Agendabundel

Naast deze compensatiepakketten hebben we een specifieke uitkering ontvangen voor de uitvoering van de tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) en een uitkering voor de controle voor de corona toegangsbewijzen. In totaliteit hebben we € 1.989.337 ontvangen. Het totale nadeel in 2021 als gevolg van de coronacrisis was € 1.349.050. Per saldo hebben we dus een voordeel van € 640.287. In onderstaande tabel is per onderdeel aangegeven welke extra inkomsten we hebben gehad en welk effect erop de reguliere uitgaven en inkomsten is geweest in 2021. Na de tabel lichten we een aantal posten nog toe.

Jaarstukken 2021

73

Omschrijving

Pr.

Lokale culturele voorzieningen Schoolvervoer Huiskamerplus projecten Voorschoolse voorziening peuters Jeugd aan zet Tonk Tozo (specifieke uitkering)

1 2 2 2 2 2 2

Integratie mutatie Participatie

2

Heroriëntatie zelfstandigen Resultaat Omnibuzz Continuïteit van zorg: meerkosten Wmo

2 2 2

Continuïteit van zorg: meerkosten Wmo &Jeugd Continuïtiet van zorg: meerkosten Jeugd Controle coronatoegangbewijzen (via VRLN) Aanvullende werkzaamheden rondom thema corona door BDO Financiële effecten bedrijfsvoering Inkomstenderving 2021 Activiteiten en ontmoetingen Afvalverwerking Bestrijden eenzaamheid ouderen Extra begeleiding kwetsbare groepen Inkomstenderving 2020 Jongerenwerk Mentale ondersteuning Perspectief jeugd en jongeren 2020+2021

2 2 3

Compensatie coronacrisis uit gemeentefonds

Compensatie Overige pakket via gemeente- ontvangsten fondsuitkering

Hogere uitgaven

Lagere inkomsten

Terugbetalings verplichting aan het Rijk

257.409

254.244

4.000 51.000 5.808 10.000 31.123 760.564 65.234

5.885 10.000 196.264 921.409 65.234

150.015

Resultaat

- 3.165 N 4.000 V 51.000 V 77 V 165.141 V 10.830 V 6.924 V 15.781 V 9.361 V

6.924 15.781 21.461

30.822

7.602 18.113 5.500

25.438 51.505

7 7 8 8 8 8 8 8 8 8 8

Lagere uitgaven

8.511

23.436 V - 24.322 N 6.250 V 33.423 V 58.302 V 54.044 V 218.000 V 10.951 V 9.157 V 31.485 V

31.946 24.322

6.250 33.423 58.302 54.044 218.000 10.951 9.157 31.485 1.016.423

972.914 1.989.337

1.191.325

17.836 V - 5.500 N

33.392

102.727

24.322

183.407 1.296.327

693.010 V 693.010 V

Lokale culturele voorzieningen In totaal bedroeg het budget voor de ondersteuning van lokale culturele voorzieningen, buurt- en dorpshuizen en vrijwilligersorganisaties in 2021 €254.000. Deze middelen zijn ingezet voor de uitvoering van de subsidieregeling “Tijdelijke subsidieregel coronasteun lokale culturele infrastructuur”. Het totaal aan ontvangen middelen uitgekeerd door het rijk per jaar is anders dan de inzet van de middelen per jaar. In de tabel hieronder staat de verdeling per jaar zoals uitgekeerd door het gemeentefonds en de verdeling van de inzet van de middelen door onze gemeente. jaar 2020

Ontvangen middelen uitkering gemeentefonds € 132.000

2021

€ 157.000

2022

Opmerking € 132.000 Beschikbaar gesteld door raad voor het jaar 2021 Hiervan zijn € 35.000 beschikbaar gesteld door raad voor het jaar 2022

Inzet middelen door gemeente Roerdalen €0

€ 254.000

€ 35.000

Jeugd aan zet We hebben ook in 2021 geld aangevraagd voor ‘jeugd aan zet’ om activiteiten voor jongeren in coronatijd te organiseren. Het geld kon een groot gedeelte van 2021 niet besteed worden aan het doel vanwege de zeer strikte maatregelen. Het geld is vervolgens ter beschikking gesteld aan het sociaal team, om naar eigen inzicht uit te geven aan activiteiten voor deze doelgroep die veel te verduren heeft in deze coronatijd.

74

Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers De Tozo voorziet: - in een aanvullende uitkering voor levensonderhoud als het inkomen door de coronacrisis tot onder het sociaal minimum daalt, en/of; - in een lening voor bedrijfskapitaal om liquiditeitsproblemen als gevolg van de coronacrisis op te vangen. We hebben een rijksbijdrage ontvangen van € 921.409. Uit deze bijdrage wordt zowel de ondersteuning betaald, als de uitvoeringskosten. Voor de leningen in bedrijfskapitaal hebben we ook uitvoeringskosten in de komende jaren. Deze zijn al meegenomen in de nu ontvangen gelden en leiden tot een financiële risico in de jaren 2022 tot en met 2025. Tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten De TONK was bedoeld om een terugval in de inkomsten als gevolg van de coronacrisis op te vangen. De uitkering gold voor huishoudens, dus ook voor ondernemers. We hebben een rijksbijdrage ontvangen van €196.264. Landelijk zijn de uitgaven beduidend lager geweest dan verwacht, zo ook in Roerdalen. Participatie: Sociale werkbedrijven. Er is door het rijk een bijdrage geleverd voor het opvangen van de exploitatietekorten van de Sociale Werkbedrijven. Conform afspraak hebben we dit bedrag doorbetaald aan de Westrom.

Continuïteit van zorg: Meerkosten WMO & Jeugd Gemeenten ontvangen een vergoeding voor meerkosten van zorgaanbieders en professionals binnen de Jeugdwet en Wmo 2015 als gevolg van de coronacrisis. Deze middelen zijn deels ingezet voor dit doel. Mogelijk wordt de gemeente nog (beperkt) geconfronteerd met uitgaven in dit kader. Bestrijden eenzaamheid ouderen en extra begeleiding kwetsbare groepen We hebben de middelen voor deze doelen niet ingezet via losse projecten. Het was tijdens de Corona pandemie lastig deze groepen te bereiken. Er is toen besloten om deze onderwerpen later op te nemen bij de omvorming. Een onderdeel van de omvorming is namelijk ook gericht op bestrijden van eenzaamheid en extra aandacht voor kwetsbaren. Bijvoorbeeld via welzijn op recept helpt, om eenzaamheid te bestrijden. Inkomstenderving 2020 Het Rijk compenseert gemeenten voor de derving van inkomsten door covid-19 in 2020. De compensatie betreft voor Roerdalen de volgende posten: toeristenbelasting, evenementenleges en kwijtschelding / oninbaar verklaren lokale heffingen als gevolg van corona. De compensatie vindt plaats op basis van het verschil tussen begrote en gerealiseerde inkomsten, waarbij eventuele meevallers ten opzichte van de begroting worden gesaldeerd met de derving. Bovenop het voorschot ontvangen in 2020 heeft het Rijk in 2021 ook het restant van de compensatie over 2020 uitgekeerd.

De gemeenten zullen ook over 2021 compensatie van de inkomstenderving ontvangen. Effecten COVID-19 voor 2022 Het Centraal Plan Bureau (CPB) heeft in september 2021 aangegeven dat zonder grootschalige nieuwe contactbeperkingen de economie in 2021 groeit met ongeveer 4%. In 2022 zal de economie ongeveer 3,5% groeien. De voorspelde (CPB in 2020) hoge werkeloosheid in 2021 is uitgebleven, deze is zelfs gedaald. De huidige vooruitzichten zijn dat de werkloosheid laag zal blijven op 3,5% in 2022. Nu de samenleving weer steeds meer open kan, herstelt de Nederlandse economie zich snel. Begin 2022 brak de oorlog in Oekraïne uit en groeien ook de zorgen over de effecten op onze economie. We hebben in Nederland veel geleerd over het virus en het virus is daardoor minder onvoorspelbaar dan twee jaar geleden. Desondanks blijft onzekerheid. We hebben inmiddels een hoge mate van Jaarstukken 2021

75

immuniteit opgebouwd door middel van vaccinatie, alsook door het op een natuurlijke wijze doormaken van de infectie. De hoge vaccinatiegraad onder (kwetsbare) mensen vertaalt zich ook door in het gunstige verloop van omikron qua ziekenhuisopnames. De ziekmakendheid van de omikronvariant valt mee. Het is echter onbekend welke nieuwe varianten, na omikron, nog opduiken. Het eerste streven van het kabinet is om te komen tot een strategie die de route uitstippelt naar een open, weerbare en schokbestendige samenleving. Hierbij voeren het virus en de beperkingen niet langer de boventoon, maar streven men ernaar om te leven mét het virus. Een open vitale samenleving vraagt om scherpe keuzes en een andere weging van belangen. Het is blijft moeilijk in te schatten welke gevolgen dit heeft voor onze gemeente. Vandaar dat we hier nog geen aannames doen of verwachtingen kunnen uitspreken.

76

Paragraaf Bedrijfsvoering Ontwikkelingen bedrijfsvoering Vanaf eind 2019 tot september 2021 werkte het Servicecentrum MER onder leiding van een interimdirecteur aan 8 opdrachten van het bestuur van het SC MER. Het doel van deze 8 opdrachten is dat er een professionele dienstverleningsstandaard wordt geboden aan de inwoners en de deelnemende gemeenten die kostenefficiënt en klantgerichtheid is, staat voor goede kwaliteit en vermindering van de kwetsbaarheid van de dienstverlening. Dit heeft er inmiddels toe geleid dat er voor het gehele SC MER een robuuste begroting is en dat de organisatie van het SC MER is gewijzigd. Daarbij is de basis gelegd voor de verdere doorontwikkeling van het SC MER. Dit biedt kansen voor structurele bezuinigingen op termijn. Dit is onderdeel van het plan van aanpak ‘Begroting in balans’. In 2021 gingen we uit van een besparing van 1% (€ 31.000). Door het SC MER is in de diverse begrotingswijzigingen aangegeven dat er in 2021 een structurele besparing is gerealiseerd van € 20.000. Daarnaast is er een teruggave geweest van de bijdrage van € 50.000. Voor 2022 is binnen het SC MER op dit moment – ten opzichte van de begroting 2020 – een bezuiniging van 2% ingeboekt.

Het effect van de opstartproblemen (bedrijfsvoering MER tussen 2017 en 2019) is, dat de professionalisering van onze eigen gemeentelijke bedrijfsvoering en de ontwikkeling van het opdrachtgeverschap met de concern control en business-control rollen voor onze organisatie minder voorspoedig verlopen zijn. Vanaf 2021 werken we een projectmatige aanpak uit om samen met het SC MER aan de ‘basis op orde en grip op financiën’. Daarmee brengen we de bedrijfsvoeringsprocessen in beeld en tegelijkertijd werken we aan de verbetering van het budgethouderschap. We hebben enkele medewerkers opgeleid om te werken met de Leanmethodiek. Zo werken we er samen aan om de processen zo efficiënt mogelijk te laten verlopen en iedere betrokkene op een betekenisvolle manier zijn of haar rol kan vervullen. BMC heeft in maart 2021 het onderzoek afgerond naar mogelijke verbetering van de efficiency op het gebied van bedrijfsvoering. Op basis van dit onderzoek zijn 21 opgaven bepaald ter verbetering van de efficiency. Een daarvan is dat de samenwerking tussen bedrijfsvoeringsonderdelen en de gemeentelijke organisaties wordt bevorderd. We werken aan een betere en gelijkwaardigere partnerrelatie, waarbij de bedrijfsvoering onderdelen als het ware dichter bij de gemeentelijke organisaties komen.

Bijvoorbeeld de experts en specialisten van het SC MER zijn direct betrokkenen bij management- en collegevoorstellen. Ook starten we in 2022 met het werken via een Uitvoeringsprogramma met een Producten- en Dienstencatalogus (UP en PDC). Voor de realisatie van het plan van aanpak ‘Begroting in balans’ en monitoring hiervan gedurende de komende vier jaar hebben we extra inzet nodig. Hiervoor is een reserve gevormd van €1.000.000. In de begroting zijn uitgegaan van een jaarlijkse onttrekking van € 250.000. Voor 2021 is de daadwerkelijke onttrekking lager geweest (€ 77.000). Dit komt door de opstartfase in 2021, vooral voor de onderdelen investeren in duurzaamheid en om te renderen en in control. De resterende middelen zijn nodig voor de uitvoering van het project in de komende jaren. Een nadere toelichting op de onttrekking in 2021 staat in de toelichting op de balans.

Jaarstukken 2021

77