20250619- Notulen van de raadsvergadering van 19 juni 2025

Notulen raadsvergadering Notulen van de raadsvergadering van 19 juni 2025 Notulen van de raadsvergadering van 19 juni 2025 (ochtendzitting) Voor de agenda wordt verwezen naar volgnummer 9 Voorzitter: mevrouw drs. C.J. Schouten Tegenwoordig zijn 43 leden, namelijk de heer T.S.J. Coşkun, de heer J.M.D. de Waard, de heer M. Crielaard, de heer S. Ceulemans, mevrouw C. Aafjes-van Aalst, De heer D.J. van Dommelen, de heer G.F.E. Koster, de heer D.P.A. Tak, mevrouw M.E. Vogelaar, mevrouw P.J.H.D. Verkoelen, de heer S.M. Bonte, mevrouw D. Yildirim, mevrouw I. van Wifferen, de heer T. de Haan, de heer R.T.J. van der Velden, de heer T. Roskam, de heer A.R. Oostdijk, mevrouw S. Reitema, de heer R.G.C. Segers-Hoogendoorn, de heer S. Soytekin, de heer M.H. Biljoen, de heer J. Vicario, de heer B. van Schaik, de heer R.N. Dahoe, mevrouw M.S. Abrahamse, mevrouw D.A. van Groningen, de heer T. Kind, mevrouw V.A. Bruin, de heer M. Verhoef, mevrouw E. Rehim Zadeh, de heer N. Akhatab, mevrouw L.S. Vlieger, mevrouw A. Kockelkoren, mevrouw M.Y. Morkoç, mevrouw J. Bokhove, de heer M.R. van Campenhout, mevrouw M.S.S. de Jong, de heer T.J. Vonk, de heer F. Elbay, de heer L.P.A. Dekkers, mevrouw J.M. Nunnely, mevrouw S. van de Peppel en mevrouw A.J.A. Maassen. Afwezig zijn: de heer T. de Haan van 15.30 uur tot 17.30 uur, de heer S.J.C. Becker en de heer E.P.J.

Verweij Namens het college zijn tegenwoordig: de heer R. Buijt, de heer B.J. van Rij, de heer T.B. Versnel en mevrouw C.M. Zeegers Griffier: Mevrouw I.C.M. Broeders, met dien verstande dat het griffierschap van 17.51 uur tot 17.54 uur is waargenomen door de heer W. de Bel 1.

Opening en mededelingen

De VOORZITTER: Beste mensen, zullen wij onze plaats gaan innemen? Dan open ik deze bijzondere raadsvergadering en ik heet u van allen hartelijk welkom. Ook altijd welkom aan degenen die op afstand onze vergadering volgen, de vertegenwoordigers van de media en onze medewerkers. Er zijn een aantal berichten van herinnering. De heer De Haan is tussen 15.30 uur en 17.30 uur afwezig, mevrouw Maassen die komt wat later en de heer Becker en de heer Verweij die zijn vandaag niet aanwezig. 2.

Vaststelling van de agenda voor de bijzondere raadsvergadering van 19 juni 2025

De VOORZITTER: Dan komen we bij de vaststelling van de agenda voor de bijzondere raadsvergadering van 19 juni 2025 en deze vergadering, die staat in het teken van de verantwoording over het jaar 2024. Zoals gebruikelijk bij de bespreking van de jaarstukken hebben we een vaste sprekersvolgorde en die ga ik weer even herhalen. Eerst de fractie van GroenLinks, dan Leefbaar Rotterdam, PvdA, VVD, Volt, D66, bedrijf voor de dieren, DENK, BIJ1, 50PLUS, ChristenUnie, SP, CDA, Forum voor Democratie, Groep De Jong en dan nog het college. Het voorstel is om 2 uur spreektijd in te boeken. Ik wilde bijna zeggen ik neem aan dat u instemming heeft. Mevrouw Verkoelen. raadsvergadering van 19 juni 2025

Notulen pagina

1103

Mevrouw VERKOELEN (50plus): Voorzitter, de reden waarom ik vraag een halfuurtje erbij, de reden is echt, en dan wil ik u echt even meenemen. Ik ben raadslid, eenpitter, moet een hele jaarrekening doen. Wij hebben insprekers, die geven wij 5 minuten de tijd om iets te vertellen tegen ons. Ik krijg er 6 voor vandaag. Dat betekent dat ik 1 minuut overhoud om nog te kunnen interrumperen en mee te kunnen doen. Geef me dat ene minuutje erbij en dan heb ik net iets meer lucht om mee te kunnen doen aan het debat. Dat is eigenlijk de discussie die ik gewoon elke keer zie en ik ben het met u eens als het om één enkel onderwerp gaat, maar een volledige jaarrekening en ik krijg net zoveel als een inspreker, vind ik het heel krap. De VOORZITTER: De heer Van Dommelen. De heer VAN DOMMELEN (vvd): Ik ben graag bereid om een paar interrupties te doen bij mevrouw Verkoelen en dan krijgt ze die tijd automatisch erbij. Dus misschien kunnen we het zo oplossen. De VOORZITTER: Ik ga even een praktische oplossing doen. Zijn we er als we iedereen gewoon een minuut erbij geven? Dan hoeft het niet gelijk een heel halfuur, maar dan is iedereen een minuut erbij en dan hebben we ook nog wat lucht voor interrupties. Aldus besloten. Mevrouw VERKOELEN (50plus): Met grote dank. De VOORZITTER: Heel goed.

Aansluitend aan het debat over de jaarstukken 2024 is er een stemvenster, waarin u een besluit neemt over de jaarstukken en de bestemmingsvoorstellen over de aanbevelingen uit het COR rapport en eventuele moties. Zijn er nog leden die wat willen opmerken over de agenda? Niets, dan is de agenda hierbij vastgesteld. Er is een warme maaltijd voorzien rond 18.30 uur op de gebruikelijke locatie. We hebben ook nog om 16.00 uur op de doorloop nog wat lekkers, dus dan proberen we ook nog even te schorsen tussendoor. Er wordt goed voor u gezorgd. 3.

Mededelingen van de ingekomen stukken aan de raad en de commissies, zoals genoemd op de digitale doorlopende lijst 2025 week 23 en 24

De VOORZITTER: De mededeling van de ingekomen stukken aan de raad en de commissies, zoals genoemd op de digitale doorlopende lijst 2025 week 23 en 24. Ik stel u voor de behandelwijze zoals vermeld bij het desbetreffende stuk vast te stellen. Als u een opmerking heeft met betrekking tot een bepaald stuk, dan verzoek ik u het bijbehorende BB-nummer te noemen dat bij het stuk staat. Wenst iemand hierover het woord? Niemand, dan constateer ik dat de lijst van ingekomen stukken met algemene stemmen is vastgesteld. 4.1.

Het voorstel tot vaststelling van het wijzigingsbesluit bestemmingsplan Zomerhofkwartier

De VOORZITTER: Dan komen we bij de hamerstukken, 4.1, het voorstel tot vaststelling van het wijzigingsbesluit bestemmingsplan Zomerhofkwartier. De heer Coşkun. De heer COŞKUN (sp): Daar heeft de SP tegengestemd en ook de wijzigingen zijn niet voldoende. We blijven tegen. De VOORZITTER: Anderen nog? Dan met die opmerking wordt het stuk vastgesteld. 4.2.

Het voorstel tot vaststelling van de bestuurlijke lus bestemmingsplan Hoofdweg 480490 raadsvergadering van 19 juni 2025

Notulen pagina

1104

De VOORZITTER: Het voorstel tot vaststelling van het bestuurlijke lus bestemmingsplan Hoofdweg 480-490. Iemand? Nee, aldus besloten. 4.3.

Het voorstel tot vaststelling van het bestemmingsplan ‘Driemanssteeweg’

De VOORZITTER: Het voorstel tot vaststelling van het bestemmingsplan ‘Driemanssteeweg’. Niets? Dan is die hiermee vastgesteld. 4.4.

Het voorstel tot vaststelling van het voorbereidingsbesluit Landtong Rozenburg

De VOORZITTER: Het voorstel tot vaststelling van het voorbereidingsbesluit Landtong Rozenburg. Niemand? Dan besloten. Mevrouw Verkoelen, excuus. Mevrouw VERKOELEN (50plus): Tegen. De VOORZITTER: Met die opmerking erbij ga ik hem alsnog vaststellen. 4.5.

Het voorstel tot vaststelling van de zienswijze van de gemeenteraad van Rotterdam op de ontwerpbegroting van de gemeenschappelijke regeling Metropoolregio Rotterdam-Den Haag (MRDH)

De VOORZITTER: Het voorstel tot vaststelling van de zienswijze van de gemeenteraad van Rotterdam op de ontwerpbegroting van de gemeenschappelijke regeling Metropoolregio Rotterdam-Den Haag. Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50plus): Ook tegen. De VOORZITTER: Anderen? Niet. Met die opmerking erbij is die vastgesteld. 5.1.

Debat met het college van burgemeester en wethouders naar aanleiding van de jaarstukken 2024, de bevindingen van de accountant en het adviesrapport van de Commissie tot onderzoek van de rekening

De VOORZITTER: Dan komen we aan bij het verantwoordingsdebat. Bij het verantwoordingsdebat dient u de voorstellen onder de agendapunten 5.2 en 5.3 te betrekken en dat is het voorstel tot vaststelling van de jaarstukken 2024, inclusief de baten en lasten per programma, de baten en lasten per taakveld en de bestemming van het rekeningresultaat en het voorstel tot vaststelling van de aanbevelingen van de commissie tot onderzoek van de rekening naar aanleiding van de jaarrekening 2024, alsmede het verlenen van decharge aan het college voor het in 2024 gevoerde financieel beheer. Dus u mag alles in 1 keer doen. Dan gaan we beginnen met de volgorde zoals we die ook hebben afgesproken. De heer Biljoen staat als eerste op mijn lijst en hij heeft het woord. De heer BILJOEN (gl): Voorzitter, ik zal gelijk met de deur in huis vallen. Vandaag maken we de politieke balans op van het jaar 2024 en die balans is zorgwekkend. Als er 1 conclusie is die je na alle debatten over de jaarstukken moet trekken, dan is het deze. Dit college en met name enkele wethouders zijn wederom niet in control. Laat ik beginnen bij iets wat niet politiek is, maar wel wettelijk verplicht, de onderzoeken op grond van artikel 213a van de gemeentewet. Deze onderzoeken zijn bedoeld om beleid te toetsen op doelmatigheid en doeltreffendheid.

De COR en meerdere raadsleden vragen hier al jaren om, maar we moeten constateren dat deze onderzoeken structureel niet worden uitgevoerd. Het is geen kleine administratieve missen meer, dit is bestuurlijke nalatigheid. Het college belooft nu al beterschap en wil de verordening herzien, maar dat roept vooral de vraag op, waarom moest raadsvergadering van 19 juni 2025

Notulen pagina

1105

de COR dit überhaupt nog aankaarten? Waarom heeft het college hier niet eerder zelf de regie op genomen? Waarom zijn leden van dit college ervan overtuigd dat je doelmatigheidsonderzoeken alleen moet inzetten als het financiële consequenties heeft? De wendbaarheid, waar de COR ons op heeft geattendeerd, die staat ook rood, letterlijk. We hebben nauwelijks ruimte om bij te sturen en dat is in een tijd waarin onzekerheden over het gemeentefonds, klimaatkosten en sociaal beleid een buitengewoon zorgwekkende constatering. De VOORZITTER: De heer Elbay. De heer ELBAY (d66): Dank voorzitter. Puur vanuit interesse, lering en vermaak, hoeveel gemeentewet 213a onderzoeken zijn er in de vorige periode uitgevoerd? De VOORZITTER: De heer Biljoen. De heer BILJOEN (gl): Voorzitter, encyclopedie Elbay, geeft u maar dat antwoord. De VOORZITTER: De vraag is weer teruggeven. De heer Elbay. De heer ELBAY (d66): Nee, niet wegkijken of weglopen, gewoon antwoord geven. Nul is ook een antwoord. De VOORZITTER: De heer Biljoen. De heer BILJOEN (gl): Wat wilt u daar dan mee zeggen, vraag ik via de voorzitter? In het vorige college zat u ook in. Wethouders van deze zaal zaten er ook in. Wat wilt u daar dan mee zeggen? Ik ben eigenlijk wel heel benieuwd wat u daar dan zo meteen in uw bijdrage over gaat vermelden, heer Elbay, zeg ik via de voorzitter. De VOORZITTER: De heer Elbay.

De heer ELBAY (d66): Voorzitter, we hebben een verordening sinds 2015 en waarschijnlijk is dit ook uit aandacht ontsnapt van alle colleges hiervoor. Het is nu door de COR constateert. We hebben dit bespreekbaar gemaakt in de COR. We hebben dit kenbaar gemaakt bij het college. Dan moet u ook niet doen alsof dit het einde is van de wereld. Laten we hier lering van nemen en samen vooruitgaan. Dat is wat ik probeer uit te leggen. De VOORZITTER: De heer Biljoen. De heer BILJOEN (gl): Dank, voorzitter. Maar wellicht is het dan handig dat u goed luistert naar mijn woorden die ik heb gekozen, want ik heb aangegeven dat het pas na aankaarten van de COR en meerdere raadsleden en niet pas dit jaar, maar al meerdere jaren is gebeurd dat het college er nu pas actie op onderneemt. Ik continue, voorzitter. Ik ga verder. Want wie stuurt op maatschappelijke effecten, die moet daarvoor wel begrijpelijke informatie krijgen, voorzitter, en dat gebeurde afgelopen jaar wederom veel te weinig. Maar dan, voorzitter, ga ik iets met wat wel politiek is, want het jaarrekeningproces is opnieuw ontspoort. De veegbrief leest als een terugkerend ritueel van te late aanlevering, fouten die niet meer hersteld kunnen worden en administratieve correcties die pas achteraf opvallen.

Bij wethouder Buijt constateren we dat de aanlevering van stukken bij de Gemeenschappelijke regeling Jeugdhulp Rijnmond, de GRJR, te laat is, wat leidt tot ongecorrigeerde fouten in de jaarstukken. Hoe kan dat? Ondanks strikte afspraken, toezeggingen die u persoonlijk maakte dat de definitieve afrekening van zorgaanbieders, die op 22 april wordt ontvangen, dat u dan toch niet over een goede inschatting kan beschikken? Alle latere aanpassingen in de cijfers raadsvergadering van 19 juni 2025

Notulen pagina

1106

die leiden tot de vertraging van de publicatie van de jaarstukken en dan wordt er dus geen correctie uitgevoerd omdat er geen tijd voor is. Voorzitter, dat is wat GroenLinks betreft onacceptabel. We praten hier over jeugdzorg, over de kwetsbare Rotterdammers. Een tekort van ruim 9 miljoen in 2024 op de jeugdzorg is niet zomaar een ongecorrigeerde fout die we doorschuiven naar het volgende P&C product. Het betreft een wezenlijke afwijking die direct inzichtelijk moet zijn. Bovendien is in de commissie naar voren gekomen dat een fout met pgb jeugdhulp, die voor de tweede herziening in 2024 uitsluitend voor het jaar 2024 is hersteld, pas in de Voorjaarsnota 2025 structureel wordt verwerkt. Dit duidt op een gebrek aan in control zijn op deze portefeuille. Als de wethouder niet structureel stuurt op kwaliteit, wordt hij elk jaar overvallen door zijn eigen cijfers. Dit is dweilen met de kraan open. Dit vinden wij bestuurlijk falen. Mijn collega Tak zal in zijn bijdrage straks een voorstel doen om dit te repareren.

Dan voorzitter, in een stad waar duizenden Rotterdammers worstelen met schulden, gezinnen in armoede leven, het aantal voedselbankgebruikers in de afgelopen jaren stijgt en kinderarmoede in wijken als Tarwewijk nog steeds ontzettend hoog is, is het onbegrijpelijk dat er sprake is van stelselmatige vrijval van armoedegelden en onderuitputting van budgetten, oftewel het geld voor armoedeproblematiek wordt niet uitgegeven. We zagen het in 2023 en ook in 2024 was er weer vrij veel in het armoedefonds, want er is een afspraak gemaakt om jaarlijks 830.000 euro uit de bestemmingsreserve armoedefonds te laten vrijvallen. Dit is een bewuste keuze van dit college, waar GroenLinks absoluut niet uit achterstaat en ook nog steeds niet uit te leggen vindt, want het strookt gewoon niet met de behoefte in deze stad. Er zijn heel veel Rotterdammers die aan ons vragen, hoe kan dit? Want dit betekent dat de hulp niet terechtkomt waar die het hardst nodig is. Als je dat controleert in de jaarstukken, dan zoek je je een ongeluk, want er zijn onduidelijke boekingen en er wordt geschoven met miljoenen tussen programma's zonder transparante toelichting of verklaring van het college, behalve het gebruik van slechts twee woorden, technische wijziging. Maar voor mensen in armoede is niets technisch, zij hebben recht op helderheid en actie en dat is precies wat er ontbreekt.

Het gebrek aan transparantie is onacceptabel en belemmert ook de raad in haar controlerende taak. Bovendien hoort je armoedebeleid recent te zijn, zichtbaar te sturen op resultaten en je middelen maximaal te benutten. Dit college laat het liggen, maar zo meteen zal collega Vonk hier ook een voorstel over doen, waar GroenLinks volledig achter staat. Ook bij wethouder Achbar zien we hele zorgwekkende signalen. Hij gaf geen aanleiding te zien voor de 213a onderzoeken in zijn portefeuille en dat is precies het probleem. Deze onderzoeken zijn er niet alleen voor wanneer iets misgaat. Ze zijn er om van te leren, te verbeteren en beleid te toetsen op activiteit. Maar als een wethouder dat niet nodig vindt, hoe moeten we dan vertrouwen dat dit beleid werkt? Want ook in de subsidieketen zien we pas dat na incidenten wordt bijgestuurd. Pas na Dona Daria komt er een eenduidig formaat. Pas na extrapolatie van fouten worden standaardbrieven verstuurd. Deze wethouder leert alleen van fouten als hij daartoe gedwongen wordt en dat vinden wij onvoldoende. Dus ik wil ook graag zo meteen nog een reflectie van de wethouder, nu we toch een aantal weken verder zijn sinds het laatste gesprek.

Dan voorzitter, mobiliteit, in de jaarstukken nauwelijks terug te vinden, alsof de mobiliteit er financieel niet toe doet, terwijl we weten dat mobiliteit bepalend is voor de leefbaarheid, bereikbaarheid en klimaatopgave van onze stad. Tegelijkertijd zegt dit ook alles, want dit is wat er gebeurt als je de stad laat besturen door vier auto partijen. Er wordt asfalt gespaard, blijft het ov onderbenut, blijven de fietsen in de kou staan en wordt er wel heel hard gewerkt aan de doorstroming van de auto's, maar halen we de collegetargets bij lange na niet. Voorzitter, maar gelukkig hebben we wethouder Van Rij, onze schatkistbewaarder die verantwoordelijk is voor de grote organisatiebezuiniging, zonder duidelijke onderbouwing, zonder strategische visie, oftewel het kiezen voor Rotterdam. De VOORZITTER: De heer Elbay.

raadsvergadering van 19 juni 2025

Notulen pagina

1107

De heer ELBAY (d66): Dank, voorzitter. Mijn vraag aan de heer Biljoen is of er ook zaken zijn op het gebied van klimaat waar hij trots op is. De VOORZITTER: De heer Biljoen. De heer BILJOEN (gl): Of er zaken zijn op het klimaat waar ik trots op ben. U bedoelt voor Rotterdam of voor landelijk? De VOORZITTER: U bent wel heel de tijd bezig om wederzijds vragen te stellen, dus dat is even wel een opmerking. Probeer hem even zo volledig mogelijk, maar ook als het kan een antwoord. De heer Elbay. De heer BILJOEN (gl): Voorzitter, ik zou graag een antwoord op mijn vraag willen. De VOORZITTER: De heer Biljoen. De heer BILJOEN (gl): Voorzitter. (Er wordt buiten de microfoon gesproken.) De VOORZITTER: Mevrouw Morkoç. Mevrouw MORKOÇ (gl): Voorzitter, er wordt een specifieke klimaatvraag gesteld en ik ben klimaatwoordvoerder, dus u mag die vraag ook aan mij stellen. Het is wel zo dat het klimaat collegetarget is gehaald, voor 2026 25 procent reductie ten opzichte van 1990. Dat is vorig jaar al gehaald. U wil vaak dat we daar een chapeau voor geven. Wij zeggen ook dat target is gehaald, dat is mooi. Wat we niet halen, is ons doel voor 2030 en 2050. Met inzet van dit college zijn we niet dichterbij gekomen met het behalen van die doelen. Dat is wat nu belangrijk is om te noteren als het gaat over klimaatinzet.

U heeft zelf gezegd we hebben een klimaatnoodtoestand, ik zie niet dat dit college daarnaartoe werkt. Daar heeft u een antwoord. De VOORZITTER: De heer Roskam. De heer ROSKAM (lr): In dat geval, als we zo flauw gaan doen, het vorige college waar uw partij wel in zat, aan het einde van de rit was de uitstoot hoger dan het begin van de rit. Dat is bij dit college niet het geval. Dank u. De VOORZITTER: Ik ben een beetje het overzicht kwijt. De heer Elbay, denk ik. Die is aan het woord nu. De heer ELBAY (d66): Voorzitter, ik heb een duidelijk antwoord gekregen, namelijk dat we stappen maken en stappen zetten in dit college. We hebben 30 kilometerzones uitgebreid in wel 115 straten. We hebben CO2-reductie behaald in de stad. We hebben ambitieuze klimaatplannen voor onze stad. Dit college maakt daarin stappen, waar we simpelweg trots op kunnen zijn. Het is ook mooi om te zien dat mevrouw Morkoç haar eigen partijgenoot, fractiegenoot tegenspreekt in die zin. Dank u wel. De VOORZITTER: De heer Biljoen. De heer BILJOEN (gl): Voorzitter, volgens mij moet de heer Elbay even zijn oren laten checken, want ik heb dat absoluut niet gehoord. Mevrouw Morkoç spreekt mij niet tegen, zelfs de heer Roskam spreekt mij niet tegen, dus laten we het daarbij dan laten. Voorzitter, ik hoorde u een aantal opsommingen doen van dingen die in theorie kennelijk het college heeft gehaald.

Dat zijn alleen in theorie, de Rotterdammer heeft er letterlijk nog niets van gemerkt. raadsvergadering van 19 juni 2025

Notulen pagina

1108

Maar, voorzitter, ik ga verder, want we waren bij wethouder Van Rij over Kiezen voor Rotterdam. Want in 2024 zijn er slechts wat incidentele maatregelen geweest en wij maken ons dus echt heel veel zorgen. Niet alleen of hij het financieel wel rond krijgt, maar vooral over onze ambtenaren, die mogelijk hun baan verliezen en sowieso grote onzekerheid ervaren. Want die is er, net als vorig jaar, en ik hoop dat de gemeente dit dan ook heel serieus meeneemt in de keuzes die er worden gemaakt. Maar ik sluit wel af met goed nieuws, want great is finally doing great. Alles is functioneel binnen het project sinds 1 juni. Tot zover de eerste termijn. De VOORZITTER: De heer Van Dommelen. De heer VAN DOMMELEN (vvd): Dank u wel, voorzitter. U gaat redelijk snel, mijnheer Biljoen. Ik wil nog graag even terugkomen, via de voorzitter, op kiezen voor Rotterdam, want dat vind ik een belangrijk onderwerp, waar het college in mijn ogen terecht voor heeft gekozen. Elk zichzelf respecterende organisatie van de omvang als gemeente Rotterdam kijkt eens in de zoveel jaar serieus naar zijn eigen bestand van medewerkers en kijkt wat is effectief? Wat is efficiënt? Wanneer kunnen we meerwaarde halen? Op welke plek kunnen we meerwaarde halen en waar zijn we niet efficiënt en effectief? Ik haal niet helemaal uit uw verhaal wat uw kritiek is.

Bent u tegen het programma Kiezen voor Rotterdam? U zegt mensen hebben onzekerheid. Daar ben ik overigens ook nooit voorstander van, maar als je kiest voor Rotterdam en je kiest voor serieus kijken naar je workforce, dan moet je keuzes maken. Of bent u tegen de manier waarop het wordt uitgevoerd? Dat het niet structureel genoeg gebeurt, dat er te weinig gebeurt. Wat is precies uw kritiek? De VOORZITTER: De heer Biljoen. De heer BILJOEN (gl): Voorzitter, het is eigenlijk een mix van beide. Kiezen voor Rotterdam, het target was 150 miljoen en daarna komt de uitwerking. Daar stroken wij tegenaan. U geeft het zojuist ook aan, elke serieuze organisatie die moet inderdaad ook kijken naar zijn personeelsbeleid. Maar als je eerst zegt we gaan 150 miljoen bezuinigen en vervolgens kijken hoe we dat dan gaan regelen, dat valt bij ons niet in goede aarde. De VOORZITTER: De heer Van Dommelen. De heer VAN DOMMELEN (vvd): Sorry, voorzitter. Het gaat u dus eigenlijk meer om het feit dat het als bezuiniging wordt gepresenteerd en niet over de efficiëntie van de gemeenteorganisatie van de gemeente Rotterdam. Heb ik dat zo goed begrepen? De VOORZITTER: De heer Biljoen. De heer BILJOEN (gl): Ja, dat heeft u goed begrepen en dan met name ook over het feit dat er dan waarschijnlijk vaste banen verdwijnen en we daardoor dan weer inhuur krijgen.

In de commissie hebben we daar ook een debat over gehad, daar zijn wij volgens mij elkaar tegengekomen dat het niet heel erg fijn is als we dat gaan doen in het Kiezen voor Rotterdam. De VOORZITTER: De heer Van Dommelen. De heer VAN DOMMELEN (vvd): Ik ben het volledig met u eens. Die inhuur maak ik me ook zorgen over, maar daar heeft de wethouder een toezegging in gedaan dat die daar serieus naar gaat kijken. Het kan niet zo zijn als je kiest voor Rotterdam, dat de inhuur dan vervolgens stijgt. Absoluut, helemaal eens. Maar tegelijkertijd het serieus of het eens in de zoveel tijd kijken naar de organisatie, de efficiëntie en effect activiteit van je organisatie, daar kunnen we toch niet op tegen zijn? U zegt dit wordt als bezuiniging gepresenteerd, ik ben er niet op raadsvergadering van 19 juni 2025

Notulen pagina

1109

tegen. Ik denk dat ze dat goed gedaan hebben. Maar dat is ook een stukje cement, het feit dat je serieus kijkt naar de organisatie en kijkt waar je effectief en efficiënt bent. Daar moeten we het toch met zijn allen over eens zijn. De VOORZITTER: De heer Biljoen. De heer BILJOEN (gl): Voorzitter, maar dat hoort u mij ook niet zeggen. Dat spreek ik ook niet tegen. De VOORZITTER: U vervolgt uw betoog. U bent al klaar, helemaal goed. Dan gaan wij door met de heer Roskam. De heer ROSKAM (lr): Voorzitter, vandaag spreken we over de jaarrekening 2024, de jaarrekening van onze raad, een jaarrekening die de financiële vertaling is van besluiten die wij als raad hebben genomen en het college voor ons heeft uitgevoerd. Als we terugkijken naar ‘24, dan blikken we automatisch terug op een bewogen jaar. Een jaar waarin twee collega's uit de raad stapten en naar het kabinet gingen, een jaar waarin we afscheid nam van burgemeester Aboutaleb en samen op zoek gingen naar zijn opvolger. Een jaar waarin veel nieuwe gezichten hun intrede deden in deze raad, waaronder onze huidige burgemeester, maar het was ook een financieel bewogen jaar, waarin we keuzes maakten die hun weerslag hadden in de stad.

Het ravijnjaar stond voor de deur en dit college stuurde destijds met wethouder Struijvenberg, beterschap nog Maarten, bijtijds bij, waardoor we ons nu niet hoeven voor te bereiden op een ravijn, maar verder kunnen bouwen aan de stad. Verder bouwen, dat loont. De investeringen die we doen in de stad vertalen zich in hoge opbrengsten voor de stad. Kortom, door de inspanningen van Zeegers en Simons groeit de Rotterdamse economie, oftewel niet het belastingpercentage omhoog, maar investeren om vooruit te gaan. Voorzitter, dat ondanks dit kabinet, dat met extra belastingen en nationale kop op onze industrie zorgt dat wij binnen de EU op achterstand worden gebracht. Het bewijst maar weer stilstand is geen optie, niet hier op de Coolsingel en helemaal niet daarbuiten. Juist daarom is Leefbaar Rotterdam er, want ook in ‘24 hebben we weer veel voor elkaar gekregen, waar we heel trots op zijn. Zo zijn we er trots op dat, ondanks de opgelegde spreidingswet, we de grenzen van onze stad dicht hebben weten te houden. Het asielquotum is overeind gebleven, wat geen vanzelfsprekendheid is, maar met vastberadenheid, politieke moed en doorzettingsvermogen is het gelukt. We zijn ook de straat opgegaan of eigenlijk de metro ingetrokken om van bewoners te horen wat er beter en veiliger moest aan het ov. Dat hebben we vertaald in een actieplan voor een veiliger ov.

De VOORZITTER: De heer Tak heeft een vraag. De heer TAK (pvda): Dank u, voorzitter. Ik heb eigenlijk een vraag aan Leefbaar Rotterdam. Hoe trots bent u eigenlijk op het feit dat u 8 miljoen euro heeft verdiend door minder Oekraïners op te vangen dan eigenlijk de doelstelling is? De VOORZITTER: De heer Roskam. De heer ROSKAM (lr): Ik vind dat eigenlijk dus heel goed. Dat is de wet huidig ook met sobere opvang, dat ze minder heeft opgevangen, maar met sobere opvang dat we gewoon 8 miljoen hebben overgehouden om te investeren in de stad. Vind ik al een prestatie. De VOORZITTER: U mag uw vervolg betogen. De heer ROSKAM (lr): Goed, dank u, voorzitter. Collega Bruin heeft zich vastgebeten in de strijd tegen huisjesmelkers en schimmelverhuurders. Waar anderen liever wegkijken of de raadsvergadering van 19 juni 2025

Notulen pagina

1110

schimmelpandeigenaren raadszetels uitdelen, zit Vanessa ze in de nek. Verhuurders die recht hebben op niets meer en niets minder dan een leefbare woning, de lat ligt soms niet eens zo hoog. Ook wethouder Buijt liet dit jaar weer zien dat daadkracht werkt. De aanpak van overlastgevende buitenslapers heeft een merkbaar effect gehad. Terwijl bewoners ons mailen over onhoudbare situaties, van onder geplaste portieken tot angst om door het Museumpark te lopen, zorgt Buijt ervoor dat wordt ingegrepen, niet met loze woorden, maar met acties. De mensen worden van straat gehaald, krijgen begeleiding, perspectief en/of worden teruggeleid naar het land van herkomst. Ook gaan we onverdroten voort met de zorgen wijkrestaurants waar ouderen gezamenlijk de maaltijd kunnen genieten en we werk maken van gemeenschapszin. De VOORZITTER: De heer Dekkers. De heer DEKKERS (volt): Voorzitter, begrijp ik nou goed dat Leefbaar trots is op het beboeten van buitenslapers of wat bedoelt u nou precies met dit punt? De VOORZITTER: De heer Roskam. De heer ROSKAM (lr): Ik ben er trots op dat we geen gratis opvang bieden aan eenieder, maar dat we mensen helpen om hun leven weer op de rit te krijgen. Daar ben ik trots op. De VOORZITTER: De heer Dekkers.

De heer DEKKERS (volt): Dus u bent in de veronderstelling, voorzitter, dat de problematiek is verbeterd en dat we niet een probleem hebben met de buitenslapers beboeten en de problematiek daaromheen? De VOORZITTER: De heer Roskam. De heer ROSKAM (lr): Volgens mij is dit debat in de commissie meermaals gevuld. De boetes waren inderdaad een manier, want volgens, mij uit mijn hoofd, drie boetes had je nodig om mensen inderdaad terug te kunnen sturen. Dus ja, het is nodig in het systeem om de mensen te kunnen helpen. Is de problematiek opgelost? Nee. Ik zag vanochtend ook nog iemand buiten slapen bij de singel, maar ik ben wel blij dat de gemeente wel zijn best doet om dat soort mensen vooruit te helpen om hun leven weer op de rails te krijgen. De VOORZITTER: U vervolgt uw betoog. De heer ROSKAM (lr): Tot slot, we hebben in ‘24 een begin gemaakt met erfpacht, een dossier dat de komende jaren zeker nog zal spelen en wat Leefbaar Rotterdam betreft niet snel genoeg opgelost kan worden. Voorzitter, met Leefbaar Rotterdam in het college zien we een stad die beweegt, die bouwt, die vooruit wil. Dat zien we terug in de cijfers, dat voel je op straat. We zetten stappen en we maken keuzes en we staan pal voor onze stad. Daar mogen we best trots op zijn en deze jaarrekening is de stille getuige daarvan. Maar goed, dan even de targets nog.

4 op groen, voor 4 moet nog een meting volgen en 7 staan op rood. Op het eerste gezicht zeg je dan jongens, dat is gewoon slecht. Laten we wel wezen. Maar wie verder kijkt, ziet dat de Wijk aan Zet er bijna is, maar niet helemaal. Dienstverlening, digitalisering zou er moeten zijn. Bouwen, niet gehaald, maar voor dit jaar hebben we wel het aantal woningen gehaald, 3751 op een target van eigenlijk 3500 voor het jaar. Ik zeg het niet vaak in deze zaal, maar in dit geval wel toch een compliment voor mevrouw Zeegers. Waar de heer Versnel het eerste jaar zijn target gehaald had voordat hij zijn stoel had opgewarmd, gaat het nu toch stroever. 632 mensen in de bijstand.

raadsvergadering van 19 juni 2025

Notulen pagina

1111

De VOORZITTER: Mijnheer Roskam, de heer Dekkers heeft nog een vraag. De heer DEKKERS (volt): Even een aanvullende of verduidelijkende vraag. U zegt dus het target is niet gehaald en daarvoor geef ik een compliment aan de wethouder? De VOORZITTER: De heer Roskam. De heer ROSKAM (lr): Het cumulatieve target is niet gehaald, dus cumulatief gezien lopen ze nog achter, maar het aantal woningen dat voor dit jaar bijgebouwd zou worden, dat is tussen 3500 en de 4000, dat is wel gehaald, maar cumulatief loopt ze nog achter. Dus in die zin vind ik het wel fijn dat er groei zit in de bouw van het aantal woningen, dus het geeft ook een beetje vertrouwen voor het komende jaar. Dus vandaar het compliment. De heer Versnel was ik gebleven. 632 mensen nog in de bijstand in plaats van een baan, zoals belooft. Hij kent mij natuurlijk ook nog van de vorige periode, want toen zei ik tegen wethouder Moti destijds, wat zegt u tegen deze mensen, wethouder? Maar goed, wethouder Versnel, of moet ik zeggen wethouder vertraagd. Tot slot zien we dat de verkeersveiligheid achterblijft en de buitenruimte een rommeltje is. De heren De Waard en Van Schaik zullen er dan ook op toezien dat dit op orde komt, zelfs als de wethouder een onuitgesproken ambitie heeft om naar Vlaardingen vertrekken, zoals een van zijn illustere voorgangers. Dan nu de financiën en ik zal het kort duiden op dat vlak.

Een goedkeurende verklaring van de accountant, verantwoording van rechtmatigheid binnen de norm, een weerstandsvermogen van 1,6, solvabiliteit boven de 50 procent, allemaal cijfers die dik in orde zijn, maar menig Rotterdammer weinig zegt. Het structureel exploitatiesaldo is negatief, maar minder dan begroot. Zoals in de commissie BOFV aangegeven, zitten we op koers met Kiezen voor Rotterdam en de bestuurlijke opgave zorg om deze structureel op orde te krijgen. Samenvattend zou je kunnen zeggen de soep werd niet zo heet gegeten. Maar laten we niet vergeten dat meevallers als een gemeentefonds en een parameter bij het grondbeleid niet te begroten zijn en die daargelaten zitten we met die realisatie heel goed in planning. Kortom, prima. Rest mij nog 1 ding te zeggen, want tijdens de voorbereiding voor dit debat realiseerde ik me dat ik dit keer geen Roskam & Rozema motie heb voor wethouder Zeegers. Mijn excuses daarvoor, maar liever geen motie dan een overbodige. Dus tot zover, voorzitter. Bedankt. De VOORZITTER: Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50plus): Voorzitter, mag ik vragen waarom u het helemaal niet heeft over het feit dat we het armoedebeleid geld niet opgemaakt maakt hebben? Mag ik u vragen waarom u het helemaal niet heeft over de onderbesteding met betrekking tot de informele zorg? Papier is geduldig, ik snap het helemaal wat Leefbaar doet.

Ik ben reuze benieuwd als ze weer in de oppositie zitten, of ze dan weer keihard met mij al die achter de komma punten wel aan de orde stellen. Waarom heeft u het daar niet over? Waarom heeft u het niet over de onderbestedingen? Kwalijke zaken, allemaal sociale aspecten. De VOORZITTER: De heer Roskam. De heer ROSKAM (lr): Er zijn meer onderbestedingen. We hebben ook volgens mij onderbestedingen bij de gemeentelijke projecten, maar bijvoorbeeld bij het armoedefonds, vorige periode waren er inderdaad ook onderbestedingen op het armoedefonds. Ik weet de discussies met wethouder Grauss nog, maar ik moet ook wel zeggen dat dit college heeft 20 miljoen extra op armoede gezet. Dus er is een onderbesteding. Ik weet het, we zijn ons daar bewust van. We voeren daar ook de discussies over en ik heb ze nu niet allemaal opgenomen in mijn spreektekst, als dat is wat mevrouw Verkoelen graag had gehoord.

raadsvergadering van 19 juni 2025

Notulen pagina

1112

De VOORZITTER: Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50plus): Wat ik graag zou willen, is dat Leefbaar zou stoppen, na 3 jaar, om te blijven wijzen naar vorige colleges. Mijn hemel. U begint een beetje op mijnheer Coşkun te lijken, die het ook altijd over 1872 heeft. Ik vraag het aan u. Ik vraag aan u voor deze periode hoe het zit. De VOORZITTER: Mijnheer Coşkun is ook niet voor niets onze nestor, moet ik ook nog wel even memoreren. De heer Roskam. De heer ROSKAM (lr): Ik gaf dat juist in mijn antwoord aan, want ik zeg wat dit college gedaan heeft. 20 miljoen extra voor armoede. Ja, er is een onderbesteding, dat zijn we met elkaar eens, maar wij zetten wel extra in op die onderwerpen. De VOORZITTER: Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50plus): Ja, maar ik kan er wel 40 miljoen bijzetten. Als u onderbesteedt, dan heb ik er toch niets aan wat u erop zet? Wat is dit nou? U begroot 40 miljoen, maar we doen onderbesteden. Is precies hetzelfde als ik tegen mijn kinderen zeg jullie krijgen wel zakcenten, maar ik geef het ze vervolgens niet. Dan zeggen ze waar blijft het geld? Dat heb ik nog in mijn portemonnee, maar jullie krijgen het wel. De VOORZITTER: De heer Roskam. De heer ROSKAM (lr): Als u de Voorjaarsnota bekijkt, dan ziet u dat die 20 miljoen wel gewoon op is. Volgens mij in 2028 wordt nog de laatste tranche uitgegeven. Die 17 miljoen is dan al uitgegeven in deze periode.

De VOORZITTER: Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50plus): Daar gaat het mij om. Wat doet u nou in deze periode? Vol opmaken, dat is toch waar Leefbaar voor staat? Kom op. Niet in 2028, want dan zit u weer met mij in de oppositie. De VOORZITTER: De heer Tak. De heer TAK (pvda): Voorzitter, ik denk dat inderdaad in het Noord-Koreaanse parlement de heer Roskam zeer goed zou gedijen na deze kritiekloze bijdrage, maar ik zou u graag willen vragen, waar is Leefbaar Rotterdam nou niet tevreden over over 2024? Want dat hoor ik niet. De VOORZITTER: De heer Roskam. De heer ROSKAM (lr): Dan heeft u misschien niet goed geluisterd. Buitenruimte, verkeersveiligheid, de targets daar zijn gewoon niet op orde. Daar ben ik niet tevreden over. De VOORZITTER: De heer Tak. De heer TAK (pvda): Voorzitter, ik vraag het natuurlijk omdat er vorig jaar best wel grote bezuinigingen door deze coalitie zijn doorgevoerd en ik had eigenlijk gehoopt dat uw partij daar ook die pijn voor had gevoeld, maar die hoor ik niet. Maar goed om te weten dat het Leefbaar Rotterdam dus helemaal geen zak kan uitmaken. De VOORZITTER: De heer Roskam. raadsvergadering van 19 juni 2025

Notulen pagina

1113

De heer ROSKAM (lr): Dat is het waardeoordeel van de heer Tak. Punt. De VOORZITTER: De heer Coşkun. De heer COŞKUN (sp): Voorzitter, ik heb ook een vraag voor de heer Roskam, maar ik moet even mevrouw Verkoelen corrigeren, want ik heb nooit gezegd dat het rampje 1872 was, dat was 1672. Toen was de regering radeloos, het volk redeloos en het land reddeloos. Dat was 1672, zeg ik maar. Toen moest ik helaas nog geboren worden. Maar, mijnheer Roskam, u bent zo trots en u zegt vol trots het weerstandsvermogen is 1,6. Maar vindt u niet dat dat eigenlijk schandalig hoog is in een stad waar we zoveel behoefte hebben en zoveel bezuinigingen zijn toegepast? Een weerstand van 1,6 is gewoon te hoog. Of bent u dat niet met mij eens? De VOORZITTER: De heer Roskam. De heer ROSKAM (lr): We hebben het over de jaarrekening ‘24 en als je in december opeens 20 miljoen vanuit het gemeentefonds erbij krijgt, dan schiet een weerstandsvermogen omhoog. Je kan niet verwachten van een college dat ze in 2 weken tijd die 20 miljoen weer weten uit te geven. We hebben afgesproken aan 1, dus bij de Voorjaarsnota zal er ongetwijfeld weer gewerkt worden om die 1,6 richting de 1 te doen, zodat er geïnvesteerd kan worden, in de stad, in de punten waarvan wij in als raad besluiten dat ze nodig zijn. De VOORZITTER: U vervolgt uw betoog, de heer Roskam.

De heer ROSKAM (lr): Ik was klaar na de bijdrage van het annus horribilis van onze nestor. De VOORZITTER: Dan is de heer Biljoen nog, die een vraag heeft. De heer BILJOEN (gl): Voorzitter, dan wil ik alleen nog concluderen, na de discussie Roskam versus Verkoelen, dat Leefbaar Rotterdam armoedevrijval en onderuitputting niet belangrijk vindt. De VOORZITTER: De heer Roskam. De heer ROSKAM (lr): Ik kan zeggen dat het vorige college waar GroenLinks in zat het 20 miljoen euro minder waard vond, armoede, want dit college zet er 20 miljoen extra tegenin. Dus wij doen wat, u deed niets. Waarvan akte. (Er wordt buiten de microfoon gesproken.) De VOORZITTER: Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50plus): Ik gebruik toch nog even de paar seconden. Nee, u hoeft er niet meer op te reageren. Ongelooflijk, een Leefbaar met zoveel zetels die maar blijft terugwijzen naar vorige colleges. Wat een kinderachtigheid. Kom op. Toon eens ballen en ga eens na 3 jaar zelf je eigen beleid ter discussie stellen. De VOORZITTER: Dan gaan we vanzelf over naar de heer Tak. De heer TAK (pvda): Voorzitter, Rotterdam rekent op ons vandaag. Rotterdam rekent op ons omdat mensen hopen dat deze gemeenteraad kiest voor het herstel van de sociale basis. Rotterdam rekent op ons omdat de gemeenteraad beslist vandaag over het jaarresultaat van 2024.

Afgelopen jaar was een zwaar jaar voor Rotterdam, niet voor Leefbaar Rotterdam, maar wel voor Rotterdam als stad. Dit college heeft, zoals mevrouw Maassen het vorig jaar bij de Voorjaarsnota verwoordde, pijnlijke keuzes gemaakt. Er is fors ingegrepen op de sociale basis en het welzijn van deze stad. Tal van organisaties, zoals Big Friends of onze GGZ raadsvergadering van 19 juni 2025

Notulen pagina

1114

inloopvoorzieningen, verdwijnen. Dat alles omdat het verhogen van de toeristenbelasting door deze coalitie wordt gezien als een ingrijpendere maatregel dan het bezuinigen op het welzijn van onze eigen stadsgenoten. Of om wederom met mevrouw Maassen te spreken, het doel is eerst in de zwarte cijfers komen voor er weer geld wordt uitgegeven. Voorzitter, het moge duidelijk zijn dat GroenLinks en PvdA een andere keuze hadden gemaakt. We hebben vorig jaar alles op alles gezet om het sociale hart van onze stad overeind te houden. Maar we hebben de hoop niet opgegeven, er is namelijk ook goed nieuws. De resultaten over 2024 vallen maar liefst 64 miljoen euro hoger uit dan begroot. Zwarte cijfertjes, zeg ik tegen de heer Elbay. 64 miljoen euro, wat zou je daar allemaal mee kunnen doen? Dat is de centrale vraag vandaag. Het kan wat ons betreft niet zo zijn dat er wel hard wordt ingegrepen als er tegenvallers zijn, maar de gemeente niet thuis geeft als er 64 miljoen euro over is. Daarom hebben mijn collega's en ik afgelopen week in de commissies gevraagd aan de wethouders of ze overwogen hebben om hun plannen bij te stellen. Wat schetst onze verbazing? Bij niemand ging er een belletje rinkelen. Laten we het meest schrijnende voorbeeld noemen. Zowat de gehele gemeenteraad heeft meermaals haar ongenoegen geuit over gebrek aan meetbare voortgang op welzijn.

Ook over 2024 is die totaal afwezig. De commissie tot onderzoek van de rekening stelde wethouder Achbar er notabene vragen over. Toen gaf de wethouder aan dat hij het niet noodzakelijk vindt om te onderzoeken wat de gevolgen zijn van zijn beleid. Kortom, terwijl afgelopen jaar hij de meest pijnlijke bezuinigingen moest uitvoeren, duikt hij weg achter zijn collegetafel als wij vragen om meetbare resultaten. Zelfs opvolging geven aan een aanbeveling van onze eigen financiële experts vindt hij te veel en hij kwam niet verder dan de vormgeving van onze jaarstukken. Voorzitter, mijn partij vindt het een ware schande dat we precies weten dat de heer Achbar in zijn eentje een derde van alle dienstreizen heeft afgelegd, maar dat inzage in zijn prestaties als wethouder voor Rotterdam totaal ontbreekt. Deze wethouder haalt zijn schouders op als we hem vragen of hij met dit overschot ruimte ziet om de meest pijnlijke maatregelen terug te draaien of de doelstelling voor de opvang van Oekraïense vluchtelingen alsnog te halen. Op het laatste maakte de gemeente afgelopen jaar maar liefst 8 miljoen euro winst. Deze wethouder voert gewoon Leefbaar beleid uit, die geeft u een compliment omdat u geld overhoudt, terwijl u eigenlijk uw eigen doelstellingen niet haalt. De VOORZITTER: De heer Soytekin heeft een vraag.

De heer SOYTEKIN (denk): Voorzitter, ik vind de verbanden die de heer Tak legt met betrekking tot dienstreizen, of het achter een bureau schuilen of dat soort dingen, hoe de wethouder zijn werk doet en daar dan een link legt met dienstreizen, vind ik echt wel een hele vreemde, terwijl de heer Tak ook donders goed weet dat deze wethouder reizen maakt naar Brussel en dat die ook in het totaalplaatje worden meegenomen. Volgens mij wordt u op uw wenken bediend, want volk komt binnenkort daar nog een debat over. De VOORZITTER: De heer Tak. De heer TAK (pvda): Voorzitter, ik heb een vraag aan de heer Soytekin. Waar hoort de wethouder in eerste zin te zijn, in Rotterdam of in het buitenland? De VOORZITTER: De heer Soytekin. De heer SOYTEKIN (denk): Als de heer Tak deze discussie echt wil voeren, dan vind ik dat ook prima. Ik vind dat de wethouder moet zijn daar waar het nodig is. Dat is vaak in Rotterdam en dat geldt voor een hoop wethouders, dat het ook een aantal keren in het jaar in het buitenland is, om Rotterdam te vertegenwoordigen, om kennis op te halen en voor andere hele belangrijke zaken.

raadsvergadering van 19 juni 2025

Notulen pagina

1115

De heer TAK (pvda): Voorzitter, we gaan inderdaad deze discussie nog voeren, maar de wethouder economie, daar vind ik het heel goed van uit te leggen dat die de hele wereld afreist om te zorgen dat er in de haven ook groene, duurzame bedrijven komen. Van de wethouder welzijn, die afgelopen jaar hard moest ingrijpen in zijn portefeuille, vind ik het niet te begrijpen dat hij een derde van alle dienstreizen op zijn conto heeft geschreven. Ik heb zelfs vorig jaar een motie ingediend met de titel ‘Afspraak is afspraak’. Ik heb een jaar later nog niet eens een greintje van een afdoening ontvangen. Dat is de reden, mijnheer Soytekin, dat ik hier vandaag zo'n punt van maak. Dat had ik niet gedaan als deze wethouder zijn huiswerk gewoon op orde had gehad. De VOORZITTER: De heer Soytekin. De heer SOYTEKIN (denk): Voorzitter, dit is politieke muggenzifterij, want de heer Tak gaat ook niet elke dag controleren en in de agenda's kijken van de wethouders waar ze mee bezig zijn. Hij gaat ook niet kijken of het wel of niets opbrengt voor de stad. Zo werkt dat niet. Het is een leuk puntje wat u wilt maken. Prima. Dan hebben we dat nu gehad en we zullen het daar in het vervolg nog een keer over hebben.

De heer TAK (pvda): Voorzitter, ik heb via u een vraag aan de heer Soytekin, want het is wel degelijk de taak van de gemeenteraad om te kijken naar de doelmatigheid van het college, of het college de doelen haalt die zij zelf zegt te willen halen. Deze wethouder geeft geen meetbare resultaten. De COR zegt het. Ik had vorig jaar een motie over het vrijwilligerswerk ingediend, omdat namelijk de wethouder wel de subsidie schrapte en alle ballen zette op een vrijwilligersplatform, waarvan niemand weet hoe succesvol het is. Dus ik dacht ik zou graag de cijfers willen zien. Een jaar later heb ik helemaal niets van deze wethouder ontvangen. Mijn vraag aan de heer Soytekin is, het is toch juist onze taak om te kijken of wethouders doen wat ze beloven? De VOORZITTER: De heer Soytekin, maar nogmaals, het is fijn als we gewoon ook niet allemaal continu vragen over en weer, maar ook dat we gewoon antwoorden proberen te formuleren. De heer Soytekin. De heer SOYTEKIN (denk): Ja. Ik zal het kort houden, want deze discussie gaat nog gevoerd worden. Nee, natuurlijk is het de taak om wethouders te controleren en het college te controleren, maar wat u doet is op detailniveau. U wilt een agenda overzicht zien. Dat is uiteindelijk dan waarschijnlijk een eindpunt, vermoed ik, waar die dan 's ochtends om 9.00 uur is, hoe laat die gaat lunchen en wanneer die 's avonds naar huis gaat.

Dat is een beetje het niveau van politiek bedrijven wat nu gaande is, want in 2019, let wel, waren de kosten van dienstreizen ook enorm hoog. Ik mag niets over het vorige college zeggen, maar ik wil het toch wel genoemd hebben. De VOORZITTER: De heer Van Dommelen. De heer VAN DOMMELEN (vvd): Dank u wel, voorzitter. Deze discussie, die hebben we ook gehad in de commissie BOFV en daar konden Leefbaar en PvdA zich als vanouds vinden in de vliegtickets en de dienstreizen. Ik begrijp heel goed dat het aantrekkelijk is als raadslid om je te profileren met ferme uitspraken over vliegtickets en dienstreizen, maar met deze kruideniersmentaliteit, zeg ik via de voorzitter tegen de heer Tak, help je Rotterdam niet verder. Ik verwacht van onze wethouders dat zij relaties bouwen, nationaal en internationaal. Ik verwacht dat niet alleen van de wethouder economie, ik verwacht dat van het hele college. Ik verwacht dat we naar het college kijken en kijken naar resultaten en dat we niet voor de bühne blijven muggenziften over dit soort kruidenierszaken. Tot zover.

raadsvergadering van 19 juni 2025

Notulen pagina

1116

De VOORZITTER: De heer Tak. De heer TAK (pvda): Voorzitter, het gaat inderdaad, zoals de heer Van Dommelen terecht zegt, over de resultaten. Maar waar ik dus moeite mee heb, is dat ik een rapport heb, waar ik inderdaad bijna op de dag precies kan zien wanneer een wethouder in het buitenland was, maar dat ik van de wethouder welzijn op geen enkele manier inzage krijg in de resultaten die hij de afgelopen jaren heeft gehaald. Dat is de tegenstelling die ik hier graag bloot wil leggen. Mijn fractie is niet tegen dienstreizen, zoals ik u net zei. Ik vind het volkomen begrijpelijk dat onze wethouder economie de hele wereld afreist om de Rotterdamse economie overeind te houden. Het gaat mij erom dat ik graag wil zien wat onze wethouder welzijn voor Rotterdammers heeft bereikt. De VOORZITTER: De heer Van Dommelen. De heer VAN DOMMELEN (vvd): Dank u wel, voorzitter. Maar concentreert u zich dan daarop en ga dan niet op het lawaai en voor de bühne iedere keer weer beginnen over de dienstreizen, want dat wordt echt een beetje een sneu verhaal. Voor een grote stad als Rotterdam, want daar hebben we het over, gaan we zitten muggenziften over dienstreizen. Het gaat om het resultaat. Daar gaat het om. De VOORZITTER: De heer Tak. De heer TAK (pvda): Voorzitter, om het misschien even af te ronden, als iemand zijn werk goed doet, dan zal er niemand over beginnen.

Het moment dat iemand het nalaat om überhaupt de basis op orde te hebben in zijn eigen portefeuille, dan zijn er ook andere dingen die beginnen op te vallen. Maar laat ik doorgaan met de vragen die ik heb aan deze wethouder. Wanneer komt deze wethouder zijn afspraken eindelijk eens na, geeft hij inzicht in de prestaties van Zorgzaam010, zoals wij in onze motie met de titel ‘Afspraak is afspraak’ al aan de wethouder verzochten? U hield maar liefst 8 miljoen euro over aan de Oekraïne opvang. Waarom heeft u deze ruimte eigenlijk niet gebruikt om bezuinigingen terug te draaien op uw eigen portefeuille en de doelstellingen voor de opvang alsnog te realiseren? Het moge duidelijk zijn als wij de heer Achbar een rapportcijfer hadden moeten geven over afgelopen jaar, dat was wat ons betreft een dikke onvoldoende. Maar goed, voorzitter, u moet zich misschien inmiddels afvragen, toen ik net aan het begin van mijn bijdrage zei we hebben de hoop nog niet opgegeven, waar dat over ging. Het college heeft deze gemeenteraad namelijk ruimte gegeven. Het college heeft geen bestemming voor de 9 miljoen die over is op zorg, 9 miljoen die volgens onze eigen arbodienst en PwC gewoon in het resultaat opgenomen had kunnen worden. Dat erkent het college in de veegbrief. Ze gaf de voorkeur aan snellere publicatie van de jaarstukken en dat brengt mij tot de hoop van vandaag.

Voorzitter, mijn partij wil graag een brug slaan. Mijn partij heeft afgelopen week hard gewerkt aan een voorstel waarin we de 9 miljoen die over is een sociale en rechtvaardige bestemming geven. Wij bieden het welzijn en vrijwilligerswerk in onze stad het perspectief wat het verdient met het amendement wat we zo indienen. Weet u wat het mooie is? Het is een volledig gedekte check. Met dit amendement kunnen we de UVV meerjarig overeind houden, zoals Leefbaar Rotterdam denk ik heel graag zou willen, zou Big Friends eventueel terug kunnen komen, als ze dat zouden willen, en ook kan het Kinderparadijs gered worden voor de komende jaren. Daarnaast steunen we vandaag ook een voorstel van de ChristenUnie om te zorgen dat het armoedefonds afdoende gevuld blijft. Dat brengt mij bij de volgende vraag. De VOORZITTER: De heer Van Dommelen.

raadsvergadering van 19 juni 2025

Notulen pagina

1117

De heer VAN DOMMELEN (vvd): Dank u wel, voorzitter. Wat u nu eigenlijk doet, u zet dus eigenlijk de keuzes voor de Voorjaarsnota vast. Eigenlijk zegt u die Voorjaarsnota, die vind ik niet zo relevant. Het feit dat het college keuzes maakt voor de toekomst in de Voorjaarsnota, dat vind ik niet relevant. Daar gaan we het helemaal niet over hebben. We gaan het nu doen. Ik maak mijn keuzes, ik zet nu de hekken dicht. Dat is eigenlijk wat u doet. Is dat nou wel zo democratisch wat u eigenlijk doet? We hebben dadelijk de Voorjaarsnota en dan gaan we er met zijn allen over praten. U maakt keuzes, dat respecteer ik, het zijn niet mijn keuzes, ik vind het ook domme keuzes, maar daar gaat het even niet om. U maakt nu keuzes in een motie, terwijl we daar in de Voorjaarsnota met zijn allen over gaan praten, want dan heeft het college, en zo hoort het, voorstellen gedaan en daar gaan we het over hebben. De VOORZITTER: De heer Tak. De heer TAK (pvda): Voorzitter, ik ben zo blij dat de heer van Dommelen deze vraag stelt. Hoe democratisch is het dat achter de schermen de financiën van deze stad al helemaal dicht gelegd zijn door een coalitie? Ja, dat was vorige periode ook al zo, maar als u een hartenkreet van mij wil horen, dit is iets wat we in de toekomst anders gaan doen.

Ik vind het werkelijk waar niet aan onze stadsgenoten uit te leggen dat de financiën van de stad bij de Voorjaarsnota tot op de euro zijn dicht gelegd binnen een coalitie, dat terwijl vandaag formeel een raadsbesluit voorligt waarmee het resultaat over afgelopen jaar bestemd moet worden, u dan tegen mij zegt dat dat niet democratisch zou zijn. Ik vind dat werkelijk waar niet uit te leggen. De VOORZITTER: De heer Van Dommelen. De heer VAN DOMMELEN (vvd): Voorzitter, de heer Tak, die draait het om. Hij zegt zelf ook de Voorjaarsnota is dicht gezet. Nee, we hebben het nu over de jaarrekening. Als u straks bij de Voorjaarsnota met goede voorstellen komt, zal uniek zijn denk ik, maar als u met goede voorstellen komt, dan ben ik zeer graag bereid om daarnaar te luisteren, want zo werkt het in dit huis. Dan gaan we beslissen over waar wij het geld in de toekomst aan uit gaan geven. Maar doe dat dan niet nu, we hebben het nu over de jaarrekening. De VOORZITTER: Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50plus): Vandaar dus alle socials en alle media al helemaal mutje vol met alle voorstellen uit de Voorjaarsnota van deze coalitie. 8000 euro, tot het niveau van 8000 euro over vrije zondagen, zo ver gaat het. Waar hebben we het hier over? Dan moet je wel bij een jaarrekening gaan zeggen dat het niet klopt. De VOORZITTER: De heer Van Dommelen.

De heer VAN DOMMELEN (vvd): Dit is een vraag aan me toch? Ik zit ook naar mijn tijd te kijken natuurlijk. U het heel goed, mevrouw Verkoelen. U zegt de voorstellen staan erin, zo werkt het. Het college komt met voorstellen en daar gaan wij als raad uitgebreid over praten en daar nemen we een besluit over. Zo hoort dat te gaan, dat is het democratisch proces. De VOORZITTER: Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50plus): Dat zijn de 30 seconden aan mij en daarom het amendement, want wat de heer Tak nu voorstelt, staat niet in uw voorjaarsnota, dus komt u nu met een amendement bij de jaarrekening. Want had u het geschreven in de voorjaarsnota, hadden we het er nou niet over gehad. Maar daar begint u niet over.

raadsvergadering van 19 juni 2025

Notulen pagina

1118

De VOORZITTER: De heer Coşkun. De heer COŞKUN (sp): Voorzitter, de heer Van Dommelen verdraait een beetje het democratisch proces. Wat we gedaan hebben bij de Voorjaarsnota van 2024, prematuur allerlei bezuinigingen opgelegd en het blijkt achteraf dat we heel veel geld over hebben. Wat de heer Tak probeert, samen gesteund door ons, is die bezuinigingen terug te draaien, want die waren niet nodig. Sterker nog, we hebben gewoon heel veel geld over. Er is altijd bij het rekeningresultaat een voorstel hoe je dat gaat bestemmen, stop je dat in een reserve, ga je op een andere manier bestemmen. Mijnheer Tak en met hem anderen zeggen, laten we repareren wat we toen ten onrechte in het voorjaar 2024 al hebben wegbezuinigd. Ik heb daar toen tegen gewaarschuwd, moet je niet doen in het voorjaar. De Voorjaarsnota moet heel anders eruitzien. Maar nogmaals, dat is toen gebeurd met uw instemming, wij repareren dat nu. Er is alle reden toe en dat is op alleszins ook democratisch. We hebben tenslotte ook het budgetrecht en niet de coalitie budgetrecht. De VOORZITTER: De heer Van Dommelen. De heer VAN DOMMELEN (vvd): Dank u wel. U weet dat ik jarenlang in het bedrijfsleven heb gewerkt. Ik heb nog geen jaarrekening gezien in het bedrijfsleven waar het resultaat van een bepaald jaar vervolgens in de jaarrekening wordt aangewend voor de toekomst. Nee, dat doe je in een begroting.

Dat is de Voorjaarsnota. Zo werkt het systeem en kom nou niet aanzetten dat je in de jaarrekening dat allemaal moet gaan verwerken. Dat is echt klinkklare onzin, mijnheer Coşkun, zeg ik via de voorzitter. De VOORZITTER: De heer Coşkun. De heer COŞKUN (sp): Ik weet niet bij welke rare bedrijven u dan gewerkt heeft, maar normaal is dat je rekeningresultaat hebt en dat stop je in de algemene reserve, geef je de bestemmingsreserve, je creëert een reserve voor toekomstige ICT-ontwikkelingen, ik noem maar op. Dat doen normale bedrijven, maar blijkbaar heeft Van Dommelen gewerkt in ik weet niet wat voor spookbedrijven, maar die bedrijven ken ik niet. De VOORZITTER: De heer Segers-Hoogendoorn. De heer SEGERS-HOOGENDOORN (cda): Voorzitter, dank. Het is wat dat betreft een niet zo heel handig getimede interruptie van de heer Van Dommelen, moet ik eerlijk zeggen via u, want het is nou juist volkomen democratisch wat hier gebeurt. Ik wil er ook nog bij opmerken dat we niet voor niets deze jaarrekening ook in dit huis, we hebben het wel eens op andere manieren geprobeerd, maar juist deze status geven. Dit is het moment waarop we terugkijken en dus ook mogen oordelen en het is ook het moment waarop we mogen bestemmen en voorstellen mogen doen waar we dat resultaat voor willen gebruiken.

Dat maakt het juist democratisch en daarom ben ik ook zo blij met het voorstel van de PvdA, want dit is een moment waarop nog niet alles dicht gelegd is. In die zin is het dus ook een beetje onhandig getimed, maar het is ook een beetje lachwekkend, want de heer Van Dommelen weet precies hoe het gaat. Inderdaad, de coalitie gaat met elkaar in retraite en komt met elkaar uit over een voorjaarsnota. Dan ligt alles dicht. Dat is ook hun goed recht, want ze hebben een meerderheid in dit huis. Dit is nou juist democratie, dat hier dit voorstel ligt, en het zou denk ik de coalitiepartijen sieren om hier serieus naar te kijken. De VOORZITTER: De heer Tak vervolgt zijn betoog. De heer TAK (pvda): Voorzitter, in alle eerlijkheid, ik had mijn hoop ook niet gevestigd op de VVD. Ik denk dat u het dikke prima vindt dat het gewoon naar de algemene middelen gaat. Ik raadsvergadering van 19 juni 2025

Notulen pagina

1119

heb mijn hoop wel gevestigd op D66 in deze zaal. Want juist nu onze stad het zo zwaar heeft, moeten we ons sociale gezicht laten zien. We hebben afgelopen jaar moeilijke keuzes gemaakt, zoals de heer Coskun al terecht zei, maar dat betekent ook, vind ik, dat als er geld over is en er is geld te verdelen, en dat doen we vandaag, want er ligt vandaag een raadsbesluit voor over de verdeling van die gelden, dat we bezuinigingen die achteraf gezien onterecht waren moeten durven terug te draaien. Dus mijn oproep is aan D66, steun alsjeblieft ons amendement. De VOORZITTER: De heer Elbay. De heer ELBAY (d66): Voorzitter, als er geld over is, is de heer Tak er als de kippen bij moet ik zeggen. Waar het om gaat is dat we alle goedwerkende initiatieven in deze stad steunen. Dus ook steun voor uw voorstel, maar niet nu. Niet nu bij de jaarrekening, want u stelt nu voor om de 9 miljoen ongecorrigeerde fouten uit de jaarrekening te gaan bestemmen. Dat is technisch gezien lastig, want dan moet je de jaarrekening omgooien, dan moet je opnieuw een oordeel daarover gaan vellen vanuit de accountant. Dus ik vind het ook super onhandig. U zegt 9 miljoen, wie zegt niet dat we 19 miljoen nodig hebben? Dus laten we nou inhoudelijk dat debat dan ook bij de Voorjaarsnota gaan voeren. De VOORZITTER: De heer Tak.

De heer TAK (pvda): Voorzitter, weet u wat nou een killer bestuurderspartij is? Dat is een bestuurderspartij die zich verschuilt achter technische redenen om niet in te gaan op mijn echte vraag. Durft u te kiezen voor die sociale initiatieven in Rotterdam? Laat D66 haar linkse of haar rechtse hart zien vandaag? Nou ik weet het wel. De VOORZITTER: De heer Elbay. De heer ELBAY (d66): Mijnheer Tak moet dat eerlijk verhaal houden. U moet een eerlijk verhaal houden, net zoals toen u thuis op straat ging wegbezuinigen, net zoals u Duindorp ging wegbezuinigen. Waar was u toen? Er moeten soms helaas lastige, bittere keuzes worden gemaakt in deze stad. Ik zeg het u ook, laten we vooral al die goedwerkende initiatieven staande houden, intact houden en inhoudelijk dat debat voeren bij de Voorjaarsnota over 2 weken. Mijnheer Tak, over 2 weken gaan we het er inhoudelijk over hebben en misschien hebben we geen 9 miljoen maar 19 miljoen nodig. De VOORZITTER: De heer Tak. De heer TAK (pvda): Voorzitter, ik weet eigenlijk niet wat ik hiervan moet zeggen. U liegt gewoon naar de Rotterdamse kiezers. Iedereen weet in deze zaal dat de Voorjaarsnota euro voor euro achter de schermen is dichtgelegd. Ik zag vandaag nog een Instagram post van DENK hoe blij ze waren met die feestdagen en de 8 ton die ze hebben gekregen. Het is achter de schermen dichtgelegd.

We weten allemaal dat het op deze manier gaat. U zegt tegen mij u krijgt ruimte bij de Voorjaarsnota. Ik weet hoe het gaat, ik kan 100 voorstellen indienen. Ik heb mijn uiterste best gedaan om dit voorstel technisch helemaal uit te werken. Het klopt van a tot z, u wil gewoon niet kiezen voor de sociale initiatieven vandaag. Geef dat dan gewoon grif toe. De VOORZITTER: De heer Elbay. De heer ELBAY (d66): Voorzitter, wij vinden sociale basis van deze stad zeker belangrijk, daarom hebben we ook met ChristenUnie samen een initiatiefvoorstel ingediend dat we goed werkende initiatieven, de sociale basis in deze stad, intact moeten houden en langdurig raadsvergadering van 19 juni 2025