt en het verhogen van de productiviteit en bedrij vigheid zorgt voor de groei van welvaart en welzijn. Door een groei van het aantal arbeidsplaatsen en deze arbeids plaatsen in te vullen door geschikt personeel groeit de arbeidsparticipatie. De extra arbeidsplaatsen en productivi teit dragen bij aan de ambitie van extra groei van welvaart en welzijn. De impact van onze activiteiten maken we meetbaar door de volgende indicatoren: 'T'ļ r
yrr»
^
jaarlijkse ontwikkeling arbeidsplaatsen binnen de focussectoren;
^
groeiend percentage studenten in de regio op mbo- en hbo-niveau binnen de relevante opleidingen;
^
groeiend aantal gediplomeerden (per leeftijd, geslacht en onderwijssoort) binnen relevante opleidingen;
^
het aantal campusversterkingsprojecten per jaar;
^
groeiend aantal deelnemende mkb aan de (innovatie)programma's;
^
groeiend aantal mensen dat een LLO opleiding doorloopt binnen relevante sectoren/opleidingen.
2.5 Samenwerking en samenhang We werken met onze regionale partners zoals provincie Zuid-Holland, Human Capital Agenda 2.0,InnovationQuarter, de Port of Rotterdam, mbo-, hbo- en wo-onderwijsinstellingen, kennisinstellingen en Yes!Delft samen om de
■?v*siJķ.
activiteiten te laten slagen. Er is een nadrukkelijke samenhang met bereikbaarheid en mobiliteit. Een betere bereik baarheid draagt bij aan een betere toegankelijkheid van banen en dus meer kansen voor mensen. Hierdoor is een
r
betere aansluiting op de arbeidsmarkt mogelijk. Via de activiteiten in de andere opdrachten wordt ingezet op het
V g
s*5~* -"
verbeteren van de bereikbaarheid van banen.
33 I
ffc*,- '*r'
iCî^’řį-áä
Strategische Agenda 2023 - 2026
Opdracht 3
Actieve en collectieve vormen van mobiliteit stimuleren
Opdracht 3
Tony heeft een snelle fiets en een breed en direct fietspad tot zijn beschik king. Daardoor is de reistijd van zijn woonhuis in Maassluis tot zijn
3.1 Inzet
mbo-opleiding in Naaldwijk nog maar 25 minuten in plaats van drie kwar tier. Extra tijd dus om op school een
Blijvende inzet
bakkie te doen en oh ja...het
We zetten in op actieve en/of collectieve vormen van mobiliteit (lopen, fietsen, OV en deelmobiliteit), omdat deze
tentamen nog even voor te
vormen de bereikbaarheid helpen verbeteren, minder ruimte innemen dan individuele automobiliteit, toegankelijk
bereiden.
en betaalbaar zijn, de gezondheid bevorderen en minder emissies uitstoten. Hiermee benutten we de bestaande in frastructuur beter, bieden we mensen meer kansen om maatschappelijk mee te doen, ondersteunen we de mobiliteitstransitie die in verschillende (stedelijke) gebieden van de regio is ingezet en dragen we bij aan de klimaatopgave. We hebben daarbij verschillende aanpakken per gebiedstype voor ogen, omdat de mogelijkheden en behoeften in het (hoog)stedelijke gebied anders zijn, dan in het meer landelijke gebied. Naast fysieke ingrepen maakt mobiliteitsmanagement het mogelijk om lopen, fietsen, OV en deelmobiliteit te sti muleren en spreiding van mobiliteit over de dag/week aan te moedigen. We stimuleren het toepassen van Mobility as a Service (MaaS), innovaties en nieuwe technologieën om mobiliteit te verbeteren. Efficiënt omgaan met de ruimte voor mobiliteit zorgt er in steden en dorpen voor dat er meer ruimte is voor het inrichten van een prettige leefomgeving en dat is noodzakelijk gelet op de verwachte groei van inwoners in de aankomende jaren en andere opgaven in de openbare ruimte zoals meer groen, voorzieningen en klimaatadaptatie.
Vernieuwde inzet
^
De MRDH wil raakvlakken en kansen van de combinatie OV, WMO, maatwerkvervoer, last mile activiteiten en deeldiensten benutten om het OV-systeem te verbeteren. Op initiatief van de individuele gemeenten wordt onderzocht wat mogelijke verbeteringen zijn. Met als uitgangspunt dat het voordelen oplevert voor de reiziger en de financiële situatie van het OV.
^
Actieve en/of collectieve vormen van mobiliteit krijgen voorrang waarbij we dat vanuit regionaal perspectief uitwerken. Ten aanzien van de voetganger dragen we bij aan het verbeteren van looproutes van en naar OVknooppunten.
34 I
Strategische Agenda 2023 - 2026
Opdracht 3
3.2 Aanpak en rollen
Opdracht 3
Deelmobiliteit in de regio We onderzoeken de potentie van deelmobiliteit in regionaal verband en in relatie tot de OV-concessies. We maken de koppeling met andere thema's zoals ketenmobiliteit, verstedelijking en actieve, duurzame mobiliteit. We bieden
We werken de komende vier jaar met de volgende aanpakken om actieve en collectieve vormen van mobiliteit
de individuele gemeenten (als wegbeheerder) en andere partijen (grondeigenaren) de juiste handvaten om zelf aan
te stimuleren:
de slag te gaan met deeldiensten. Rollen: De MRDH ontwikkelt,deelt kennis en onderzoekt de potentie in relatie tot de OV-concessies. Wegbeheerders
Programma Metropolitane fietsroutes
en de andere partijen (grondeigenaren, vervoerders en marktpartijen) voeren projecten uit.
Het programma helpt om hoogwaardige, regionale fietsroutes te realiseren om het gebruik van de fiets voor woon-werkverkeer te stimuleren. We helpen de individuele gemeenten bij het opstellen van een voorkeurstracé,
Mobiliteitsmanagement via Zuid-Holland Bereikbaar
schetsontwerp en financiële raming voor de gehele route.
De MRDH organiseert als mede-initiatiefnemer via Zuid Holland Bereikbaar het borgen van de bereikbaarheid
Rollen: De MRDH levert procesbegeleiding tot en met de samenwerkingsovereenkomst (incl. planuitwerking) en
(acceptabele hinder) in de regio. Dat doen we door mobiliteitstransitie met de ambitie voor duurzame
verleent subsidie aan wegbeheerders. Wegbeheerders leggen de fietsroutes aan en zorgen voor het beheer en
toekomstvaste gedragsverandering. De grootschalige wegwerkzaamheden zijn mede de aanleiding om in te zetten
onderhoud van de fietsroutes.
op structurele gedragsverandering en reizigers met onder meer de fiets en OV te laten reizen. Onder andere door werkgeversaanpakken en een logistieke aanpak. Daarnaast werkt Zuid-Holland Bereikbaar aan gebiedsaanpakken
OV-concessies: Rail Rotterdam, Rail Haaglanden, Bus Rotterdam en omstreken, Bus Voorne-Putten en
waarbij bekeken wordt welke maatregelen nodig zijn om de hinder te beperken, de doorstroming op langere
Rozenburg, Bus Haaglanden-Stad en Bus Haaglanden Streek en jaarlijkse vervoersplannen
termijn te waarborgen en structureel duurzaam mobiliteitsgedrag te stimuleren.
Via de OV-concessies en de daarbinnen afgesproken jaarlijkse vervoerplannen kunnen wij de OV-maatregelen 'op