20260416- Notulen van de raadsvergadering van 16 april 2026

Want ik heb gezegd, we moeten een spiergeheugen trainen. Dat we al hebben nagedacht over allerlei maatregelen die we dan ook kunnen invoeren als het nodig is. Want we moeten dit, dat hebben wij ook in een bestuurlijk overleg met Dordrecht afgesproken, als een militaire operatie gaan uitvoeren. Bijna vergelijkwaardig aan 7 tot 10 jaar lang de NAVO-top organiseren. Dat is ongeveer wel een beetje de grootheid waar we het over hebben. Dat betekent, geen enkele richting sluit ik uit. Militaire operatie die ook echt stevig door de gemeente Rotterdam wordt aangestuurd, in goede samenhang en in goed overleg met de gemeente Dordrecht. Dan naar uw vragen en vervolgens uw moties, maar ik denk dat ik met mijn introductie al veel van uw vragen heb beantwoord. Ik ga naar de vragen. Ligt er een samenhangende aanpak? Daar zijn we middenin aan het werk. We doen veel data-analyse, van waar gaan we verstoppingen van welke duur krijgen en welke zaken gaan daarbij helpen? Weet dat ik in die gebiedstafels ook echt letterlijk met ondernemerstafels wil gaan werken. Dat is naar goed voorbeeld van Dordrecht. Daar komen hele gave dingen uit, bijvoorbeeld tijdelijke parkeervergunningen voor vrachtwagens in woonwijken. Zodat een vrachtwagenchauffeur bijvoorbeeld niet meer eerst naar zijn werk moet rijden en dan de vrachtwagen daar moet oppakken om vervolgens werk te kunnen gaan doen.

Tot en met aan de buitenrand parkeerplekken organiseren zodat ook daarmee weer verkeer wordt ontlast. Dat doen heel veel van die ondernemers onderling. Er is ook een website in Dordrecht bijvoorbeeld waarin vraag en aanbod bij elkaar komen. Daar zijn al 510 bedrijven op aangesloten volgens mij. Ideeën liggen er en gaan we in die gebiedstafel echt programmatisch aanpakken. Wat we de afgelopen jaren echt hebben gezien is dat we projectmatig naar de werkelijkheid hebben gekeken en dat is echt niet the way to go. We moeten het echt als een integrale programmatische aanpak zien, waarbij ook alles wat we leren in de hoop ook in de toekomst ook weer verder kunnen brengen. Niet alleen maar voor raadsvergadering van 16 april 2026

Notulen pagina

608

de hinderbeperking inzetten, maar wat mij betreft ook voor een duurzame transitie. Want die hebben we nodig ook na 2035 nadat alles weer er netjes bij ligt. Welke maatregel kan het college nemen onder druk op de A15 snel te verlichten? Dat was een vraag ook van mevrouw Engels. Nog gefeliciteerd met uw maidenspeech trouwens. De heer Siemons vroeg daar ook naar. In die gebiedsaanpak zit een breed maatregelenpakket. Dat is niet 1 maatregel, maar voorbeelden en dat is een limitatieve opsomming. We kijken nog naar veel meer, maar we proberen zoveel mogelijk het verkeer te spreiden en naar andere alternatieven te brengen. Dan moet u denken aan maatregelen als P&R, die open ik binnenkort ook weer eentje bij Blijdorp. Een aantal van onze P&R locaties worden ook vergroot, Meijersplein is daar eentje van. De ov-fiets en ander deelvervoer. Een werkgeversaanpak waar ik net ook al het nodige over zei. Niet allemaal op hetzelfde tijdstip naar kantoor of naar de ploegendienst, maar kunnen we daar ook nog in variëren? Dynamische en tijdige informatievoorziening, ook via verkeerssystemen en natuurlijk het verkeersmanagement wat je aan kan passen. Ook incidentmanagement. U kunt zich ook voorstellen als er minder straten of wegen zijn om te gebruiken, dan moet daar waar je kunt rijden en er gebeurt iets, ook het ongelukje snel opgelost worden.

Dat is ook iets wat we bekijken, hoe kunnen we zo snel mogelijk ook de berging regelen? We kijken natuurlijk ook echt naar het rapport van Deltalinqs om daar nog informatie uit te halen. Dan ga ik naar mevrouw Morkoç van PRO, u refereert naar 80 procent. Dat heb ik al aangegeven, we zitten nu midden in de analyse. Daar willen we ook echt een dashboard van maken met KPI's. Wat die inzet gaat worden, ga ik u binnenkort ook meegeven. Want wat mij betreft, dat kan u als toezegging aangeven, wil ik u raad periodiek echt gaan informeren. Wat mij betreft 2 keer per jaar goed inzicht in, welke zaken spelen er op dit moment? Welke maatregelen nemen we? Hoe succesvol zijn die? U kunt het verzinnen, maar dan wordt u in ieder geval 2 keer per jaar bijgepraat. Wat is de toegevoegde waarde om deze knelpunten weg te nemen? Die vraag was me niet helemaal duidelijk. Maar het is voor mij in ieder geval van belang om verschillende modaliteiten, om die transitie zo maximaal mogelijk te maken. Dat is niet alleen goed vanuit hinderbeperking, maar ook voor de toekomst van de bereikbaarheid van onze stad en de haven. Waarom staat dit niet hoog op de agenda? Zei u ook nog. Ik hoop dat u heeft gehoord in mijn introductie dat dat niet geheel de waarheid is. Wat wel is, is dat we gewoon echt nog moeite hebben om het op een goede manier te organiseren.

Ik ben afgelopen maandag nog naar het ministerie geweest en daar heb ik nu echt voor de eerste keer het gevoel gehad dat we goed weten hoe we dit in de verf moeten zetten, zodat er ook een goede besturing op komt. Want dat is heel erg belangrijk, dat ikzelf als wethouder, maar ook al die andere overheidslagen goed in het zadel zitten om te kunnen sturen op de noodzakelijke ingrepen. Bij Volt, kan de wethouder aangeven hoe hij aankijkt naar de oplossingsrichting? Elk idee vind ik er 1 en kijk ik serieus naar en kijken ook mijn collega's serieus naar. Ik heb het ook al aangegeven bij Zuid-Holland Bereikbaar, kijk naar dit rapport. Wat kunnen we daar op middellange termijn, op korte termijn en op lange termijn van overnemen? Wat is haalbaar? Levert een bijdrage voor de hinderbeperking? Maar van wat kunnen we dan ook in de toekomst ook blijven genieten? Ov naar de haven, dat heeft de wethouder Simons al aangegeven. Wij zijn bezig met dat vanpooling, de Hoppers, et cetera om het op die manier ook samen met bedrijf te doen. Dat vinden wij als college in ieder geval erg belangrijk dat er ook een binding is van werkgevers. De SP, zit de oplossing niet juist in harde keuzes voor spoor en binnenvaart? Dat heb ik ook al aangegeven. Alle modaliteiten zijn van belang en alles wat we van de weg af kunnen halen en naar iets anders is winst.

Hoe ziet de wethouder de bereikbaarheid van de haven over het spoor te verbeteren? Dat heb ik ook al aangegeven, wat mij betreft 1 van de mogelijkheden om tot een transitie te komen. De VOORZITTER: De heer Başoğlu. De heer BAŞOĞLU (sp): Goed dat de wethouder alle opties openhoudt, dat er ook een overzicht van gaat komen en dat we op de hoogte gehouden gaan worden. Maar is het daarbij

raadsvergadering van 16 april 2026

Notulen pagina

609

ook mogelijk dat we de verwachte kosten en de gevolgen van de maatregelen ook inzichtelijk krijgen? De VOORZITTER: Wethouder. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (wethouder): Dat vind ik echt onderdeel ook van het rapport. Wat we al kunnen aangeven wat het kost, kunnen we echt wel meenemen. Dat is geen probleem. DENK vraagt nog over de moties bereikbaarheid. Als het goed is, is dat de motie uit november 2025 met de vraag tot een evaluatie te komen van vanpooling en carpooling. Dat volgt nog. 50PLUS, wat zijn de oplossingen voor de genoemde problemen? Ben ik uitgebreid op ingegaan, ook op uw specifieke vraag over de A15. Dank u wel. De VOORZITTER: Dan zijn er nog een paar moties die ook nog van een oordeel voorzien moeten worden. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (wethouder): U heeft helemaal gelijk. Ik ben er een beetje uit. Motie nummer 1 van de VVD vraagt om met de Rijksoverheid en provincie in gesprek te gaan om tot een evenwichtige verdeling van financiële en maatschappelijke lasten komen. Die kan ik in die vorm omarmen. De VOORZITTER: Mevrouw Morkoç heeft hier een vraag over, over deze motie? Mevrouw MORKOÇ (pro): Ja, voorzitter. Want wederom het eerste dictum kan ik me op zich ook wel in vinden om dat gesprek aan te gaan.

Mijn zorg zit hem in het tweede dictum, waar als de wethouder zegt dat hij alle opties wil openhouden, dat de nauwheid van het tweede dictum ons wel in de weg gaat zitten. Ik zou graag willen dat de wethouder daar ook op ingaat. De VOORZITTER: Wethouder. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (wethouder): Ik denk dat dat vanuit het economische belang van Rotterdam ook goed is. Dat tweede dictum richt zich meer op de wethouder Economie dan op mij. Namelijk, probeer zo veel mogelijk het effect van die tijdelijke mindere bereikbaarheid door al dat onderhoud te beperken. Dat lijkt mij een uitstekende vraag. Daar zijn we natuurlijk ook druk mee en doen we. Het is goed dat de raad zich daarover uitspreekt dat de Rijksoverheid daar ook een rol in heeft. Dat is ook een gesprek wat ik veelvuldig met het Rijk heb, het kan niet zo zijn dat we met enkele miljoenen zo dadelijk naar hinderbeperking moeten gaan kijken en mobiliteitstransitie, terwijl de schade aan de andere kant misschien wel honderden miljoenen is. Dat kan natuurlijk nooit het gesprek van de dag zijn. Want de bijdrage van de provincie Zuid-Holland en daarmee ook nog eens de regio Rotterdam aan het bruto nationaal product is natuurlijk immens en dat moet de Rijksoverheid zich wel realiseren. Daar moet dus ook voldoende geld bij komen om die transitie en die investeringen die het CDA ook al aangaf te voldoen.

De VOORZITTER: Mevrouw Maassen. Mevrouw MAASSEN (d66): Voorzitter, ik begrijp uw uitleg wel. Maar op dit moment staat het negatief geformuleerd en u legt het in een positieve formulering uit. Ik ben het wel eens met mevrouw Morkoç. Je kan het heel erg lezen als dat de gemeente vooral zo min mogelijk financieel wil bijdragen, terwijl ik begrijp dat het wordt uitgelegd als we vinden vooral dat andere bestuurslagen ook een duit in het zakje moeten doen. Als u de motie zo uitlegt, dan begrijp ik dat goed, maar het is niet wat er staat.

raadsvergadering van 16 april 2026

Notulen pagina

610

De heer LANSINK-BASTEMEIJER (wethouder): Nee, er staat, beperkt financiële impact op bedrijven, neem zoveel mogelijk maatregelen die de hinder beperken. Dat is wat er in het tweede dictum volgens mij wordt gevraagd. Maar anders moeten we een tekstexegese erop nalaten. Maar zo lees ik hem en niet anders. Mevrouw ENGELS (vvd): Voorzitter, daar sluit ik mij volledig bij aan dat die zo gelezen moet worden en niet op het negatieve. Dank u. De VOORZITTER: De wethouder vervolgt zijn betoog. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (wethouder): Dank u wel. ‘Regeren is vooruitzien’, motie van Leefbaar Rotterdam. Die vraagt en dat heeft u denk ik in mijn betoog ook gehoord naar iets waar we echt middenin zitten. Daar ben ik ook blij mee met die motie, maar in die zin is die wel overbodig. In die zin zal ik hem ook ontraden. Maar in beeld te brengen welke kritieke infrastructuur tegen het einde van de houdbaarheid zitten. Dat is de reden waarom we ook zojuist het afgelopen jaar zo hard bezig zijn om al die verschillende stekels bij elkaar te brengen, omdat we al weten welke opgave er is. We weten precies welke brug, welke weg aan onderhoud toe is. Wat dit concreet voor gevolgen heeft voor de bereikbaarheid? Ook daarin zitten we middenin met allerlei data op te halen.

Die data willen we ook met ondernemers gaan delen, zodat zij rekening kunnen houden bijvoorbeeld in hun hele logistieke proces met wanneer wij verwachten dat het druk wordt op welk deel van de Rotterdamse Ruit. Zodat ze daar ook hun werk op kunnen afstemmen en hun proces op kunnen afstemmen. In beeld te brengen wat de mogelijke economische schade is. Heb ik u ook al aangegeven, ook daar zitten wij niet alleen economisch, maar ook maatschappelijk, bijvoorbeeld hulpdiensten die nog onze stad moeten kunnen bereiken. Daarmee is die echt wel overbodig. Maar dat u het vraagt, snap ik en daar zitten we middenin. De VOORZITTER: De heer De Waard heeft een vraag. De heer DE WAARD (lr): Dank, voorzitter. Goed om te horen dat u overal middenin zit. Dat is hartstikke fijn dat u daar overal mee bezig bent. Maar de eerste 2 punten van het dictum om inderdaad in beeld te brengen wanneer welke kritiek infrastructuur tegen het einde van de houdbaarheidsdatum aanlopen et cetera. Dat kan u dan vast wel toezeggen dat het dan onze kant op moet komen? Want ik heb dat namelijk niet inzichtelijk. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (wethouder): Ja hoor. Sterker nog, dat wil ik in die rapportages die ik u al heb toegezegd die ik 2 keer per jaar naar u wil sturen, wordt dat natuurlijk meegenomen. In motie nummer 3 vraagt Leefbaar Rotterdam ‘Hou samen de Rotterdamse haven na 2035 bereikbaar’.

Dan zegt u, de aanbevelingen van de QuickScan die uitgevoerd zijn door Deltalinqs samen met de medeoverheden nader onderzoek te doen naar wat daarvoor nodig is. Ik snap uw vraag, want u knipt het voorbij onderhoudsmaatregelen, maar bereikbaarheid van de haven in het algemeen. Dat vind ik een goede vraag en dat is een toevoeging van wat we nu doen. Maar ik geef u wel aan dat er in de uitvoerbaarheid op korte termijn beperkingen zitten. Al onze inzet, die van Rotterdam, die van Zuid-Holland Bereikbaar, die van Rijkswaterstaat is er echt op gericht om de komende 10 jaar te overbruggen. Wat er dan daarna komt, daar hebben we gewoon niet de mensen, niet de middelen voor. Sterker nog, IenW is op dit moment per definitie heel erg aan het schrappen van de projecten et cetera die ze aan het doen zijn. Alle nieuwe projecten zijn al afgekeurd. Daar nog eens een nieuw project zoals uw dictum dat aangeeft, bijplussen is kansloos. Ik wil hem wel omarmen, maar wel met die aantekening dat u een paar jaar moet wachten op beantwoording. Want de komende jaren ga ik u niet van een antwoord voorzien, omdat ik er gewoonweg geen mensen heb. Ik heb ze niet, Rijkswaterstaat heeft ze niet, Zuid-Holland Bereikbaar heeft ze niet. Dank u wel, voorzitter.

raadsvergadering van 16 april 2026

Notulen pagina

611

De VOORZITTER: De heer De Waard. De heer DE WAARD (lr): Ik zit er nog wel een paar jaar, ik kan wel een paar jaar wachten. De VOORZITTER: Hartelijk dank. Had de heer Soytekin nog een vraag? De heer SOYTEKIN (denk): Dank, voorzitter. Dank ook voor de beantwoording. De wethouder beantwoordde mijn vraag met een motie van november 2025. Nu kan ik me best voorstellen dat die nog niet is afgedaan inderdaad. Maar mijn vraag ging over moties die in 2024 zijn ingediend. Kan zijn overigens dat die bij wethouder Simons liggen. ‘Deel de haven deel het vervoer’ heet die motie. Ik kan me voorstellen dat u die nu niet paraat heeft, maar wel het verzoek om dat in ieder geval ook mee te nemen in hetgeen wat de komende periode gaat volgen, ook in al die gesprekken. De VOORZITTER: Wethouder. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (wethouder): Lijkt me een prima procesvoorstel om dat op die manier te doen. Ik zal ook nog intern kijken wat de status is van de afhandeling van die moties. De VOORZITTER: Hartelijk dank. Dan heb ik 1 toezegging genoteerd. De toezegging om de raad periodiek en dat is zo'n 2 keer per jaar te informeren over de voortgang op de zaken rondom de Ruit Rotterdam zullen we het maar noemen, breed uitgelegd. Daar worden ook de kosten dan in meegenomen waar de heer Başoğlu ook over vroeg. De heer De Waard nog een vraag.

De heer DE WAARD (lr): Ik mis mijn toezegging die is gedaan, maar met die toezegging kan ik eventueel wellicht mijn motie intrekken. De VOORZITTER: Dat is de toezegging om over een paar jaar daarop terug te komen? Ik heb hem niet genoteerd. De heer DE WAARD (lr): Dat gaat over de toezegging over mijn eerste motie ‘Regeren is vooruitzien’ om ons te informeren over het inzichtelijk maken van wat de komende jaren aan staat te komen qua grote problemen et cetera. De VOORZITTER: Dat was toch de 2 keer per jaar toezegging die ik al had benoemd? De heer DE WAARD (lr): Dan interpreteer ik dat anders. Maar als we dat inderdaad zo samen kunnen nemen, kan ik met die toezegging de eerste motie ‘Regeren is vooruitzien’ intrekken. De VOORZITTER: Motie nummer 3 ‘Regeren is vooruitzien’ wordt ingetrokken. Is er nog behoefte aan de tweede termijn? Veegronde? Dat is niet het geval. Dan worden over de moties zo meteen na het einde van deze vergadering gestemd. Dan sluit ik hiermee agendapunt 6.2. 6.3

Debat over ‘Stemming in de Eerste Kamer over asielwetten’, aangevraagd door het lid Van Dijk.

De VOORZITTER: Dan gaan we meteen over naar agendapunt 6.3, debat over stemming in de Eerste Kamer over asielwetten en dat is aangevraagd door de heer Van Dijk. Ik vraag wethouder Achbar hier naartoe te komen. Kan iemand vragen of de wethouder kan komen? Wordt dat gedaan? Dank je wel. Het woord is aan de heer Van Dijk.

raadsvergadering van 16 april 2026

Notulen pagina

612

De heer VAN DIJK (cu): Dank u wel, voorzitter. Ik ben wie ik ben. Lang geleden hoorde Mozes deze woorden toen hij als vreemdeling in een ver land verbleef. Het was een aanmoediging aan hem om in actie te komen. We doen wat we doen, zegt Nederland tegen iemand zonder de juiste papieren, een vreemdeling in een ver land. Niet om je aan te moedigen, maar om je te straffen. Waarom? Niet om wat je gedaan hebt of wat je hebt nagelaten, maar om wie je bent en waar je niet mag zijn. Hoe heb je het ooit in je hoofd gehaald om je geluk in Nederland te zoeken? Voorzitter, de asielnoodmaatregelenwet leest als een slechte roman. Vorig jaar op 17 juli 2025 kwam de Rotterdamse gemeenteraad met een vernietigende recensie. Verzet tegen de asielwet, strafbaarstelling van illegaliteit is onbarmhartig, onwenselijk en onuitvoerbaar. Het criminaliseert en de humaniseren. Voorzitter, naast deze roman ligt nu een novelle. De oudste betekenis van het woord novelle is een anekdotisch verhaal, maar vandaag is het een onnavolgbare handleiding om de slechte roman te kunnen begrijpen. De ene mens zonder de juiste papieren is de andere niet. De ene illegaliteit is strafbaar en de andere misschien niet. Snapt u het nog? Laat staan als je misschien zelf zo iemand bent, zo'n illegaal mens, zo'n strafbaar mens. Niet om wat je deed of wat je naliet, maar om wie je bent, waar je vandaan komt.

Stelt u zich eens voor dat je in Nederland, in Rotterdam bent zonder de juiste papieren. Hoe zou je ooit moeten snappen of je zorgen moet maken of niet? Of je nog veilig naar de dokter kan? Of dat je moet oppassen voor politieagente of dat je er hulp kan zoeken? Voorzitter, de novelle is niet alleen onbarmhartig, onwenselijk, onuitvoerbaar, maar met die novelle wordt het ook nog eens onduidelijk en onveilig. Staatsrechtelijk broddelwerk tot de max, als we het aan juristen vragen. Daar moet Rotterdam dan straks mee aan de slag, ik mag hopen van niet. Voorzitter, laat het duidelijk zijn. Wij willen deze romans en deze novelle niet in de Rotterdamse boekhandels. Ze halen in de ogen van de Raad van State, IND, politie, Adviesraad Migratie niet eens 1 ster. Daarom onze oproep aan de Eerste Kamer met de motie ‘Rotterdam spreekt zich uit!’. Voor medemenselijkheid, tegen strafbaarstelling, illegaliteit. We zijn wie we zijn, laten we dat tonen. Rotterdam, een stad met een hart. Ik wil de motie indienen namens PRO, Volt, BIJ1, SP en de Partij voor de Dieren. De VOORZITTER: De heer Van Dijk heeft de volgende motie ingediend. Motie 1.

Rotterdam spreekt zich uit! “De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 16 april 2026, ter bespreking van ‘Stemming in de Eerste Kamer over asielwetten’; constaterende dat; - de Eerste Kamer aankomende dinsdag 21 april zal stemmen over de strafbaarstelling van illegaliteit; - verschillende organisaties zorgen hebben geuit over de juridische degelijkheid, gevolgen en uitvoerbaarheid van deze wetten¹; - eerder andere grote gemeenten zoals Amsterdam, Utrecht, Groningen en Eindhoven zich negatief uitspraken over de uitvoerbaarheid van deze asielwetten; overwegende dat; - de voorgestelde strafbaarstelling ertoe kan leiden dat ongedocumenteerde mensen contact met instanties zullen mijden; - de voorgestelde strafbaarstelling door juridische onduidelijkheid ertoe zal leiden dat de humanitaire hulpverlening in het gedrang komt; - de veiligheid binnen Rotterdam zal verslechteren doordat ongedocumenteerde mensen verder uit beeld verdwijnen, waardoor zij vatbaarder worden voor uitbuiting en criminaliteit en geen beroep meer durven doen op de politie; - de nationale politie eerder heeft aangegeven dat strafbaarstelling leidt tot minder zicht op kwetsbare mensen en het risico op slachtofferschap en daderschap vergroot.

raadsvergadering van 16 april 2026

Notulen pagina

613

-

de strafbaarstelling extra druk legt op de politie in Rotterdam;

spreekt uit dat; - wij grote zorgen hebben over de mogelijke gevolgen bij invoering van de asielwetten voor kwetsbare inwoners, hulpverleners en politie in onze stad; - wij in Rotterdam wetten, die groepen mensen als crimineel wegzetten, afkeuren; verzoekt de voorzitter van de gemeenteraad; - onze zorgen en afkeuring over te brengen aan de Eerste Kamer en de senatoren op te roepen tegen de strafbaarheid van illegaliteit te stemmen; en gaat over tot de orde van de dag.” w.g. G.G. van Dijk, L.P.A. Dekkers, S. Leewis, T.J.D. Isaack, E. Başoğlu en Z.P. Coşkun ¹Eerste Kamer in debat over asielwetten, terwijl de laatste zorgen zijn geuit De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER: Dan is nu het woord aan de heer Buijt. De heer BUIJT (lr): Dank u, voorzitter. Ik heb een vraag. Ik zal dadelijk nog in mijn eigen termijn iets zeggen wat ik überhaupt vind van de wijze waarop dit debat wordt aangevraagd. Maar begrijp ik mijnheer Van Dijk goed dat u vindt dat iedereen die hier in Nederland is en als door een rechter is vastgesteld dat je hier onrechtmatig bent, dat we daar niks tegen zouden moeten kunnen ondernemen? We hebben het over de veiligelanders die op heel veel plekken voor enorme overlast zoeken, die hier illegaal zijn en waar heel hard aan gewerkt wordt om die terug te krijgen naar hun veilige landen.

Kunt u mij zeggen of u het echt over iedereen heeft? Of heeft u categorieën? Want hoe het nu overkomt lijkt het alsof u zegt, heel de wereld is hier welkom en die moeten we barmhartig ontvangen. kunt u daar iets meer duiding in scheppen? De VOORZITTER: De heer Van Dijk. De heer VAN DIJK (cu): Dank u wel, de heer Buijt, voor deze vraag. Voorzitter, het gaat mij niet om categorieën. Ik ga hier ook niet zeggen dat er in de asielketen geen problemen zijn. Alleen ik heb de laatste weken veel gelezen over wat er nu voorligt, ook diverse deskundigen hebben zich daar heel duidelijk over uitgelaten. Strafbaarstelling niet om wat je doet of wat je nalaat, maar om wie je bent is echt een onbegaanbare weg. De VOORZITTER: Heeft mevrouw Maassen nog een vraag? Dan ga ik eerst het lijstje aflopen. De heer Başoğlu. De heer BAŞOĞLU (sp): Dank u wel, voorzitter. De SP staat voor menselijke waardigheid, gelijkwaardigheid en solidariteit. Daarom zijn wij tegen het strafbaar stellen van illegaal verblijf. Mensen zonder papieren zijn geen misdadigers, omdat ze gewoon weg bestaan. Als de Raad van State, de Raad voor de rechtspraak en de ombudsmannen waarschuwen voor onduidelijke, onzorgvuldige en slecht uitvoerbare wetgeving, dan moet ook Rotterdam niet wegkijken. Deze wetten dreigen vooral kwetsbare mensen verder de schaduw in te duwen, terwijl het echte probleem niet wordt opgelost.

Daarom hebben we de motie medeondertekend die zojuist is ingediend. Een vraag aan de wethouder, is het college bereidt zich helder uit te spreken tegen de strafbaarstelling van illegaal verblijf en voor de bescherming van humanitaire hulp en menselijke waardigheid in onze stad? Tot zover.

raadsvergadering van 16 april 2026

Notulen pagina

614

De VOORZITTER: Hartelijk dank. Dan is nu het woord aan de heer Segers-Hoogendoorn. De heer SEGERS-HOOGENDOORN (cda): Voorzitter, dank. Laat ik beginnen met duidelijk zijn dat wij als CDA voor de strafbaarstelling zijn van mensen die niet meewerken met terugkeer. In die precieze bewoording moet ik me ook uitdrukken, want er gaan allerlei soorten en vormen van strafbaarstelling over de tafel. Daar zijn wij voor. Maar wij hebben als Rotterdamse CDA hele grote problemen met de huidige wetgeving die nu voorligt en dat zit hem precies op de punten waarop de Eerste Kamer moet controleren. Dat gaat namelijk over de doelmatigheid. Wij vragen ons af of dit daadwerkelijk wetgeving is die iets bijdraagt aan de wetgeving die er al is. Het gaat over rechtmatigheid. Dat betekent de juridische uitvoerbaarheid aan de ene kant en over uitvoerbaarheid in zijn algemeen, namelijk is dit te handhaven? De VNG heeft zich uitgesproken, de politie heeft zich uitgesproken en wij hebben ons als Rotterdamse fractie ook naar onze eigen Eerste Kamerfractie gewend. Dat wil ik hier gerust zeggen, is volgens mij ook op onze socials al gedeeld. Die brief is ook wat mij betreft openbaar. En brief die klip en klaar zegt waar de Rotterdamse fractie staat.

Die ook aangeeft dat wij in Rotterdam waarschijnlijk, maar het zijn natuurlijk schattingen, te maken hebben met minimaal een derde van de groep mensen waar dit over overgaat. Wij zeggen dat wij daar grote problemen mee hebben, dat we grote problemen ook voorzien in Rotterdam. Wij hebben dat onze Eerste Kamerleden heel nadrukkelijk meegegeven om mee te wegen in hun stemgedrag. Dan is het vervolgens aan de Eerste Kamer. In die zin heb ik wel een beetje moeite met de timing van dit debat om je nu hier als Rotterdamse raad over uit te spreken. Dat zal ook de reden zijn waarom dat wij als CDA niet voor deze motie zullen stemmen. Maar ik mag aannemen dat ik in deze anderhalve minuut heel duidelijk heb gemaakt waar de Rotterdamse CDA voor staat. Dank. De VOORZITTER: Hartelijk dank. Dan is nu het woord aan mevrouw Maassen. Mevrouw MAASSEN (d66): Voorzitter, dank u wel. Laat 1 ding direct helder zijn, D66 is tegen het strafbaar stellen van illegaliteit. Mijn fractie heeft in de Tweede Kamer tegengestemd en zoals u wellicht bekend zal ook in de Eerste Kamer de fractie van D66 zich hiertegen uitspreken. Onze fracties hebben op landelijk toneel duidelijk gewezen op de fundamentele bezwaren die er bij ons leven. Deze wet maakte problemen niet kleiner, maar juist groter. Er zitten veel juridische kanttekeningen aan.

Het is überhaupt de vraag of dit Europeesrechtelijk wel houdbaar is en het getuigt niet van medemenselijkheid. Maar, dat moet ook van het hart van mijn fractie, wij hebben toch wel bezwaar tegen een soort proxydebat wat we hier lokaal voeren over iets wat uiteindelijk in de Eerste Kamer in stemming wordt gebracht. We vinden het lastig om hier te discussiëren en hier een debat te voeren wat in principe in de senaat zou moeten plaatsvinden. Dat is waar de standpuntbepaling plaatsvindt. Wij hebben inderdaad ook contact met onze fracties in Den Haag en zijn het helemaal eens met de standpunten die daarin zijn ingenomen. We hebben hier binnen onze fractie een gesprek over gehad en zullen ons daarom ook nog beraden over de motie die door de ChristenUnie is ingediend. Omdat wat ons betreft op het democratische debat wel op de juiste laag moet worden gevoerd en het ook al duidelijk is wat ons betreft hoe onze fractie daarin staat. Dank u wel. De VOORZITTER: De heer Van Dijk heeft nog een vraag. De heer VAN DIJK (cu): Voorzitter, dank u wel. Ik ben een beetje in verwarring, zeker door de laatste zin. Want aan de ene kant zegt u, het is duidelijk hoe we erin staan, aan de andere kant begint u mij te verwijten hier een proxydebat te gaan voeren.

Als we kijken wat er op dit moment leeft en speelt in de samenleving, er is ontzettend veel aandacht geweest voor de debatten van afgelopen week. Ook andere steden hebben zich daarover uitgesproken. Wat ik met de motie vraag is niet meer en niet minder dan ons als Rotterdam daarbij aansluiten en te zeggen, wij moeten deze wetten niet.

raadsvergadering van 16 april 2026

Notulen pagina

615

De VOORZITTER: Mevrouw Maassen. Mevrouw MAASSEN (d66): Voorzitter, ik weet niet precies wat de vraag is van de heer Van Dijk, maar ik heb heel duidelijk aangegeven hoe D66 erin zit. Wij zijn tegen de strafbaarstelling van illegaliteit. Er zijn hele duidelijke redenen voor, die redenen zijn ook gewisseld in een debat in de Tweede Kamer, die redenen worden ook weer gewisseld in een debat in de Eerste Kamer. Als wij het hier eens willen hebben over wat de effecten zijn voor die Rotterdammers, voor ongedocumenteerde mensen in onze stad, voor organisaties in onze stad op het moment dat deze wet het gaat halen, dan vind ik dat een heel terecht en een heel goed debat. Ik vind het ook heel goed dat we het met elkaar hebben over van, wat betekent dit voor de stad Rotterdam? Maar wat het ons bekruipt, is dat we het hier gaan hebben over de wet die voorligt in de Eerste Kamer en dat vinden wij ingewikkeld. Wij vinden het ingewikkeld om het hier lokaal te hebben over wetten waarin Den Haag over wordt gestemd. Wat wij wel belangrijk vinden om het over te hebben is van, wat voor een effecten hebben die wetten uiteindelijk hier in Rotterdam? Alleen dat is een duidelijk verschil wat ik wil aanbrengen en dat is ook het gesprek wat wij in onze fractie hierover hebben gehad. De VOORZITTER: De heer Van Dijk. De heer VAN DIJK (cu): Voorzitter, laat ik dan nog een keer herformuleren.

Wat houdt u dan tegen om nu misschien dan niet het debat te voeren, maar te zeggen, wij maken dat signaal als gemeenteraad klip en klaar duidelijk bij de Eerste Kamer, nog voor de stemming van volgende week? De VOORZITTER: Mevrouw Maassen. Mevrouw MAASSEN (d66): Voorzitter, ik val in herhaling. Ik ga nog een keertje zeggen wat ik zojuist ook al heb gezegd. Wat ons betreft moeten debatten over de wetten in Den Haag worden gevoerd in de Tweede Kamer en de Eerste Kamer. Die debatten zijn gevoerd. Het standpunt van D66 daarin is heel duidelijk, we zijn tegen de wet, we zijn tegen strafbaarstelling van illegaliteit. Het is belangrijk om aan te geven wat voor effecten dat heeft voor onze Rotterdammers. Waar wij moeite mee hebben, is dat we in dit huis telkens de behandeling van de debatten die in Den Haag moeten plaatsvinden hier over doen. We vinden het heel goed dat we het zullen hebben over de effecten die deze wetten hebben op de organisaties en de mensen in onze stad, maar we vinden het belangrijk dat we het daarover hebben. De VOORZITTER: De heer Leewis heeft ook nog een vraag aan u. De heer LEEWIS (pro): Meer een opmerking naar aanleiding van het betoog van mevrouw Maassen, want ik kan haar voor een deel wel volgen.

Tegelijkertijd denk ik ook volgens mij is het ook onze rol als gemeenteraad en als gemeente om richting alle besluitvormende organen aan te geven op het moment dat er wetten voorleggen of besluiten worden overwogen waarvan wij zeggen, wij kunnen daar als stad echt niet mee overweg. Volgens mij geldt dat voor deze wetten. Volgens mij is de D66-fractie dat ook met mij eens. In die zin zou ik u voor uw interne beraad ook willen meegeven, volgens mij is het juist ook dit het moment om nog een keer zo'n signaal als stad af te geven. Als u in overweging bent, niet alleen de losse fracties maar de hele senaat, neem dit mee dat ook de gemeente Rotterdam deze wet ziet en denkt, dit moeten we niet doen. De VOORZITTER: Wilt u nog reageren? Het was niet gevraagd. De heer Buijt heeft het woord.

raadsvergadering van 16 april 2026

Notulen pagina

616

De heer BUIJT (lr): Voorzitter, ik ben heel erg verdrietig dat dit debat nu gevoerd wordt. Het is een nieuwe periode en het is echt van de gekke dat wij hier vooruitlopend op een stemming die aanstaande dinsdag gaat plaatsvinden in de Eerste Kamer, een gremium wat daarvoor bestemd is. Dat wij nog niet weten hoe die stemming gaat lopen en dat wij hier nu in de gemeenteraad weer net gaan doen als wij daar ook over gaan. Ik ben het helemaal met mevrouw Maassen eens, op het moment dat die wet dadelijk wordt aangenomen, wat nog helemaal niet zeker is, dan is het helemaal niet gek om daar een debat met elkaar over te voeren over de gevolgen voor de stad. Maar om nu vooruitlopend op zo’n besluitvorming, dan vrees ik dat we de komende jaren 20, 30 debatten kunnen voeren. Want er staat elke week wel een belangrijk debat op de agenda, het zij bij de Tweede Kamer, hetzij bij de Eerste Kamer. De ene keer is het diens onderwerp wat aan het hart gaat, de andere keer is het een andere partij die dat wil. As we dit gaan doen op deze manier elkaar bezig gaan houden. Ik heb ook helemaal geen zin om op de inhoud in te gaan. Ik denk dat het heel duidelijk is hoe Leefbaar Rotterdam inhoudelijk in dit debat staat. Maar ik vind juist dat we dat pas moeten voeren op het moment dat het aan de orde is en niet vooruitlopend op mogelijke uitkomsten.

Nogmaals, ik doe aan niemands mening iets af, ik respecteer die mening, maar het gaat me om de systematiek. Als we dit nu als de maat gaan nemen dat wij voorafgaand in debat in Den Haag hier al Den Haag … Of misschien dadelijk gaan we Brussel er ook nog wel bijhalen of de Verenigde Naties. We denken altijd groot hier in de raad. Ik zou echt denken, jongens, doe dit niet, stop hiermee. Laten we een goede start in een nieuwe raadsperiode maken. Ook dan nog eens een keer de burgemeester op pad sturen van, ga met onze motie de boer op. Ik vind het echt van een niveau. Ik ben daar echt van geschrokken. Dank u wel. De VOORZITTER: De heer Siemons. De heer SIEMONS (50plus): Dank u wel, voorzitter. We gaan daar niet over, de Eerste Kamer besluit. 50PLUS kan zich achter de woorden van Ronald Buijt scharen. De VOORZITTER: Dank u wel. De heer Soytekin. De heer SOYTEKIN (denk): Voorzitter, dan zal ik het ook niet heel erg lang gaan houden. Ons standpunt is ook wel bekend met betrekking tot het wetsvoorstel. Dat wetsvoorstel klopt niet, is niet uitvoerbaar en criminaliseert mensen bij voorbaat. Dat gezegd hebbende is de timing van het debat inderdaad wel twijfelachtig. Een beetje een bijzondere vorm van politieke bezigheid zou je ook wel kunnen zeggen.

Ik kan me ook wel vinden in dat standpunt van mevrouw Maassen en de heer Buijt die dat hebben aangegeven, omdat je op dit moment ook niet zoveel kan. Als we een signaal willen afgeven dan kan dat het natuurlijk individueel als partij zijnde richting Den Haag. Maar om nu de burgemeester op pad te sturen voor de komende 2, 3 dagen zal het dan misschien zijn, ik vraag me af of de burgemeester in staat is om zoveel senatoren te over overtuigen in een paar dagen tijd. Maar misschien lukt het wel, dat weet ik niet. Maar dat zou ik dan afraden in deze. Er zijn inderdaad heel veel moties, wetsvoorstellen die rondgaan in Den Haag. Dan wordt het nog wel een drukke agenda als we over elke motie die deels Rotterdam zou raken, als we daar een debat over gaan voeren. Dan laat ik hem ook hierbij. De VOORZITTER: De heer Van Dijk heeft nog een vraag. De heer VAN DIJK (cu): Voorzitter, ik snap de heer Soytekin niet zo goed. Aan de ene kant zegt hij, het is heel duidelijk hoe we erin staan en dat maken we individueel ook kenbaar. Het enige wat ik hier vraag is, laten we ook dat als stad, als gemeenteraad kenbaar maken. Waar zit het verschil? Het lijkt wel of ik de roman en de novelle in een andere vorm zich hier in de raad zie ontrollen. De onduidelijkheid uit de Eerste Kamer schept u nu hier zelf. De VOORZITTER: De heer Soytekin. raadsvergadering van 16 april 2026

Notulen pagina

617

De heer SOYTEKIN (denk): Volgens mij zijn wij heel duidelijk, er zijn 2 dingen. 1, er zijn ontzettend veel moties die worden aangenomen of waarover wordt gestemd in de Tweede Kamer, dan wel in de Eerste Kamer waar wij als DENK zijnde ook niet altijd blij mee zijn. Daar zou ik in theorie elke week een debat over kunnen aanvragen waar ik u in meesleur en dat we daar onderling over gaan debatteren. Daar heeft de stad Rotterdam op dit moment helemaal niets aan. Het tweede punt is wat de heer Van Dijk wil, is namelijk ook de voorzitter van de gemeenteraad op pad sturen. Overigens begrijp ik niet waarom dat de voorzitter van de gemeenteraad moet zijn en niet de wethouder, maar dat is een andere discussie. Dat hij iemand op pad wil sturen voor een stemming wat gaat plaatsvinden en mensen wil gaan overtuigen om voor of tegen te stemmen, vind ik ook wel een bijzonder gek figuur. De VOORZITTER: Hartelijk dank. Dan kijk ik rond voor andere mensen. De heer Isaack was eerst en dan de heer Van Dommelen. De heer ISAACK (bij1): Dank u wel, voorzitter. Allereerst, volgens mij is het wel duidelijk wat Rotterdam BIJ1 vindt van deze nieuwe schandalige wetten en wij steunen van harte de motie van de ChristenUnie. Elke vorm van verzet tegen deze mensonterende voorstellen zijn broodnodig.

Tegelijkertijd realiseren we ons als fractie dat er een reële kans bestaat dat deze voorstellen alsnog door de Eerste Kamer komen. We moeten vooruitkijken en dan is de vraag, wat betekent dat voor ons als stad en wat gaan wij doen? We zien dat in andere steden, zoals in Utrecht, hier al over wordt nagedacht. Daar zijn toezeggingen gedaan om als deze wetten worden ingevoerd, te onderzoeken welke maatregelen genomen kunnen worden om hier geen uitvoering aan te geven. Denk aan het gebruik van firewalls, denk aan een City ID om toegang tot basisvoorzieningen te garanderen en het verkennen van vrijhavens. Oftewel sanctuary cities, zoals we die kennen in de Verenigde Staten, het Verenigd Koninkrijk en steden in Italië. Daarom de volgende vragen aan de wethouder. Bereidt het college zich voor op het scenario waarin deze wetten worden aangenomen? Zo ja, hoe ziet die voorbereiding eruit? BIJ1 wil nog een motie indienen samen met Partij voor de Dieren, SP en Volt om te onderzoeken welke mogelijkheden we hebben als stad om in te zetten als deze wetten wellicht door de Eerste Kamer komen. De VOORZITTER: De heer Isaack heeft de volgende motie ingediend. Motie 2.

Een zetje in de goede richting! “De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 16 april 2026, ter bespreking van agendapunt 6.3 ‘Stemming in de Eerste Kamer over asielwetten’; constaterende dat; - de Eerste Kamer zich momenteel buigt over aanscherpingen van asiel- en migratiewetgeving die de positie van ongedocumenteerde mensen verder onder druk zetten; - ongedocumenteerde mensen in Rotterdam kampen met structurele tekorten in de toegang tot zorg, opvang, juridische ondersteuning en andere basisvoorzieningen; - verschillende steden in Europa en de VS zichzelf hebben uitgeroepen tot 'Sanctuary City' of 'Vrijhavenstad' om bescherming te bieden aan ongedocumenteerde mensen; - deze steden 'firewalls' en City ID's gebruiken om gegevensdeling te beperken en toegang tot voorzieningen te garanderen; - in andere steden, zoals Utrecht, reeds wordt nagedacht over manieren om de gevolgen van dergelijke wetgeving lokaal te beperken; overwegende dat; - mensenrechten ·universeel zijn en niet afhankelijk mogen zijn van verblijfsstatus;

raadsvergadering van 16 april 2026

Notulen pagina

618

-

door toenemende instabiliteit, oorlogen en klimaatverandering wereldwijd steeds meer mensen gedwongen worden te vluchten; de gemeente een voorbeeldfunctie kan vervullen in het beschermen van fundamentele rechten, juist wanneer nationale overheden daarin tekortschieten; Rotterdam als wereldstad en historische migratiestad de verantwoordelijkheid heeft om alle inwoners, ongeacht verblijfsstatus, te beschermen en toegang tot basisvoorzieningen te waarborgen;

verzoekt het college om; - te onderzoeken welke beschermingsmaatregelen, zoals het toepassen van 'firewalls' en de invoering van een City ID of vergelijkbare instrumenten, kunnen worden ingezet om ongedocumenteerde Rotterdammers te beschermen, waarbij gebruik wordt gemaakt van voorbeelden en lessen uit andere (internationale) steden; - daarbij in kaart te brengen welke samenwerkingsverbanden, juridische kaders en randvoorwaarden nodig zijn om deze maatregelen in de praktijk te realiseren; en gaat over tot de orde van de dag.” w.g. T.J.D. Isaack, Z.P. Coşkun, L.P.A. Dekkers en E. Başoğlu De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER: Dan is nu het woord aan de heer Van Dommelen. De heer VAN DOMMELEN (vvd): Dank u wel, voorzitter. Wij zullen deze motie niet steunen en wel om 2 redenen. De eerste reden is, Rotterdam is geen verlengstuk van de Eerste Kamer. Iedereen zijn rol en onze rol is om te kijken wat de gevolgen van deze wetgeving zijn voor onze stad, dat we grip moeten krijgen op migratie en werken aan een goede integratie voor de mensen die hier nu zijn. Daar past een systeem bij waarbij bepaald wordt of je wel of niet toestemming krijgt om in dit land te blijven, eerlijk en rechtvaardig. Wat ons betreft kan deze wetgeving hierbij helpen. Tot zover, dank u wel. De VOORZITTER: Hartelijk dank. De heer Leewis.

De heer LEEWIS (pro): Voorzitter, ik ga geen woord afdoen van het prachtige betoog van de ChristenUnie net. Ik zou er alleen nog wel aan willen toevoegen. We zien allemaal aankomen dat de uitvoering van deze wetten in onze stad echt grote dingen gaan vragen, al is het maar van het politiekorps wat helemaal vol zit. Ik zou zeggen als we allemaal constateren of dat een groot deel van de partijen hier constateert dat dit onwerkbaar is in de Rotterdamse situatie, dan hebben wij de dure plicht om ook als gemeente tijdig een signaal af te geven richting aan alle gremia die daarover gaan. Er is nog niet over gestemd, volgens mij is dit het juiste moment om nogmaals te zeggen, dit moeten we niet doen. De VOORZITTER: De heer Buijt heeft een vraag. De heer BUIJT (lr): Mijnheer Leewis, u bent bang dat deze wet wordt aangenomen. Dat zullen we dan nog wel zien. Ik zou zeggen, laten we dan kijken hoe het is. Maar u wil daarop vooruitlopend al signalen gaan afgeven van de Rotterdamse raad. Heel Den Haag is daar nu mee bezig, ik weet nog niet of dat de discussie heel erg gaat beïnvloeden. Ik hoor uw partij altijd in het land zeggen, wet is de wet, daar moeten we aan ons aan houden.

Mag ik ervan op vertrouwen dat als de wet dinsdag wordt aangenomen, dat u het erkent, dit is ook een wet die is aangenomen? Rotterdam zal zich er dan aan moeten houden en dan wordt het debat, hoe gaan wij zo goed mogelijk uitvoering geven aan die wet. Is dat dan ook uw inzet die op

raadsvergadering van 16 april 2026

Notulen pagina

619

andere dossiers altijd zegt van, we hebben wel de wettelijke taak om dit te doen? Daar ben ik erg benieuwd naar. De VOORZITTER: De heer Leewis. De heer LEEWIS (pro): Voorzitter, de wet is de wet, daar kan ik niets aan afdoen. Ook als het een wet is die ik niet leuk vind. Ik vind wel dat wij als stad ook gaan over welke prioritering stellen wij in. Want er zijn heel veel wetten en heel veel plichten en die moeten we constant met elkaar afwegen in welke vorm en in welke zwaarte we die uitvoeren. Waar we eerst voorrang geven en waar we later voorrang aan geven. Voorzitter, het zal u niet verbazen als mijn fractie dan zegt, in de prioritering van dingen die heel erg nodig zijn in deze stad, zou het wat mij betreft niet helemaal boven op de stapel hoeven te liggen. De VOORZITTER: De heer Buijt. De heer BUIJT (lr): PRO gaat bepalen, deze wet steunen wij, daar wel. Het is niet meer zo van, de wet is de wet. Maar als de wet bevalt, bij uw prioritering. Bevalt de wet niet, helemaal onder op de stapel. Dat is wat u betoogt hier, opvallend. De VOORZITTER: De heer Leewis. De heer LEEWIS (pro): Voorzitter, er wordt in handhaving dagelijks niet anders gedaan. De politie maakt dagelijks de afweging, welke zaken pakken we als eerste op en welke pakken we later op? Want capaciteit is niet oneindig en dat geldt ook voor ons als stad.

Je kiest waar de hoogste prioriteit in zit, waar de ergste lasten zijn, die je het eerst moet ledigen. Ook dat is deels een politieke afweging. De VOORZITTER: De heer Buijt. De heer BUIJT (lr): Helder, daar heeft u helemaal gelijk. Het zijn altijd afwegingen waar geef je meer en minder prioriteit aan in de uitvoering. Dat ben ik helemaal met u eens. Maar het principe, illegaliteit is strafbaar en dat respecteert de gemeente Rotterdam als dat ook de uitspraak is, daar schaart u zich in ieder geval achter. Dat is in ieder geval goed om te vernemen dat u ook in dit geval zich aan de wet wil houden. Heel goed. De VOORZITTER: De heer Leewis. De heer LEEWIS (pro): Voorzitter, als die wetten worden aangenomen, dan zal ik vooraan staan om iedereen in dit land op te roepen om weer een nieuwe wet in te dienen om dat ongedaan te maken. Maar tot dat punt is de wet, de wet. De VOORZITTER: De heer Dekkers. De heer DEKKERS (volt): Voorzitter, dank u wel. Ik heb een vraag voor de heer Buijt. Heeft u zich altijd vol overtuiging ingezet voor de spreidingswet? De VOORZITTER: De heer Buijt. De heer BUIJT (lr): Nee, dat is mijn portefeuille niet. De VOORZITTER: U zit hier als raadslid, wil ik benadrukken. We moeten de rollen zuiver houden. De heer BUIJT (lr): Hij spreekt mij aan als wethouder nu, dan reageer ik ook als wethouder. raadsvergadering van 16 april 2026

Notulen pagina

620

De VOORZITTER: Ik geloof niet dat de heer Dekkers u als collegelid aansprak, maar als raadslid. Maar dat mag de heer Dekkers zelf bepalen. De heer DEKKERS (volt): Voorzitter, ik zei de heer Buijt. Dat is niet per se de wethouder, maar kan ook het raadslid zijn. Maar mijn vraag is dan, heeft Leefbaar Rotterdam zich daarvoor ingezet? De VOORZITTER: De heer Buijt. De heer BUIJT (lr): We hebben ons ingezet om die dwangwet niet ingevoerd te krijgen, absoluut. De VOORZITTER: De heer Dekkers. De heer DEKKERS (volt): Dan ben ik toch benieuwd, hoe reflecteert u nu net op uw vorige vraag die u heeft gesteld aan PRO? De VOORZITTER: De heer Buijt. De heer BUIJT (lr): Legt u eens uit. De VOORZITTER: Ik ga voor de heer Dekkers opkomen. De heer Dekkers heeft een hele heldere vraag gesteld volgens mij, want hij moet nu elke keer zijn tijd inleveren om een vraag beantwoord te krijgen. Wilt u de vraag beantwoorden zoals die gesteld is? De heer BUIJT (lr): Moet ik hier gaan reflecteren hoe mijn partij geopereerd heeft in de spreidingswet die heel lang tussen Eerste en Tweede Kamer in heeft gelegen? Uiteindelijk is hij de ene keer weer ingetrokken, toen we ingediend. Uiteindelijk wel naar de Eerste Kamer gegaan. Hoe wij hier als Leefbaar Rotterdam op geopereerd hebben? Wij zijn tegen de spreidingswet.

Daar zitten een aantal tijdspaden in dat gemeenten geacht worden ergens aan te voldoen en in dat spel zitten wij nu. Ik begrijp eerlijk gezegd niet zo heel erg goed wat de heer Dekkers hier precies mee wil zeggen. Ik vraag heel helder, is voor PRO dadelijk de wet ook echt de wet? Dat is een vraag die ik stel. Dan komt vervolgens, wil ik even reflecteren hoe Leefbaar Rotterdam rond de spreidingswet heeft geopereerd? Ik zie hem niet helemaal. De VOORZITTER: De heer Dekkers. De heer DEKKERS (volt): Voorzitter, dank u wel. Dan zal ik het afronden en ook meteen antwoord geven op de vraag. Ik vond de vraag een beetje hypocriet. De VOORZITTER: De heer Van Dommelen. De heer VAN DOMMELEN (vvd): Voorzitter, toch nog een opmerking over de motie die is ingediend door de ChristenUnie. Want dit soort moties die iets oproepen waar wij niet over gaan, dat ligt bij de Eerste Kamer. Gaan we daar vervolgens over debatteren en vervolgens gaan we daarna debatteren over wat er gebeurt als er een wet wordt aangenomen. Waarom voeren we niet gewoon een debat nadat de wet al dan niet is aangenomen over wat er gevolgen zijn voor Rotterdam? Daar zijn wij voor in deze raad en niet voor dit soort hypothetische discussies, zou ik zo zeggen. De VOORZITTER: Dan is mijn reactie dat u zelf over het debat gaat, of dat die werd aangenomen of niet. Ik heb gevraagd, is er steun voor het debat?

raadsvergadering van 16 april 2026

Notulen pagina

621

De heer VAN DOMMELEN (vvd): De opmerking is niet naar u bedoeld, maar naar de raad bedoeld, voorzitter. De VOORZITTER: Zijn er nog anderen? Mevrouw Coşkun. Mevrouw COŞKUN (pvdd): Dank je wel, voorzitter. We hebben als Partij voor de Dieren voor beide moties meegetekend. De eerste motie van ChristenUnie omarmen we van harte, omdat het gaat echt op het minimale wat wij kunnen doen tegen het onmenselijke van mensen zonder papieren. Dat is echt minimaal wat wij kunnen doen. Maar we hebben ook getekend met de motie van BIJ1, omdat die 1 stap verder gaat om te onderzoeken wat wij zouden kunnen doen als Rotterdam als deze wetten aangenomen zijn. Het is niks beter dan voorbereid zijn op het slechtste. In beide gevallen, geen woorden, maar daden. Minimaal ondersteunen, maximaal inzetten om ook te kijken hoe wij dat kunnen verbeteren voor de mensen zonder papier. De VOORZITTER: Hartelijk dank. De heer Dekkers. De heer DEKKERS (volt): Voorzitter, bijna de helft van alle vluchtelingen in Nederland komen uit Oekraïne. Kijkende naar de asielaanvragen, zo'n 35.000 per jaar, komen deze vaak uit landen als Syrië, Irak en Jemen. Kortom, conflictgebieden op onze wereld. Als we als land willen werken aan minder vluchtelingen moeten we wat ons betreft inzetten op stabiliteit in de wereld en minder conflictgebieden, want daar ligt de echte oplossing.

Voorzitter, dat betekent ook optreden tegen landen die genocidaal bezig zijn of een oorlog beginnen zonder het internationaal recht te eerbiedigen. Nederland moet zich veel sterker inspannen om opvolging te geven aan het arrestatiebevel van onder andere Benjamin Netanyahu en een rode lijn trekken richting Trump. De-escalatie is wat de wereld nodig heeft om grote vluchtelingenproblematiek te voorkomen. Maar voorzitter, waar zijn wij als land mee bezig met het beoordelen van nieuwe wetten, met als onderdeel daarvan het strafbaar stellen van ongedocumenteerden en het strafbaar stellen van hulp aan ongedocumenteerden? Dat is kortzichtig en gaat niet aan de echte oplossing bijdragen. Sterker nog, het creëert pijnlijke situaties voor hulpverleners en ongedocumenteerden in onze stad. Voorzitter, een echte liberaal vindt niemand illegaal en een echte democraat eerbiedigt de rechtsstaat. Wij zullen daarom vol overtuiging de moties van de ChristenUnie en BIJ1 steunen. Dank u wel. De VOORZITTER: Hartelijk dank. Zijn er nog anderen die het woord wensen? Dat is niet het geval. Er is een enkele vraag aan de wethouder gesteld. Ik geef de wethouder het woord. De heer ACHBAR (wethouder): Voorzitter, dank. Het was voor mij ook zoeken van hoe om te gaan met deze debataanvraag.

Er zijn een aantal vragen gesteld en ik zat zelf ook te denken van, wat is nu precies de vraag of de zorg die hier inderdaad aanwezig is? Is dit dan hetgeen waar wij mee op pad moeten? Ik denk vanuit het principe volgordelijkheid der dingen zou ik zeggen, is het denk ik net iets te vroeg om het met elkaar hierover te hebben, omdat er nog een besluit moet genomen worden in de Eerste Kamer. Dan is de vraag, wat kan je dan nog veranderen als dat de wens is vanuit die raad? Hadden wij dan niet in een eerder stadium vanuit de lobbyopdracht vanuit de raad misschien wel op pad gestuurd kunnen worden om daar iets in te doen? Dat was voor mij zoeken. De VOORZITTER: Mevrouw Maassen heeft een vraag. Mevrouw MAASSEN (d66): Volgens mij heeft destijds nog GroenLinks Rotterdam een motie ingediend en die heet ‘Verzet tegen de asielwet’. Die is aangenomen hier in de raad en toen is die oproep gedaan inderdaad om zich daartegen te verzetten. Ik vroeg me ook af van, heeft het college daar ook nog wat mee gedaan of niet? Dat was ook een spreekt-uitmotie, dat was geen expliciete opdracht. Maar dat zou dan mijn vraag zijn van, is daar nog iets mee gebeurd? raadsvergadering van 16 april 2026

Notulen pagina

622

De VOORZITTER: Wethouder. De heer ACHBAR (wethouder): Nee, daar is volgens mij niets mee gedaan op dat moment. Het was een spreekt-uitmotie zoals u zelf aangeeft. Het maakt ook dat de samenstelling van de huidige coalitie ook een keuze daarin heeft gemaakt en heeft gezegd, op die manier doen we dat niet. Daarom probeer ik me ook zo neer te zetten, volgordelijkheid der dingen, zou ik zeggen. Dat was toen het moment, dat was een spreekt-uitmotie. Dat hebben we als college niet opgepakt en niets mee gedaan. Nu liggen er ook een aantal moties, terwijl het voor mij echt onhandig is om daar iets over te vinden, omdat we nog niet weten wat de uitkomst is aanstaande dinsdag. De VOORZITTER: De heer Van Dijk heeft een vraag. De heer VAN DIJK (cu): Voorzitter, ik vraag de wethouder ook niet om iets van onze motie te vinden. Dat is opnieuw een spreekt-uitmotie nadat er inmiddels een novelle is toegevoegd. Dit keer is het een spreekt-uitmotie met daaraan een actie gekoppeld van de voorzitter van de raad, om dat gevoel wat die motie uitspreekt ook daadwerkelijk over te brengen aan de Eerste Kamer. Niet meer en niet minder. Wat mij betreft daarin volg ik een aantal mensen wel, had dit debat echt een stuk korter gekund. De heer ACHBAR (wethouder): Er ligt een andere motie ook van BIJ1. Er zijn 2 moties.

Eentje is een spreekt-uitmotie en de ander vraagt toch echt het college om een onderzoek te doen. Daarvan zou ik zeggen, dat is echt nog te vroeg om nu te zeggen, we gaan wij iets onderzoeken, terwijl we nog niet weten wat de uitkomst zal zijn aanstaande dinsdag. Om die reden zal ik hem ontraden, voorzitter. De VOORZITTER: Hartelijk dank. Dan kijk ik rond of er nog behoefte is aan een tweede termijn? Dat blijkt niet het geval. De heer Isaack. De heer ISAACK (bij1): Ik had toch nog een vraag voor de wethouder. Want er bestaat natuurlijk een kans dat deze wetten gewoon door de Eerste kamer komen. Wat doet u nu om al die Rotterdammers die nu best bang zijn dat deze wetten wellicht worden aangenomen, voor te bereiden? Hoe bereiden we ons als Rotterdam hierop voor? Dat is mijn vraag. De VOORZITTER: Wethouder. De heer ACHBAR (wethouder): Het is echt wel belangrijk om voorbereid te zijn op zaken die op ons afkomen. Dat is ook een belangrijke rol die je hebt als bestuurder. Tegelijkertijd moeten we wegblijven bij situaties als, wat als scenario's. Dat hebben we in het verleden ook gehad. Wat als de spreidingswet er is? Wat als LVV afgebouwd wordt? Wat als? Op het moment dat de situatie zich voordoet, mag u er ook op vertrouwen dat we adequaat handelen en voldoende daarop kunnen anticiperen om de juiste oplossing te bieden voor het probleem dat zich in Rotterdam voordoet.

De VOORZITTER: Hartelijk dank. De heer Dekkers. De heer DEKKERS (volt): Dat is gewoon een verduidelijkende vraag, want ik heb geen idee wat u nu zegt. U zegt, we gaan ons voorbereiden, maar we gaan geen wat-als vragen beantwoorden, we zijn niet voorbereid. Kunt u toch nog een keer toelichting geven op de vraag die net is gesteld? De VOORZITTER: Wethouder.

raadsvergadering van 16 april 2026

Notulen pagina

623

De heer ACHBAR (wethouder): Er zit een handhavingselement in die wet. Op het moment dat dat straks door de Eerste Kamer heen komt, zal dat een uitwerking moeten krijgen. Dan is de vraag, wat betekent dat concreet voor Rotterdam? Daar gaan we dan over nadenken op het moment dat dat het besluit is. Maar om nu al na te denken, het kan nog alle beide kanten opgaan. Om dan beide scenario’s uitwerken, lijkt me te voorbarig en onnodig om daar de inzet op te plegen. Wacht geduldig af. Als er een besluit is, dan moet je erop vertrouwen dat we echt wel voldoende gesteld zijn om daar de juiste oplossingen voor te bieden. De VOORZITTER: Dan zijn we aan het einde gekomen van agendapunt 6.3 en de stemmingen vinden aan het einde van de raad plaats. 6.4

Debat over ‘De gevaarlijke omstandigheden op de Silja’, aangevraagd door de leden Leewis en Coşkun.

De VOORZITTER: Dan gaan we meteen door met agendapunt 6.4, debat over de gevaarlijke omstandigheden op de Silja en dat is aangevraagd door de heer Leewis en mevrouw Coşkun. De heer LEEWIS (pro): Voorzitter, we hebben de afgelopen jaren de situatie aan boord van de Silja regelmatig besproken. Vaak ging dat over hoe het gaat met kinderen die daar aan boord zitten. Ik zie een wethouder die de afgelopen periode zich heeft ingezet om de sociaalemotionele en pedagogische ondersteuning aan boord te verbeteren. Maar nu ligt er toch weer een signaal van Safe the Children en anderen rond het schip dat de situatie slecht is en geen goede plek is voor kinderen. Het blijft enorm wringen. Baby's, kinderen, zwangere vrouwen langere tijd huisvesten aan boord van een schip dat daar niet geschikt voor is, waar nauwelijks speelruimte is, waar weinig plek is om je af te zonderen, waar schurft en waterpokken rondgaan. Dat we goed moeten zorgen voor kinderen voelen we allemaal in onze ziel. Kinderen die leven in slechte omstandigheden kunnen daar hun hele leven last van blijven houden. Het is onze plicht om daar goed voor te zorgen. Daarom mijn vragen aan de wethouder.

Hoe beoordeelt hij, ook juist in het licht van het signaal dat nu weer van Safe the Children komt, de situatie aan boord van de Silja? Is de wethouder het met PRO eens dat het langdurig huisvesten van statushouders aan boord van de Silja echt onwenselijk is? Klopt het dat er van de circa 2.000 bewoners die nu aan boord van de Silja zijn, er ongeveer 600 onder de 18 zijn en er een totale groep van ongeveer 1.000 mensen is die 23 of jonger zijn? Hoeveel van die groep van 23 en jonger zijn ex-AMV’ers? Herkent hij het beeld dat er geen goede plek is voor medische behandelingen aan boord? Kan hier op korte termijn iets voor geregeld worden dat dat toch beter kan? Want er wordt aangegeven dat je je slecht kan afzonderen, dat er weinig goede plekken zijn om die gesprekken te voeren. Worden er veel zwangere vrouwen gehuisvest aan boord? Hoeveel zijn dat er op dit moment? Hoe staat het met de schurft- en waterpokkenbesmettingen aan boord? Worden volwassenen gewezen op de gevaren van een waterpokkenbesmetting als je niet immuun bent en dat als volwassene nog krijgt? Is er de mogelijkheid om daartegen gevaccineerd te worden? 1 van de klachten is ook dat kinderen geen speelplek hebben in de buurt waar ze niet een hele drukke weg voor hoeven over te steken en een volwassene of een ouder kind voor mee moeten hebben.

Ziet de wethouder op korte termijn de mogelijkheid om nu snel in ieder geval een speelplek te realiseren waar kinderen makkelijk naartoe kunnen? We horen ook dat er onvoldoende toegang is voor huisartsen en CNG, of dat dat in ieder geval een constant aandachtspunt blijft. Hoe ziet de wethouder dat op dit moment? Kan hij ervoor zorgen dat dat in ieder geval ook de komende tijd goed geregeld is? De VOORZITTER: Hartelijk dank. Dan is nu het woord aan mevrouw Coşkun. Mevrouw COŞKUN (pvdd): Dank u wel, voorzitter. Voor ons is het allerbelangrijkste dat de kinderen veilig kunnen opgroeien. Dat wij als Partij voor de Dieren er voor de toekomstige generaties zijn, dat moet geen verrassing zijn voor u. Het maakt niet uit wat voor achtergrond

raadsvergadering van 16 april 2026

Notulen pagina

624

deze kinderen hebben, zij moeten gewoon in veiligheid genoeg groeien en het is niet veilig op de Silja. Onze vragen aan de wethouder zijn, hoe gaan we ervoor zorgen dat deze kinderen veilig kunnen opgroeien? Er is net ook vertelt over de medische situatie van de kinderen. We zijn anderhalf jaar geleden daar geweest met de commissie en daar was toen al verteld aan ons dat de situatie onveilig was. Daar is blijkbaar in anderhalf jaar niets aan gebeurd. Wat voor maatregelen kunnen we nemen dat dat wel nu uit de wereld gaat? Dat is 1. De andere vraag is, veilig kunnen spelen, veilig kunnen afzonderen zodat zij ook emotioneel kunnen aangaan aan anderhalf jaar in een boot zitten. Daarvoor is natuurlijk de begeleiding heel belangrijk. Er is heel veel bezuinigd op de welzijnsinstellingen die de kinderen begeleiden. Vanaf 1 maart zijn er ook geen aanbestedingen meer aan deze instellingen, dat is mijn informatie. Hoe gaan we ervoor zorgen dat er zowel begeleiding is voor de kinderen om veilig te kunnen opgroeien, als medische zorg? De VOORZITTER: Dank u. Dan is nu het woord aan de heer Başoğlu. De heer BAŞOĞLU (sp): Dank u wel, voorzitter. Wat er op de Silja gebeurt, is niet zomaar sobere opvang. Het is een opvang waarvan artsen en verpleegkundigen al jaren zeggen dat dit mensen is lichamelijk en mentaal schaden. Verschillende organisaties slaan alarm, waaronder Save the Children.

We lezen berichten over slaapproblemen, angstklachten, gedragsproblemen en zelfs hersenschade. Ook voor zwangere vrouwen zijn de omstandigheden gevaarlijk door infectieziekten op het schip. Ondanks deze brandbrieven en signalen is het nog steeds niet opgelost. De SP vindt dat onacceptabel. Mensen horen niet jarenlang op een noodopvangschip weggezet te worden omdat overheden hun zaken niet op orde hebben. Daarom vragen wij de wethouder, erkent het college nu eindelijk dat deze vorm van opvang niet houdbaar is? Wanneer worden deze mensen naar een echt veilige plek overgebracht? Verder steun ik de vragen die zojuist zijn gesteld. De VOORZITTER: Zijn er andere leden die het woord wensen? De hee Van Dommelen. De heer VAN DOMMELEN (vvd): Dank u wel, voorzitter. De opvang op de Silja is niet ideaal. Maar tegelijkertijd vervult de Silja op dit moment toch wel een belangrijke functie, het biedt opvang zonder dat we de toch al overbelaste woningmarkt verder onder druk zetten. Juist dat helpt ook om het draagvlak in de stad te behouden. Maar er staat wel voor ons 1 ding voorop, als we opvang bieden op de Silja, op welke manier dan ook, op welke plek dan ook, moet die altijd ordelijk en goed geregeld zijn. Wat dat betreft moeten we de signalen van Safe the Children wel serieus nemen en als de klachten juist zijn, daar ook onmiddellijk actie op ondernemen.