20231221- Notulen van de raadsvergadering van 21 december 2023

raadsvergadering van 21 december 2023

Notulen pagina

2436

-

-

artikel 1.2.2, lid 1 WMO vermeldt dat een vreemdeling slechts in aanmerking komt voor een maatwerkvoorziening, indien zij rechtmatig verblijf houdt in de zin van artikel 8 van de Vreemdelingenwet; ten aanzien van EU-burgers de wetgever slechts twee uitzonderingen heeft gecreëerd door expliciet te verwijzen naar artikel 24(2) van de Burgerschapsrichtlijn. Het tweede lid van artikel 1.2.2. WMO luidt: "Een vreemdeling komt in afwijking van het eerste lid niet in aanmerking voor een maatwerkvoorziening bestaande uit opvang in de gevallen, bedoeld in artikel 24, tweede lid, van Richtlijn 2004/38/EG."; deze uitzondering zoals eerder vermeld niet van toepassing is op EU-burgers met een 'werknemersstatus'; staatssecretaris Van Ooijen in oktober 2023 in de beantwoording van Kamervragen van het Lid Kat heeft gesteld dat gemeenten, op grond van het uitgangspunt van gelijke behandeling, verplicht zijn om opvang te bieden aan EU-burgers die een 'werknemersstatus' hebben; het bovenstaande door academici is bevestigd tijdens de technische sessie over de rechten van EUburgers in de commissie WIOSSAN;

verzoekt het college: - EU-burgers die aantoonbaar de status 'werknemer' hebben, rechtmatig in Nederland verblijven, korter dan 1 jaar in Nederland gewerkt hebben, staan ingeschreven in de BRP en regiobinding hebben i.h.k.v. de WMO voor minimaal zes maanden gelijk te behandelen bij aanvragen voor de reguliere nachtopvang; - EU-burgers die aantoonbaar de status 'werknemer' hebben, rechtmatig in Nederland verblijven, langer dan 1 jaar in Nederland gewerkt hebben, staan ingeschreven in de BRP en regiobinding hebben i.h.k.v. de WMO gelijk te behandelen bij aanvragen voor de reguliere opvang totdat conform het koppelingsbeginsel de IND het verblijfsrecht beëindigt; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. T. Kind, T.J. Vonk, S. van de Peppel en D. Yildirim Motie 6.

Creatief met overdekte locaties "De Gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 21 december 2023, ter bespreking van het agendapunt 7.5 'Aanpak dakloosheid: dweilen met de kraan open'; constaterende dat: - de winteropvang alleen open is bij extreem slecht weer of temperaturen onder het vriespunt; - daklozen hierdoor bij andere weersomstandigheden op zoek gaan naar relatief veilige en warme plekken in de stad; - dit voor gevoelens van overlast kan zorgen in wijken; overwegende dat: - er in de stad veel overdekte locaties zijn die 's nachts gesloten zijn, zoals hallen in metrostations, traversen en parkeergarages; - deze locaties mogelijk een veilige en relatief warme plek kunnen bieden voor daklozen; - dit de overlast in wijken kan verlagen; - dit beleid al wordt toegepast in andere Europese steden, zoals: Brussel; verzoekt het college: - te onderzoeken welke overdekte locaties die 's nachts gesloten zijn, gedurende de wintermaanden op een verantwoorde wijze kunnen worden opengesteld; - hierover te rapporteren aan de gemeenteraad van Rotterdam; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. T. Kind Motie 7. Passende handhaving voor dakloze Rotterdammers

raadsvergadering van 21 december 2023

Notulen pagina

2437

"De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 21 december 2023, ter bespreking van het agendapunt 'Aanpak dakloosheid: dweilen met de kraan open'; constaterende dat: - het aantal bekeuringen voor '(Slaap)verblijf op de weg, in voertuigen en in kampeermiddelen' (APV artikel 2.23a) in een jaar tijd meer dan verdubbeld is van 317 bekeuringen in 2022 naar 698 bekeuringen tot op heden in 2023 (begin december); - daklozen vaak moeilijk tot geen aanspraak kunnen doen op alternatieve slaapplekken doordat de nachtopvang vol zit, ze niet voldoen aan de voorwaarden van het Centraal Onthaal of beschouwd worden als 'niet-rechthebbend'; - het beboeten van buiten slapen niet alleen een schop tegen het zere been is, maar ook totaal niet constructief is voor verder herstel; overwegende dat: - burgemeester Aboutaleb in december 2018 heeft uitgesproken te willen stoppen met het uitdelen van boetes aan daklozen1 omdat het de dak- en thuislozen niet helpt en verder in de problemen brengt; - dak- en thuislozen in een benarde economische situatie zitten, waardoor boetes moeilijk betaald kunnen worden en boetes daardoor kunnen stapelen; - handhaving niet registreert over een persoon die de APV overtreedt dakloos is; - het college niet bereid is om bekeuringen voor overtredingen van de APV kwijt te schelden; - het college niet langer de mogelijkheid heeft om bekeuringen voor overtredingen

van de APV kwijt te schelden, omdat de bevoegdheid bij het CJIB ligt; verzoekt het college: - te onderzoeken welke artikelen in de APV het vaakst worden overtreden door dakloze Rotterdammers; - bij de handhaving van de APV geen prioriteit te geven aan het opleggen van bekeuringen voor overtredingen van deze artikelen, indien deze worden opgelegd aan dakloze Rotterdammers; - in plaats hiervan prioriteit te geven aan passende alternatieve vormen van handhaving, zoals toeleiding naar passende zorgtrajecten; - over de borging hiervan te rapporteren aan de gemeenteraad van Rotterdam; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. T. Kind, A. Kockelkoren T.J. Vonk en P.J.H.D. Verkoelen 1

https://www.rijnmond.nl/nieuws/176161/aboutaleb-geen-boetes-meer-voor-daklozen

De moties zijn voldoende ondersteund en maken deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER. Mevrouw Van der Elst. Mevrouw VAN DER ELST (bij1). Dank u voorzitter. Op 28 september jongstleden opende ik hier mijn maidenspeech door alle aanwezigen te herinneren aan het feit dat huisvesting een fundamenteel recht is, een recht dat in de afgelopen jaren een steeds groter privilege is geworden. Vandaag, drie maanden later, sta ik hier wederom met precies diezelfde wake-upcall. Want hoewel wake-upcall na wake-upcall in deze raadzaal klinkt, hoewel mensen strijden voor hun recht op rust, wordt er in deze zaal steeds opnieuw op snooze gedrukt, wordt er in onze stad nog steeds een onderscheid gemaakt tussen rechthebbenden en niet-rechthebbenden. Worden hulpkreten gezien als overlast. En worden mensen gezien als problemen. Ik zei het toen en ik zeg het nu weer: dak- en thuisloze mensen zijn mensen die een probleem hebben en niet een probleem zijn. Toch laat het huidige beleid veel mensen in de kou staan. Dakloze mensen kunnen boetes krijgen voor het slapen op straat, maar als ze voor geld bedelen om nachtopvang te kunnen bekostigen, worden ze evengoed beboet. Als we dakloosheid in Rotterdam willen oplossen, werkt het averechts om mensen de schulden in te werken. Dakloze mensen hebben hulp nodig, geen bestraffing.

Hoe die hulp eruit zou kunnen zien is bijvoorbeeld het openen van een permanente nachtopvang. Een opvang die mensen verwelkomt, ongeacht de gevoelstemperatuur, afkomst of papieren. Voorzitter, in 2015 deed onze burgemeester een mooie uitspraak, en wij hopen dat wij deze eindelijk waar kunnen gaan maken. Niemand slaapt bij ons op straat. Want iedere

raadsvergadering van 21 december 2023

Notulen pagina

2438

Rotterdammer, iedere Nederlander, ieder mens heeft recht op rust. Daarom dient BIJ1 de volgende twee moties in. ꞌGeef hulp, geen schuldꞌ en ꞌRust is geen luxe, maar een rechtꞌ. De VOORZITTER. Mevrouw Van der Elst heeft de volgende moties ingediend. Motie 8. Geef hulp, geen schuld "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 21 december 2023, ter bespreking van agendapunt 7.5 Tweeminutendebat 'Dakloosheid; Recht op rust'; constaterende dat: - er sinds 2013 een bedelverbod geldt in Rotterdam; - op grond van artikel 2:65 APV Rotterdam "overlast van bedelen op straat wordt aangepakt"; - nachtopvang in Rotterdam vaak geld kost en dakloze mensen vaak geen geld hebben om dit te kunnen bekostigen; overwegende dat: - als de gemeente dakloosheid in Rotterdam wil oplossen, het averechts werkt om dakloze mensen de schulden in te werken; - dakloze mensen boetes krijgen voor het slapen op straat, maar ook niet voor geld mogen bedelen om nachtopvang te kunnen bekostigen; - de gemeente er op deze manier voor zorgt dat dakloze mensen in een onmogelijke positie worden geplaatst om te kunnen voldoen aan de levensbehoeften; - dakloze mensen hulp nodig hebben in plaats van bestraffing; verzoekt het college: - het bedelverbod in Rotterdam op te heffen; - in te zetten op hulp aan dakloze mensen die moeten bedelen voor geld, in plaats van in te zetten op bestraffing; en gaat over tot de

orde van de dag." w.g. A.G. van der Elst, A. Kockelkoren, T.S.J. Coşkun, S. van de Peppel en P.J.H.D. Verkoelen Motie 9. Rust is geen luxe, maar een recht "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 21 december 2023, ter bespreking van agendapunt 7.5 Tweeminutendebat 'Dakloosheid; Recht op rust'; constaterende dat: - Stichting Ontmoeting uit cijfers heeft laten blijken dat alleen al in de zomermaand het aantal mensen dat op straat slaapt de afgelopen vier jaar met zestig procent is gestegen; - tientallen mensen in de nacht van woensdag 20 op donderdag 21 december hebben overnacht voor het stadhuis in solidariteit met dakloze Rotterdammers; - de Recht op Rust-beweging, tevens andere partijen, pleiten voor een permanente nachtopvang in Rotterdam waarin iedereen welkom is; - de huidige winteropvang alleen opengaat wanneer de gevoelstemperatuur onder de nul graden komt, en niet toegankelijk is voor dakloze mensen zonder papieren; overwegende dat: - Nederland in 2021, met 27 andere Europese lidstaten, de verklaring van Lissabon heeft ondertekend waarin staat dat dakloosheid in 2030 beëindigd moet zijn in Europa; - dakloze mensen kunnen zich pas richten op het vinden van huisvesting als zij in een situatie verkeren waarbij zij niet dagelijks hoeven te zoeken naar waar ze die dag moeten slapen; - permanente nachtopvang dus een vereiste is om dakloze mensen hun

broodnodige rust te bieden; verzoekt het college: - een permanente nachtopvang te openen voor dakloze mensen in Rotterdam, ongeacht de gevoelstemperatuur, afkomst of papieren;

raadsvergadering van 21 december 2023

Notulen pagina

2439

-

deze permanente opvang te voorzien van alle benodigdheden om een volwaardige nachtrust te bieden aan de meest kwetsbare mensen in onze samenleving;

en gaat over tot de orde van de dag." w.g. A.G. van der Elst, A. Kockelkoren, T.S.J. Coşkun, S. van de Peppel en P.J.H.D. Verkoelen De moties zijn voldoende ondersteund en maken deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER. Mijnheer Vonk. De heer VONK (cu). Dank voorzitter. De dakloosheid neemt zichtbaar toe in deze stad. Voor de een bron van ergernis, en dat is begrijpelijk. Voor de ander een bron van compassie, en dat is ook zeer terecht. En de oplossing voor beide is goede opvang en zorg. En juist die wordt onvoldoende geboden. We hebben het vandaag over permanente winteropvang, over zinloos beboeten van daklozen, over het ontnemen zelfs van recht op opvang. En het is terecht dat we deze punten vandaag aan de orde stellen en steeds weer opnieuw. Want het is een schande dat we als stad niet beter kunnen en niet beter willen. En er is dus alle reden om het in de raad steeds opnieuw te bespreken en er steeds opnieuw de straat voor op te gaan. Aanvullend aan de punten die andere partijen aan de orde hebben gesteld voorzitter, wil ik een ander punt nog aan de orde stellen en dat is het onzalige plan van dit college om zo vlak voor het moment dat college en raadsleden aan het kerstdiner gaan, een betaling voor maaltijden in de opvang erdoor te duwen.

De uitvoeringsorganisaties, zoals Nico Adriaans Stichting, CVD, Leger des Heils wijzen op de risico’s en vragen, nee smeken bijna: doe het niet. Een belangenpartij als Basisberaad heeft ook al eerder aangegeven: doe het niet. Maar de gemeente zet gewoon door, compleet losgezongen van de praktijk. En dan moeten we het als raad maar zelf gaan regelen, en daarom mijn dringende oproep aan mijn collega-raadsleden. Laten we de wethouder helpen om hier een streep te trekken. Iemand die alles kwijt is, die aan het overleven is in de opvang, die vraag je geen euro voor een maaltijd, direct af te rekenen bij de pinautomaat. En daartoe dienen wij een motie in, ꞌRecht op rust en etenꞌ. En voorzitter, op dit punt heb ik nog een aantal vragen voor de wethouder. Wat vindt de wethouder zelf van dit idee en voor welk probleem is dit eigenlijk een oplossing en wiens probleem wordt daarmee opgelost? Wat is zijn reactie op de punten die de uitvoerende organisaties aan de orde stellen in hun schrijven? Ziet de wethouder het risico op toename van bedelen voor geld voor eten in de opvang? En gaat de wethouder dit plan erdoor drukken als uitvoerende organisaties hier nee tegen zeggen? Dank u wel. En voorzitter, dan leen ik een beetje tijd van de Partij voor de Dieren, want er was nog een uitstekende motie door hen opgesteld, maar nog niet ingediend. Dat doe ik bij dezen.

ꞌSlechtweeropvangꞌ, om in ieder geval te komen tot een opvang op momenten dat het niet per se vriest, maar gewoon heel slecht weer is. Die is mede ondertekend door GroenLinks en de ChristenUnie. De VOORZITTER. Mijnheer Vonk, u weet dat u niet in andermans tijd mag spreken, maar u mag altijd een motie indienen, dat dan weer wel. De heer Vonk heeft de volgende moties ingediend. Motie 10. Recht op rust én eten "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 21 december 2023, ter bespreking van 'Dakloosheid: Recht op Rust'; constaterende dat: - de gemeente het plan heeft opgevat om mensen in de opvang te laten betalen voor hun eten; - de uitvoeringsorganisaties aangeven dat dit een heel slecht idee is; - bij de ontwikkeling van dit idee de doelgroep zelf niet betrokken is; overwegende dat: - de financiële positie van veel mensen in de opvang erg instabiel is en daarmee een risico bestaat dat mensen uitgesloten worden van voldoende en gezond eten; - dit een reden kan zijn om op straat te gaan bedelen voor het eten in de opvang; - er altijd uitzonderingen moeten worden geregeld om te voorkomen dat mensen geen eten krijgen, waardoor de spanningen in de opvang en de werkdruk bij de medewerkers nodeloos toe kunnen nemen;

raadsvergadering van 21 december 2023

Notulen pagina

2440

-

er voldoende ervaring bij de uitvoerende organisaties is om te weten dat er grote praktische bezwaren kleven aan een dergelijk plan en hun kritiek dus zeer serieus genomen moet worden; om een dergelijk plan te laten werken er aan de kant van de uitvoering capaciteit moet worden toegevoegd die de kosten van de opvang nodeloos verhoogt; de betaling voor onderdak en voedsel via bijvoorbeeld de uitkering, en niet via de dagelijkse portemonnee, geregeld moet worden;

verzoekt het college: - geen financiële bijdrage te vragen voor maaltijden (ontbijt, lunch, avondeten) aan mensen in de opvang, maar een eventuele individuele bijdrage in de kosten voor onderdak en voedsel op een andere manier te verrekenen, bijvoorbeeld in de hoogte van de uitkering; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. T.J. Vonk, P.J.H.D. Verkoelen, A. Kockelkoren, T.S.J. Coşkun, T. Kind en S. van de Peppel Motie 11. Slechtweeropvang "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 21 december 2023, ter bespreking van het debat over 'Dakloosheid; Recht op rust'; constaterende dat: - er winteropvang is, aanvullende nachtopvang voor dak- en thuisloze Rotterdammers die alleen open gaat als het 's nachts vriest; overwegende dat: - de gemeente winteropvang regelt omwille van humane redenen, aangezien een temperatuur onder nul gevaarlijk is voor de doelgroep die zich op straat begeeft; - er veel andere weertypen zijn die eenzelfde gevaar met zich meedragen als vorst, zoals windkracht vanaf een bepaalde schaal of heftige neerslag; verzoekt het college: - de winteropvang uit te breiden naar een slechtweeropvang en daartoe ook andere weertypen in overweging te nemen die nopen tot opening van deze aanvullende voorziening voor nachtopvang; - daartoe nieuwe weertypen aan te wijzen en te objectiveren, als grenswaarde voor opening; en gaat over tot de orde van de dag." w.g.

S. van de Peppel, A. Kockelkoren, T.J. Vonk en A.G. van der Elst De moties zijn voldoende ondersteund en maken deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER. Mijnheer Ceulemans. De heer CEULEMANS (lr). Ja voorzitter, dank. De lijn van Leefbaar Rotterdam is ontzettend helder. Iedereen die in Rotterdam dakloos is en hier recht heeft op opvang, moet ook in de opvang terechtkunnen. Op het moment dat het krap wordt is er dus meer plek nodig. Daar maakt het college werk van. Dit college maakt ook werk van niet-rechthebbenden terug laten keren, want het gros van de daklozen in Rotterdam is niet-rechthebbend. Daar wil een groot deel van de raad het graag niet over hebben, maar dat is gewoon het geval, dus die mensen hebben geen toekomst in Rotterdam, die moeten terugkeren naar het land van herkomst. En ik hoor verschillende partijen nu ter linkerzijde klagen dat er geen huizen zijn in Rotterdam. Maar dan vraag ik u ook om een keer in de spiegel te kijken. Want het zijn juist die partijen die de hele wereld hiernaartoe willen halen. U wilt meer asielzoekers, u wilt meer statushouders, u wilt heel Oost-Europa hier in de opvang, u wilt niet dat illegalen terugkeren. En vervolgens klaagt u erover dat het hier te druk is, dat er hier te veel daklozen en te weinig woningen zijn. Dus ik zou zeggen: reflecteer tijdens de kerstdagen daarop.

We lopen tegen de randen aan van wat de stad aankan en op veel terreinen zijn we over die randen heen. Het is dus goed om te zien dat het college daar werk van maakt. Ik zei het al, het actieplan van wethouder Buijt, ook met betrekking tot dakloosheid, wethouder Versnel die met MOE-landers bezig is, het Oude

raadsvergadering van 21 december 2023

Notulen pagina

2441

Westen dat wordt aangepakt. Dus een goede zaak, laten we aan de slag gaan in plaats van nu het debat hierover voeren. De VOORZITTER. Mevrouw Verkoelen, ik had u overgeslagen. Wit u nog iets zeggen? Mevrouw VERKOELEN (50+). Ja, het was me net wat te snel. Ik moet vandaag alles, een beetje moeilijk om het bij elkaar te krijgen. Maar het gaat me lukken. Ik had ook nog zoiets, ik hoor zojuist Leefbaar Rotterdam, en ik wil toch echt duidelijk melden dat ik het heel erg met u eens ben dat we op heel veel zaken de grenzen dicht moeten gaan doen, dat we de zaken moeten gaan veranderen en noem maar op. Maar het neemt niet weg dat linksom of rechtsom wij altijd, altijd als politiek de plicht en het recht ook hebben overigens, niet alleen de plicht, zelfs het recht, om altijd de achtervang en de opvang te zijn voor de minderbedeelden. Ongeacht wat je ook voor beleid voert, ongeacht wat je ook vindt van mensen. Dat is niet ter discussie. En op dat punt vind ik dat we hier in Rotterdam andere prioriteiten zouden moeten stellen. En die prioriteit betekent gewoonweg, ongeacht wat, mevrouw Kockelkoren heeft het meer dan uitstekend verwoord. Het betekent gewoonweg dat als we de ruimte hebben, als we de mogelijkheid hebben, als we het geld hebben en dat hebben we, want we zijn een schat- en schatrijke stad, dan zorg je er gewoonweg voor dat de hele winter niemand dakloos is.

Zo simpel is het en zo simpel is het ook uit voeren. Dat heeft niets te maken met andere beleidslijnen waar ik u graag wil ondersteunen. Het heeft gewoon met menselijkheid te maken, en daar hebben wij op in te zetten. En dat betekent ook dat ik ook vind, zoals we dat gedaan hebben vorig jaar met een alternatief kerstdiner, en ik wil daar het college via de burgemeester ook hartelijk voor bedanken dat ze ons gesteund hebben om ook deze alternatieve actie wederom mede te mogen ondersteunen van de daklozen die we gehad hebben de afgelopen twee dagen, dat vind ik prima. En ik vind dat het een kwestie van prioriteit is dat het college zegt: als Rotterdam wil je een stad hebben die bedoeld is voor de minderbedeelden en niet alleen voor onze rijken. En daar gaat het om en over niets anders. Menselijkheid ten top. De VOORZITTER. Dank u. Mijnheer Elbay. De heer ELBAY (d66). Ja, dank voorzitter. De lage temperaturen onderstrepen de urgentie om dakloosheid vandaag wederom opnieuw te bespreken. We hebben in september al een uitgebreide vergadering gehad hieromtrent. Het plan van aanpak over kwetsbare dakloze burgers hebben we aangenomen. Ik moet eerlijk zeggen: het is nogal een uitdaging om bepaalde zaken hier in deze stad te regelen.

Wat we zien is dat er internationale en nationale plannen zijn, lokale beleidsinterpretaties, en het maakt het niet makkelijk voor de lokale overheden om dit plan dan ook serieus op te pakken en op te lossen. Voorzitter, de korte wandeling die ik dagelijks doe van de bushalte naar mijn huis, pak ’m beet vijfhonderd meter, is voor mij in de vrieskou af en toe toch wel heel moeizaam. Het is dan ook onvoorstelbaar hoe daklozen dagenlang buiten hun leven moeten voortzetten in dergelijke omstandigheden, wachtend op hulp. Ik kijk er dan ook naar uit om dit punt in januari dan ook uitgebreid met elkaar te bespreken. Wat we dus ook hebben afgesproken is om kwetsbare EU-burgers dan ook goed mee te nemen in dat debat van de commissiebijeenkomst in januari. Wat ik wel graag van de wethouder zou willen weten is, hij keek uit naar het rapport van de Rekenkamer, hij keek uit naar de technische sessie die door de gemeenteraad is georganiseerd en waarbij dus ook een aantal onderzoekers aanwezig waren. Heeft de wethouder nieuwe inzichten opgedaan waardoor hij dus ook van mening is veranderd? Ik zou dus heel graag hierop een reflectie van de wethouder willen hebben. En ik moet ook mijn waardering uitspreken voor deze wethouder. Ik doe het niet vaak naar mijn gevoel.

Aan het begin van de maand, in de vrieskou, kregen we als partij signalen dat er mensen op straat sliepen terwijl de winteropvang eigenlijk open was. Ik heb, buiten de raad om, contact opgenomen met de wethouder en gevraagd of hij hier wat aan deed, hem meteen daarop geattendeerd. En het mooie was dat de wethouder bereid was om met mij mee te denken en daarover te gaan praten. Hij heeft meteen actie ondernomen om die mensen die op straat lagen en die op straat gingen slapen ook meteen aan te spreken, door het veldwerk. Dus mijn complimenten daarvoor. Fijn om te zien dat hij bereid is om ook buiten de raad om dit soort zaken op te pakken. De VOORZITTER. Andere sprekers bij dit agendapunt? Mijnheer Akhatab. De heer AKHATAB (denk). Geachte voorzitter, collega-raadsleden en aanwezigen op de publieke tribune. De pijnlijke realiteit ontwikkelt zich in onze stad. Het is een realiteit waarin een groot aantal Rotterdammers, onze medeburgers, noodgedwongen op straat moeten overleven, slapen in de kou, in

raadsvergadering van 21 december 2023

Notulen pagina

2442

de regen, als het stormt. Het doet mij pijn voorzitter. En dan doet het mij goed om te zien dat er gisteravond een prachtig initiatief plaatsvond voor de deuren van het stadhuis. Dat verdient complimenten voor de organisaties en vrijwilligers die zich hiervoor hebben ingezet. Maar tegelijkertijd is het ook onwijs jammer dat dit moet gebeuren. Er werd ruimte opgeëist voor inwoners van onze stad die geen dak boven hun hoofd hebben en die soms niet terechtkunnen bij een noodopvang. Voorzitter, zoals recentelijk belicht in de media wordt onze stad net als andere steden geconfronteerd met een groeiend aantal daklozen. Een uitdaging die met name in de wintermaanden nog prangender wordt. We hebben allen de schrijnende verhalen gehoord en de cijfers gezien. Ik nodig u allen uit tot een simpele wandeling door onze binnenstad, dan ziet u het zelf. De situatie van onze dakloze inwoners is niet iets wat wij als gemeenteraad en als stad kunnen negeren. Het is onze plicht verantwoordelijkheid te nemen voor elke inwoner van Rotterdammer. Want iedere inwoner telt. Iedere inwoner. De VOORZITTER. Ja. Mevrouw YILDIRIM (pvda). Ja voorzitter, even een vraagje aan DENK. Pleit DENK hier ook voor het openhouden van de winteropvang aanstaande winter, zoals bepleit door de actievoerders? De VOORZITTER. Mijnheer Akhatab. De heer AKHATAB (denk). Ja, dank u wel voorzitter.

Ook mij hebben die signalen bereikt. Er zijn ook heel wat moties ingediend en ik zal zeker kijken naar de moties. Mevrouw YILDIRIM (pvda). Ja voorzitter, dat was geen antwoord op de vraag. De vraag is: is DENK nu voor het openhouden van de winteropvang deze winter? De VOORZITTER. U heeft recht op uw vraag, maar hij heeft recht op zijn antwoord. Mijnheer Akhatab. De heer AKHATAB (denk). Ja, en ik blijf bij mijn antwoord voorzitter. Voorzitter, ik heb ook enkele vragen aan de wethouder. Ten eerste: hoe staat het met het Actieplan Dakloosheid? Zijn er al vorderingen gemaakt en tegen welke knelpunten loopt de wethouder aan in de aanpak? Hoe lang zijn we inmiddels al bezig en welke concrete resultaten zijn er geboekt? Ten tweede voorzitter, hoe groot zijn de tekorten in de Rotterdamse opvanglocaties? En als deze tekorten er zijn, hoe gaat de wethouder zich maximaal inzetten om deze tekorten zo snel als mogelijk op te lossen? Werkt de wethouder ook samen met diverse organisaties in onze stad die zich vrijwillig inzetten voor de daklozen, zoals bijvoorbeeld de Pauluskerk? Ten derde voorzitter, mijn laatste vraag, het stormt vandaag. Kan de wethouder aangeven wat de richtlijnen zijn met betrekking tot het openstellen van de winteropvang? We hebben allemaal meegekregen dat er tijdens de storm een aantal weken geleden mensen buiten sliepen. Tijdens de storm.

Laat Rotterdam zich ook zien als een stad die de richtlijnen ruimhartig neemt? Laten we kijken naar wat wel mogelijk is. Voorzitter, dank u wel. De VOORZITTER. Dank u zeer. De heer Verweij. De heer VERWEIJ (vvd). Voorzitter, dank u wel. Ook de Rotterdamse VVD maakt zo grote zorgen over dakloosheid. Als liberaal geloof ik dat het belangrijk is dat mensen de kansen moeten hebben om zichzelf te ontwikkelen en het beste uit het leven te halen. En ja, als dakloze ben je daar niet mee bezig. Dan ben je bezig met overleven. Dat is echt iets anders als het beste uit het leven kunnen halen. Dus ik ben blij dat wij het hier als raad met enige regelmaat over hebben. En tegelijkertijd moeten we niet overdrijven. In september hebben wij met elkaar gesproken en gedebatteerd over een Actieplan Dakloosheid en zijn er goede maatregelen in aangekondigd. Het uitbreiden van het aantal opvangplekken voor bankslapers, het verminderen van de grote slaapzalen en vaker wat kleinere kamers. En in januari gaan we weer een debat hebben over dakloosheid. En dan gaan we weer dezelfde discussie hebben, over wel of niet-rechthebbenden en over het wel of niet sluiten van de nachtopvang. Ik moet waarschuwen voor het idee of het beeld dat wij als raad heel goed bezig zijn als we het hier maar heel vaak over hebben.

Ik denk dat het wijs is om een goede discussie te hebben op basis van inhoudelijke argumenten en bijvoorbeeld het Rekenkamerrapport dat eraan komt, om te kijken welk beleid nu effectief is en welk beleid niet doelmatig is. Waar zijn we goed bezig en waar kan verbetering in aangebracht worden? Maar dat moeten we eens in de zoveel tijd doen. Wat we nu doen is eens in de zes à acht weken opnieuw met elkaar dezelfde argumenten uitwisselen en dan de mensen

raadsvergadering van 21 december 2023

Notulen pagina

2443

hierboven de indruk geven dat we het probleem daarmee oplossen. Ik denk dat het goed is dat de wethouder doorgaat met het Actieplan Dakloosheid en dat we er in januari weer een goed debat over hebben, maar dat we niet de indruk moeten wekken dat hoe vaker wij met elkaar hetzelfde debat voeren, hoe meer mensen ermee geholpen zijn. Dat is namelijk niet het geval. De VOORZITTER. De heer Coşkun. De heer COŞKUN (sp). Voorzitter, ik wil de VVD één vraag stellen. Heeft iedereen in onze stad recht op rust of niet? De VOORZITTER. Mijnheer Verweij. De heer VERWEIJ (vvd). Voorzitter, ik gun iedereen rust, maar ik denk niet dat het de plicht is van de gemeente om iedereen rust te bezorgen. De VOORZITTER. De heer Coşkun. De heer COŞKUN (sp). Voorzitter, ik vroeg niet naar plichten, maar naar rechten. Heeft iedereen recht op rust of niet, van de VVD. De heer VERWEIJ (vvd). Voorzitter, als jurist zeg ik dat de essentie van een recht is dat je het kan afdwingen. Dus nee, in die zin heeft niet iedereen recht op rust dat je af kan dwingen. De VOORZITTER. Mevrouw Yildirim, u bent gaan zitten. U was klaar. U was ook klaar? Heb ik alle fracties gehad? Mijnheer Oostdijk. De heer OOSTDIJK (fvd). Ja, dank u wel voorzitter. Ik sluit me aan bij het betoog van mijnheer Ceulemans en sla daarom een aantal onderdelen over waar ik in herhaling zou vallen.

Voorzitter, het aantal daklozen in Rotterdam neemt met rasse schreden toe. Onze fractie ontving laatst een e-mail die alleszeggend is. Een mevrouw schrijft over een Rotterdamse vriend van haar die van huis en haard verdreven is, iemand die ontslagen werd in de coronaperiode omdat hij te duur was. Alles moeten verkopen, op straat beland, om vervolgens te horen dat alle beschikbare slaapplekken al bezet zijn en die nu een zwervend bestaan leidt. Voorzitter, geen enkele rechthebbende dakloze hoeft buiten te slapen, dat is waar de gemeente voor zegt te zorgen. Als we meer inzetten om de schrijnende gevallen die buiten de standaardregelingen vallen te helpen met terugkeer naar werk of terugkeer naar land van herkomst, dan kunnen we deze mensonterende situatie voor de betrokkenen en de overlast die het voor de stad met zich meebrengt, terugdringen. We hebben daarom een vraag aan de wethouder. Wordt er op dit moment vol ingezet op het begeleiden van onder andere Oost-Europese daklozen en ze te helpen aan een betere toekomst? Onder andere door de organisaties die hier actief in zijn maximaal te ondersteunen naar een werksituatie of terugkeer naar land van herkomst? Dank u wel. De VOORZITTER. Dank u zeer. Andere sprekers? Wethouder. Ik wil u erop wijzen dat dit een tweeminutendebat is, dus geen volwaardig debat. Daar ga ik op letten.

Als de wethouder uitlatingen doet die nopen tot een toelichtende vraag, is er ruimte voor, maar het is geen volwaardig debat. Wethouder. De heer BUIJT (lr) (wethouder). Dank u wel voorzitter. Er is inderdaad ontzettend veel te zeggen over dit onderwerp. Laat ik één ding erover zeggen, buiten dat ik de moties en de vragen ga beantwoorden, want ik wil ook wegblijven dat we weer met elkaar alles gaan uitdebatteren wat we al een aantal keren gedaan hebben. Je kunt verschillen van mening hoe je dit moet aanpakken, maar er is geen verschil in gevoel van urgentie. Ik voel bij u allemaal de enorme urgentie om hier iets aan te doen en die heb ik ook, alleen zijn we het over de oplossingen niet altijd eens. Maar laat er geen misverstand over bestaan dat die urgentie bij beiden aanwezig is. Ik ga eerst de moties langs als u het goed vindt, en dan zijn er nog een aantal specifieke vragen gesteld door een paar partijen, en daar ga ik graag op in. Een aantal moties heb ik van tevoren gehad, die heb ik heel goed kunnen bestuderen. Andere heb ik nu voor het eerst gezien en ik heb er nu een stuk of vijftien gehad. Dus ik zal bij sommige ook een eerste indruk moeten geven. Maar dat is ook het gevolg als je hem op het laatste moment krijgt. Dat is uw volste recht natuurlijk, maar dan kan ik niet uitentreuren bestuderen en laten toetsen. De eerste motie is van GroenLinks, ꞌNood breekt seizoenꞌ.

Daar ben ik het ook zeer mee eens. Het is ook echt een inzet van mij

raadsvergadering van 21 december 2023

Notulen pagina

2444

om de Volkelstraat ook buiten het winterseizoen te gaan gebruiken voor rechthebbenden, want daar loopt het nu ook over. Voor mensen met een CO-pas hebben we nu ook niet genoeg opvang, dus die helpt nu enorm. Dus die zie ik echt als een aanmoediging om dat te gaan doen, dus daar kan ik goed mee leven. Uw tweede motie ꞌRecht op rust: vergroot de veiligheidꞌ vind ik een zeer goede motie, want ik heb deze signalen ook gehoord en ook teruggekregen. Alleen heb ik ook gehoord wat er allemaal al aan gebeurt. Er wordt echt gefouilleerd als je aankomt. Er zijn incidenten geweest. Er worden ook echt mensen nauwlettend aangesproken, aangepakt, en we doen er alles aan om dat gevoel van veiligheid terug te brengen. Dat is een uitdaging. Maar op dit moment denk ik wel dat we eraan doen wat we eraan kunnen doen. Maar het is wel een terecht probleem en dat heeft ook echt de aandacht. De motie van de Partij voor de Dieren die vraagt om een aparte afdeling voor honden in de winterkouderegeling moet ik echt ontraden, want dat kunnen we op dit moment op de huidige locatie niet in die mate faciliteren dat daar een aparte afdeling voor moet komen. De SP vraagt, en dat is ook een aantal andere moties, om echt de winterkouderegeling permanent open te doen, ongeacht de weersomstandigheden en dat is iets waar we niet voor gekozen hebben.

Overigens, niet om irritant te doen en te zeggen; je deed het zelf ook, maar een aantal partijen die nu heel veel bezwaren aangeven tegen hoe nu de winterkouderegeling is, zaten zelf in het stadsbestuur, hadden dezelfde regels en die hebben ze toen ook niet aangepast. Dus dat wil ik wel echt benadrukken. De VOORZITTER. Mijnheer Coşkun. De heer COŞKUN (sp). Voorzitter, het gaat niet om de kou van de vorige winters, het gaat om de kou en het weer nu. Het gaat erom dat wij pleiten om van 1 december tot 1 maart, tijdens de gehele winter, de winteropvang open te houden. Die loods is er, die bedden zijn er, de dekens zijn er, het personeel is er. Het is vrij simpel, u heeft er niet voor gekozen, maar de vraag is of u ervoor zou willen kiezen. De VOORZITTER. Helder. De heer BUIJT (lr) (wethouder). Ja, u heeft helemaal gelijk. Wat ik wel wil benadrukken, is dat wij daar niet voor kiezen, want als je dat doet, dan is de kans groot, als dat in veel andere gemeenten niet zo is, dat mensen in overmatige aantallen naar Rotterdam komen. Dat is het debat dat we al vaak gevoerd hebben. Het punt dat ik wilde maken, dus ik ga dat ook niet omarmen, maar wat ik daarbij wil opmerken is dat een aantal partijen nu grote moeite hebben met hoe het nu gaat, maar er zelf ook geen aanpassingen op gedaan hebben. Volt heeft een aantal moties en dat zijn ook precies de dingen.

Dat vind ik echt iets wat we dadelijk in de commissie in januari gaan… De VOORZITTER. U kunt zich eerst uitspreken. De heer BUIJT (lr) (wethouder). Ja, maar dit gaat over het vorige punt. De VOORZITTER. Ja, dat zou zomaar kunnen. De heer Vonk. De heer VONK (cu). Toch even, er wordt nu gesuggereerd alsof inderdaad een aantal partijen die nu inderdaad misbaar maken, zoals bijvoorbeeld GroenLinks en de ChristenUnie bedoelt u misschien ook wel, die in de vorige coalitie zaten en dit een punt vonden. Ik wil u erop wijzen dat ook toen wij moties hebben ingediend om een permanente winteropvang te doen, maar dat het was omdat er een meerderheid was in de raad buiten de coalitie met partijen die ervoor zorgden dat het niet doorging. Dus het waren niet die coalitiepartijen van toen, het waren de oppositiepartijen van toen die nu in de coalitie zitten. Waarvan akte, graag. De VOORZITTER. Daarmee is de duiding helder. Mevrouw Yildirim. Nee, er zat namelijk geen vraag in. Mevrouw YILDIRIM (pvda). Ja voorzitter, ook namens mijn fractie, ook los van het feit dat ik het buitengewoon niet chique vind dat een wethouder dit op deze manier tot tweemaal toe aankaart. Wij hebben die moties ook ingediend. We kregen het er niet doorheen. En de wethouder doet nu alsof hij eigenlijk al weet wat de uitkomst is van een dergelijk initiatief, namelijk het openhouden van de winteropvang.

Dat weet u helemaal niet, dus mijn vraag aan u is: ga het een keer doen. En tot slot voorzitter, heeft de wethouder wel in het centrum gezien hoe het eraan toegaat vanaf 2018? Ik kom zelfs op de Blaak bij het station mensen tegen. Voorzitter, heeft u die stad zien veranderen in de afgelopen jaren? Dat heeft u niet.

raadsvergadering van 21 december 2023

Notulen pagina

2445

De VOORZITTER. Dat is helder. Wethouder. Ja, het is geen debat. Ik snap wel dat u erop wilt reageren. De heer CEULEMANS (lr). Een verhelderende vraag. De VOORZITTER. Ja, ik weet precies waar het naartoe gaat, mijnheer Ceulemans. Ik zit hier wel vaker. Houd u het kort. De heer CEULEMANS (lr). Een heel korte verhelderende vraag, misschien heb ik iets gemist. Volgens mij was er geen minderheidscoalitie aan de knoppen de vorige periode. U zat gewoon in de coalitie, u heeft het er intern niet doorheen gekregen, vond het niet belangrijk genoeg om er een punt van te maken, en nu gaat u heel gevoelig doen als er een opmerking over komt. Heel doorzichtig. De VOORZITTER. De heer Vonk. De heer VONK (cu). Een verhelderend antwoord dan. U kunt tellen. GroenLinks, PvdA, ChristenUnie samen was toen geloof ik elf zetels. D66 en Leefbaar Rotterdam hadden veel meer zetels. En dat was precies de meerderheid die op dat moment de boel overeind hield. Iets van historisch besef en besef van dualisme zou u sieren op dit moment. De VOORZITTER. De heer Ceulemans. De heer CEULEMANS (lr). Ik constateer dat u met een aantal partijen in de coalitie zat die het kennelijk heel belangrijk vonden dat die winteropvang openging. U heeft het er in uw eigen coalitie niet doorheen gekregen, u heeft er ook geen moeite voor gedaan, u heeft er helemaal geen punt van gemaakt. U accepteerde dat het niet gebeurt.

Nu gaat u anderen de maat nemen over iets wat u zelf ook niet gedaan heeft. Heel doorzichtig. De VOORZITTER. Goed, dan gaan we naar de wethouder. De heer BUIJT (lr) (wethouder). Ja, de moties van Volt, dat zijn er drie, motie ꞌVerbreed de toegang tot de reguliere opvangꞌ. Nou ja, zoals we het al eerder bespraken, is er op dit moment een aantal tools ontwikkeld in Den Haag om gemeenten richtlijnen te geven hoe ze hiermee om moeten gaan. Die zijn nu richting de gemeente gekomen en die bestuderen wij nu. Ik stel echt voor om deze kwestie in de commissie te bespreken. Dus die wil ik op dit moment niet omarmen. Datzelfde geldt voor ꞌVerruim de toegang voor de reguliere nachtopvang voor EU-burgersꞌ. Die zou ik echt willen betrekken bij het grote commissiedebat. Dit gaat echt over de criteria die gehanteerd worden, waarbij verschillende interpretaties zijn, waar ook een technische sessie over geweest is. Dus dat zou ik hier nu niet met een tweeminutendebat willen beslechten. En u zegt de motie ꞌCreatief met overdekte locatiesꞌ. Ik ben echt ontzettend creatief aan het zoeken op alle mogelijkheden. Dat lukt, daar kom ik zo bij een aantal vragen nog op terug. Maar opvang in een parkeergarage en dergelijke, dat zie ik niet als een kansrijk alternatief.

Uiteraard, en dat zal ik zo nog bij de vragen die ik ook beantwoord toelichten, zijn we wel heel naarstig op zoek naar extra locaties en die vinden we ook. De VOORZITTER. Mijnheer Kind. De heer KIND (volt). Ja, ter verduidelijking, het is niet een opvang, het zijn gewoon plekken in de stad die we openstellen waar mensen gewoon redelijk veilig en warm de nacht kunnen doorbrengen, zonder dat daar echt opvanglocaties worden natuurlijk, ter verduidelijking. En het andere punt, volgens mij gaat een van de vragen over de APV. Ik wil nog wel even een puntje-van-orde-vraag, waarom u op dit moment deze vraag beantwoordt en niet de burgemeester, want volgens mij lag deze vraag in het verleden bij de burgemeester. De VOORZITTER. Het college spreekt ook met één mond. Als u wilt dat ik de vraag beantwoord dan kan dat, maar hij heeft de tekst, dus dat is ook afgestemd. Wethouder. De heer BUIJT (lr) (wethouder). Ja, dank u wel. U zegt onder andere in die motie waar u het laatste op gaat verzoekt prioriteit te geven aan alternatieve vormen van handhaving, zoals toeleiding naar passende zorgtrajecten. Dat gebeurt al heel erg nadrukkelijk, want die handhaving is onderdeel van de

raadsvergadering van 21 december 2023

Notulen pagina

2446

totale aanpak en dat kan ook een sluitstuk zijn. Dus dat gebeurt in mate, dus wat dat betreft is hij ook overbodig. De motie ꞌGeef hulp, geen schuldꞌ. De VOORZITTER. De heer Kind. De heer KIND (volt). Ja, toch een verhelderende vraag. Hoe verklaart de wethouder dan dat het aantal boetes voor slapen op straat meer dan verdubbeld is in één jaar tijd? Als we zeggen dat het passend is en het aantal daklozen op straat is ongeveer hetzelfde, die cijfers hebben we ook, dan kan ik het alleen maar wijten aan strengere en repressievere handhaving, waar boetes een belangrijk onderdeel van zijn. De heer BUIJT (lr) (wethouder). Nee, echt, neem van mij aan dat boete niet een prioriteit is bij ons, alleen neemt hij toe. Ja, wilt u het antwoord horen of zegt u: het maakt niet uit wat u zegt. Want u gaat nu zo kijken. Ik probeer u echt serieus een antwoord te geven. De VOORZITTER. Ik denk dat u eerst het antwoord moet geven. De heer BUIJT (lr) (wethouder). Ja, dat leek mij ook. Het aantal mensen op straat verdubbelt, dus dat dan het aantal boetes ook toeneemt, is op zich niet heel erg vreemd. Waarom verdubbelt hij ook? Omdat er een aantal mensen zijn die enorme overlast veroorzaken, en daar zitten we wel extra bovenop. Want wij willen ook de rust op straat en de veiligheid en het woongenot van Rotterdammers beschermen. Dat is ook onderdeel van een aanpak.

Wij willen mensen naar zorg begeleiden, maar we willen ook mensen die hier geen toekomst in het land hebben, die continu voor overlast zorgen, ook extra gaan beboeten. Dus het heeft met twee punten te maken. Het is focus op een zwaar overlast gevende groep. En het komt omdat er gewoon veel meer mensen op straat slapen. Dus dan krijg je ook een verhoging van het aantal boetes, maar laat ik echt helder zeggen: het is geen beleid van ons om bewust mensen die in een heel moeilijke situatie zitten op te zoeken en met boetes op te zadelen. Dat is absoluut niet het beleid. Mevrouw YILDIRIM (pvda). Ja voorzitter, staat u mij toe om een ordepunt te maken over een feitelijke onjuistheid die gedocumenteerd is? De VOORZITTER. Zegt u het maar. Mevrouw YILDIRIM (pvda). De wethouder zegt: dat is niet het beleid enzovoorts. Maar hij staat gewoon netjes in de krant en de stadsmarinier, de heer Siermans bevestigt de strategie dat ze uit zijn op zes registraties, om ze daarna vervolgens weg te sturen. Dus of de stadsmarinier begrijpt het niet, of deze wethouder begrijpt het niet. De VOORZITTER. Wethouder. De heer BUIJT (lr) (wethouder). Of u begrijpt het niet, want dat is precies wat ik tegen mijnheer Kind zeg. Die groep is precies die overlast gevende groep, die dus zeg maar een soort top 15 is, die zitten wij in de nek.

Die proberen wij door middel van zes, zeven registraties bij de IND te krijgen en dat is bij die groep dus wel een doel. Maar in het algemeen is het niet een doel op zich om mensen daarvoor te beboeten. Dus ik zie daar geen verschil in, wat u dan beweert. De VOORZITTER. Mevrouw Yildirim. Mevrouw YILDIRIM (pvda). Ja voorzitter, nog even los van het feit dat er juridische haken en ogen zitten aan het verhaal van de heer Buijt, wethouder Zorg, zorgen voor mensen. Dan ben ik heel erg benieuwd, dan zou ik dit heel graag ook teruggekoppeld willen zien, want dit is niet in overeenstemming met wat er in de krant staat voorzitter. En om het af te maken voorzitter, hier om mij heen is er heel veel geroezemoes omdat dit verhaal niet overeenkomt met wat wij lezen. De VOORZITTER. Wethouder. De heer BUIJT (lr) (wethouder). Ik kan het niet anders uitleggen. Het staat in de krant dat wij op een bepaalde groep die extreme overlast veroorzaken extra inzetten. Dat geef ik als antwoord, daar komt

raadsvergadering van 21 december 2023

Notulen pagina

2447

ook een deel van de toename door, en dan snapt u niet wat er in de krant staat. ꞌGeef hulp, geen schuldꞌ. Er staat om het bedelverbod op te heffen en in te zetten op hulp aan dakloze mensen die moeten bedelen voor geld. Die hulp bieden we echt. We proberen echt mensen naar zorg te begeleiden waar dat kan, maar een bedelverbod gaan wij niet opheffen. Dat is niet hoe wij daar in staan. Dan heb ik de motie ꞌRust is geen luxe, maar een rechtꞌ. Dat gaat over hetzelfde, een permanente opvang, dus daar ben ik eigenlijk al op ingegaan. De VOORZITTER. Voordat u verdergaat nog een vraag van mevrouw Van der Elst. Mevrouw VAN DER ELST (bij1). Wat betreft de motie ꞌGeef hulp, geen schuldꞌ heeft de wethouder aangegeven dat hij dat niet wil doen, maar ik heb nog geen reden gehoord, dus ik hoor graag waarom. De VOORZITTER. Wethouder. De heer BUIJT (lr) (wethouder). Een bedelverbod, we zien ook het bedelen in Rotterdam toenemen. Daar zit ook in niet weinig gevallen een criminele organisatie achter die mensen ook echt inzet voor mensenhandel. Die mensen worden op straat neergezet en moeten hun geld afdragen. We proberen daar echt hard op te handhaven en dat aan te pakken en een bedelverbod zou dat echt doorkruisen. Dus dat is de reden, wat niet wegneemt dat we wel heel erg begaan zijn met mensen die dat doen, en we proberen natuurlijk wel om die mensen te helpen.

Dus dat onderdeel van uw motie doen we al. De VOORZITTER. Mevrouw Van der Elst. Mevrouw VAN DER ELST (bij1). Voorzitter, heeft de wethouder ook het onderdeel van de motie gelezen waarin we het erover hebben dat zo’n bedelverbod dakloze mensen die moeten bedelen om opvang te kunnen betalen in een onmogelijke positie zet? Dat is gewoon heel lastig, dus kan de wethouder daarop reflecteren en kan hij aangeven hoe hij deze mensen dan wel tegemoet zou kunnen komen? De VOORZITTER. Wethouder. De heer BUIJT (lr) (wethouder). Nou, misschien om heel even een misverstand uit de weg te helpen, de nachtopvang is gratis. Daar betaal je niet voor. Dus het is niet zo dat mensen moeten bedelen om toegang tot de nachtopvang te krijgen. Het hangt gewoon van je situatie af of je er wel of niet recht op hebt. Het is dus niet zo dat mensen bedelen om in de nachtopvang te komen. Dan komen we wel bij de motie van de ChristenUnie, die vraagt eigenlijk over die eigen bijdrage van € 1,00 voor een maaltijd. Ik ben daar eerlijk gezegd een klein beetje verbaasd over. Ik sta hier echt voor, want u vroeg: wat vindt u er nu persoonlijk van? Nou, als ik het persoonlijk ergens niet mee eens ben, heb ik als wethouder de mogelijkheid om het ook niet in te voeren, tenzij de wet je dwingt natuurlijk, dan kun je wel een mening hebben maar dan moet je wel. Je bent wethouder.

Maar ik sta hier ook echt achter, want mensen in de opvang, als het goed is, het gaat helaas een beetje langzamer dan we zouden wensen, maar die moeten uitstromen om hun leven weer op de rit te krijgen. Dat betekent ook regie over je leven krijgen, weer uitgaven kunnen doen als je dadelijk op jezelf woont. Ik vind dat die euro voor een maaltijd, en nogmaals, er zijn altijd uitzonderingen hè, als mensen echt verslaafd zijn, niet voor zichzelf kunnen zorgen, dan gaat die euro natuurlijk niet in rekening gebracht worden. Het komt nu al voor, bij Antes wordt het in een dagopvang gewoon al gedaan. Bij De Ontmoeting wordt het in een dagopvang al gedaan. Van het CVD zei u dat ze gezamenlijk een brief geschreven hebben. Nee, die brief is van het Leger des Heils. Zij zijn er van het begin af aan op tegen geweest. De NAS gaat bij mijn weten er gewoon 1 januari mee van start. Bij CVD wordt het nu in de Hille ook al ingevoerd, daar is het al ingevoerd. En voor u, in Rotterdam is de opvang helemaal gratis. Het wordt nu € 1,00 voor een maaltijd. Maar in andere steden, ik noem Utrecht, Amsterdam, daar betaalt men € 6,50 per dag. En die mensen die in de opvang zitten, hebben allemaal een uitkering. Dus daar is gewoon in principe helemaal niets mis mee. Ik sta hier ook echt voor. Ik vind dat dit echt te verdedigen is. Eén lijn erover trekken.

U heeft gelijk dat het Leger des Heils hier twee dagen geleden, of gisteren geloof ik pas een brief over gestuurd heeft. Maar ja, uiteindelijk vind ik dit wel verdedigbaar beleid. Nogmaals, in andere steden is het een veelvoud dat mensen daar betalen. En mensen moeten dadelijk ook weer de regie over hun leven gaan krijgen, dus ik ontraad deze motie. De VOORZITTER. De heer Vonk.

raadsvergadering van 21 december 2023

Notulen pagina

2448

De heer VONK (cu). Voorzitter, ik wil graag even wijzen op een aantal feitelijke onjuistheden. Het eerste is dat daklozen hier niet zouden betalen voor onderdak en eten. Dat is niet waar. Er is een uitkering en een daklozenuitkering. Die daklozenuitkering is lager, omdat ergens in het begin van deze eeuw, ik geloof 2004, 2005, is bedacht, terecht, dat de opvang gratis zou moeten zijn voor de mensen, dat het financieel niet een belemmering zou moeten zijn om in de opvang te gaan, maar dan wel een lagere uitkering. Dus ze betalen al. Dat is het eerste. Het tweede is, u zegt dat alleen het Leger des Heils aan de bel trekt. Dat is feitelijk onjuist. Er is gisteren een gezamenlijke e-mail gestuurd naar uw ambtenaren, van CVD, NAS en het Leger des Heils samen, waarin zij vragen aan u, maar ik zou diezelfde vraag dan ook maar gewoon hier bij de raadsleden willen neerleggen, om dit plan niet door te voeren. Want ook bijvoorbeeld een organisaties als de NAS of de CVD, die nu al deels dit noodgedwongen moeten doen, zeggen: dit kost bakken ellende. Het kost ons werk, het verhoogt de kosten in de opvang, kortom er zijn heel veel argumenten om dit niet te doen. Ik houd het kort, want ik zeg alleen maar dat de wethouder ons feitelijk onjuist informeert, waardoor misschien de raadsleden zo meteen een verkeerde keuze maken, en daarvoor wil ik ze behoeden. Dank u wel. De VOORZITTER.

Het punt is gemaakt. Wethouder. De heer BUIJT (lr) (wethouder). Ik laat de kwalificatie feitelijke onjuistheden echt voor de rekening van de heer Vonk. De e-mail waar hij aan refereert, is mij niet bekend. Mijn informatie is nog dat het CVD en de NAS daar gewoon aan gaan meewerken, dus dat gaan we zien. En ik sta er ook gewoon achter. Ik vind het ook verdedigbaar, dus ik vind het gewoon een goede maatregel uiteraard. Dan de motie 'Slechtweeropvang'. Nee, ik wil er echt voor pleiten om de regeling zoals we die nu hebben, de gevoelstemperatuur, code rood, dat zijn echt de criteria de gelden, en daar zou ik aan vast willen houden. Er zijn ook een paar vragen gesteld door een aantal partijen. Ik probeer die langs te gaan. D66 vraagt of er inzichten zijn opgedaan, jazeker, we zijn echt nadrukkelijk aan het kijken, want dat wil ik ook wel aan uw raad meegeven. Het gaat mij ook aan het hart, en ik zie ook dat er meer mensen hier op straat komen. Dus ik ben ook echt heel nadrukkelijk aan het kijken of er niet andere oplossingen mogelijk zijn dan het huidige beleid? Dus ik kom daar ook echt op terug, want ik wil er ook echt serieus naar kijken. Maar nu een generieke winteropvangregeling buiten het G4-verband, waar we hem in principe in grote lijnen hebben afgesproken.

Maar weet dat ik echt naarstig op zoek ben om te kijken hoe wij rechthebbende of niet-rechthebbende mensen van straat krijgen. Dat is echt een prio. Het klopt wat u zei over mensen die op straat slapen. Ondanks dat de winteropvang open is, zijn er helaas mensen die… je mag bijvoorbeeld geen drugs gebruiken in de winteropvang, en mensen kiezen er dan soms helaas ook zelf voor om dan liever ergens in een parkeergarage te slapen, waar ze dan hun drugs kunnen gebruiken. Ook zijn er mensen, wat GroenLinks ook betoogde, die de veiligheid in de winteropvang een probleem vinden. Maar we gaan echt op plekken waar mensen mogelijk op straat slapen, langs om ze erop te wijzen dat ze naar de winteropvang moeten. Mijnheer Akhatab van DENK vroeg over het Actieplan Dakloosheid, er zijn inderdaad tekorten. Wat we nu doen is dat we heel hard bezig zijn om extra doorstroomlocaties te openen. Dat is al op drie plekken gelukt. We hebben in een mum van tijd nu zeventig, tachtig extra plekken voor CO-pashouders en die hebben we ook echt nodig, want het neemt gewoon toe. Zoals u weet zetten we enorm extra in op het aantal bankslapers, om daar meer mogelijkheden voor te creëren. Dus dat zijn onder andere de dingen die we doen. Mijnheer, en ik moet tot mijn schaamte erkennen dat ik uw achternaam vergeten ben, mijnheer Oostdijk, ja sorry, dat is lelijk.

Wat doen we nu? We zetten vol in, dus we proberen mensen te verleiden die op straat zijn en niet-rechthebbend zijn, die bieden wij opvang om mee te helpen, of we zoeken weer werk voor u of we begeleiden u terug naar het land van herkomst. Dat is een heel gerichte inzet, ook een heel succesvolle inzet. We hebben het afgelopen jaar ruim tweehonderd mensen naar het land van herkomst terug gekregen, waarvan ongeveer 40% gedwongen en 60% via begeleiding. En we hebben ook meer dan tweehonderd mensen weer terug aan werk geholpen. Want er zijn ook heel schrijnende gevallen, mensen die gewoon door hun werkgever op straat gegooid worden, huisvesting kwijtraken, en echt op een beestachtige manier behandeld worden. Die gevallen hebben we natuurlijk ook in deze stad en die mensen proberen we zo goed mogelijk te helpen. Dus dat werkt, alleen het nadeel is dat we heel veel mensen weer aan het werk krijgen en terug naar het land van herkomst, maar er komen wel anderhalf keer zoveel mensen weer bij die dan weer daar komen. Dus daar moeten we natuurlijk ook nog een oplossing voor zoeken. Mevrouw Van de Peppel vroeg nog of honden afgepakt worden. In principe zijn we nu door uw initiatief natuurlijk een opvang aan het creëren waar honden zijn toegestaan.

Op dit moment is de nachtopvang niet toegankelijk voor mensen met een hond, dus hij wordt niet afgepakt, maar mensen moeten wel proberen om onderdak te vinden voor hun hond op een andere plek. Maar er

raadsvergadering van 21 december 2023

Notulen pagina

2449

worden geen honden afgepakt, zover mij bekend. En voorzitter, ik meen dat ik zo ook de vragen beantwoord heb. De VOORZITTER. Mevrouw Van de Peppel. Mevrouw VAN DE PEPPEL (pvdd). Ja, dank u wel voorzitter. Dan blijft wel mijn vraag staan op welke grond dat dan is. De heer BUIJT (lr) (wethouder). Ik denk dat dat op grond is dat ergens in de verordening staat dat honden niet zijn toegestaan, maar ik moet u eerlijk bekennen, zo gedetailleerd ben ik niet op de hoogte, dus ik wil het wel voor u uitzoeken of er nu echt gronden zijn waarop staat: een hond heeft gewoon geen toegang. Dat weet ik niet zeker. Dus als ik daarop terug mag komen graag. De VOORZITTER. Mevrouw Yildirim. Mevrouw YILDIRIM (pvda). Ja voorzitter, mijn tweede vraag is blijven liggen. Zou ik die kunnen stellen? De VOORZITTER. Zeker. Mevrouw YILDIRIM (pvda). Want ik had een reactie gevraagd op het punt van de actievoerders, dat die silo waar de winteropvang plaatsvindt, al betaald is. Het zou goed zijn als dat de afdronk is van dit debat, of de wethouder kan bevestigen dat die silo waar winteropvang mogelijk is, waar gemeenschapsmiddelen, van belastingbetalende Rotterdammers naartoe gaan, die is betaald. Of u dat even kunt bevestigen, dat die gemeenschapsmiddelen die u heeft ingezet, dat dat wel degelijk zo is en dat u ervoor kiest om dat onbenut te laten? Kunt u dat bevestigen? De VOORZITTER. Wethouder.

De heer BUIJT (lr) (wethouder). Nee, dat zal ik niet bevestigen. Wij hebben een bedrag begroot op basis van berekeningen. Je gaat er ongeveer van uit dat er zoveel nachten nachtopvang zal zijn gemiddeld. Het kan altijd een koude winter zijn, dan heb je een paar extra nachten. Ja? Ben ik weer in beeld? En je hebt altijd winters die wat zachter zijn, dan heb je wat minder nachten. Dus je hebt dan op een gegeven moment een langjarig gemiddelde, dus wij gaan ervan uit: er zijn zoveel nachten nachtopvang nodig. Daar zit een prijskaartje aan. Bij elkaar begroten wij dan, het gaat nu uit mijn hoofd, het is volgens mij ongeveer € 1,5 miljoen op jaarbasis, per seizoen zeg maar. Soms houden we wat over, dan hebben we zachte winters hè, klimaatverandering natuurlijk, zachtere winters. En soms hebben we een strenge winter en dan hebben we meer nachten. En dan leggen we er weer iets bij, dus dat is hoe het is opgebouwd. En een permanente opening zou dan ook echt betekenen dat het budget ook echt omhoog moet. De VOORZITTER. Mijnheer Kind. De heer KIND (volt). Ik heb een verhelderende vraag. Want we hadden het net over de boetes en daar werd op gereageerd: als het aantal boetes op slapen op straat verdubbelt, is dat logisch, want er is ook een verdubbeling van het aantal daklozen of het aantal buitenslapers.

We weten dat er in oktober 2022 een meting is gedaan en op dat moment waren er tweehonderd buitenslapers in Rotterdam. Dat zou moeten betekenen dat er nu vierhonderd buitenslapers zijn in Rotterdam. Ik vraag me af op welke cijfers, op welke rapportage u zich baseert als u gebruikmaakt van die cijfers? De VOORZITTER. Wethouder. De heer BUIJT (lr) (wethouder). Nee, hier heeft mijnheer Kind volledig gelijk, want de aantallen zijn absoluut niet verdubbeld, dus dat is een feitelijke onjuistheid van mij. Hij is wel iets toegenomen, maar dat is echt met 20% of 25%. Wat wel is toegenomen, en dat is het probleem waar we mee zitten, waar vroeger het gros van de mensen op straat uit Oost-Europa kwam door hun werkgever op straat getrapt waren en hun woning kwijtraakten, is nu het gros daklozen uit Boekarest en Warschau die een op een naar Rotterdam komen en hier dakloos worden omdat het hier, hoeveel je er ook op kunt aanmerken, nog veel beter is. Dus de groep die zeg maar overlast veroorzaakt is wel echt nadrukkelijk verdubbeld,

raadsvergadering van 21 december 2023

Notulen pagina

2450

dus dat had ik duidelijker moeten zeggen. Maar in het totaal aantal mensen op straat is slechts een lichte stijging. Dus dat punt wil ik inderdaad wel rechtzetten. De heer KIND (volt). Daar wil ik toch nog iets aan toevoegen. De VOORZITTER. Ik wil toch gaan afronden mijnheer Kind, want het is een tweeminutendebat. U heeft besloten dat het geen normaal debat is, maar een tweeminutendebat. Dus een toelichtende vraag, en daarna gaat u stemmen over de moties. De heer KIND (volt). Maar we moeten wel de cijfers goed hebben, anders weet ik ook straks in principe ook niet wat ik moet stemmen. De VOORZITTER. Maar dan had u moeten zoeken naar een ander debatinstrument. De heer KIND (volt). Dan nog een allerlaatste toevoeging als u mij toestaat voorzitter. In diezelfde cijfers staat: 200 buitenslapers, waarvan 130 EU-burgers. We weten ook dat het dit jaar 100 EUburgers zijn. U zegt dat het er 25% meer zijn. En dat verklaart nog steeds niet, als u zegt dat het aantal daklozen verdubbelt, dus het aantal boetes verdubbelt. En u zegt dat het 25% meer is. Dan is het toch een procentuele stijging van het aantal boetes die ik niet goed kan rijmen. Daar wil ik het bij laten voorzitter. De VOORZITTER. Waarvan akte. Oké. Mevrouw Kockelkoren. Mevrouw KOCKELKOREN (gl). Voorzitter, nog één verhelderende vraag over de veiligheid in de winteropvang.

De wethouder zegt: we hebben daar beveiligers staan, we plegen inzet. Mijn vraag is, het probleem voor veel dakloze mensen is dat hun spullen worden gestolen. Dus dat is niet zozeer dat ze spullen mee naar binnen brengen, maar dat er spullen met een onterechte eigenaar mee naar buiten gaan. Valt daar nu niet iets aan te doen, want dat zou zo ontzettend helpen. De VOORZITTER. Tot slot, wethouder. De heer BUIJT (lr) (wethouder). Ja, ik wil daar echt serieus naar kijken. Ik weet nu dat het met name om telefoons gaat, waar mensen bang voor zijn dat die gepikt worden. Daar is echt extra scherpte en alertheid op. Maar ik wil u best toezeggen dat ik nog eens ga kijken of we daar nog specifiek iets aan kunnen doen. Daar heb ik niet echt uw motie voor nodig, want ik moet wel eerlijk zeggen dat er wel echt al het een en ander gebeurt. Maar ik wil u wel toezeggen dat ik daar nog eens scherp naar wil kijken. De VOORZITTER. Dan sluit ik de beraadslaging op dit punt. De heer COŞKUN (sp). Technisch. De VOORZITTER. Ja. De heer COŞKUN (sp). De motie heeft een extra ondertekenaar gekregen. In technische tijd wil ik die nu indienen. Er staan nu vijf partijen boven, dus ik mis er nog negen. Want ik wil vast aankondigen dat ik straks hoofdelijke stemming over deze moties zal vragen. De VOORZITTER.

U kunt de motie gelijk aan de griffier afgeven en dan weten we dat er straks over dit punt een hoofdelijke stemming aan de orde zal zijn. De heer Coşkun heeft de volgende motie ingediend. Motie 4. Recht op echte rust binnen "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 21 december 2023, ter bespreking van het agendapunt 'Tweeminutendebat 'Dakloosheid; Recht op rust'; constaterende dat: - er te veel dakloze personen onnodig noodgedwongen op straat slapen;