GETEKEND-5a-RA3505 - Gemeente Roosendaal - jaarrekening incl. controleverklaring.pdf
Tekst van het document
140
141
P
P Areaalgegevens (bronnen: iAsset 2023 en GBI 2022) eenheid
Financiële gegevens Onderstaande tabel geeft de lasten weer zoals opgenomen in de verschillende
hoeveelheid
programma’s.
Groen Bomen
stuks
51.731
Plantenbakken
stuks
176
Hagen
m
62.245
Natuurlijke beplanting
km2
1.717
Gras (binnenen buitengebied)
m2
4.531.312
Cultuurlijke beplanting
m2
557.640
2
Wegen Wegvakonderdelen: - waarvan elementen
m2
2.763.853
- waarvan asfaltverharding
m
2
2.113.236
- waarvan halfverhard/onverhard
m2
227.429
- waarvan cementbeton
m2
70.202
Bermen in buitengebied (gras)
m2
941.955
stuks
17.500
stuks
38
Waterloop
m1
863.139
Watervlakte
m
2
910.410
Vrijvervalleiding
m1
518.444 125.106
Kapitaalgoed
Programma
Rekening 2022
Gewijzigde begroting 2023
Rekening 2023
Wegen
4
21.901
20.305
20.054
Riolering/drainage
4
10.636
11.116
11.137
Oppervlaktewater/havens
4
827
680
749
Groen
4
6.916
7.134
7.093
Civieltechnische kunstwerken
4
843
1.092
1.065
Speelvoorzieningen
4
462
507
401
Diverse tractiemiddelen OW
IP
33
180
180
Storting in reserves
6
2.802
-
-
44.420
41.014
40.678
Totaal
Openbare verlichting Masten/armaturen Verkeersregelinstallatie VRI Water
Riolering
Drainage
m
Goot
m1
3.230
Persleidingen/drukriolering
m1
145.971
DWA gemalen
stuks
63
Tunnelgemalen
stuks
9
Randvoorziening
stuks
12
Rwa gemalen
stuks
9
Drainagegemalen
stuks
10
Drukriolering buitengebied
stuks
565
Schuiven met actuator
stuks
1
Vijvergemalen en kunstwerken
stuks
5
Neerslagmeter
stuks
14
stuks
258
1
Gemalen
Civieltechnische kunstwerken Civieltechnische kunstwerken Hekweken en poorten IJzeren sierhekwerk, natuursteen, metselwerk
m1
252
Eenvoudig hekwerk, paal en gaas, hout, harmonicagaas en hekwerk draadstaalmat
m1
10.975
Hekwerk draadstaal
m1
821
Poorten
1
m
41
Speeltoestellen
stuks
1.079
Speellocaties
stuks
239
m2
32.249
Speelvoorzieningen
142
Speelondergrond
143
P
P
Paragraaf 5. Verbonden partijen In deze paragraaf wordt inzicht gegeven in de bestuurlijke, beleidsmatige en financiële
In regionaal verband is gewerkt aan het opstellen van een nieuwe nota. Hierbij zijn de
belangen en risico’s van de gemeente als gevolg van banden met externe rechtspersonen,
aanbevelingen uit de evaluatie van de nota uit 2015 verwerkt. Daarnaast is de nota
waarin de gemeente zowel financieel deelneemt als zeggenschap heeft. De gemeente
aangepast aan de herziene Wet Gemeenschappelijke Regelingen (Wgr) die sinds 1 juli
Roosendaal neemt zowel deel in rechtspersonen, tot stand gekomen op grond van de
2022 van kracht is en gericht is op het geven van meer en betere handvatten aan
publiekrechtelijke Wet Gemeenschappelijke Regelingen als in rechtspersonen, gestoeld
volksvertegenwoordigers om invloed uit te oefenen op de besluitvorming in gemeen-
op privaatrechtelijke samenwerkingsvormen.
schappelijke regelingen en om hun controlerende taken uit te voeren. De nieuwe nota heeft ook betrekking op samenwerkingen op basis van het burgerlijk wetboek (BW),
Visie en doelstellingen
alsmede op samenwerking buiten de Wgr of het BW om. Deze nota wordt in mei 2024 ter besluitvorming aangeboden aan de raad.
Onze ambitie is ervoor te zorgen dat verbonden partijen op effectieve en efficiënte wijze bijdragen aan het realiseren van onze gemeentelijke beleidsdoelstellingen. Uitgangs
Richtlijnen gemeenschappelijke regelingen
punten hierbij zijn een heldere verdeling van taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden tussen de gemeente en de verbonden partij door zoveel mogelijk een scheiding
Volgens spelregel 4 uit de hierboven genoemde nota geven de deelnemers van
van klantrol (vakwethouder) en eigenaarsrol (andere wethouder) en door het opstellen
een verbonden partij richtlijnen mee aan een verbonden partij. Hierdoor kunnen
van dienstverleningsovereenkomsten met prestatieafspraken.
de deelnemers sturen op de beleidsmatige en financiële kaders van een verbonden partij. Het opstellen van de richtlijnen gebeurt in overleg met de andere deelnemers van
Nota Verbonden Partijen
een verbonden partij, zodat het draagvlak voor de richtlijnen groot is maar er ruimte blijft voor lokale invulling. Bij voldoende draagvlak moet een verbonden partij de richtlijnen
Op 3 december 2015 heeft de Roosendaalse gemeenteraad ingestemd met de nota
verwerken in de Kaderbrief, die als opmaat dient voor de begroting.
‘Verbonden Partijen; zes kaderstellende spelregels’. Deze nota is in regionaal verband
De richtlijnen die wij als gemeente meegeven aan onze verbonden partijen worden door
opgesteld en is aan de gemeenteraden van de 19 RWB (Regio West-Brabant)-gemeenten
de gemeenteraad vastgesteld.
voorgelegd. In deze nota worden zes spelregels benoemd voor verbonden partijen: 1. Bij het aangaan van een verbonden partij leggen de deelnemers nadrukkelijk vast hoe
Lijst verbonden partijen van de gemeente Roosendaal
de informatievoorziening (frequentie, vorm en inhoud) dient te verlopen en welke evaluatiemomenten er zijn.
De verbonden partijen van onze gemeente zijn, conform het BBV, gesplitst in: 1.
Gemeenschappelijke regelingen;
gebracht, die het mogelijk maakt verantwoording af te leggen en die de raad in positie
2.
Vennootschappen en coöperaties;
brengt om (gevraagde) nieuwe kaders te stellen. Zowel het college, de verbonden
3.
Stichtingen en verenigingen;
partij als de gemeenteraad zelf dienen hierin hun verantwoordelijkheid te nemen.
4.
Overige verbonden partijen.
2. Er dient een tijdige, juiste en volledige (actieve) informatiestroom op gang te worden
3. Gemeenten bundelen de krachten en dragen samen zorg voor integrale aansturing. Zowel ambtelijke als bestuurlijke voorbereiding gebeurt (deels) gezamenlijk met ruimte
Op de volgende pagina’s is een uitgebreide lijst opgenomen van alle verbonden partijen
voor lokale aanvullingen, waarbij één bepaalde gemeente per verbonden partij
die onze gemeente heeft. Hieronder zijn de verbonden partijen gegroepeerd volgens
de leiding neemt.
bovenstaande indeling.
4. Jaarlijks in november sturen deelnemers van de verbonden partij richtlijnen aan de verbonden partij waarop de beleidsmatige en financiële kaders gebaseerd dienen
Gemeenschappelijke regelingen
Vennootschappen en coöperaties
te worden. In de kaderbrief geeft de gemeenschappelijke regeling op hoofdlijnen
1. Veiligheidsregio Midden en West-Brabant 2. Regio West-Brabant 3. ICT West-Brabant West 4. Regionaal Bureau Leren 5. West-Brabants Archief 6. WVS-Groep 7. Werkplein Hart van West-Brabant 8. Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant 9. Openbare Gezondheidszorg West-Brabant (GR OGZ) / GGD West-Brabant 10. Regionale Ambulancevoorziening Brabant Midden-West-Noord 11. Belastingsamenwerking West-Brabant
1. NV Monumentenfonds Brabant 2. NV Rewin 3. Roosendaal Borchwerf II BV 4. Borchwerf II BV 5. Borchwerf II CV 6. Duurzaam Energiebedrijf Roosendaal BV 7. Parkeer Beheer Roosendaal BV 8. NV Saver 9. NV Brabant Water 10. NV Bank Nederlandse Gemeenten 11. Publiek Belang Elektriciteitsproductie BV 12. CSV Amsterdam BV 13. Enexis Holding NV 14. Binnenstad Roosendaal BV (voorheen Smartcity Roosendaal BV)
Stichtingen en verenigingen
Overige verbonden partijen
1. Stichting Beheer Borchwerf II
N.v.t
de uitgangspunten voor de begroting aan. Voor NV’s en BV’s gelden uiteraard de bepalingen uit het Burgerlijk Wetboek (BW). 5. De ontwerpbegroting wordt uiterlijk 15 april door de gemeenschappelijke regeling naar de deelnemers gestuurd. De zienswijzen van de deelnemers dienen uiterlijk 1 juli door de gemeenschappelijke regeling te zijn ontvangen. 6. Vierjaarlijks is de gemeenschappelijke regeling verplicht om een meerjarenbeleidsplan op te stellen. Het meerjarenbeleidsplan, dat bij aanvang van een nieuwe raadsperiode wordt opgesteld, is samen met de jaarrekening de basis om de resultaten van de gemeenschappelijke regelingen over een periode van vier jaar te evalueren. Bij vaststelling van de nota verbonden partijen werd afgesproken om deze na 4 jaar te evalueren. In 2021 is de evaluatie afgerond. De werkingsduur van deze nota is verlengd in
144
afwachting van een herijkte nota (raadsbesluit 20 mei 2021).
145
Uitgebreide lijst van verbonden partijen van de gemeente Roosendaal
P
P
Gemeenschappelijke regelingen van de gemeente Roosendaal 1.
Veiligheidsregio Midden en West-Brabant (Tilburg)
Programma: 1. Besturen & Samenwerken
Portefeuillehouder:: Burgemeester van Midden (AB-lid)
Doelstelling: Zorg voor veiligheid: crisisbeheersing, rampenbestrijding, brandweerzorg, geneeskundige hulpverlening bij rampen en handhaving van openbare orde en veiligheid.
Deelnemers: 24 gemeenten
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2023: € 51.465.000 > Per 31-12-2023: € 57.375.000
Financieel resultaat 2023: € 801.340
Bijdrage gemeente Roosendaal 2023: Gemeentelijke bijdrage: € 4.915.239 Intekentaak FLO: € 593.418
Portefeuillehouder:: Burgemeester van Midden (AB-lid) Wethouder van Gestel (Lid AB/SB)
Doelstelling: Versterking van de regio op de gebieden economie en arbeidsmarkt, mobiliteit, duurzaamheid, zorg, welzijn, onderwijs en ruimtelijke ontwikkeling en wonen. Daarnaast is de RWB een strategische gesprekspartner voor o.a. de provincie, de nationale overheid en Europa.
Deelnemers: 16 gemeenten
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2023: € 6.399.000 > Per 31-12-2023: € 6.420.000 Dit betreft cijfers van de conceptjaarrekening 2023.
Financieel resultaat 2023: € 878.000
Bijdrage gemeente Roosendaal 2023: Bijdrage in apparaatskosten: € 330.092 Bijdrage in programmakosten: € 1.555.748 Bijdrage Rewin: € 264.873
Portefeuillehouder:: Wethouder Van der Star (Lid Bestuur)
Doelstelling: Het realiseren van een bedrijfszekere en veilige ICT-infrastructuur, zodat gemeenten zich kunnen blijven ontwikkelen richting een efficiëntere en digitale overheid.
Deelnemers: 4 gemeenten (Roosendaal, Tholen, Etten-Leur, Moerdijk) en Werkplein
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2023: € 6.873.974 > Per 31-12-2023: € 5.041.828 Dit betreft cijfers van de conceptjaarrekening 2023.
Financieel resultaat 2023: € 542.000 negatief
Bijdrage gemeente Roosendaal 2023: € 2.584.154
Aantal fte’s: 591,57 Aantal vrijwilligers: 1.285
Opgericht per: 1 januari 2010 Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2023: € 16.476.000 > Per 31-12-2023: € 6.724.000 Grootste risico’s in 2023: Voldoende vrijwilligers vinden en binden aan de organisatie, Europese richtlijnen rondom inzet vrijwilligers, informatieveiligheid, continuïteit ICT, tweede loopbaanbeleid en bijbehorende (financiële) onzekerheid in de toekomst, invoering Omgevingswet, latere inwerkingtreding van Wet normalisering rechtspersoon ambtenaren (Wnra), stijgende prijsontwikkeling, stijgende brandstof-, elektra-, en gasprijzen door aflopende contracten.
2.
Regio West-Brabant (Etten-Leur)
Programma: 1. Besturen & Samenwerken
Aantal fte’s: 61,6
Opgericht per: 1 januari 2011 Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2023: € 1.128.000 > Per 31-12-2023: € 1.580.000 Dit betreft cijfers van de concept-jaarrekening 2023.
Grootste risico’s in 2023: Voor de bedrijfsvoering en strategische agenda van de RWB is uitval of vertrek van personeel het grootste risico. De risico’s bij het Kleinschalig Collectief Vervoer bestaan uit een faillissement van de huidige vervoerder en een capaciteitstekort.
3.
ICT West-Brabant West (Moerdijk)
Programma: 1. Besturen & Samenwerken
Aantal fte’s: 31,74
Opgericht per: 1 augustus 2015 Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2023: € 1.074.200 > Per 31-12-2023: € 429.600 Dit betreft cijfers van de concept-jaarrekening 2023.
Grootste risico’s in 2023: Het niet of onvoldoende kunnen voldoen aan de privacywetgeving en gestelde eisen voor informatiebeveiliging. Voor de bedrijfsvoering is uitval en niet kunnen verkrijgen van voldoende gekwalificeerd personeel het grootste risico.
146
147
4.
P
Regionaal Bureau Leren (Breda)
Programma: 2. Leren & Ontwikkelen
Portefeuillehouder:: Wethouder Koenraad (lid bestuur)
Doelstelling: Een effectieve en efficiënte leerplichtadministratie waardoor schooluitval en verzuim worden voorkomen.
Deelnemers: 16 gemeenten
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2023: € 884.865 > Per 31-12-2023: € 140.107 Dit betreft cijfers van de conceptjaarrekening 2023.
Financieel resultaat 2023: € 60.693 negatief
Bijdrage gemeente Roosendaal 2023: € 62.106
Portefeuillehouder:: Wethouder van der Star (lid bestuur)
Doelstelling: Het WBA draagt bij aan een efficiënte en effectieve borging van digitale informatie voor de bedrijfsvoering, verantwoording en controleerbaarheid nu en voor erfgoed in de toekomst. Het WBA faciliteert de gemeenten in het maken van een omslag naar digitale archivering en informatievoorziening.
Deelnemers: 9 gemeenten
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2023: € 464.212 > Per 31-12-2023: € 506.273 Dit betreft cijfers van de conceptjaarrekening 2023.
Financieel resultaat 2023: € 234.381
Bijdrage gemeente Roosendaal 2023: € 650.504
Portefeuillehouder:: Wethouder van Ginderen (AB- en DB-lid)
Doelstelling: Integrale uitvoering van de Wet Sociale Werkvoorziening (WSW), alsmede activiteiten t.b.v. arbeidsintegratie en aangepaste arbeid aan personen uit de deelnemende gemeenten, die op afstand van de reguliere arbeidsmarkt staan.
Deelnemers: 9 gemeenten
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2023: € 19.839.000 > Per 31-12-2023: € 18.816.000
Financieel resultaat 2023: € 2.717.000
Bijdrage gemeente Roosendaal 2023: € 2.201.000 En € 13.515.000 bijdrage WSW (vanuit Rijk)
P
Aantal fte’s: Geen eigen personeel; loopt via inhuur van de gemeente Breda
Opgericht per: 1 augustus 2012 Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2023: € 0 > Per 31-12-2023: € 0 Dit betreft cijfers van de concept-jaarrekening 2023. Grootste risico’s in 2023: Personeel (via DVO met Breda): verzuim ligt relatief hoog. Om minimale wettelijke taken uit te kunnen voeren is vervanging bij verzuim noodzakelijk. Doorontwikkeling RBL als geheel. Uittreding of verandering in afname van diensten door deelnemers. Hierdoor kan de bijdrage van de gemeente Roosendaal stijgen
5.
West-Brabants Archief (Bergen op Zoom)
Programma: 2. Leren & Ontwikkelen
Aantal fte’s: 20,77 fte
Opgericht per: 1 juli 2016 Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2023: € 259.810 > Per 31-12-2023: € 457.181 Dit betreft cijfers van de concept-jaarrekening 2023.
Grootste risico’s in 2023: Het niet (kunnen) voldoen aan de verwachtingen van de deelnemers bij het uitoefenen van archieftoezicht en dienstverlening, het niet of onvoldoende kunnen voldoen aan de privacywetgeving en de gestelde eisen voor informatiebeveiliging. Voor de bedrijfsvoering is niet kunnen leveren van overeengekomen dienstverlening ten gevolge van een hoog ziekteverzuim het grootste risico.
6.
WVS-Groep (Roosendaal)
Programma: 3. Werken & Ondernemen
Aantal fte’s: 45,1
Opgericht per: 1974 Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2023: € 5.524.000 > Per 31-12-2023: € 6.567.000 Grootste risico’s in 2023: De rijksbijdrage voor de Wsw laat zich moeilijk voorspellen. Hierdoor kunnen grote fluctuaties ontstaan in het resultaat van de WVS.
148
149
7.
P
Werkplein Hart van West-Brabant (Etten-Leur)
Programma: 3. Werken & Ondernemen
Portefeuillehouder:: Wethouder van Ginderen (AB- en DB lid)
Doelstelling: Zoveel mogelijk inwoners van de deelnemende gemeenten naar vermogen te laten participeren op de reguliere arbeidsmarkt, of - indien dit niet haalbaar is - in de maatschappij.
Deelnemers: 6 gemeenten
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2023: € 18.229.000 > Per 31-12-2023: € 19.809.000
Financieel resultaat 2023: € 746.117
Bijdrage gemeente Roosendaal 2023: Bijdrage in de uitvoeringskosten: € 7.415.027
Portefeuillehouder:: Wethouder Koenraad
Doelstelling: De OMWB werkt aan een leefbare en duurzame regio en maakt omgevingsvergunningen voor de deelactiviteit milieu. Bovendien controleert de OMWB of bedrijven zich aan de regels houden.
Deelnemers: 25 gemeenten + provincie Noord-Brabant
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2023: € 4.060.000 > Per 31-12-2023: € 8.962.000 Bovenstaande bedragen zijn de cijfers van concept jaarrekening 2023.
Financieel resultaat 2023: € 1.643.000 (voorlopig)
Bijdrage gemeente Roosendaal 2023: € 1.245.828
Portefeuillehouder:: Wethouder Van Ginderen (AB-lid)
Doelstelling: De GGD verzorgt de openbare gezondheidszorg en heeft als doel het bewaken, beschermen en bevorderen van de gezondheid en veiligheid van alle inwoners van West-Brabant. Daarbij heeft de GGD extra aandacht voor kwetsbare mensen in onze samenleving.
Deelnemers: 16 gemeenten
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2023: € 11.701.000 > Per 31-12-2023: € 19.778.000
Financieel resultaat 2023: € 41.000 negatief
Bijdrage gemeente Roosendaal 2023: € 1.929.374 (incl CAO-compensatie)
P
Aantal fte’s: 192,4
Opgericht per: 1 januari 2015 Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2023: € 1.514.855 > Per 31-12-2023: € 3.069.346 Grootste risico’s in 2023: De ontwikkeling van het klantenbestand van het Werkplein wordt als grootste risico beschouwd. Indien het klantenbestand toeneemt, neemt ook de bijdrage aan het Werkplein toe. Dit risico wordt beheerst door de inzet van de egalisatiereserve participatie.
8.
Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant (Tilburg)
Programma: 4. Wonen & Verblijven
Aantal fte’s: 331
Opgericht per: 1 januari 2013 Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2023: € 3.614.000 > Per 31-12-2023: € 4.756.000 Bovenstaande bedragen zijn de cijfers van concept jaarrekening 2023.
Grootste risico’s in 2023: Per 1 januari 2024 wordt de Omgevingswet ingevoerd. De precieze impact is nog onduidelijk. Een ander groot risico betreft de krapte op de arbeidsmarkt en het ziekteverzuim. Het blijft een uitdaging om voldoende en gekwalificeerd personeel te vinden.
9.
Openbare Gezondheidszorg West-Brabant (GR OGZ) / GGD West-Brabant (Breda)
Programma: 5. Zorgen & Stimuleren
Aantal fte’s: 241,45
Opgericht per: 1 januari 2000 Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2023: € 6.704.000 > Per 31-12-2023: € 6.664.000
Risico’s in 2023: Op basis van de risico inschatting van de GGD volgt een benodigde weerstandscapaciteit van € 3.161.000. Gezien de huidige stand van de beschikbare weerstandscapaciteit bedraagt de dekkingsratio 99%.
150
151
10.
P
Regionale Ambulancevoorziening Brabant Midden-West-Noord
Programma: 5. Zorgen & Stimuleren
Portefeuillehouder:: Wethouder Van Ginderen
Doelstelling: De RAV verzorgt zowel acute zorgverlening als besteld ambulancevervoer.
Deelnemers: 40 gemeenten
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2023: € 29.564.000 > Per 31-12-2023: € 27.435.000
Financieel resultaat 2023: € 899.538
Bijdrage gemeente Roosendaal 2023: Van de deelnemers wordt geen bijdrage gevraagd.
Portefeuillehouder:: Wethouder Van der Star (lid bestuur)
Doelstelling: De BWB is verantwoordelijk voor de heffing en invordering van waterschapsbelastingen en verschillende gemeentelijke belastingen. Daarnaast geeft de BWB uitvoering aan de wet WOZ.
Deelnemers: 11 gemeenten + Waterschap Brabantse Delta
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2023: € 8.811.000 > Per 31-12-2023: € 8.826.000
Financieel resultaat 2023: € 1.351.000
Bijdrage gemeente Roosendaal 2023: € 2.003.000 (incl. BTW)
P
Aantal fte’s: 705,2
Opgericht per: 31 oktober 2005 Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2023: € 14.293.000 > Per 31-12-2023: € 15.119.000 Grootste risico’s in 2023: Het weerstandsvermogen is voldoende om de in de beleidsbegroting genoemde risico’s op te vangen.
11.
Belastingsamenwerking West-Brabant
Programma: 6. Betalen & Financieren
Aantal fte’s: 126,4
Opgericht per: 1 januari 2012 Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2023: € 436.400 > Per 31-12-2023: € 1.351.000 Grootste risico’s in 2023: Het weerstandsvermogen is voldoende om de in de beleidsbegroting genoemde risico’s op te vangen.
152
153
2. Vennootschappen en coöperaties
P
1.
P
NV Monumentenbeheer Brabant
Programma: 2. Leren & Ontwikkelen
Portefeuillehouder:: Wethouder Van Gestel (Aandeelhouder)
Doelstelling: NV Monumenten Beheer Brabant houdt zich bezig met het verwerven, restaureren, herbestemmen en beheren van monumenten zodat het cultureel erfgoed in Brabant niet verloren gaat. Voor alle aangekochte monumenten wordt een rendabele herbestemming gezocht die past bij het monument en de omgeving en die bijdraagt aan het behoud en versterking van de kwaliteit en belevingswaarde van het historische stads- of dorpsbeeld. De gemeente Roosendaal heeft de voormalige kerk St. Jan op de Markt ingebracht bij Monumentenbeheer.
Aandeelhouders: > Provincie Noord-Brabant > Gemeente Roosendaal > Gemeente Meierijstad > Gemeente Tilburg > CZ verzekeringen te Tilburg
Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2022: € 772.636 > Per 31-12-2022: € 578.198 Bovenstaande bedragen betreffen de stand van de jaarrekening 2022.
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2022: € 8.603.313 > Per 31-12-2022: € 8.749.543 Bovenstaande bedragen betreffen de stand van de jaarrekening 2022.
Financieel resultaat 2022: € 194.438
Bijdrage gemeente Roosendaal 2022: N.v.t.
Programma: 3. Werken & Ondernemen
Portefeuillehouder:: Wethouder Vermeulen
Doelstelling: Het versterken van de regionale economie door bedrijven te stimuleren in West-Brabant te investeren.
Aandeelhouders: De 16 deelnemende gemeenten aan de GR RWB vormen de aandeelhouders van NV Rewin. De gemeente Roosendaal heeft een belang van 9% in NV Rewin.
Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2021: € 1.430.771 > Per 31-12-2021: € 1.548.133 De bijdrage aan NV Rewin loopt via de Regio West-Brabant.
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2021: € 1.157.976 > Per 31-12-2021: € 1.178.230 De bijdrage aan NV Rewin loopt via de Regio West-Brabant.
Financieel resultaat 2021: € 117.362
Bijdrage gemeente Roosendaal 2023: € 264.873
Programma: 3. Werken & Ondernemen
Portefeuillehouder:: Wethouder Van der Star
Doelstelling: Financiering van Borchwerf II. Deze BV is een stille vennoot in Borchwerf II CV.
Aandeelhouder: Gemeente Roosendaal (100% van de aandelen)
Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2023: € 3.755.883 > Per 31-12-2023: € 3.752.707 Bovenstaande bedragen betreffen de stand van zaken van de concept jaarrekening 2023.
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2023: € 12 > Per 31-12-2023: € 11 Bovenstaande bedragen betreffen de stand van zaken van de concept jaarrekening 2023.
Financieel resultaat 2023: € 3.176 negatief Dit betreft het concept-resultaat over 2023.
Bijdrage gemeente Roosendaal 2023: N.v.t.
Grootste risico’s in 2022: Exploitatie is afhankelijk van grote huurders.
2.
NV REWIN
Grootste risico’s in 2022: Op dit moment zijn geen risico’s voorzien.
3.
Roosendaal Borchwerf II BV
Grootste risico’s in 2023: Zie Borchwerf II CV.
154
155
4.
P
Borchwerf II BV
Programma: 3. Werken & Ondernemen
Portefeuillehouder:: Wethouder Vermeulen
Doelstelling: De exploitatie van Borchwerf II: in deze BV vindt de daadwerkelijke realisatie van het bedrijventerrein plaats. Beherend vennoot van Borchwerf II CV.
Aandeelhouders: > Gemeente Roosendaal (25%) > Gemeente Halderberge (25%) > Heijmans Infrastructuur Ontwikkeling BV (50%)
Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2023: € 144.008 > Per 31-12-2023: € 150.290
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2023: € 304.444 > Per 31-12-2023: € 304.273
Financieel resultaat 2023: € 6.282
Bijdrage gemeente Roosendaal 2023: N.v.t.
Programma: 3. Werken & Ondernemen
Portefeuillehouder:: Wethouder Van der Star
Doelstelling: Sturend en controlerend orgaan op de exploitatiemaatschappij (zijnde Borchwerf II BV). Financier van Borchwerf II BV.
Aandeelhouders: > Roosendaal Borchwerf II BV (24%) > Halderberge Borchwerf II BV (24%) > Heijmans Infrastructuur BV (48%) > Borchwerf II BV (4%)
Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2023: € 1.951.912 > Per 31-12-2023: € 1.850.912
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2023: € 52.654 > Per 31-12-2023: € 28.490
Financieel resultaat 2023: € 101.000 negatief
Bijdrage gemeente Roosendaal 2023: N.v.t.
Programma: 4. Wonen & Verblijven
Portefeuillehouder:: Wethouder Van der Star
Doelstelling: De aanleg en exploitatie van het Smart Climate Grid in Stadsoevers.
Aandeelhouder: Gemeente Roosendaal (100%)
Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2023: € 739.140 > Per 31-12-2023: € 174.174 Bovenstaande bedragen betreffen de stand van de voorlopige jaarrekening 2023
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2023: € 2.247.867 > Per 31-12-2023: € 2.655.547 Bovenstaande bedragen betreffen de stand van de voorlopige jaarrekening 2023
Financieel resultaat 2023: € -/- 564.967
Bijdrage gemeente Roosendaal 2023: N.v.t.
P
Grootste risico’s in 2023: Zie Borchwerf II CV.
5.
Borchwerf II CV
Grootste risico’s in 2023: Het risico is beperkt. Er zijn nog maar een paar kavels waar geen verkoopovereenkomst of optieovereenkomst onder ligt. Op Roosendaals grondgebied zijn nagenoeg alle kavels verkocht. Er blijft altijd een risico bestaan van lagere grondopbrengsten dan geraamd in de grondexploitatie, maar ook dat risico is op dit moment beperkt.
6.
Duurzaam Energiebedrijf Roosendaal BV
Grootste risico’s in 2023: De gemeente Roosendaal heeft een gemeentegarantie verstrekt van € 750.000 ten behoeve van een lening van DER BV bij de BNG. Om het risico voor de gemeente te beperken moet DER BV jaarlijks een risicopremie betalen voor de garantstelling van 2% van de uitstaande lening. Daarnaast is de exploitatie in de toekomst sterk afhankelijk van het bouwtempo in Stadsoevers.
156
157
7.
P
Parkeer Beheer Roosendaal BV
Programma: 4. Wonen & Verblijven
Portefeuillehouder:: Wethouder Vermeulen
Doelstelling: De uitvoering van het parkeerbeleid en de exploitatie van parkeergarages en vrachtwagenparking.
Aandeelhouder: Gemeente Roosendaal (100%)
Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2022: € - 32.296 > Per 31-12-2022: € 3.918 Bovenstaande bedragen betreffen de stand van de jaarrekening 2022
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2022: € 14.118.942 > Per 31-12-2022: € 13.626.936 Bovenstaande bedragen betreffen de stand van de jaarrekening 2022
Financieel resultaat 2022: € 36.214
Bijdrage gemeente Roosendaal 2022: € 1.682.606
Programma: 4. Wonen & Verblijven
Portefeuillehouder:: Wethouder Koenraad
Doelstelling: Het inzamelen, bewerken en verwerken van afval en het reinigen van de openbare ruimte.
Aandeelhouders: > Gemeente Roosendaal (40%) > Gemeente Bergen op Zoom (34%) > Gemeente Halderberge (15%) > Gemeente Woensdrecht (11%)
Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2022: € 25,6 miljoen > Per 31-12-2022: € 25,4 miljoen Bovenstaande bedragen betreffen de stand van de jaarrekening 2022
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2022: € 12,4 miljoen > Per 31-12-2022: € 13,6 miljoen Bovenstaande bedragen betreffen de stand van de jaarrekening 2022.
Financieel resultaat 2022: € 249.000
Bijdrage gemeente Roosendaal 2022: € 11,1 miljoen
Programma: 6. Betalen & Financieren
Portefeuillehouder:: Wethouder Koenraad
Doelstelling: Drinkwatervoorziening in NoordBrabant.
Aandeelhouders: Provincie Noord-Brabant (31,6%) 60 gemeenten (68,4%), waaronder Roosendaal (4,06%)
Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2022: € 684,7 mln > Per 31-12-2022: € 690 mln. Bovenstaande bedragen betreffen de stand van de jaarrekening 2022.
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2022: € 534,4 mln > Per 31-12-2022: € 575,8 mln Bovenstaande bedragen betreffen de stand van de jaarrekening 2022
Financieel resultaat 2022: € 5,3 mln
Bijdrage gemeente Roosendaal 2022: n.v.t.
P
Gemeentegaranties: De gemeente Roosendaal heeft in de periode 2001 tot 2016 aan Parkeer Beheer Roosendaal B.V. 4 gemeentegaranties verleend voor de borging van rente en aflossingen. Deze borging heeft betrekking op 4 geldleningen die Parkeer Beheer Roosendaal B.V. , in de genoemde periode, bij de BNG Bank N.V. te Den Haag heeft afgesloten. De totale omvang van de borging is € 22.797.937. Hiervan is per ultimo 2022 €11.967.127 afgelost waardoor nog een openstaand bedrag van €10.830.810 resteert. Gedurende de voornoemde periode heeft Parkeer Beheer Roosendaal B.V. aan de betalingsverplichtingen richting de BNG Bank N.V. te Den Haag voldaan. In Deel II: Jaarrekening is bij de Niet uit de balans blijkende rechten en verplichtingen een specificatie opgenomen van de door BNG Bank N.V. Grootste risico’s in 2023: Het belangrijkste financiële risico bestaat uit de bezettingsgraad van de parkeergarages en -plekken.
8.
NV SAVER
Grootste risico’s in 2023: De belangrijkste risico’s voor Saver hebben betrekking op technologische ontwikkelingen - in het bijzonder de automatisering van de bedrijfsprocessen - en de mate waarin de onderneming in staat is om hier tijdig op in te spelen.
9.
NV Brabant Water
Grootste risico’s in 2022: Bescherming van de kwaliteit en kwantiteit van bronnen en het drinkwater. Leveringszekerheid en betrouwbaarheid van assets (incl. incidenten en calamiteiten). Aantrekken op krappe arbeidsmarkt, ziekteverzuim en sociale veiligheid van medewerkers. Veiligheid en betrouwbaarheid van systemen.
158
159
10.
P
NV Bank Nederlandse Gemeenten (BNG)
Programma: 6. Betalen & Financieren
Portefeuillehouder:: Wethouder Van der Star
Doelstelling: BNG Bank is de bank van en voor overheden en voor instellingen met een maatschappelijk belang. Het doel daarbij is om duurzaam bij te dragen aan het laag houden van de kosten van maatschappelijke voorzieningen voor de burger.
Aandeelhouders: Staat der Nederlanden (50%),Provincies, gemeenten en een hoogheemraadschap (50%), waaronder de gemeente Roosendaal (1%)
Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2023 € 4.615 mln > Per 31-12-2023: € 4.721 mln
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2023: € 107.459 mln > Per 31-12-2023: € 110.819 mln
Financieel resultaat 2023: € 254 mln.
Bijdrage gemeente Roosendaal 2023: n.v.t.
Portefeuillehouder:: Wethouder Van der Star
Doelstelling: Onderdeel van Essent in 2009 bij de verkoop aan RWE, was het 50% aandeel in NV Elektriciteits Productiemaatschappij Zuid-Nederland (EPZ), o.a. eigenaar van de kerncentrale in Borssele. Het bedrijf Delta N.V. (destijds 50% aandeelhouder, nu 70% aandeelhouder) van EPZ, heeft de verkoop van dit bedrijfsonderdeel van Essent aan RWE in 2009 bij de rechter aangevochten. Als consequentie op deze gerechtelijke procedure is in 2009 het 50%-belang van Essent in EPZ tijdelijk ondergebracht bij Publiek Belang Elektriciteitsproductie BV. In 2011 is, na een bemiddelingstraject, het 50% belang in EPZ alsnog geleverd aan RWE.
Aandeelhouders: Alle gemeenten en provincies die hun aandelen in het productie- en leveringsbedrijf van Essent hebben verkocht aan energiebedrijf RWE.
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2023: € 9.914 > Per 31-12-2023: € 31.995
Financieel resultaat 2023: € 36.040 negatief
Bijdrage gemeente Roosendaal 2023: n.v.t.
Programma: 6. Betalen & Financieren
Portefeuillehouder:: Wethouder Van der Star
Doelstelling: Namens de verkopende aandeelhouders van Essent een eventuele schadeclaimprocedure voeren tegen de Staat als gevolg van de Wet Onafhankelijk Netbeheer.
Aandeelhouders: Alle gemeenten en provincies die hun aandelen in het productie- en leveringsbedrijf van Essent hebben verkocht aan energiebedrijf RWE. De gemeente Roosendaal heeft een belang van 0,0157% in CSV Amsterdam BV.
Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2023: € 210.079 > Per 31-12-2023: € 98.188
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2023: € 13.351 > Per 31-12-2023: € 50.606
Financieel resultaat 2023: € 111.198 negatief
Bijdrage gemeente Roosendaal 2023: n.v.t.
P
Grootste risico’s in 2023: De bank beschikt over een uitgebreid risicomodel (reputatie, financieel en niet-financieel).
11.
Publiek Belang Elektriciteitsproductie BV
Programma: 6. Betalen & Financieren
Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2023: € 1.480.014 > Per 31-12-2023: € 1.445.000
De gemeente Roosendaal heeft een belang van 0,0157% in Publiek Belang Elektriciteitsproductie BV.
Grootste risico’s in 2023: Het risico en daarmee de aansprakelijkheid van de aandeelhouders is beperkt tot de hoogte van het nominale aandelenkapitaal van deze vennootschap.
12.
CSV Amsterdam BV
Grootste risico’s in 2023: Het risico en daarmee de aansprakelijkheid voor de aandeelhouders is relatief gering en beperkt tot de hoogte van het gestort aandelenkapitaal en het resterend werkkapitaal van deze vennootschap.
160
161
13.
P
Enexis Holding NV (vh Essent NV)
Programma: 6. Betalen & Financieren
Portefeuillehouder:: Wethouder Van der Star
Doelstelling: Enexis is verantwoordelijk voor het transport en de distributie van energie en het in stand houden van de netwerken daarvoor.
Aandeelhouders: De gemeente Roosendaal heeft een belang van 0,0157% in Enexis Holding NV.
Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2023: € 5.441 mln > Per 31-12-2023: € 5.320 mln
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2023: € 4.907 mln > Per 31-12-2023: € 5.140 mln
Financieel resultaat 2023: € 72 mln
Bijdrage gemeente Roosendaal 2022: n.v.t.
Programma: 3. Werk & Ondernemen
Portefeuillehouder:: Wethouder Vermeulen (commissaris) Wethouder Van der Star (aandeelhouder)
Doelstelling: Het gezamenlijk ontplooien van activiteiten, waarbij technologie in brede zin wordt ingezet d.m.v. de (binnen) stad Roosendaal te versterken en aantrekkelijker te maken voor consumenten, bewoners, ondernemers en commercieel vastgoed eigenaren.
Aandeelhouder: Gemeente Roosendaal
Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2022: € 27.898 > Per 31-12-2022: € 42.856 Bovenstaande bedragen betreffen de stand van de jaarrekening 2022
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2022: € 360.874 > Per 31-12-2022: € 115.655 Bovenstaande bedragen betreffen de stand van de jaarrekening 2021
Financieel resultaat 2022: € 958
Bijdrage gemeente Roosendaal 2022: n.v.t.
Programma: 3. Werk & Ondernemen
Portefeuillehouder:: Wethouder Van Gestel
Doelstelling: Beheer Borchwerf II.
Deelnemers: Gemeente Roosendaal (25%) Gemeente Halderberge (25%) Ondernemers Borchwerf II (50%)
Omvang Eigen Vermogen: > Per 01-01-2023: € 829.448 > Per 31-12-2023 € 829.448 Bovenstaande bedragen betreffen de stand van de concept jaarrekening 2023.
Omvang Vreemd Vermogen: > Per 01-01-2023: € 275.272 > Per 31-12-2023: € 461.271 Bovenstaande bedragen betreffen de stand van de concept jaarrekening 2023.
Financieel resultaat 2023: €0
Bijdrage gemeente Roosendaal 2023: € 235.535 (incl.afrekening)
P
Grootste risico’s in 2023: Omdat de gemeente Roosendaal maar een klein belang heeft in Enexis, zijn de financiële risico’s zeer gering.
14.
Binnenstad Roosendaal B.V.
Grootste risico’s in 2022: Financiële beheersing exploitatie.
3. Stichtingen en verenigingen 1.
Stichting Beheer Borchwerf II
Grootste risico’s in 2023: N.v.t.
162
163
P
P Paragraaf 6. Grondbeleid
In 2023 is voor Dunantstraat een grondexploitatie geopend. De grondexploitatie ’t Zand en de winkelcomplexen worden afgesloten.
Visie en beleid
Voor de jaarrekening 2023 wordt daarom verantwoording afgelegd ten aanzien van onderstaande grondexploitaties:
De gemeente Roosendaal voert een situationeel grondbeleid om een bijdrage te leveren
> Bedrijventerreinen Majoppeveld
aan goede ruimtelijke ordening. Zij maakt daarbij gebruik van de tot haar beschikking
> Woongebied Gebrande Hoef in Moerstraten
staande publiekrechtelijke en privaatrechtelijke instrumenten en inzet van eigen gronden.
> Woongebied en bedrijventerrein De Hoogt in Wouw > Het woongebied Stadsoevers
Het grondbeleid is uitvoerend beleid en dienstbaar aan het ruimtelijk beleid.
> Het gemengd gebied Vlietpark
Het grondbeleid is vastgelegd in de nota grondbeleid 2012 ‘Investeren in ruimte’.
> Gebiedsontwikkeling Groot Mariadal
Het nieuwe grondbeleid zal in 2024 verder worden vormgegeven.
> Dunantstraat
Het Rijk wil dat gemeente een meer actievere rol nemen bij gebiedsontwikkeling
De herziene grondexploitatie liggen met nadere toelichting en gehanteerde algemene
en de daarvoor beschikbare instrumenten inzet. Daarnaast heeft de gemeente hoge
uitgangspunten en parameters vertrouwelijk bij de stukken voor de gemeenteraad
ambities (schaalsprong, collegeprogramma omgevingsvisie) en treed per 1 januari 2024
ter inzage.
de omgevingswet in werking. Dit vraagt om een actualisering van het grondbeleid van 2012. De markt van gebiedsontwikkeling is als gevolg van de gestegen bouwkosten en
Overige complexen
behoefte aan meer betaalbare woningen behoorlijk veranderd. Grondprijzen staan onder druk en hierdoor ook de resultaten van de grondexploitaties.
Binnen de gemeente Roosendaal zijn een aantal gebiedsontwikkelingen waarvoor geen grondexploitatie is vastgesteld. Deze zijn ondergebracht in “overige complexen”.
Wijze waarop de gemeente het grondbeleid uitvoert
Hieronder vallen de complexen Tolberg-Centrum, Dijkcentrum, Jumbo Beethovenlaan en Rembrandtgalerij. Met deze jaarrekening worden deze complexen afgesloten. De verlies-
Gemeente Roosendaal hanteert een situationeel grondbeleid. Dit betekent dat de
voorziening wordt opgeheven en het verschil wordt t.l.v. het jaarresultaat 2023 gebracht.
gemeente per project een afweging maakt tussen actief of faciliterend grondbeleid of een mengvorm (PPS) hiervan. Het afwegingskader wordt in belangrijk mate bepaald door:
Financiële positie en onderbouwing exploitaties
> Het beleidsmatige en politieke belang van de ontwikkeling. > De maatschappelijke meerwaarde
De cijfers voor de grondexploitaties c.a. luiden voor 2023 als volgt.
> De financiële haalbaarheid en het risicoprofiel behorende bij de locatie.
Complexen in exploitatie:
De keuze van het grondbeleid wordt ook in belangrijke mate bepaald door de gewenste
Bedragen (X1.000)
regie op de ontwikkeling.
Actief grondbeleid De gemeente Roosendaal heeft een aantal lopende grondexploitaties welke in het kader van de jaarrekening herzien dienen te worden. Als we naar de huidige markt van gebiedsontwikkeling kijken dan zien we onderstaande ontwikkelingen: > Aanpassing van plannen: vanwege negatieve financiële ontwikkeling op de ontwikkelmarkt zijn eerder ontwikkelde plannen niet financieel haalbaar. In dat geval wordt een alternatief plan opgesteld. > Vertraging van planvorming, veelal door herzieningen van plannen die plaatsvinden. > Grondopbrengsten die onder druk staan, vanwege gestegen bouwkosten. Ook de omwenteling naar meer betaalbare/sociale woningbouw zorgt voor druk op de grondopbrengsten.
Complexen in exploitatie Bedrijventerreinen: 305 en 308 Majoppeveld totaal Woongebieden: 317 Gebrande Hoef Moerstraten 319 Dunantstraat 321 Groot Mariadal 328 't Zand 364 Stadsoevers Diversen 307 Grondbank Borchwerf II 325 De Hoogt 365 Vlietpark
Boek waarde 1-01-23
Gerealiseerd in Boek 2023 waarde Baten Lasten 31-12-23
Verwacht jaar van afsluiting
17.084 17.084
919 919
1.850 1.850
18.015 18.015
2027
1.000 442 -51 6.861 8.252
-5 0 0 0 0 -5
23 21 37 51 1.025 1.157
1.028 21 479 7.885 9.413
2027 2028 2028 2023 2029
667 2.326 13.253 16.246
0 0 0 0
5 131 768 904
673 2.457 14.021 17.151
2024 2026 2030
219 219 41.801
1.214 1.214 2.128
994 994 4.906
0 44.579
2023
Nog te realiseren komende jaren Baten Lasten
Resultaat jaarrekening 2023 Eind Contante waarde waarde
Resultaat jaarrekening 2022 Eind Contante waarde waarde
22.688 22.688
450 450
3.931 3.931
3.632 3.632
3.771 3.771
3.156 3.156
1.600 1.738 2.081
422 1.713 1.414
148 16 210
136 15 190
-208 332
-174 301
12.350 17.768
8.153 11.702
-4.237 -3.863
-3.762 -3.421
-3.163 -3.039
3.058 17.012 20.070
434 4.348 4.782
129 -1.199 -1.070
122 -1.044 -922
60.526
16.934
-1.002
-711
Stand verlies voor ziening
Winst nemingen Inclusief winst neming 2023
0
5.889 5.889
-2.865 -2.738
-3.762 -3.762
0
448 -250 197
414 -214 200
-1.044 -1.044
204
929
617
-4.806
6.093
204
Overig Diverse complexen niet in exploitatie Totaal
> Lagere grondopbrengsten als gevolg van meer betaalbare woningen. > Stijging van de rente. Met bovenstaande ontwikkeling is rekening gehouden bij de herziening van
164
de grondexploitatie.
165
P
P Risico’s
Woongebied Gebrande Hoef in Moerstraten: Eerder is van de ontwikkeling De Gebrande Hoef fase II afgerond en in beheer genomen.
Naast het resultaat van de grondexploitatie is het van belang een risicoanalyse te maken.
In 2020 is er grond ingebracht in de grondexploitatie, omdat hier een fase III werd
Er kan in de toekomst sprake zijn van algemene risico’s als project specifieke risico’s.
voorzien. In 2024 zal deze fase verder worden uitgewerkt, zodat het project de komende
In 2024 zal een verdiepingsslag gemaakt worden ten aanzien van de risico’s van
jaren kan worden afgerond. Er is een verkavelingstekening opgesteld, die als basis heeft
de grondexploitaties in relatie tot het benodigde weerstandsvermogen om risico’s op
gediend voor de actualisatie van de grondexploitatie.
te vangen. Dit ook in het kader van een actiever grondbeleid wat de gemeente voert.
Woongebied en bedrijventerrein De Hoogt in Wouw: Verliesvoorzieningen
Nadat in 2022 de eerste fase van het woongebied in project De Hoogt was afgerond, zijn er in 2023 voorbereidingen getroffen om fase II voor te bereiden. In 2024 zijn
Bij de ontwikkeling van een locatie of een gebied wordt de financiële doorvertaling ervan
de 23 kavels in de verkoop gegaan, waardoor het voor particulieren mogelijk wordt
vastgesteld en periodiek bijgesteld in de bijbehorende grondexploitatie. Het uitgangspunt
gemaakt een eigen woning te realiseren. In de jaren erna zal het bouwrijp en woonrijp
van de grondexploitatie is dat deze sluitend is. De grondexploitatie is veelal dynamisch,
van het gebied worden uitgevoerd, afgestemd op de realisatie van de woningen.
vanwege meerdere factoren die van invloed zijn op de parameters en dus het resultaat. Verliezen worden genomen zodra ze te verwachten zijn door de vorming van verlies
Het woongebied Stadsoevers:
voorzieningen.
Met een 2-tal eigenaren (blok 2) is overeenstemming bereikt over de aankoop. Met 2 eigenaren (blok 1) dient nog tot overeenstemming gekomen te worden over
Voor woongebied Stadsoevers en gemengd gebied Vlietpark is een verliesvoorziening
de aankoop. De verwachting is dat dit in 2024 gebeurd. Door een extern bureau is een
getroffen t.l.v. de bestemmingsreserve grondexploitaties. Voor de grondexploitatie
geactualiseerde raming gemaakt voor de kosten bouw- en woonrijp maken. Hierbij is
Gebrande Hoef was ook een verliesvoorziening getroffen. Deze voorziening komt
onderscheid gemaakt tussen kosten welke t.l.v. de grondexploitatie komen en kosten
echter te vervallen, omdat het resultaat is bijgesteld en er geen verlies wordt verwacht
welke gedekt worden uit beschikbare investeringskredieten. De plankosten zijn
op deze grondexploitatie.
geactualiseerd. Zowel de plankosten als kosten bouw- en woonrijp maken vallen behoorlijk hoger uit.
Winstneming
In kader van de verkoop van bouwrijpe grond is voor 3 plots (zwaaikom, plot 5 en 6) overeenstemming bereikt over de verkoopprijs. Voor de nog te verkopen plots 1 en 2 is
Voor de overige complexen wordt een positief resultaat verwacht. Conform BBV wordt
op basis van een verkavelingssuggestie indicatie de grondwaarde van de beide plot
de tussentijdse winstneming bepaald op basis van de Percentage of Completion (POC)
bepaald en opgenomen in de grondexploitatie. Dit leidt tot extra opbrengsten.
methode. Deze winstnemingen komen ten gunste van de bestemmingsreserve grond exploitaties.
Het gemengd gebied Vlietpark (Spoor C): In 2023 is gewerkt aan een nieuwe gebiedsvisie “Spoor C” genaamd en is een ontwerp
Bestemmingsreserve Grondexploitaties
bestemmingsplan in procedure gebracht. De verwachting is dat medio 2024 het bestemmingsplan wordt vastgesteld met een nieuwe grondexploitatie op basis van
Als buffer voor de grondexploitaties geldt de Bestemmingsreserve Grondexploitatie,
de gewijzigde uitgangspunten. In kader van de herziening jaarrekening 2023 zijn
waarin de tussentijdse genomen winsten terechtkomen. Bij het afsluiten van een grond
de werkelijke kosten 2023 verwerkt in de grondexploitatie en is er een reëler raming
exploitaties valt dit resultaat vrij in het rekeningresultaat van het desbetreffende jaar.
gemaakt van de benodigde plankosten. Daarnaast zat er een dubbeltelling in de grondopbrengsten, welke is gecorrigeerd.
Actief grondbeleid Gebiedsontwikkeling Groot Mariadal: Roosendaal is door het aanbieden van haar gronden actief in de volgende deelgebieden:
Het bestemmingsplan voor de gebiedstransformatie Groot Mariadal is nog niet onherroepelijk. Er lopen nog twee beroepzaken bij de Raad van State. De deelplannen
166
Bedrijventerreinen Majoppeveld:
Mariadal en Kloosterstraat worden niet meer belemmerd door de beroepsprocedure.
De grondexploitatie Majoppeveld bestaat uit meerdere deelgebieden, waarin bouwkavels
De planvorming van IKC Jeroen Bosch is door het schoolbestuur KPO opgestart.
zijn ondergebracht ten behoeve van nieuw te ontwikkelen bedrijventerreinen. Het project
Met de ontwikkelaar van het kloostercomplex zijn gesprekken gevoerd met als doel
bevindt zich in een vergevorderd stadium; op de resterende percelen is veelal een optie
de transformatie van het klooster zo snel mogelijk te starten. Door de vertraging zal
tot koop verstrekt. De te realiseren grondopbrengsten voor de nog uit te geven percelen
de realisatie van het project langer duren. De grondexploitatie 2023 is op basis van
zijn bijgesteld naar de huidige marktwaarde voor het bedrijventerrein.
de huidige inzichten aangepast.
167
P
P Dunantstraat:
Paragraaf 7. Bedrijfsvoering
In 2023 is de grondexploitatie Dunantstraat geopend. Dit plan omvat de herontwikkeling van de locatie Dunantstraat 8, voorheen een complex waar gemeentelijke diensten waren
Bedrijfsvoering betreft de manier waarop we onze mensen, middelen en processen
ondergebracht. Vanwege verhuizing is de functie komen te vervallen en is de plot aan
inzetten om het mogelijk te maken onze maatschappelijke doelen te realiseren.
gewezen als herontwikkelingslocatie. De herontwikkeling wordt momenteel voorbereid.
Vanuit onze ambitie Bedrijfsvoering zijn we continu op zoek naar verbetermogelijkheden om zo optimaal mogelijk in te spelen op de ontwikkelingen in de wereld om ons heen,
Mengvorm grondbeleid (PPS)
zoals onze organisatieontwikkeling, het nieuwe HUIS van Roosendaal en onze dienst
De gemeente neemt voor 25% deel in Borchwerf II CV. De grondproductie van dit
verlening. Een belangrijk aandachtspunt hierbij is de inzet op integrale samenwerking.
bedrijventerrein wordt uitgevoerd in een PPS constructie samen met Heijmans (50%) en de gemeente Halderberge (25%). Op grond van de per 1 januari 2024 bijgestelde
Kernwaarden
grondexploitatie bedraagt de totale eindwaarde € 25,4 miljoen (1-1-2023 € 25,6 miljoen). Het saldo binnen deze grondbank dat nog moet worden afgewikkeld bij de beëindiging
Onze kernwaarden resultaatgericht, samen en de ander centraal blijven in 2023
van de samenwerking bedraagt per ultimo 2023 € 673.000, dit was ultimo 2022
ongewijzigd. We houden aandacht voor deze kernwaarden door bijvoorbeeld te
€ 667.000. Ultimo februari 2020 zijn de laatste gronden overgedragen. Het perceel B20
investeren in leren en ontwikkelen. Door onze manier van werken te toetsen aan deze
is bij de gemeente gebleven en is ondergebracht bij de algemene dienst als gebied met
kernwaarden sluiten we optimaal aan bij de behoefte van het bestuur en onze inwoners.
een groenbestemming. Het perceel is incourant gebleken en wordt doorsneden door de spoorlijn die het emplacement met Borchwerf II verbindt.
Aantrekkelijk werkgeverschap en arbeidsmarktcommunicatie We stimuleren en faciliteren onze medewerkers om hun talenten te ontplooien. Zo bieden we hen de ruimte om zichzelf te ontwikkelen met behulp van opleiding, training en coaching. Daarnaast hebben we aandacht voor de duurzame inzetbaarheid van onze medewerkers. Ook bieden we een aantrekkelijke werkomgeving in het nieuwe HUIS van Roosendaal. Naast het investeren in onze huidige medewerkers zetten we ook in op de werving en selectie van nieuwe medewerkers. We investeren in het nog beter positioneren van onze organisatie op de arbeidsmarkt, zodat we kansrijker zijn de juiste mensen aan ons te binden.
Cao Gemeenten/arbeidsvoorwaarden Op 1 januari 2023 is de nieuwe Cao Gemeenten ingegaan. In 2023 is de overeengekomen verlofharmonisatie toegepast, evenals de aangepaste regels voor ouderschapsverlof. Daarnaast hebben medewerkers de mogelijkheid om verlof te sparen (bv. Om eerder met pensioen te kunnen of in het kader van duurzame inzetbaarheid). Ten aanzien van duurzame mobiliteit is ingevoerd dat de deelauto’s gebruikt worden voor dienstreizen. Een belangrijke arbeidsvoorwaardelijke wijziging is de invoering van een reiskosten vergoeding voor woon/werkverkeer.
Privacy en informatiebeveiliging Privacy en informatiebeveiliging zijn van groot belang, omdat inwoners en partners erop moeten kunnen vertrouwen dat we zorgvuldig omgaan met hun gegevens. We hebben de wettelijke en maatschappelijke plicht om uiterst zorgvuldig om te gaan met privacy gevoelige gegevens van onze inwoners en deze goed te beveiligen. Daarom is in 2023 ook aandacht gegeven aan privacy en informatiebeveiliging in de processen en procedures. Door trainingen, workshops en e-learning blijven we investeren in het verhogen van het bewustzijnsniveau van onze medewerkers. We voldoen aan wet- en regelgeving en geldende normenkaders zoals de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) en de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO).
168
169
P
P Tijdens de dagelijkse bedrijfsvoering vinden controles plaats om vast te stellen of gewerkt
Een nadere toelichting:
wordt volgens de daarover gemaakte afspraken, waaronder de diverse protocollen voor privacy en informatiebeveiliging. Daarnaast beoordelen de functionaris gegevens
Begrotingsonrechtmatigheid (€ 1.985.000)
bescherming, privacy officer en security officer de kwaliteit en naleving van de getroffen
Het gehele bedrag betreft de kredietverstrekking van uw raad in het kader van de her
beheersingsmaatregelen. Periodiek wordt de beheersing van informatiebeveiliging
huisvesting van ontheemde Oekraïners. Uw raad heeft in de Najaarsbrief 2023 een krediet
getoetst aan de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO) en jaarlijks wordt verant-
verstrekt van € 5,3 miljoen te financieren uit een vergoeding van het Rijk van gelijke
woording afgelegd via de ENSIA audit. Eventuele verbeterpunten vormen de input voor
omvang. Begin 2024 bleek een overschrijding van het krediet van € 1,9 miljoen.
verdere aanscherping en/of naleving van het informatiebeveiligingsproces.
Voornemen was dit bedrag aan uw raad te melden nadat duidelijkheid zou zijn over een subsidie-aanvraag bij het Rijk. Immers, dan pas is zicht op mogelijke andere
Rechtmatigheidsverantwoording
benodigde financieringsmiddelen. Deze aanvraag is uiteindelijk later ingediend dan gedacht, waardoor per ultimo 2023 nog geen duidelijk beeld was bij het totale krediet.
Het totaal aan bevindingen in het kader van rechtmatigheid over 2023 bedraagt
Conform de afspraken met uw raad betekent dat dit een niet acceptabele begrotings
€ 5.089.000. Van dit bedrag past € 2.904.000 binnen de afspraken die wij met
overschrijding is. In 2024 wordt uw raad, conform afspraken, voortaan direct
de raad gemaakt hebben over het acceptabel zijn van overschrijdingen van de lasten.
geïnformeerd bij ontstane overschrijdingen.
Per saldo resteert een bedrag aan onrechtmatigheden van € 2.185.000. De met uw raad afgesproken verantwoordingsgrens bedraagt € 3.812.250, waarmee de zogenaamde netto
Ook is een slotwijziging opgenomen in het Spoorboekje 2024. Dit bij elkaar moet voor
begrotingsonrechtmatigheden de afgesproken grens niet overschrijden. Dit hebben wij
komen dat opnieuw begrotingsonrechtmatigheden ontstaan, die niet acceptabel zijn.
als college, als zodanig verwerkt in de elders in deze jaarrekening opgenomen
Uw raad wordt overigens nog voor de zomer nader geïnformeerd over het resultaat van
rechtmatigheidsverantwoording.
deze aanvraag. In juni wordt duidelijk wat het resultaat van de subsidie-aanvraag is.
Onderstaand de tabel van bevindingen en de nadere onderbouwing van de resterende
Voorwaardencriterium (€ 200.000)
onrechtmatigheden. De tabel wordt gevolgd door een nadere toelichting op de processen waar de onrechtmatigheden vandaan komen en wat wij gaan doen om die
De bevinding heeft betrekking op één post die wij hierna toelichten bij het proces Inkopen
onrechtmatigheden in de toekomst te voorkomen.
en aanbesteden. Samen met de processen binnen het Sociaal Domein en het verstrekken van subsidies is dit het proces waar aangelegenheden rondom (on)rechtmatigheid zich voordoen binnen de gemeente. Deze lichten we daarom onderstaand toe.
Begrotingscriterium 1A
Overschrijding van lasten
2.904.000
1B
Overschrijding investeringsbudgetten (kredieten)
1.985.000
2
Ongeautoriseerde reservemutaties
0
3
Overschrijding van baten en/of onderschrijding van lasten en baten die niet tijdig tot een begrotingswijziging hebben geleid of te laat aan de raad zijn gemeld.
0
Totaal begrotingsonrechtmatigheden 4
5
Totaal van de begrotingsonrechtmatigheden (van onderdeel 1 en 2) dat past binnen het vooraf vastgestelde beleid vastgelegd in het Controleprotocol Rechtmatigheid 2023 en daarmee vooraf als acceptabel is geduid. Programma 5: Zorg & Stimuleren € 1.268.000 Programma 6: Betalen & Financieren € 1.636.000 Totaal € 2.904.000 Resterend saldo aan begrotingsonrechtmatigheden, zijnde overschrijding van kredieten: Herhuisvesting Oekraïners € 1.985.000
In 2023 is met de invoering van SAP een procesverbetering doorgevoerd waarbij budgetbeheersing beter is geborgd. Het verplicht stellen van een inkoopmelding en bijbehorende verplichting vóórdat een factuur betaalbaar wordt gesteld maakt dat beter zicht is op
4.889.000
afwijkingen van budgetten en kredieten en dat risico’s ten aanzien van begrotings rechtmatigheid zijn voorkomen. De inkoopmelding en de toets door team Inkoop maakt dat op voorhand in beeld is welke aanbestedingsprocedure te doorlopen is en borgt op deze wijze aanbestedingsrechtmatigheid aan de voorkant.
2.904.000
Het ondertekenen en vastleggen van opdrachten, de toets op prestatielevering in combinatie met de veelheid aan leveranciers, budgethouders en budgetbeheerders zorgen
1.985.000
ervoor dat het proces rondom inkoop en aanbesteden erg bewerkelijk te volgen en te toetsen is. Dat geldt ook voor het contractmanagement en -beheer op een inkoop/
Voorwaardencriterium Inkopen ten onrechte niet Europees aanbesteed: Een Europees aanbesteed contract is ten onrechte niet opnieuw Europees aanbesteed omdat de opdrachtwaarde met meer dan 50% is overschreden en er op basis van de Aanbestedingswet geen redenen zijn om het contract niet opnieuw aan te besteden.
Inkopen en aanbesteden
aanbesteding. Een opdracht wordt verstrekt maar het bewaken van de werkelijke uitgaven ten opzichte van de contractwaarde vindt niet zichtbaar plaats. Bij Europees aanbestede 200.000
contracten leidt een overschrijding van meer dan 50% meteen tot een rechtmatigheids-
Misbruik en oneigenlijk gebruik
fout. Dat was bij één opdracht het geval in 2023, met een bijbehorend bedrag van
De gemeente Roosendaal heeft het beleid ten aanzien van misbruik en oneigenlijk gebruik nog niet vastgelegd in door de raad vastgesteld beleid. De van toepassing zijnde wet- en regelgeving per proces is verwerkt in de processtappen en onderwerp van de interne controle op de betreffende processen. Uit de interne controle bleken geen onrechtmatigheden.
€ 200.000. Een aanpassing van de budgethouderregeling met bijbehorend aantal 0
budgethouders, budgetbeheerders en communicatie over hun verantwoordelijkheden is gepland voor het derde kwartaal van 2024. Aansluitend wordt het contractmanagement en contractbeheer uitgewerkt en uitgerold binnen de organisatie.
170
171
P
P Sociaal domein
Ondanks alle beheersingsmaatregelen resteren de risico’s van samenspanning tussen
2023 heeft in het teken gestaan van de basis op orde krijgen en het borgen van kwaliteits-
medewerkers en van de directie die maatregelen doorbreekt. Roosendaal heeft een team
beheersing (en als gevolg ook rechtmatigheid) in de processen. Bij de Wmo zijn zichtbare
Interne Controle en beschikt over soft controls. Beide verminderen de genoemde risico’s.
stappen gezet waarbij in het proces de rechtmatigheid van al onze handelingen beter
Denk bij soft controls aan transparante besluitvorming, de governancestructuur, een open
geborgd is. In 2024 gaan we hiermee door om verdere verbeteringen in de processen
cultuur waarbij we elkaar durven aan te spreken, de aanwezigheid van een vertrouwens-
door te voeren.
persoon om niet-integer handelen (anoniem) te melden. Daarnaast moeten periodieke
Bij het domein Jeugd zijn in 2023 de eerste stappen gezet, welke in 2024 zijn beslag
externe audits op de naleving van beheersingsmaatregelen ertoe bijdragen dat override
moeten gaan krijgen om ook hier in de processen de rechtmatigheid van onze
of controls wordt gesignaleerd.
handelingen beter te borgen. De afgelopen jaren zijn er regelmatig berichten in de media over cyberaanvallen, gevallen
Subsidies
van ransomware en datalekken. Gezien de activiteiten van gemeente Roosendaal heeft
Het proces subsidieverlening en -verantwoording heeft op dit moment geen aandachts-
informatiebeveiliging vanuit de perspectieven continuïteit, fraude en privacy en daarmee
punten voor het college. Hier zijn in eerdere jaren reeds verbeteringen in de processen
samenhangende reputatie een hoge prioriteit. Een zogenoemde CISO (Chief Information
doorgevoerd.
Security Officer) en Functionaris Gegevensbescherming zijn hiervoor aangesteld. Mocht onverhoopt een fraudemelding plaatsvinden dan heeft Roosendaal een Fraude
Misbruik en oneigenlijk gebruik
responsplan opgesteld, waaruit blijkt welke stappen doorlopen moeten worden. Dit plan is in 2023 tot stand gekomen, vastgesteld door het college en besproken met de audit
Dit is naast het voorwaardencriterium en begrotingscriterium het derde criterium te
commissie. In 2023 zijn geen indicaties van fraude of onrechtmatig handelen bekend
toetsen in het kader van rechtmatigheid. 2023 is het eerste jaar van de rechtsmatigheids-
geworden binnen de gemeente Roosendaal.
verantwoording waarin het aanwezig en zichtbaar geborgd zijn van een beleid rondom misbruik en oneigenlijk gebruik gewenst, maar nog niet afrekenbaar was. In 2024 wordt
Rekenkameronderzoeken
dit beleid opgesteld, gecommuniceerd met de raad en de organisatie en zichtbaar geborgd in de processen. De verwachting is daarmee dat nog in 2024 een eerste toets
In 2020 is het Rekenkameronderzoek ‘Doorwerking van rekenkameronderzoek’
hierop kan plaatsvinden in het kader van de rechtmatigheidsverantwoording.
uitgevoerd. Vanuit de aanbeveling dat de monitoring van de opvolging van aanbevelingen beter kan, heeft het college toegezegd in de paragraaf Bedrijfsvoering van de jaarrekening
Frauderisico
hier informatie over op te nemen.
Het college van gemeente Roosendaal is zich bewust van het inherente risico van fraude
Rekenkameronderzoek Toezicht en Handhaving (2019):
dat zij loopt bij het uitvoeren van haar activiteiten.
In 2019 heeft de Rekenkamer West-Brabant onderzoek gedaan naar het toezicht- en handhavingsbeleid van de gemeente Roosendaal, de uitvoering hiervan in de praktijk
De directie heeft een frauderisicoanalyse opgesteld, rekening houdend met NV COS 315,
en de wijze waarop de raad hierop stuurt. Aanbeveling 1 was: “Neem als college in het
die relevant is voor de accountant en om inzicht te verwerven in de processen/posten die
volgende integrale VTH-beleidsplan SMART geformuleerde en op de lokale situatie
relevant zijn voor de interne controle. Waar noodzakelijk zijn interne beheersingsmaat
gerichte hoofd- en subdoelstellingen op voor het fysieke domein. Stel als raad deze
regelen getroffen en getoetst bij de interne controle. Deze analyse wordt elk jaar opnieuw
doelstellingen vast.” Het is overigens niet aan de gemeenteraad om deze doelstellingen
uitgevoerd en de benodigde acties worden uitgezet en opgevolgd.
vast te stellen; deze bevoegdheid komt het college toe op grond van artikel 7.2 eerste lid van het Bor. Deze aanbeveling is meegenomen bij het maken van de Uitvoerings- en
Externe partijen moeten er op kunnen vertrouwen dat gemeente Roosendaal en haar
Handhavingsstrategie 2024, welke door het college op 19 december 2023 in concept
medewerkers op een betrouwbare, eerlijke en zorgvuldige manier zaken doen. Daarom
is vastgesteld (dit is de opvolger van het VTH-beleid). Vaststelling van het definitieve plan
heeft gemeente Roosendaal een gedragscode opgesteld die door iedere medewerker bij
door het college is voorzien in Q2 van 2024.
indiensttreding wordt ondertekend. Het belang van de gedragscode en de naleving wordt periodiek benadrukt en is onderwerp van gesprek tussen leidinggevende en medewerker. Er zijn een externe vertrouwenspersoon en een meldpunt ingesteld waarbij eventuele misstanden vertrouwelijk kunnen worden gemeld. De gedragscode is beschikbaar via onze website en wordt (daarmee) ook gedeeld met onze externe relaties. Onze (financiële) processen kenmerken zich door de aanwezigheid van functiescheiding en het 4-ogen principe. Hiermee voorkomen we dat slechts één persoon ongecontroleerd transacties of verplichtingen kan aangaan, autoriseren, verwerken
172
en afwikkelen en toegang heeft tot activa.
173
P
P Paragraaf 8. Subsidies
Monitoring subsidie 2023
Subsidieverlening 2023
Gedurende 2023 is contact met subsidieontvangers onderhouden over het proces, de gesubsidieerde activiteiten en bijbehorende verwachtingen en verplichtingen.