Bijlage 1 Jaarstukken 2021.pdf
Tekst van het document
In oktober 2021 hebben we in KaaiDuurzaam het Festival der Mogelijkheden georganiseerd. Netwerken, kennisuitwisseling en inspiratie opdoen rondom het thema duurzaamheid stonden centraal tijdens dit evenement. Wegverkeerslawaai saneringslijsten Verkeerslawaai is de grootste bron van geluidhinder in Nederland. Het beleid van de overheid is erop gericht om het ontstaan van geluidhinder zoveel mogelijk te voorkomen maar ook om geluidhindersituaties die al langer bestaan op te lossen. Dit laatste staat bekend als de sanering verkeerslawaai. In Roosendaal is in 2021 voor een deel van de bestaande geluidhindersituaties een projectsubsidie aangevraagd. Zodra de subsidie is verstrekt, krijgt dit een vervolg in 2022. Milieu Educatief Centrum (MEC) Ook in 2021 heeft het MEC een communicatieprogramma uitgevoerd gericht op bewustwording en vergroten van de betrokkenheid van de jeugd; dit programma heeft betrekking op natuur- en milieueducatie. Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant (OMWB) De OMWB is een samenwerkingsverband van 25 gemeenten in Midden- en West-Brabant en de provincie Noord-Brabant. In opdracht van de gemeenten en de provincie zorgt de OMWB voor toezicht en handhaving op het gebied van milieu en vergunningverlening. De OMWB voert ook extra taken uit, zoals advisering over energie en externe veiligheid.
In 2021 werd de invoering van de Omgevingswet en de overdracht van wettelijke bodemtaken voorbereid. Daarnaast heeft Roosendaal in 2021 deelgenomen aan Intensivering Toezicht Veehouderijen (ITV). Het doel van dit project is een effectiever en efficiënter toezicht op de veehouderijsector. Samen met de twee andere omgevingsdiensten in Brabant worden agrarische bedrijven op een uniforme wijze
4
gecontroleerd. Ook worden agrariërs geïnformeerd over onder andere asbestverwijdering en energiebesparing. Wat heeft dit gekost?
Rekening 2020
Primitieve begroting 2021
Lasten Afvalinzameling en milieu
9.532
9.227
Baten Afvalinzameling en milieu
11.466
Saldo
-1.934
X € 1.000
Begrotingswijzigingen 2021
Gewijzigde begroting 2021
Rekening 2021
880
10.108
10.623
11.383
439
11.821
12.381
-2.154
441
-1.713
-1.758
Vergunningverlening In 2021 was het aantal aanvragen voor een omgevingsvergunning (inclusief vooroverleg) opnieuw hoger dan geraamd. Het landelijke beeld van krapte op de arbeidsmarkt manifesteerde zich ook in Roosendaal, waardoor het lastig bleek om voldoende capaciteit in huis te halen en de dienstverlening optimaal te waarborgen. Desondanks hebben we ons in 2021 ook weten te richten op de toekomst. Enerzijds door voorbereidingen te treffen op de inwerkingtreding van de Omgevingswet en de Wet 86
Kwaliteitsborging (WKB) in 2022. Anderzijds door een ontwikkeling in te zetten om te komen tot een nieuwe groep Vergunningen, die vanaf 1 januari 2022 als zodanig opereert met het oog op een goede en passende dienstverlening onder de Omgevingswet.
Welstandsbeleid In het kader van de inwerkingtreding van de Omgevingswet wordt de rol van welstand en de Commissie Ruimtelijke Kwaliteit (CRK) in 2022 tegen het licht gehouden. Vooruitlopend op deze transitie zijn in 2021 vraagstukken uit de omgevingskamer en initiatievenkamer al beoordeeld in de CRK, waarmee nu al aan de voorkant een meer integrale afweging plaatsvindt bij ruimtelijke vraagstukken. Wat heeft dit gekost?
Rekening 2020
Primitieve begroting 2021
Lasten Vergunningverlening
469
391
Baten Vergunningverlening
37
Saldo
432
X € 1.000
Begrotingswijzigingen 2021
Gewijzigde begroting 2021
Rekening 2021
86
477
474
66
-42
24
22
325
128
453
452
Financieel overzicht Wonen & Verblijven X € 1.000
Lasten
Beleidsveld
Primitieve begroting 2021
Begrotingswijzigingen 2021
Gewijzigde begroting 2021
Rekening 2021
Openbare ruimte en reiniging
32.612
28.090
1.289
29.379
29.603
Bereikbaarheid en mobiliteit
2.124
2.390
117
2.508
3.194
Ruimte en wonen
14.195
14.539
4.484
19.022
11.932
Afvalinzameling en milieu
9.532
9.227
880
10.108
10.623
Vergunningverlening
Baten
Rekening 2020
469
391
86
477
474
Totaal
58.932
54.638
6.857
61.494
55.826
Openbare ruimte en reiniging
16.654
13.658
1.095
14.753
15.040
Bereikbaarheid en mobiliteit
1.734
1.979
-201
1.778
1.859
Ruimte en wonen
16.430
11.669
2.097
13.766
11.601
Afvalinzameling en milieu
11.466
11.383
439
11.821
12.381
37
66
-42
24
22
Vergunningverlening
46.321
38.754
3.388
42.142
40.903
Saldo
Totaal
12.611
15.884
3.469
19.352
14.923
Stortingen in reserves
10.043
9.057
379
9.436
11.640
Onttrekkingen aan reserves
6.469
6.708
641
7.349
6.051
4
87
Programma 5. Zorgen & Stimuleren
4
88
Zorg algemeen
Vrij toegankelijke zorg
Toegang zorg 5
Niet vrij toegankelijke zorg
Financieel overzicht
89
Programma 5. Zorgen & Stimuleren
Beleidsvelden & Portefeuillehouder
Toegang
Netwerk van dit programma
Vrij toegankelijke ondersteuning
Voorliggend veld algemene voorzieningen, verenigingen, etc.
Veiligheid
Welzijnsactiviteiten Preventie
Woondomein
Lichte ondersteuning Informatie en advies
Werk en ondernemen samenwerking
Keukentafelgesprek zorgtoewijzing
Medisch domein
beleidsregie Gemeente Roosendaal
Regievoering Andere gemeenten WMO 6 Jeugd 9 RWB 18 G32
Niet vrij toegankelijke zorg Maatwerkvoorzieningen WMO Specialistische Jeugdzorg
afstemming
Armoede en schuldhulpverlening Onderwijs Adviesraad Sociaal Domein
Zorg algemeen
Portefeuillehouder: wethouder Koenraad
Vrij toegankelijke zorg
Portefeuillehouder: wethouder Raaijmakers
Toegang zorg
Portefeuillehouder: wethouder Koenraad
Niet vrij toegankelijke zorg
Portefeuillehouder: wethouder Koenraad, wethouder Raaijmakers, wethouder van Ginderen
De Transformatieagenda sociaal domein 2019-2022 bepaalde ook in 2021 de koers voor onze inzet op een sterk en gezond Roosendaal. Door de coronacrisis heeft de focus in 2021 voornamelijk gelegen op het zoveel als mogelijk continueren van zorg en ondersteuning aan onze inwoners. Echter, er zijn ook Terugblik 2021
nieuwe initiatieven ontwikkeld en er is gewerkt aan het verder verstevigen van
5
de samenwerking op het gebied van wonen, welzijn, gezondheid, inkomen en participatie, zowel lokaal als regionaal. Zo is dit jaar het Koploperproject Cliëntondersteuning afgerond en zijn het actieplan mantelzorg ‘Nieuwe Wegen’ en de Jeugdagenda vastgesteld. Op regionaal niveau is samengewerkt met gemeenten en zorgaanbieders in het project ‘Grip op kwetsbaarheid’. En met het vaststellen van het convenant Duurzame aanpak preventie en huisvesting dak- en thuislozen hebben we afspraken gemaakt ter voorbereiding op de decentralisatie van Beschermd wonen.
90
Wat willen we bereiken?
Dit programma draagt direct bij aan de volgende maatschappelijke effecten Kinderen en jongeren groeien veilig en gezond op tot veerkrachtige en zelfredzame volwassenen Volwassenen kunnen goed rondkomen, zijn zelfredzaam, voelen zich onderdeel van een netwerk en zetten zich in voor hun omgeving Ouderen blijven zo zelfstandig mogelijk functioneren en doen actief mee in de samenleving Ondernemers en inwoners zijn tevreden over de dienstverlening van de gemeente Roosendaal
Zorg algemeen Bij de realisatie van de doelstellingen in het sociaal domein werken we aan het inzichtelijk maken van resultaten en maatschappelijke effecten door in te zetten op het gebruik van data en het meten van de kwaliteit van de dienstverlening. De ervaringen van inwoners en professionals zijn hierin steeds meer leidend in het leren en transformeren. > Voor het monitoren van de ontwikkeling van de maatschappelijke effecten uit de Transformatieagenda Oog voor Elkaar zijn indicatoren ontwikkeld. COVID-19 heeft echter tot vertraging geleid in het actualiseren van enkele onderzoeksdata. De presentatie van de transformatiemonitor via www.roosendaal.incijfers.nl zal daarom in 2022 plaatsvinden. > Met partners waarmee we samenwerken delen we steeds vaker data en informatie op wijkniveau om zo een gedeeld beeld te krijgen van de problematiek en ontwikkelingen. Dat biedt de mogelijkheid tot het voeren van een gezamenlijk gesprek over oplossingen en de effectiviteit van ingezette middelen. In 2021 zijn op deze manier de wijkagenda’s 2021-2023 tot stand gekomen. Met de uitvoeringspartijen van Inwonersondersteuning (MEE West-Brabant en Wijzijn Traversegroep) is in 2021 een project voorbereid om op basis van het delen van data te sturen op de gezamenlijke dienstverlening.
> Op basis van de data over zorggebruik 2018-2020 is een analyse en prognose gemaakt van het gebruik van niet vrij toegankelijke zorg (Jeugd en WMO). Hieruit zijn acht kosten-batenanalyses geformuleerd. Deze analyses zijn ieder gericht op onderzoek en interventie ten aanzien van een specifiek gebied. Het doel is om de ontwikkeling van de ondersteuningsvraag op de langere termijn beheersbaar te houden en op inhoud te beoordelen of andere vormen van ondersteuning meer passend zijn bij de vraag van de inwoner. > Uit het jaarlijkse cliënttevredenheidsonderzoek Wmo bleek dat de tevredenheid over de gekozen oplossing is gestegen. Ook zijn inwoners tevreden met het keukentafelgesprek. Het keukentafelgesprek werd beoordeeld met een 7,8. In 2019 en 2018 was dat nog een
5
7,6.
Regionale samenwerking Regionale samenwerking in het sociaal domein kent vele verschijningsvormen. Soms is de regionale samenwerking leidend, zoals op het beleidsveld Jeugd waar de schaal van negen gemeenten nodig is voor onder andere de inkoop van gespecialiseerde jeugdzorg. De uitwisseling en samenwerking tussen de negen gemeenten maakt dat de jeugdregio WBW sterk staat. > Landelijk neemt de regio een bijzondere en positieve positie in, onder meer in het onderzoek van het Verwey Jonker Instituut. Op deze manier wordt de effectieve werkwijze van WBW voldoende geborgd in landelijke beleidsontwikkelingen en richtlijnen. 91
> De regionale samenwerking heeft in de nieuwe governance en uitbreiding van het regionaal Zorg Inkoop en Informatie Team (ZIIT) die per april 2021 zijn geïmplementeerd een sterke impuls gekregen. > Ook is in 2021 verder gewerkt aan de voorbereiding voor een gemeenschappelijke regeling (voor inkoop en uitvoering van de jeugdzorg in de regio) en het voldoen aan de landelijke Norm voor Opdrachtgeverschap die door de VNG is vastgesteld. Hierin zijn met de governance, regiovisie en doorontwikkeling van arrangementensystematiek en inkoop belangrijke stappen gemaakt. > In de bedrijfsvoering op het gebied van jeugd heeft de regionale samenwerking een belangrijke rol; pilots zoals de veiligheidsteams en monitoring van kwaliteit en cliënttevredenheid zijn in 2021 duurzaam belegd in de werkwijze van de regio en de lokale teams. > De rol van Roosendaal als kasbeheerder en gastgemeente voor het Zorg Informatie en Inkoop Team is in 2021 uitgebreid en in een nieuwe DVO bestendigd. Zo zijn alle medewerkers van het ZIIT in dienst van de gemeente Roosendaal gekomen. > Vanaf 2015 werken we als De6-gemeenten samen bij het uitvoeren van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo 2015). We delen diverse contracten, wisselen kennis uit en werken samen aan de doorontwikkeling van diverse thema’s. De samenwerking op diverse dossiers zorgt ook in 2021 voor een sterke positie in de regio.
Een voorbeeld hiervan is het traject gedeelde mobiliteit.
Beschermd wonen Op dit moment krijgt alleen centrumgemeente Bergen op Zoom rijksmiddelen voor Beschermd Wonen en is zij door gemeente Roosendaal, Rucphen, Halderberge, Steenbergen en Woensdrecht gemandateerd voor de uitvoering van Beschermd Wonen in onze regio. Volgens planning zal vanaf 1 januari 2023 de toedeling van de rijksmiddelen voor Beschermd Wonen stapsgewijs, in een periode van 10 jaar, veranderen van een volledig historisch budget verdeeld over de centrumgemeenten naar een volledig objectief budget voor alle gemeenten. In theorie kan iedere gemeente na deze doordecentralisatie besluiten (voorzieningen voor) Beschermd Wonen alleen voor de eigen inwoners te organiseren. In de praktijk is dit niet realistisch. Samenwerking in de regio blijft noodzakelijk, ook als gemeenten vanaf 2023 zelf de middelen krijgen om (meer) voorzieningen voor Beschermd Wonen te realiseren binnen de eigen gemeente. In 2021 is regionaal gestart met een verkenning hoe de huidige samenwerkende gemeenten (Bergen op Zoom, Woensdrecht, Steenbergen, Roosendaal, Rucphen en Halderberge) de toekomstige samenwerking rondom Beschermd Wonen en de Maatschappelijke Opvang vorm willen geven.
5
Samenwerking Grip op kwetsbaarheid Om grip op kwetsbaarheid te krijgen hebben negentien partijen in de regio West-Brabant West hun samenwerking bekrachtigd door het ondertekenen van de overeenkomst ‘Grip op Kwetsbaarheid’. Naast (gezondheids-)zorgorganisaties en welzijnsorganisaties zijn ook ouderenbonden, patiëntenorganisaties, verzekeraars en onder andere de gemeenten Bergen op Zoom, Roosendaal en Woensdrecht aangesloten. Vanuit het Rijk wordt steeds meer gestuurd op regionale samenwerking van gemeenten en zorgpartijen en wordt voor financieringen vanuit de zorgkantoren gestuurd op samenwerkingsverbanden. Regionale samenwerking tussen deze partners is nodig om de gezondheidszorg te versterken en te investeren in preventie.
92
Wat heeft dit gekost?
Rekening 2020
Primitieve begroting 2021
Lasten Zorg algemeen
4.858
5.326
Baten Zorg algemeen
687 4.171
X € 1.000
Saldo
Begrotingswijzigingen 2021
Gewijzigde begroting 2021
Rekening 2021
1.229
6.555
5.734
891
978
1.869
1.122
4.435
251
4.686
4.612
Vrij toegankelijke zorg We organiseren voorzieningen zo veel mogelijk op het schaalniveau van de wijken en dorpen, omdat dit het beste aansluit bij de directe leefwereld van onze inwoners. We zien erop toe dat deze voorzieningen toegankelijk zijn voor iedereen en vooral een natuurlijk onderdeel worden van de lokale gemeenschap. De gemeente versterkt en verbreedt de verbinding tussen de verschillende beleidsterreinen om de ondersteuning die in de wijk aanwezig is te verbeteren. We maken deze (nieuwe) voorzieningen zichtbaarder en stimuleren inwoners actief om gebruik te maken van deze laagdrempelige voorzieningen. In 2021 hebben we ons specifiek gericht op: > Uitvoering van de nota ‘Lokaal gezondheidsbeleid 2018-2030’ en het ‘Handhavings- en preventieplan alcohol’. Aanvullend hebben we ons ingezet voor een rookvrije omgeving, NIX18 en is positieve gezondheid verder uitgerold. En we hebben met diverse partners invulling gegeven aan het FIT!akkoord. Hierin staan meer bewegen, gezonde voeding en positieve gezondheid centraal. > De uitvoering van de preventiescanner dak- en thuisloosheid. Op basis van de uitkomsten van deze scan worden regionaal afspraken gemaakt over een preventief basisaanbod in iedere gemeente ter voorkoming van dak- en thuisloosheid. > De ondersteuning van verenigingen in verband met corona gerelateerde vraagstukken.
> De ondersteuning van de GGD bij hun corona vaccinatieproces en de ondersteuning van inwoners bij vragen over corona en volksgezondheid. > De uitvoering van het actieplan mantelzorg. > De uitvoering van het Actieplan Eenzaamheid. Vanuit de lokale coalitie (Netwerk Eenzaamheid Roosendaal) wordt het thema eenzaamheid onder de aandacht gebracht, gehouden en aangepakt. In 2021 zijn verschillende acties en initiatieven gestart of voortgezet die staan beschreven in het actieplan: >
Vrijwilligers en professionals hebben de mogelijkheid gekregen om cursussen te
5
volgen ter bevordering van hun deskundigheid op het gebied van het signaleren en aanpakken van eenzaamheid. >
In juni heeft het zomergesprek over het voorkomen en doorbreken van eenzaamheid plaatsgevonden. Dit betrof een gespreksmarathon, live uitgezonden vanuit Parrotia.
>
Er is gestart met de voorbereidingen van Welzijn op recept, de lief- en leedstraatjes en de ontwikkeling van een sociaal platform, waarin alle activiteiten zichtbaar worden voor de inwoners (Roosendaalvoorjou).
>
Het Join Us programma is voortgezet om eenzaamheid onder jongeren bespreekbaar te maken en aan te pakken.
>
Het jaar is afgesloten met een kerstlunch in verschillende buurthuizen voor kwetsbare inwoners.
93
In 2021 hebben we verder gewerkt aan het steeds meer dementievriendelijk maken van Roosendaal: > Met het doel inwoners bewust te maken van de positieve effecten van gezonde voeding, beweging en mentale uitdaging op het voorkomen van de kans op dementie, is de campagne ‘we zijn zelf het medicijn’ ingevoerd. > Roosendaal is lid geworden van het regionaal Dementienetwerk West-Brabant. > Bestaande voorzieningen en diensten zijn in het kader van hulp en ondersteuning bij dementie beter voor het voetlicht gebracht. > Er is onderzoek gedaan naar de zogenaamde ‘klantreis’ om in kaart te brengen aan welke voorzieningen behoefte is bij inwoners en mantelzorgers. De uitkomsten van het onderzoek worden in 2022 uitgewerkt tot een concreet aanbod. > Op basis van een visie op de gemeentelijke rol bij ontmoeting is de nieuwe subsidieregeling voor Wijk- en dorpshuizen 2022-2025 opgesteld. Met de vaststelling van deze subsidieregeling is een nieuwe financierings- en ondersteuningsstructuur gemaakt welke gericht is op de toekomstbestendigheid van de wijk- en dorpshuizen en is richting gegeven aan de invulling van ontmoetingsactiviteiten in de wijken en dorpen. Hiermee is uitvoering gegeven aan de Motie ‘Voorkom sluiting buurthuizen’ uit 2017. > In 2021 waren er op drie locaties ‘vaste’ Stamtafels in de stad, waar bewoners vijf dagen in de week konden aansluiten.
Aanvullend daarop zijn er in drie dorpen popup stamtafels geopend die één dag in de week geopend waren. Inwoners hadden de gelegenheid om bij alle Stamtafels op eigen initiatief aan te sluiten. Dit was echter ook mogelijk op advies van de huisarts, familie, de WMO-professional, een zorgaanbieder, etc. In 2021 is ook een start gemaakt met de doorontwikkeling van de Stamtafels, door deze centraal en laagdrempeliger aan te bieden in het wijk- of dorpshuis. > Het herstel- en zelfregiecentrum is in 2021 voortgezet. De verbinding met het lokale professionele netwerk in Roosendaal laat zich vertalen in het aantal doorverwijzingen vanuit verschillende organisaties. > In 2021 is een nieuwe subsidieregeling uitgezet voor inloopvoorzieningen, ontmoeting en lotgenotencontact, die zich richt op mensen met geheugenproblematiek, psychosociale problemen en kanker. > In 2021 heeft het kabinet middelen beschikbaar gesteld door middel van het coronasteunpakket ‘Sociaal en mentaal welzijn en leefstijl’ om de langdurige gevolgen van de coronaperiode op het sociaal en mentaal bevinden en de gezondheid te verminderen. Hiertoe is een breed scala aan activiteiten in Roosendaal ondersteund, die allemaal op hun eigen manier hebben bijgedragen aan het welzijn van de Roosendaalse inwoners, van jong tot oud.
Activiteiten waren onder andere de inzet van extra jongerenwerk, trainingen Head Up om jongeren te ondersteunen in hun mentale gezondheid, de pop-up Stamtafels in de dorpen, het zomerprogramma en het project PARELS.
5 Er is in 2021 uitvoering gegeven aan de motie Discriminatie en Racisme met: > Het programma Roosendaal Regenbooggemeente 2019 t/m 2022, waarbij organisaties en professionals diversiteitstrainingen werden aangeboden en andere vormen van ondersteuning rondom LHBTI+. In oktober 2021 is een uitgebreid programma rondom Coming Out Day opgesteld, waarbij zichtbaarheid en bespreekbaarheid van onderwerpen over seksuele en genderdiversiteit centraal stonden. Binnen het onderwijs is geïnvesteerd in het duurzaam borgen van het thema ‘gezonde seksuele relaties’ en het trainen en ondersteunen van docenten. Er aandacht is gegeven aan de onderdrukking van meisjes en vrouwen met deelname aan de jaarlijkse en wereldwijde ‘Orange the world’ campagne door, gelijk de omringende gemeenten, het Oude Raadhuis in oranje kleuren te belichten. > In 2021 is een 2-jarig uitvoeringsplan anti-discriminatie en racisme opgesteld dat tot 94
doel heeft o arbeidsmarktpositie van kwetsbare jongeren te verbeteren; o discriminatie in het amateurvoetbal aan te pakken en o aandacht voor diversiteit en inclusie in de ambtelijke organisatie verder te ontwikkelen. > Met een meerjarige communicatiecampagne wordt ingezet op het voorkomen van discriminatie, racisme en uitsluiting in brede zin. In de campagne wordt aandacht besteed aan o 2 sporen: interne gemeentelijke organisatie en de Roosendaalse samenleving; o de inhoudelijke thema’s: dementie, fysieke toegankelijkheid, seksuele en gender diversiteit LHBTI+ en afkomst, en o het vergroten van de meldingsbereidheid bij discriminatie. Wat heeft dit gekost?
Rekening 2020
Primitieve begroting 2021
Lasten Vrij toegankelijke zorg
9.995
10.251
Baten Vrij toegankelijke zorg
141
9.854
X € 1.000
Saldo
Begrotingswijzigingen 2021
Gewijzigde begroting 2021
Rekening 2021
1.581
11.832
11.040
87
90
178
160
10.164
1.491
11.654
10.880
Toegang zorg Inwonersondersteuning Roosendaal heeft als taak om inwoners met een hulpvraag op het gebied van het brede sociale domein te informeren, advies te geven en waar nodig lichte ondersteuning te bieden. Onze Wmo- en Jeugdprofessionals zetten aanvullend op deze ondersteuning geïndiceerde of meer specialistische zorg in. Professionals vanuit verschillende organisaties werken in de gebiedsnetwerken samen aan integrale ondersteuning van onze inwoners.. In 2021 hebben we de werking van de lokale toegang versterkt door: > Maatschappelijk Werk, Cliëntondersteuning, Mantelzorgondersteuning en Schuldhulpverlening zijn als vormen van individuele ondersteuning aan inwoners goed gepositioneerd binnen de gebiedsnetwerken.
5
> GGZ expertise beschikbaar te stellen als klankbord voor professionals in de gebiedsnetwerken. Met de GGZ professional is specifieke kennis en deskundigheid beschikbaar en is er een directe link met (regionale) zorgnetwerken, zoals het OGGZ team. De aangevraagde subsidie bij ZonMW voor uitbreiding en intensivering van de GGZ expertise in de wijk is gehonoreerd. > Het voortzetten van het reconnection programma van Stichting Barka. Deze stichting benadert voornamelijk dak- en thuisloos geraakte arbeidsmigranten en helpt hen bij het vinden van opvang en zorg en indien gewenst bij een terugkeer naar het thuisland. > Het op peil houden van de dienstverlening van inwonersondersteuning ondanks de geldende COVID-maatregelen. Inwoners met een hulpvraag werden zoveel mogelijk thuis bezocht, de telefonische bereikbaarheid is geïntensiveerd en de inloopspreekuren zijn omgezet naar afspraken op locatie. > Het extra investeren op Inwonersondersteuning met het werven en opleiden van 95
vrijwilligers en ervaringsdeskundigen. Vrijwilligers en ervaringsdeskundigen worden ingezet bij maatschappelijke dienstverlening, zoals Bureau Sociale Raadslieden. Hiermee kunnen we meer inwoners ondersteunen en laagdrempeliger aansluiten bij de ondersteuningsbehoefte van inwoners. > Het continu investeren in de samenwerking tussen Inwonersondersteuning en gemeente (WMO/Jeugd) binnen de gebiedsnetwerken. De samenwerking sinds de beleidswijziging van Wegwijs naar Inwonersondersteuning sinds 2020 is in 2021 gezamenlijk geëvalueerd. De actiepunten hieruit voortkomend worden in 2022 ingezet en uitgevoerd. > Door het gezamenlijk opstellen van wijkagenda’s voor de periode 2021-2023 heeft de samenwerking in de wijken en dorpen een impuls gekregen. De wijkagenda’s geven op basis van data en ervaringen vanuit professionals een beeld van de kansen en opgaven in de wijken en dorpen. De wijkagenda’s zijn opgebouwd aan de hand van drie centrale thema’s: sociale cohesie, bestaanszekerheid en gevoel van veiligheid. Per wijk en dorp zijn doelstellingen en acties benoemd, waarmee het gebiedsnetwerk aan de slag gaat. > Het koploperproject Cliëntondersteuning af te ronden. De samenwerking en de ontwikkelde werkwijze tussen MEE en Werkplein worden voortgezet en geborgd in de reguliere manier van werken.
De lessen uit de pilot zijn gedeeld met de andere gemeenten binnen de D6 en op het landelijke congres Cliëntondersteuning. > Vroeg Eropaf zodanig in te richten dat wordt voldaan aan de wettelijke verplichting tot vroegsignalering van beginnende betalingsachterstanden. Vanaf 1 januari 2021 krijgt elke inwoner met een beginnende betalingsachterstand (alleen bij vaste lasten) een hulpaanbod. > Samen met de gemeente Bergen op Zoom en ruim twintig partners in het medisch en sociaal domein, die betrokken zijn bij Kansrijke Start in 2021, een overeenkomst te tekenen om te komen tot een betere samenwerking om meer kinderen in hun eerste 1000 dagen een kansrijke start te geven. Een afvaardiging van deze organisaties komt maandelijks bijeen om dit te monitoren. > Vanuit de jeugdagenda de verbinding met het MBO te versterken. Curio is hierin partner. Ook is de samenwerking tussen jeugdprofessionals en inwonersondersteuning verbeterd, een warme overdracht tussen jeugd en Wmo is meer vanzelfsprekend en medewerkers weten elkaar beter te vinden. In 2021 is met het koplopersproject cliëntondersteuning gewerkt aan een betere verbinding van jongeren met het Werkplein. Daarnaast zet het Werkplein specifiek in op de doelgroep jeugd om hun talenten en kwaliteiten te ontwikkelen, zodat zij duurzaam kunnen meedoen in de maatschappij.
> Ook vanuit het domein jeugdzorg te investeren in een verbetering van de samenwerking tussen jeugdhulp, leerplicht en (passend) onderwijs. Hiermee wordt zorg in een eerder stadium ingezet, zodat uitval in het onderwijs voorkomen kan worden en zwaardere zorg niet nodig is. Pilots met onderwijszorgarrangementen zijn zowel lokaal als (boven)
5
regionaal ingezet, zoals de pilot bij SO de Fakkel of de bovenregionale voorziening Plein 3, gevestigd in Oosterhout. Activiteiten in Programma 2 en Programma 5 smelten hier samen Wat heeft dit gekost?
Rekening 2020
Primitieve begroting 2021
Lasten Toegang zorg
2.122
2.276
Baten Toegang zorg
0 2.122
X € 1.000
Saldo
96
Begrotingswijzigingen 2021
Gewijzigde begroting 2021
Rekening 2021
-56
2.221
2.256
0
0
0
0
2.276
-56
2.221
2.256
Niet vrij toegankelijke zorg We hebben de beweging met betrekking tot de niet vrij toegankelijke zorg voortgezet. Dit betekent dat we afscheid nemen van de traditionele aanbodgerichte zorg en ondersteuning. We zetten in op een meer vraaggerichte insteek, die maatwerk op het niveau van de cliënt mogelijk maakt. Niet het zorgaanbod moet centraal staan maar de specifieke problematiek of situatie. Deze specialistische niet vrij toegankelijke zorg is altijd aanvullend aan de ondersteuning, die in het vrij toegankelijke veld te vinden is.
Met betrekking tot jeugd is in 2021: > de werkwijze van monitoring van de inkoopsystematiek Jeugd verder ontwikkeld en bijgesteld. De jeugdhulpregio WBW heeft een sterke basis van data en informatie om te kunnen monitoren en sturen. In 2021 is de jeugdzorg, ondanks corona, op een kwalitatief goede manier uitgevoerd; > een nieuwe regiovisie voor 2022-2025 opgesteld op basis van de input van bijna 200 stakeholders. Kern van de nieuwe visie is koersvast op weg naar een nieuwe balans. Deze visie is eind 2021 in alle gemeenteraden vastgesteld. > ingezet op scholing van scheidingsexperts. Door vroegtijdige, integrale ondersteuning in de preventieve sfeer en vroegsignalering wordt ingezet op het voorkomen van problematische scheidingen. Hierbij wordt samengewerkt met de rechtbanken. > zijn veiligheidsteams gevormd in de regio WBW. Een Veiligheidsteam bestaat uit medewerkers complexe veiligheidscasuïstiek (CVC) van Spring (namens de gemeentelijke toegang), medewerkers van Veilig Thuis, de Raad voor de Kinderbescherming en de G.I.’s (JBB en WSG). In het team ontmoeten de partners van het vrijwillig en gedwongen kader elkaar als er sprake is van complexe veiligheidscasuïstiek. > het afgelopen jaar geïnvesteerd in onderwijs-jeugdhulp arrangement OZA (Onderwijszorg arrangementen). Er is in 2021 gestart met een aantal pilots: o
Plein 3: de pilot zorgt ervoor dat leerlingen die op geen onderwijsvorm meer
welkom zijn en dreigen te worden te worden opgenomen toch kunnen deelnemen aan een intensieve vorm van onderwijs en zorg. o
SK en Entree (Bergen op Zoom): OpenDoor biedt ondersteuning binnen de
school aan anderstalige leerlingen. Dit gaat vaak gepaard met een andere culturele achtergrond. OpenDoor spreekt letterlijk de taal van de leerlingen en biedt de school ondersteuning. Resultaat is dat de wijkagent nu nauwelijks nog langs hoeft te komen. o
Pilot Fakkel/Joki-C: samen met SO de Fakkel en zorgaanbieder Joki C is
een beperkte pilot uitgevoerd om de oudste leerlingen van de Fakkel met gericht groepsaanbod beter voor te bereiden op de sociaal-emotionele overgang naar het
5
regulier VO. Hierdoor is een zorgarrangement voorkomen en lijken de jeugdigen allemaal een goede start te hebben gemaakt. De voortgang wordt gedurende maximaal 2 jaar periodiek gevolgd. > Voorzorg als onderdeel van Kansrijke Start gecontinueerd. Daarnaast is in 2021 gestart met Stevig Ouderschap. Hierbij gaat het ook om kwetsbare (aanstaande) ouders in de periode rond de geboorte en de eerste 1000 dagen van het kind maar het traject Stevig Ouderschap is minder intensief dan Voorzorg. > het programma Geweld Hoort Nergens Thuis (GHNT) geborgd in het nieuwe beleidskader 2022 - 2025 Geweld in Afhankelijkheidsrelaties (GIA) & Meldpunt Crisiszorg. De samenwerkingsafspraken Veilig Thuis en lokale gemeentelijke teams zijn geëvalueerd. Op basis van de zelfscan is er gestart met regionale bijscholing op het gebied van: o
de opdracht gevende rol van gemeenten 97
o
de uitvoering van casusregie door lokale teams
o
de verdieping van kennis over geweldsdynamieken, relatiepatronen, gender en
trauma voor jeugdprofessionals, maatschappelijk werkers en Veilig Thuis.
> De governance van de jeugdregio West-Brabant West geïmplementeerd. Het regionale team is flink uitgebreid met inhoudelijke beleidsadviseurs en de overleg- en samenwerkingsstructuur is verbeterd. Hierdoor is de jeugdhulpregio nog daadkrachtiger en effectiever geworden (zie ook item regionale samenwerking). > De beleidsperiode en regiovisie 2018-2021 afgesloten voor de regio West Brabant West. Met de hele keten hebben we gewerkt aan vijf next steps: 1. Doorontwikkeling van het zorglandschap > Een verbeterde samenwerking met het onderwijs heeft geleid tot Agenda van de Toekomst met daarin wat we de komende jaren willen bereiken met de aansluiting tussen passend onderwijs en jeugdhulp > Met de aanbieders van pleegzorg, gezinshuizen en residentiële woonvoorzieningen is een woonvisie ontwikkeld. > Samen met de regio’s Zeeland en West-Brabant Oost hebben we gesloten jeugdhulp, ook wel JeugdzorgPlus, veel dichter bij ons zorglandschap gebracht door één partner te contracteren en een doorontwikkeling van JeugdzorgPlus te realiseren. 2. Verbetering van de regierol van de 9 gemeenten (Roosendaal, Bergen op Zoom, Etten-Leur, Halderberge, Moerdijk , Rucphen, Steenbergen, Woensdrecht en Zundert) > De 9 gemeenten hebben hun nauwe samenwerking versterkt. Er is een nieuwe regionale governancestructuur geïmplementeerd op basis van een extern adviesrapport.
Daarnaast heeft uitbreiding van het regionale team plaatsgevonden. > De hechte en robuuste samenwerking die onze regio WBW kenmerkt hebben wij conform de opdracht vanuit de Norm van Opdrachtgeverschap (NvO) doorontwikkeld naar een niet vrijblijvende samenwerking. 3. Samenwerken en organiseren (domein overstijgend verbinden) > Als één van de zes landelijke pilots Jeugdbeschermingsketen hebben we in WBW de veiligheidsteams opgezet. Eind 2021 is onze aanvraag voor een vervolgpilot toegekend door het ministerie. > Jeugdprofessionals hebben er nieuwe taken bij gekregen of hebben zich gespecialiseerd. > Een onafhankelijk Expertteam ondersteunt onze jeugdprofessionals bij het in kaart brengen van de situatie van kinderen en gezinnen. 4. Regie bij ouders en jeugdigen > We hebben met focus ingezet om een kwaliteitsmonitor te gaan ontwikkelen zodat ouders en kinderen gericht kunnen kiezen voor de beste zorg. Een groot deel van de aanbieders levert hiervoor al informatie aan.
5
5. Sturen en meten. > Het Grip dashboard is niet meer weg te denken uit WBW en levert ons informatie over de ontwikkelingen in de regio met betrekking tot de inzet van zorg.
Jeugdbescherming en gedwongen kader (nieuw beleid, najaarsbrief): In 2021 is de langslepende discussie met de Gecertificeerde Instellingen, die de jeugdbescherming uitvoeren, ter bemiddeling overgedragen aan de Jeugd autoriteit. Ook is door de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd bij een landelijk onderzoek naar het functioneren van de jeugdhulpregio’s de samenwerking van de Brabantse regio’s onder verscherpt toezicht geplaatst. De situatie van de jeugdbescherming in het algemeen en van Jeugdbescherming Brabant (JBB) in het bijzonder bleek zorgwekkend. In een gezamenlijk traject van Inspectie, Jeugdautoriteit, Ministerie van Justitie en Veiligheid, 98
de gemeenten en de jeugdbeschermingsorganisaties is een doorbraakaanpak voor de jeugdbescherming en een herstelplan voor JBB opgesteld. In dit kader zijn de tarieven met terugwerkende kracht herzien en incidentele financiële middelen toegekend aan JBB om de noodzakelijke transformatie mogelijk te maken. Ook zijn afspraken met betrekking tot huisvesting eveneens onder regie van de jeugdautoriteit alsnog geëffectueerd. Hierdoor zijn de kosten voor jeugdbescherming in 2021 aanzienlijk toegenomen maar is het domino-effect van omvallende organisaties in de jeugdbescherming gestopt.
Met betrekking tot de Wmo betekent dat in 2021: > binnen de mogelijkheden die er waren de ondersteuning van inwoners door Hbhplus door is blijven gaan. Inwoners hebben gebruik kunnen maken van ontmoetingsplekken in de buurten. Eind 2021 heeft een onderzoek plaats gevonden naar de kwaliteit- en klanttevredenheid van de Hbhplus. Cliënten waarderen de tevredenheid gemiddeld met een 7,3 en de technische schoonmaakkwaliteit is beoordeeld met een gemiddelde score van 8,1. > door de coronamaatregelen beperkte verkenning heeft plaats gevonden om van integrale ondersteuning een samenhangend geheel te vormen. Dit wordt in 2022 verder opgepakt. > gestart is met het overdragen van kennis met betrekking tot de toewijzing van indicatie beschermd wonen vanuit de (voormalige) centrumgemeente Bergen op Zoom richting de lokale toegang voor de Wmo. > een start gemaakt is met de evaluatie van de sluitende aanpak van personen met verward gedrag. Door het ophalen van input bij diverse ketenpartners wordt inzichtelijk gemaakt op welke punten de aanpak kan worden verbeterd. > we voorbereidingen hebben getroffen voor de publicatie van de regionale aanbesteding Wmo begeleiding. > met de wens om ook voor de doelgroep met complexe multi-problematiek in onze regio een passend aanbod te hebben, door centrumgemeente Bergen op Zoom de intentieverklaring Domusvoorziening West-Brabant West ondertekend is.
> een start gemaakt is met de voorbereiding van de nieuwe contractering van de Maatschappelijke Opvang vanaf 2023. > vanuit de brede aanpak dak- en thuisloosheid: o een pilot is gestart voor nazorg na detentie; o de regionale opvangvoorziening voor zwerfjongeren is uitgebreid met een vijftal woonplekken; o de huidige basisvoorziening voor de dag- en nachtopvang van 4 tot 8 persoons kamers wordt omgevormd naar 1-2 persoons kamers en o ten behoeve van een succesvolle uitstroom uit de Maatschappelijke opvang is ingezet op beschikbaarheid van meer specialistische kennis op het gebied van GGZ-problematiek en verslaving.
5
> regionaal door gemeenten, woningcorporaties en zorgaanbieders het convenant ‘huisvesting en begeleiding kwetsbare groepen’ opgesteld en ondertekend is. > De gemeenten Bergen op Zoom, Roosendaal, Steenbergen en Woensdrecht sloten op 1 juli 2020 een nieuwe samenwerkingsovereenkomst voor het Huis van Morgen. Op 15 juni 2021 hebben de colleges van de aangesloten gemeenten een addendum bij de samenwerkingsovereenkomst vastgesteld. Hiermee werd afgesproken om het Huis van Morgen niet langer tijd- en locatie gebonden te organiseren en het Huis van Morgen ‘nieuwe stijl’ in 2022 met gesloten beurzen verder vorm te geven. In 2021 is de standplaats Bergen op Zoom gebleven, omdat de coronamaatregelen veel beperkingen met zich meebracht. Het Huis van Morgen is in 2021 alleen open geweest in september, oktober en november. In die periode zijn 285 medewerkers van maatschappelijkezorgpartners ontvangen.
99
Wat heeft dit gekost?
Rekening 2020
Primitieve begroting 2021
Lasten Niet vrij toegankelijke zorg
47.761
35.197
Baten Niet vrij toegankelijke zorg
9.334
Saldo
38.427
X € 1.000
Begrotingswijzigingen 2021
Gewijzigde begroting 2021
Rekening 2021
11.521
46.718
46.952
3.754
5.772
9.525
9.259
31.443
5.749
37.193
37.693
Begrotingswijzigingen 2021
Gewijzigde begroting 2021
Rekening 2021
Financieel overzicht Zorgen & Stimuleren X €1.000
Lasten
Baten
Beleidsveld Zorg algemeen
4.858
5.326
1.229
6.555
5.734
Vrij toegankelijke zorg
9.995
10.251
1.581
11.832
11.040
Toegang zorg
2.122
2.276
-56
2.221
2.256
Niet vrij toegankelijke zorg
47.761
35.197
11.521
46.718
46.952
Totaal
64.736
53.051
14.275
67.326
65.982
Zorg algemeen
687
891
978
1.869
1.122
Vrij toegankelijke zorg
141
87
91
178
160
0
0
0
0
0
9.334
3.754
5.772
9.525
9.259
10.162
4.732
6.841
11.572
10.541
54.574
48.319
7.435
55.754
55.441
Toegang zorg Niet vrij toegankelijke zorg Totaal
Saldo Stortingen in reserves Onttrekkingen aan reserves
5
100
Primitieve begroting 2021
Rekening 2020
-72
11
568
579
554
2.529
469
464
933
712