1 - De Bulkenaar_vastgesteld_1_Bijlagen bij toelichting_Bijlage 2 MER (v2).pdf
Tekst van het document
MER DE BULKENAAR Gemeente Roosendaal
22 DECEMBER 2021
Contactpersoon
Arcadis Nederland B.V. Postbus 264 6800 AG Arnhem Nederland
Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
2 van 269
MER DE BULKENAAR
INHOUDSOPGAVE SAMENVATTING
9
DEEL A
23
1
INLEIDING
24
1.1
Aanleiding
24
1.2
Plangebied
24
1.3
Milieueffectrapportage en te nemen besluiten
26
M.e.r.-plicht
26
M.e.r.-procedure
27
1.4
Inspraak en afstemming met betrokken partijen
28
1.5
Leeswijzer
29
2
ONTWIKKELING VAN EEN NIEUW ZIEKENHUIS
31
3
TRECHTERING VAN MOGELIJKE LOCATIES
33
3.1
Herontwikkeling niet uitvoerbaar op huidige locatie
33
3.2
Verkenning locaties in Roosendaal en Bergen op Zoom
33
Locatiestudies gemeente Roosendaal
34
Afgevallen en voorgedragen locaties Roosendaal en Bergen op Zoom
35
3.3
Selectiecriteria voor de locatiekeuze
37
3.4
Toetsing aan de locatiecriteria
38
3.5
Keuze voor locatie De Bulkenaar
42
3.6
Conclusie locatiekeuze
43
4
REFERENTIESITUATIE EN VOORGENOMEN ACTIVITEIT
44
4.1
Referentiesituatie
44
Huidige situatie
44
Autonome ontwikkeling
45
Het voornemen
45
Het proces
45
Uitgangspunten positionering ziekenhuis
46
Gebiedsvisie De Bulkenaar
46
4.2
Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
3 van 269
5
6
Inrichting van het plangebied
47
Ontsluiting
52
Landschapspark
53
BEOORDELINGSMETHODIEK
57
5.1
57
Beoordelingsmethodiek
SAMENVATTING MILIEUEFFECTEN EN GEVOELIGHEIDSANALYSE
59
6.1
Samenvatting milieueffecten
59
6.2
Gevoeligheidsanalyse
70
7
MITIGERENDE MAATREGELEN
73
8
LEEMTEN IN KENNIS & AANZET EVALUATIEPROGRAMMA
84
DEEL B
88
9
VERKEER
89
9.1
Beleidskader
89
9.2
Beoordelingskader
90
9.3
Referentiesituatie
92
9.4
Effectbeoordeling
94
9.5
Mitigerende maatregelen
97
9.6
Leemten in kennis & aanzet evaluatieprogramma
98
Leemten in kennis
98
Aanzet evaluatieprogramma
98
10 GELUID
99
10.1
Beleidskader
99
10.2
Beoordelingskader
99
10.3
Referentiesituatie
102
10.4
Effectbeoordeling
105
10.5
Mitigerende maatregelen
109
10.6
Leemten in kennis & aanzet evaluatieprogramma
111
Leemten in kennis
111
Aanzet evaluatieprogramma
111
11 LUCHTKWALITEIT 11.1
112
Beleidskader
112
Wettelijke grondslagen luchtkwaliteit
113
Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
4 van 269
MER DE BULKENAAR
Besluit niet in betekenende mate bijdragen luchtkwaliteitseisen
114
Regeling beoordeling luchtkwaliteit 2007
114
Toepasbaarheidsbeginsel en blootstellingscriterium
114
Beoordelingskader
115
Methodiek
116
11.3
Referentiesituatie
117
11.4
Alternatieven & Effectbeoordeling
125
Variant 2B – ontsluitingsweg woonwijk Tolberg
135
11.5
Mitigerende maatregelen
135
11.6
Leemten in kennis & aanzet evaluatieprogramma
135
Leemten in kennis
135
Aanzet evaluatieprogramma
135
11.2
12 EXTERNE VEILIGHEID
136
12.1
Beleidskader
136
12.2
Beoordelingskader
136
12.3
Referentiesituatie
137
12.4
Effectbeoordeling
140
12.5
Mitigerende maatregelen
142
12.6
Leemten in kennis & aanzet evaluatieprogramma
142
Leemten in kennis
142
Aanzet evaluatieprogramma
142
13 GEUR
143
13.1
Beleidskader
143
13.2
Beoordelingskader
144
13.3
Referentiesituatie
147
13.4
Effectbeoordeling
149
13.5
Mitigerende maatregelen
150
13.6
Leemten in kennis & aanzet evaluatieprogramma
150
Leemten in kennis
150
Aanzet evaluatieprogramma
150
14 GEZONDHEID
152
14.1
Beleidskader
152
14.2
Beoordelingskader
153
14.3
Referentiesituatie
157
14.4
Effectbeoordeling
159
Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
5 van 269
14.5
Mitigerende maatregelen
161
14.6
Leemten in kennis & aanzet evaluatieprogramma
162
Leemten in kennis
162
Aanzet evaluatieprogramma
162
15 ECOLOGIE
163
15.1
Beleidskader
163
15.2
Beoordelingskader
164
15.3
Referentiesituatie
165
15.4
Effectbeoordeling
171
Effecten beschermde gebieden Natura 2000
171
Effecten beschermde gebieden NNB
171
Effectbeoordeling beschermde soorten en hun leefgebieden
172
Effectbeoordeling Rode Lijstsoorten
176
15.5
Mitigerende maatregelen
177
15.6
Leemten in kennis & aanzet evaluatieprogramma
179
Leemten in kennis
179
Aanzet evaluatieprogramma
179
16 BODEM
180
16.1
Beleidskader
180
16.2
Beoordelingskader
180
16.3
Referentiesituatie
182
16.4
Effectbeoordeling
183
16.5
Mitigerende maatregelen
183
16.6
Leemten in kennis & aanzet evaluatieprogramma
183
Leemten in kennis
183
Aanzet evaluatieprogramma
184
17 WATER
185
17.1
Beleidskader
185
17.2
Beoordelingskader
187
17.3
Referentiesituatie
189
17.4
Effectbeoordeling
191
17.5
Mitigerende maatregelen
193
17.6
Leemten in kennis & aanzet evaluatieprogramma
194
Leemten in kennis
194
Aanzet evaluatieprogramma
195
Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
6 van 269
MER DE BULKENAAR
18 LANDSCHAP, RUIMTELIJKE KWALITEIT EN CULTUURHISTORIE
196
18.1
Beleidskader
196
18.2
Beoordelingskader
200
18.3
Referentiesituatie
204
18.4
Effectbeoordeling
214
18.5
Mitigerende maatregelen
219
18.6
Leemten in kennis & aanzet evaluatieprogramma
220
Leemten in kennis
220
Aanzet evaluatieprogramma
221
19 ARCHEOLOGIE
222
19.1
Beleidskader
222
19.2
Beoordelingskader
223
19.3
Referentiesituatie
224
19.4
Effectbeoordeling
227
19.5
Mitigerende maatregelen
228
19.6
Leemten in kennis & aanzet evaluatieprogramma
229
Leemten in kennis
229
Aanzet evaluatieprogramma
229
20 RUIMTEGEBRUIK
231
20.1
Beleidskader
231
20.2
Beoordelingskader
232
20.3
Referentiesituatie
233
20.4
Effectbeoordeling
234
20.5
Mitigerende maatregelen
236
20.6
Leemten in kennis & aanzet evaluatieprogramma
236
Leemten in kennis
236
Aanzet evaluatieprogramma
237
21 DUURZAAMHEID & CIRCULARITEIT
238
21.1
Beleidskader
238
21.2
Beoordelingskader
239
21.3
Referentiesituatie
240
21.4
Effectbeoordeling
241
21.5
Mitigerende maatregelen
242
21.6
Leemten in kennis & aanzet evaluatieprogramma
243
Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
7 van 269
Leemten in kennis
243
Aanzet evaluatieprogramma
243
REFERENTIES
245
BIJLAGE I PASSENDE BEOORDELING ONTWIKKELING DE BULKENAAR
247
BIJLAGE II NOTA VAN ANTWOORD NRD
248
BIJLAGE III SELECTIEMATRIX
249
BIJLAGE IV ONDERZOEK ONTSLUITING SWECO
250
BIJLAGE V GEVOELIGHEIDSANALYSE
251
BIJLAGE VI GELUIDSEFFECTEN INCLUSIEF A58
261
BIJLAGE VII VISUALISATIES
265
BIJLAGE VIII VERWERKING VAN ADVIES VAN DE COMMISSIE VOOR DE M.E.R. 266
Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
8 van 269
MER DE BULKENAAR
SAMENVATTING Inleiding, probleem- en doelstelling Het Bravis ziekenhuis heeft het voornemen om op één locatie een nieuw ziekenhuis te bouwen. Momenteel bestaat het Bravis ziekenhuis uit twee locaties, namelijk één in Roosendaal en één in Bergen op Zoom. Beide ziekenhuizen zijn inmiddels meer dan 50 jaar oud. Om de kwaliteit van zorgverlening te kunnen verbeteren en andere faciliteiten te integreren is besloten één nieuw ziekenhuis te bouwen op locatie De Bulkenaar. Het plangebied, zoals weergegeven in Figuur 0-1, heeft een oppervlakte van circa 52 ha en omvat tevens de nieuwe verbindingsweg tussen de Plantagebaan en het ziekenhuis en een landschapspark en een aanpassing van de Plantagebaan aan de noordzijde van de A58.
Figuur 0-1 Plangebied De Bulkenaar
Conform het Besluit m.e.r. is de voorgenomen ontwikkeling niet direct m.e.r.-plichtig, maar moet er een (vormvrije) m.e.r.- beoordeling voor worden opgesteld. De m.e.r.-procedure is wel verplicht indien significante effecten op Natura 2000-gebieden als gevolg van de voorgenomen ontwikkeling niet op voorhand kunnen worden uitgesloten en er daarom een passende beoordeling in het kader van de Wet natuurbescherming nodig is. Omdat in dit geval significante effecten naar verwachting niet op voorhand uit te sluiten zijn, moet er naar verwachting een passende beoordeling worden opgesteld. Het bestemmingsplan is om deze reden (plan-) m.e.r.-plichtig. De gemeente kiest voor een zorgvuldig proces en doorloopt daarom, ongeacht de plicht, een m.e.r.-procedure. Het doel van de m.e.r.-procedure is om milieu een volwaardige plek te geven bij deze besluitvorming. Daarnaast ziet de gemeente de m.e.r.-procedure ook als een belangrijk communicatiemiddel naar burgers en overlegpartners toe. Deze samenvatting geeft een beknopte weergave van de resultaten van de beoordeling van de milieueffecten van de ontwikkeling van De Bulkenaar.
Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
9 van 269
Locatiekeuze Na het besluit om de ziekenhuiszorg vanaf 2025 onder te brengen op één hoofdlocatie, is onderzocht of één van de huidige hoofdlocaties door nieuwbouw geschikt gemaakt kon worden als toekomstige hoofdlocatie. Nieuwbouw op één van de huidige hoofdlocaties bleek niet mogelijk vanwege technische en bouwkundige beperkingen, slechte bereikbaarheid per auto voor de locatie Roosendaal en hogere kosten. Vervolgens is verkend op welke mogelijke nieuwe locaties het ziekenhuis gerealiseerd kan worden. Tussen 2011 en 2019 hebben diverse verkenningen van locaties plaatsgevonden door zowel de gemeente Roosendaal als de gemeente Bergen op Zoom. Deze locaties dienen te voldoen aan de Ladder voor duurzame verstedelijking en de Verordening Ruimte van de provincie Noord-Brabant (nu de Interim Omgevingsverordening). Om te komen tot realistische locaties voor de ontwikkeling van het nieuwe Bravis ziekenhuis is gezocht naar plekken in de zone rondom de A58 die nu al een bedrijfsbestemming hebben of die in de op dat moment geldende Verordening Ruimte als ontwikkellocatie zijn aangewezen. De locaties zijn kwalitatief beoordeeld op de aspecten oppervlakte, bereikbaarheid, mogelijkheden binnen de op dat moment geldende Verordening Ruimte (nu Interim Omgevingsverordening), complexiteit en externe veiligheid. Hierbij zijn enkele locaties afgevallen en andere meegenomen in de verdere selectie.
Gelet op de bedrijfsvoering van Bravis gelden enkele criteria voor de locatiekeuze, namelijk 1) in het hart van de regio, 2) goed bereikbaar vanaf een snelweg, 3) in verbinding staand met stedelijk gebied, 4) conform de wettelijke eisen voor acute zorg en geboortezorg, 5) met voldoende oppervlakte, 6) toekomstbestendig en 7) op korte termijn realiseerbaar. Nadat andere locaties eerder zijn afgevallen, is een toetsing aan de locatiecriteria uitgevoerd voor Zoomland en De Bulkenaar. Na deze toetsing is de keuze gevallen op De Bulkenaar. De omvang van het gebied De Bulkenaar (circa 52 ha) zorgt ervoor dat er kan worden gezocht naar een optimale inpassing. Daarnaast ligt locatie De Bulkenaar niet in een gebied met landschappelijk waarden en ligt de locatie met 4 kilometer afstand relatief ver van het Natura 2000-gebied Brabantse Wal. Daarmee is locatie De Bulkenaar beter in te passen en geeft de locatie meer flexibiliteit voor toekomstige ontwikkelingen. Op grond van de uitgevoerde verkenningen, het locatieonderzoek, de beoordelingscriteria van Bravis ziekenhuis en de huidige wet- en regelgeving is locatie De Bulkenaar als locatie voorgedragen aan Bravis ziekenhuis.
Voorgenomen activiteit De voorgenomen activiteit betreft de ontwikkeling van de locatie De Bulkenaar, inclusief een verkeersaansluiting op de A58 om de locatie te ontsluiten. De Bulkenaar is een gebied van ca. 52 hectare (inclusief verbindingsweg) tussen de A58 en woonwijk Tolberg. Het plangebied is ruimer dan noodzakelijk voor de bouw van het ziekenhuis, zodat er mogelijkheden zijn voor een optimale positionering van het ziekenhuis binnen dit gebied, de ontwikkeling van zorggerelateerde functies en landschappelijke kwaliteitsverbetering. Het ontwikkelingsprogramma luidt als volgt: •
Ruimtebeslag: 12 ha is gereserveerd voor het ziekenhuis, het overige gebied behoeft minimaal 12 ha groenblauw vanwege de verplichting van de Provincie Noord-Brabant om een landschappelijke kwaliteitsverbetering te realiseren wanneer er aan de rand van de stad gebouwd wordt.
•
Voldoende oppervlakte in verband met parkeermogelijkheden en mogelijke toekomstige uitbreidingen, al dan niet met samenwerkingspartners en aan het ziekenhuis gelieerde zorgpartners. Er dient sprake te zijn van een goede, directe bereikbaarheid. Het ziekenhuis heeft oppervlakte van 110.000m2 b.v.o. Er komt géén helikopterlandplaats bij het ziekenhuis Toekomstbestendig: de locatie moet in de nabije en verre toekomst flexibel en snel kunnen worden aangepast in omvang, inrichting, logistiek en duurzaamheid aan nieuwe ontwikkelingen. Het beeld is een innovatief zorglandlandschap.
• • • •
Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
10 van 269
MER DE BULKENAAR
Naast het genoemde ontwikkelingsprogramma heeft de gemeente Roosendaal in een gebiedsvisie de ambities voor De Bulkenaar als geheel beschreven 1. Deze ambities zijn uitgewerkt aan de hand van vijf thema’s, namelijk duurzaam gebruik van ruimte, een innovatief zorglandschap, een optimale infrastructuur, mobiliteit en landschap en recreatie. De vijf thema’s uit de gebiedsvisie zijn vertaald in een visie voor de inrichting van het plangebied. Zo bestaat er, in het kader van het innovatieve zorglandschap, de mogelijkheid voor gerelateerde zorgverleners om zich in het gebied te vestigen. Ook komt er een landschapspark om de leesbaarheid van het landschap te herstellen, de ecologische kwaliteit te verhogen en meer recreatieve belevingswaarde aan De Bulkenaar te geven. Tot slot is er veel aandacht voor de ontsluiting van het ziekenhuis welke gerealiseerd wordt via afrit Wouw met een parallel liggende verbindingsweg. Gebaseerd op bovenstaande ambities, en de zorgen, wensen en ideeën van (direct) omwonenden zijn drie inrichtingsvarianten onderzocht. Hierbij waren de waterbergingsopgave en het historische landschapsbeeld leidend. De meest geschikte locatie van het ziekenhuis, op basis van een aantal doorslaggevende inpassingsmogelijkheden, bleek het noordoosten.
Hier sluit het ziekenhuis goed aan op de bestaande verstedelijking zonder dat deze te dicht op de wijk Tolberg is gesitueerd, het landschapspark is tussen de wijk en het ziekenhuis gepositioneerd. Hierdoor zijn de effecten op de omgeving, zowel de wijk Tolberg als buurtschap Haiink het minst in vergelijking met andere locaties binnen De Bulkenaar. Daarnaast wordt het ziekenhuis gebouwd op een hoger gedeelte van het plangebied, dit is wenselijk voor de waterbergingsopgave vanwege de natuurlijke retentie van de oude beekstructuur, die behouden en zelf herwaardeerd kan worden. Effecten vanuit de omgeving op het ziekenhuis (geluid, lucht, geur, externe veiligheid) als gevolg van de nabijheid van de snelweg, transportleiding en geurbronnen kunnen gemitigeerd worden en zijn daarmee geen belemmering voor het ziekenhuis. De inrichting van het plangebied is nader uitgewerkt in een ruimtelijk casco en landschappelijk inpassingsplan. De ontwikkeling van een landschapspark van deze omvang vraagt om een duurzaam ruimtelijk en functioneel organiserend principe. Wat als vanzelfsprekend aansluit op de omgeving en wat de verknoping van het (zorg)landschap en ziekenhuis duidelijk structuur en vormgeeft; het ruimtelijk casco. Het ruimtelijk casco legt de cruciale structurerende lijnen vast en verbeeldt de sfeer, beeldkwaliteit, identiteit en samenhang.
Tevens vormt het ruimtelijk casco de basis voor het inrichtingsplan.
Beoordelingsmethodiek en samenvatting van de milieueffecten In het MER wordt de voorgenomen ontwikkeling beoordeeld op de effecten voor het milieu. Per milieuaspect zijn één of meer beoordelingscriteria geformuleerd. Aan de hand van deze beoordelingscriteria worden de effecten tussen de referentiesituatie en de plansituatie in beeld gebracht. Daarbij wordt rekening gehouden met cumulerende effecten zoals bijvoorbeeld de A58 en nieuwe verbindingsweg. Ook wordt in beeld gebracht welke effecten er zijn in de aanlegfase van de locatieontwikkeling. Alle effecten worden beoordeeld op basis van een vijfpuntschaal welke is weergegeven in Tabel 0-1. Deze vijfpuntenschaal is voor enkele thema’s gespecificeerd, zoals toegelicht per thema in MER Deel B. Tabel 0-1 Vijfpuntenschaal
Beoordeling
Toelichting
++
Sterk positief effect ten opzichte van de referentiesituatie
+
Positief effect ten opzichte van de referentiesituatie
0
Geen positief en geen negatief effect ten opzichte van de referentiesituatie
-
Negatief effect ten opzichte van de referentiesituatie
--
Sterk negatief effect ten opzichte van de referentiesituatie
In Tabel 0-2 is de beoordeling van de verschillende milieueffecten samengevat zonder en na mitigerende en gebiedsversterkende maatregelen. Een korte toelichting van de milieueffecten en mitigerende maatregelen
1 Gebiedsvisie De Bulkenaar, Gemeente Roosendaal, 2020
Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
11 van 269
volgt onder de tabel. Een meer uitgebreide toelichting van de effectbeoordeling per aspect is gegeven in Hoofdstuk 0 van dit MER Deel A en in MER Deel B. Tabel 0-2 Beoordeling milieueffecten zonder en na mitigerende maatregelen De Bulkenaar
Aspect
Verkeer
Locatie ziekenhuis
Locatie Ziekenhuis (na mitigatie)
Verbindingsweg
Verbindingsweg (na mitigatie)
Verkeersgeneratie en afwikkeling
0
++
n.v.t.
n.v.t.
Verkeersveiligheid
+
+
n.v.t.
n.v.t.
Parkeren
0
0
n.v.t.
n.v.t.
Industrielawaai
-
0
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
++
++
Stikstofemissie
0
0
n.v.t.
n.v.t.
Fijnstofemissie
0
0
n.v.t.
n.v.t.
Plaatsgebonden risico
0
0
n.v.t.
n.v.t.
Groepsrisico
0
0
n.v.t.
n.v.t.
Beperking bestaande agrarische bedrijven (voorgrond-belasting)
--
0
0
0
Aanvaardbaar woon- en leefklimaat (achtergrondbelasting)
-
0
0
0
Risico op effecten door endotoxinen en zoönosen
-
0
n.v.t.
n.v.t.
Mate van faciliteren bewegen en recreatie
++
++
n.v.t.
n.v.t.
Mate van toepassen groen en voorkomen van hittestress
++
++
n.v.t.
n.v.t.
Gezondheidsnormen geluidsbelasting
++
++
n.v.t.
n.v.t.
Gezondheidsnormen luchtkwaliteit
0
0
n.v.t.
n.v.t.
Effecten op beschermde gebieden Natura 2000
0
0
0
Effecten op beschermde gebieden NNB
0
0
Effecten op beschermde soorten en hun leefgebieden
--
-
--
-
Effecten op Rode Lijstsoorten
-
-
-
-
Beoordelingscriterium
Geluid Wegverkeerslawaai
Luchtkwaliteit
Externe veiligheid
Geur
Gezondheid
Ecologie
Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
0
0
0
12 van 269
MER DE BULKENAAR
Bodem
Water
Effecten op bodemkwaliteit
0
0
0
0
Effect op oppervlaktewater (kwantiteit)
--
+
--
+
Effect op oppervlaktewater (kwaliteit)
-
0
-
0
Effect op grondwater (kwantiteit)
-
+
-
+
Effect op grondwater (kwaliteit)
-
0
-
0
Effect op riolering
0
0
n.v.t.
n.v.t.
Invloed op de landschappelijke karakteristiek
--
--
0
0
Invloed op landschapselementen
-
0
-
-
Invloed op gebruikswaarde
++
++
0
0
Invloed op belevingswaarde
+
+
0
0
Invloed op toekomstwaarde
++
++
0
0
Aantasting historisch geografische waarden
--
-
-
-
Aantasting historische bouwkundige waarden
0
0
0
0
Aantasting van gebieden met een archeologische verwachtingswaarde
--
--
--
--
Aantasting van archeologisch waardevolle (bekende) terreinen
0
0
0
0
Effect op wonen
0
0
0
0
Effect op werken
+
+
0
0
Effect op recreatie
+
+
0
0
Effect op landbouw
-
-
-
-
Effecten op CO2 uitstoot en opwekken van duurzame energie
0
++
0
+
Mogelijkheden voor hergebruik van grondstoffen, materialen, producten en afval
0
++
0
+
Landschap
Ruimtelijke kwaliteit
Cultuurhistorie
Archeologie
Ruimtegebruik
Duurzaamheid & Circulariteit
Verkeer Effecten ziekenhuis en verbindingsweg
Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
13 van 269
Voor het thema verkeer zijn de effecten van de ontwikkeling van het ziekenhuis en van de verbindingsweg als één geheel en in samenhang met elkaar beoordeeld. Hierbij is gekeken naar de beoordelingscriteria verkeersgeneratie en – afwikkeling, verkeersveiligheid en parkeren. Voor de verkeersgeneratie en -afwikkeling zijn geen negatieve effecten verwacht. Het gegeven dat de nieuwe weg en de kruispunten voldoende capaciteit hebben om het verkeer te kunnen verwerken resulteert in een neutrale beoordeling (0). Voor het aspect verkeersveiligheid worden zowel de verbindingsweg als het parkeerterrein op de locatieontwikkeling verkeersveilig ingericht. Daarnaast leidt de verplaatsing van het ziekenhuis tot een afname van de verkeersintensiteiten in het centrum van Roosendaal, waardoor het aantal verkeersongevallen in zeer beperkte mate zal afnemen. Dit resulteert in een positieve (+) beoordeling. Het aantal parkeerplaatsen voldoet aan de parkeerbehoefte. Dit geeft een neutrale score (0) voor het criterium parkeren. Er worden geen negatieve effecten voor het thema verkeer verwacht. Daarom zijn geen mitigerende maatregelen noodzakelijk.
Wel zijn er enkele gebiedsversterkende maatregelen mogelijk om aanvullend een positief effect te realiseren voor het thema verkeer, zoals de mobiliteitshub uit de visie voor Transitiestrategie Gedeelde Mobiliteit 2023 (provincie Noord-Brabant) en de aanleg van de ontsluitingsweg Tolberg. Als de gebiedsversterkende maatregelen worden uitgevoerd, dan is effect op het aspect verkeersgeneratie en – afwikkeling zeer positief (++). Geluid Voor het thema geluid zijn de effecten van industrielawaai en wegverkeerslawaai beoordeeld. Effecten ziekenhuis Er ligt een geluidgevoelige bestemming in de milieuzonering van het ziekenhuis. Om deze reden is er een negatieve beoordeling (-) toegekend aan het beoordelingscriterium industrielawaai. Met een slimme inrichting van het bestemde vak kunnen knelpunten voorkomen worden, het treffen van mitigerende maatregelen resulteert dan in een neutrale (0) beoordeling. Effecten verbindingsweg De Huijbergseweg, Spuitendonkseweg en Bulkenaarsestraat zijn in de plansituatie geen routes voor doorgaand verkeer, waardoor het verkeer op deze wegen afneemt. Dit leidt tot een sterke afname van het aantal (geluid)gehinderden en slaapverstoorden. Vanwege de afname van het aantal (geluid)gehinderden en slaapverstoorden is het aspect wegverkeerslawaai zeer positief beoordeeld (++). Voor dit aspect zijn daarom geen mitigerende maatregelen noodzakelijk.
Echter wordt bij twee woningen langs de verbindingsweg de voorkeursgrenswaarde overschreden. Gebiedsversterkende maatregelen zijn mogelijk om een aanvullend positief effect te realiseren. Bijvoorbeeld het toepassen van een stiller wegdek, geluidschermen en/of geluidwallen. Ook kan gedacht worden aan een verlaging van de wettelijke maximumsnelheid. Luchtkwaliteit Effecten ziekenhuis en verbindingsweg Voor het thema luchtkwaliteit zijn de effecten van de ontwikkeling van het ziekenhuis en van de verbindingsweg als één geheel en in samenhang met elkaar beoordeeld. Het gaat hier om de beoordelingscriteria stikstofemissie en fijnstofemissie. De toename van jaargemiddelde concentratie NO2 als gevolg van het project is niet groter dan 1,2 µg/m3. Hiermee treedt geen significante verbetering of verslechtering op. Het effect voor stikstofemissie krijgt een neutrale beoordeling (0). Voor zowel fijn stof (PM10) als zeer fijn stof (PM2,5) geldt dat de concentratie vanwege het project met minder dan 1,2 µg/m3 verandert ten opzichte van de autonome ontwikkeling. Het effect voor fijnstofemissie krijgt een neutrale beoordeling (0). Voor het thema luchtkwaliteit treden geen negatieve effecten op. Er is daarom geen noodzaak tot het nemen van mitigerende maatregelen.
Externe veiligheid Effecten ziekenhuis Voor het thema externe veiligheid zijn enkel de effecten van de ontwikkeling van het ziekenhuis beoordeeld. De verbindingsweg is geen risicobron en geen kwetsbaar object, waardoor een beoordeling van de
Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
14 van 269
MER DE BULKENAAR
verbindingsweg hier niet relevant is. Voor de locatie van het ziekenhuis zijn het plaatsgebonden risico en het groepsrisico relevant. Het uitgangspunt is dat er niet binnen het plasbrandaandachtsgebied (30 meter) van de A58 wordt gebouwd. Het plaatsgebonden risico is daarom neutraal beoordeeld (0). Indien gebouwd wordt binnen dit plasbrandaandachtsgebied is er mogelijk wel sprake van gevolgen voor het plaatsgebonden risico en geldt een negatieve beoordeling. Voor de overige risicobronnen ligt het plangebied niet binnen de PR10 -6 contour en zijn er dus geen effecten. Het groepsrisico verandert niet voor de spoorlijn en de gasleiding, omdat deze op meer dan 200 meter van het plangebied liggen. De A58 en de DOW-leiding, hebben wel een invloedsgebied binnen het plangebied, waardoor het groepsrisico voor beide bronnen naar verwachting toeneemt, maar onder de oriëntatiewaarde blijft. Om deze reden is er een neutrale score (0) toegekend. Voor het thema externe veiligheid treden naar verwachting geen negatieve effecten op. Er is daarom geen noodzaak tot het nemen van mitigerende maatregelen.
Wel dient rekening te worden gehouden met enkele zaken zoals het bouwen buiten het plasbrandaandachtsgebied, het ontwerp van de gebouwen, het treffen van voldoende maatregelen om tijdelijk in het ziekenhuis te kunnen verblijven bij ongevallen en tot slot voorzien in voldoende en een goede ontsluiting van bluswater in de omgeving. Geur Voor het thema geur worden de beperking van bestaande agrarische bedrijven (voorgrondbelasting) en aanvaardbaar woon- en leefklimaat (achtergrondbelasting) beoordeeld. Effecten ziekenhuis Het plangebied voor het ziekenhuis ligt voor een groot deel binnen de 2 ou E/m3 geurcontouren van de omliggende veehouderijen. Om deze reden is de voorgrondbelasting zeer negatief beoordeeld (- -). Ook ligt het plangebied deels binnen de 10 ouE/m3 achtergrondbelasting. Dat betekent dat sprake is van een matig leefklimaat. Om deze reden is de achtergrondbelasting negatief beoordeeld voor de locatie van het ziekenhuis (-). Er zijn mitigerende maatregelen mogelijk om het negatieve effect te voorkomen dan wel te beperken. Zoals het plaatsen van het ziekenhuis buiten de geurcontouren, het realiseren van een toevoerkanaal van de luchtbehandelingssystemen van het ziekenhuis op een locatie waar de geuremissie relatief laag is en het treffen van procesgeïntegreerde of organisatorische maatregelen.
Wanneer mitigerende maatregelen worden toegepast, worden negatieve effecten voor het thema geur gemitigeerd, dit leidt tot een neutrale beoordeling (0). Effecten verbindingsweg De verbindingsweg is geen geurgevoelig object, daarom is er geen sprake van effecten op de voorgrondbelasting of achtergrondbelasting door geur. Beide aspecten worden neutraal (0) beoordeeld voor de verbindingsweg. Gezondheid Effecten ziekenhuis en verbindingsweg Voor het thema gezondheid zijn de effecten van de ontwikkeling van het ziekenhuis en van de verbindingsweg als één geheel en in samenhang met elkaar beoordeeld. Het gaat hier om de beoordelingscriteria ‘risico’s en effecten door endotoxinen en zoönosen’, ‘mate van faciliteren bewegen en recreatie’, ‘mate van toepassen groen en voorkomen van hittestress’ en gezondheidsnormen geluidbelasting en luchtkwaliteit. Voor de varkenshouderij aan de Bulkenaarsestraat 2, die tegen het plangebied aan ligt, kan niet uitgesloten worden dat er risico’s zijn op effecten als gevolg van de uitstoot van endotoxinen en zoönosen. Dit aspect wordt daarom negatief beoordeeld (-). Om een negatief effect te voorkomen zijn mitigerende maatregelen mogelijk, zoals het verminderen van emissies bij de bron, de bouw van het ziekenhuis zo situeren dat er voldoende afstand van de veehouderijen is, gevoelige onderdelen van het ziekenhuis zo ver mogelijk van de
Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
15 van 269
veehouderijen situeren en de ventilatiesystemen van het ziekenhuis op voldoende afstand van de veehouderijen plaatsen. Na het nemen van mitigerende maatregelen is het effect neutraal beoordeeld (0). Met de komst van het ziekenhuis wordt tevens het landschapspark De Bulkenaar gerealiseerd. Gezondheid is hierbij volgens de Gebiedsvisie van de gemeente de basisgedachte. Daarnaast worden in het gebied ook meerdere zorgfuncties gerealiseerd, wat de inwoners van de wijk Tolberg een betere toegang geeft tot medische voorzieningen. Het landschapspark met de nieuwe fiets- en wandelroutes nodigt tevens uit om te bewegen en te recreëren en stimuleert zo een gezonde leefstijl. Het aspect ‘mate van faciliteren bewegen en recreatie’ wordt daarom zeer positief (++) beoordeeld. Dit aspect behoeft geen mitigerende maatregelen, wel zijn gebiedsversterkende maatregelen mogelijk om een aanvullend positief effect te realiseren. Bijvoorbeeld het creëren van een gemengd aanbod aan voorzieningen in het landschapspark met mogelijkheden tot sporten en bewegen. Ook kan het landschapspark als rookvrije zone aangewezen worden. Het ziekenhuisterrein en de verbindingsweg leiden tot verharding waardoor de gevoelstemperatuur lokaal iets kan stijgen.
Maar het plangebied rondom het ziekenhuis en in het naastgelegen landschapspark krijgt een blauwgroene invulling, een sterke vergroening ten opzichte van de huidige situatie. Het aanbrengen van (hoge) beplanting en water heeft een verkoelend effect. De toename in groenvoorzieningen verminderd de hittestress en laat een duidelijke verbetering ten opzichte van de huidige situatie zien. De verhoogde gevoelstemperatuur vanwege de toename van verharding wordt ruimschoots gecompenseerd door de toename van de groenvoorzieningen in het plangebied. Het netto-effect ten aanzien van de gevoelstemperatuur is daardoor positief. Het aspect ‘mate van toepassen groen en voorkomen van hittestress’ is daarom als zeer positief (++) beoordeeld. Dit aspect behoeft geen mitigerende maatregelen, wel zijn gebiedsversterkende maatregelen mogelijk om een aanvullend positief effect te realiseren. Bijvoorbeeld het realiseren van beken op plekken waar hitte-eilanden verwacht worden, deze zorgen voor verkoeling. Kunstmatige oplossingen zijn mogelijk, zoals fonteinen, voor hittestressbestrijding op plekken waar geen natuurlijke beken gerealiseerd kunnen worden. De afname van gehinderden en slaapverstoorden leidt tot een zeer positief effect (++) voor het aspect geluidbelasting. De emissies van stikstof en fijnstof liggen ruim onder de advieswaarde van de WHO.
Het aspect luchtkwaliteit wordt als neutraal beoordeeld (0). Voor de aspecten gezondheidsnormen geluidbelasting en luchtkwaliteit treden geen negatieve effecten op. Mitigerende maatregelen zijn daarom niet noodzakelijk. Ecologie Voor het thema ecologie zijn de effecten op beschermde gebieden Natura 2000, beschermde gebieden Natuurnetwerk Brabant (NNB), beschermde soorten en hun leefgebieden en Rode Lijstsoorten beoordeeld. Effecten ziekenhuis en verbindingsweg Het plangebied ligt op relatief grote afstand van Natura 2000-gebieden Brabantse Wal en Kalmthoutse Heide. Directe aantasting van het gebied door ruimtebeslag, verstoring, verdroging en versnippering in het Natura 2000-gebied is daardoor uitgesloten. Wel zijn effecten als gevolg van stikstofdepositie mogelijk. De effecten van stikstofdepositie zijn zowel tijdelijk als permanent. In de passende beoordeling is onderzocht of de beoogde ontwikkeling in het plangebied leiden tot aantasting van de omliggende Natura 2000-gebieden. Op Natura 2000-gebied Brabantse Wal vindt een stikstofdepositie van 5,14 mol/ha/jr plaats in de gebruiksfase. In de realisatiefase gaat het om een stikstofdepositie van 0,051 mol/ha/jr. De deposities die op de habitattypen en leefgebieden van de Natura 2000-gebieden neerkomen tijdens de realisatiefase zijn zeer klein.
De toename van stikstofdepositie als gevolg van de ontwikkeling van ziekenhuis is De Bulkenaar gering en leidt op zichzelf niet tot een verandering van het ecologische systeem. Aangezien het hier echter gaat om een toename in een overbelaste situatie, wordt in de Passende Beoordeling nader ingegaan op lokale omstandigheden en mogelijke effecten. Het betreft een aantal habitattypen in Natura 2000-gebied Brabantse Wal, Krammer-Volkerak, Oosterschelde en Ulvenhoutse Bos. Voor alle beoordeelde habitattypen is de conclusie dat er geen effecten optreden, of dat effecten gedurende de realisatiefase dusdanig klein zijn, dat die effecten weer ongedaan worden gemaakt tijdens de gebruiksfase waarin een afname van stikstofdepositie te zien is. De effecten op Natura 2000-gebieden zijn neutraal beoordeeld (0). In het plangebied bevinden zich geen onderdelen van het NNB of een ecologische verbindingszone (EVZ). Direct negatieve effecten zijn op voorhand uit te sluiten, het effect op beschermd gebied is neutraal (0) beoordeeld. Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
16 van 269
MER DE BULKENAAR
Effecten op beschermde soorten en Rode Lijstsoorten worden beoordeeld aan de hand van de aspecten ruimtebeslag, barrièrewerking, verstoring, verdroging en vernatting en verzuring en vermesting. Door de bouw van het ziekenhuis en de aanleg van de verbindingsweg gaat leef- en foerageergebied van beschermde soorten verloren en raakt dit versnipperd. De effecten op beschermde soorten en effecten op de Rode Lijstsoorten worden respectievelijk negatief (-) en zeer negatief (--) beoordeeld. Er zijn mitigerende maatregelen mogelijk, zoals rekening houden met het broedseizoen en broedlocaties en soort specifieke maatregelen voor onder andere de rugstreeppad, modderkruiper en marterachtigen. Maar ook na het nemen van mitigerende maatregelen is het effect op dit aspect negatief (-). Het negatieve effect kan niet volledig worden weggenomen. Bodem Er zijn, voor zover bekend, geen (potentieel spoedeisende) gevallen van (ernstige) verontreiniging aanwezig op de planlocatie. Dat betekent dat (sanerings-)maatregelen vooralsnog niet noodzakelijk zijn. Dit leidt tot een neutrale (0) beoordeling voor de locatie van het ziekenhuis en de verbindingsweg. Aangezien er geen sprake is van negatieve effecten, zijn mitigerende maatregelen niet van toepassing voor het thema bodem.
Water Voor het thema water worden de effecten op oppervlaktewater (kwaliteit & kwantiteit), grondwater (kwaliteit & kwantiteit) en riolering beoordeeld. De beoordeling is voor zowel het ziekenhuis als de verbindingsweg gelijk en zullen hieronder worden toegelicht. Effecten ziekenhuis en verbindingsweg De verharding neemt toe door zowel gebouwen, parkeerplaatsen en wegen. Hierdoor stroomt regenwater versneld af. Daarbij kunnen vervuilende stoffen accumuleren op het wegdek en afstromen naar het oppervlaktewater. Dit geeft een zeer negatieve score voor de oppervlaktewaterkwantiteit (- -) en een negatieve score voor de oppervlaktewaterkwaliteit (-) voor het ziekenhuis en de verbindingsweg. Ook wordt de infiltratie van hemelwater naar het grondwater verstoord en is het hemelwater dat via de verharding naar de bodem infiltreert verontreinigd door de geaccumuleerde vervuilende stoffen op het wegdek. De afname van infiltratie en toename van vervuilde afstroming geeft een negatieve score (-) voor de grondwaterkwantiteit en -kwaliteit voor zowel de ziekenhuislocatie als de verbindingsweg. Om de negatieve effecten te voorkomen dan wel te beperken zijn mitigerende maatregelen mogelijk, zoals het toepassen van het principe ‘infiltratie, retentie en afvoeren’. Dit resulteert in een positief effect op de oppervlaktewater- en grondwater kwantiteit (+).
Het afvoeren van hemelwater via de berm, een bodempassage of bezinkvoorziening heeft tot gevolg dat er geen directe negatieve effecten meer verwacht worden op de kwaliteit van oppervlaktewater en grondwater (0). Naast de mitigerende maatregelen zijn er gebiedsversterkende maatregelen mogelijk, zoals het herstellen van beekstructuren en het benutten van recreatieplas de Tolbergvijver voor de opvang en infiltratie van water. Conform het bouwbesluit moet het water binnen het plangebied gescheiden aangeboden en afgevoerd worden. Daardoor is sprake van extra belasting op de rioolwaterzuiveringsinstallatie (RWZI) van Roosendaal. De dichtstbijzijnde aansluiting voor droogweerafvoer (DWA) ligt ter plaatse van de aangrenzende wijk Tolberg. Gezien de omvang van de ontwikkeling heeft dit een toename aan belasting op de RWZI. Omdat nog niet inzichtelijk is hoe de DWA-afvoer gerealiseerd gaat worden wordt het effect op riolering neutraal beoordeeld (0). Er treden geen negatieve effecten op, mitigerende maatregelen zijn daarom niet noodzakelijk voor dit aspect. Landschap & Cultuurhistorie Effecten ziekenhuis Invloed op landschapskarakteristiek Door de ontwikkeling van het ziekenhuis verandert het grootschalige open karakter van het hoevenlandschap. Het gebied wat wordt ontwikkeld als parklandschap, beeklandschappen en agrarisch landschap krijgt een meer besloten karakter.
Dit leidt tot grote aantasting van de openheid en het grootschalige agrarische karakter van het huidige hoevenlandschap. Het gebied wordt daarmee onderdeel van de stedelijke rand van Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
17 van 269
Roosendaal en de samenhang met het omliggende landschap vermindert. Het effect op de landschapskarakteristiek is zeer negatief (--) beoordeeld voor de locatie van het ziekenhuis. Invloed op landschapselementen In het plangebied zijn waardevolle landschapselementen aanwezig in de vorm van erfbeplanting, boomgroepen en solitaire bomen. Vroeger was het landschap kleinschalig door singelbeplanting langs de perceelsgrenzen. De waardevolle solitaire bomen binnen het plangebied vormen een restant van de historische beplanting langs de kavelgrenzen. Door de ontwikkeling van het ziekenhuis en het landschapspark worden de waardevolle solitaire bomen in het plangebied mogelijk gekapt. Dit effect op landschapselementen is zeer negatief beoordeeld. Door landschapselementen terug te brengen kan de kleinschalige besloten structuur van het oorspronkelijke hoevenlandschap worden teruggebracht. Het effect van de versterking van landschapselementen is positief beoordeeld. Dit leidt tot elkaar opheffende aantasting en versterking van landschapselementen. Dit resulteert in een negatieve score (-) voor de totale invloed op landschapselementen. Indien als mitigerende maatregel de waardevolle bomen binnen het plangebied en langs de Bulkenaarsestraat en Huijbergseweg blijven behouden zijn er geen negatieve effecten te verwachten op waardevolle landschapselementen (0).
Invloed op gebruikswaarde In de huidige situatie bestaat het plangebied de Bulkenaar primair uit landbouwgebied. Het gebied wordt getransformeerd naar een landschapspark met meer gebruiksfuncties en ruimte voor recreatie en natuurontwikkeling. Het wordt een groen uitloopgebied tussen het bestaande woongebied en het ziekenhuis. Door fiets- en wandelroutes aan te leggen en gebruik te maken van bestaande netwerken (zoals het fietsknooppuntennetwerk en de F58 snelfietsroute) kan een bijdrage worden geleverd aan de recreatieve kwaliteit van het gebied. Dit heeft een positieve invloed op de toegankelijkheid van het gebied en daarmee de bruikbaarheid en functionaliteit voor recreatief medegebruik. Het gebied krijgt meer verschillende functies en de recreatieve betekenis van het gebied wordt vergroot. De invloed op de gebruikswaarde is vanwege de mogelijkheden, grotere variatie en veelzijdigheid in gebruiksfuncties zeer positief beoordeeld (++). Invloed op belevingswaarde Het criterium belevingswaarde beschrijft de zichtbare kenmerken van het landschap, zoals deze door de gebruiker worden ervaren. Door de ontwikkeling van het ziekenhuis met parklandschap veranderen de visueelruimtelijke kenmerken (openheid en zichtlijnen) van het landschap, die in grote mate bepalend zijn voor de beleving van het gebied.
De openheid van het gebied verdwijnt en maakt plaats voor een ziekenhuis in een landschapspark. Daarnaast worden er nieuwe oriëntatiepunten of landmarks aan het gebied toegevoegd. Daarmee vervagen de horizoncontouren van het Spuitendonkse Bos en andere groenstructuren. De opgaande gebouwen van het ziekenhuis zijn vanuit de omgeving en vanaf de snelweg zichtbaar. De ligging van het hoogteaccent is bepalend voor de visuele impact van het ziekenhuisgebouw. Waar in de huidige situatie de beleving van het gebied vooral plaatsvindt vanaf de omliggende wegen (Bulkenaarsestraat en Huijbergseweg) bieden de nieuwe fiets- en wandelpaden mogelijkheden om het gebied ook vanuit het landschapspark zelf te ervaren. Hierdoor ontstaat een andere beleving en meer diversiteit en variatie. De open vergezichten vanaf de wijk Tolberg en de boerderijen in het gebied maken plaats voor een meer kleinschalig en afwisselend karakter. Dit resulteert in een positieve score (+) voor het aspect belevingswaarde. Invloed op toekomstwaarde De toekomstwaarde beschrijft de aanpasbaarheid – adaptiviteit of flexibiliteit – van een gebied voor toekomstige ontwikkelingen. De ambitie voor de ontwikkeling van het Bulkenaarpark is een mooi en goed bereikbaar landschapspark, dat als groen uitloopgebied fungeert tussen het bestaande woongebied en het ziekenhuis.
De locatie voor het nieuwe ziekenhuis en zorgvoorzieningen moet flexibel en snel kunnen worden aangepast in omvang, inrichting, logistiek en duurzaamheid. In het Raamwerk de Bulkenaar staat beschreven dat aan het landschap een nieuwe laag wordt toegevoegd die draait om de ontwikkelkansen van de toekomst. Zo draagt het nieuwe watersysteem van het Bulkenaarpark bij aan het klimaatbestendig maken van Tolberg en omgeving. Een nieuwe beek verbindt de Spuitendonkse Beek en de Rissebeek. De nieuwe natuur werk als spons voor de omgeving, die water kan opnemen bij piekbuien en water terug kan geven bij droogte. Ook de kleinschalige landschapsstructuur die het gebied ooit Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
18 van 269
MER DE BULKENAAR
kende wordt teruggebracht door nieuwe kamers, bomen en landschapselementen. Het gebied krijgt meer verbinding met de omgeving. Het raamwerk is adaptief, de landschappelijke structuur wordt zo ontworpen dat het een flexibele structuur vormt met een verscheidenheid aan beplantingen en bomen. De robuustheid en het gebruik van het gebied zelf in relatie tot toekomstige ontwikkelingen zoals klimaatverandering wordt verbeterd. De invloed op de toekomstwaarde is vanwege de breedte aan mogelijke gebruiksvormen in de toekomst zeer positief beoordeeld (++). Aantasting historische geografische waarden De aantasting van de karakteristieken van het hoeven- en dekzandlandschap door de ziekenhuislocatie zorgen voor een zeer negatief (- -) effect op de historisch geografische waarde. Redenen hiervoor zijn onder andere dat de historische kern van Haiink en het wegenpatroon van Bulkenaarsestraat, Spuitendonksestraat en de Huijbergseweg worden geraakt door de ontwikkeling van het ziekenhuis. Daarnaast zijn er binnen het gebied van het ziekenhuis met parklandschap ook bomen met hoge cultuurhistorische waarde, die mogelijk door de ontwikkelingen niet meer hun plek kunnen behouden. Met mitigerende maatregelen kunnen de negatieve effecten worden beperkt.
Het gaat om het herstel van houtwallen, het integreren van de historische kern en oude erven met het parklandschap, het behoud van historische wegen en het inpassen van het ziekenhuis, de verbindingsweg en de parktstructuur in de huidige verkavelingsstructuur. Met het nemen van deze maatregelen is de aantasting van historisch geografische waarden negatief beoordeeld (-). Aantasting historische bouwkundige waarden Er zijn geen bekende historisch bouwkundige waarden aanwezig binnen het gebied van het ziekenhuis. Dit resulteert in een neutrale score (0) voor het aspect aantasting historische bouwkundige waarden. Naast de genoemde mitigerende maatregelen worden ook de volgende gebiedsversterkende maatregelen voorgesteld: • • • • •
Herstellen houtwallen op perceelsgrenzen van kleinschalig hoevenlandschap; Toevoegen recreatieve routes door het gebied voor beleving landschap; Ziekenhuis en parkstructuur inpassen in huidige verkavelingsstructuur; Horizoncontour van het Spuitendonkse Bos behouden; Nieuwe verbindingsweg ziekenhuis ontwikkelen als autonome infrastructuur lijn, zonder ‘inpakken’ in opgaande beplanting of geluidsmaatregelen.
Effecten verbindingsweg Invloed op landschapskarakteristiek De nieuwe verbindingsweg komt parallel aan de Rijksweg A58 te liggen. Als de nieuwe verbindingsweg op maaiveld wordt gerealiseerd zonder geluidsmaatregelen of opgaande beplanting, zijn er geen effecten te verwachten op de landschapskarakteristiek. De verbindingsweg sluit aan bij de autonome infrastructuurlijn van de Rijksweg A58. Dit resulteert in een neutrale score (0) voor het aspect landschapskarakteristiek. Invloed op landschapselementen De verbindingsweg heeft een negatief effect op de landschapselementen. In de bocht bij de Bulkenaarsestraat tussen de weg en de Rijksweg A58 staan enkele grauwe abelen, die zijn aangewezen als bomen met hoge waarde op de Erfgoedkaart van de gemeente Roosendaal. Voor de realisatie van de verbindingsweg worden deze bomen gekapt. De nieuwe verbindingsweg doorkruist ook de Spuitendonkse Beek, omdat de beek al is aangetast door de Rijksweg A58 en de weg parallel aan de Rijksweg komt te liggen is er sprake van een lokaal negatief effect. De aantasting van de waardevolle grauwe abelen en de Spuitendonkse Beek resulteert in een negatieve score (-). Invloed op gebruikswaarde De nieuwe ontsluitingsweg wordt aan de rand van het landschapspark, parallel aan de A58 aangelegd. Er zijn geen effecten te verwachten op de gebruikswaarde van het gebied. Dit resulteert in een neutrale score (0).
Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
19 van 269
Invloed op belevingswaarde Door de ontwikkeling van de nieuwe verbindingsweg, parallel aan de A58 en onbeplant, is de invloed op de visueel-ruimtelijke kenmerken (openheid en zichtlijnen) en daarmee de belevingswaarde van het open hoevenlandschap beperkt. Dit resulteert in een neutrale score (0). Invloed op toekomstwaarde De verkeerseffecten van het nieuwe ziekenhuis en de nieuwe en bestaande infrastructuur van de stad Roosendaal zijn ten behoeve van het project in beeld gebracht. Een extra verbindingsweg voor ambulances en auto’s is noodzakelijk. Dit resulteert in een neutrale score (0). Aantasting historische geografische waarden De aantasting van het karakteristieke hoeven- en dekzandlandschap, de bomen met hoge waarde en de waardevolle beek resulteert in een negatieve score (-). Aantasting historische bouwkundige waarden Er zijn geen bekende historisch bouwkundige waarden aanwezig binnen het gebied van het ziekenhuis. Dit resulteert in een neutrale score (0). Archeologie Voor het thema archeologie wordt de aantasting van gebieden met een archeologische verwachtingswaarde en de aantasting van archeologisch waardevolle (bekende) terreinen beoordeeld. De beoordeling is voor zowel het ziekenhuis als de verbindingsweg gelijk en zullen hieronder worden toegelicht.
Effecten ziekenhuis en verbindingsweg Door de aanleg van het ziekenhuis, het landschapspark en de verbindingsweg kunnen archeologische resten worden aangetast. Het effect van de ontwikkeling van de ziekenhuislocatie, het landschapspark en de verbindingsweg is zeer negatief beoordeeld (- -) voor de aantasting van gebieden met een archeologische verwachtingswaarde. Om een negatief effect te voorkomen dan wel te beperken kan behoud in situ en behoud ex situ toegepast worden. Echter, bij behoud in situ kunnen gebieden met hoge of middelhoge archeologische waarde niet vergraven worden. Daarmee is een negatief effect op archeologie niet te voorkomen wanneer het voornemen wordt uitgevoerd. Bij behoud ex situ worden behoudenswaardige vindplaatsen gedocumenteerd. Dit brengt echter geen vermindering in effect met zich mee. De beoordeling van de aantasting van gebieden met een archeologische verwachtingswaarde blijft daarmee sterk negatief (- -). In het plangebied liggen geen archeologisch waardevolle (bekende) terreinen. Om deze reden zijn er geen effecten voor de ontwikkeling van het ziekenhuis en de verbindingsweg en wordt dit aspect voor beide neutraal beoordeeld (0). Er treden geen negatieve effecten op, mitigerende maatregelen zijn daarom niet noodzakelijk voor dit aspect.
Ruimtegebruik Voor het thema ruimtegebruik zijn de effecten op wonen, werken, recreatie en landbouw beoordeeld. Effecten ziekenhuis Woningen in het plangebied blijven behouden en het landschapspark dient als groen uitloopgebied tussen de aangrenzende wijk Tolberg en de ontwikkeling van het ziekenhuis. Effecten op wonen worden daarom neutraal (0) beoordeeld. Er treden geen negatieve effecten op, mitigerende maatregelen zijn daarom niet noodzakelijk voor dit aspect. De verwachte effecten met betrekking tot de versteviging van de werkgelegenheid voor de toekomst door een efficiëntere inrichting van de zorg, in combinatie met het aantrekken van nieuwe werkgelegenheid, leidt tot een positieve beoordeling voor het aspect werken (+). Er treden geen negatieve effecten op, mitigerende maatregelen zijn daarom niet noodzakelijk voor dit aspect. Het creëren van een nieuw landschapspark waarin veel aandacht wordt besteed aan de recreatieve belevingswaarde van het gebied heeft geleid tot een positieve beoordeling van de functie recreatie (+). En het gedeeltelijk verdwijnen van de agrarische activiteiten door de ontwikkeling van het ziekenhuis leidt tot een negatieve beoordeling voor de functie landbouw (-). Voor het verlies van agrarische gronden en het daarmee Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
20 van 269
MER DE BULKENAAR
gedeeltelijk verdwijnen van de landbouwfunctie uit het gebied zijn geen tot beperkte mitigerende maatregelen mogelijk. Daardoor verandert de effectbeoordeling (-) voor de functie landbouw niet als gevolg van mitigerende maatregelen. Effecten verbindingsweg Ook voor de verbindingsweg van het ziekenhuis hoeven er geen woningen te wijken, waardoor de functie wonen ook voor de verbindingsweg neutraal wordt beoordeeld (0). Er treden geen negatieve effecten op, mitigerende maatregelen zijn daarom niet noodzakelijk voor dit aspect. Wel is er in de toekomst een gebiedsversterkende maatregel mogelijk door het realiseren van de ontsluitingsweg Tolberg. Maar de effecten hiervan zijn nog niet voldoende inzichtelijk, de beoordeling blijft neutraal (0). De verwachte effecten met betrekking tot de versteviging van de werkgelegenheid voor de toekomst door een efficiëntere inrichting van de zorg, in combinatie met het aantrekken van nieuwe werkgelegenheid, leidt tot een positieve beoordeling voor het aspect werken (+). De verbindingsweg heeft geen invloed op dit aspect (0) wat betreft de verwachte effecten met betrekking tot de versteviging van de werkgelegenheid voor de toekomst door een efficiëntere inrichting van de zorg, in combinatie met het aantrekken van nieuwe werkgelegenheid. Er treden geen negatieve effecten op, mitigerende maatregelen zijn daarom niet noodzakelijk voor dit aspect.
De verbindingsweg heeft geen invloed op de recreatieve belevingswaarden van het gebied dit (0). Er treden geen negatieve effecten op, mitigerende maatregelen zijn daarom niet noodzakelijk voor dit aspect. Door de verbindingsweg verdwijnt een deel van de agrarische functie, waardoor ook hier een negatieve beoordeling is gegeven (-). Voor het verlies van agrarische gronden en het daarmee gedeeltelijk verdwijnen van de landbouwfunctie uit het gebied zijn geen tot beperkte mitigerende maatregelen mogelijk. Daardoor verandert de effectbeoordeling (-) voor de functie landbouw niet als gevolg van mitigerende maatregelen. Duurzaamheid & Circulariteit Voor het thema duurzaamheid & circulariteit zijn de aspecten ‘CO2 uitstoot en opwek van duurzame energie’ en ‘mogelijkheden voor hergebruik van grondstoffen, materialen, producten en afval’ beoordeeld. Effecten ziekenhuis De effecten op CO2 uitstoot en opwekken van duurzame energie wordt de locatieontwikkeling beoordeeld als neutraal (0), omdat de ambitie is om een energieneutraal gebied te realiseren. Voor het aspect mogelijkheden voor hergebruik van grondstoffen, materialen, producten en afval is de exacte invulling nog niet duidelijk. In een worst-case situatie wordt enkel het vigerende beleid gevolgd. Vandaar dat voor de locatieontwikkeling een neutrale beoordeling (0) is toegekend.
De aspecten onder het thema duurzaamheid & circulariteit zijn met name beoordeeld op basis van ambities, waar de exacte invulling vaak nog niet duidelijk is. Doordat op basis van deze ambities geen negatieve effecten worden verwacht, zijn geen mitigerende maatregelen noodzakelijk. Wel zijn er gebiedsversterkende maatregelen mogelijk met als doel om aanvullend een positief effect te creëren voor duurzaamheid & circulariteit, zoals het beperken van CO2 uitstoot gedurende aanleg en exploitatie, het benutten van compensatiemogelijkheden en circulair bouwen. Wanneer deze maatregelen verder invulling wordt gegeven in latere fases kan er versterking plaatsvinden voor het thema duurzaamheid & circulariteit. Dit resulteert dan in een zeer positieve beoordeling voor beide aspecten voor het ziekenhuis (++). Effecten verbindingsweg De effecten op CO2 uitstoot en opwekken van duurzame energie wordt voor de verbindingsweg beoordeeld als neutraal (0), omdat de ambitie is om een energieneutraal gebied te realiseren. Voor het aspect mogelijkheden voor hergebruik van grondstoffen, materialen, producten en afval is de exacte invulling nog niet duidelijk. In een worst-case situatie wordt enkel het vigerende beleid gevolgd. Vandaar dat voor de verbindingsweg een neutrale beoordeling (0) is toegekend.
De aspecten onder het thema duurzaamheid & circulariteit zijn met name beoordeeld op basis van ambities, waar de exacte invulling vaak nog niet duidelijk is. Doordat op basis van deze ambities geen negatieve effecten worden verwacht, zijn geen mitigerende maatregelen noodzakelijk. Wel zijn er gebiedsversterkende maatregelen mogelijk met als doel om aanvullend een positief effect te creëren voor duurzaamheid & circulariteit, zoals het beperken van CO2 uitstoot gedurende aanleg en exploitatie, het benutten van Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
21 van 269
compensatiemogelijkheden en circulair bouwen. Wanneer deze maatregelen verder invulling wordt gegeven in latere fases kan er versterking plaatsvinden voor het thema duurzaamheid & circulariteit. Dit resulteert dan in een positieve beoordeling voor de verbindingsweg (+).
Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
22 van 269
MER DE BULKENAAR
DEEL A
Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
23 van 269
1
INLEIDING
1.1
Aanleiding
Het Bravis ziekenhuis heeft het voornemen om op één locatie een nieuw ziekenhuis te bouwen. Momenteel heeft het Bravis twee locaties, namelijk één in Roosendaal en één in Bergen op Zoom. Inmiddels zijn deze locaties meer dan 50 jaar oud. Om de kwaliteit van zorgverlening te kunnen verbeteren en te integreren met andere faciliteiten wordt één nieuw ziekenhuis gebouwd. Het Bravis ziekenhuis vervult daarmee een belangrijke regionale zorgfunctie voor West-Brabant en oostelijk Zeeland. In 2019 is een locatiestudie uitgevoerd in opdracht van de gemeenten Roosendaal en Bergen op Zoom. Hierbij zijn de potentiële locaties in de gemeenten Bergen op Zoom en Roosendaal beoordeeld. Op basis van deze beoordeling is locatie ‘De Bulkenaar’ nabij Bulkenaarsestraat 2 in Roosendaal geselecteerd als vestigingslocatie voor de hoofdlocatie van het Bravis ziekenhuis. Eén van de redenen om voor De Bulkenaar als locatie te kiezen, is dat het gebied in het hart van de regio ligt en daarmee een ideale locatie is om een nieuw en toekomstbestendig regioziekenhuis te bouwen. Met de ontwikkeling van het Bravis ziekenhuis wordt een extra impuls aan de regio gegeven. Naast het ziekenhuis kunnen ook direct gerelateerde zorgvoorzieningen zich vestigen in het plangebied. Bij de voorgenomen ontwikkeling is landschappelijke inpassing een belangrijk aandachtspunt.
De gemeente Roosendaal en Bravis ambiëren een mooi en goed bereikbaar zorglandschap dat als groen uitloopgebied tussen het bestaande woongebied en het ziekenhuis fungeert. Het doel hiervan is het versterken en realiseren van de landschappelijke kwaliteiten van De Bulkenaar, zodat gezondheid, natuur en recreatie op een unieke manier met elkaar worden verbonden in een landschapspark. Ook de ontsluiting van het ziekenhuis is een belangrijk onderdeel van de voorgenomen ontwikkeling. Om de bereikbaarheid van het ziekenhuis te garanderen, wordt parallel aan de A58 een nieuwe verbindingsweg vanaf de Plantagebaan naar het ziekenhuis gerealiseerd. Om inzicht te krijgen in de milieueffecten van de voorgenomen ontwikkeling van het gebied De Bulkenaar is voorliggende milieueffectrapport opgesteld, gekoppeld aan het bestemmingsplan dat voor deze ontwikkeling wordt opgesteld. Na de toelichting van het plangebied (paragraaf 0) wordt de m.e.r.-procedure verder toegelicht (paragraaf 1.3). In paragraaf 0 staan de mogelijkheden tot inspraak beschreven.
1.2
Plangebied
Het gebied De Bulkenaar ligt aan de zuidwestkant van de stad Roosendaal. Het is een gebied met een landelijk karakter en wordt voornamelijk gebruikt voor agrarische doeleinden. De akkers en weilanden worden omringd door de Bulkenaarsestraat en de Huijbergseweg. Dit zijn twee smalle wegen welke bedoeld zijn voor bestemmingsverkeer, maar ook worden gebruikt als uitvalswegen richting Bergen op Zoom door de bewoners van de nabijgelegen woonwijk Tolberg. Ook wordt op de wegen in De Bulkenaar veel gefietst en gewandeld. Aan de westkant grenst De Bulkenaar aan de snelweg A58 van Bergen op Zoom naar Roosendaal. Er is een op- en afrit bij Wouw/Wouwse Plantage, maar die vormt geen rechtstreekse verbinding met Roosendaal. In het plangebied bevinden zich geen woningen. Het gebied De Bulkenaar ligt in het stroomgebied van het Rissebeekcomplex, tussen de westelijk gelegen Spuitendonksebeek en de Rissebeek in het zuiden (zie ook Figuur 1-1). Tussen de buurtschappen Haiink en Bulkenaar stroomt een watergang, die onder de snelweg wordt doorgeleid en zich stroomafwaarts bij de Spuitendonkse beek voegt.
Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
24 van 269
MER DE BULKENAAR
Figuur 1-1 Omgeving De Bulkenaar (Bron: PDOK)
Het plangebied, zoals weergegeven in Figuur 1-2, heeft een oppervlakte van circa 52 ha en omvat tevens de nieuwe verbindingsweg tussen de Plantagebaan en het ziekenhuis en een aanpassing van de Plantagebaan aan de noordzijde van de A58.
Figuur 1-2 Plangebied De Bulkenaar
Onze referentie: 083824311 3.0 - Datum: 22 december 2021
25 van 269
1.3
Milieueffectrapportage en te nemen besluiten
De procedure van een milieueffectrapportage (m.e.r.) is bedoeld om het milieubelang vroegtijdig en volwaardig in de plan‐ en besluitvorming mee te laten wegen. Het product, het milieueffectrapport (MER), is derhalve altijd gekoppeld aan een plan of een besluit; in dit geval is het MER gekoppeld aan de besluitvorming over het bestemmingsplan voor De Bulkenaar.
M.e.r.-plicht Om de ontwikkeling van De Bulkenaar planologisch mogelijk te maken, is een nieuw bestemmingsplan nodig. De keuzes die moeten worden gemaakt in het kader van deze ontwikkeling dienen weloverwogen en zorgvuldig genomen te worden en de gemeente Roosendaal is van mening dat een m.e.r.-procedure een toegevoegde waarde biedt voor de besluitvorming over het bestemmingsplan. Om te bepalen of voor de besluitvorming over de ontwikkeling van De Bulkenaar de procedure van de milieueffectrapportage (m.e.r.) verplicht is, zijn twee relevante ingangen voor de m.e.r.-plicht getoetst: 1. Het Besluit m.e.r. 2. Passende beoordeling op grond van de Wet Natuurbescherming. Ingang 1, het Besluit m.e.r. Het Besluit milieueffectrapportage (verder: Besluit m.e.r.) is gekoppeld aan de Wet milieubeheer. In onderdeel D van de bijlagen bij het Besluit m.e.r. zijn de activiteiten en besluiten genoemd waarvoor door middel van een zogenoemde m.e.r.-beoordeling moet worden vastgesteld of sprake kan zijn van belangrijke nadelige milieugevolgen. In dat geval moet namelijk de m.e.r.-procedure worden doorlopen en een milieueffectrapport (MER) worden opgesteld. Deze m.e.r.-beoordeling is een korte formele procedure.
Daarbij is een drempel (kolom ‘gevallen’ in onderstaande tabel) opgenomen in relatie tot de omvang van de activiteit: onder deze drempel moet er een vormvrije m.e.r.- beoordeling worden uitgevoerd. De procedurele vereisten van de vormvrije m.e.r.-beoordeling en de m.e.r.-beoordeling zijn nagenoeg identiek. Op basis van het Besluit m.e.r. geldt er voor de voorgenomen locatieontwikkeling (ziekenhuis en overige functies) geen directe m.e.r.-plicht, maar een (vormvrije) m.e.r.-beoordelingsplicht. De voorgenomen activiteit, ontwikkeling van De Bulkenaar, valt onder categorie D11.2 van het Besluit m.e.r. Het plangebied voor De Bulkenaar is circa 52 hectare en het te ontwikkelen ziekenhuis en overige zorg gerelateerde voorzieningen op de locatie is 110.000m2 bvo. Hiermee is de ontwikkeling kleiner dan de drempelwaarden van respectievelijk 100 ha en 200.000 m2 bvo, zoals opgenomen in D11.2 van het Besluit m.e.r. Er is sprake van een vormvrije m.e.r.-beoordelingsplicht. Tabel 1-1 Relevante activiteiten uit het Besluit m.e.r. die van toepassing zijn
Activiteit
Gevallen
Categorie D11.2: De aanleg, wijziging of uitbreiding van een stedelijk ontwikkelingsproject met inbegrip van de bouw van winkelcentra of parkeerterreinen.