21bb753 Bijlage 1 behorende bij 21bb749 - Goede ruimtelijke onderbouwing Coolsingel 75

569 cm -Mv / 5,40 m -NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: klei, sterk zandig, sterk humeus, bruin, matig stevig, schelpfragment, weinig hout, kalkrijk Archeologie: enkel fragment aardewerk, fragmenten bouwpuin, interpretatie: ophogingspakket Opmerking: monsternummer 17

589 cm -Mv / 5,60 m -NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, zwak siltig, grijs, kleibrokken, normaal (alleen zand en veen), matig grof, schelpfragment, kalkrijk Archeologie: fragmenten bouwpuin, interpretatie: ophogingspakket Opmerking: monsternummer 18; relatief schoon, opgebrachte overstromingsafzettingen?

636 cm -Mv / 6,07 m -NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: klei, sterk siltig, zwak humeus, grijs, veen- en kleibrokken, matig stevig, schelpfragment, weinig hout, kalkrijk Archeologie: fragmenten bouwpuin, interpretatie: ophogingspakket Opmerking: monsternummer 19; gevlekt, opgebrachte overstromingsafzettingen?

687 cm -Mv / 6,58 m -NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: klei, sterk siltig, matig humeus, bruingrijs, veen- en kleibrokken, matig stevig, schelpfragment, weinig plantenresten, kalkrijk Archeologie: enkel fragment aardewerk, fragmenten bouwpuin, visresten (onverbrand), interpretatie: ophogingspakket Opmerking: monsternummer 20; gevlekt, vies

707 cm -Mv / 6,78 m -NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: veen, mineraalarm, donkerbruin, bosveen, los (alleen zand en veen), veel hout Litho-stratigrafie: Formatie van Nieuwkoop, Hollandveen Laagpakket Opmerking: lijkt natuurlijk, maar wel vrij los

726 cm -Mv / 6,97 m -NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: diffuus (3-10 cm) Lithologie: klei, matig siltig, sterk humeus, bruingrijs, matig stevig, weinig riet, kalkrijk Opmerking: vermoedelijk scheurklei

730 cm -Mv / 7,01 m -NAP Algemeen: aard bovengrens: diffuus (3-10 cm), aard ondergrens: diffuus (3-10 cm) Lithologie: veen, sterk kleiig, lichtbruin, veen (niet gedifferentieerd), normaal (alleen zand en veen), veel plantenresten Litho-stratigrafie: Formatie van Nieuwkoop, Hollandveen Laagpakket

737 cm -Mv / 7,08 m -NAP Algemeen: aard bovengrens: diffuus (3-10 cm) Lithologie: veen, mineraalarm, bruin, bosveen, normaal (alleen zand en veen), veel hout en riet Litho-stratigrafie: Formatie van Nieuwkoop, Hollandveen Laagpakket

Einde boring op 800 cm -Mv / 7,71 m -NAP

boring: 622-4 beschrijver: DS, datum: 29-11-2016, X: 92.509,48, Y: 437.406,03, precisie locatie: 1 cm, coördinaatsysteem: Rijksdriehoeksmeting, kaartblad: 37H, hoogte: 0,33, precisie hoogte: 1 cm, referentievlak: Normaal Amsterdams Peil, methode hoogtebepaling: GPS, boortype: Holle Avegaar 120 mm, doel boring: archeologie - verkenning, landgebruik: verhard, vondstzichtbaarheid: geen, provincie: Zuid-Holland, gemeente: Rotterdam, plaatsnaam: Rotterdam, opdrachtgever: The Missing Link, uitvoerder: BOOR

0 cm -Mv / 0,33 m +NAP Algemeen: aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, zwak siltig, lichtgrijs, kleibrokken, los (alleen zand en veen), matig grof, schelpfragment marien, kalkrijk Bodemkundig: enkele Fe-vlekken, interpretatie: bouwzand Opmerking: met grind

246 cm -Mv / 2,13 m -NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, zwak siltig, zwak humeus, grijs, zand- en kleibrokken, normaal (alleen zand en veen), matig grof, kalkrijk Bodemkundig: volledig gereduceerd, interpretatie: bouwzand Opmerking: met grind

257 cm -Mv / 2,24 m -NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: klei, uiterst siltig, zwak humeus, grijs, veen- en kleibrokken, matig stevig, schelpfragment, weinig hout, kalkrijk Archeologie: enkel fragment aardewerk, veel fragmenten bouwpuin, interpretatie: ophogingspakket Opmerking: monsternummer 21

361 cm -Mv / 3,28 m -NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: klei, zwak zandig, sterk humeus, grijsbruin, kleibrokken, matig stevig, kalkrijk Archeologie: enkel fragment onverbrand bot, veel fragmenten bouwpuin, interpretatie: ophogingspakket Opmerking: monsternummer 22; o.a. ook met vensterglas

395 cm -Mv / 3,62 m -NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: klei, sterk zandig, matig humeus, bruingrijs, zand- en kleibrokken, matig stevig, kalkrijk Archeologie: fragmenten aardewerk, fragmenten bouwpuin, metaal, interpretatie: ophogingspakket Opmerking: monsternummer 23; o.a. ook met leisteen

500 cm -Mv / 4,67 m -NAP Lithologie: niet benoemd, niet benoemd Bodemkundig: interpretatie: niet benoemd Opmerking: geen monster

530 cm -Mv / 4,97 m -NAP Algemeen: aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: klei, sterk zandig, matig humeus, bruingrijs, veen- en kleibrokken, matig stevig, weinig hout, kalkrijk Archeologie: enkel fragment onverbrand bot, fragmenten aardewerk, veel fragmenten bouwpuin, visresten (onverbrand), interpretatie: ophogingspakket Opmerking: monsternummer 24; ouder niveau?

588 cm -Mv / 5,55 m -NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: niet benoemd, niet benoemd, donkerbruin Bodemkundig: interpretatie: niet benoemd Opmerking: houten paal

741 cm -Mv / 7,08 m -NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: erosief (<0,3 cm) Lithologie: klei, sterk siltig, zwak humeus, grijs, veel dunne zandlagen, schelpengruis, spoor plantenresten, kalkrijk Litho-stratigrafie: Formatie van Naaldwijk, Laagpakket van Walcheren Opmerking: natuurlijk, houten paal zit er wel doorheen

767 cm -Mv / 7,34 m -NAP Algemeen: aard bovengrens: erosief (<0,3 cm) Lithologie: veen, mineraalarm, bruin, bosveen, normaal (alleen zand en veen), veel hout Litho-stratigrafie: Formatie van Nieuwkoop, Hollandveen Laagpakket Opmerking: top aangetast door erosie en houten paal

Einde boring op 800 cm -Mv / 7,67 m -NAP

Bureau Oudheidkundig Onderzoek Rotterdam Ceintuurbaan 213b 3051 KC Rotterdam

Bijlage 2 Programma van Eisen BOOR

Rho adviseurs voor leefruimte

PROGRAMMA VAN EISEN LOCATIE ONDERZOEK

Projectnaam Provincie Gemeente Plaats

Coolsingel 75 Zuid-Holland Rotterdam Rotterdam

PLAATS ONDERZOEK BINNEN HET ARCHEOLOGISCH PROCES IVO-P variant archeologische begeleiding OPSTELLER PvE Instelling Opsteller PvE

BOOR-PvE nummer

Datum Archeologie Rotterdam (BOOR), afdeling Beheer en Beleid Naam B.A. Corver 7-11Adres Ceintuurbaan 213b 2018 3051 KC Rotterdam Telefoon 010-4894471 E-mail ba.corver@rotterdam.nl PvE2017047 (A2015101), Concept v1.0

paraaf

OPDRACHTGEVER ONDERZOEK Instelling NOVAFORM Contactpersoon Naam M. Verberk Adres Postbus 1080 5602 BB Eindhoven Telefoon Tel. 0681105575 E-mail m.verberk@novaform.nl The Missing Link Contactpersoon Naam N. Witte namens opdrachtgever Adres 2e Daalsedijk 6a 3551 EJ Utrecht Telefoon Tel. 0641297419 E-mail n.witte@the-missinglink.nl

Datum

Paraaf

GOEDKEURING BEVOEGDE OVERHEID Instelling Gemeente Rotterdam Contactpersoon Naam A. Carmiggelt Adres Ceintuurbaan 213b 3051 KC Rotterdam Telefoon 010-4898501 E-mail ah.carmiggelt@rotterdam.nl

Datum

Paraaf

1. ADMINISTRATIEVE GEGEVENS PLANGEBIED Onderzoeksgebied Coolsingel 75, Rotterdam Plangebied Coolsingel 75, Rotterdam Plaats Rotterdam Gemeente Rotterdam Provincie Zuid-Holland Kaartbladnummer (topogr. kaart 37H Noord 1:25.000) Coördinaten hoekpunten RD-coördinaten plangebied 92.447 / 437.444 (noordwest) 92.486 / 437.457 (noordoost) 92.466 / 437.382 (zuidwest) 1

7-112018

92.507 / 437.393 (zuidoost) RD-coördinaten onderzoeksgebied

Ligging en oppervlakte plangebied en onderzoeksgebied

Huidig grondgebruik plangebied Onderzoeksmeldingsnummer (artikel 46 Monumentenwet)

2. INLEIDING Onderzoekskader

Coördinaten hoekpunten 92.457 / 437.409 (noordwest) 92.498 / 437.423 (noordoost) 92.457 / 437.412 (zuidwest) 92.507 / 437.393 (zuidoost) Plangebied Het plangebied Coolsingel 75 is gelegen in de wijk Cool in het centrum van Rotterdam. De omvang bedraagt circa 2.800 m2. De maaiveldhoogte is circa 0,30 m + NAP aan de voorkant (Coolsingelzijde) en 0,6 m -NAP aan de achterkant (Sint-Luciastraat) Onderzoeksgebied Het onderzoeksgebied betreft de zuidelijke helft van het plangebied. De omvang bedraagt circa 1.400 m2. Het onderzoeksgebied is De bebouwing (hoogbouw) binnen het plangebied wordt gesloopt. Nog niet bekend. De opdrachtnemer draagt zorg voor het aanvragen van het onderzoeksmeldingsnummer voor dit onderzoek.

In het plangebied zal de huidige bebouwing gesloopt worden en nieuwbouw gerealiseerd worden. De huidige, ondiepe kelder wordt gesloopt en er komt over de hele oppervlakte van de bebouwing een diepere kelder. Met de nieuwbouw gaan diepe en grootschalige bodemverstorende graaf- en heiwerkzaamheden gepaard. Bij deze voorgenomen werkzaamheden zullen aanwezige archeologische waarden worden aangetast. Een uitgevoerd historisch onderzoek en een verkennend booronderzoek wijzen namelijk uit dat het gebied een hoge archeologische verwachting kent (Schiltmans en Guiran 2017). Plaats, aard, omvang en diepte van die werkzaamheden worden hieronder beschreven (zie Geplande werkzaamheden). De combinatie van archeologische verwachting en voorgenomen werkzaamheden maakt het uitvoeren van een IVO-P (proefsleuven, variant archeologische begeleiding) noodzakelijk. De aard van de werkzaamheden en de civieltechnische complexiteit door oude en nieuwe heipalen, maakt een standaard archeologische opgraving onmogelijk. De begeleiding van de ontgraving wordt als beste onderzoeksvorm geacht (Zie Hfst. 7. Strategie). Ten behoeve van de uitvoering van het veldonderzoek heeft Archeologie Rotterdam (afdeling Beheer en Beleid) een Programma van Eisen opgesteld.

Dit PvE voor een archeologische proefsleuvenonderzoek variant archeologische begeleiding wordt hieronder gepresenteerd; het wordt voorafgegaan door een overzicht van de resultaten van het historische onderzoek en het booronderzoek. Het uitvoeren van een bureauonderzoek is de eerste stap in de inventarisatie 2