RA5171 - gemeente Roosendaal - Accountantsverslag 2025

Accountantsverslag 2025

Gemeente Roosendaal

BDO Audit & Assurance B.V., Weena 764, 3014 DA Rotterdam, www.bdo.nl

Aan:

Geachte leden van de raad,

de raad van de gemeente Roosendaal t.a.v. de raadsgriffier mevr. E. van der Mark Postbus 5000 4700 KA ROOSENDAAL

Voor u ligt het accountantsverslag naar aanleiding van de jaarrekeningcontrole 2025. In dit verslag hebben we de belangrijkste bevindingen en conclusies naar aanleiding van de jaarrekeningcontrole opgenomen. Wij zijn van mening dat de reikwijdte van onze werkzaamheden en de resultaten daarvan een deugdelijke basis vormen voor ons oordeel over de jaarrekening 2025 van gemeente Roosendaal.

Rotterdam, 2 juli 2026 Kenmerk: MS/HJvdL/RA5171

Dit accountantsverslag hebben we toegelicht tijdens de ambtelijke voorbespreking op 21 mei 2026. Hierna hebben we ons accountantsverslag besproken met het directieteam en de portefeuillehouder. Tenslotte bespraken wij dit verslag tijdens de bijeenkomst van uw auditcommissie op 22 juni 2026. Het opstellen en controleren van de jaarrekening vraagt elk jaar weer een aanzienlijke inspanning. Bij deze willen wij alle betrokken medewerkers van de gemeente Roosendaal bedanken voor de constructieve en plezierige samenwerking tijdens de controle. Wij vertrouwen er op u met dit verslag van dienst te zijn. Vanzelfsprekend zijn wij graag bereid om een nadere toelichting op de inhoud te geven. Hoogachtend, BDO Audit & Assurance B.V. namens deze,

C.M. Steehouwer MSc RA

3

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

Inhoudsopgave

01

02

03

Dashboard accountantscontrole

Uitkomsten jaarrekeningcontrole

Resultaat & financiële positie

04

05

06

Belangrijkste bevindingen

Bijlagen

4

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

1. Dashboard accountantscontrole

1.1 Dashboard accountantscontrole

5

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

STREKKING CONTROLEVERKLARING

BELANGRIJKE BEVINDINGEN

RESULTAAT 2025

Wij hebben bij de jaarrekening 2025 van gemeente Roosendaal een goedkeurende controleverklaring verstrekt

In het kader van de getrouwheid heeft het college de controleverschillen gedeeltelijk gecorrigeerd in de jaarrekening, onrechtmatigheden overschrijden de verantwoordingsgrens

Gemeente Roosendaal heeft in 2025 een positief resultaat behaald van € 4,5 miljoen





Het jaarverslag, inclusief de opgenomen informatie in de paragraaf bedrijfsvoering, is verenigbaar met de jaarrekening en bevat geen materiële onjuistheden. De grondslagen van de jaarrekening zijn aanvaardbaar en het BBV wordt nageleefd.



De WNT-verantwoording van gemeente Roosendaal voldoet aan de vereisten.



Wij hebben de getrouwheid en rechtmatigheid van de SiSa-bijlage vastgesteld.



De gehanteerde materialiteit voor fouten en onzekerheden bedraagt € 7,3 miljoen.



Getrouwheid: we hebben voor een bedrag € 120.000 controleverschillen geconstateerd. Deze controleverschillen zijn niet gecorrigeerd.



Rechtmatigheid: het totaal van onrechtmatigheden en onduidelijkheden die het college rapporteert bedraagt € 8,6 miljoen (2024: € 9 miljoen). Dit is hoger dan de daarvoor gestelde verantwoordingsgrens. De acceptabele onrechtmatigheden bedragen € 6,8 miljoen. De onacceptabele onrechtmatigheden (€ 1,7 miljoen) betreffen overschrijding van investeringskredieten en aanbestedingsonrechtmatigheden.

SAMENWERKING

AANDACHTSPUNTEN 2026

We hebben een plezierige en constructieve samenwerking met de organisatie ervaren





De jaarrekeningcontrole 2025 heeft in een plezierige en constructieve samenwerking plaatsgevonden.



Over het algemeen was de oplevering tijdig en van voldoende kwaliteit, echter op enkele onderdelen, waaronder de grondexploitaties, was sprake van vertraging in de oplevering en/of was de kwaliteit van de oplevering onvoldoende. Dit heeft geleid tot een onzekerheid in de controle van maximaal € 4,2 miljoen in de inschatting van nog te realiseren opbrengsten.



Binnenkort gaan we ambtelijk in gesprek om de goede en verbeterpunten met elkaar te delen en concreet invulling te geven voor 2026.

Als gevolg van een uitspraak van de Raad van State heeft de commissie BBV duidelijkheid gegeven rondom subsidieverstrekking. Wij adviseren gemeente Roosendaal voor 2026 te toetsen wat de uitspraak voor gevolgen heeft in het kader van de verstrekte incidentele en begrotingssubsidies.



Wij adviseren gemeente Roosendaal kennis te nemen van de Publieke Managementletter over digitale weerbaarheid van de NBA en waar nodig ‘blinde vlekken’ in de huidige digitale weerbaarheid te versterken.



Wij adviseren gemeente Roosendaal kennis te nemen van de Nationaal Risk Assessment (NRA) en – indien noodzakelijk – de interne fraude- en corruptie analyse te verrijken met de inzichten hieruit.



Het resultaat van € 4,5 miljoen over 2025 is € 0,2 miljoen nadeliger dan het verwachte resultaat vanuit de begroting na wijzigingen van € 4,5 miljoen (excl. mutatie reserves).

(x €1.000)

2025

BEGROTING NA WIJZIGINGEN

Saldo van baten en lasten

13.085

-/- 3.753

-/- 8.576

8.034

4.518

4.281

Mutatie reserves RESULTAAT

UW FINANCIËLE POSITIE Uw financiële positie krijgt in onze landelijke benchmarkrapportage een 7 als score (2025: 8) 

Het weerstandsvermogen (2,7) en de solvabiliteit (24,0%) van gemeente Roosendaal zijn toereikend t.o.v. de signaleringswaarden van het GTK 2020.



Roosendaal valt met de ratio netto schuldquote (51,0%) in de categorie ‘minst risicovol’ en met de ratio’s grondexploitatie (10,0%) en belastingcapaciteit (97,0%) in de categorie ‘neutraal’ & ‘minst risicovol’.

6

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

2. Uitkomsten jaarrekeningcontrole

2.1 Onze opdracht en controle 2.2 Strekking controleverklaring 2.3 Aandachtspunten 2026

7

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

2.1 Onze opdracht en controle (1) De jaarrekeningcontrole is afgerond, maar op basis van het inzicht van nu komen we tot een goedkeurende controleverklaring. Doel en object van de controle Het doel van de controle is het geven van een onafhankelijk oordeel of de financiële overzichten van gemeente Roosendaal, in alle van materieel belang zijnde opzichten, zijn opgesteld in overeenstemming met het BBV. De reikwijdte van onze controle nader toegelicht Wij hebben de jaarrekening gecontroleerd conform de Nederlandse controlestandaarden en de met u gemaakte afspraken in de opdrachtbevestiging. Tevens beoordeelden wij de verenigbaarheid van de andere informatie, inclusief de overige gegevens en het jaarverslag met de jaarrekening en of deze geen materiële afwijkingen bevatten op basis van onze kennis en ons begrip, verkregen vanuit de jaarrekeningcontrole of anderszins. Voor een accountantscontrole gelden inherente beperkingen. Deze zijn vindt u in de opdrachtbevestiging. Strekking van de controleverklaring is goedkeurend De jaarrekeningcontrole is volledig afgerond, we zijn tot een goedkeurende controleverklaring gekomen.

Wij de hebben de materialiteit voor de jaarrekening bepaald op € 7,3 miljoen De rapporteringstolerantie bedraagt € 100.000 Afwijkingen kunnen ontstaan als gevolg van fouten of fraude en zijn materieel indien redelijkerwijs kan worden verwacht dat deze, afzonderlijk of gezamenlijk, van invloed kunnen zijn op de economische beslissingen die gebruikers op basis van deze jaarrekening nemen. Dit beïnvloedt de aard, timing en omvang van onze controlewerkzaamheden en de evaluatie van het effect van onderkende afwijkingen op ons oordeel. Bij onze controlewerkzaamheden hebben wij als uitgangspunt de door de raad vastgestelde toleranties gehanteerd. De raad heeft ons daarbij opgedragen om bij onze oordeelsvorming en rapportering uit te gaan van de hierna vermelde goedkeurings- en rapporteringstolerantie. Op basis van het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (BADO) en onze professionele oordeelsvorming hebben wij de voor de jaarrekening als geheel bepaald op € 7,3 miljoen, zijnde 2% van het totaal van

de lasten, waar dit in 2024 nog 1% was. Wij houden ook rekening met afwijkingen en/of mogelijke afwijkingen die naar onze mening voor de gebruikers van de jaarrekening om kwalitatieve redenen materieel zijn. Wij zijn met u overeengekomen dat wij tijdens onze controle geconstateerde afwijkingen boven de € 100.000 rapporteren, alsmede afwijkingen die naar onze mening om kwalitatieve redenen relevant zijn. Onze controle richt zich ook op de getrouwheid van de informatie in de WNT-verantwoording en de getrouwheid en rechtmatigheid van de SiSa-bijlage van de jaarrekening. Voor de WNT en SiSa gelden specifiek voorgeschreven rapporteringstoleranties die veelal lager zijn dan de rapporteringstolerantie. Wij passen deze voorgeschreven WNT- en SiSatoleranties eveneens op correcte wijze toe. Het jaarverslag en de jaarrekening van gemeente Roosendaal zijn verenigbaar De jaarstukken 2025 van gemeente Roosendaal bestaan uit:  het jaarverslag 2025 (programmaverantwoording en verplichte paragrafen);  de jaarrekening 2025 (rechtmatigheidsverantwoording, balans met toelichtingen, overzicht van baten en lasten in de jaarrekening met toelichting inclusief SiSa-bijlage en taakvelden);  de inhoudsopgave en aanbiedingsnota; en  bijlagen overige.

In het onderdeel ‘programmaverantwoording’ van het jaarverslag is informatie opgenomen over ‘wat hebben we gedaan’, ‘wat hebben we bereikt’ en ‘wat heeft het gekost’. De programmaverantwoording vormt samen met de verplicht voorgeschreven paragrafen (zoals weerstandsvermogen, bedrijfsvoering, etc.) het jaarverslag. Het jaarverslag en de jaarrekening zijn met elkaar verenigbaar.

8

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

2.1 Onze opdracht en controle (2) Wij hebben voor het risico van ‘management override of internal controls’ verhoogde aandacht gehad tijdens de controle. Uit onze werkzaamheden volgen geen aanwijzingen voor management override. De materiële schattingen die opgenomen zijn in de jaarrekening hebben we gecontroleerd en daaruit hebben we geen bevindingen geconstateerd De belangrijkste grondslagen van uw gemeente zijn uiteengezet in de grondslagen van de jaarrekening. In 2025 zijn er geen wijzigingen geweest. Significante verslaggevingsgrondslagen en toepassing hiervan zijn belangrijk voor de presentatie van de financiële positie van uw gemeente en de baten en lasten in de jaarrekening. Daarnaast vereisen zij van het college en het management dat zij een oordeel vormen ten aanzien van soms moeilijke, subjectieve en complexe posities vaak vanwege de noodzaak om inschattingen te moeten maken over het effect van zaken die inherent onzeker zijn. Wij hebben het door het college en het management toegepaste proces met betrekking tot significante verslaggevingsaspecten geëvalueerd en hebben gegevensgerichte controlewerkzaamheden uitgevoerd. Onze controleaanpak is gebaseerd op een risicogerichte benadering Onze controleaanpak is gebaseerd op een risicogerichte benadering.

Deze aanpak gaat uit van een risicoanalyse op transactiestromen, zoals inkopen van goederen en diensten, subsidieverstrekkingen, inkomensoverdrachten etc. In de risicoanalyse hebben wij beoordeeld in hoeverre de onderkende risico’s van invloed kunnen zijn op de jaarrekening. Wij hebben voor de volgende risico’s in onze controle verhoogde aandacht gehad:  Het risico van management override of internal controls: In onze controlestandaarden (NV COS) wordt expliciet het risico van management override (bewuste beïnvloeding van de jaarcijfers door het college, de directie of het management) als een verplicht significant risico benoemd. Als accountant hebben wij in onze werkzaamheden hier specifiek aandacht aan besteed. Om het risico te mitigeren, beoordeelden wij schattingsprocessen en hebben wij controlewerkzaamheden rondom memoriaalboekingen (handmatige boekingen) verricht. Uit onze werkzaamheden volgen geen aanwijzingen voor management override.

Wij zijn onafhankelijk van gemeente Roosendaal Op basis van Nederlands recht en overige beroepsregels, zoals de ‘Verordening inzake de onafhankelijkheid van accountants bij assuranceopdrachten’ (ViO), is vereist dat wij onafhankelijk zijn ten opzichte van onze controlecliënten. Wij zijn van mening dat door ons is voldaan aan deze eisen. Naast de controle van de jaarrekening en natuurlijk advies dat hieruit voortvloeit verrichten wij beperkte (circa 2,5% van het honorarium van de jaarrekeningcontrole) andere werkzaamheden voor gemeente Roosendaal. Wij hebben de automatiseringsorganisatie van gemeente Roosendaal uitsluitend in het kader van de jaarrekeningcontrole beoordeeld De accountant dient op basis van artikel 2:393, lid 4 BW, melding te maken van zijn bevindingen met betrekking tot de betrouwbaarheid en continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking. Tijdens de interim-controle hebben wij ook relevante processen met betrekking tot de geautomatiseerde gegevensverwerking getoetst. Voor onze bevindingen verwijzen wij naar onze boardletter 2025. Wij hebben de automatiseringsorganisatie van de organisatie uitsluitend in het kader van de jaarrekeningcontrole getoetst.

Wij vinden de inschatting van het college over het vermogen om risico’s vanuit de reguliere bedrijfsvoering financieel op te vangen aanvaardbaar Gemeente Roosendaal heeft een toereikende financiële positie. In generieke zin kunnen gemeenten bij langdurige financiële tekorten een beroep doen op een extra uitkering uit het gemeentefonds. Gemeenten kunnen echter niet failliet gaan. Het gevolg hiervan is dat crediteuren en andere stakeholders nooit benadeeld kunnen worden door een faillissement. Desalniettemin is de financiële positie vanuit het perspectief van raadsleden van belang en moet het college inzicht geven in hoeverre de gemeente in staat is om de financiële risico’s vanuit de reguliere exploitatie en onverwachte tegenvallers financieel op te vangen, zonder tussenkomst van de toezichthouder. Voor een nadere analyse van de financiële positie verwijzen we naar hoofdstuk 3.

9

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

2.1 Onze opdracht en controle (3) De besprekingen met het management en onze controlewerkzaamheden hebben geen indicaties voor materiële fraude opgeleverd. Met de invoering van de aangepaste Nederlandse Standaard 700 dienen accountants voor gemeenten in hun controleverklaringen bij jaarrekeningen naast fraude te rapporteren over de veronderstellingen inzake de financiële risico’s in relatie tot de financiële positie. Onze controlewerkzaamheden hebben geen informatie opgeleverd die strijdig is met de veronderstellingen en aannames van het college over de gehanteerde uitgangspunten om de normale bedrijfsvoering voort te kunnen zetten. Voor een nadere uiteenzetting van onze controleaanpak ten aanzien van de veronderstellingen inzake financiële risico’s in relatie tot de financiële positie verwijzen wij naar onze controleverklaring 2025. De besprekingen met het management en onze controlewerkzaamheden hebben geen indicaties voor materiële fraude opgeleverd Bij de planning van de jaarrekeningcontrole houden wij rekening met het risico dat de jaarrekening als gevolg van fraude en onregelmatigheden onjuistheden van materieel belang zou kunnen bevatten. Daarnaast hebben wij beoordeeld in hoeverre sprake kan zijn van een risico omtrent corruptie of een risico omtrent het niet-naleven van wet- en regelgeving.

Eén van de door ons uitgevoerde maatregelen is het bespreken van de mogelijke frauderisico’s en mogelijke fraudesituaties met verschillende personen binnen de gemeente. Daarnaast nemen wij kennis van de door u opgenomen toelichtingen in de jaarstukken (zie hiervoor tevens paragraaf 4.6). Het voorkomen en mitigeren van frauderisico’s is primair de verantwoordelijkheid van het management, de directie en het college. Daarom hebben wij op diverse momenten met u en uw audit commissie over dit onderwerp van gedachten gewisseld. Deze besprekingen en onze controlewerkzaamheden hebben geen indicaties voor materiële fraude opgeleverd. Hierbij hebben wij specifiek aandacht besteed aan de veronderstelling dat er bij de opbrengstverantwoording frauderisico’s bestaan.

Wij hebben in onze controleverklaring melding gemaakt van de materiële frauderisico’s en hoe wij deze hebben geadresseerd. Tijdens de controle van boekjaar 2025 betreft dit het risico van ‘management override of internal controls’ zoals toegelicht op de vorige pagina. Voor een nadere uiteenzetting van onze controleaanpak ten aanzien van de frauderisico’s verwijzen wij naar onze controleverklaring 2025. Onze werkzaamheden hebben niet geleid tot specifieke aanwijzingen voor materiële fraude(risico’s) of vermoedens van materiële fraude(risico’s).

10 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

2.2 Strekking controleverklaring (1) Wij hebben bij de jaarrekening 2025 van gemeente Roosendaal een goedkeurende controleverklaring verstrekt.

Strekking van de controleverklaring Aangezien de jaarrekening 2025 van gemeente Roosendaal aan de daaraan te stellen eisen voldoet, hebben wij hierbij een goedkeurende controleverklaring afgegeven. Dit betekent dat de jaarrekening een getrouw beeld geeft van de grootte en de samenstelling van zowel de baten en lasten over 2025 als van de activa en passiva per 31 december 2025 in overeenstemming met het Besluit begroting en verantwoording Provincies en Gemeenten (BBV). De in de jaarrekening opgenomen rechtmatigheidsverantwoording geeft een getrouw beeld en de met de raad gemaakte afspraken hierover zijn nageleefd (zie ook verdere uitwerking in paragraaf 4.1). Wij hebben enkele controleverschillen geconstateerd die door de gemeente zijn gecorrigeerd. Daarnaast hebben wij onderstaande verschillen geconstateerd welke niet zijn verwerkt in de jaarrekening. Wij zijn met u overeengekomen dat wij tijdens onze controle geconstateerde afwijkingen boven de € 100.000 rapporteren, alsmede afwijkingen die naar onze mening om kwalitatieve redenen relevant zijn. ONGECORRIGEERDE CONTROLEVERSCHILLEN 2025 Fouten en onzekerheden (in €)

Verwijzing

Voorraad

maximaal 4.200.000

4.2

Berekening winstneming grondexploitatie – Majoppeveld

Voorraad

-/- 274.000

-

Overlopende lasten incorrect afgegrensd

Nog te betalen kosten

154.000

-

#

Omschrijving

Post/toelichting

1

Schattingsafwijking grondexploitatie - Majoppeveld

2 3

TOTAAL

-/- 120.000 tot 4,2 miljoen

Materialiteit (2% voor fouten en onzekerheden)

7.330.000

Uitvoeringsmaterialiteit (75% van de materialiteit )

5.497.500

Rapporteringstolerantie

100.000

Wij hebben, voor zover mogelijk, het college verzocht om deze controleverschillen te corrigeren. Het college heeft gemotiveerd aangegeven waarom zij deze verschillen niet heeft verwerkt en dat zij van oordeel is dat deze posten zowel individueel als gezamenlijk niet materieel zijn voor de jaarrekening als geheel. Deze verschillen en de analyse van de impact zijn bevestigd in de bevestiging van het college bij de jaarrekening. Wij concluderen dat de resterende niet-verwerkte controleverschillen niet materieel zijn voor de jaarrekening als geheel en zullen een goedkeurende controleverklaring verstrekken met betrekking tot de getrouwheid van de jaarrekening 2025.

11 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE Roosendaal

2.3 Aandachtspunten 2026 (1) Wij adviseren gemeente Roosendaal te onderzoeken of zij voldoet aan de vereisten van financiële rechtmatigheid ten aanzien van begrotingssubsidies en incidentele subsidies naar aanleiding van de uitspraak van de Raad van State Gemeente Roosendaal heeft reeds acties uitgevoerd om vast te stellen dat de gemeente voldoet aan de vereisten voor de financiële rechtmatigheid van begrotingssubsidies 2025 n.a.v. van de uitspraak van de Raad van State. Een begrotingssubsidie is een subsidie voor activiteiten die maar door één of heel weinig partijen uitgevoerd kunnen worden. Uit de uitspraak van de Raad van State van juli 2025 over begrotingssubsidies volgt dat deze uitsluitend kunnen worden verleend indien op basis van objectieve, toetsbare en redelijke criteria vaststaat dat redelijkerwijs slechts één serieuze gegadigde voor de te subsidiëren activiteit in aanmerking komt. In een dergelijk geval is een beperkte mededingingsprocedure toelaatbaar. Dit vereist een voorafgaande en transparante bekendmaking van het voornemen tot subsidieverlening, waarbij dit voornemen ten minste acht weken voorafgaand aan het subsidiebesluit openbaar wordt gemaakt. Daarnaast dient deugdelijk te worden gemotiveerd waarom de beoogde subsidieontvanger als enige serieuze gegadigde wordt aangemerkt.

Gemeente Roosendaal heeft onderzoek gedaan naar de in 2025 verstrekte begrotingssubsidies waarbij aannemelijk gemaakt kan worden dat voor de (materiële) begrotingssubsidies 2025 tot op heden geen andere partijen bezwaar hebben gemaakt. Gevolgen voor de financiële rechtmatigheid zijn daarom voor 2025 niet aan de orde. Wij adviseren gemeente Roosendaal voor 2026 te toetsen of de gemeente voldoet aan de vereisten voor de financiële rechtmatigheid van begrotingssubsidies 2027 en indien nodig passende acties te ondernemen.

Gemeente Roosendaal heeft reeds acties uitgevoerd om vast te stellen dat de gemeente voldoet aan de vereisten voor de financiële rechtmatigheid van incidentele subsidies n.a.v. van de uitspraak van de Raad van State In de uitspraak van de Raad van State van juli 2025 is bevestigd dat incidentele subsidies slechts in beperkte en uitzonderlijke gevallen kunnen worden verleend. Voor toepassing van deze grondslag is doorslaggevend dat sprake is van een onvoorzien en onverwacht project. Het dient te gaan om een activiteit met een bijzonder en naar haar aard eenmalig karakter, die niet reeds voorzienbaar was binnen bestaand beleid of lopende voorbereidingen. Indien een project gedurende langere tijd in voorbereiding is, onderwerp is van bestuurlijk overleg of past binnen vastgesteld beleid, ontbreekt het incidentele karakter en kan geen incidentele subsidie worden verleend. Wij adviseren gemeente Roosendaal te onderzoeken of zij voldoet aan de vereisten voor de financiële rechtmatigheid in het kader van verstrekte incidentele subsidies en indien nodig passende acties te ondernemen. De Publieke Managementletter van de NBA kan bijdragen kan de (digitale) weerbaarheid van gemeente Roosendaal De NBA heeft in samenwerking met NOREA en IIA de Publieke Managementletter over digitale weerbaarheid (PML) in de keten gepubliceerd.

Deze PML beoogt bestuurders (directie en college), toezichthouders (raad/auditcommissie) en externe en interne accountants te ondersteunen in hun verantwoordelijkheid voor digitale weerbaarheid en ketencontinuïteit en draagt bij aan een scherper en eerlijker beeld van risico’s en afhankelijkheden in een steeds complexer ketenlandschap. Wij adviseren gemeente Roosendaal kennis te nemen van de PML en waar nodig ‘blinde vlekken’ in de huidige digitale weerbaarheid te versterken.

12 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE Roosendaal

2.3 Aandachtspunten 2026 (2) Gemeente Roosendaal is voornemens om SAP Business ByDesign te vervangen door ERPx. De verwachte live datum is 1 januari 2027 De interne fraude en corruptieanalyses verrijken op basis van verkregen inzichten uit de National Risk Assessment (NRA) raden we sterk aan In onze boardletter adviseerden wij de organisatie de interne analyses op het gebied van fraude en corruptie (verder) periodiek te actualiseren. Onlangs heeft het Wetenschappelijk Onderzoek- en Datacentrum met de publicatie van de National Risk Assessment (NRA) de grootste corruptierisico’s in kaart gebracht. Welke corruptiedreigingen hebben voor Nederland het hoogste risiconiveau? Uitgaande van hun mogelijke impact en de mate waarin deze voorkomen of tegengegaan kunnen worden. Enkele van de grootste risico’s gaan o.a. over politieke ambtsdragers. Zij kunnen door criminele organisaties, private partijen of statelijke actoren worden gecorrumpeerd, bijvoorbeeld via omkoping of chantage. Wij adviseren gemeente Roosendaal kennis te nemen van de NRA en – indien noodzakelijk – de interne fraude en corruptieanalyses te verrijken met de inzichten van de NRA.

Implementatie Unit4 - ERPx Vanuit onze natuurlijke adviesrol signaleren wij een belangrijke IT-ontwikkeling die op termijn effect heeft op de interne beheersing en de controle van de jaarrekening. Hieronder lichten wij enkele aandachtspunten toe:  Projectbeheersing IT-migratieprojecten kennen doorgaans een verhoogd risicoprofiel ten aanzien van kwaliteit, tijd en budget. Goede projectbeheersing en expliciete sturing op risico’s zijn daarom van belang. Wij adviseren om te zorgen voor duidelijke governance, periodieke voortgangsrapportages en heldere besluitvorming gedurende het implementatietraject.  Interne beheersing in het ontwerp De implementatie van een nieuw systeem biedt kansen om processen en gegevensverwerking betrouwbaarder en efficiënter in te richten. Dit vraagt om tijdige aandacht voor procesrisico’s en beheersingsmaatregelen. Wij adviseren om interne beheersing, zoals autorisaties, functiescheidingen en geautomatiseerde controles, vanaf de ontwerpfase expliciet mee te nemen in het project.  Dataconversie, interfaces en ITGC Een correcte en volledige dataconversie, goed werkende interfaces en goed ingerichte IT General Controls zijn randvoorwaardelijk voor een betrouwbare financiële gegevensverwerking.

Wij adviseren om tijdig onze IT-auditors aan te haken, zodat relevante aandachtspunten vroegtijdig worden onderkend en verrassingen tijdens de jaarrekeningcontrole worden voorkomen.

13 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

3. Resultaat & financiële positie

3.1 Begroting versus realisatie 3.2 Weerstandsvermogen en ratio’s 3.3 Ons beeld van uw financiële positie

14 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

3.1 Begroting versus realisatie (1) Het resultaat 2025 wijkt ongeveer 0,7% af van de totale begrote lasten (na wijziging). Op basis van onze ervaringsnorm bij decentrale overheden is een afwijking van 2-3% inherent aan een complex begrotingsproces. Realisatie vs. gewijzigde begroting Het resultaat 2025 van gemeente Roosendaal is € 0,2 miljoen beter in vergelijking met de begroting na wijzigingen. Percentueel wijken de werkelijke cijfers slechts 0,7% af ten opzichte van de begroting na wijzigingen (als percentage van de totale begrote lasten). Deze afwijking is beperkt. In onderstaand overzicht is het resultaat per programma in het kort weergegeven: OVERZICHT REALISATIE PER PROGRAMMA 2025 *1000 € Programma

Realisatie

Begroting na wijziging

Verschil

-/- 22.770

-/- 21.453

-/- 1.317

2. Leren & ontwikkelen

-/- 25.171

-/- 25.566

395

3. Werken & ondernemen

-/- 37.865

-/- 37.140

-/- 725

4. Wonen & verblijven

-/- 13.127

-/- 27.935

14.808

5. Zorgen & stimuleren

-/- 82.790

-/- 85.975

3.185

Algemene dekkingsmiddelen

226.162

224.827

1.335

Overige lasten (overhead, onvoorzien, VPB)

-/- 31.354

-/- 30.511

-/- 843

Saldo van baten en lasten

13.085

-/- 3.753

16.838

1. Besturen & samenwerken

Onttrekkingen reserves Toevoegingen aan reserves RESULTAAT

53.539

60.288

-/- 6.749

-/- 62.106

-/- 52.254

-/- 9.852

4.518

4.281

237

Het resultaat van € 4,2 miljoen over 2025 is € 0,2 miljoen nadeliger dan het verwachte resultaat vanuit de begroting na wijzigingen van € 4,5 miljoen (excl. mutatie reserves) Wij vinden het naast de analyse op de ontwikkeling van het resultaat ook goed om de ontwikkeling van het saldo van baten en lasten te analyseren, dus exclusief de reservemutaties. Het saldo van baten en lasten bepaalt immers de ‘winst’ (of ‘verlies’) van het betreffende jaar. Het eigen vermogen stijgt (of daalt) met de omvang van het saldo van baten en lasten. Het resultaat van € 4,2 miljoen over 2025 is € 0,2 miljoen lager dan het verwachte resultaat vanuit de begroting na wijzigingen van € 4,5 miljoen. Hiermee zie je dan ook dat het definitieve resultaat in lijn ligt met het verwachte resultaat van de begroting na wijzigingen. Voorspellend vermogen van de begroting van gemeente Roosendaal kan worden vergroot door verbeterde monitoring en een aantal andere aandachtspunten Op het programma wonen & verblijven zijn aanzienlijke afwijkingen geconstateerd tussen de begrote en de gerealiseerde baten en lasten. Hierin begrepen is de verbetering van de eindwaarde van de grondexploitaties (zie paragraaf 4.2). Daarnaast is sprake van een significante afwijking bij de onttrekkingen aan de reserves.

De afwijkingen compenseren elkaar op totaalniveau, waardoor per saldo sprake is van een aanvaardbaar voorspellend vermogen op concernniveau. Niettemin constateren wij dat de nauwkeurigheid van de ramingen op programmaniveau en ten aanzien van de reserveonttrekkingen kan worden verbeterd. Wij adviseren de gemeente om te analyseren welke factoren ten grondslag liggen aan de geconstateerde afwijkingen en om te bezien op welke wijze de begrotingssystematiek en -monitoring verder kunnen worden aangescherpt. Dit zou moeten leiden tot een meer accurate informatievoorziening naar de Raad in het kader van hun budgetrecht.

15 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

RATIO WEERSTANDSVERMOGEN

3.2 Weerstandsvermogen en ratio’s Het weerstandsvermogen van de gemeente Roosendaal is ondanks de aanzienlijke daling uitstekend t.o.v. de signaleringswaarden van Gemeenschappelijk financieel toezichtkader (GTK) 2020. Onze rol in relatie tot het weerstandsvermogen en financiële kengetallen De analyse van het weerstandsvermogen en de financiële kengetallen is een onderdeel van het jaarverslag en de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing. Uit de combinatie van de kengetallen kan een beeld worden geschetst van de financiële positie van gemeente Roosendaal. Daarbij kan ook inzichtelijk worden gemaakt wat de oorzaak is van een sterke of zwakke financiële positie. De financiële kengetallen geven, met de inherente beperkingen hierbij, inzicht in (de ontwikkeling van) uw financiële positie. Hieronder vindt u een andere toelichting op de ratio's van uw gemeente. Weerstandsvermogen van gemeente Roosendaal is ruim voldoende In de paragraaf weerstandsvermogen heeft het college een overzicht opgenomen van de weerstandscapaciteit. De weerstandscapaciteit bedraagt volgens deze paragraaf € 60,3 miljoen. In het weerstandsvermogen ultimo 2025 is een bedrag van € 36,0 miljoen meegeteld van vrij aanwendbare bestemmingsreserves. In geval van calamiteiten is het mogelijk om een deel van deze reserves een andere aanwending te geven.

In de paragraaf weerstandsvermogen zijn de relevante risico’s benoemd. Gemeente Roosendaal heeft op basis van interne berekeningen het totale bedrag aan risico’s waaraan de organisatie is blootgesteld bepaald op € 65,3 miljoen. Het weerstandsvermogen van gemeente Roosendaal is volgens het GTK 2020 uitstekend te noemen. Ondanks dat de ratio zeer goed is, zie je wel een forse daling ten opzichte van de afgelopen jaren. De afgelopen jaren was er een stabiel beeld in de ratio. Dit jaar is deze gedaald, wat voornamelijk komt door een forse stijging van de blootgestelde onderkende risico’s. Solvabiliteit De solvabiliteit bedraagt ultimo 2025 25%(nagenoeg gelijk aan vorig jaar). Voor de solvabiliteit geldt dat hoe hoger dit percentage is, hoe beter gemeente Roosendaal in staat is om haar verplichtingen op lange termijn te voldoen.

6,00

5,30

5,00

5,00

4,90

4,00 3,00

3,20

2,00 1,00 2022

2023

2024

2025

Gemeente Roosendaal

SOLVABILITEITSRATIO 45,0% 40,0% 35,0% 30,0% 25,0% 20,0% 15,0% 10,0% 5,0% 0,0%

38,9% 32,0%

2022

39,5% 30,0%

2023 Gemeente Roosendaal

39,9%

26,0%

25,0%

2024

2025

Gemid. NL*

De bron voor de gemiddelden NL betreft het gemiddelde voor gemeenten op basis van: BDO Benchmark rapport januari 2026

16 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

NETTO SCHULDQUOTE

3.2 Weerstandsvermogen en ratio’s De netto schuldquote en de ratio grondexploitatie zijn ‘minst risicovol’ te noemen

50,0% 40,0% 30,0%

38,7%

42,9%

32,8% 27,0%

32,3%

31,0%

2022

2023

2024

47%

20,0% Netto schuldquote De netto schuldquote bedraagt 47%. De netto schuldquote geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie en de hoogte van de investeringen uit het nabije verleden.

10,0% 0,0%

De netto schuldquote laat een positieve ontwikkeling zien ten opzichte van de signaleringswaarden volgens het gemeenschappelijk financieel toezichtkader (GTK 2020).

Gemeente Roosendaal

Ratio grondexploitatie Voor de ratio grondexploitatie geldt dat hoe lager deze is, hoe beter. De ratio grondexploitatie van de gemeente Roosendaal is hoog doordat de grondpositie (de waarde van de grond) ten opzichte van de totale baten hoog is. De ratio grondexploitatie < 20% is het minst risicovol te noemen volgens het GTK 2020. Ondanks dat er fors boven het landelijk gemiddelde wordt gelegen. Wordt er ruim onder de grenswaarde van 20% gebleven. Structurele exploitatieruimte Voor de structurele exploitatieruimte geldt hoe hoger deze is, hoe beter. De structurele exploitatieruimte van de gemeente Roosendaal is -3% (2024: -4%). Belastingcapaciteit De belastingcapaciteit van gemeente Roosendaal is 97% (2024: 96%). De belastingcapaciteit geeft inzicht in hoe de belastingdruk zich in een gemeente verhoudt ten opzicht van het landelijk gemiddelde.

2025

Gemid. NL*

RATIO GRONDEXPLOITATIE 16,0% 14,0%

13,8%

13,0%

12,3%

12,0%

2024

2025

12,0% 10,0% 8,0% 6,0%

6,0%

5,7%

2022

2023

4,0% 2,0% 0,0% Gemeente Roosendaal

Gemid. NL*

De bron voor de gemiddelden NL betreft het gemiddelde voor gemeenten op basis van: BDO Benchmark rapport januari 2026

17 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

3.3 Ons beeld van uw financiële positie (1) De verwachte resultaten zijn over de komende jaren zijn positief begroot, maar ook de uitdagingen door de ambities van de gemeente zijn groot, hierdoor is tijdige sturing belangrijk. Inleiding Schijn bedriegt: positieve cijfers verhullen structurele uitdagingen. Dat is de titel van ons benchmarkonderzoek gemeenten dat wij in januari 2026 hebben uitgebracht over de financiële positie van gemeenten. Wij concluderen hierin dat de meeste gemeenten over 2024 een positief resultaat hadden (per saldo € 2,0 miljard) terwijl voor de komende vijf jaren grote tekorten worden verwacht (over vijf jaar totaal voor alle gemeenten € 2,0 miljard). Dit is voornamelijk het gevolg van de gewijzigde financieringssystematiek vanuit het Rijk, wat leidt tot een zogenoemd ‘Ravijn’. Ook bij gemeente Roosendaal zien wij dit terug. Volgens de begroting 2026 wordt tot en met 2029 cumulatief een positief resultaat (vóór mutaties reserves) behaald van € 12,5 miljoen. In de grafiek hiernaast zijn de resultaten per jaar inzichtelijk gemaakt. In de begroting 2026 zijn tevens enkele begrotingswijzigingen voorgesteld, waarmee het begrote resultaat voor de periode tot en met 2029 negatief € 1,3 miljoen wordt.

Advies Hoewel de financiële kengetallen op dit moment nog een positief beeld laten zien en ook over de meerjarenraming sprake is van cumulatief begrote positieve resultaten, vraagt de financiële positie op langere termijn nadrukkelijk om aandacht. Met name de omvang van de reserves in combinatie met de voorgenomen realisatie van nieuwe grondexploitaties maakt dat tijdig keuzes moeten worden gemaakt om te voorkomen dat de financiële positie op termijn onder de ondergrenzen komt. Uit ons benchmarkonderzoek blijkt bovendien dat gemeenten op uiteenlopende wijze anticiperen op het ravijnjaar en de financiële effecten daarvan in de jaren erna. Sommige gemeenten hebben reeds ombuigingen concreet in de begroting verwerkt, andere gemeenten werken met taakstellingen die nog niet volledig zijn uitgewerkt, terwijl er ook gemeenten zijn die vooralsnog een meer afwachtende houding aannemen. Tegen deze achtergrond achten wij het van belang dat de gemeente bij besluitvorming over grote projecten expliciet inzichtelijk maakt wat de gevolgen zijn voor de financiële ratio’s in de komende jaren. Daarmee wordt niet alleen duidelijk welke risico’s met deze keuzes samenhangen, maar ook in hoeverre de gemeente financieel in staat blijft om tegenvallers op te vangen en binnen de gehanteerde ondergrenzen te blijven.

8

BEGROOT RESULTAAT VOOR MUTATIE RESERVES (IN MILJOENEN €) 7,3

7 6 5

5 4 3

2,1

2 1

0,2

0 2026

2027

2028

2029

18 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

3.3 Ons beeld van uw financiële positie (1) Gemeente Roosendaal scoort met een 7 een voldoende in het landelijk benchmarkrapport Uw score in onze landelijke benchmarkrapportage 7 (2025: 8) Vanuit hun taak als financieel toezichthouder hebben de twaalf provincies een gemeenschappelijk financieel toezichtkader opgesteld. In dit GTK 2020 zijn signaleringswaarden opgenomen voor de financiële kengetallen zoals opgenomen in het jaarverslag van de gemeente. Wij hebben deze signaleringswaarden als basis gebruikt voor het bepalen van uw score en dus financiële positie. Indien uw gemeente voor de komende jaren (2025 tot en met 2029) per saldo een negatief resultaat begroot (en inteert op het eigen vermogen), beïnvloedt dit de score. Een uitwerking van deze systematiek beschrijven wij in onze benchmarkrapportage.

19 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

4. Belangrijkste bevindingen 4.1 Programma ‘Zorgen & stimuleren’ 4.2 Programma ‘Wonen & Verblijven’ 4.3 Rechtmatigheidsverantwoording 4.4 Data-analyse 4.5 BBV, WNT en SiSa 4.6 Belangrijke schattingsposten

20 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

4.1 Programma ‘Zorgen & Stimuleren’ 1/2 De lasten van gemeente Roosendaal in het programma ‘Zorgen en Stimuleren’ bedragen over 2025 circa € 106,6 miljoen. In hoofdlijnen zijn deze lasten als volgt opgebouwd: Programma sociaal domein #

Onderdeel

2025

2024

1

WMO

26.981

24.057

2

Jeugd

43.063

37.778

3

Overig

36.577

33.310

TOTAAL

106.621

95.145

Zorg in Natura (WMO en Jeugd) De toekenning van de voorziening in het kader van WMO en jeugd vindt plaats vanuit de gemeente Roosendaal. De gemeente heeft derhalve zelf inzicht in de cliënten en de gemaakte afspraken. De lasten van Zorg in Natura (MWO en Jeugd) bedroeg in totaal € 70 miljoen (2024: € 61,8 miljoen). Met betrekking tot de lasten vraagt de gemeente Roosendaal voor enkele zorginstellingen om een controleverklaring bij de productieverantwoording op basis van een landelijk protocol. Daarnaast is er in enkele gevallen sprake van een lumpsumovereenkomsten, waarbij de lasten inclusief prestatielevering toereikend zijn onderbouwd. Van de totale lasten van € 70 miljoen is hiermee voor een omvang van € 42,6 miljoen (2024: € 43,9 miljoen) onderbouwd.

De resterende lasten Zorg in Natura bedragen € 27,4 miljoen (2024: € 17,9 miljoen). Vooruitlopend op de versterking van de interne beheersing, zijn voor boekjaar 2025 materiële controles bij zorgaanbieders uitgevoerd. Door uitvoering van deze materiële controles worden de niet zichtbare interne beheersingsmaatregelen getoetst en informatie ontvangen over de prestatielevering. Uit deze werkzaamheden zijn geen bevindingen naar voren gekomen. Versterking van de interne beheersing is voor 2026 onder de aandacht bij de organisatie. Zie voor onze aanbevelingen hieromtrent de boardletter 2025. Persoonsgebonden budgetten De SVB controleert zorgovereenkomsten, toetst facturen en declaraties en betaalt uit aan zorgverleners of andere instellingen. Uw gemeente verstrekt de beschikkingen pgb en is verantwoordelijk voor een adequate cliëntregistratie en het vaststellen van de prestatielevering. Versterking van de interne beheersing rondom het vaststellen van de prestatielevering is benodigd. Zie voor onze aanbevelingen hieromtrent de boardletter 2025. De uitkomst van de accountantscontrole 2025 bij de SVB heeft geresulteerd in een goedkeurende controleverklaring.

21 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

4.2 Programma ‘Wonen & Verblijven’(1) Grondexploitaties: onderbouwing uitgangspunten en parameters verdient aandacht De actualisatie en bijstelling grondexploitaties zijn betrokken in onze controle De grondexploitaties van de gemeente Roosendaal zijn verantwoord binnen het programma Wonen & Verblijven. De boekwaarde vóór verliesvoorziening bedraagt ultimo 2025 € 48,6 miljoen en is daarmee nagenoeg gelijk gebleven ten opzichte van 2024 (€ 48,2 miljoen). De boekwaarde na verwerking van de verliesvoorziening is gestegen van € 41,4 miljoen naar € 46,1 miljoen. In de hiernaast opgenomen tabel is dit weergegeven. De omvang van de verliesvoorziening is afgenomen van € 6,7 miljoen in 2024 naar € 2,5 miljoen in 2025. Deze afname wordt met name veroorzaakt door de verbetering van het verwachte resultaat van grondexploitatie Stadsoevers. De waardering van grondexploitaties is in sterke mate afhankelijk van gehanteerde uitgangspunten en parameters, zoals kosten- en opbrengstenstijgingen, fasering van projecten, verkoopprijzen, rentetoerekening en externe factoren zoals stikstofproblematiek. Gelet op deze inherente onzekerheden hebben wij de grondexploitaties als een belangrijk aandachtsgebied in onze controle betrokken en hierop diepgaande werkzaamheden uitgevoerd.

Wij hebben vastgesteld dat de gehanteerde uitgangspunten en parameters, waaronder de rekenrente, kosten- en opbrengstenstijgingen, gehanteerde verkoopprijzen en de programmering en fasering van projecten, niet in alle situaties toereikend onderbouwd zijn. Zie ook onze bevindingen in paragraaf 2.1 en de verdere uitwerking hiervan op deze en de volgende pagina’s. Hieronder hebben wij voor een aantal grondexploitaties nader uitgewerkt welke belangrijke ontwikkelingen wij hebben geconstateerd. Stadsoevers De grondexploitatie Stadsoevers kende ultimo 2024 een verwacht verlies van € 4,1 miljoen (netto contante waarde). In 2025 is deze prognose significant verbeterd en omgeslagen naar een verwacht positief resultaat van € 0,6 miljoen. Deze omslag wordt verklaard door hogere opbrengsten uit de tender voor de verkoop van gronden, welke circa € 6,7 miljoen boven de eerdere verwachting uitkomen. Hoewel deze ontwikkeling leidt tot een duidelijke verbetering van het verwachte resultaat, laat de aanzienlijke afwijking ten opzichte van eerdere ramingen zien dat de gehanteerde aannames in voorgaande jaren een beperkte voorspellende waarde hadden. In het kader van onze controle hebben wij vastgesteld dat deze bijstelling geen materiële doorwerking heeft op de waardering van de overige grondexploitaties.

ONTWIKKELING NETTO BOEKWAARDE(voor verliesvoorziening) GRONDEXPLOITATIES 2025-2024-2023–2022 (x € 1 miljoen) 60,0

50,0

40,0

30,0

20,0

10,0

0,0

BIE - woningbouw

BIE bedrijventerreinen

2025

2024

BIE - Diverse

2023

2022

Totaal

22 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

4.2 Programma ‘Wonen & Verblijven’ (2) Grondexploitaties: aanpassing van verwachte grondopbrengsten is onvoldoende onderbouwd met als gevolg een onzekerheid in de controle van maximaal € 4,2 miljoen De geconstateerde afwijking onderstreept het belang van realistische en goed onderbouwde ramingen voor grondexploitaties. Deze ramingen vormen een essentiële basis voor sturing en besluitvorming binnen de gemeente. De huidige positieve uitkomst werkt in dit geval gunstig uit, maar inherent aan de gehanteerde onzekerheden is dat toekomstige bijstellingen ook een negatieve impact kunnen hebben op het resultaat. Wij adviseren de gemeente om blijvend aandacht te besteden aan de kwaliteit en onderbouwing van de gehanteerde uitgangspunten en ramingen binnen grondexploitaties. Majoppeveld In de grondexploitatie Majoppeveld is in 2025 een aanzienlijke winstneming van € 4,9 miljoen verwerkt. In de berekening per ultimo 2024 werd uitgegaan van een verwachte eindwaarde van € 10,8 miljoen voordelig. Bij de actualisatie per 31 december 2025 is dit resultaat bijgesteld naar € 21,4 miljoen, waarvan € 12,0 miljoen (cumulatief ultimo 2025) reeds is verantwoord en verwerkt in de boekwaarde. Voor de resterende looptijd van de grondexploitatie wordt nog een resultaat van circa € 9,2 miljoen (netto contante waarde) verwacht.

De sterke stijging van het verwachte resultaat is het gevolg van een substantiële verhoging van de gehanteerde grondprijzen per m². In het kader van onze controle hebben wij vastgesteld dat de onderbouwing van deze stijging zeer beperkt is. Daarnaast constateren wij dat de huidige opties moeizaam worden omgezet in verkoopovereenkomsten, waardoor er op dit moment onvoldoende objectieve aanknopingspunten zijn die de gehanteerde prijsstijging in deze omvang onderbouwen. Hoewel wij op basis van onze werkzaamheden vaststellen dat een verhoging van de gehanteerde grondprijzen voor de betreffende gronden verdedigbaar is, ontbreekt adequate onderbouwing voor de doorgevoerde verhoging van € 4,2 miljoen. Dit heeft geleid tot een ongecorrigeerde inschattingsafwijking welke opgenomen is in paragraaf 2.1.

Wij adviseren de gemeente om de onderbouwing van de gehanteerde uitgangspunten binnen grondexploitaties, en in het bijzonder de gehanteerde verkoopprijzen, te onderbouwen en te baseren op voldoende objectieve en verifieerbare informatie, zoals een taxatie door een register-taxateur. Nieuwe grondexploitatie - Geerhoekgebied In het boekjaar heeft de gemeenteraad de grondexploitatie Geerhoekgebied geopend. Aan deze grondexploitatie ligt een bestemmingsplan ten grondslag en heeft de gemeente een haalbaarheidstest uitgevoerd. Wij hebben hierop de gehanteerde uitgangsposities gecontroleerd en hebben hierbij geen bijzonderheden geconstateerd. Monitoring lopende grondexploitaties In het kader van onze controle constateren wij dat in het verslagjaar grondexploitaties zijn geopend die in het daaropvolgende jaar (2026) zijn ingetrokken, waarbij één van deze grondexploitaties in aangepaste vorm opnieuw is geopend. Deze grondexploitaties zijn gedurende een langere periode administratief actief geweest zonder dat sprake was van substantiële voortgang of mutaties. Het (langdurig) zonder concrete aanleiding administratief openhouden van grondexploitaties zonder dat daadwerkelijk sprake is van activiteiten leidt tot onnodige administratieve lasten (o.a. rentetoerekening), verslaglegging en interne beheersing.

Tevens draagt dit bij aan een verhoogde complexiteit van de grondexploitatieportefeuille en kan dit de transparantie en beheersbaarheid van de projecten onder druk zetten. Wij adviseren de raad bij het openen van nieuwe grondexploitaties nadrukkelijk aandacht te besteden aan het moment van openen in relatie tot de mate van planrijpheid en de verwachte voortgang. Een zorgvuldige afweging vooraf kan bijdragen aan het beperken van administratieve lasten en het versterken van een doelmatige en beheersbare inrichting van de grondexploitatieportefeuille.

23 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

4.2 Programma ‘Wonen & Verblijven’ (3) Monitoring grondexploitaties en faciliterende projecten verdient aandacht Het advies is om tussentijdse monitoring en bijsturing van grondexploitaties te versterken teneinde betrouwbare en relevante sturingsinformatie te verkrijgen Uit onze controle van de grondexploitaties blijkt dat de gerealiseerde resultaten in belangrijke mate afwijken van de vooraf opgestelde ramingen. Deze afwijkingen doen zich zowel voor aan de opbrengstenzijde als aan de kostenkant. Met name bij de opbrengsten worden substantiële verschillen geconstateerd ten opzichte van eerdere inschattingen. Daarnaast constateren wij dat meerdere grondexploitaties trager verlopen dan oorspronkelijk gepland. De geconstateerde afwijkingen kennen verschillende oorzaken. Zo is zichtbaar dat in 2026 twee grondexploitaties worden afgesloten, waarvan één direct wordt herzien en opnieuw geopend. Dit bevestigt dat de gehanteerde uitgangspunten en ramingen in een aantal gevallen onvoldoende voorspellend zijn geweest. Deze beperkte voorspellende waarde brengt risico’s met zich mee voor de sturing en beheersing van grondexploitaties. Dit is temeer relevant in het licht van de ambitieuze ontwikkelopgave van de gemeente, onderstreept door de toegekende WoKT-subsidie van € 45 miljoen.

In een dergelijke context zijn realistische ramingen en adequate tussentijdse bijsturing essentieel om tijdig te kunnen anticiperen op afwijkingen. Hoewel de geconstateerde inschattingsverschillen in het huidige boekjaar per saldo een positief effect hebben op de resultaten, is inherent aan deze onzekerheden dat toekomstige bijstellingen ook een negatieve impact kunnen hebben. Wij adviseren de gemeente om de kwaliteit van de ramingen en in het bijzonder de tussentijdse monitoring en bijsturing van grondexploitaties verder te versterken.

Facilitaire projecten Facilitaire projecten betreffen in de basis gebiedsontwikkelingen waarbij de gemeente de gemaakte kosten in beginsel verhaalt op ontwikkelaars. Hoewel hiermee het financiële risico voor de gemeente beperkt is, is een adequate beheersing van deze projecten essentieel. Indien onvoldoende inzicht bestaat in de nog te verhalen bedragen, de reeds gerealiseerde opbrengsten en de gemaakte en nog te maken kosten per project, bestaat het risico dat kosten niet volledig worden doorbelast aan ontwikkelaars en daarmee ten laste van de gemeente komen. Dit kan leiden tot een onvolledige kostenverhaalpositie en verminderde sturingsinformatie. Gelet op de omvang van de betreffende projecten ultimo 2025 hebben wij voldoende zekerheid verkregen dat dit risico niet leidt tot een afwijking van materieel belang in de jaarrekening 2025. Desalniettemin achten wij het van belang dat de gemeente de beheersing en monitoring van deze facilitaire projecten versterkt. Zeker met het oog op de ambities van de gemeente met betrekking van de groei binnen de gemeente. Dit stelt de gemeente beter in staat om risico’s tijdig te signaleren, kosten volledig te verhalen en tegelijkertijd inzicht te verkrijgen in mogelijke kansen binnen deze projecten.

24 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

4.3 Rechtmatigheidsverantwoording (1) Blijkens de rechtmatigheidsverantwoording bedraagt de omvang van de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties die niet rechtmatig tot stand zijn gekomen € 8,6 miljoen (2024: € 9 miljoen). Strekking van de rechtmatigheidsverantwoording van gemeente Roosendaal: verantwoordingsgrens wordt overschreden De raad van gemeente Roosendaal heeft de verantwoordingsgrens bepaald op 2% van de totale lasten exclusief toevoegingen aan de reserves en de verantwoordingsgrens is daarmee bepaald op € 7,3 miljoen. Blijkens de rechtmatigheidsverantwoording stelt het college van gemeente Roosendaal vast dat de omvang van de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties die niet rechtmatig tot stand zijn gekomen € 8,6 miljoen bedraagt. Dit is hoger dan de daarvoor gestelde verantwoordingsgrens van € 7,3 miljoen. Van de niet rechtmatig tot stand gekomen baten en lasten alsmede de balansmutaties is volgens het college van gemeente Roosendaal een bedrag van € 6.9 miljoen acceptabel op basis van door de gemeenteraad vastgestelde afspraken. De door het college gerapporteerde afwijkingen en onduidelijkheden kunnen als volgt worden samengevat: BEVINDINGEN IN HET KADER VAN RECHTMATIGHEID Acceptabel (in €)

Niet-acceptabel (in €)

Totaal afwijkingen en onduidelijkheden (in €)

0

1.379.000

1.379.000

6.862.000

318.000

749

0

0

0

TOTAAL

6.862.000

1.696.000

8.559.000

Verantwoordingsgrens (2%)

7.330.000

Onrechtmatigheden Voorwaardencriterium Begrotingscriterium Misbruik en oneigenlijk gebruik criterium

Rapportagegrens

100.000

Voorwaardencriterium Het college toetst bij de uitvoering van haar controlewerkzaamheden of bij de uitvoering van financiële beheershandelingen binnen de geldende wet- en regelgeving is gehandeld. De relevante wet- en regelgeving is tussen het college en de raad afgestemd door middel van het normenkader. Het voorwaardencriterium is met name relevant bij de processen subsidieverstrekkingen, participatiewet en (Europese) aanbestedingen. Indien is vast komen te staan dat de gemeente niet aan het voorwaardencriterium heeft voldaan is sprake van een onrechtmatigheid. De in 2025 geconstateerde onrechtmatigheden/onduidelijkheden met betrekking tot het voorwaardencriterium betreffen met name doorlopende onrechtmatigheden uit afgelopen boekjaar (€1.246.000) en daarnaast nieuwe onrechtmatigheden uit 2025 (€ 133.000). Het advies is meer actieve monitoring op lopende contracten en bestedingen uit te voeren zodat tijdig nieuwe aanbestedingen worden gestart.

25 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

4.3 Rechtmatigheidsverantwoording (2) Wij hebben vastgesteld dat de rechtmatigheidsverantwoording in uw jaarrekening een getrouw beeld geeft en dat gemeente Roosendaal toereikende werkzaamheden heeft uitgevoerd om de in de rechtmatigheidsverantwoording genoemde onrechtmatigheden te onderbouwen. Begrotingscriterium Het begrotingscriterium richt zich op het budgetrecht van de gemeenteraad van gemeente Roosendaal. Overschrijdingen van de lasten en overschrijdingen van investeringsbudgetten (kredieten) zijn op basis van de Gemeentewet onrechtmatig. Het totaal aan overschrijdingen op lasten in 2025 ten opzichte van de laatst geautoriseerde begrotingswijziging bedraagt € 5,1 miljoen. De realisatie op de individuele investeringsbudgetten overschrijdt de gevoteerde kredieten met € 2,2 miljoen. Deze begrotingsonrechtmatigheden passen voor € 7 miljoen binnen het vooraf gestelde beleid en zijn daarmee acceptabel. Het college en de gemeenteraad hebben in de financiële verordening afspraken gemaakt over wanneer overschrijdingen van baten en/of onderschrijdingen van lasten en baten en investeringsbudgetten (kredieten) in een begrotingswijziging aan de gemeenteraad voorgelegd moeten worden. Afgesproken is dat deze tijdig gemeld zijn indien deze in de jaarrekening toegelicht worden. Wij zijn van mening dat e.e.a.

toereikend toegelicht is in de jaarrekening en dat de overschrijdingen van baten en/of onderschrijdingen van lasten en baten en investeringsbudgetten (kredieten) rechtmatig zijn. Misbruik en oneigenlijk gebruik criterium Als laatste dient het college een uitspraak te doen over de naleving van bepalingen die in wet- en regelgeving zijn opgenomen met betrekking tot misbruik en oneigenlijk gebruik. Hiervoor stelt het college vast welke verplichte handhaving noodzakelijk is en welke maatregelen binnen de gemeente genomen zijn om dit te kunnen uitvoeren. Tevens stelt het college vast of de getroffen maatregelen werken. Indien geconstateerd wordt dat beleid niet bestaat of niet wordt nageleefd dan wordt dit toegelicht in de paragraaf bedrijfsvoering. Alleen daadwerkelijke afwijkingen als gevolg van misbruik worden opgenomen in de rechtmatigheidsverantwoording. De gemeente Roosendaal heeft geen afwijkingen gerapporteerd als gevolg van misbruik en oneigenlijk gebruik.

Rechtmatigheidsverantwoording in uw jaarrekening geeft een getrouw beeld Het is onze rol om de getrouwheid van de rechtmatigheidsverantwoording in de jaarrekening 2025 van gemeente Roosendaal te controleren. Wij hebben vastgesteld dat de rechtmatigheidsverantwoording in uw jaarrekening een getrouw beeld geeft. Onze controle richt zich op het bepalen of de opsomming van de onrechtmatigheden door het college toereikend is onderbouwd. Voor de jaarrekening heeft het college negen rechtmatigheidscriteria in acht genomen. Hierbij stellen wij vast of de rechtmatigheidsverantwoording is opgesteld in overeenstemming met de afspraken die gemaakt zijn tussen de gemeenteraad en het college. Deze afspraken zijn vastgelegd in het normenkader van gemeente Roosendaal, dat d.d. 29 januari 2026 door de gemeenteraad is vastgesteld, en in de financiële verordening. Bij de uitvoering van onze werkzaamheden hebben wij vastgesteld dat de organisatie toereikende werkzaamheden heeft uitgevoerd om de opsomming van de onrechtmatigheden in de rechtmatigheidsverantwoording te onderbouwen. De paragraaf bedrijfsvoering is verenigbaar met de jaarrekening en bevat geen materiële afwijkingen De paragraaf bedrijfsvoering is onderdeel van het jaarverslag.

Wij hebben deze paragraaf gelezen en hebben op basis van onze kennis en ons begrip, verkregen vanuit de jaarrekeningcontrole of anderszins, overwogen of deze paragraaf materiële afwijkingen bevat. Deze werkzaamheden hebben niet dezelfde diepgang als onze controlewerkzaamheden van de rechtmatigheidsverantwoording in de jaarrekening. Op grond van onze werkzaamheden zijn wij van mening dat de paragraaf bedrijfsvoering verenigbaar is met de jaarrekening en geen materiële afwijkingen bevat.

26 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

4.4 Data-analyse Banktransacties Data-analyse op uitgevoerde betalingen Ten aanzien van de betalingsorganisatie hebben wij met behulp van data-analyse mogelijke risicovolle betalingen in kaart gebracht. Onder risicovolle betalingen vallen bijvoorbeeld betalingen naar buitenlanden met een hoger corruptierisico, of betalingen aan een crediteur met meerdere rekeningnummers. Wij hebben dataanalyse uitgevoerd om na te gaan of er indicaties bestaan voor mogelijk frauduleuze uitgaande betalingen. De uitkomsten zijn hiernaast schematisch weergegeven. Uit de analyse van de banktransacties blijkt dat:  ontvangen bedragen afkomstig zijn uit Nederland.  uitgaande betalingen (buiten de batchbetalingen) zijn voornamelijk gedaan naar wederpartijen in Nederland. Er zijn geen betalingen aan landen buiten Europe verricht.  naast salarisbetalingen geen niet verklaarbare betalingen hebben plaatsgevonden naar het bankrekeningnummers van medewerkers;  alle batchbetalingen zijn geautoriseerd door bevoegde personen;  geen uitgaande betalingen op een weekenddag zijn gedaan;  een beperkt aantal crediteuren heeft meerdere IBAN-nummers en enkele crediteuren hebben hetzelfde IBAN-nummer. Deze dubbelingen zijn allemaal verklaarbaar uit reguliere wijzigingen, zijn door ons getoetst en vormen geen indicatie voor een verhoogd risico.

Op basis van de uitgevoerde data-analyse op de banktransacties bevestigen wij onze initiële inschatting van een normaal (laag) risico op de betaalorganisatie en is geen indicatie voor een verhoogd risico aanwezig.

Bij

Af

Geen transacties in het weekend

29 verschillende crediteuren met hetzelfde IBAN

Geen transacties met landen met een verhoogd corruptierisico

8 crediteuren hebben meerdere IBAN

27 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE ROOSENDAAL

4.5 BBV, WNT en SiSa (1) Gemeente Roosendaal leeft de wettelijke verslagleggingsregels (BBV) na, wel hebben wij enkele aanbevelingen waarmee de informatiewaarde van het jaarverslag vergroot kan worden. Gemeente Roosendaal leeft de wettelijke verslagleggingsregels (BBV) na Wij hebben vastgesteld dat gemeente Roosendaal de wettelijke verslagleggingsregels (BBV) heeft nageleefd. Wij hebben vastgesteld, op grond van de verkregen informatie in onze controle, dat de jaarrekening en het jaarverslag verenigbaar zijn en voldoen aan de eisen in de BBV voor de vorm en inhoud van het jaarverslag. De paragraaf bedrijfsvoering geeft beperkt inzicht in frauderisico’s en acties in het kader van frauderisicobeheersing In onze controleverklaring rapporteren wij over de risico-inschatting, onze verrichte werkzaamheden en materiële bevindingen ten aanzien van fraude. Wij hebben aandacht besteed aan de toelichtingen die de gemeente Roosendaal heeft opgenomen in de paragraaf bedrijfsvoering. In de paragraaf bedrijfsvoering wordt (procesmatig) ingegaan op de jaarlijkse actualisering van de frauderisicoanalyse en interne beheersingsmaatregelen die getroffen zijn om eventuele frauderisico’s te voorkomen. Daarnaast wordt kort aangegeven dat er in 2025 bij de verantwoordelijke organen geen signalen bekend zijn dat er sprake is van vermoedens van fraude of onregelmatigheden.

Het inzicht dat deze paragraaf biedt is daarmee verbeterd ten opzichte van voorgaand boekjaar. De paragraaf ‘Weerstandsvermogen en risicobeheersing’ geeft beknopt inzicht in het vermogen om risico’s uit de reguliere bedrijfsvoering financieel op te vangen Naast het onderwerp fraude hebben wij in onze controleverklaring gerapporteerd over het vermogen van gemeente Roosendaal om risico’s uit de reguliere bedrijfsvoering financieel op te vangen. Gemeente Roosendaal heeft in de paragraaf ‘Weerstandsvermogen en risicobeheersing’ een beschrijving van de risico’s en de totstandkoming en omvang van het weerstandsvermogen opgenomen. Deze voldoet aan de te stellen eisen.

Naleving van de (publicatieverplichtingen) WNT De Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT) is met ingang van 2013 van toepassing. Doelstelling van de wet is te verhinderen dat instellingen in de publieke en semipublieke sectoren rechtens in staat zijn bovenmatige bezoldigingen toe te kennen. Voor gemeenten geldt dat de gemeentesecretaris en de griffier als topfunctionaris worden aangemerkt. De algemene bezoldiging voor een topfunctionaris mag voor 2025 niet meer bedragen dan € 246.000 per jaar. De externe accountant is belast met de controle op de naleving van de WNT door de instelling. Overschrijding van de bezoldigingsnorm wordt aangemerkt als een onverschuldigde betaling, die door de topfunctionaris terugbetaald moet worden aan de instelling. Gebeurt dit niet, dan is BDO als accountant wettelijk verplicht om bij het ministerie melding te doen van deze onverschuldigde betaling. Wij hebben tevens een meldingsplicht indien u geen of onjuiste gegevens heeft gepubliceerd in de jaarrekening. Wij hebben vastgesteld dat de bezoldigingen over 2025 van gemeente Roosendaal niet strijdig zijn met de WNT en dat de jaarrekening 2025 van gemeente Roosendaal voldoet aan de publicatieverplichtingen van de WNT.