Bijlage 3 OER omgevingsvisie roosendaal.pdf

Borchwerf

Glastuinbouw Damsigt

Majoppeveld

Wouw Roosendaal

Bergen op Zoom

Glastuinbouw Wouwse Plantage

Wouw

Roosendaal

Bergen op Zoom

Figuur 4-28: Lichtemissie (bron: Atlas Leefomgeving / foto ISS)

Blad 62 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

Externe veiligheid De transportsector is voor Roosendaal van groot belang. Door het transport van gevaarlijke stoffen via het spoor, de weg, ondergronds of via het water is er hierdoor ook een risico voor de externe veiligheid. Naast de externe veiligheidsrisico’s door transport kent het gebied ook gevaarlijke industrie die veiligheidsrisico’s met zich meebrengt (zie figuur 4-30). Onder de Omgevingswet wordt voor externe veiligheid voortaan gewerkt met aandachtsgebieden. Dit is een andere manier van omgaan met het groepsrisico. Met deze risico's werd onder de Wet ruimtelijke ordening (Wro) dus ook al rekening gehouden, maar dit risico werd berekend. Deze risico's worden nu dus anders in beeld gebracht en de benaming van de aandachtsgebieden zijn vanuit het rijk voorgeschreven. Aandachtsgebieden zijn gebieden die zichtbaar maken waar mensen binnenshuis, zonder aanvullende maatregelen, onvoldoende beschermd zijn tegen de gevolgen van ongevallen met gevaarlijke stoffen. Deze aandachtsgebieden vormen samen ‘schillen’ met verschillende afstanden tot de risicobron. Er zijn drie soorten aandachtsgebieden: voor brand, explosies en gifwolken.  De binnenste schil is het brandaandachtsgebied, want het effect van een brand reikt het minst ver.  Daaromheen ligt het explosieaandachtsgebied.  De buitenste schil is het gifwolkaandachtsgebied.

Een aandachtsgebied wordt niet in het omgevingsplan aangewezen, maar geldt van rechtswege. De gemeente moet in het omgevingsplan binnen deze aandachtsgebieden rekening houden met het groepsrisico. Dit is de kans op het overlijden van een groep van tien of meer personen per jaar als rechtstreeks gevolg van een ongewoon voorval veroorzaakt door een activiteit. De gemeente voldoet hieraan door in het aandachtsgebied geen beperkt kwetsbare, kwetsbare en zeer kwetsbare gebouwen toe te laten, en ook geen beperkt kwetsbare en kwetsbare locaties. De gemeente voldoet ook als ze deze gebouwen en locaties wel toelaat en daarvoor extra maatregelen neemt. Dat doet de gemeente met voorschriftengebieden. Een relatief groot deel van de kern van Roosendaal ligt binnen brand- en explosieaandachtsgebieden vanwege het spoor, en de twee rijkswegen A58 en A17. De nieuwe aandachtsgebieden ten gevolge van industrie zijn nog niet bekend (zie figuur 4-29) en moeten nog inzichtelijk worden gemaakt. Meer informatie over de aandachtsgebieden onder de Omgevingswet is opgenomen in het kader op de volgende pagina.

Blad 63 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

Figuur 4-29: Aandachtsgebieden externe veiligheid binnen de gemeente Roosendaal (bron: Antea Group, 2021)

Blad 64 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

Externe veiligheid onder de Omgevingswet Externe veiligheid (of omgevingsveiligheid) beschrijft de risico's die ontstaan als gevolg van opslag of handelingen met gevaarlijke stoffen. Dit kan betrekking hebben op inrichtingen (bedrijven) of transportroutes. Binnen het huidige beleidskader voor externe veiligheid staan twee kernbegrippen centraal: het plaatsgebonden risico en het groepsrisico. De omgevingsvisie heeft een plantermijn van ten minste 10 jaar. Daarom is het aspect externe veiligheid vanuit de systematiek, die straks op grond van de Omgevingswet zal worden gehanteerd, beschouwd. Dit betekent dat de ontwikkellocaties die met de omgevingsvisie mogelijk worden gemaakt niet beschouwd zijn voor wat betreft het groepsrisico. Daarentegen zijn de locaties beschouwd aan de hand van aandachtsgebieden en mogelijke maatregelen die getroffen kunnen worden om aanwezige personen te beschermen tegen de risico’s van de opslag van of handelingen met gevaarlijke stoffen. Ten aanzien van het plaatsgebonden risico verandert er onder de Omgevingswet niets wezenlijks. Het uitgangspunt blijft dat kwetsbare en zeer kwetsbare gebouwen niet binnen de 10-6/jaar plaatsgebonden risicocontour mogen zijn gelegen.

Systematiek onder Omgevingswet De systematiek binnen de Omgevingswet ten aanzien van omgevingsveiligheid is gebaseerd op een vroegtijdige onderkenning dat omgevingsveiligheid een rol speelt bij het realiseren van een ruimtelijke ontwikkeling. Daarnaast worden aandachtsgebieden en voorschriftengebieden geïntroduceerd en worden functies en gebouwen ingedeeld als zeer kwetsbaar, kwetsbaar en beperkt kwetsbaar. Voor de scenario’s brand, explosie en gifwolk wordt een aandachtsgebied geïntroduceerd. Aandachtsgebieden Aandachtsgebieden zijn gebieden waar mensen binnenshuis, zonder aanvullende maatregelen onvoldoende beschermd zijn tegen de gevaren die in de omgeving kunnen optreden. Dat betekent dat zich, bij een ongeval, nog levensbedreigende gevolgen voor personen in gebouwen kunnen voordoen. Daarbij is onderscheid gemaakt tussen drie soorten gevaren voor de omgeving: warmtestraling (brand), overdruk (explosie) en concentratie giftige stoffen in de lucht (gifwolk) (Deze terminologie is vastgelegd in de Omgevingswet). Het bepalen van een aandachtsgebied maakt direct zichtbaar welke gevaren in een gebied kunnen optreden. Hierdoor vormt het aandachtsgebied een instrument voor bedrijf, bestuurder en burger om het gesprek over veiligheid en bescherming te starten. Een risicobron kan – afhankelijk van de aard van de activiteiten of het vervoer –één of meerdere aandachtsgebieden hebben.

Het aandachtsgebied is het instrument dat bedoeld is om het bevoegd gezag – bij het vaststellen van een omgevingsplan of projectbesluit of het verlenen van een omgevingsvergunning (voor een activiteit met gevaarlijke stoffen) – expliciet te laten nadenken over de risico's en mogelijke effecten van het besluit. Oftewel, de aandachtsgebieden worden geïntroduceerd om het gebied aan te geven waarbinnen een integrale afweging ten aanzien van de beoogde veilige en gezonde leefomgeving nodig is. Het doel van de aandachtsgebieden is om te komen tot een evenwichtige toedeling van functies aan gebieden en locaties voor wat betreft het aspect omgevingsveiligheid. Binnen deze aandachtsgebieden kunnen middels bestuurlijke afwegingen maatregelen worden bepaald ter bescherming van de personen binnen een aandachtsgebied. Binnen een aandachtsgebied kan ook een voorschriftengebied worden gedefinieerd waardoor maatregelen verplicht moeten worden getroffen aan gebouwen en/of objecten. De afwegingsruimte ligt hierbij primair bij het bevoegd gezag, met uitzondering van zeer kwetsbare gebouwen. Voor zeer kwetsbare gebouwen binnen het aandachtsgebied gelden de aanvullende bouwkundige maatregelen (of gelijkwaardige maatregelen) altijd.

Blad 65 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

Figuur 4-30: Invloedsgebieden groepsrisico (bron: Omgevingsdienst Midden- en West Brabant)

Blad 66 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

In het buitengebied van Roosendaal speelt één grootschalige autonome ontwikkeling: de aanleg van een nieuwe 380 kV hoogspanningslijn (rode lijn in onderstaande figuur). Hier is een separate plan- en besluitvormingsprocedure vanuit het Rijk voor doorlopen (Rijksinpassingsplan).

Figuur 4-31: Nieuwe 380 kV hoogspanningsverbinding

4.3

Sociaal In tabel 4-4 zijn de beoordelingsaspecten opgenomen die horen bij het thema sociaal. Tabel 4-4: Beoordelingsaspecten bij het thema Sociaal Thema Aspecten Sociaal Gezondheid Zorg Cultuur en evenementen Sociale veiligheid

Gezondheid Bovenstaand beschreven hinderaspecten geven voor de gemeente als geheel geen bijzondere aandachts- of knelpunten voor gezondheid. Lokaal kunnen geluidshinder (door zowel weg- en verkeerslawaai als ook industrielawaai), uitstoot van luchtverontreinigende stoffen en geur van invloed zijn op de gezondheidssituatie van inwoners (zie figuur 4-32). Ten noorden van Roosendaal liggen de milieugezondheidsrisico’s hoger doordat hier meer hinderbronnen samenkomen. Ook de gebieden rondom de Rijkswegen hebben een hoog milieugezondheidsrisico.

Blad 67 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

Figuur 4-32: Milieugezondheidsrisico’s (bron: atlasleefomgeving.nl)

Van de inwoners van de gemeente Roosendaal ervaart circa 74% een lichamelijk goede gezondheid. Wel had 52,6% van de inwoners van Roosendaal in 2016 overgewicht. Dit percentage ligt hoger dan het gemiddelde van Nederland. In vergelijking met het gemiddelde van Nederland bewegen de inwoners van Roosendaal ook minder, ongeveer 61% van de inwoners beweegt voldoende. Zorg De druk op de gezondheidszorg is groot, en groeit. Dit is heel zichtbaar tijdens de coronapandemie geworden, maar die tendens is al langer gaande. Door vergrijzing komen er meer ouderen, die meer zorg vragen. Die zorg is op hogere leeftijd bovendien complexer en duurder. Tegelijkertijd nemen de medische mogelijkheden enorm toe, wat fijn is in het oog van de gezondheid van inwoners, maar ook weer een extra druk (in menskracht en geld) op de zorg legt. De vraag naar zorg is ook niet evenwichtig verdeeld. Behalve ouderen hebben ook mensen met een lagere opleiding vaak meer zorgvraag. Gemiddeld leven zij volgens het CBS (2020) in Nederland 6 jaar korter, en bovendien bij 15 jaar minder in de goede gezondheid. Laagopgeleide inwoners hebben bijna zes keer zo vaak diabetes, twee of drie keer vaker COPD (longziekte), ruim twee keer zoveel chronische stress of depressies en ruim tweeënhalf keer zo vaak obesitas. Bovendien sterven in armere wijken baby’s veel vaker voor de geboorte. De oorzaken zijn complex en veelzijdig.

Lagere inkomens leiden aantoonbaar tot een ongezondere leefstijl (meer roken, minder bewegen) en daarmee ook vaker tot overgewicht.

Blad 68 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

Slechtere huizen leiden tot een toename van allergieën. De mentale frustratie groeit als er steeds meer mensen met een verslaving of psychische problematiek in de straat of aan hetzelfde portiek komen wonen, of als schulden zich opstapelen. Behalve tot oplopende verschillen tussen wijken, leidt dit ook tot een steeds verdere afname van het vertrouwen in de overheid. De grootste sleutel tot bijsturing ligt in preventie. Positieve gezondheid gaat uit van het verbeteren van de leefstijl en de leefomgeving van inwoners, zodat zij zowel fysiek als mentaal gezonder worden. Vanuit ‘zorg’ gezien gaat het dus meer om voorkomen dan om genezen. Naast beleid op het gebied van welzijn, zorg, werk en inkomen en onderwijs, heeft dit ook een fysieke component. Veel groen en blauw, schone lucht, ruimte om te bewegen en ontmoeten in de directe leefomgeving dragen aantoonbaar bij aan een positieve gezondheid. Uit onderzoek blijkt dat minder stress, een gezondere leefomgeving met schone lucht en veel groen, ruimte voor ontmoeten en meedoen (in de openbare ruimte en in gebouwen), ergens bij horen, zingeving, bewegen en een gezond eetpatroon de gezondheid aanmerkelijk kunnen verbeteren. Dat vraagt inzet van de mensen zelf, maar ook regie op ruimtelijke ontwikkeling en gedragsbeïnvloeding via bijvoorbeeld aan de zorgverzekering gekoppelde leefstijlprogramma’s.

In het huidige nieuwbouwprogramma woningen geeft prioriteit aan levensloopgeschikte woonvormen. Hierbij wordt ook geïnvesteerd in basisvoorzieningen in de wijk: buurthuizen kunnen voorzieningen en activiteiten voor ouderen bieden. Ouderen en zorgbehoevende moeten beter worden ondersteund in hun zoektocht op de woningmarkt. In het kader van duurzaamheid wordt er bij nieuwbouw van woningen ook gelet op levensloopgeschiktheid van woningen. Vanuit het duurzaam exploiteren van woningen is de inzet ook gericht op het levensloopgeschikt maken van de bestaande woningvoorraad. De gemeente heeft een woonzorgvisie opgesteld die inzet op langer, veilig thuis wonen, maar met sociale controle. Er worden in de toekomst woningen (en omgevingen) ontwikkeld waarin mensen gezond oud kunnen worden en leven in een voor hen passende omgeving. Dat betekent het bouwen van voldoende geschikte woningen waar mensen zich thuis voelen en voldoende ondersteuning krijgen om gezond mee te kunnen doen, en gezond en zinvol aan het bestaan kunnen deelnemen. Dat betekent ook het (ver)bouwen van woningen voor senioren nabij voorzieningen, het realiseren en behouden van voldoende buurthuizen en stamtafels, vrij toegankelijke lichte ondersteuning (Wmo), ontmoetingsplaatsen in de buurt en optimale ondersteuning via een goede ICT-infrastructuur.

Het omvormen van bestaande woningen naar levensloopbestendige woningen moet worden gestimuleerd. Daarbij blijft overigens ook belangrijk dat wijken en buurten een goede mix van woonvormen voor zowel jongere als oudere inwoners behouden. Cultuur en evenementen In Roosendaal worden veel evenementen georganiseerd, zowel groot als klein, binnen en buiten de stad en in de dorpen. Het evenementenaanbod wordt goed gewaardeerd. Aandachtspunten zijn wel de veiligheid rond evenementen en de hindereffecten van evenementen op de omgeving. Sociale veiligheid Een veilig gevoel is van belang om prettig te wonen en te leven in een gebied. Onderdeel van een veilig gevoel is de verbondenheid met de gemeente en mensen in de omgeving. De sociale verbondenheid in de gemeente Roosendaal is gemiddeld lager dan in de rest van West-Brabant. Men ervaart minder sociale cohesie en daarnaast is men minder betrokken bij

Blad 69 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

(sport)verenigingen. Met name in de Wouw, de industriegebieden en in Oost ligt het percentage van inwoners dat zich eenzaam voelt hoger. Daarnaast zijn er, zoals eerder al benoemd, in de openbare ruimte van Roosendaal meerdere barrières aanwezig die invloed hebben op de kwaliteit van de openbare ruimte en het gevoel van veiligheid. Deze barrières zijn spoorlijnen en de rijkswegen die zowel langs als door de kern van Roosendaal lopen. Verschillende gebieden van Roosendaal zijn door deze barrières slecht verbonden.

4.4

Verkeer en mobiliteit In 4-5 zijn de beoordelingsaspecten opgenomen die horen bij het thema verkeer en mobiliteit. Tabel 4-5: Beoordelingsaspecten bij het thema verkeer en mobiliteit Thema Aspecten Verkeer en mobiliteit Mobiliteitsmanagement en OV Verkeersmanagement Verkeersveiligheid

Mobiliteits- en verkeersmanagement Autobereikbaarheid Roosendaal wordt door twee rijkswegen ontsloten: de A58 en de A17. Via de weg is de gemeente dan ook goed te bereiken. Wel leidt de goede autobereikbaarheid tot veel verkeersbewegingen met de auto, circa 55 tot 65% van alle verkeersbewegingen wordt met de auto gemaakt. Met name in de spits veroorzaakt dit congestie. Een deel daarvan wordt mede veroorzaakt door de grote in- en uitgaande pendel van werkverkeer in Roosendaal (zie figuur 4-33). A17

A58

Figuur 4-33: Wegenstructuur gemeente Roosendaal (Bron: Foto van Roosendaal).

Blad 70 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

Openbaar vervoer Roosendaal is in het openbaar vervoer (OV) netwerk een belangrijk regionaal knooppunt. Echter, er wordt slechts 5% van alle verkeerbewegingen met het OV gemaakt. De OV bereikbaarheid in de kleinere kernen van Roosendaal wordt relatief laag gescoord. Circa 80% van de inwoners wonen binnen het verzorgingsgebied van een OV halte (zie figuur 4-34).

Figuur 4-34: OV verzorgingsgebied binnen Roosendaal (Groen: Busverbindingen en -haltes, Blauw: treinverbinding en -station) (bron: Antea Group)

Parkeren en laadpunten Het gemiddelde autobezit van de inwoners van Roosendaal ligt hoog. Dit leidt tot parkeerdruk in verschillende wijken, met name de oudere wijken. Het aantal laadpunten voor elektrische auto’s is beperkt. Naar verwachting zal het gebruik van elektrische auto’s de komende jaren sterk toenemen zowel in privé gebruik als in vormen van deelmobiliteit. Dit vraagt om een sterke groei in het beschikbare aantal laadpalen om in de vraag te kunnen blijven voorzien. Gebruik mobiliteitsvormen Van alle verkeersbewegingen over relatief korte afstand vindt circa 25 tot 30% plaats met de fiets. Naast de auto is de fiets het meest gebruikte vervoersmiddel. Het gebruik van het OV loopt achter als mobiliteitsvorm. Vergeleken met gemiddeld Nederland loopt Roosendaal achter op het gebruik van verschillende modaliteitsvormen (zie figuur 4-35).

Blad 71 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

Figuur 4-35: Vervoerswijzekeuze Roosendaal in vergelijking met Nederland.

Verkeersveiligheid In Roosendaal vinden er gemiddeld per 1.000 inwoners meer ongevallen plaats dan in de rest van Nederland. Sinds 2016 is er een toename te zien in het aantal verkeersongevallen per 1.000 inwoners. In 2016 waren dit er 7,5 per 1.000 inwoners, in 2019 lag het aantal verkeersongevallen op 9 per 1.000 inwoners. Ook in de rest van Nederland is een kleine toename te zien in het aantal verkeersongevallen sinds 2016, echter ligt het gemiddelde van Roosendaal hoger dan het landelijk gemiddelde. In de periode van 2016 tot 2020 zijn er in totaal 2.832 verkeersongevallen geweest, waarvan 287 met letsel en 7 met dodelijke afloop. Op de volgende figuren is te zien waar deze verkeersongevallen hebben plaatsgevonden.

Figuur 4-36: Verkeersongevallen per 1.000 inwoners in de gemeente Roosendaal (Bron: waarstaatjegemeente, 2019)

Blad 72 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

Figuur 4-37: Verkeersongevallen met uitsluitend materiële schade tussen 2016 en 2020 (Bron: Viastat, 2021)

Figuur 4-38: Verkeersongevallen met letsel tussen 2016 en 2020 (Bron: Viastat, 2021)

Blad 73 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

5

Sterke stad: Inbreiden en transformeren bebouwd gebied In dit hoofdstuk is verkennend geïnventariseerd welke aandachtspunten er vanuit de aspecten van de fysieke leefomgeving bestaan voor ambities, opgaven en ontwikkelingen in het deelgebied Sterke Stad. Sterke stad bestaat uit het inbreiden en transformeren van bestaand stedelijk gebied. Het OER focust op twee deelgebieden binnen de Sterke Stad:  Rondje Roosendaal (paragraaf 5.1): de mogelijkheden voor verdere groei in het centrum van Roosendaal;  Bulkenaar: de effecten op overige ontwikkelingen (paragraaf 5.2). Voor de woonwijken, bedrijventerreinen en Rosada/De Stok zijn op voorhand geen concrete ruimtelijke opgaven en ontwikkelingen benoemd.

5.1

Rondje Roosendaal

5.1.1

Beschrijving van de ontwikkeling Rondje Roosendaal omvat een verzameling van ontwikkelingen op locaties in het gebied in en rond de binnenstad van Roosendaal: het stationsgebied, (Groot) Mariadal, het oude centrum, de compacte commerciële binnenstad, de Laan van Brabant, het westelijk deel van de binnenstad, Stadsoevers en het Vlietpark. Het omvat een verzameling van ontwikkelingen en transformaties, die met elkaar worden verbonden door een openbare gebiedsroute (het ‘rondje’) (figuur 5-1). De binnenstad en de stationszone van Roosendaal zijn al lange tijd in ontwikkeling. Deze ontwikkeling is met name gericht op woningbouw en bijbehorende functies. Nieuwe ontwikkelingen die met de omgevingsvisie mogelijk worden gemaakt in Rondje Roosendaal zijn: 1. Station en omgeving (stationsgebied): dit gebied wordt als ontwikkelgebied gezien met mogelijk ruimte voor wonen, onderwijs en werken. Het stationsgebied wordt een belangrijke verbindende schakel tussen het centrum van Roosendaal en de westelijk van het spoor gelegen ontwikkelingen Stadsoevers en Vlietpark. 2. Laan van Brabant: aan de zuidzijde van het centrum van Roosendaal ligt de mogelijke ontwikkellocatie Laan van Brabant. Deze locatie betreft de herontwikkeling van bestaande gebouwen. 3. Verdere verdichting van bestaande ontwikkelingen: zie hieronder. Bestaande ontwikkelingen binnen Rondje Roosendaal staan hieronder opgesomd.

Deze ontwikkelingen zijn onderdeel van de autonome situatie: 4. Stadsoevers: is gelegen ten westen van de Roosendaalse Vliet. Dit voormalige bedrijventerrein is deels al en wordt verder getransformeerd naar een gemengd stedelijk gebied met wonen en werken. Ook worden rond de zwaaikom en op de linkeroever van de Vliet een plezierhaven en waterplein met kleinschalige voorzieningen gerealiseerd. Voor Stadsoevers is al een bestemmingsplan vastgesteld9 en de realisatie van Stadsoevers is al in gang gezet. Verdere verdichting houdt in dat er extra woningen in het gebied worden toegevoegd. 5. Vlietpark: is gelegen op de rechteroever van de Vliet tussen de Oostelijke Havendijk, Borchwerf en het spoor wordt ingericht als onderwijsgebied met HBO/MBO voorzieningen. Daarnaast is er ook ruimte voor wonen. Voor het Vlietpark wordt al een voorontwerp bestemmingsplan opgesteld. Verdere verdichting houdt in dat er binnen 9

Te raadplegen op: https://www.ruimtelijkeplannen.nl/viewer/view

Blad 74 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

6.

7.

Vlietpark een onderwijscampus gerealiseerd wordt, waarbij wordt ingezet op extra verblijfsfuncties in het gebied, zoals ruimte voor sport en andere bijpassende voorzieningen. Mariadal: deze locatie (en de daar bijbehorende tuin) is gelegen ten zuiden van het station Roosendaal. Het klooster dat hier ligt is cultureel erfgoed en een belangrijk onderdeel van het plangebied. Er wordt een hoogwaardige woonomgeving gerealiseerd omgeven door groen verblijfsgebied. Aandachtspunt bij de ontwikkeling is het behoud en versterking van de cultuurhistorische waarden. Het bestemmingplan gaat binnenkort als ontwerpbestemmingsplan in procedure. Hier is geen verdere verdichting beoogd. V&D locatie/Markt/ Nieuwe Markt: aan de zuidzijde van het centrum van Roosendaal liggen, in de omgeving van Laan van Brabant, nog een aantal inbreidingslocaties (waaronder de V&D locatie) voor wonen. Deze locaties betreffen de herontwikkeling van bestaande gebouwen tot woonlocaties. Verdere verdichting houdt in dat er extra woningen in het gebied worden toegevoegd.

Figuur 5-1: Schematische weergave locaties Rondje Roosendaal (bron: Gemeente Roosendaal)

Blad 75 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

5.1.2

Aandachtspunten voor ontwikkeling Rondje Roosendaal Ruimte Wonen In Roosendaal wordt voor de komende jaren een krapte op de huizenmarkt verwacht, met name in het segment voor goedkopere en kleinere woningen. Met de ontwikkeling van Rondje Roosendaal worden nieuwe woningen gerealiseerd. Er wordt hiermee ingespeeld op de (verwachte) krapte op de woningmarkt. Met de verdere verdichting van Rondje Roosendaal wordt maximaal ingezet op het bedienen van de woningvraag. Het realiseren van een passend woningaanbod is positief voor het aspect ‘wonen’. Economie De arbeidsmarkt in Roosendaal is goed, er is een lage werkloosheid. De vraag en het aanbod van banen sluiten echter niet volledig op elkaar aan. Aandacht voor het rechttrekken van deze mismatch is daarom van belang. Met de ontwikkeling van het Rondje Roosendaal wordt voornamelijk arbeidsaanbod toegevoegd op het gebied van onderwijs en kantoorruimte. Hiermee wordt het gat voor de vraag naar praktijkgerichte banen echter niet gevuld. Het huidige vestigingsklimaat van Roosendaal is lager dan gemiddeld in Nederland. Met de ontwikkeling van het Rondje Roosendaal wordt meer ruimte geboden voor bedrijvigheid wat positief bijdraagt aan het vestigingsklimaat. Nieuwe bedrijvigheid en levendigheid in Rondje Roosendaal maken het voor nieuwe bedrijven aantrekkelijker om zich in Roosendaal te vestigen.

Ook de ligging van het Rondje Roosendaal is gunstig, zo is het gebied zowel met de auto als met de trein goed bereikbaar. Het toevoegen van arbeidsplaatsen en woningen in het gebied is dus positief voor het vestigingsklimaat. Rondje Roosendaal richt zich ook op een toekomstbestendige winkelstructuur in Roosendaal, waarbij versterking van de binnenstad, dat wil zeggen het 'gebied binnen de centrumring' voorop staat. Hierop wordt ook ingezet met het bestemmingsplan ‘Terugdringen van horeca en detailhandel buiten de centrumring’. Dit bestemmingsplan richt zich niet alleen op het gebied binnen de centrumring maar ook op de andere door de gemeente aangewezen winkelgebieden op basis van de Detailhandelsnota. Dit bestemmingsplan heeft tot doel om de niet-benutte plancapaciteit van de functies detailhandel en horeca buiten de Centrumring en buiten de wijken buurtwinkelcentra, de Kade en Stadsoevers, het gebied Go-Stores en Rosada, 'weg te bestemmen' voor zover het daarbij gaat om leegstaande panden. Het gaat daarbij dus om de verspreid liggende leegstaande panden die niet in de aangewezen winkelgebieden liggen, maar waar op basis van de huidige bestemmingsplannen een winkel en/of horecazaak gevestigd kunnen worden. Landschap en openbare ruimte De ontwikkeling van Rondje Roosendaal biedt ruimte voor meer groen in het gebied.

Het effect hiervan is echter wel sterk afhankelijk van de manier waarop er wordt verdicht en hoe de inrichting van de openbare ruimte wordt gedaan. Door het op de schop nemen van het gebied wordt een meekoppelkans gecreëerd voor het opwaarderen van de openbare ruimte. Over het algemeen verbetert deze ruimtelijke kwaliteit bij stedelijke ontwikkelingen. Het behoud en versterken van de cultuurhistorische waarden is een aandachtspunt voor voornamelijk de ontwikkeling van Mariadal. Bij het verder verdichten van het Rondje Roosendaal wijzigen deze aandachtspunten niet. In figuur 5-2 is zijn de archeologische verwachtingswaarden weergeven. Te zien is dat een hoge archeologische verwachtingswaarde is voor de ontwikkellocatie van de V&D, de Markt en de Nieuwe Markt. Op deze locaties is archeologisch onderzoek benodigd wanneer buiten de bestaande bebouwing wordt ontwikkeld. Binnen de ontwikkellocatie voor het Stationsgebied is een middelhoge verwachtingswaarde aanwezig. Op

Blad 76 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

deze locatie is dan ook extra onderzoek benodigd. In het kader van de beoogde ontwikkelingen in Stadsoevers is voor het opstellen van het bestemmingsplan een archeologisch vooronderzoek verricht. Enkel in het zuidelijke deel, rondom het Kadeplein, is sprake van een middelhoge archeologische verwachting. Voor dit gebied is daarom in het bestemmingsplan een dubbelbestemming opgenomen, hiermee wordt de bescherming van mogelijk aanwezige archeologische waarden geborgd. Op de locatie van Mariadal is de archeologische verwachting laag, voor deze ontwikkelingen geldt met name dat dit gebied cultuurhistorisch waardevol is.

V&D Locatie, de Markt en de Nieuwe Markt

Figuur 5-2: Archeologische verwachtingswaarden en indicatieve ligging ontwikkeling binnen Rondje Roosendaal

Natuur en milieu Natuur Met de ontwikkeling van Rondje Roosendaal moet rekening worden gehouden met bestaande natuurwaarden (bijvoorbeeld huismussen en vleermuizen). Op deze manier worden de aanwezige natuurwaarden niet aangetast. Extra kansen zijn er voor het verbeteren van de biodiversiteit door bijvoorbeeld te kiezen voor natuurinclusief bouwen of het inrichten van habitats voor gidssoorten. Hoe hier invulling aan wordt gegeven is echter nog onduidelijk. Binnen Rondje Roosendaal zijn geen natuurgebieden aanwezig. Een direct effect (zoals ruimtebeslag) op natuurgebieden is daarmee uitgesloten. De ontwikkeling in het gebied zal wel leiden tot stikstofdepositie. Zonder het toepassen van maatregelen is het echter niet mogelijk om woningbouw te ontwikkelen. Het toepassen van maatregelen om stikstofdepositie tegen te gaan is dan ook een randvoorwaarde voor het ontwikkelen van Rondje Roosendaal. In de passende beoordeling (zie bijlage) wordt verder ingegaan op het aspect stikstofdepositie. De stikstofdepositie is een aandachtspunt voor verdere ontwikkeling van Rondje Roosendaal en kan een negatief effect hebben op het aspect natuur.

Blad 77 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

Duurzaamheid De ontwikkeling van Rondje Roosendaal biedt meekoppelkansen voor de aanleg van een duurzame energievoorziening. Het is echter nog niet bekend hoe hier invulling aan gegeven wordt. Wel kan worden uitgegaan dat verdere verdichting van het gebied zal leiden tot een hogere verkeersaantrekkende werking, en daarmee tot een toename van CO2-uitstoot zal leiden. Dit effect zal naar verwachting tot 2030 aanwezig zijn en op termijn afnemen door het steeds schoner worden van het gemotoriseerd verkeer. Bodem en water Met de ontwikkeling van Rondje Roosendaal wordt grond ontgraven, mogelijke aanwezige bodemverontreinigingen worden daarmee verwijderd. Hoe hier invulling aan wordt gegeven is echter nog onduidelijk. De ontwikkeling van het Rondje Roosendaal heeft daarnaast geen invloed op de aanwezige wateren. Deze aspecten vormen dan ook geen aandachtspunten voor de ontwikkeling van het Rondje Roosendaal. Klimaatadaptatie Het gebied aangewezen voor de ontwikkeling van Rondje Roosendaal heeft in de huidige situatie relatief veel verhard oppervlak. Bij hevige piekbuien bestaat er daardoor in de huidige situatie reeds een risico op waterhinder doordat het water niet gemakkelijk kan infiltreren in de bodem. Wat het effect van de verdichting van Rondje Roosendaal is op het saldo van verharding is onduidelijk.

Daarnaast is er in de huidige situatie in Roosendaal sprake van een hitte-eilandeffect. In het centrum van Roosendaal ligt de temperatuur gemiddeld 1,6 tot 1,8 graden hoger dan in het landelijk gebied. Wat het effect van de verdichting is op het saldo aan verharding in het Rondje Roosendaal is onduidelijk. Echter wordt er met stedelijke ontwikkelingen steeds meer rekening gehouden met het toepassen van klimaatadaptieve voorzieningen zoals meer groen en water in de openbare ruimten. Milieuveiligheid en -hinder De grootste aandachtspunten voor de ontwikkeling van Rondje Roosendaal, en dan in het bijzonder voor de ontwikkelingen rondom het station van Roosendaal en Laan van Brabant zijn de verschillende bronnen die milieuhinder veroorzaken. Het bedrijventerrein Borchwerf, de rijkswegen A17 en A58 en de spoorlijn die door Roosendaal lopen, zorgen in de referentiesituatie voor milieugezondheidsrisico’s. Met name het geluid afkomstig van deze bronnen heeft effect op de gezondheid van de omwonenden. De ontwikkelingen die binnen het Rondje Roosendaal vallen binnen de contouren van meerdere geluidshinderbronnen. In figuur 5-3 t/m 5-5 zijn de geluidshinderbronnen en de ligging van de ontwikkelingen binnen deze contouren weergegeven. In onderstaande figuur is te zien dat vrijwel alle ontwikkellocaties te maken hebben met geluidshinder afkomstig van het spoor.

Voor de ontwikkeling van het stationsgebied en de Laan van Brabant zullen dan ook mitigerende maatregelen benodigd zijn om geluidshinder op geluidsgevoelige bestemmingen te voorkomen. Dit geldt ook voor de verdere verdichting van de ontwikkellocaties ‘Stadsoevers’, ‘Vlietpark’10, ‘V&D locatie’, ‘Markt’, ‘Mariadal’ en ‘Nieuwe markt’. Voor Stadsoevers en Vlietpark zijn middels een Stad en Milieubenadering en onder de mogelijkheden van de Crisis en Herstelwet afwijkende normen opgenomen vooruitlopend op toekomstige verbetering van de geluidsituatie en “gecompenseerd” door verbetering op andere milieuaspecten. 10

Blad 78 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

Figuur 5-3: Geluidscontouren spoorweglawaai en de indicatieve ligging van de ontwikkelingen binnen Rondje Roosendaal (bron kaart: Omgevingsdienst West en Midden Brabant, 2019).

Het industrielawaai afkomstig van Borchwerf geeft hoge geluidsbelastingen op de omgeving. In volgende figuur is te zien dat de ontwikkeling van het stationsgebied is gelegen binnen een door geluid hoog belast gebied. Voor het mogelijk maken van de ontwikkeling zijn dan ook mitigerende maatregelen benodigd wanneer binnen dit gebied geluidsgevoelige objecten worden gerealiseerd. Bij verdere verdichting van Stadsoevers en Vlietpark zijn naar verwachting mitigerende maatregelen nodig wanneer de verdichting geluidsgevoelige objecten betreft. Ook deze ontwikkelingen vallen binnen een door geluid hoog belast gebied.

Blad 79 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

Figuur 5-4: Geluidscontouren van industrielawaai en de indicatieve ligging van ontwikkelingen binnen Rondje Roosendaal (bron kaart: Omgevingsdienst West en Midden Brabant, 2019).

In de volgende figuur zijn de geluidscontouren van het wegverkeer en ontwikkellocaties die mogelijk hinder kunnen ervaren van het wegverkeerslawaai weergegeven. Met name binnen de ontwikkeling van Laan van Brabant is de geluidsbelasting afkomstig van wegverkeer hoog. Deze geluidsbelasting is vooral afkomstig van de ‘Laan van Brabant’ zelf. Bij de ontwikkeling van geluidsgevoelige objecten langs de laan zijn mitigerende maatregelen benodigd om een acceptabel geluidsklimaat te realiseren. Bij ontwikkeling van het stationsgebied is het wegverkeerslawaai afkomstig van de Stationsstraat, Spoorstraat en Brugstraat. Op deze locatie zijn naar verwachting naast mitigerende maatregelen voor spoorweglawaai en industrielawaai ook voor wegverkeerslawaai mitigerende maatregelen benodigd om een acceptabel woon- en leefklimaat te realiseren. De Jan Vermeerlaan en de Westelijke Havendijk zijn relevante geluidsbronnen voor wegverkeerslawaai wanneer in Stadsoevers en Vlietpark verder wordt verdicht met geluidsgevoelige objecten.

Blad 80 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

Figuur 5-5: Geluidscontouren wegverkeerlawaai en de indicatieve ligging van ontwikkelingen binnen Rondje Roosendaal (bron kaart: Omgevingsdienst West en Midden Brabant, 2019).

Naast de hinderbronnen spelen er externe veiligheidsrisico’s. Zo liggen de ontwikkelingen die met Rondje Roosendaal mogelijk worden gemaakt in de (tot nu toe bekende) aandachtsgebieden voor externe veiligheid: brandaandachtsgebieden en explosieaandachtsgebieden (zie figuur 5-6). Stadsoevers ligt binnen het brandaandachtsgebied van een hogedruk aardgastransportleiding met een brandaandachtsgebied aan weerszijden van de leiding als gevolg van het scenario waarbij een fakkelbrand ontstaat ingeval van een (grote) lekkage, bijvoorbeeld als gevolg van graafwerkzaamheden.

Blad 81 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

Vlietpark is deels gelegen binnen het brandaandachtsgebied van een hogedruk aardgastransportleiding en het spoor en bijna helemaal gelegen binnen het explosie aandachtsgebied van 200 meter aan weerszijden van het spoor. Het station en omgeving zijn deels gelegen binnen het brandaandachtsgebied van een hogedruk aardgastransportleiding en het spoor en bijna helemaal gelegen binnen het explosie aandachtsgebied van 200 meter aan weerszijden van het spoor. Er mogen geen kwetsbare objecten gerealiseerd worden binnen de PR 10-6 contour van het spoor. Ook de ontwikkeling van Mariadal is deels gelegen binnen het explosie aandachtsgebied van 200 meter aan weerszijden van het spoor. De locaties in het zuiden van Rondje Roosendaal zijn deels gelegen binnen het explosie aandachtsgebied van 200 meter aan weerszijden van het spoor en voor een klein gedeelte ook binnen het brandaandachtsgebied van het spoor (zie figuur 5-6).

Figuur 5-6: Ligging aandachtsgebieden externe veiligheid gemeente Roosendaal ten opzichte van de ontwikkelgebieden (bron: Antea Group, 2021)

De risico’s omtrent externe veiligheid spelen een rol bij de afweging om ruimtelijke ontwikkelingen, met name rondom het spoor, toe te staan. Met de komst van de Omgevingswet kan een voorschriftengebied worden gedefinieerd waardoor bouwkundige maatregelen verplicht moeten worden getroffen aan gebouwen. De afwegingsruimte ligt hierbij primair bij het bevoegd gezag, met uitzondering van zeer kwetsbare gebouwen. Voor zeer kwetsbare gebouwen binnen het aandachtsgebied gelden de aanvullende bouwkundige maatregelen (of gelijkwaardige maatregelen) altijd. Zowel de aanwezige hinderbronnen als de gezondheidsrisico’s zijn aandachtspunten voor de ruimtelijke ontwikkelingen in Rondje Roosendaal. De risico’s voor zowel externe veiligheid als voor de milieugezondheid nemen toe als er in de buurt van deze bronnen woningen worden

Blad 82 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

gerealiseerd. Hiervoor zullen maatregelen getroffen moeten worden om een acceptabel woonen leefklimaat te creëren. Veiligheidsmaatregelen bij brand Bij de ontwikkeling van (zeer)/(beperkt) kwetsbare objecten, bijvoorbeeld bij verdere verdichting van Stadsoevers, kan het risico op slachtoffers ten gevolge van een ongeval met gevaarlijke stoffen beperkt worden door niet binnen in het brandaandachtsgebied te bouwen. Aanvullend kunnen maatregelen worden getroffen in het overdrachtsgebied of aan de gevels van gebouwen die binnen dit aandachtsgebied zijn gelegen door deze voldoende/zodanig brandwerend uit te voeren dat in het geval dat een plas- / fakkelbrand optreedt de aanwezigen binnen de functie beschermd zijn tegen de optredende hittestraling. Daarnaast is het in dit gebied van belang dat aandacht wordt besteed aan de zelfredzaamheid en de bestrijdbaarheid ten gevolge van een ongeval met gevaarlijke stoffen. Veiligheidsmaatregelen bij explosie Bij de ontwikkeling van (zeer)/ (beperkt)kwetsbare objecten, bijvoorbeeld bij de ontwikkeling van het stationsgebied en omgeving, kan het risico op slachtoffers ten gevolge van een ongeval met gevaarlijke stoffen beperkt worden door niet binnen in het explosieaandachtsgebied te bouwen. Het is echter zeer de vraag of dit mogelijk is, aangezien bepaalde gebieden bijna helemaal binnen een explosieaandachtsgebied vallen.

Hier zal een beleidsafweging gemaakt moeten worden of bouwen in het explosieaandachtsgebied aanvaardbaar geacht wordt en of er maatregelen ter mitigatie van de risico’s verplicht worden gesteld. Sociaal Gezondheid De ontwikkeling van het Rondje Roosendaal kan een positief effect hebben op de gezonde leefstijl van inwoners. Met name door de openbare ruimte zo in te richten, dat er voldoende ruimte is om te bewegen en buiten te willen verblijven, kan bijdragen aan een gezonde leefstijl. Het terugdringen van het autogebruik in het gebied draagt tevens bij aan een betere gezondheid in Roosendaal doordat dit leidt tot een lagere uitstoot van schadelijke stoffen. Het stimuleren van beweging in de buitenruimten kan leiden tot een verminderd percentage inwoners met overgewicht. Bij het inrichten van de openbare ruimte kan daarbij tevens invulling worden gegeven aan rookvrije gebieden. Dit biedt kansen voor het verbeteren van de gezondheid van de inwoners van Roosendaal. Hoe hier exact invulling aan wordt gegeven in Rondje Roosendaal is nog onduidelijk. Met de ontwikkeling van Rondje Roosendaal worden geen extra sport- en recreatievoorzieningen ontwikkeld. Dit heeft echter niet direct een effect op de gezondheid van de inwoners van Roosendaal.

In de huidige situatie wordt het aanbod aan sportvoorzieningen als goed beoordeeld, met de ontwikkeling van het Rondje Roosendaal blijft dit niveau naar verwachting ruim voldoende. Zorg De ontwikkeling van het Rondje Roosendaal geeft geen specifieke invulling voor zorg en zorgvoorzieningen. Het aanbod aan voorzieningen in Roosendaal is echter over het algemeen als goed beoordeeld. Met de ontwikkeling van het Rondje Roosendaal blijft dit niveau naar verwachting ruim voldoende. Cultuur en evenementen De ontwikkeling van het Rondje Roosendaal is niet gericht op het organiseren van evenementen, het huidige evenementen aanbod in Roosendaal is goed en voldoende verzadigd.

Blad 83 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

Sociale veiligheid Het Rondje Roosendaal wordt doorkruist door het spoor. Dit zorgt voor een barrièrewerking in het gebied. Deze barrière is een aandachtspunt voor het aspect sociale veiligheid. Met name het gebied achter het spoor kan als minder toegankelijk worden ervaren. Op plekken die minder open worden ingericht of die te veel zijn afgeschermd, en dus een gebrek aan zichtbaarheid hebben, kan dit leiden tot een onveilig gevoel. Een gebrek aan levendigheid heeft een negatief effect op het sociale veiligheidsgevoel. Een toename van woningen en andere activiteiten in het gebied zorgt voor een toename aan reuring op deze plekken, waardoor ook de sociale veiligheid toeneemt. Verkeer en mobiliteit Mobiliteitsmanagement en OV De ontwikkeling van het Rondje Roosendaal zet niet in op verschillende mobiliteitsvormen. Dit zal dan ook niet leiden tot een ander mobiliteitsgebruik. In de huidige situatie wordt van het totaal aantal dagelijkse verkeersbewegingen slechts beperkt gebruik gemaakt van het openbaar vervoer. Slechts 5% van alle verkeersbewegingen is met het OV. De ontwikkeling van Rondje Roosendaal is in de buurt van een OV knooppunt, dit stimuleert het OV gebruik. Er worden echter geen nieuwe OV verbindingen gerealiseerd met Rondje Roosendaal. De toename aan woningen in het Rondje Roosendaal leidt tot een hogere vraag naar parkeerplaatsen en laadpunten in het gebied.

Het parkeren van auto’s op eigen terrein is een uitgangspunt van de ruimtelijke ontwikkelingen, waardoor dit niet zal leiden tot een grotere parkeerdruk in Rondje Roosendaal. Hierbij zullen ook voldoende laadpunten worden toegevoegd. Verkeersmanagement In Roosendaal wordt voor veel van de verkeersbewegingen de auto gebruikt. Dit leidt in de huidige situatie, met name in de spits, tot veel congestie, die veroorzaakt wordt door de grote inen uitgaande pendel van het werkverkeer. De ontwikkeling van Rondje Roosendaal leidt tot een verkeersaantrekkende werking, die met een nog verdere verdichting zal toenemen. Op de aanwezige knelpunten in de verkeerstructuur komt een nog grotere druk te staan. Dit geldt onder andere voor het kruispunt Brugstraat-Stationsstraat. Verkeersveiligheid Meer verdichting in Rondje Roosendaal betekent ook meer verkeersbewegingen. Een drukker straatbeeld betekent dat er meer verkeersonveilige situaties kunnen ontstaan en dat de kans op ongelukken toeneemt. De huidige verkeerkeerstructuur heeft voor de ontwikkeling van het gebied mogelijk een verbetering nodig om de extra verkeerstromen van zowel snel als langzaam verkeer te verwerken zonder dat de verkeersonveilige situaties toenemen.

5.2

De Bulkenaar De Bulkenaar betreft een gebiedsontwikkeling langs de A58 ten zuidwesten van de stad. Hier is het nieuwe regionaal Bravis ziekenhuis voorzien, ter vervanging van de twee bestaande ziekenhuizen in Roosendaal en Bergen op Zoom. Rondom het regionale ziekenhuis wordt een landschapspark voorzien.

Blad 84 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

Voor de Bulkenaar loopt een separaat plan- en besluitvormingstraject, waarvoor een eigen MER11 is opgesteld. Onderdeel van dit MER is ook een studie naar de ontsluiting op de afslag Wouw/Wouwse Plantage op de A58. De effecten van het nieuwe ziekenhuis, het landschapspark en de ontsluiting op de afslag Wouw/Wouwse Plantage op de A58 maken daarom geen onderdeel uit van dit OER. Wel wordt in het OER onderzocht of de effecten invloed hebben op overige ontwikkelingen, ambities en doelstellingen in de omgevingsvisie. Ook wordt in het OER globaal verkennend onderzocht welke mogelijkheden bestaan voor herontwikkeling van de vrijkomende Bravislocatie voor de samenhang van het nieuwe landschapspark met haar omgeving.

Figuur 5-7: Plangebied voor De Bulkenaar (Bron: MER Bulkenaar, Arcadis)

Effecten De Bulkenaar op overige ontwikkelingen, ambities en doelstellingen in de omgevingsvisie De ontwikkeling van de Bulkenaar heeft naast de effecten omschreven in het MER voor de Bulkenaar mogelijk effecten op de overige ontwikkelingen, ambities en doelstellingen van de omgevingsvisie. Dit zijn met name verkeersgerelateerde effecten. Overige ruimtelijke en milieueffecten van de ontwikkeling van de Bulkenaar zijn vooral locatie gebonden. Deze worden niet meegenomen in dit OER, maar komen aan de orde in de MER Bulkenaar. Verkeersontsluiting Door de ontwikkeling van De Bulkenaar is er een wijziging in de verkeersafwikkeling van het wegennet rondom De Bulkenaar. Voor de ontwikkeling van het nieuwe ziekenhuis wordt een nieuwe verbindingsweg richting de aansluiting Wouw/Wouwse Plantage op de A58 aangelegd. Al het verkeer van en naar het ziekenhuis zal via deze verbinding rijden. Het merendeel van het verkeer zal vervolgens zijn weg vervolgen over de A58. 11

Arcadis; Bestemmingsplan en PlanMER de Bulkenaar;(voorontwerp, concept december 2020)

Blad 85 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

Mobiliteitshub De locatie van De Bulkenaar is naast locatie voor het ziekenhuis ook in de gebiedsvisie aangewezen als onderzoekslocatie voor een multimodaal vervoersknooppunt (HUB). Door op deze locatie voldoende deelmobiliteiten aan te bieden en regionale buslijnen hier te laten samenkomen moet de HUB voor de regio bijdragen aan het verminderen van het autogebruik. De realisatie van een HUB op deze locatie maakt het centrum en de regio beter bereikbaar. Hierdoor kan een modaliteitsverschuiving plaatsvinden. Dit maakt het zowel voor nieuwe inwoners als bedrijven aantrekkelijker om zich in Roosendaal te vestigen. Daarnaast is een betere bereikbaarheid naar de regio positief voor het verminderen van het autogebruik in het centrum van Roosendaal, waaronder ook voor de ontwikkeling van Rondje Roosendaal. Op de lange termijn is er potentie voor een extra treinstation op de HUB locatie (De Bulkenaar). De mobiliteithub maakt geen onderdeel uit van het bestemmingsplan voor De Bulkenaar Aandachtspunten voor verbinding met de omgeving De gemeente Roosendaal wil dat het landelijke karakter in het gebied van de Bulkenaar wordt behouden. De ontwikkeling wordt daarom ruimtelijk goed ingepast zodat dit aansluit op de historische elementen van het landschap. De verbinding met de omgeving voor zowel groen/blauw als recreatie staat daarbij centraal.

De bereikbaarheid is niet alleen met de auto goed, ook voor fietsers en voetgangers moet het gebied goed bereikbaar zijn. Onderstaand wordt ingegaan op de manier waarop invulling wordt gegeven aan het verbinden van de Bulkenaar met de omgeving. Er zijn met name kansen voor de naastgelegen woonwijk Tolberg om aan te sluiten op dit landschapspark. Dit biedt een nieuw uitloopgebied voor zowel bewoners in de naastgelegen woonwijk als voor bezoekers van het zorglandschap om te recreëren. Bij de inrichting van het gebied ligt de nadruk daarom ook op een kwalitatieve groene ruimte, waar zowel fietsers als voetgangers gebruik van kunnen maken, maar waar ook andere functies mogelijk zijn. Het gebied nodigt uit om te bewegen, te ontspannen en te recreëren. Vanuit de wijk Tolberg worden er nieuwe fiets- en wandelroutes het gebied ingeleid waarmee het nog makkelijker wordt om in het gebied te recreëren. Ook de verbinding met de recreatieplas de Tolbergervijver wordt verbeterd wat nog verder bijdraagt aan de mogelijkheden om te recreëren. Ook richting het noordoosten, via het bestaande Hollewegje, zijn er kansen voor een verbinding, waarbij het recreatieve uitloopgebied verder wordt vergroot. Op mogelijke ontwikkelingen in dit gebied wordt verder ingegaan in paragraaf 6.2.

Ten noorden van het plangebied van de Bulkenaar bevindt zich het Spuitendonksebos dat is aangewezen als Natuurnetwerk Brabant (NNB). Dit ligt echter wel ten noorden van de A58. Bij de realisatie van meer natuur is door de barrière van A58 directe aansluiting op het NNB lastig. Er zijn aandachtspunten voor het optimaal verbinden van de ecologische structuren tussen de Bulkenaar en de omgeving. Wel zijn er met de ontwikkeling van de Bulkenaar kansen voor het herstellen van de voormalige beekstructuren. Dit leidt tot een betere biodiversiteit in het landschap wat ook voor de natuur in de omgeving bevorderlijk is, doordat er meer uitwisseling kan plaatsvinden tussen flora en fauna. Naast het beekdalherstel wordt ook de recreatieplas de Tolbergvijver bij de gebiedsontwikkeling getrokken. Beide ontwikkelingen leiden tot een groter en robuuster watersysteem wat ook kansen biedt voor de omgeving in de vorm van extra buffercapaciteit en als een verbetering van het aanwezige watersysteem.

Blad 86 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

6

Stadsrandzones: transformatie In dit hoofdstuk is verkennend geïnventariseerd welke aandachtspunten er vanuit de aspecten van de fysieke leefomgeving bestaan voor ambities, opgaven en ontwikkelingen in deelgebied Stadsrandzones.

6.1

Inleiding De gemeente wil in de omgevingsvisie de mogelijkheden en aandachtspunten verkennen voor de transformatie van de stadrandzones: ontwikkeling van de zones direct buiten de stad Roosendaal tot woon- of werklocaties. De stadsrandzone ten zuidwesten van de stad is gedefinieerd: de (in de toekomst vrijkomende) locatie van het huidige Bravis-ziekenhuis en de Weihoek. De stadsrandzone ten oosten en noordoosten van de stad zijn gedefinieerd door de gemeentegrens. Ten zuiden van de stad is de stadsrandzone minder scherp begrensd, hier is er een overgang naar het buitengebied.

Figuur 6-1: Schematische weergave ligging stadsrandzones (begrenzingen zijn indicatief)

Binnen stadsrandzone Zuidwest ligt de Weihoek, een verscheidenheid aan sportvelden en het Bravis ziekenhuis. De locatie van het Bravis ziekenhuis komt op langere termijn (10—15 jaar) vrij als het ziekenhuis is verplaatst naar de nieuwe locatie in de Bulkenaar (zie paragraaf 5.2). Het OER onderzoekt welke lange-termijnmogelijkheden en aandachtspunten er zijn binnen dit gebied. De beleidsopties voor dit gebied hebben betrekking op de omgang met de sportvelden,

Blad 87 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

de mogelijkheden tot herontwikkeling en het verbeteren van de bereikbaarheid/ontsluiting van het gebied. Daarbij wordt ook gekeken naar verbindingen met De Stok, de Bulkenaar en het sluipverkeer door het gebied. Voor de overige stadsrandzones onderzoekt het OER in hoeverre deze gebieden buiten de huidige functies ruimte kan geven aan andere functies zoals wonen, werken, recreëren, klimaatadaptatie en energietransitie, hoe stad en buitengebied beter verbonden kunnen worden en welke aandachtspunten/afwegingen dit geeft voor de bestaande waarden en functies in het gebied. Daarnaast wordt in het OER onderzocht welke aandachtspunten/afwegingen dit in de noordoostelijke stadsrandzone geeft in relatie tot de ligging nabij het spoor en de bestaande waarden en functies in het gebied. De transformatie van de stadrandzones is minder concreet dan die binnen het Rondje Roosendaal, zoals onderzocht in hoofdstuk 5. Het OER is voor de stadsrandzones niet zozeer een toetsend instrument, maar meer een verkenning van mogelijkheden en aandachtspunten en een verkenning naar geschikte locaties.

6.2

Stadsrandzone Zuidwest Kenschets gebied Stadrandzone Zuidwest ligt tussen de snelweg A58 (noord- en westzijde) en het spoor (oost- en zuidzijde) en wordt hierdoor gescheiden van zowel de stad aan noord-, oost- en zuidzijde als het buitengebied aan de westzijde. Het gebied bestaat uit vier deelgebieden: een groen, landelijk, agrarisch deel aan de westzijde, woonwijk Weihoek centraal, het huidige Bravis ziekenhuis en woonbuurt aan de noordoostzijde en een sportveldencomplex aan de zuidoostzijde. Landschappelijk is het van oudsher onderdeel van het hoevelandschap, omgeven door beken. De westzijde ligt relatief laag en heeft een beekdalgrond. Het is kwelgebied en geeft daarbij aandachtspunten voor de ontwikkeling van de waterhuishouding. Het oostelijke deel ligt hoger en droger. Het gebied maakt geen onderdeel uit van beschermd natuurgebied, maar de beken aan de randen als ecologische verbindingszones wel. De ligging nabij de snelweg en het spoor geeft aandachtspunten vanuit hinder (geluid, luchtkwaliteit, veiligheid). De Weihoek heeft een cumulatieve geluidbelasting tot 53 dB, de rest van het gebied tot 63 dB, en direct langs de snelweg groter dan 63 dB. Het betreft met name wegverkeerslawaai (noord- en westzijde) en spoorweglawaai (zuid- en oostzijde). Er is niet of nauwelijks industrielawaai. Het gebied kent geen of amper geurhinder van veehouderijen.

Er liggen namelijk geen veehouderijen in het gebied en alleen in het uiterste zuidwestelijke deel van het gebied komt geurhinder voor van omliggend veehouderijen. In het verharde deel van het gebied (Weihoek, huidige Bravislocatie en woonwijken aan oostzijde) is kans op hittestress en wateroverlast bij piekbuien.

Blad 88 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

De Stok A58

Huidige Bravis ziekenhuis sportvelden

Weihoek A58

spoor

Bulkenaar

Tolberg Figuur 6-2: Luchtfoto stadrandzone Zuidwest

NNB

EVZ

EVZ

Figuur 6-3: Impressie waarden stadrandzone Zuidwest (bron: www.kaartbank.brabant.nl) NNB = Natuurnetwerk Brabant / EVZ = Ecologische verbindingszone

Blad 89 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

A58

A58

Weihoek

spoor

Figuur 6-4: Cumulatieve geluidbelasting (dB Lden) stadrandzone Zuidwest (bron: Omgevingsdienst West- en Midden-Brabant)

Mogelijkheden en aandachtspunten voor ontwikkeling De Bravislocatie komt op langere termijn (10-15 jaar) vrij en is gezien de ligging ten opzichte van de stad, ontsluiting en de nabijheid van woonwijken aan de west- en oostzijde een geschikte locatie voor herontwikkeling. Het is provinciaal ook al aangewezen als stedelijk gebied. Belangrijkste aandachtspunt bij herontwikkeling is de milieuhinder vanaf de snelweg. De geluidbelasting is hoog. Er zijn naar verwachting maatregelen (geluidwerende voorzieningen, afschermende werking) nodig om tot een acceptabel woon- en leefklimaat te komen. Als de Bravislocatie op termijn wordt herontwikkeld is het ook belangrijk om de locatie van het sportveldencomplex te bezien. Enerzijds is het uit het oogpunt van "groen" en "beweegmogelijkheden nabij" belangrijk voldoende sportlocaties nabij de wijken te houden. Anderzijds kan in een complete gebiedsontwikkeling worden onderzocht of het verschuiven van sommige functies kan leiden tot een duurzaamheids- of kwaliteitsverbetering van het gehele gebied. Daarom beoordelen we de locatie van het sportveldencomplex in dit OER ook als optionele potentiële herontwikkelings-locatie. Hier is de ligging nabij het spoor een belangrijk aandachtspunt. Het spoor geeft aandachtspunten vanuit geluid en veiligheid.

Er zal afstand gehouden moeten worden van het spoor en er zal met geluidwerende voorzieningen gewerkt moeten worden aan een acceptabel woon- en leefklimaat Het westelijke gebied is in principe geschikt voor herontwikkeling. Het is provinciaal ook al aangewezen als zoeklocatie voor verstedelijking. Het maakt door de snelweg niet echt onderdeel uit van het buitengebied ten westen van de snelweg. En er gelden geen wezenlijke beperkingen vanuit de thema’s natuur, landschap en cultuurhistorie. De waterhuishouding geeft wel aandachtspunten voor herontwikkeling (drooglegging). Dit zijn de ontsluiting en de milieuhinder vanaf de snelweg.

Blad 90 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

Aan de andere kant is het westelijke gebied een groen uitloopgebied voor de omgeving en de stad. Het biedt aan de rand van de stad mogelijkheden voor invulling van doelstellingen op het gebied van duurzame energie, klimaatadaptatie en biodiversiteit. Verbinding met de Bulkenaar aan de zuidwestzijde is mogelijk via het bestaande Hollewegje waarmee het spoor gepasseerd kan worden. Een eventuele verbinding met De Stok is lastig gezien de ligging van de snelweg en het knooppunt De Stok. Er ligt geen goede onderdoorgang en gezien de breedte van de snelweg ter plaatse is een passage lastig. Het betreft een smalle weg en gelijkvloerse kruising. Voor een betere, duurzame toekomstvaste verbinding zou verbreding en onderdoorgang gerealiseerd moeten worden.

6.3

Stadsrandzone Zuid Kenschets gebied Stadrandzone Zuid ligt aan de zuidzijde van Roosendaal en wordt redelijk hard begrensd met de stad door de Willem Dreesweg en doorsneden door de Antwerpseweg en de spoorlijn. Het gebied ten oosten van Antwerpseweg is een mix van natuur, landgoederen en landbouw. Het gebied ten westen van de Antwerpseweg is landbouwgebied doorsneden door het beekdal van de Kleine Aa met begeleidende natuurgebieden. Landschappelijk is het van oudsher onderdeel van het hoevelandschap, doorsneden door twee beken en een turfvaart. Een groot deel van het gebied ligt hoog en droog, bestaat uit zandgronden en is daarmee gevoelig voor verdroging en uitputting. In een deel van het gebied liggen eerdgronden die minder gevoelig zijn voor verdroging en uitputting. De beekdalen liggen lager, zijn natter, kennen lokaal kwel en hebben beekdalgronden. Delen van het beekdal zijn aangewezen als waterbergingsgebied. Direct ten oosten van de Antwerpseweg ligt een drinkwaterwingebied met daaromheen in een groot deel van de stadsrandzone zuid een grondwaterbeschermingsgebied. In de stadrandzone liggen beschermde natuurgebieden, met name aan de oostzijde (Visdonk-Rozenven) en in het beekdal.

Het oostelijk deel van de stadrandzone kent cultuurhistorische waarden gerelateerd aan de turfwinning (turfvaart, slotenpatronen, verkavelingsstructuren) en landgoedontwikkeling (Visdonk-Rozenven) en kent een hoge archeologische verwachtingswaarde. De stadsrandzone is landbouw gebied, met onder andere een cluster van veehouderijen tussen Borteldonk en Nispen. Dit geeft geuruitstoot in het zuidelijk deel van de stadsrandzone. De Antwerpseweg en spoorlijn leidt tot hinder en barrièrewerking. Direct langs de Antwerpseweg en het spoor is de cumulatieve geluidhinder 53 tot 63 dB. Ten oosten van de Antwerpseweg en ten westen van het spoor is het cumulatieve geluidniveau grotendeels kleiner dan 48 dB. Ten westen van de Antwerpseweg is de cumulatieve geluidbelasting 48-53 dB. Het betreft met name wegverkeerslawaai en spoorweglawaai. Er is niet of nauwelijks industrielawaai.

Blad 91 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal

Tolberg Visdonk Turfvaart Kleine Aa Borteldonk Rozenven

spoor

Antwerpseweg

Nispen Figuur 6-5: Luchtfoto stadrandzone Zuid Drinkwatergebied

NNB

Grondwaterbeschermingsgebied

NNB

EVZ NNB Reserveringsgebied waterberging

Figuur 6-6: Impressie waarden stadrandzone Zuid (bron: www.kaartbank.brabant.nl NNB = Natuurnetwerk Brabant / EVZ = Ecologische verbindingszone

Blad 92 van 161

Omgevingseffectrapport Omgevingsvisie gemeente Roosendaal projectnummer 0466308.100 7 december 2021 Gemeente Roosendaal