RIB 22 086 Bijlage C Kadernotitie politie_Cameratoezicht in het publieke domein_2016

Nadelen zijn: geen schaalvoordelen (financieel, beheer, uitvoering); effecten van cameratoezicht blijven beperkt bij ontbreken live uitkijken (gesteld dat dit voor een deel van voormalig Hollands Midden de praktijk blijft, voor andere gemeenten met cameratoezicht geldt dit niet); niet-centraal uitkijken gaat ten koste van duidelijke regie en snelle doorschakeling voor opvolging; wettelijk verplichte operationele regierol van de politie is niet overal gewaarborgd; delen van politiegegevens kan wel maar dient vooraf te worden vastgelegd; ontbreken uniform beleid kan leiden tot onduidelijkheid in uitvoering. -

-

-

-

-

-

Realistisch scenario 5.3 De hierboven opgesomde scenario's overwegend, ligt de keuze voor scenario 1 het meest voor de hand: hoewel het niet volledig op korte termijn gerealiseerd kan worden, is realisatie op termijn wél denkbaar. In de meeste gevallen zijn de koppelingen vanuit de GMC met de diverse basisteams/gemeenten met cameratoezicht technisch al gerealiseerd. Beperking vormt momenteel nog wel het maximum van 200 camera's dat op de huidige GMC uitgekeken kan worden. Om alle camera's uit te kunnen kijken aldaar, zal materiële en personele uitbreiding nodig zijn hetgeen forse investeringen vergt en dit moet passen binnen de landelijke kaders. Zolang daar nog geen sprake van is, is realisatie per 1januari 2017 mogelijk, met daarbij wel als kanttekening/nadere uitwerking: Dat voor de gemeente Leiden momenteel wordt bezien of het aantal camera's daar teruggebracht kan worden tot 20 a 25 stuks (i.p.v. de huidige 42); Dat voor de gemeenten Katw(jk & Noordwijk nadere afspraken gemaakt moeten worden over het cameratoezicht in die gemeenten gegeven het thans geldende regime en de (nieuwe) regionale afspraken; Dat volledige incorporatie van de camera's in Gouda in de GMC pas op lange termijn mogelijk is, zodra de hierboven genoemde forse investeringen op de GMC gerealiseerd zijn. Wel is -

-

-

31 maart 2016—versie 2.1

16

denkbaar om op korte termijn reeds een koppeling tussen de GMC en de uitkijkcentrale in Gouda aan te leggen, zodat de politie op nader te bepalen momenten, zoals bij evenementen, al wel met camerabeelden uit Gouda mee kan kijken. Met inachtneming hiervan zou het aantal uit te kijken camera's op de GMC voor de gehele eenheid (m.u.v. Gouda) op korte termijn uit komen op ongeveer 230 stuks. Dit is inclusief 20 flexibele camera's die beschikbaar zullen zijn voor de eenheid als geheel maar die naar verwachting niet allemaal permanent en gelijktijdig in gebruik zijn. 5.4 Financieringsmogelijkheden cameratoezicht Met een schuin oog kijkend naar de huidige financiering van cameratoezicht in de diverse gemeenten zijn er twee reële mogelijkheden te noemen. Deze worden hierna toegelicht met de voor- en nadelen ervan. 5.4.1 optie 1: gemeenten financieren cameratoezicht zelf Deze optie wordt bijvoorbeeld in de gemeente Gouda reeds toegepast, de gemeente heeft het cameratoezicht geheel in eigen beheer (technisch/operationeel/beheersmatig). Bij deze optie is van belang dat heldere afspraken worden gemaakt over de opvolging van de beelden door de politie. En voorts moet nadere invulling gegeven worden aan de wettelijke "regierol" die de politie heeft.

Voordeel van deze optie is: regie ligt volledig bij gemeente, zij is voor de invoering / uitbreiding van cameratoezicht niet afhankelijk van de (financiële) randvoorwaarden van de politie. -

Nadeel is: geen concrete invulling meer van het uitgangspunt dat cameratoezicht ondersteunend is aan de politietaak. grote financiële gevolgen voor de gemeenten in voormalig Haaglanden met cameratoezicht; de financiële verantwoordelijkheid moet zich dan ook vertalen in inhoudelijke sturing: handhaving van de GMC op het hoofdbureau van politie ligt dan minder voor de hand; het leidt dus tot desinvestering bij de politie in combinatie met een nieuwe investeringsopgave bij gemeenten. -

-

-

-

5.4.2 optie 2: gemeenten en politie dragen in gezamenlijkheid de kosten voor cameratoezicht Deze optie wordt al enkele jaren toegepast binnen de voormalige regio Haaglanden waarbij ongeveer 60% van de kosten van cameratoezicht wordt gedragen door de politie en ongeveer 40% plus stichtingskosten door de deelnemende gemeenten. Voordeel van deze optie is: gezamenlijke verantwoordelijkheid voor de hele Organisatie (uitvoering, beheer) rond cameratoezicht; doet recht aan de verwevenheid met de primaire politietaak. -

-

Nadelen ziin: budgettaire ruimte politie wordt beperkt door landelijke kaders (zowel in materiële, als in personele zin); administratieve lasten als gevolg van het bepalen en actueel houden kostprijs, maar ook het doorberekenen van kosten aan elkaar etc. de kosten voor de politie nemen toe voor wat betreft het cameratoezicht in voormalig Hollands Midden dat momenteel nog door gemeenten wordt uitgevoerd. -

-

-

Kostprijs cameratoezicht 5.5 Indien wordt gekozen voor gezamenlijke financiering, zou dat op basis van de in het Regionaal College Haaglanden van 2010 (berekening op basis van de gegevens van 2008) gemaakte afspraken het volgende betekenen. Het Regionaal College Haaglanden heeft destijds in 2010 de kostprijsberekening voor cameratoezicht ontvangen, op grond waarvan ook de bijdrage per camera per jaar van de gemeente aan de politie werd bepaald. Destijds is deze vastgesteld op € 8.940,= per camera per jaar, daarvan draagt de gemeente € 3.200,= per camera per jaar bij (zie de tabel op de volgende pagina).

31 maart 2016—versie 2.1

17

Wanneer de kostprijs van 2008 wordt geïndexeerd naar het prijsniveau van 2015 (waarbij een indexering van 112 op grond van CBS-cijfers wordt aangehouden), dan zal de kostprijs komen te liggen op ongeveer € 1 0.000,= per camera per jaar. Uitgaande van de destijds afgesproken kostenverdeling (40%) komt dit voor de gemeenten vooralsnog neer op een bijdrage van ongeveer € 4.000,= per camera per jaar, exclusief de eenmalige stichtingskosten bij het instellen van cameratoezicht op een nieuwe locatie. Bij flexibel cameratoezicht wordt de financiële bijdrage afgestemd naar rato van de periode dat de flexibele camera's worden ingezet, met een minimum van 3 maanden.

31 maart 2016—versie 2.1

18

Tarief cameratoezicht, aangeboden aan het Regionaal College Haaglanden in 2010 Tarief-bepaling per camera per jaar voor Gemeenten 'Cameratoezicht' - Publiek domein O.b.v.: afspraken 2002 financiële gegevens 2008 -

-

0.1).v-afspraak 2002 t,l.v. I Investeringen 1.1 Camera's Publiek domain 1.2 Verbindingen glasvezelkabels 1.3 Uitkijkpunten wijkbureaus (monitoren + apparatuur 1.4 Bouwkundige voorzieningen RB (ruimte met tafels) 1.5 Aansluitingen camera's op HB 1.6 Uilkijktafels op RB 1.7 - Opnarnecapaciteitop HO -

Pottia Haagland en

Gernppntpn

-

707.865

3.503.318]

1.208396

-

-

-

Totaal publiek domein 7018135 894.219 328.249 314.177 500.955 251.094

-

-

-

-

i.inot

884.219 -

-

-

328.249

314.177

-

590 995 251.094

I

2.294.922

2.294.922

Deze investeringen leiden tot exploitatie; kapitaallasten (afschrijvingen), eventueel rentelasten en beheerlasten. Bij de verdeling van de financiën van het Publieke domein, spreken we verder slechts over de exploitatie! 2 Exploitatie 2.1 Kapitaallasten (afschrijvingen) 11 Cameras Publiek domein 1.2 Verbindingen glasvezelkabels 1.3 Uitkijkpunten wijkbureaus (monitoren + apparatuur) 1.4 Bouwkundige voorzieningen RB (ruimte met tafels) 1.5 Aansluitingen camera's op RB 1.6 Uitkijktafels op RB 1.7 -OpnamecapaciteitopRB -

-

-

-

3

-

22 Rentelasten (4°8 van de investeringen) cf. Herziene Begroting 2005

3

Totaal publiek domein 87.076 .612 47.317 50.534 88.826 37.579 101.214 600,217

O.b.v. afspraak 2002 t,l.v.: Politie Haaglanden Gemeenten 8-7-076 87.€72 47.317 50.53-4 88.826 37.579 101.214 138.205 362.012

3.7.072 iii 214 723,1332

-

-

3 7

-

.

-

-

140.100

48.300

91 800

to

2.4 Beheertasten (6% van de investeringen)

210.200

72.500

137.700

1.13 711i1

2.5 Huisvesting (ruimte, energie, beveiliging, schoonmaak, etc.)

44.900

22.450

22.450

21,400

2.6 Signaallevering - alleen voor Bewaken & Beveiligen (Kosten signalen & draadloos) 2.7 Personeel Uitkijken tafels 17 he Ondersteunend technisch personeel 2 fie

t........,,----'-.

I.II.................................

722.5130 110.000 832.500

722.500 110.000 832.500

-

1.200

1.200

-

2.8 Opleiden 1% van de personele lasten (uitkijken) -

Totaal exploitatiekosten per jaar

......

1.735.117

3

1.121.155

613.962 1

II.:.lit

613.062

LET OPIl Deze kosten zijn dus per jaar, per camera in de situatie zoals deze hiervoor is geschetst! Wanneer iets verandert aan de situatie (investeringsbedrag/personele inzet) dan zal de prijs per camera per jaar eveneens wijzigen. Bij de berekening en all-inprijs zijn de volgende (gemeentelijke) kosten NIET inbegrepen: Stichtingskosten/bouwkosten hij plaatsen van camera's (bijv. masten, bekabeling van camera tot het wijkbureau) -

Verdeling van lasten van cameratoezicht binnen het publieke domein: Politie Haaglanden circa 60% Gemeenten circa 40%

31 maart 2016-versie 2.1

19

6

Conclusie

Met als doel handvatten aan te reiken voor een nieuw te vormen eenheidsbreed beleidskader voor cameratoezicht in het publieke domein op basis van artikel 151c van de Gemeentewet, is geïnventariseerd hoe gemeenten binnen de eenheid Den Haag momenteel deze vorm van cameratoezicht hebben ingebed. Het genoemde wettelijk kader voor cameratoezicht is overigens onlangs gewijzigd. Deze wijziging heeft voornamelijk te maken met de term "vast" cameratoezicht die door gemeenten als beperkend wordt ervaren. Juist op plekken waar overlast zich met enige regelmaat verplaatst, is juist behoefte aan een meer flexibele vorm van cameratoezicht. Het nieuwe wetsvoorstel voorziet in die behoefte. Inventarisatie huidig cameratoezicht binnen de eenheid Den Haag Uit deze inventarisatie bleken diverse verschillen tussen de diverse gemeenten. Zo zijn er meerdere uitkijklocaties van waaruit cameratoezicht plaatsvindt. Hoewel live cameratoezicht het meeste effect sorteert, er kan immers directe opvolging plaatsvinden, worden camerabeelden niet overal (in ieder geval een deel van de tijd) rechtstreeks uitgekeken. De wettelijk verplichte regierol van de politie is niet in alle gevallen gewaarborgd en van een eenduidige werkwijze als het gaat om de maximale bewaartermijn (7 dagen of 28 dagen) en de opslaglocatie van beelden (verspreid over meerdere locaties) is eveneens niet altijd sprake.

Tot slot wordt het cameratoezicht op verschillende manieren gefinancierd. Sommige gemeenten nemen alle kosten van cameratoezicht vrijwel helemaal voor eigen rekening, terwijl in de meeste gemeenten binnen de eenheid Den Haag een gedeelde financiering (politie en gemeente) wordt toegepast. Scenario's Een nieuw te vormen eenheidsbreed beleidskader voor cameratoezicht in de publieke ruimte, zoals verzocht door het RBO, kan op diverse manieren vorm worden gegeven. Naast de mogelijkheid om de huidige situatie in stand te houden, zijn drie andere scenario's beschreven. Voor alle scenario's gelden als uitgangspunten: Live uitkijken op de momenten dat dat nodig is; Conform de bepalingen in de wet en eerdere afspraken, blijft een duidelijke herkenbare rol in het cameratoezicht bij de politie; Cameratoezicht dient ter ondersteuning van de primaire politietaak. -

-

-

De beschreven scenario's zijn: 1. Centraal uitkijken door de politie; 2. Cameratoezicht door de gemeenten vanuit een centrale locatie; 3. Cameratoezicht centraal uitgevoerd door een derde partij (particuliere alarmcentrale); 4. Handhaven van de huidige werkwijze waarbij sprake is van grote verschillen in Organisatie, uitvoering en beheer tussen de verschillende gemeenten. De keuze voor scenario 1 ligt het meest voor de hand: hoewel het niet volledig op korte termijn gerealiseerd kan worden, is realisatie op termijn wél denkbaar. In de meeste gevallen zijn de koppelingen vanuit de GMC met de diverse basisteams/gemeenten met cameratoezicht technisch al gerealiseerd. Beperking vormt momenteel nog wel het maximum van 200 camera's dat op de huidige GMC uitgekeken kan worden. Om alle camera's uit te kunnen kijken aldaar, zal materiële en personele uitbreiding nodig zijn hetgeen forse investeringen vergt en dit moet passen binnen de landelijke kaders. Zolang daar nog geen sprake van is, is realisatie per 1januari 2017 mogelijk, met uitzondering van volledige incorporatie van de camera's in Gouda in de GMC. Wel is denkbaar om op korte termijn reeds een koppeling tussen de GMC en de uitkijkcentrale in Gouda aan te leggen, zodat de politie op nader te bepalen momenten, zoals bij evenementen, al wel met camerabeelden uit Gouda mee kan kijken.

Ook met de gemeenten Katwijk & Noordwijk zullen nadere afspraken gemaakt worden over het cameratoezicht. Het aantal uit te kijken camera's op de GMC voor de gehele eenheid (m.u.v. Gouda) zou op korte termijn daarmee uitkomen op ongeveer 230 stuks. Dit is inclusief 20 flexibele camera's die beschikbaar zullen zijn voor de eenheid als geheel maar die naar verwachting niet allemaal permanent en gelijktijdig in gebruik zijn. Beschikbare formatie binnen de politie Bij de ontwikkeling van de Nationale Politie en de inbedding van cameratoezicht in het organisatiemodel is uitgegaan van een nationaal model cameratoezicht dat nog ontwikkeld zou

31 maart 2016—versie 2.1

20

worden. De inhoud daarvan is nog niet bekend en op korte termijn wordt ook geen model verwacht, al ligt het voor de hand dat op dit gebied de politie met de lokale overheid een samenwerkingsverband zal moeten aangaan, voor zover er natuurlijk binnen die gemeente behoefte aan cameratoezicht is. Er is binnen de politie momenteel dan ook geen model beschikbaar waaruit de benodigde politieformatie volgt voor cameratoezicht van camera's op gebied van artikel 151 c Gw. Al is de veranderopgave voor de eenheid Den Haag, waarbinnen vraagstukken als cameratoezicht en inrichting van dit proces dienen te worden beschouwd, wel vertrekpunt. Vooralsnog worden echter voor de eenheid Den Haag de bestuurlijk vastgestelde kaders als uitgangspunt gehanteerd, oftewel de 17 fte die in 2010 met het Regionaal College in Haaglanden is vastgelegd voor het uitkijken van maximaal 200 camera's op basis van artikel 151c Gemeentewet. Financiering cameratoezicht Voor wat betreft het financieren van cameratoezicht zijn twee mogelijkheden aan de orde, die vanzelfsprekend samenhangen met het gekozen scenario. Gekozen kan worden voor de optie om cameratoezicht volledig door de betreffende gemeenten te laten financieren. De andere optie is een gedeelde financiering door gemeente en politie. In voormalig Haaglanden wordt deze constructie (60% politie / 40% gemeente) al enige jaren toegepast.

Wanneer de destijds opgestelde integrale kostprijsberekening (die dateert uit 2008) wordt geïndexeerd conform de CBS gegevens naar het huidige prijsniveau (2015), is de schatting dat cameratoezicht € 10.000,= per camera per jaar kost. in lijn met de afspraken van het Regionaal College Haaglanden, zou dit op grond van het prijspeil 2015 ter indicatie neerkomen op een bijdrage van ongeveer € 4.000,= per camera per jaar, exclusief de eenmalige stichtingskosten. Voorstel U wordt verzocht om op grond van het bovenstaande in te stemmen met: De wens om conform het eerder besprokene te komen tot uniformiteit binnen de gehele eenheid over cameratoezicht op grond van artikel 151c gemeentewet; De wijze van uitvoering van het cameratoezicht op grond van scenario 1, maar waarbij wel sprake is van een groeimodel, aangezien realisering van uniformiteit op korte termijn niet realistisch is; Het voorstel om, gezien het voorstel om te kiezen voor scenario 1, als financieringsmodel te kiezen voor de gedeelde financiering door gemeente en politie op basis van een 60/40 verhouding. De kostprijs van het cameratoezicht zal € 10.000,= per camera per jaar zijn, hetgeen ter indicatie neer komt op een bijdrage van ongeveer € 4.000 per camera per jaar voor gemeenten, exclusief de eenmalige stichtingskosten. -

-

-

31 maart 2016—versie 2.1

21