20241017- Notulen van de raadsvergadering van 17 oktober 2024

De heer Biljoen. De heer BILJOEN (gl). Ja voorzitter, ik ga het heel even snel doen. Dank ook aan de wethouder over Little C en de update en ik hoor het graag wanneer daar meer informatie over is. Wat betreft de complexiteit, dat snap ik. Ik snap ook dat het veel tijd kost. Maar we hebben wijkraden. Wijkraden weten heel goed wat er speelt in hun wijk. Die kunnen het team Mobiliteit ook helpen. Ze hebben ook heel goede adviezen ingediend, dus laat hen ook helpen om dat VCP 2.0 gewoon wat sneller te realiseren. Dan voorzitter, over de Karel Doormanstraat, over de Aert van Nes-knip. De mensen die nu op dit moment vanaf de Aert van Nesstraat en al die straten daaromheen met de auto weggaan, die rijden nu ook niet over de Karel Doormanstraat. Die moeten nu ook via de Mauritsstraat rijden, dus er verandert in principe niets aan de situatie. Dat, en ten slotte toch nog even over wat de Partij voor de Dieren zei, over ꞌIedereen blij, de Meent autovrijꞌ. Ik hoor u dus eigenlijk zeggen dat u daar liever ook geen auto’s wil hebben. En als de Partij voor de Dieren die motie ombuigt met bestemmingsverkeer, kijkt u er dan anders naar? Want bestemmingsverkeer kan laden en lossen zijn, en ook hulpdiensten, en daarmee weren we wel het autoverkeer. De VOORZITTER. Anderen nog die het woord willen voeren? Ik kijk even naar de wethouder of hij gelijk kan antwoorden. Hij gaat het proberen.

Dan geef ik hem het woord. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (vvd) (wethouder). Dan begin ik eventjes met het antwoord op de heer Biljoen om de wijkraden mee te laten helpen. Dat is ook wel een simpele voorstelling van zaken met betrekking tot het komen tot een VCP, want wij praten niet alleen maar met wijkraden, wij doen dat ook met de hulpdiensten, wij doen dat ook met de RET, want dat zijn allemaal gebruikers van

raadsvergadering van 17 oktober 2024

Notulen pagina

1840

diezelfde wegen. Die moeten we dus ook allemaal meekrijgen op dit soort onderwerpen, en dan noem ik alleen maar de hoofdrolspelers. Even los van het feit dat we met het VCP-Noord ook allerlei sessies hebben waarbij we open uitnodigingen hebben gegeven aan bewoners in onze stad. We hebben enquêtes verstuurd. Dus alleen de wijkraden horen is niet voldoende en ik ga u ook uitleggen waarom. Wij hebben een aantal gevallen waarin de wijkraad optie A voorstelt, maar uit enquêtes maar ook in de bezoeken die we aan de maquettes hebben gehad, bewoners uit diezelfde wijk optie B als voorkeur hebben. Dat is ook niet zo vreemd. De wijkraad spreekt niet met iedereen, wel met heel veel mensen, maar er zijn ook wel weer andere gedachten over. En bij die VCP proberen we dat allemaal bij elkaar te leggen. Zo ingewikkeld is die puzzel dus. Dus dat is echt een versimpeling van zaken. Dan kan ik dus ook u niet beloven dat ik dan in een heel afzienbare tijd ineens tot een ander VCP kan komen ook op Zuid. Ik moet even het antwoord schuldig blijven over de stand van zaken met betrekking tot de motie, maar ik zal het via de reguliere weg even laten weten, want als u daar in de afgelopen tijd geen update over heeft gehad, dan trek ik mij dat aan en dan ga ik u een update sturen. De VOORZITTER. De heer Van der Velden. De heer VAN DER VELDEN (pvdd). Ja, dank u. Nee, ik heb het gevonden.

Ik moest zelf ook even zoeken, maar ik ga daarmee verder aan de slag, dus dan laten we het nu heel even rusten. De VOORZITTER. Helder. Dan was er volgens mij nog één vraag. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (vvd) (wethouder). Ik moet heel even wachten tot het antwoord binnenkomt. De VOORZITTER. Dat lijkt me ook. Ik vind het al heel knap dat u zo gedetailleerd alle wegen nu al uit uw hoofd weet. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (vvd) (wethouder). Het doorgaand verkeer wordt al gestremd door het definitief maken van het filter aldaar, is het korte antwoord op de vraag van de heer Biljoen naar aanleiding van bestemmingsverkeer. Ja? De VOORZITTER. Hartelijk dank. Dan heb ik één toezegging genoteerd. Dat is de toezegging van de wethouder om de raad een terugkoppeling te geven over de lopende studies naar de verkeersstromen op Zuid en ik begreep dat hij probeert dat in Q4 van 2025 te doen. Dan hebben we daar ook nog een tijdstip bij genoemd. De heer Biljoen heeft nog één vraag? De heer BILJOEN (gl). Ja, een onbeantwoorde vraag. Het ging over de motie van de Partij voor de Dieren over de Meent autovrij met bestemmingsverkeer. De VOORZITTER. Daar heeft hij net op geantwoord. Ja, dat was net het laatste antwoord dat gegeven is. Heel kort, heel kort. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (vvd) (wethouder).

Ja, dus het doorgaand verkeer wordt al gestremd met het verkeersfilter en daarmee is het feitelijk al teruggedrongen tot bestemmingsverkeer. Dat is het complete antwoord. De VOORZITTER. Oké, dan zijn we nu aan het einde gekomen van dit debat en dan sluit ik dit punt en dan dank ik ook de wethouder hartelijk voor zijn beantwoording. Dan komen we bij agendapunt 6.3, Socialreturnbeleid. Er is gevraagd of dat een tweeminutendebat kan worden. Dat behandelen we na 7.6, dus dan komt het daarna aan de orde, waarschijnlijk vanavond. 6.4

Duurzaam Doorbouwen en het voorstel tot vaststelling van de nieuwe Vuistregels voor het Bouwen

De VOORZITTER. Dan hebben we nog 6.4 en mijn ambitie is om dat ook af te ronden voor de dinerpauze, dus ik vraag mevrouw Kockelkoren, samen met mevrouw Morkoç heb ik begrepen. (Er wordt buiten de microfoon gesproken.) O, de wethouder is er nog niet. Die gaan we oproepen. Ja, daar is de wethouder weer. Dan vraag ik mevrouw Kockelkoren en mevrouw Morkoç gezamenlijk ook hier het woord te voeren als eerst.

raadsvergadering van 17 oktober 2024

Notulen pagina

1841

Mevrouw KOCKELKOREN (gl). Ja, dank u wel voorzitter. Wij hebben voorliggen het Plan van Aanpak Duurzaam Doorbouwen en de nieuwe Vuistregels voor het Bouwen. Voorzitter, wij zijn op zich blij met het Plan van Aanpak Duurzaam Doorbouwen. Daar focus ik me nu eventjes op, omdat het nodig is om daar vaart achter te zetten, dat het nodig is dat de partijen in de stad die hier bouwen daar kennis over en aandacht voor hebben. Wel zien wij een ontzettende urgentie. De gebouwde omgeving is verantwoordelijk voor 38% van de CO2-uitstoot, de Nederlandse bouwsector dreigt in 2027 zijn budget van 1,5 °C te overstijgen, dus er is echt alles nodig. Wij voelen dat de wethouder die urgentie ook voelt, maar we vinden wel dat er nog een aantal zaken aangescherpt kunnen worden. We zijn blij dat de wethouder heeft gezegd: oké, we zetten nu de eerste stap en met de voortgangsrapportage gaan we ook die knoppen aandraaien. Dus oké, daar zitten we op hetzelfde spoor, steun daarvoor. Maar wij willen dus graag nog een stapje verder en hebben daarvoor een aantal opbouwende moties. De eerste is 'Toepassen principes voor verminderen materiaalgebruik', om nog steviger te sturen op behoud, hergebruik van materialen om dichter bij de Paris Proof-maatstaf te komen die we nodig hebben.

De andere is 'Open huis voor scouten van herbruikbare materialen', en dat gaat erom dat je zorgt dat partijen die materialen willen hergebruiken dat ook op zo’n vlot mogelijke manier kunnen doen door open huis te houden in gebouwen die op de sloopnominatie staan. Dat was even mijn tekst. De VOORZITTER. Mevrouw Kockelkoren heeft de volgende moties ingediend. Motie 1. Toepassen principes voor verminderen materiaalgebruik "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 17 oktober 2024 ter bespreking van agendapunt 6.4 Duurzaam Doorbouwen en het voorstel tot vaststelling van de nieuwe Vuistregels voor het Bouwen; constaterende dat: - de gebouwde omgeving verantwoordelijk is voor 38% van de CO2-uitstoot; - de Nederlandse bouwsector in 2027 zijn budget voor 1,5 °C overstijgt; - op een andere manier ontwerpen en bouwen noodzakelijk is om aan de vraag naar woningen en bedrijfsruimten te kunnen voldoen én de CO2-uitstoot te beperken door toe te werken naar Paris Proof-bouwen; overwegende dat: - voor Paris Proof (embodied carbon) bouwen een strategie nodig is om het materiaalverbruik, de CO2-uitstoot en milieu-impact te verminderen; - het Plan van Aanpak daar een goede aanzet toe geeft door samen te werken, openheid en kennis te delen maar dat dit niet direct leidt tot verminderen materiaalgebruik; - werken met wat er is, in plaats van nieuwe materialen te gebruiken de snelste manier is om

materiaalgebruik te verminderen; - door het rijksvastgoedbedrijf vijf principes voor materiaalstromen zijn opgesteld om te sturen op het verminderen van materiaalgebruik: 1. behoud, 2. hergebruik, 3. hergebruik elders, 4. biobased, 5. recyclen; verzoekt het college: - steviger te sturen op het verminderen van materiaalgebruik en CO2-reductie door de vijf materiaalprincipes op te nemen in het plan van aanpak; - bouwers en ontwikkelaars te vragen inzichtelijk te maken met welk principe gewerkt wordt en waarom en over de ingezette materiaalstromen in procenten in de 1e Voortgangsrapportage een terugkoppeling aan de raad te geven; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. A. Kockelkoren, M.Y. Morkoç, R.T.J. van der Velden, G.J. Engberts en T.J. Vonk Motie 2. Open huis voor scouten herbruikbare materialen "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 17 oktober 2024 ter bespreking van agendapunt 6.4 Duurzaam Doorbouwen en het voorstel tot vaststelling van de nieuwe Vuistregels voor het Bouwen;

raadsvergadering van 17 oktober 2024

Notulen pagina

1842

constaterende dat: - gebouwen die gesloopt worden veel waardevolle onderdelen en materialen bevatten; - het Plan van Aanpak Duurzaam Doorbouwen als doel heeft om materiaalgebruik in nieuwbouw en renovatie zo veel mogelijk te beperken; overwegende dat: - bij sloop nu nog veel materiaal verloren gaat of niet hoogwaardig wordt hergebruikt, omdat de sloop niet bekend is en daarmee mogelijk beschikbare materialen niet in beeld zijn voor hergebruik; - door panden die gesloopt gaan worden in beeld te brengen via een openbare publicatie, bouwers in de gelegenheid worden gesteld vroegtijdig in het pand herbruikbare onderdelen en materialen te scouten; - het matchen van aanbod aan de vraag kan helpen om de keten te sluiten en zo zowel de impact van de sloop van bestaande gebouwen als die van nieuwbouw en renovatie beperken; verzoekt het college: - bij het afgeven van een sloopmelding dit voornemen openbaar kenbaar te maken; - een pilot te starten waarbij in geval van sloop een open dag georganiseerd wordt om materialen en gebouwonderdelen te scouten voor hoogwaardig hergebruik; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. A. Kockelkoren, M.Y. Morkoç, R.T.J. van der Velden, T.J. Vonk, G.J. Engberts en R.G.C. SegersHoogendoorn De moties zijn voldoende ondersteund en maken deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER. Hartelijk dank. Dan geef ik het woord aan mevrouw Morkoç.

Mevrouw MORKOÇ (gl). Dank voorzitter. Ik dien ook graag even vanuit mijn rol als woordvoerder Klimaat twee moties in op dit onderwerp. Wij vonden het erg mooi om te lezen dat de wethouder naar de Parijse Klimaatacademie gekeken heeft, l’Académie du Climat, en daaruit inspiratie heeft gehaald voor de Duurzaam Doorbouw-aanpak. Wij hebben daar ook naar gekeken en we zijn ontzettend enthousiast. In Parijs is de Klimaatacademie een plek voor kennisuitwisseling, workshops en evenementen over de grote klimaatopgave. Naast de gebouwde omgeving, waar het hier dus over gaat, wordt ook betrokken duurzame productie, natuur, industrie, arbeidstransitie, mobiliteit en afvalproductie. Wij vragen het college om van de Rotterdamse Klimaatacademie ook een echte Klimaatacademie te maken, waar voor marktpartijen, corporaties, belangengroepen, Rotterdammers jong en oud, ruimte is om samen te werken aan een oplossing. De ruimte is er al, wij vragen om de scope te verbreden. Naast het mooie Parijs hebben we ook gekeken naar 020 en daar bleek dat er een toolkit is voor ambtenaren over duurzaam en circulair bouwen. Hier staan handige bronnen in en handvaten die alle ambtenaren kunnen raadplegen. We hoeven het wiel niet opnieuw uit te vinden. Veel informatie is er al. Wij willen vooral doorgaan op actie. Dank u wel. De VOORZITTER. Mevrouw Morkoç heeft de volgende moties ingediend. Motie 3.

Gereedschap voor duurzaam bouwen "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 17 oktober 2024 ter bespreking van agendapunt 6.4 Duurzaam Doorbouwen en het voorstel tot vaststelling van de nieuwe Vuistregels voor het Bouwen; constaterende dat: - Duurzaam Doorbouwen als doel heeft om nieuwbouw en renovatie in Rotterdam te verduurzamen, onder andere door bij het beoordelen van plannen duurzaamheid nadrukkelijker mee te wegen; - voor het beoordelen van plannen op duurzaamheid specifieke kennis nodig is; overwegende dat: - de gemeente Rotterdam momenteel geen uitgebreide gereedschapskist (toolkit) heeft met kennis die ambtenaren kunnen raadplegen;

raadsvergadering van 17 oktober 2024

Notulen pagina

1843

-

andere gemeenten, zoals Amsterdam1, die wel hebben en daar al hun voordeel mee doen; Rotterdam het wiel niet per se opnieuw hoeft uit te vinden;

verzoekt het college: - een gereedschapskist te ontwikkelen voor ambtenaren over duurzaam en circulair bouwen op basis van bronnen die landelijk en bij andere gemeenten beschikbaar zijn; - die waar nodig aan te vullen aan de hand van de Rotterdamse situatie; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. M.Y. Morkoç, A. Kockelkoren, R.T.J. van der Velden, T. Kind, T.S.J. Coşkun en R.G.C. SegersHoogendoorn 1 https://openresearch.amsterdam/nl/page/63802/circulaire-gereedschapskist

Motie 4. L’Académie du Climat à Rotterdam (Rotterdamse Klimaatacademie) "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 17 oktober 2024 ter bespreking van agendapunt 6.4 Duurzaam Doorbouwen en het voorstel tot vaststelling van de nieuwe Vuistregels voor het Bouwen; constaterende dat: - een onderdeel van de aanpak Duurzaam Doorbouwen is om een Klimaatacademie Rotterdam te openen om kennis te delen en samen te werken aan de verduurzaming van de gebouwde omgeving; - de Rotterdamse versie gebaseerd is op de Franse L'Académie du Climat, een centrum voor klimaat in de brede zin opgericht en gesubsidieerd door de gemeente Parijs; - L'Académie du Climat op diverse manieren aandacht vraagt voor het klimaat en ook succesvol jongeren betrekt in hun onderwijsprogramma; overwegende dat: - de Franse L'Académie du Climat in Parijs een plek is waar constant een programma is over het klimaat, met onder andere kennisuitwisseling met rondetafelgesprekken, workshops, debatten, onderwijs en evenementen; - L'Académie du Climat voor iedereen gratis toegankelijk is; van marktpartijen, corporaties, belangengroepen tot inwoners van jong tot oud; - Rotterdam haar Klimaatacademie vooral wil inzetten voor het verduurzamen van de gebouwde omgeving, maar het een geweldige plek kan zijn om aandacht te vragen voor en kennis te delen over onze grote klimaatopgave; verzoekt het college: - in te zetten op het

vergroten van de scope van de Rotterdamse Klimaatacademie, vergelijkbaar met de L'Académie du Climat van Parijs; naast de gebouwde omgeving ook het betrekken van het klimaatprobleem in de breedte en de vele oplossingen zoals duurzame productie, natuur en biodiversiteit, industrie en arbeidstransitie, mobiliteit en afvalproductie; - bij het vormgeven van deze academie Rotterdammers en belangenverenigingen voor het klimaat te betrekken; - de raad te informeren over de voortgang van de Rotterdamse Klimaatacademie in het tweede kwartaal van 2025; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. M.Y. Morkoç, A. Kockelkoren, R.T.J. van der Velden, S. Reitema en T. Kind De moties zijn voldoende ondersteund en maken deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER. Dan geef ik het woord aan de heer Van Campenhout. De heer VAN CAMPENHOUT (bij1). Dank u voorzitter. Onze stad staat op een kruispunt. De klimaatramp zit ons op de hielen en hoe lang nog voordat deze stad handelt? We kunnen niet langer wachten. Rotterdam BIJ1 is duidelijk. De klimaatcrisis laat zich niet bezweren door halve maatregelen,

raadsvergadering van 17 oktober 2024

Notulen pagina

1844

loze woorden of vage beloftes. Het is tijd voor radicale actie en die tijd is nu. We staan hier als BIJ1 Rotterdam om op te komen voor een Rotterdam dat in 2030 klimaatneutraal moet zijn. Niet als optie, maar als harde noodzaak. Een doel waarvan we weten dat we dat niet gaan halen als we op deze manier doorgaan. Als we nu niet stevig inzetten op grootschalige hernieuwbare energie zoals zonneenergie zullen de gevolgen hiervan rampzalig zijn, zowel voor de natuur, dier als mens. En dan vooral de kwetsbaren onder ons, zoals mensen met lage inkomens die nu al vechten tegen energiearmoede, kunnen zich niet veroorloven door hiervan de dupe te worden door ons uitstel. Rotterdam BIJ1 wil niet alleen duurzaam bouwen voor de toekomst, maar er staat nog heel wat te verduurzamen. Het is onacceptabel dat zoveel bestaande woningcomplexen nog afhankelijk zijn van vervuilende, dure energiebronnen, terwijl de technologie en de middelen beschikbaar zijn zoals bijvoorbeeld zonneenergie, zonnepanelen op daken te leggen van woningcomplexen die zelfs dan deels hun energie kunnen laten opwekken. Minder afhankelijk van fossiele brandstoffen, minder afhankelijk van hoge rekeningen. Het is meer dan alleen duurzaamheid. Het gaat over betaalbare energie voor bewoners van deze stad en het gaat om het verlagen van die energiekosten en het bestrijden van de energiearmoede.

Wij van BIJ1 eisen meer en dienen daarom deze motie in om te starten met een pilotproject om bestaande woningbouwcomplexen te verduurzamen door middel van zonnepanelen. Dit project moet geen eindstation zijn, maar moet slechts het begin zijn van een breed inzetbaar stadsprogramma. Als de resultaten positief zijn, zullen we dat op een schaalbare manier kunnen implementeren door de hele stad. Zonnepanelen plaatsen, is een eenvoudige maar een essentiële stap die we kunnen nemen om de CO2-uitstoot te verminderen en de bewoners van deze stad te helpen. Onze motie is een startpunt. Laten we dit pilotproject starten met de toekomst in handen te nemen voor iedereen in deze stad. Wij willen dat bewoners meer zeggenschap krijgen over hun leefomgeving. Het is namelijk niet genoeg om duurzaamheidsmaatregelen van bovenaf op te leggen, maar bewoners moeten actief betrokken worden bij het vinden van duurzame oplossingen. Het is cruciaal dat corporaties en de gemeente nauw samenwerken met de bewoners om samen te bouwen aan een duurzame stad. Zeggenschap, participatie en rechtvaardigheid moeten de kern vormen van deze energietransitie. Het is tijd dat we gaan zorgen voor echte resultaten, meetbare prestaties en concrete voorbeelden van verduurzaming binnen de woningbouw.

Met de motie van Rotterdam BIJ1 is er een concreet voorstel om de stad iets rechtvaardiger en duurzamer te maken en BIJ1 waakt ervoor dat duurzaamheid geen eliteproject is maar het recht is van iedereen. Sociale rechtvaardigheid, waar Rotterdam BIJ1 voor staat. Dit betekent dat de energietransitie toegankelijk moet zijn voor iedereen. We dienen daarom de motie in 'Start pilot voor grootschalige verduurzaming van woningcomplexen door middel van zonnepanelen'. Hij wordt nog voorbereid, dus hij wordt later ingediend. Dan hebben we nog een paar vragen aan de wethouder. In hoeverre garandeert het college dat de duurzame transitie in de woningbouw geen negatieve effecten gaat hebben op de bewoners van sociale huurwoningen? En hoe voorkomen we gentrificatie? Hoe zorgen we ervoor dat de voordelen van duurzame innovaties terechtkomen bij de meest kwetsbare groepen in onze stad en niet alleen bij de hogere inkomens? Hoe worden bewoners in vooral kwetsbare wijken betrokken bij de besluitvorming rondom duurzame bouwprojecten? En wat is hun zeggenschap in het proces? En tot slot, worden duurzaamheidsdoelen gekoppeld aan de verplichting om voldoende sociale huurwoningen te behouden of te bouwen? Tot zover. De VOORZITTER. Hartelijk dank mijnheer Van Campenhout. Wij zien uw motie tegemoet. Dan geef ik nu het woord aan de heer Verhoef. Hij stond, maar u wilde niet? Oké, pas.

Dan kijk ik even rond of er nog andere leden zijn die hier het woord willen voeren. De heer Van der Velden zie ik. De heer VAN DER VELDEN (pvdd). Ja, dank u voorzitter. Wij zijn blij met de herziene Vuistregels voor het Bouwen. Een lokale overheid die slechts verwijst naar de wet, in dit geval het Bouwbesluit, en verder met de handen over elkaar gaat zitten, daar is de Partij voor de Dieren niet van. Wij willen een actieve regisserende overheid. En daarom zijn we blij met de vuistregels die voorschrijven hoe er duurzaam en natuurinclusief wordt gebouwd in de stad. De gebouwde omgeving is namelijk cruciaal voor de energietransitie alsook voor het oplossen van de biodiversiteitscrisis. Alhoewel ze geen verplichting inhouden, is het onze vurige wens dat de Vuistregels worden meegenomen in tenders waar bouwers zich op inschrijven en die meewegen in de beoordeling. Wij zijn blij dat de mate van toepassing van de Vuistregels kenbaar wordt gemaakt in het zogenaamde Ambitiedocument, een eerste stap in het besluitvormingsmodel voor Ruimtelijke Ontwikkelingen in Rotterdam. Het Ambitiedocument is een afspraak tussen het college en de gemeenteraad. Maar vers twee is dat bouwers zich ook daadwerkelijk aan deze afspraak gaan houden. En daarom is het belangrijk de duurzame en natuurinclusieve ambitie juridisch te gaan borgen. Wij komen daarom met een motie om

raadsvergadering van 17 oktober 2024

Notulen pagina

1845

dit voor elkaar te krijgen en wij danken de medeondertekenaars GroenLinks en de PvdA. De motie verzoekt het college te verkennen hoe toepassing van de Vuistregels voor het Bouwen in het Ambitiedocument juridisch kan worden geborgd in anterieure overeenkomsten met de ontwikkelaars. De VOORZITTER. De heer Van der Velden heeft de volgende motie ingediend. Motie 5. Laat duurzame ambitie er niet vanaf vallen "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 17 oktober 2024, ter bespreking van het voorstel tot vaststelling van de update Vuistregels voor het Bouwen; constaterende dat: - het college voorstelt toepassing van de Vuistregels voor het Bouwen onderdeel te maken van het zogenoemde 'Ambitiedocument', als stap in het besluitvormingsmodel voor de Ruimtelijke Ontwikkelingen van Rotterdam; overwegende dat: - het Ambitiedocument nog slechts in de verkenningsfase zit, er nog gewichtige processtappen volgen (e.g.

Masterplan, Stedenbouwkundig Plan, Nota van Uitgangspunten, et cetera) en dat er doorlopend door zowel ontwikkelaar als gemeente nieuwe financiële strategische posities worden ingenomen die ambities kunnen bijstellen; - privaatrechtelijke borging van duurzaam en natuurinclusief bouwen in de anterieure overeenkomst met ontwikkelaars belangrijk is om ambities te zekeren, zodat de wens van de gemeenteraad gestand wordt gedaan; verzoekt het college: - te verkennen hoe toepassing van de Vuistregels voor het Bouwen in het Ambitiedocument juridisch kan worden geborgd in anterieure overeenkomsten met ontwikkelaars; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. R.T.J. van der Velden, A. Kockelkoren en G.J. Engberts De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER. Hartelijk dank. Zijn er nog andere leden die graag het woord willen voeren? De heer De Haan. De heer DE HAAN (d66). Dank u wel voorzitter. Wij hebben als Rotterdam stevige ambities rondom bouwen, maar ook in het willen dat het bouwen zo duurzaam als mogelijk plaatsvindt. Dat is waarom de doelstelling van Paris Proof-bouwen voor ons als een paal boven water staat. Dat betekent dat we in alles wat we doen proberen dit zo duurzaam mogelijk te doen en dat we creatief zijn. Want we kunnen niet blijven doen wat we altijd al deden en dan verwachten dat het opeens sneller zal gaan.

Daarom dienen we ook een motie in om een pilot uit te voeren waarmee we bouwers er echt baat bij laten hebben dat ze Paris Proof gaan bouwen en daarmee CO2-emissies in de vorm van carbon credits besparen. En in de bebouwde omgeving zijn er nog veel meer kansen waar we willen dat er meer gebeurt. Verenigingen van Eigenaren bijvoorbeeld, die zijn voor de verduurzaming van Rotterdam ook echt essentieel, maar doen op dit moment te weinig. Er zijn daarvoor al veel redenen en de wethouder doet op dat vlak al het nodige, maar daarom vragen we ook aan de wethouder welk probleem zij als grootste ervaart bij die VvE’s. Er is nog veel te bereiken. We moeten haast maken, maar als Rotterdam zijn we met projecten, denk aan SAWA, op de goede weg, maar die weg moeten we echt ook met volle snelheid in gaan lopen. Dank u wel. De VOORZITTER. De heer De Haan heeft de volgende motie ingediend. Motie 6. Geef mij de credits

raadsvergadering van 17 oktober 2024

Notulen pagina

1846

"De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 17 oktober 2024, ter bespreking van agendapunt 6.4: Duurzaam Doorbouwen en het voorstel tot vaststelling van de nieuwe Vuistregels voor het Bouwen; constaterende dat: - er in Rotterdam nog veel gebouwd wordt door bouwbedrijven op een niet-duurzame wijze en zij daar geen hinder van ondervinden; - er bouwbedrijven zijn die zeer duurzaam bouwen, maar daar tot op heden geen financieel baat bij hebben; - gebouwen die met weinig CO2-uitstoot worden gebouwd, niet worden beloond en daarmee ook niet worden aangemoedigd; overwegende dat: - de doelen van Paris Proof-bouwen alleen gehaald kunnen worden als we zo snel als mogelijk duurzaam gaan bouwen; - een manier om goed gedrag te stimuleren is goed gedrag te belonen; - er al diverse methoden zijn om goed gedrag te stimuleren gericht op de hoeveelheid uitstoot van CO2; verzoekt het college: - een pilot te starten waarbij ontwikkelaars worden beloond die minder carbon credits gebruiken dan nodig; - de resultaten hiervan terug te koppelen aan de raad; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. T. de Haan De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER. De heer Van Dommelen wenst ook het woord. De heer VAN DOMMELEN (vvd). Ja, dank u wel voorzitter. Ook wij zijn blij met wat er voorligt.

Wij hebben best wel veel partijen gesproken die zich bezighouden met het ontwikkelen van projecten in deze stad en volgens mij gebeurt er best wel veel. Wat ik ook terug hoor van veel ontwikkelaars is dat er heel veel contact is tussen gemeente en ontwikkelaars over de wijze waarop we duurzaam moeten bouwen. Ik kreeg zelfs complimenten te horen over de ambtelijke staf hier in de stad en de kennis die er aanwezig is op het vlak van duurzaam bouwen, dus dat zijn allemaal mooie verhalen. Onlangs is het project SAWA opgeleverd, of het wordt opgeleverd, het zit in ieder geval in de laatste fase. En dat is een mooi voorbeeld van een heel duurzaam gebouw dat in deze stad wordt opgeleverd. Haalt dat project op dit moment Paris Proof, alle regels? Dat is de vraag. Als er één project is in de stad dat daar tegenaan zit, dan is het wel SAWA, maar ik heb ook begrepen hoe ongelofelijk ingewikkeld het is en waar je allemaal tegen aanloopt om het duurzaam bouwen voor elkaar te krijgen. Als voorbeeld werd genoemd het materiaal, dat gewoon nog onvoldoende beschikbaar is. Het voorbeeld werd genoemd van bouwers die dit soort gebouwen kunnen maken. Dus de boodschap was helder. Als we duurzaam willen bouwen, dan moeten we met elkaar door blijven bouwen en moeten we met elkaar blijven experimenteren over hoe we op de beste manier duurzaam kunnen bouwen.

De boodschap was helder, we zullen met elkaar een oplossing moeten vinden. Brussel legt de regels op, laten we ons daaraan houden, laten we er geen kop op zetten. Laten we zorgen dat we met elkaar tot de beste oplossingen komen. Dat heeft tijd nodig, dus wat mij betreft prima regels. Ik heb geen motie, maar de enige oproep die ik wil blijven doen aan de wethouder: zorg dat we het duurzaam bouwen kunnen blijven combineren met het doorbouwen, want die combinatie van twee, doorbouwen en duurzaam bouwen is extreem belangrijk. Dank u wel. De VOORZITTER. Dank mijnheer Van Dommelen. Dan kijk ik nog even rond. Zijn er geen andere sprekers meer? Dan kijk ik naar de wethouder of zij in staat is om te antwoorden. Ik moet opmerken dat wij de moties van de heer Van Campenhout nog niet hebben ontvangen, dus daar kan nog geen appreciatie op komen. Dat is wel een beetje ingewikkeld. (Er wordt buiten de microfoon gesproken.)

raadsvergadering van 17 oktober 2024

Notulen pagina

1847

Dan kijken we als ze nog komen, dan proberen we dat op een later moment te doen. Dank u wel. De heer Dahoe wil toch nog het woord. In de rebound. De heer DAHOE (denk). Ja voorzitter, ik wil toch nog even het woord, maar ik zal het heel kort houden. Ik stel één vraag aan de wethouder, hoe de wethouder gaat zorgen dat de voordelen van de verduurzaming ook voor alle lagen van de bevolking ten goede komen. Dank u wel voorzitter. De VOORZITTER. Die gaat de wethouder vast nog meenemen. Dan geef ik nu het woord aan de wethouder. Mevrouw ZEEGERS (d66) (wethouder). Ja, dank u wel voorzitter. Dit is in ieder geval voor mijn portefeuille een onderwerp en een document waar ik eigenlijk stiekem heel erg trots op ben. Ik vind het mooi omdat het zowel klimaat als bouwen en wonen met elkaar verbindt in één document, en dat we dat hebben kunnen doen samen met de corporaties, de ontwikkelaars, beleggers. We zijn samen een traject ingegaan van die verduurzaming van de bouw in Rotterdam en ik ben ook met dat plan bezig landelijk met andere steden, om eigenlijk in heel Nederland zo’n soort aanpak neer te zetten om die verduurzaming in de bouw, en mevrouw Kockelkoren en mevrouw Morkoç zeiden het al, verantwoordelijk voor een heel groot deel van onze CO2-uitstoot, voor elkaar te krijgen.

Ik merk ook enorm veel energie bij de markt, bij corporaties om daaraan mee te werken, maar ook wat de heer Van Dommelen zegt, wel met de gedachte dat het ook niet altijd even eenvoudig is. Dus we moeten elkaar ook wel een beetje de ruimte geven om daarin te experimenteren en te leren met elkaar, dus dat is in ieder geval denk ik een aanpak waar we allemaal goed mee uit de voeten kunnen. Ik zal de moties een voor een langsgaan. Van GroenLinks 'Toepassen principes voor het verminderen van materiaalgebruik' en daarmee steviger te sturen op dat verminderen van dat materiaalgebruik en ook inzichtelijk te maken hoe dat gaat en in de eerste voortgangsrapportage daar terugkoppeling van te geven. Nou, dat ga ik doen, dat was ik ook van plan, dus wat mij betreft is deze motie overbodig. Wij doen dit al binnen het plan van aanpak en ik heb toegezegd ook een voortgangsrapportage te doen toekomen. Dus het is uitvoerbaar, maar ik was het ook al van plan. Dan de motie 'Stimuleer Duurzaam Doorbouwen in tenders'. Daar vraagt u bij selectie van corporaties en/of marktpartijen om duurzaamheid voor 30% mee te wegen in het eindoordeel. De VOORZITTER. Excuus, mevrouw Kockelkoren heeft nog een vraag. Mevrouw KOCKELKOREN (gl). Nee voorzitter, als het kan even buiten de tijd, want ik heb die motie niet ingediend. De VOORZITTER. Ah, oké. Mevrouw ZEEGERS (d66) (wethouder). Excuus, excuus.

Ik zit met te veel papieren. De VOORZITTER. De administratie wordt even bijgewerkt, maar ik denk dat het een motie is van mevrouw… (Er wordt buiten de microfoon gesproken.) Mevrouw ZEEGERS (d66) (wethouder). Nee, ik denk dat het een fout van mij is. Het zijn zoveel goede ideeën die binnen zijn gekomen dat ik even mijn administratie wat beter moet bijhouden. 'Open huis voor het scouten herbruikbare materialen'. Die heb ik dan wel. De VOORZITTER. We gaan even meekijken bij welk nummer we zitten. Nummer 2 is dit. Mevrouw ZEEGERS (d66) (wethouder). Ja, die is oordeel raad. Die kan ik zeker doen, dus dat is oordeel raad. Dan hebben we nu motie 3, 'Gereedschap voor duurzaam bouwen'. Een gereedschapskist te ontwikkelen voor ambtenaren, zodat zij duurzaam en circulair bouwen op basis van bronnen die beschikbaar zijn goed toegankelijk te maken. Nou, dat is iets waar we zeker mee aan de slag willen, dus dat is oordeel raad wat mij betreft, goed uitvoerbaar. En dan 'L'Académie du Climat à Rotterdam'. Dat klinkt natuurlijk zo geweldig. Wij zijn bezig met die Klimaatacademie en wij willen daar ook een boost aan geven en die brede opzet is goed inpasbaar in de manier waarop we het willen doen, dus dat is ook oordeel raad.

Dan moet ik even kijken, de motie van de Partij voor de Dieren, GroenLinks en PvdA, 'Laat duurzame ambitie er niet vanaf vallen', en dan een verkenning te starten over hoe die vuistregels in het ambitiedocument ook juridisch kunnen worden geborgd in anterieure

raadsvergadering van 17 oktober 2024

Notulen pagina

1848

overeenkomsten met ontwikkelaars. Nou, ik kan het zeker verkennen, dus dat is oordeel raad. En dan als laatste de motie van D66 'Geef mij de credits', om die carbon credits te gebruiken, hoe je dat kan stimuleren, om daar eens een pilot mee te starten. Dat is een heel bijzonder innovatieve manier, dus dat kunnen we zeker oppakken, dus ook dat is oordeel raad. En misschien dat de motie van BIJ1 nog komt of dat ik die op een later moment moet appreciëren. De VOORZITTER. Mijnheer Van Campenhout. De heer VAN CAMPENHOUT (bij1). Dank u voorzitter, als we deze later kunnen appreciëren graag, en anders wil ik een schorsing aanvragen van vijf minuten, maar dat lijkt mij niet handig gezien de agenda. De VOORZITTER. We proberen dit debat even voort te zetten, want er moet ook nog een appreciatie komen op motie 1, want ik dacht dat er wat onduidelijkheid over was of dit een motie van mevrouw Kockelkoren was. (Er wordt buiten de microfoon gesproken.) O, die is ontraden. Helder, dat was mij even onduidelijk. Nee, dat is dan goed. Dank wethouder en dan kijk ik rond of er nog behoefte is aan een tweede termijn vanuit de zijde van de raad. En de wethouder heeft nog een paar vragen die ze moet beantwoorden, ziet ze nu. Dus u heeft nog even de tijd, maar probeer het wel binnen dit debat te doen. Dat lijkt me wel heel fijn.

De wethouder vervolgt haar betoog en daarna kijk ik nog of er behoefte is aan een tweede termijn vanuit de raad. Mevrouw ZEEGERS (d66) (wethouder). Ja, even kijken. Met name BIJ1 heeft de vraag gesteld hoe we garanderen dat verduurzaming geen negatieve effecten heeft op sociale woningen. Nou, in principe zou verduurzaming natuurlijk ook moeten leiden tot lagere energielasten. Dat doen we vaak. Of het nu met zonnepanelen is, isolatie, we hebben natuurlijk ook een programma om die EFG-labels af te schaffen. Dat zou eigenlijk allemaal moeten leiden tot lagere energielasten, dus een voordeel voor de huurders van die woningen, dus geen negatieve effecten. En ik zie ook de gentrification niet direct optreden in dit verband. En ook wij als college, maar ik als persoon ook, vinden het heel erg belangrijk dat juist die energietransitie, verduurzaming, juist op een rechtvaardige manier gaat, dat iedereen daarvan kan profiteren en instappen. Daarom zien we ook dat we heel veel programma’s ook juist in die wijken neerzetten waar ook meer sprake is van een sociaal lastige situatie en achterstanden. Dus u vraagt ook hoe we verduurzaming koppelen aan het behoud van sociaal. In het Duurzaam Doorbouwakkoord richten we ons niet specifiek op sectoren, maar we hebben wel gezegd dat we die verduurzamingsslag in het sociale segment ook echt op gang willen houden.

Daarom hebben we met corporaties ook daar afspraken over gemaakt. Dus wat ons betreft doen we dat voor elke bouwactiviteit, maar zeker ook met de corporaties. Dan de vragen van D66. Welke problemen zijn het grootst bij de VvE’s? Het is met name bij VvE’s, dat zijn natuurlijk soms kleine VvE’s of in heel grote appartementencomplexen meerdere VvE’s, en als die allemaal die besluitvorming rond moeten krijgen rond bijvoorbeeld zonnepanelen op het dak, duurt dat ontzettend lang en je ziet ook dat niet iedere VvE een even levendig en actief bestuur heeft, dus dan wordt het al helemaal lastig om het voor elkaar te krijgen. Met name dus die besluitvormingsprocessen zijn ingewikkeld en ook niet iedere VvE heeft een grote reserve, dus dan moet je elke keer weer met de pet rond, dus dat zijn grote problemen die daar spelen. Dan de vraag van DENK hoe we zorgen dat de voordelen van verduurzaming voor alle delen van de samenleving ten goede komen. Daar heb ik denk ik al het een en ander over gezegd in de beantwoording van de vragen van BIJ1. We hebben die subsidies voor energiearmoede. We trekken ook heel nauw samen op met collega-wethouder Mohamed-Hoesein, om echt die doelgroep ook goed te bereiken. We doen het ook met corporaties, dat die woningen echt die duurzame slag maken en dat daar ook vaart in komt en blijft.

En we hebben onlangs overigens ook de subsidie uitgebreid naar grondgebonden woningen en een hogere WOZ-waarde tot ongeveer € 430.000,00, zodat ook voor die mensen onze subsidies en leningen beschikbaar zijn. De VOORZITTER. Dank u wel. Dan heb ik hier inmiddels de motie van de fractie van BIJ1 en anderen. De heer Van Campenhout heeft de volgende motie ingediend. Motie 7. Start pilot voor grootschalige verduurzaming van woningcomplexen d.m.v. zonnepanelen "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 17 oktober 2024 ter bespreking van het agendapunt 6.4 'Duurzaam Doorbouwen en het voorstel tot vaststelling van de nieuwe Vuistregels voor het Bouwen';

raadsvergadering van 17 oktober 2024

Notulen pagina

1849

constaterende dat: - in verschillende wijken van Rotterdam bewonersinitiatieven zijn ontstaan om hun woonomgeving te verduurzamen, waarbij duurzame energie, zoals zonne-energie, een van de meest haalbare en impactvolle maatregelen is; - Rotterdam veel grote woningcomplexen kent die geschikt zijn voor verduurzaming door middel van zonnepanelen; - bewoners, wijkraden en woningcorporaties in verschillende delen van de stad al plannen hebben opgesteld voor de verduurzaming van woningcomplexen, maar dat deze projecten vaak vastlopen door een gebrek aan financiering of ondersteuning; overwegende dat: - de gemeente Rotterdam zich heeft gecommitteerd aan het Klimaatakkoord en de doelstellingen voor energietransitie, met als doel om in 2050 volledig CO2-neutraal te zijn; - het verduurzamen van bestaande woningcomplexen, met name door het installeren van zonnepanelen, een significante bijdrage levert aan het behalen van deze doelstellingen; - het plaatsen van zonnepanelen op grote woningcomplexen de elektriciteitsvoorziening van gemeenschappelijke ruimtes, zoals liften en verlichting, kan verduurzamen, wat leidt tot lagere energiekosten en een verlaging van de CO2-uitstoot; - bewonersparticipatie in duurzame projecten de sociale cohesie in wijken versterkt en kan leiden tot meer draagvlak voor verdere duurzaamheidsinitiatieven; - financiële ondersteuning en gemeentelijke samenwerking

essentieel zijn om dergelijke verduurzamingsprojecten haalbaar te maken en versneld uit te voeren; - een pilotproject een praktische manier is om de haalbaarheid, impact en uitvoerbaarheid van dergelijke verduurzamingsinitiatieven te testen en te verfijnen; verzoekt het college om: - een pilotproject te starten voor de verduurzaming van een aantal hiervoor te selecteren woningcomplexen in Rotterdam door middel van zonnepanelen, in samenwerking met wijkraden, woningcorporaties en bewonersinitiatieven in deze pilot samen met relevante partijen te onderzoeken welke subsidiemogelijkheden en andere financiële oplossingen beschikbaar zijn om de installatie van zonnepanelen te realiseren; - over de voortgang van deze pilot aan de gemeenteraad te rapporteren voor eind Q2 van 2025; - afhankelijk van de voortgangsrapportage deze pilot te benutten als voorbeeldproject, en een stadsbrede aanpak te ontwikkelen om vergelijkbare verduurzamingsprojecten in andere woningcomplexen te realiseren; - de gemeentelijke ondersteuning voor deze pilot te prioriteren binnen de duurzaamheidsdoelstellingen van Rotterdam; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. M.R. van Campenhout, R.T.J. van der Velden, R.G.C. Segers-Hoogendoorn en T.S.J. Coşkun De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER.

Dan zal ik zorgen dat de motie ook gelijk even meteen naar u toekomt. Dan kan de wethouder daar ook meteen op reageren. De wethouder Mevrouw ZEEGERS (d66) (wethouder). Ja, dit is een motie die ook vraagt om een pilotproject voor de verduurzaming van woningcomplexen in Rotterdam door zonnepanelen en dat we daar ook in samenwerken met de wijkraden, corporaties en bewonersinitiatieven. Nou, dat lijkt me echt helemaal in lijn met wat we ook beogen te doen, dus daar ga ik graag mee aan de slag. Oordeel raad. De VOORZITTER. Hartelijk dank. Dan kijk ik nog even of er behoefte is aan een tweede termijn van de kant van de raad. Nee, dat is niet het geval. Dan sluit ik hiermee dit debat en de stemmingen zullen vanavond plaatsvinden tijdens het stemvenster. 7.

TWEEMINUTENDEBATTEN

raadsvergadering van 17 oktober 2024

Notulen pagina

1850