20211202- Notulen van de raadsvergadering van 2 december 2021

Notulen raadsvergadering

Notulen van de raadsvergadering van 2 december 2021

Notulen van de raadsvergadering van 2 december 2021 (ochtendzitting) Voor de agenda wordt verwezen naar volgnummer 17 Voorzitter: de heer ing. A. Aboutaleb Tegenwoordig zijn 38 leden, namelijk: mevrouw C. Aafjes-van Aalst, de heer F. Achbar, de heer J.W. van Assendelft, de heer N. Balwantsingh, de heer E. Büyükçifci, de heer B. van Drunen, de heer M.G.J. van Elck, de heer G.J. Engberts, mevrouw J.A. Faber, mevrouw D.A. van Groningen, mevrouw T.C. Hoogwerf, mevrouw A. Kockelkoren, de heer G.F.E. Koster, de heer P.J.P. Lansink-Bastemeijer, de heer S. Leewis, mevrouw N.D.Z.R. MohamedHoesein, de heer B. van Noppen, de heer J.P. Postma (vanaf 20.30 uur), de heer J.W. van Putten, mevrouw L.L.P.R. Roest (vanaf 18.00 uur), de heer R.C.J. de Roon, de heer T. Roskam (vanaf 20.00 uur), de heer B. van Schaik, de heer R.G.C. Segers-Hoogendoorn, de heer J. Smet, de heer D.P.A. Tak, de heer R.T.J. van der Velden, de heer J.W. Verheij, mevrouw P.J.H.D. Verkoelen, de heer T.B. Versnel, de heer T.J. Vonk, mevrouw E.S. Walgenbach, mevrouw I. van Wifferen, de heer E. Yigit (vanaf 18.50 uur), mevrouw D. Yildirim, mevrouw B.C. Zandberg, mevrouw C.M. Zeegers en de heer A. van Zevenbergen Afwezig zijn 7 leden, namelijk: mevrouw N. Arsieni, de heer S.R.T. van Baarle, de heer T. Cicek, mevrouw E.H. Duijm-Wickerhoff, de heer S.F. Lammering, de heer R.A.C.J. Simons, de heer M.J.P.

Meeuwissen Namens het college zijn tegenwoordig mevrouw J. Bokhove, mevrouw E.C. Eskes, de heer S. Kasmi, de heer S.A. Kurvers en mevrouw R.A. Vermeij Griffier: mevrouw I.C.M. Broeders 1.1

Opening

De VOORZITTER. Goedemorgen, ik open deze vergadering en heet iedereen welkom. In verband met de coronamaatregelen zijn initieel slechts woordvoerders aanwezig. We hebben volgens mij wel een quorum. Ik heb berichten van verhindering ontvangen van de heer Simons, de heer Meeuwissen en de heer Cicek. 1.2

In memoriam oud-raadslid mevrouw A.M. Ridderhof-Strik

De VOORZITTER. Aan de orde als eerste zoals te doen gebruikelijk indien dit aan de orde is, een in memoriam van oud-raadslid mevrouw A.M. Ridderhof-Strik. Dames en heren, leden van de raad, ons bereikte het bericht dat op 10 november 2021 is overleden mevrouw A.M. Ridderhof-Strik op de zeer hoge leeftijd van 102 jaar. Ik mag u bij gelegenheid overigens melden dat een dezer dagen de oudste Nederland een Rotterdamse zal zijn, van 109 jaar. Ze was in twee perioden lid van uw raad voor de fractie van de PvdA. De eerste periode duurde niet lang, ze kwam tussentijds in de raad in januari 1969 en zij bleef toen slechts tot de nieuwe raad in september 1970 aantrad. Een aantal van u is van na dat bouwjaar. Haar fractie streefde naar verjonging, toen ik dat las dacht ik 'what's new' en ze

raadsvergadering van 2 december 2021

Notulen pagina

2939

kwam op een onverkiesbare plaats, iets wat overigens door de vrouwenwereld in haar partij en in de stad niet in dank werd aanvaard en die stap werd vooral ook als verlies beschouwd. Dat zijn de woorden van burgemeester Thomassen bij haar afscheid. Het verlies duurde niet lang want in januari 1972 kwam ze opnieuw tussentijds terug in de gemeenteraad, maar toen bleef ze wat langer, namelijk tien jaar. Ze was lid van uiteenlopende commissies, maar haar belangrijkste aandachtsgebieden waren in die periode toch eigenlijk hele bijzondere vraagstukken en als je die vergelijkt met de thema's van nu, zou je kunnen zeggen 'we zijn aan het recyclen'. Het ging toen over gemeentelijke bedrijven, over sport en recreatie en in haar laatste raadsperiode kwam daar ook nog de commissie Milieu, Openbare Werken en Openbaar Groen bij. Dus iedereen die denkt dat milieu een modern thema is, moet zich in de geschiedenis van de stad Rotterdam verdiepen. Mevrouw Ridderhof was een raadslid dat steeds een redelijk evenwicht probeerde te vinden tussen de belangen van de burgers en de financiële positie van de gemeente. Kenmerkend was haar opmerking bij alweer een raadsvergadering over de verhoging van de gemeentelijke tarieven: 'er is geen mens die dit plezierig vindt, maar dat kan nu eenmaal niet anders'.

Dit weerhield haar er overigens niet van om jarenlang tegen bijvoorbeeld verhoging van de reinigingsrechten te stemmen. Ze hield een pleidooi voor belasting naar draagkracht en pas toen voor haar duidelijk werd dat de gemeente dat niet op eigen houtje kon regelen, ging ze uiteindelijk akkoord met wat hogere tarieven. Veel van haar moties en amendementen hadden ook de tarieven van bijvoorbeeld gas en elektriciteit voor burgers als onderwerp. What's new. Ze was zeer overtuigd van de noodzaak tot energiebesparing en vond dat burgers daarvoor beloond dienden te worden. What's new. Ze kon ook een goed pleidooi houden voor een gevecht tegen de bewegingsarmoede, overtuigd als ze ervan was dat recreatief sporten en bewegen een basis voor een goede gezondheid van jong en oud vormden. Onze wethouder Zorg zou daar een partner aan hebben gehad. Veel thema's waren actueel, zijn actueel en blijven actueel. Ik vind het fijn dat wij vandaag deze woorden met een lach kunnen consumeren als we denken aan mevrouw Ridderhof. Zij viel op door haar nuchtere kijk op zaken, ze had haar eigen mening die niet altijd parallel liep met die van haar eigen fractie en dat moet de PvdA bekend voorkomen. Ze kon die mening helder en beargumenteerd naar voren brengen en indien nodig gewoon tegen stemmen.

Ze heeft de stad en haar burgers een lange reeks van jaren met volle overtuiging gediend en wij zullen haar ook met die karakteristieke trekjes blijven herdenken met respect. Mag ik u vragen een moment stilte in acht te nemen en daarbij te gaan staan als dat kan. Stilte De VOORZITTER. Ik dank u zeer, ik hervat de vergadering. 1.3

Mededelingen

De VOORZITTER. Het is overbodig u eraan te herinneren dat er in dit gebouw allerlei coronamaatregelen gelden en het verzoek aan u is om daar zoveel mogelijk rekening mee te houden. Afhankelijk van de gang van zaken van onze ochtendsessie zal de lunch gereed zijn rond 12.45 uur en de warme maaltijd rond 18.30 uur. Mevrouw Hoogwerf heeft te kennen gegeven graag een initiatiefvoorstel te willen indienen. Mag ik u het woord geven? Mevrouw HOOGWERF (lr). Goedemorgen voorzitter, goedemorgen collega's. Een van de grootste zorgen die we op dit moment als stad kennen, zijn jongeren die elkaar met extreem geweld naar het leven staan, jongeren met messen, kinderen die andere kinderen om het leven brengen. Het is bizar, maar we hebben er eigenlijk bijna maandelijks wel mee te maken. Jongeren in psychische nood die dreigen te verzuipen onder druk van social media, drillrap, de straat, armoede of eenzaamheid. We hebben het over jongeren met messen op

raadsvergadering van 2 december 2021

Notulen pagina

2940

straat, maar we hebben het ook over meisjes die juist met een scheermesje in de hoek zitten, die zie je niet, die hoor je niet, maar ze zijn er wel en ze vragen ook stil om hulp. We hebben systemen om een vangnet voor deze jongeren te realiseren. Systemen die los van elkaar vaak prima functioneren, dus jongerenwerk doet zijn stinkende best, school doet zijn stinkende best, de politie doet haar stinkende best, hulpverleners doen hun stinkende best, maar echt samenkomen doet het eigenlijk nergens, met als gevolg dat we die hele kleine momenten waar we die hulp kunnen bieden, waar dat raampje openstaat om erin te kunnen springen om de lont eruit te trekken, missen met het gevaar op een directe escalatie. We zoeken dat punt waar we kunnen ingrijpen en ik denk dat we dit kunnen vinden als we beter met elkaar gaan samenwerken. Daarvoor hebben we ook een driepuntenplan om die betere samenhang tussen die systeemwerelden te realiseren. We willen jongerenwerk, jongerenwerkers die gespecialiseerd zijn in de snelheid waarmee de jeugd communiceert, aan tafel hebben, direct bij de wijkteams, bij het Zorg- en Veiligheidshuis RotterdamRijnmond, zorg dat je direct kunt escaleren op het moment dat zij zien 'daar gaat het mis', daar heb je het moment te pakken. We willen een financieel plan om direct de juiste hulp beschikbaar te stellen.

Als we een kind door een systeem blijven pompen, en dat krijg ik ook direct van de hulpverleners te horen, dan komt het er zo kapot uit dat we het nooit meer kunnen repareren. Een uitplaatsplek, een veilige plek waar bij een acute dreiging van geweld geen escalatie meer nodig is, maar rust geboden kan worden. Dat is wat we met dit initiatiefplan willen realiseren. We zijn ontzettend benieuwd naar de reactie van het college, we zien uit naar de discussie in de commissie en ik denk niet wij alleen, maar vooral ook onze jongeren die onze hulp verdienen. Bedankt. De VOORZITTER. Dank u zeer voor het zoveelste initiatiefvoorstel in deze raadsperiode mevrouw Hoogwerf. We zullen de tekst doorgeleiden richting de commissie ZOCS en het college om advies bij dit onderwerp vragen. 2.

Vaststelling van de agenda van de raadsvergadering van 2 december 2021

De VOORZITTER. Vaststelling van de agenda van de raadsvergadering van heden. Er is één verzoek ontvangen voor een regulier debat, van Leefbaar Rotterdam, 50PLUS en CDA, onder de titel 'Schofterige behandeling Pernissers tijdens bewonersavond over windmolens'. Ik stel u voor dit punt als 12.1 op de agenda te zetten. Akkoord. Er zijn twee verzoeken voor een tweeminutendebat ontvangen, van de PvdA en de VVD over deelvervoer en van D66 over het Uitvoeringsprogramma Mobiliteit. Als daar geen opmerkingen over te maken zijn, stel ik u voor om deze twee punten op de agenda te zetten als 26.1 en 26.2. Akkoord. Er zijn geen verzoeken voor indiening van een motie vreemd aan de orde van de dag. Mevrouw Roest heeft mij gevraagd de behandeling van de agendapunten 6 en 7 te combineren en de schriftelijke stemming uit te stellen tot na de middagpauze. Ik neem aan dat u daar verder geen zwaar tegen hebt, dan doen wij de stemming vanmiddag op een geschikt moment. Vanuit de commissie BWB heeft mij het verzoek bereikt om beide initiatiefvoorstellen onder de agendapunten 14.1 en 14.2 te betrekken bij agendapunt 11, Omgevingsvisie. Mevrouw Zeegers. Mevrouw ZEEGERS (d66). Ja dank u wel voorzitter. Ik snap dat advies inhoudelijk heel goed, maar het probleem is dat wij dan met twee verschillende woordvoerders zitten. Is daar al een oplossing voor bedacht, voor hoe we dat gaan doen? De VOORZITTER.

Daar moeten wij nog een oplossing voor vinden. Mevrouw ZEEGERS (d66). Die moet nog gevonden worden.

raadsvergadering van 2 december 2021

Notulen pagina

2941

De VOORZITTER. We moeten in de loop van vandaag even kijken hoe we dat praktisch doen. Mevrouw ZEEGERS (d66). Ja, zou u daar even over kunnen nadenken. Oké, dan vind ik het prima. De VOORZITTER. Mevrouw Verkoelen, ik hoor u achterin. Mevrouw VERKOELEN (50plus). Ik miste hem, 14.1 en 14.2? De VOORZITTER. 14.1 en 14.2 te betrekken bij agendapunt 11. Zijn er nog meer mensen die twee fractiewoordvoerders bij die punten hebben? Als dat het geval is graag tijdig laten weten, dan kunnen we in de logistiek kijken hoe dat eventueel te regelen is. Mevrouw VERKOELEN (50plus). Ik zou toch graag een toelichting willen hebben want dat betekent dus dat we dan wel gewoon de initiatiefvoorstellen gepresenteerd krijgen, dus het wordt gewoon toevallig na elkaar behandeld. De VOORZITTER. Ja, een gecombineerd voorstel. Het is blijkbaar een uitkomst van de commissie en ik weet niet wat de diepere achtergronden daarvan zijn, maar het was een commissie-uitkomst, mijnheer Segers beaamt dat. Dan moeten we in de loop van de ochtend kijken hoe we het logistiek doen dat D66 met twee woordvoerders kan spreken. Ten aanzien van de spreektijd stel ik u voor vandaag uit te gaan van drie uur spreektijd. Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50plus). Ja voorzitter, u hoort mij ook steeds, het is vandaag een heel bijzondere agenda.

Echt, ik vind het een ratjetoe aan onderwerpen, er zijn zelfs heel veel onderwerpen waarvan ik denk 'ik heb er in de commissie eigenlijk niet eens…'. Ik weet niet hoe het ontstaan is, maar het is ontstaan en daardoor kan ik heel moeilijk bundelen. Als ik mijn tijd alleen al moet verdelen over vijf, zes, zeven onderwerpen dan worden het allemaal maar hele kleine minuutjes, dus ik verzoek om toch een uur op te plussen om gewoon lucht te geven om ook wel recht te kunnen doen aan sommige onderwerpen want het zijn zoveel korte onderwerpen, je kunt geen minuut iets gebruiken, dus in die tijd zit ik een beetje. Ik heb niet veel tijd nodig, maar dat speelt wel en vandaar dat ik mijn verzoek doe. De VOORZITTER. Ik neem aan dat dit tijdvoorstel ook via WhatsApp is rondgegaan. Nee, dat niet? Oké, dat is een ordevoorstel, een uur opplussen. We hebben afgesproken dat we over ordevoorstellen alleen stemmen en laten we dat even met handjes omhoog doen. Wie steunt het ordevoorstel om met een uur op te plussen? Acht. Ja, daar is een meerderheid voor, dus we gaan gezellig naar vier uur. 3.

Vaststelling van de notulen van de raadsvergadering van 14 en 28 oktober 2021

De VOORZITTER. Vaststelling van de notulen van de raadsvergadering van 14 en 28 oktober 2021. Mevrouw Van Groningen. Mevrouw VAN GRONINGEN (vvd). Ja dank voorzitter, toch nog even over de agenda. Ik begrijp wat mevrouw Verkoelen zegt, er zijn natuurlijk enorm veel onderwerpen. Ik wil toch nog even stilstaan bij agendapunt 15.1, dat staat nu als een korte verklaring en het heeft onze voorkeur om dat een hamerstuk te laten zijn. Er is uitgebreid over gesproken in de commissie en volgens mij is het gewoon hartstikke klaar, kunnen we dit gewoon hameren en

raadsvergadering van 2 december 2021

Notulen pagina

2942

dan ook door. Dat scheelt ons ook spreektijd, die kunnen we dan toebedelen aan andere punten, we zullen die vandaag hartstikke hard nodig hebben. De VOORZITTER. Ik heb wel sprekers bij dat agendapunt, de heren De Roon en Van Putten en mevrouw Faber. Mevrouw VERKOELEN (50plus). Voorzitter, ik wil daar wel even op reageren want in de commissie Bouwen, Wonen en Buitenruimte is ook duidelijk aan de orde geweest of we hier geen hamerstuk van kunnen maken, maar ook de indieners hadden wel echt de behoefte om toch nog iets te zeggen. Ik vind het wat moeilijk om daar dan nu weer op terug te komen, waar we in de commissie dit punt al aan de orde hebben gehad. Ik snap u, maar… De VOORZITTER. U zegt dat in de commissie is afgesproken dat het gehamerd kan worden? Mevrouw VERKOELEN (50plus). Nee, daar was het voorstel van uw voorzitter, die ik was, op dat moment om het te hameren, maar toen werd echt duidelijk gesteld 'we hebben toch behoefte om er nog iets over te zeggen'. De VOORZITTER. Mijnheer Vonk. De heer VONK (cu-sgp). Een korte opmerking want wij waren daar medeschuldig aan. Wij overwogen namelijk om een motie in te dienen, maar wij hebben de commissie teruggekeken en gedacht 'ja, eigenlijk is er ook geen grond voor een motie, dus we gaan het niet doen'.

Dus voor ons vervalt de noodzaak om het nog te bespreken en als andere partijen wel een motie willen indienen, dan is daar wat mij betreft alle ruimte voor, maar voor ons zou dit gewoon als hamerstuk in de raad kunnen. De VOORZITTER. Ik zie dat een van de beoogde sprekers, de heer De Roon, zich inmiddels bij de griffie heeft afgemeld. Nee? Dan wil ik het volgende met u afspreken. Ik laat het bij u, dan hebt u in de loop van de ochtend de tijd om even met elkaar te overleggen of het als bespreekpunt op de agenda blijft of dat het afgevoerd kan worden. Dat laat ik even bij u, dan kunt u in de loop van de ochtend even met elkaar overleggen en dan kunt u mij daarna de uitslag daarvan melden. Goed zo? Ja, prima. Dan hebt u nog even iets meer tijd om met elkaar te overleggen, dan hoeft dat niet via de microfoon. Dank voor het punt mevrouw Van Groningen. Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50plus). Nee dat is duidelijk, het verzoek kwam inderdaad van de ChristenUnie-SGP, dus dat zou goed zijn. U bent bezig met de vaststelling van de notulen? De VOORZITTER. Ik ben bij agendapunt 3 mevrouw Verkoelen, maar ik was nog niet begonnen met agendapunt 3. Mevrouw VERKOELEN (50plus). Mevrouw Van Groningen ging al staan.

Ik heb het al via de mail aangegeven en ik wil nog even kwijt dat ik voor de tweede maal, net als de heer Van der Velden van de Partij voor de Dieren… We hadden de vorige keer 114 moties en ik heb bij één motie verkeerd gestemd, dat betreft motie 78, 'Geef Rotterdammers met een hoofddoek, ruimte om zichzelf te zijn bij toezicht en handhaving'. 50PLUS moet geacht wordt daar tegen en niet voor te hebben gestemd. De VOORZITTER. Nog één keer welke motie is dat?

raadsvergadering van 2 december 2021

Notulen pagina

2943

Mevrouw VERKOELEN (50plus). Dat is motie 78, 'Geef Rotterdammers met een hoofddoek, ruimte om zichzelf te zijn bij toezicht en handhaving'. Daar wordt 50PLUS geacht tegen te hebben gestemd. De VOORZITTER. U hebt daar een verkeerde stem uitgebracht, waarvan akte. Ik ga verder met agendapunt 3, Vaststelling van de notulen van de raadsvergadering van 14 en 28 oktober 2021. Kunnen we de notulen arresteren? Dat is het geval. 4.

Mededeling van ingekomen stukken aan de raad en de commissie zoals genoemd op de digitale doorlopende lijst 2021 week 45 tot en met 47

De VOORZITTER. Dan hebben we agendapunt 4, Mededeling van ingekomen stukken aan de raad en commissie. Kunt u zich vinden in de voorgestelde wijze van afdoening voor week 45 tot en met week 47? Akkoord. 5.

Bekrachtiging van de geheimhouding overeenkomstig artikel 25 van de Gemeentewet

De VOORZITTER. Dan bekrachtiging van de geheimhouding overeenkomstig artikel 25 van de Gemeentewet. 5.1

De brief van burgemeester en wethouders met bijlagen met betrekking tot de risicoanalyse BOOR

De VOORZITTER. Onder 5.1 de brief van burgemeester en wethouders met bijlagen met betrekking tot de risicoanalyse BOOR. 5.2

De bijlagen (25, 26A en 26B) behorende bij de brief van burgemeester en wethouders over de verkenning van het ambitiescenario Renovatie Museum Boijmans Van Beuningen en het Museumpark

De VOORZITTER. En onder 5.2 de bijlagen 25, 26A en 26B behorende bij de brief van burgemeester en wethouders over de verkenning van het ambitiescenario renovatie Museum Boijmans Van Beuningen en het Museumpark. Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50plus). Beide graag tegen. De VOORZITTER. 50PLUS wordt bij beide geacht tegen te hebben gestemd. Dat geldt ook voor de heer Van der Velden en ook voor de SP. Met de stemmen van deze drie fracties tegen wordt besloten tot geheimhouding zoals verzocht. 6.

Het voorstel voor de benoeming van drie leden van de commissie voor Welstand en Monumenten

7.

Het voorstel voor de herbenoeming van twee leden van de commissie voor Welstand en Monumenten

De VOORZITTER. De agendapunten 6 en 7 zijn verdaagd tot vanmiddag. HAMERSTUKKEN 8.

Het voorstel tot vaststelling van de lijst van relevante wet- en regelgeving ten behoeve van de accountantscontrole van de rekeningen van de jaarrekeningen 2021 en 2022

raadsvergadering van 2 december 2021

Notulen pagina

2944

De VOORZITTER. Dan doen we de hamerstukken. Onder 8, Het voorstel tot vaststelling van de lijst van relevante wet- en regelgeving ten behoeve van de accountantscontrole van de rekeningen van de jaarrekeningen 2021 en 2022. Akkoord? Hameren. 9.

Het voorstel met betrekking tot de grondexploitatie 'Grote Beer'

De VOORZITTER. Onder 9 het voorstel met betrekking tot de grondexploitatie 'Grote Beer'. Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50plus). Ja, graag tegen gestemd voorzitter. Daar gaat 50PLUS niet mee akkoord. De VOORZITTER. De heer Van der Velden. De heer VAN DER VELDEN (pvdd). Dat geldt ook voor ons. De VOORZITTER. De heer Van Noppen. De heer VAN NOPPEN (nida). Ja bij ons ook, wij zien daar nul sociale woningen en we zullen daar ook tegen stemmen. De VOORZITTER. Dat geldt ook voor de SP. Met deze stemmen tegen is besloten dit onderwerp te hameren. 10.

Het voorstel met betrekking tot het Fonds Vitale Kerngebieden

De VOORZITTER. Dan agendapunt 10, het voorstel met betrekking tot het Fonds Vitale Kerngebieden. Kunnen we dit hameren? Met algemene stemmen. ONDERWERPEN MET EEN REGULIER DEBAT 11.

Het voorstel tot vaststelling van de Omgevingsvisie Rotterdam 'De Veranderstad, werken aan een wereldstad voor iedereen' 14.1 Het initiatiefvoorstel-Verheij over 'Gestapeld Rotterdam: hoe dubbel grondgebruik de stad mooier en beter maakt' alsmede de reactie van burgemeester en wethouders hierop 14.2 Het initiatiefvoorstel-Tak/Engberts over 'Het Nieuwe Noorden' alsmede de reactie van burgemeester en wethouders hierop De VOORZITTER. Dan gaan we nu naar agendapunt 11, het eerste bespreekpunt van vandaag. Dan gaan we de wethouders vragen om binnen te treden, een ogenblikje geduld. Dank voor uw geduld. Aan de orde zoals net afgesproken de agendapunten 11, 14.1 en 14.2. Zoals gebruikelijk beginnen we met de initiatiefvoorstellen en de eerste is van de heer Verheij over gestapeld Rotterdam en daarna het initiatiefvoorstel van de heren Tak en Engberts over Het Nieuwe Noorden. Daarna gaan we dat inhoudelijk bespreken in combinatie met agendapunt 11. Mijnheer Verheij, mag ik u als eerste het woord geven. De heer VERHEIJ (vvd). Dank u wel voorzitter. Begin 2021 heb ik het initiatiefvoorstel ingediend om in Rotterdam te gaan stapelen, meer boven elkaar in plaats van naast elkaar bouwen om op die manier ruimte te winnen en om op die manier de overlast die wij hebben als gevolg van grote infrastructuur en grote doorgaande wegen in onze stad te verminderen.

raadsvergadering van 2 december 2021

Notulen pagina

2945

Dit initiatiefvoorstel is becommentarieerd door ons college, het is vorige week besproken in de commissie Bouwen, Wonen en Buitenruimte en naar aanleiding daarvan heb ik een aantal aanpassingen gedaan om de ambitie die ik daarmee heb, een vergezicht waarin op veel plekken in Rotterdam grote infrastructurele bundels worden overkluisd, wat te temperen. Niet omdat ik minder ambitieus ben geworden, maar wel omdat ik denk dat we het ook in samenhang moeten zien met de realiteit van de beschikbare middelen en de fysieke mogelijkheden die er in onze stad zijn. Er ligt een aangepast raadsvoorstel voor u waarin ik het voorstel terugbreng tot een drietal punten. 1, neem de gedachtevorming die achter deze overkluizing zit op in de Omgevingsvisie die we vandaag ook behandelen en vaststellen. 2, ga van de kant met een project waar heel veel gaat gebeuren, de Abraham van Rijckevorselweg die in een omgeving ligt waarin de komende jaren heel veel ontwikkelingen zullen samenvallen. Pak daar nou als eerste die handschoen op om dit principe vorm te geven en als derde, ga door met een project dat eigenlijk al in gang gezet is, Feyenoord XL, de overkluizing van het spoor bij De Kuip waar goede mogelijkheden liggen om met het wegnemen van die barrière van dat spoor een nieuw stuk stad te maken en vooral de omliggende gebieden daar enorm van te laten profiteren.

Dat is wat vandaag aan u voorligt, ik hoop dat u daar vandaag enthousiast 'ja' tegen gaat zeggen en ik zie het debat graag tegemoet. Dank u wel. De VOORZITTER. Ik dank u zeer. Zijn er nog vragen aan de heer Verheij voordat we naar de heer Tak gaan met een ander onderwerp? De heer ACHBAR (denk). Ja voorzitter. Allereerst complimenten voor het initiatiefvoorstel dat is ingediend. Ik heb eigenlijk één vraag, in het initiatiefvoorstel wordt ook gevraagd naar het ontwikkelen van een haalbaarheidsdocument om vervolgens ook in een ander punt aan te geven om dit op te nemen in de Omgevingsvisie. Als ik dat in die volgorde achter elkaar zet, vraag ik me af of we dan niet te snel gaan met dit in de Omgevingsvisie op te nemen alvorens wij een haalbaarheidsdocument hebben opgesteld. Dat is even een vraag die ik daarover heb. De VOORZITTER. Mevrouw Kockelkoren. Mevrouw KOCKELKOREN (gl). Ja dank u wel voorzitter, ik heb ook één vraag. De heer Verheij heeft bij de Omgevingsvisie ook een motie ingediend, 'Eerst afmaken', en ik vroeg mij af hoe hij dit voorstel ziet in het licht van die motie 'Eerst afmaken' want we gaan al iets doen met Feyenoord City en we hebben enorm veel plannen, ook juist de heer Verheij, en dit vraagt natuurlijk eigenlijk om gedachtevorming voor de toekomst. Hoe combineert hij die twee zienswijzen? De VOORZITTER. Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50plus).

Ja dank u wel voorzitter en ook met dank voor het initiatief. Op zich een goed idee en zeker dubbel grondgebruik want we hebben het hard nodig, maar zoals de vorige spreekster ook al zei, zou ik graag willen zien hoe we de gebiedsontwikkeling nu koppelen aan het idee wanneer daar verandering in komt. Laten we wel wezen, Feyenoord XL staat nog helemaal in de kinderschoenen, net als Feyenoord City misschien wel helemaal zal gaan afketsen en anders zal moeten. Dan nog vind ik uw gedachtegoed heel erg goed, maar hoe probeert u dat in uw initiatiefvoorstel dan weer om te vormen en hoe gaan we dat dan weer, inderdaad net als de eerste spreker vroeg, in die Omgevingsvisie krijgen? Hoe moet ik dat zien want ik ben een beetje bang dat we anders achter elkaar aan blijven rennen.

raadsvergadering van 2 december 2021

Notulen pagina

2946

De VOORZITTER. Wie verder? De heer Van Noppen. De heer VAN NOPPEN (nida). Ja misschien nog één vraag. Ook NIDA is enthousiast over dit plan en ook over het volgende voorstel, maar het is niet eerste keer dat dit wordt voorgesteld, we hebben dit een aantal malen geprobeerd. Hoe ziet de indiener de haalbaarheid hiervan in de toekomst? Er is een aantal voorstellen gedaan, ook over het financieren ervan via de projectontwikkelaars en we hebben natuurlijk het arrest van 26 november jl. waarin staat dat het allemaal in het openbaar moet worden aanbesteed. Ziet de indiener daardoor ook nog grote beren op de weg of juist meer kansen voor die ontwikkeling in de toekomst, zeker ook in het licht van waar we natuurlijk bij Feyenoord City, bijvoorbeeld in XL, tegenaan lopen, dat er toch wel heel veel inspraak is en dat wordt in Omgevingsvisie natuurlijk alleen maar meer gestimuleerd of daar komt meer mogelijkheid voor. Gaat dat nou juist zand in die radars gooien of biedt dat juist meer kansen voor dit soort ontwikkelingen? De VOORZITTER. De heer De Roon. De heer DE ROON (d66). Ja, dank u wel voorzitter en ook dank aan de indieners. We hebben het er eerder natuurlijk al uitgebreid over gehad.

Er ligt een nieuw besluit voor en ik moet eigenlijk altijd denken aan Willem Elsschot, tussen droom en daad staan wetten en praktische bezwaren, en hierbij ook nog haalbaarheidsonderzoeken en financiën. Het dagdromen vind ik heel mooi, zeker als het hierover gaat, dat heb ik volgens mij ook al eerder gezegd, maar toch nog even een toelichting van de indieners op dit nieuwe besluit dat voorligt en de initiatiefvoorstellen zoals die eerder bij ons behandeld zijn, om daar nog even op in te gaan. De VOORZITTER. Anderen? De heer Van Putten. De heer VAN PUTTEN (lr). Ja, dank u voorzitter. Het is een goed initiatiefvoorstel van de heer Verheij, zeker om na te denken over dubbel grondgebruik. In het verleden waren er ook al ideeën om de 's Gravendijkwal te overkappen en wij staan daar in principe positief tegenover, met name om te kijken naar de overkluizing van de Abraham van Rijckevorselweg in combinatie met een soort masterplan wat dan kan gaan gelden voor het Excelsiorgebied, het Brainparkgebied, het universiteitsgebied en De Esch zelf. Het gaat er eigenlijk om of we kansen zien om daar de leefomgeving voor de mensen die daar wonen te verbeteren. Vandaar dat wij dat ook goed vinden. De VOORZITTER. De heer Verheij, een aantal vragen aan u. De heer VERHEIJ (vvd). Dank u wel voorzitter en dank aan de sprekers voor het enthousiasme dat ze laten blijken, daar ben ik blij mee.

Een aantal vragen. De heer Achbar vraagt: gaan we niet te snel en zou je niet eerst de haalbaarheid moeten onderzoeken voordat je het in de Omgevingsvisie opneemt? In mijn originele voorstel was inderdaad een hele serie projecten concreet benoemd met daarbij ook de opdracht om haalbaarheidsstudies uit te voeren en het ook op te nemen in de Omgevingsvisie. Dan geef ik direct antwoord op de vraag van mevrouw Kockelkoren, dat was misschien iets te enthousiast en juist ook met die gedachte van eerst afmaken waar je aan begint voordat je aan nieuw projecten begint, heb ik bijvoorbeeld de Groene Kruisweg, de Vaanweg en de Tjalklaan uit het voorstel gehaald want anders gaan we inderdaad te snel, dan pakken we het te groots aan, dan pakken we te veel projecten aan zonder dat we al een goed idee hebben van wat we op die plekken precies willen en dan lopen we te veel op de zaken vooruit. In het aangepaste ontwerpbesluit heb ik het juist teruggebracht: ga nou beginnen

raadsvergadering van 2 december 2021

Notulen pagina

2947

met een gebiedsontwikkeling die echt al vorm begint te krijgen, namelijk het hele gebied rondom de Abraham van Rijckevorselweg waar Excelsior, het Brainpark, De Esch, de Erasmus Universiteit en de oeververbinding. Het gevraagde besluit is: als die nou allemaal vorm gaan krijgen, onderzoek op dat moment op welke manier je de Abraham van Rijckevorselweg wilt meenemen, waarbij je eventueel overkluizing dan wel ondertunneling op dat moment meeneemt. Volgens mij is dat de juiste volgorde om het te doen. Daarmee lopen we niet op de zaken vooruit en lopen we dus ook niet op de zaken vooruit bij al die andere wegen die ik in het originele voorstel noemde omdat ik die even laat voor wat ze zijn. Die kunnen op het moment dat je ooit eens een keer iets in die omgeving gaat ontwikkelen. Stel dat je vanuit Oud-Mathenesse en Spangen eens een keer zou gaan ontwikkelen richting de Tjalklaan, dan zou je op dat moment met wat ik voorstel om in Omgevingsvisie op te nemen gaan kijken hoe we dat bij de Tjalklaan moeten doen. Dat is volgens mij de volgorde die ik voorstel en waarom het ook goed is om het nu wel op die manier in de Omgevingsvisie op te nemen. Volgens mij heb ik daarmee de vraag van mevrouw Kockelkoren beantwoord. Zij knikt en dat is volgens mij een bevestiging.

Dan de heer Van Noppen die vraagt 'ziet u nou bedreigingen of kansen?', ook indachtig die uitspraak van de Hoge Raad van de afgelopen week. Die uitspraak moeten we natuurlijk goed bestuderen en kijken wat die betekent voor gebiedsontwikkelingen in de brede zin van het woord. Als we terugkijken op de geschiedenis van Rotterdam denk ik dat er wel degelijk kansen liggen. Ik heb ooit in 1996 of 1997 in een Atelier Buitenruimte dat we in de deelgemeente Delfshaven hadden voor de plek waar toen nog een rangeerterrein aan de Vierhavenstraat lag geroepen: volgens mij zouden we daar én bedrijvigheid en een park kunnen doen. Toen zat iedereen mij aan te kijken: wat bedoelt u? Als we het nou eens gewoon op elkaar in plaats naast elkaar leggen, dan kan het allebei. We zijn inmiddels 25 jaar verder en er staat een dakpark met winkels, een parkeergarage en een park er bovenop. Daar kun je heel veel van leren over hoe dat misschien beter had gekund, maar het is haalbaar en het is ook financierbaar, dat is wel gebleken daar. We doen dat op andere plekken ook. Bij het doortrekken van de A16 naar de A13 kom je een bos tegen. Deze gemeenteraad heeft ik geloof in 2009, een motie aangenomen: die weg mag er wel komen, maar we willen hem niet zien, niet horen en niet ruiken. Vervolgens is in de aanbesteding meegenomen dat dit een uitgangspunt is en er komt dus een tunnel onder dat bos door.

Het is dus haalbaar, het is financierbaar en ja, soms moet je er een beetje geld bijleggen en dat heeft de gemeente Rotterdam ook gedaan om die kwaliteit te bereiken. Dus ik denk dat je steeds per keer moet bekijken of dat in een aanbesteding en in een plan voor de gebiedsontwikkeling, de heer Van Putten noemt het een masterplan, haalbaar en mogelijk is. Ik zou wel willen dat we dat soort dingen steeds bekijken omdat het de kwaliteit van wat je uiteindelijk voor de stad maakt, verbetert. De heer De Roon noemt het dagdromen en dat is het natuurlijk ook een beetje, maar op het moment dat de politiek haar dromen verliest, ben je volgens mij ook het toekomstbeeld voor de stad kwijt, dus ik pleit er altijd voor om wel een klein beetje te blijven dromen, waarbij je je dromen natuurlijk wel aan de realiteit moet toetsen en dat is precies wat de heer De Roon volgens mij bedoelt, tussen droom en daad staan praktische bezwaren en een van die bezwaren kan zijn dat het geld er simpelweg niet is. Dan moet je op dat moment kijken hoe je met het wel beschikbare geld zo dicht mogelijk bij je dromen uitkomt, maar ik zou willen beginnen met toch wel een klein beetje blijven dromen over hoe deze stad echt mooier en beter wordt en dat kan volgens mij met de voorstellen zoals ze nu in het uiteindelijke gevraagde besluit voor u liggen.

Ik heb het idee dat ik daarmee de vragen heb beantwoord, maar ik zie nog een aanvulling. De VOORZITTER. Mevrouw Verkoelen eerst. Mevrouw VERKOELEN (50plus). Mag ik toch nog één aanvulling doen? Ik vind het een heel goed pleidooi, maar ik hoor ook iedereen hier in de raad, en dat was ook in de commissie zo: die realisatie van de voorbeelden die u geeft maakt ons huiverig. Zouden we het ook zo

raadsvergadering van 2 december 2021

Notulen pagina

2948

kunnen bedenken want het dubbel grondgebruik en wat u net aanhaalde, daar zouden we echt als een checklist… Zouden we dat niet an sich zonder voorbeelden ook in die Omgevingsvisie kunnen opnemen, dat we ons ertoe gaan verplichten om in ieder geval alles wat langskomt op deze wijze te gaan checken op dubbel grondgebruik? Zonder de voorbeelden, want dan geeft het misschien wat meer lucht en ruimte. Daar zie ik inderdaad tussen droom en daad wel een probleem, bij de voorbeelden. De VOORZITTER. De heer Verheij. De heer VERHEIJ (vvd). Dank voorzitter. Wat ik voorstel voor de opname in de Omgevingsvisie is inderdaad een algemene zinsnede waarin ik beschrijf: betrek dit bij gebiedsontwikkelingen, betrek dit op het moment dat je tegen grote infrastructuur aankomt, tegen grote doorgaande wegen. Ik heb daarin wel twee voorbeelden genoemd die we al gerealiseerd hebben, degene die ik net noemde, het dakpark en de A16, omdat ik denk dat dit inspirerende voorbeelden voor de toekomst zijn. Ik heb juist voorgesteld om in de Omgevingsvisie geen voorbeelden voor de toekomst op te nemen omdat ik denk dat je het per keer moet bekijken op het moment dat je tegen die bundels aanloopt. De VOORZITTER. Daarmee is de vraag van de heer Achbar beantwoord, heel goed. Dan zijn de vragen beantwoord en gaan we naar de heer Tak voor een korte inleiding over zijn initiatiefvoorstel over Het Nieuwe Noorden.

De heer TAK (pvda). Ja dank u wel voorzitter. Mooi om vorige week voor het eerst te gast te zijn in de commissie BWB om het voorstel toe te lichten. Ik denk een beetje aansluitend op de woorden van de heer Verheij, wij hebben met Het Nieuwe Noorden een droom voor de stad willen laten schetsen, we laten zien wat de visie is van een idee dat eigenlijk in 2009 ooit is geboren, maar waarmee de afgelopen tien jaar eigenlijk niets is gedaan. Dat vonden wij heel erg zonde, ook omdat we het bij wijze van spreken misschien eigenlijk wel heel toevallig nu ook hebben over de Omgevingsvisie en ook de toekomst en de visie op de stad, waar we naartoe willen. In de commissie EDEM hebben we bijvoorbeeld met de wethouder Mobiliteit een goede discussie gehad over wat de toekomst van de snelwegen in onze stad is en dat de A16 en de A13 heel goed laten zien dat ook de functie van onze ringweg op enig moment gaat veranderen.

Dat betekent ook dat je moet gaan nadenken over wat dat voor bestaande snelwegen betekent, hoe we die anders kunnen invullen, kunnen die bijvoorbeeld worden afgeschaald? Ik denk dat we vorige week een hele goede discussie hebben gehad over hoe we dat zouden kunnen doen, waarbij mevrouw Faber heel duidelijk aangaf 'kijk nou ook naar die A13' en dat hebben we om die reden nog net even wat explicieter in het voorstel opgenomen, terwijl het ook al onderdeel van het originele initiatiefvoorstel was. Ik denk dat juist nu gaan nadenken over de invulling van die afschaling zo belangrijk is om te voorkomen dat we in toekomst in een situatie terechtkomen waarin er eigenlijk twee parallelle sporen zijn, maar men nooit heeft nagedacht over het integrale verhaal. Wij vinden het ook erg belangrijk om aan de stad te laten zien wat de richting is waar Rotterdam naartoe wil. Wat ons betreft moet die barrière ooit een keer geslecht worden en ik realiseer me ook dat we dat niet met één raadsuitspraak doen, maar wat we vandaag wel kunnen doen, is het balletje een heel klein beetje aan het rollen brengen. De VOORZITTER. Zijn er vragen aan de heer Tak? De heer Achbar. De heer ACHBAR (denk). Ja voorzitter, ook hier natuurlijk complimenten voor het initiatiefvoorstel. Ik heb eigenlijk één vraag. Ook weer een opsomming van een aantal punten waarin gevraagd wordt: bij een positieve uitkomst.

Ook hier eigenlijk weer de vraag naar het

raadsvergadering van 2 december 2021

Notulen pagina

2949

momentum, gaan we niet te snel om dit dan ook weer zo expliciet op te nemen in de Omgevingsvisie zoals die nu voor ons ligt? De VOORZITTER. Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50plus). Ja voorzitter, ik heb niet echt een vraag anders dan dat ik echt heel erg positief over dit voorstel ben. Ik weet nog dat ik op 22-jarige leeftijd met mijn Eendje over die A20 naar Delft reed, want daar ging ik studeren, en dat ik dacht 'my god, wat rijd ik hier door een stad, wat gebeurt hier?' Dat kende ik niet uit het Brabantse waar toen nog heel veel ruimte was en ik dacht direct: het is toch afschuwelijk voor mensen om in zo'n stad te wonen waar zo'n weg doorheen loopt. Geen echte vragen, ik ben het helemaal met u eens en ik ziet het op korte termijn ook nog niet gebeuren, maar ik ben het helemaal met u eens, als we weer elf jaar wachten voordat het weer een keer op de agenda komt dan zijn we gewoon echt te laat. Ik denk dat we moeten starten om te kijken hoe we deze weg kunnen downgraden en het liefst zou ik hem zien verdwijnen, maar ik denk dat dit een onmogelijkheid is. Laten we gaan proberen om hem onderdeel van de stad te laten worden en er een gewone weg van te maken. Ik ben super tevreden met dit voorstel. De VOORZITTER. Mevrouw Faber. Mevrouw FABER (vvd).

Ja, dank u wel voorzitter en dank ook aan de heer Tak dat hij de punten die we tijdens de commissievergadering hebben genoemd in het aangepaste voorstel heeft meegenomen. U hebt dat destijds al beoogd, maar nu is het ook beter verwoord. Ik heb me heel erg voorgenomen om na de commissievergadering het woord 'dromen' vandaag niet meer in de mond te nemen, maar ik ontkom er niet aan want het is al meerdere keren genoemd. Ik vind dat je als politicus dromen moet hebben, daarom ga je de politiek in, en als je een bepaalde visie hebt op hoe je die dromen wilt realiseren dan denk ik dat beide initiatiefvoorstellen daar bij uitstek geschikt voor zijn. Als we nu niet starten dan zijn we straks weer tien jaar verder en is er nog steeds niets gebeurd, dus hartelijk dank voor uw werk. De VOORZITTER. Hartelijk dank. Mijnheer Tak. De heer TAK (pvda). Ja dank u wel en dank voor de warme woorden van degenen die het voorstel ondersteunen. Mevrouw Verkoelen, ik moet wel zeggen dat uw voorbeeld me eraan deed denken dat ik op dit voorstel ben gekomen toen ik in de zomer van 2020 zelf over de A20 reed en dacht 'jezus, dit is toch wel eeuwig zonde van dit prachtige stuk van de stad, daar moeten we toch iets mee kunnen doen, hoe krijgen dit opnieuw op de agenda?' Dat is het doel van dit voorstel. De heer Achbar noemde het momentum. Een aantal van uw collega's gaf het net eigenlijk al aan.

Zo'n ontwikkeling doe je niet even, dit gaat over twintig tot dertig jaar plannenmakerij en het enige wat wij als stad kunnen doen, is zeggen: dit is de stip op de horizon, zodat ook ontwikkelaars in de stad weten wat de stip is waar ze naartoe moeten werken, zodat de mensen geïnspireerd worden om met ideeën aan de slag te gaan. Dat is het doel, wij gaan er met het raadsbesluit van vandaag niet ineens voor zorgen dat die weg er komt, maar als gemeenteraad geven wij wel aan waar wij naartoe willen, zodat ook bedrijven, marktpartijen in de stad, maar ook bewoners weten wat die die langetermijnontwikkeling is. Ik denk dat als we nu weer niets zouden doen, niemand het gaat oppakken. Je ziet ook dat er niets met het idee van tien jaar geleden is gebeurd en door het naar de gemeenteraad toe te tillen, nodigen we ook marktpartijen uit om ermee aan de slag te gaan. We hebben die ook gesproken, dus we weten dat er enthousiasme is om dit ook daadwerkelijk te gaan doen. Ik denk dat ik daarmee aan het eind van alle vragen ben.

raadsvergadering van 2 december 2021

Notulen pagina

2950

De VOORZITTER. Dank u zeer. Veel complimenten vooral. Als er verder geen vragen zijn, kunt u uw zetel in de raad innemen, dan hebt u kort aan deze kant mogen zitten. Het schijnt dat we kort wat posities kunnen wisselen want we gaan nu agendapunt 11 behandelen, in samenhang met het gewisselde onder 14.1 en 14.2. Dat was afgesproken in de procedurevergadering mijnheer De Roon, ik zie u wat verbaasd kijken maar zo was het afgesproken. Mag ik de wethouders verzoeken deze kant op te komen? Het is een heel changement zo, maar het is niet anders. Aan de orde is agendapunt 11, het voorstel tot vaststelling van de Omgevingsvisie Rotterdam 'De Veranderstad, werken aan een wereldstad voor iedereen' in samenhang met de initiatiefvoorstellen onder 14.1 en 14.2 zoals net door u besproken. Mevrouw Kockelkoren als eerste. Mevrouw KOCKELKOREN (gl). Voorzitter, het is nogal wat, de Omgevingsvisie waar we eigenlijk deze hele raadsperiode naartoe geleefd hebben, aan gewerkt hebben. Hij is landelijk gezien uitgesteld en toch zijn wij hier voortvarend met de Omgevingsvisie verdergegaan. Wat ik allereerst zou willen zeggen, is dat een van mijn eerste moties hier in de gemeenteraad de motie 'Samen stadmaken' was en dat was een motie bedoeld omdat we de Omgevingsvisie op ons af zien komen. GroenLinks vindt het van essentieel belang dat we die Omgevingsvisie samen met de stad maken.

Het is een visie van de stad, het is een visie van initiatiefnemers, van bewoners, het is een manier van werken die ook de initiatieven meer in de stad legt, die ruimte voor initiatieven maakt, die ruimte voor het zelf organiseren van participatie op initiatieven maakt en dat aspect moet dan ook vooropstaan. Ik ben ook blij dat het college die handschoen heeft opgepakt en met allerlei partijen in de stad op verschillende manieren is gaan praten, digitaal, aan tafels en in sessies. We hebben bovendien 63 zienswijzen ontvangen. Dus die handschoen is ook opgepakt in de stad en daar ben ik blij mee. Tegelijkertijd heb ik ook in de commissie gezegd dat dit blijvende aandacht verdient. Het is niet zo dat, als wij nu een Omgevingsvisie vaststellen, we daarmee klaar zijn, dat hier alles in staat. We hebben namelijk ook van heel veel mensen die hebben meegesproken gehoord: ja, het is heel mooi wat hier allemaal in staat, maar er moet ook nog een aantal essentiële keuzes gemaakt worden. Dat is logisch want we kunnen niet alles onmiddellijk in deze Omgevingsvisie uitdiscussiëren en vaststellen. Dat begrijp ik ook, maar we moeten nog wel aan de slag, zowel hier in de raad politiek gezien als met de stad op de momenten waarop keuzes knellen. We hebben nu eenmaal niet oeverloos de ruimte in deze stad en soms moeten we keuzes en afwegingen maken die pijn kunnen doen.

Ook dat gesprek moeten we met de stad blijven voeren en dat zou dan ook mijn eerste notie en vraag aan het college zijn. In het document staat ook dat we in februari 2022 de aanpak van de participatie gaan bespreken, dat is een erg belangrijk document dat echt hand in hand met deze Omgevingsvisie gaat want daarin laat je ook zien hoe je er met de stad mee gaat werken. Ik zou het college graag oproepen om daar dus ook in februari 2022 mee te komen, zodat we dat ook echt hand in hand kunnen blijven agenderen en kunnen blijven bewerken. Ik zie een interruptie. De VOORZITTER. Niet dat ik zie. Mevrouw KOCKELKOREN (gl). Ik zag u heel veelbetekenend kijken. De VOORZITTER. De voorzitter doet geen interrupties. Mevrouw KOCKELKOREN (gl). Nee, dat snap ik. Er is een heel aantal onderwerpen dat wij ontzettend belangrijk vinden. Wij hebben wel gekeken bij deze Omgevingsvisie, er zijn dingen die wij als GroenLinks ontzettend belangrijk vinden en die wij ontzettend graag in die Omgevingsvisie zouden willen hebben, maar we kunnen nu niet al onze stokpaardjes berijden. We hebben geprobeerd daar enigszins terughoudend in te zijn en we hebben

raadsvergadering van 2 december 2021

Notulen pagina

2951

vooral gekeken naar wat we de afgelopen drie jaar en ook de jaren daarvoor natuurlijk al hebben besproken en politiek uitonderhandeld, wat zijn alle goede ideeën en zitten die nu goed genoeg in Omgevingsvisie verankerd? Dat was eigenlijk onze toets. Heel veel daarvan gelukkig wel, maar wij misten ook een aantal onderwerpen en daarom hebben wij een aantal moties en amendementen op die onderwerpen waarover we gewoon uitgebreid hebben gesproken, maar die op de een of andere manier nog net niet helemaal lekker zijn verwoord en die we daarom willen toevoegen. Als eerste gaat het over de motie 'Sturen op doelen in de gezonde leefomgeving' en dat gaat erover dat het college ervoor heeft gekozen om met de Omgevingsvisie ook een Rotterdams Omgevingseffectrapport te laten opstellen. Ik denk dat dit goed en waardevol is, maar daarin wordt ook een aantal zaken gesignaleerd dat opvolging behoeft. Er staat namelijk in dat klimaatverandering, biodiversiteit, mobiliteit, energie en grondstoffentransitie niet vanzelf goed komen, dat we daar echt stevig aandacht aan moeten blijven geven. Er zouden ook negatieve effecten kunnen optreden waardoor we nog harder moeten werken om dat goed te laten komen.

GroenLinks vindt het ontzettend belangrijk dat we die onderdelen, klimaatverandering, biodiversiteit, wel goed in beeld houden en daarom hebben we deze motie om de aanbevelingen die in dat addendum staan de komende periode ook echt te implementeren, dat is de eerste. Dan het amendement Woningverbetering. We hebben een grote discussie gehad over focuswijken en stedelijke vernieuwing en wat het doel daar precies van was. Wij vonden dat onvoldoende helder in Omgevingsvisie staan. Wij kregen dat ook terug van mensen uit de stad die zeiden: ja, maar wat is die aanwijzing dan precies? Dit amendement gaat erover duidelijker de koppeling te leggen met de Vitaliteitskaart waarin opgaven voor woningverbetering worden benoemd, de gebieden waar die het grootst zijn worden benoemd, en dat toe te lichten zodat ook voor mensen in de stad duidelijk is wat we hier als college nou eigenlijk mee willen. Dan het amendement 'Samen stadmaken ook digitaal'. Ik zei net al dat samen met de stad optrekken belangrijk is en blijft en daarbij kunnen ook digitale middelen heel goed helpen. Wij willen er met dit amendement voor zorgen dat digitalisering ook die kansen biedt voor het samen stadmaken en het beter betrekken van de bewoners bij de ontwikkeling van de stad door als gemeente zo transparant mogelijk te werken en te werken op basis van een zo gelijkwaardig mogelijke informatiepositie.

Dan hebben we een aantal onderwerpen op het gebied van mobiliteit. Als eerste het amendement 'Toevoegen autovrije straten als manier om Rotterdam aantrekkelijker te maken'. Dat gaat erover dat de afgelopen jaren onder andere de Witte de Withstraat en De Meent tot veler tevredenheid tijdelijk autovrij zijn gemaakt en dat we die richting willen blijven vasthouden. Dat is verwoord in dit amendement. Dan het amendement 'Toevoegen tegengaan vervoersarmoede als sturingsprincipe'. Ik hoop dat u nog wakker bent, we hebben allerlei goede aanvullingen. Het tegengaan van vervoersarmoede ofwel het bevorderen van mobiliteitsgeluk is een beleidsdoel van de Rotterdamse mobiliteitsaanpak, de Fietskoers en 'Rotterdam loopt' en hoort daarom ook in de Omgevingsvisie, dus dat willen wij steviger opnemen. Dan de motie 'Rustig wonen', die gaat over geluidsoverlast als gevolg van de luchthaven. Daarin verzoeken wij het college om het principe van een aangename geluidsarme zijde uit te werken in een norm die geldt voor alle Rotterdamse woningen, zodat ook mensen die geluidsoverlast van overvliegende vliegtuigen ervaren daar in de toekomst actie van het college op kunnen verwachten.

Het amendement 'Vervangen duurzame luchtvaart door waterstof en bioplastics' gaat erover dat op dit moment in de Omgevingsvisie staat dat we nieuwe waardeketens in de economie laten ontstaan en dat we die faciliteren door middel van specifieke thema's zoals medische technologie, duurzame luchtvaart en offshore, maar GroenLinks is van mening dat zolang geen sprake is van vermindering van het aantal vluchten duurzame luchtvaart het greenwashen van een fossiel verdienmodel is en dat we daarom beter kunnen kiezen voor specifieke thema's zoals medische technologie, waterstof, bioplastics en offshore. Dus ook daar een beweging om duurzamer en groener te zijn zoals we ook de afgelopen periode veelvuldig met elkaar hier in deze raad hebben besproken. Dan het laatste amendement,

raadsvergadering van 2 december 2021

Notulen pagina

2952

'Kunst en cultuur helpen de stad, de stad helpt kunst en cultuur'. De Rotterdamse Raad voor Kunst en Cultuur heeft bij de commissie ingesproken om aan te geven: wij zien in deze Omgevingsvisie goede zaken, maar kunst en cultuur is ondanks dat wij tweemaal op een goede manier hebben meegesproken toch onvoldoende in de Omgevingsvisie geland en daarom een aantal aanvullingen, haakjes om ook in de toekomst de positie van kunst en cultuur in de stad blijvend zichtbaar te maken en ook vraag en aanbod van onderwijs beter op elkaar af te stemmen in de omgeving en bestaande huisvesting intensiever te benutten, daaraan toe te voegen 'te zorgen voor voldoende culturele voorzieningen'. Voorzitter, dat was een heel aantal aanvullingen die ook laten zien op welke onderwerpen GroenLinks denkt dat de Omgevingsvisie aandacht behoeft en op welke thema's wij verwachten dat de komende tijd nog uitwerking nodig zal zijn. Tot zover. De VOORZITTER. Mevrouw Kockelkoren heeft de volgende moties en amendementen ingediend. Motie 1.

Rustig wonen "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 2 december 2021, ter vaststelling van de Omgevingsvisie Rotterdam; constaterende dat: - de Omgevingsvisie Rotterdam stelt dat alle woningen moeten beschikken over "minimaal één aangename geluidarme zijde"; overwegende dat: - dit principe ook behoort te gelden voor woningen in de omgeving van Rotterdam The Hague Airport, waar overvliegende vliegtuigen zorgen voor geluidsoverlast in de hele woning; verzoekt het college: - het principe van een "aangename geluidarme zijde" uit te werken in een norm die geldt voor alle Rotterdamse woningen; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. J.P. Postma Motie 2. Sturen op doelen gezonde leefomgeving "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 2 december 2021 ter vaststelling van de 'Omgevingsvisie Rotterdam De Veranderstad werken aan een wereldstad voor iedereen'; constaterende dat: - de gemeente Rotterdam met de Omgevingsvisie Rotterdam Veranderstad tegelijkertijd ook een Omgevingseffectrapport ter inzage heeft gelegen; - het Rotterdams OmgevingsEffectRapport (ROER) addendum aanbevelingen geeft voor de Omgevingsvisie; overwegende dat:

raadsvergadering van 2 december 2021

Notulen pagina

2953

- in het addendum ROER geconstateerd wordt dat verschillende belangrijke doelen voor omgevingskwaliteit en veilige gezonde fysieke leefomgeving vooralsnog niet worden gehaald; - deze doelen nog verder weg dreigen te raken als zich negatieve ontwikkelingen voordoen waarvoor een handelingsperspectief noodzakelijk is; - het addendum ROER aanbevelingen doet voor klimaatverandering, biodiversiteit, mobiliteit en energie- en grondstoffentransitie; verzoekt het college: - de aanbevelingen in het addendum ROER over te nemen en bij de volgende bespreking van de Omgevingsvisie per aanbeveling duidelijk te maken op welke wijze deze geïmplementeerd worden; - hierover een terugkoppeling te geven aan de raad; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. A. Kockelkoren en T.J. Vonk Amendement A. Kunst & cultuur helpen de stad, de stad helpt kunst & cultuur "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering·bijeen op 2 december 2021, ter vaststelling van de Omgevingsvisie Rotterdam; besluit: de 'Omgevingsvisie Rotterdam' als volgt te wijzigen: I. op pagina 65 wordt na "We geven het bestaande een nieuwe betekenis.

Het cultureel erfgoed speelt hierbij een zichtbare rol; passend bij de identiteit van Rotterdam als architectuur- en festivalstad, stad met ontwikkelkracht, met ruimte om te pionieren, met internationale allure." de volgende zin toegevoegd: "Rotterdam heeft vooraanstaande culturele instellingen en kunstenaars die met respect voor het verleden de toekomstige stad helpen vormgeven." II Op pagina 101 wordt na de bullet: "• Vraag en aanbod van onderwijs beter op elkaar af te stemmen in de omgeving en bestaande huisvesting intensiever te benutten" de volgende bullet toegevoegd: "• Te zorgen voor voldoende culturele voorzieningen."" w.g. J. Smet en E.S. Walgenbach Amendement B, Vervangen duurzame luchtvaart door waterstof en bioplastics "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 2 december 2021, ter vaststelling van de Omgevingsvisie Rotterdam; besluit: de passage op pagina 119 "Om nieuwe waardeketens te laten ontstaan in de economie faciliteren we de ontwikkeling van innovatieve ecosystemen op specifieke thema's zoals medische technologie, duurzame luchtvaart en offshore." als volgt te wijzigen: "Om nieuwe waardeketens te laten ontstaan in de economie faciliteren we de ontwikkeling van innovatieve ecosystemen op specifieke thema's zoals medische technologie, waterstof, bioplastics en offshore.""

raadsvergadering van 2 december 2021

Notulen pagina

2954

w.g. J.P. Postma Toelichting: Zolang geen sprake is van vermindering van het aantal vluchten, is 'duurzame luchtvaart' het greenwashen van een fossiel verdienmodel. Sowieso hebben 'innovaties' als elektrisch vliegen en bio- en synthetische kerosine de komende decennia geen potentieel voor serieuze opschaling. In een lijstje met waardevolle activiteiten als medische technologie en offshore hoort duurzame luchtvaart dus niet thuis. Als alternatief stelt dit amendement de duurzame innovaties waterstof en bioplastics voor. Innovaties waar Rotterdam al sterk in is en die een groot economisch en maatschappelijk potentieel hebben. Amendement C, Toevoegen tegengaan vervoersarmoede als sturingsprincipe "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 2 december 2021, ter vaststelling van de Omgevingsvisie Rotterdam; besluit: de passage op pagina 103 "Divers aanbod van mobiliteitskeuzes." als volgt te wijzigen: 'Divers aanbod van mobiliteitskeuzes om vervoersarmoede tegen te gaan."" w.g. J.P. Postma Toelichting: Het tegengaan van vervoersarmoede, ofwel het bevorderen van mobiliteitsgeluk, is een beleidsdoel van de Rotterdamse Mobiliteitsaanpak (RMA), de Fietskoers 2025 en Rotterdam Loopt 2025 en behoort thuis in de Omgevingsvisie. Amendement D.

Toevoegen autovrije straten als manier om Rotterdam aantrekkelijker te maken "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 2 december 2021, ter vaststelling van de Omgevingsvisie Rotterdam; besluit: aan de opsomming van de zes bullets op pagina 80 een zevende toe te voegen: 'We maken drukke verblijfsstraten (tijdelijk) autovrij wanneer dit goed is voor de verkeersveiligheid en (horeca-)ondernemers meer ruimte geeft'."' w.g. J.P. Postma en E.S. Walgenbach Toelichting: De afgelopen jaren zijn onder andere de Witte de Withstraat en de Meent tot veler tevredenheid (tijdelijk) autovrij gemaakt. Dit kwam de verkeersveiligheid, de levendigheid en de verdiensten van lokale (horeca-)ondernemers zeer ten goede. Deze passage hoort daarom thuis in de Omgevingsvisie als instrument om de aantrekkelijkheid van de stad te vergroten. Amendement E. Samen stadmaken ook digitaal

raadsvergadering van 2 december 2021

Notulen pagina

2955

"De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 2 december 2021 ter vaststelling van de 'Omgevingsvisie Rotterdam De Veranderstad werken aan een wereldstad voor iedereen'; besluit de Omgevingsvisie met dien verstande dat: na de tekst op pagina 162 laatste toe te voegen: "We benutten de mogelijkheden van digitalisering om het Samen Stadmaken te ondersteunen. We ontwikkelen instrumentarium op basis van de volgende uitgangspunten: a. De gemeente is zo transparant mogelijk en b. Samenwerken gebeurt op basis van een zo gelijkwaardig mogelijke informatiepositie." aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 2 december 2021." w.g. A. Kockelkoren Toelichting wijziging: Digitalisering biedt kansen voor Samen Stadmaken en bewoners beter betrekken bij de ontwikkeling van de stad. Het doel bewoners te betrekken is verwoord en verbeeld in de Omgevingsvisie, de rol die digitalisering daarin kan bieden ontbreekt nog, daarom dit amendement. Daarbij is het optimaliseren van een gelijkwaardige informatiepositie een voorwaarde. Amendement F.

Woningverbetering "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 2 december 2021 ter vaststelling van de 'Omgevingsvisie Rotterdam De Veranderstad werken aan een wereldstad voor iedereen'; besluit: de Omgevingsvisie met dien verstande dat: na de tekst op pagina 105 laatste alinea 'Voor de korte termijn ligt de grootste focus daar op de wijken in het westen van de stad' toe te voegen: "In deze "focuswijken stedelijke vernieuwing" de stapeling van opgaven voor woningverbetering groot is zoals blijkt uit eerder door de gemeente uitgevoerd vitaliteitsonderzoek. In deze focuswijken is een aanpak nodig om te komen tot ingrijpende woningverbetering en verduurzaming door middel van renovatie, modernisering, transformatie of vervanging". aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 2 december 2021." w.g. A. Kockelkoren, T.J. Vonk en R.C.J. de Roon Toelichting wijziging: De Vitaliteitskaart geeft inzicht in wijken waar de opgaven voor woningverbetering het grootst zijn. Woningverbetering in die wijken moet dan ook het uitganspunt zijn met als uiterste middel de vervanging van woningen. Bij de aanwijzing als moderniseringslocatie is het doel van de aanwijzing nu onvoldoende duidelijk. De moties en amendementen zijn voldoende ondersteund en maken deel uit van de beraadslagingen.

raadsvergadering van 2 december 2021

Notulen pagina

2956

De VOORZITTER. Dank mevrouw Kockelkoren. Zoals u weet zullen de stemmingen vanavond aan de orde zijn in het digitale frame. Dan gaan we naar mevrouw Zeegers. Mevrouw ZEEGERS (d66). Ja, dank u wel voorzitter. Ook voor D66 geldt dat de Omgevingsvisie echt een mooi document is geworden. We zien allerlei doelstellingen terug die ook voor D66 ontzettend belangrijk zijn. Om maar even te beginnen bij de kwaliteit van de leefomgeving. Voor alle Rotterdammers blijkt natuurlijk zeker ook in deze tijd hoe belangrijk het is dat de leefomgeving prettig, groen et cetera is. Wonen dichtbij het OV en verdichting zijn echt belangrijke zaken. Willen we iedereen voldoende woningen kunnen bieden, dan moeten we dit soort keuzes maken. Vitale wijken, vitaal wonen, eigenlijk heeft mevrouw Kockelkoren daar al veel over gezegd, maar ik kan niet anders dan ons daar helemaal bij aansluiten. Het is ontzettend belangrijk dat het prettig wonen is in de stad waarin mensen op een goede manier betaalbare huizen kunnen vinden dichtbij het OV, duurzaamheid, maar ook de nadruk op het verdienvermogen van de stad want we willen veel met elkaar, maar het moet ook betaald en verdiend worden en die balans is wat ons betreft in de Omgevingsvisie echt heel goed gevonden en grote complimenten aan het college, voor hoe dat allemaal is opgepakt en vormgegeven.

Tegelijkertijd hebben we in de commissiebehandeling ook kort stilgestaan bij het idee van hoe betrek je Rotterdammers en dat bedoel ik in dit geval niet in de zin van participatie bij een Omgevingsvisie, maar meer hoeveel ruimte geef je een initiatief in de stad en is dat iets wat een doel op zich is, waarop je een visie hebt of is dat een proces. D66 vindt dat een doel op zich, het vormgeven van een stad en de manier waarop je dat doet, dat je dat doet en ruimte geeft aan initiatieven, aan broedplaatsen, is een doel op zich en daarom zullen we daar ook met een aantal moties voor komen. Die kan ik nu natuurlijk direct wel even toelichten. De eerste gaat over een specifieke casus, namelijk de Alexanderknoop. Wij vragen het college om juist bij die ontwikkeling bij de Alexanderknoop goed te kijken hoe we culturele ondernemers erbij kunnen betrekken om daar ook concrete ideeën vorm te geven en met die opbrengst ook samen met ontwikkelaars te kijken hoe we dit een plek in de stad geven. We weten dat er inmiddels gesprekken zijn, en complimenten aan het college en de ambtenaren omdat die openheid er ook is, om samen met die culturele ondernemers te kijken en ook die verbinding met die projectontwikkelaars te leggen want daar moet het ook gebeuren.