CConstaterende datRijswijk
Koppel je AI →
Document · PDF

RA 26 081 Bijlage B - Regionaal Risicoprofiel Bijlagen

Forum Samenleving 17 november 2026, gemeente RijswijkBij agendapunt: Lijst van ingekomen stukken: vaststelling wijze van afdoening13.353 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 2

Incidenteel vervoer, zoals van waterstof en ammoniak, zijn daarbij niet nieuw maar komt wel zelden voor. De brandweer heeft, afhankelijk van het type gevaarlijke stof, beperkte mogelijkheden om op te treden. Voor het vervoer van gevaarlijke stoffen geldt bovendien het principe dat de bebouwde kom zoveel mogelijk wordt vermeden. Vervoer gevaarlijke stoffen over het spoor Met de komst van het Basisnet elf jaar geleden is het traject Leiden – Den Haag HS – Rotterdam vervallen als traject waarover het transport van gevaarlijke stoffen plaatsvindt. Zo is het transport van gevaarlijke stoffen door de tunnel van Rijswijk niet toegestaan. Dit traject maakt slechts als omleidingsroute deel uit van het Basisnet spoor. Met de brandweer zijn afspraken gemaakt over de omstandigheden waaronder hier gebruik van wordt gemaakt. Vervoer gevaarlijke stoffen over het water 11 Uitleg over het Basisnet | Informatiepunt Leefomgeving Er is geen sprake van het transport van gevaarlijke stoffen over het water. Er liggen in de haven van Scheveningen alleen twee bevoorradingsschepen (met brandbare stoffen als stookolie) t.b.v. de visserij. Buiten de haven ligt wel een ankerplaats. De locaties moeten op veilige afstand van minimaal twee zeemijl gelegen zijn van de uiterste grens van een verkeersscheidingsstelsel12.

Door de aanhoudende drukte van zeeschepen die in de buurt van de Rotterdamse haven op de Noordzee voor anker gaan, heeft Rijkswaterstaat een nieuw ankergebied aangewezen. Het betreft ankerplaats 6, ruim 15 kilometer ten noordwesten van Scheveningen. Ankerplaats 6 biedt ruimte aan ongeveer vijftien schepen voor enkele dagen. Vervoer gevaarlijke stoffen via buisleidingen Binnen de regio bevinden zich aardgasleidingen (hoofdleidingen van 40 tot 80 bar), buisleidingen voor het vervoer van brandbare vloeistoffen en buisleidingen voor andere gevaarlijke stoffen, geëxploiteerd door diverse bedrijven en overheidsinstanties, zoals GasUnie, Sabic Pipelines, OCAP en Defensie. Een nieuwe ontwikkeling is het toenemende gebruik van stadsverwarming. Het principe hiervan is niet nieuw, maar de wijze waarop warmte wordt opgewerkt en aangeleverd verandert. Waar de warmte voorheen veelal werd geproduceerd met behulp van gasturbines, wordt deze steeds vaker geleverd vanuit geothermie of restwarmte uit de industrie. Vanaf februari 2022 is er gestart met WarmtelinQ. Hierin wordt restwarmte vanuit de industrie van Rotterdam getransporteerd naar o.a. Den Haag met water met een temperatuur van 110 – 120 graden Celsius. Voor buisleidingen geldt de Omgevingswet en is er een Landelijke Structuurvisie Buisleidingen 2012 – 203513 vastgesteld.

Deze structuurvisie is een visie van het Rijk waarmee het zij voor de komende twintig tot dertig jaar ruimte wil reserveren in Nederland voor toekomstige buisleidingen voor gevaarlijke stoffen. Het gaat daarbij om ondergrondse buisleidingen voor het transport van aardgas, olieproducten en chemicaliën, die provinciegrens- en vaak ook landsgrens overschrijdend zijn. In de Structuurvisie wordt een hoofdstructuur van verbindingen aangegeven waarlangs ruimte moet worden vrijgehouden om ook in de toekomst een ongehinderde doorgang van buisleidingtransport van nationaal belang mogelijk te maken. Gemeenten moeten met hun gebiedsontwikkeling hier rekening mee houden. Voor Haaglanden voert deze reservering vooral door de gemeente Midden-Delfland. Stationaire inrichtingen (Bedrijven die gevaarlijke stoffen gebruiken of opslaan) In Haaglanden zijn naar schatting 100 tot 150 bedrijven gevestigd, waarvan in de regio weinig zijn geclusterd op industrieterreinen die onder de Omgevingswet vallen. Dit betreffen voornamelijk LPG-tankstations, PGS-15 opslagloodsen en ammoniakkoelinstallaties. Daarnaast zijn er nog enkele honderden kleinere risicorelevante bedrijven in de regio gevestigd. Ioniserende straling Nederland heeft één kerncentrale (Borssele) en twee onderzoeksreactoren, waarvan één bij het Delft Reactor Institute (RID).

Het RID gebruikt een kleine zwembadreactor (2,3 MWth) voor wetenschappelijk onderzoek met neutronen en positronen en voor onderwijs over radioactieve stoffen en ioniserende straling. De reactor is niet gemaakt om energie te leveren. Deze reactor werkt onder lage druk en temperatuur en verschilt sterk van de energie producerende reactor in Borssele (1366 MWth) die benut wordt voor het (commercieel) produceren van energie. Daarnaast heeft het RID diverse radio-chemische laboratoria. Naast de recent ontwikkelde bedrijvengebouwen en de gevestigde protonenkliniek die zorgen voor meer vervoersmomenten in het gebied, vindt er de laatste en de komende jaren een aanzienlijke herinrichting van het gebied plaats. Vanuit de gemeente Delft wordt daarbij onder andere nagedacht over woningbouw op diverse plaatsen in dit gebied. Ziekenhuizen werken eveneens met radioactief materiaal, bijvoorbeeld voor diagnostiek en kankerbehandeling. De Kernenergiewet stelt strenge eisen en onderscheidt A- en B-objecten. Ziekenhuizen en radionuclidenlaboratoria zijn B- objecten; het RID is vanwege internationale afspraken een A-object. Het Nationaal Meetnet Radioactiviteit14 (NMR) bewaakt continu de stralingsniveaus en rapporteert afwijkingen direct aan het RIVM en meldkamers. In Haaglanden vindt transport van nucleair materiaal plaats onder strenge internationale voorschriften.

In de regio Haaglanden vindt in beperkte mate transport van nucleaire stoffen plaats15. Voor het transport van nucleair materiaal gelden strenge internationale veiligheidseisen. Ook het toezicht op de transporten is streng. De veiligheidsvoorschriften zijn gebaseerd op de adviezen van het internationaal atoomagentschap (IAEA16). De voorschriften 12 vaarstroken van routeringssystemen. 13 Structuurvisie Buisleidingen 2012-2035 14 Nationaal Meetnet Radioactiviteit | RIVM 15 georganiseerd afvaltransport vanaf Delft, eens in de 10 jaar en kleine hoeveelheden ziekenhuis transport 16 International Atomic Energy Agency | Atoms for Peace and Development hebben betrekking op verpakkingen, containers, documenten, opleidingen van het personeel en controles voorafgaand aan- en tijdens het vervoer. Voor het vervoer van nucleair materiaal is een vergunning nodig op grond van de Kernenergiewet (Kew). De Rijksoverheid verleent de vergunning. Stralingsongevallen kunnen (regio-)grensoverschrijdend zijn. Dat wil niet per se zeggen dat de radiologische aspecten dat zijn, maar de maatschappelijke gevolgen kunnen dat wel zijn. Als er in het buitenland een (dreigend) stralingsongeval plaatsvindt, hebben de EU-lidstaten afgesproken dat buurlanden elkaar zo snel mogelijk alarmeren en elkaar van informatie voorzien.

Bij een ongeval over de grens volgt Nederland in eerste instantie de maatregelen van het land waar d ramp plaatsvindt. Tot slot wordt er regelmatig gesproken over Small Modular Reactors (SMR’s). Dit zijn kleine kerncentrales die lokaal in (een deel van) de energiebehoefte kunnen voorzien en welke voor plaatsing al in een fabriek zijn opgebouwd. Voorlopig zijn deze nog niet in de regio gerealiseerd. Gebouwde omgeving Brand en instorting Het crisistype ‘branden in kwetsbare objecten’ kent de volgende incidenttypen: • grote brand in gebouwen met niet of verminderd zelfredzame personen; • grote brand in gebouwen met een grootschalige publieksfunctie; • grote brand in bijzondere en/of hoge gebouwen of ondergrondse bebouwing; • grote brand in dichte binnensteden; • grote brand in vanuit maatschappelijk oogpunt als hoog risico aangeduid bouwwerk. Dit crisistype omvat branden en incidenten met veel rookontwikkeling of giftige dampen (anders dan afkomstig van de verwerking van gevaarlijke stoffen, dit betreft een ander crisistype) in gebouwen waarin zich veel mensen kunnen bevinden, dan wel met de aanwezigheid van niet- of verminderd zelfredzame personen. Daarnaast richt het zich op grote branden in bepaalde typen gebouwen, zoals complexe gebouwen, clusters van gebouwen (met name in binnenstedelijk gebied) en gebouwen met een bijzondere maatschappelijke waarde.

Op regionaal niveau wordt het risico, maar vooral ook de effecten van brand, bepaald door de combinatie van de stedelijke dichtheid in Haaglanden en de bedreiging van het vrijkomen van schadelijke stoffen. Daarnaast vormen branden in gebouwen waar niet- of verminderd zelfredzame personen verblijven een zorg binnen Haaglanden. Met name de vergrijzing en toename van de extramurale zorg dragen bij aan een toename van dit risico. Door verdichting ontstaan er kleinere afstanden tussen (grote) objecten en de woonomgeving, waardoor de overlast bij brand steeds heviger wordt. Ook worden steeds vaker grote objecten gerealiseerd langs snelwegen en spoorlijnen, wat bij brand kan leiden tot afsluiting van deze infrastructuur. In de binnenstedelijke gebieden spelen daarnaast risico’s voor cultureel erfgoed en monumentale panden. Na een grote brand kunnen deze worden aangetast of zelfs volledig verloren gaan. Bij brand in een dichtbebouwd gebied is de kans op brandoverslag naar aangrenzende panden groot en is er sprake van een omvangrijk effectgebied. Door de dichte bebouwing staan aanrijtijden van hulpdiensten onder druk en zijn geschikte opstelplaatsen voor blusvoertuigen en hoogwerkers niet vanzelfsprekend. Ook neemt de afstand tussen risicobronnen, zoals transport en opslag van gevaarlijke stoffen en de bebouwde omgeving, verder af.

De veranderende hoogte, diepte en omvang van gebouwen, nieuwe bouwmethoden (zoals het gebruik van hout en andere natuurlijke materialen), verduurzaming door middel van brandbare na-isolatie en intensiever ruimtegebruik brengen, in combinatie met de diversiteit onder bewoners, nieuwe risico’s met zich mee voor zowel gebruikers als hulpverleners. Verminderd zelfredzamen Gebouwen met niet- of verminderd zelfredzame personen die voor het risicoprofiel zijn aan te merken als risico, zijn onder te verdelen in de volgende categorieën: zorgclusterwoningen en groepszorgwoningen (zoals verzorgings- en verpleeghuizen), dagverblijven en onderwijsfuncties voor mensen met een beperking, celfuncties (zoals gevangenissen en politiebureaus), gezondheidszorgfuncties met bedgebieden voor meer dan tien personen (zoals ziekenhuizen) en basisscholen met meer dan 250 personen. In Haaglanden bevinden zich veel gebouwen met verminderd zelfredzame personen, waaronder ziekenhuizen, verzorgingstehuizen, scholen, kinderdagverblijven en cellencomplexen. Een punt van zorg is de afname van clustering van de zorg door de toenemende mate van extramurale zorg waarbij hulpbehoevenden niet meer in een zorginstelling wonen, maar thuiszorg ontvangen. Een grote groep verminderd zelfredzame personen woont daarmee steeds vaker thuis in normale huizen of woongebouwen.

Grootschalige publieksfunctie In de regio Haaglanden bevindt zich een groot aantal gebouwen met een grootschalige publieksfunctie, zoals religieuze gebouwen, winkelcentra met meer dan 500 personen, buurt- en wijkcentra, sportcomplexen, zwembaden, musea, discotheken, bioscopen, theaters, stadions, stations en congrescentra. Daarnaast zijn er meerdere recreatiegebieden, zoals Kijkduin, Scheveningen, Wassenaar en verschillende gebieden in Den Haag, zoals het Malieveld, Zuiderpark en Westbroekpark. Ook zijn er een aantal attractieparken die grote bezoekersaantallen trekken, waaronder Duinrell, Familiepark Drievliet, Madurodam en SnowWorld Zoetermeer. Naast de grootschalige publieksobjecten zijn er ook locaties waar kleinschaligere publieksfuncties dicht op elkaar zitten en daarmee ook een risico vormen (bijv. centrum/winkelgebieden zoals het Stadshart in Zoetermeer, universiteitsterreinen en pleinen met veel horeca). Bijzondere en/of hoge gebouwen In de regio Haaglanden, en met name Den Haag en Zoetermeer, bevinden zich tientallen gebouwen met een hoogte tussen de 73,5 en 158 meter.

Een aantal gebouwen bevat 25 of meer verdiepingen, waaronder New Babylon (hotel/conferentiecentrum), de ministeries van Justitie en Veiligheid en Binnenlandse Zaken (JuBi-gebouw), het Strijkijzer (woningen), de Kroon (torenflat met woon- en kantoorruimten), de Hoftoren (kantoren), Leonardo da Vinci (woningen), Witte Anna (woningen en restaurant) en De Haagsche Zwaan (kantoorgebouw waarvan de gevel twaalf meter over de Utrechtse Baan heen hangt). Een aandachtspunt vormen gebouwen met een hoogte tussen 20 en 70 meter, waarvoor minder strenge regelgeving geldt dan voor gebouwen boven de 70 meter. Naast hoogbouw is er in Haaglanden ook ondergrondse bebouwing, zoals parkeergarages, stations of tunnels. Verder kent de regio een groot aantal complexe panden, veelal industrieel van aard, zoals Royal FloraHolland in het Westland. Binnenstedelijk gebied Vooral Delft en Den Haag beschikken beiden over een oude binnenstad die gekenmerkt wordt door smalle straten en oude gebouwen. In Delft zijn naast de bekende grachtenpandjes ook de oude universiteitsgebouwen, oude kerken en het stadhuis kenmerkend. Verder bevinden zich in de andere gemeenten oudere authentieke kernen. Zoetermeer heeft een binnenstad met een complexe schakeling tussen bebouwing en infrastructuur op verschillende niveaus.

Daardoor is de kans op branduitbreiding en brandoverslag groter, zijn ontruimingen gecompliceerder en is bluswatervoorziening een aandachtspunt. Ook nieuwe binnenstedelijke gebieden verdienen aandacht, met name waar sprake is van sterke verdichting. Een voorbeeld is het Central Innovation District in Den Haag, waar de bebouwingsdichtheid soms drie tot vier keer hoger ligt dan het stedelijk gemiddelde, wat leidt tot grotere risico’s en een groter aantal potentieel betrokken inwoners. Naast de stad Den Haag zelf, groeien ook de randgemeenten in de regio Haaglanden, waaronder Delft en Leidschendam-Voorburg, mee met deze stedelijke ontwikkeling. In vergelijking met Den Haag en Delft laat Westland een stabiele, maar relatief gematigdere groei zien. Terwijl Den Haag als grote stad een enorme absolute groei doormaakt, groeit Delft verhoudingsgewijs harder dan vergelijkbare universiteitssteden. Gebouwen met een vanuit maatschappelijk oogpunt hoog risico Haaglanden kent veel gebouwen die vanuit maatschappelijk oogpunt aangemerkt kunnen worden als hoog risico, waaronder objecten van vitale infrastructuur zoals elektriciteitscentrales, datacenters en pompstations. Bij incidenten ligt de impact vooral op het vlak van de sociale veiligheid. Het verloren gaan van dergelijke objecten kan leiden tot angst, woede en maatschappelijke onrust onder de bevolking.

Den Haag kent in het bijzonder een grote concentratie aan bestuurlijke en internationale instellingen, waaronder regeringsgebouwen, het Koninklijk Huis, VN complexen, ambassades en consulaten. Als politieke hoofdstad en internationale stad van vrede en recht moet Haaglanden rekening houden met de aanwezigheid van vele actoren op het gebied van safety en security die met deze instellingen samenhangen. Andere gebouwen met een hoog maatschappelijk belang zijn onder meer gebouwen van internationale instellingen, justitie, wetenschap en onderzoek, het Koninklijk Huis, recreatie en toerisme, rijks-, provinciale- en lokale overheid, nationale veiligheidsorganisaties en rijksmonumenten. Verdichting In de regio verschijnen steeds meer gebouwen waarbij functies worden gecombineerd (meervoudig ruimtegebruik) en waarbij het bouwproces complexer wordt, zowel bij hoogbouw als ondergrondse bouwwerken. Tegelijkertijd investeren gemeenten in het behoud van haar authentieke kernen wat leidt tot een grote diversiteit aan bouwwerken binnen Haaglanden. Van de noodzakelijke woningbouw wordt gestreefd naar realisatie van 80% binnen bestaand stedelijk gebied, wat verdere verdichting betekent. Hierdoor zal steeds vaker in de hoogte gaan worden gebouwd. Daarnaast vragen het toenemende aantal alleenwonenden en het vluchtelingenbeleid van gemeenten om op korte termijn in extra woonruimte te voorzien.

Ook worden gebouwen met eerder een andere bestemming (denk aan schoolgebouwen, kazernes en leegstaande kantoren) aangepast naar woonruimten en worden bedrijventerreinen getransformeerd naar gemengd stedelijk gebied. Voorbeelden hiervan zijn de Schieoevers in Delft en het Havenkwartier in Rijswijk. Een toenemende ontwikkeling is het optoppen van bestaande woningen en gebouwen, waarbij met duurzame en lichte materialen extra woonruimte wordt toegevoegd. Een aandachtspunt hierbij is dat bouwwerken weliswaar moeten voldoen aan wet en regelgeving, maar daarmee niet automatisch veilig zijn. Consequente aandacht voor veiligheid en inzetbaarheid van hulpdiensten bij nieuwe ontwikkelingen is noodzakelijk om risico’s tijdig inzichtelijk te maken. Verkeer en vervoer Verkeer en vervoer Ondanks het toegenomen thuiswerken is het weggebruik na de COVID-19-pandemie volledig hersteld en ligt het sinds 2024 zelfs boven het niveau van vóór de pandemie . Hoewel het totale wegverkeer weer op of boven het niveau van 2019 ligt, wordt nog steeds minder gebruik gemaakt van het openbaar vervoer dan vóór de pandemie. Binnen het openbaar vervoer is het herstel ongelijk: het gebruik van bus, tram en metro is grotendeels hersteld, terwijl het treingebruik structureel achterblijft, met name op doordeweekse dagen.

• | Het aantal luchtvaartpassagiers steeg van ongeveer 61 miljoen in 2022 naar ongeveer 78 miljoen in 2025, terwijl het aantal vluchten toenam van circa 463.000 naar 541.000. • | Het gebruik van het openbaar vervoer nam toe van 966 miljoen check-ins in 2022 tot ongeveer 1,1 miljard in 2025, maar ligt nog onder het niveau van vóór de pandemie. • | Het wegverkeer herstelde volledig en ligt inmiddels boven het niveau van 2019. In 2024 reden Nederlandse personenauto’s 730 miljoen kilometer meer dan voor de pandemie. Verkeersincident spoor In de regio Haaglanden is sprake van een relatief hoge verkeersintensiteit op het spoor. Hierbij gaat het niet alleen om de frequentie, maar vooral ook om het grote aantal personen dat dagelijks gebruik maakt van spoorvervoer. Het treinverkeer in de regio kenmerkt zich tijdens de spits door overvolle dubbeldekkers die in grote aantallen over het spoor rijden. De regio beschikt over een intensief tramspoornet, waarop meer dan honderd trams rijden, en over een light- railverbinding (RandstadRail) die door de regio loopt. Het netwerk van de HTM is sinds 2025 volledig emissieloos en toekomstbestendig. Zo zijn de trams die momenteel worden aangeschaft uitgerust met grote batterijpakketten, waarmee in het geval van stroomuitval de tram door kan rijden naar het eerstvolgende station.

Met drie verschillende type trams rijdt HTM in Den Haag en de omliggende gemeenten. De meeste trams hebben een lage vloer, zodat reizigers gemakkelijk in- en uit kunnen stappen. Met 13 tramlijnen vervoert HTM dagelijks ruim 275.000 reizigers over 336 kilometer spoor door heel de regio. De RandstadRail verbindt de stad Den Haag, Rotterdam en Zoetermeer met diverse railverbindingen van verschillende vervoerders. De RandstadRail van HTM rijdt snel en gemakkelijk van Den Haag naar Zoetermeer. Met de Randstadrail van RET (metrolijn E) komen reizigers snel van station Den Haag Centraal naar Rotterdam. Naast het tramspoor beschikt de regio over diverse treinspoorverbindingen. Van het baanvak Den Haag Centraal – Gouda ligt ongeveer tien kilometer spoor binnen de veiligheidsregio. Van het baanvak Leiden Centraal – Den Haag Hollands Spoor – Rotterdam Centraal ligt ongeveer twintig kilometer spoor in de regio. Van de HSL Zuid is dit ongeveer twee kilometer spoor. Daarnaast zijn er opstelterreinen voor reizigerstreinen in Den Haag Binkhorst, is er een werkplaats in Leidschendam- Voorburg en zijn er spoortunnels in Rijswijk en Delft. De rijksoverheid is in 2014 gestart met het Programma Hoogfrequent Spoorvervoer17 (PHS). Binnen PHS wordt de infrastructuur aangepast om snelle en hoogwaardige verbindingen te realiseren.

Voor onze regio betreft dat de reizigerscorridor Den Haag-Rotterdam-Breda. Dit programma moet in 2032 afgerond zijn. Dat wordt onder andere gedaan door het toepassen van een nieuw beveiligingssysteem en het verminderen van het aantal wissels en overwegen. Met het Programma Hoogfrequent Spoorvervoer wordt het mogelijk gemaakt om op de drukste trajecten elke tien minuten een trein te laten rijden. Op dit moment rijden de treinen tussen Rotterdam en Amsterdam reeds volgens een metrodienstregeling (elke 10 minu | ten). De oorzaken van incidenten op het spoor zijn divers en variëren van derden op het spoor, verstoringen van de infrastructuur en defecte treinen tot aanrijdingen en ontsporingen. De meeste slachtoffers in Nederland vallen bij overwegen die zijn voorzien van | stoplichten of spoorbomen: jaarlijks zo'n 40 aanrijdingen. Ongeveer een derde van de ongelukken op overwegen heeft een dodelijke afloop. Een incident op het spoor heeft gevolgen voor de bereikbaarheid. Het spoor, de bovenleidingen en het materieel kunnen zwaar beschadigd raken en als gevolg hiervan kan het treinverkeer vertragingen oplopen door herstelwerkzaamheden. Daarom is de laatste jaren geïnvesteerd in het veiliger maken van overgangen en stations.

Ook de komende jaren zullen er op het spoor in de regio werkzaamheden en onderhoud plaatsvinden, waardoor er periodiek minder treinen zullen rijden op diverse baanvakken. 17 Programma Hoogfrequent Spoorvervoer | ProRail De basis van deze werkzaamheden en veranderingen zijn vastgelegd in de Lange Termijn Spooragenda (LTSA). Dit is een beleidsvisie van het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat die prioriteiten stelt voor de spoorsector, gericht op verbetering van kwaliteit, betrouwbaarheid en capaciteit tot 2028 en daarna. ProRail is in 2025 begonnen met het implementeren van het European Rail Traffic Management System (ERTMS) over haar hele spoornetwerk. ERTMS is de nieuwe Europese digitale standaard voor treinbeveiliging die het verouderde analoge ATB- systeem vervangt. Zo komt er bijvoorbeeld in treinen en verkeersleiding posten een alarmsysteem dat de machinist en treindienstleider waarschuwt wanneer een trein door een rood sein rijdt. Dit systeem draagt bij aan veiligere, snellere en betrouwbaardere treinritten met meer capaciteit op het spoor. Voor 2030 worden de belangrijkste corridors uitgerust, met als doel uiterlijk 2050 een volledig digitaal spoornetwerk te realiseren. Verkeersincident weg Haaglanden kent een intensieve infrastructuur, passend bij de hoge bevolkingsdichtheid van de regio. Dagelijks rijden vele mensen in, door, uit en naar Haaglanden.

Met name in Den Haag is de congestie tijdens de spits hoog. Dagelijks vinden er in de regio aanrijdingen plaats, maar deze leiden nagenoeg nooit tot rampen en crises. Toch is het niet uit te sluiten dat er een keer een verkeersincident plaatsvindt dat wel kan leiden tot een ramp of crisis. Het gaat hier met name om incidenten waar veel personen bij zijn betrokken. Binnen regio Haaglanden vallen vier rijkswegen: de A4, A12, A13 en A20. Deze rijkswegen zijn van vitaal belang voor de bereikbaarheid en mobiliteit binnen de regio. Het Prins Clausplein en de Utrechtsebaan vormen hierbij belangrijke knooppunten. Daarnaast kent Haaglanden meerdere provinciale wegen. De meeste daarvan liggen in de gemeente Westland waaronder de N222 (Veilingroute), de N211 (Wippolderlaan), de N220 en N223 en de N211/N213 die overgaat in de A20 richting Rotterdam. De N468 ontsluit Midden-Delfland op de A4 en verbindt Schipluiden en Maasdijk. De N470 (Kruithuisweg) verbindt de A4, A13 en A12 langs Delft en Pijnacker. De N44 langs Wassenaar gaat over in de A44 richting Amsterdam. In onze regio zijn twee verkeershotspots te onderkennen; de wegen om en rond de Mall of The Netherlands en de route naar Ikea Delft. Veel objecten, waaronder wegen en bruggen, zijn verouderd of naderen het einde van hun levensduur en hebben onderhoud of vervanging nodig.

Tegelijkertijd is er minder budget beschikbaar dan nodig is om alle werkzaamheden uit te voeren. Dat betekent dat er keuzes moeten worden gemaakt: niet alles kan worden opgepakt wat nodig en gepland is. De onderhoudsopgave omvat onder meer geplande werkzaamheden aan grote verbindingswegen, zoals N468 bij Schipluiden en de N223 in het Westland. Daarnaast staat de komende jaren groot onderhoud gepland aan de Utrechtsebaan en het knooppunt Ypenburg/Prins Clausplein. Ook veranderende weersomstandigheden zijn van invloed op de onderhoudsopgave. Zo kunnen meer of langere koude perioden leiden tot een grotere behoefte aan gladheidsbestrijding, zoals meer strooien. Door effecten van klimaatverandering kan het risico op ontwrichting in waarschijnlijkheid toenemen. Denk hierbij aan meer onverwachte en hevigere stormen. Vanwege gemiddeld warmere winters zijn er meer “kwakkelwinters”. Hierbij ontstaat er meer vocht op wegen waardoor er bij plotselinge vorst meer risico op ijzel ontstaat, terwijl dit bij koude en droge winters minder vaak voorkomt. Op dit moment is er sprake van een toename van elektrische voertuigen. Het instellen van zero-emissiezones door gemeenten zorgt ervoor dat niet alleen personenauto’s, maar ook zwaardere voertuigen, zoals bussen en vrachtwagens, in toenemende mate elektrisch worden aangedreven. De verkeersintensiteit op de wegen neemt al jaren toe.

Wegbeheerders werken daarom continu aan nieuwe voorzieningen om te voldoen aan de mobiliteitsbehoefte. Door het steeds intensievere gebruik van de beperkte ruimte in de regio door verkeersdeelnemers neemt het risico op grootschalige incidenten toe. De effecten van incidenten in wegtunnels verschillen aanzienlijk van die van ‘reguliere’ verkeersincidenten. Om die reden worden dergelijke tunnelincidenten meegenomen binnen het crisistype 'incidenten in tunnels'. Incidenten in de open lucht bij het vervoer van gevaarlijke stoffen worden, afhankelijk van de aard van de stof, behandeld onder de respectievelijke crisistypes 'incident met brandbare/explosieve stof', 'incident met giftige stof' en 'kernincident'. Incidenten in tunnels Haaglanden kent een groot aantal tunnels, variërend van weg-, tot spoor- (trein) en tramtunnels. Een aantal van de spoor- en tramtunnels hebben ondergrondse stations, waaronder station Rijswijk, station Delft, station Oosteinde en de tramtunnel Grote Markt. De lengte van de tunnels varieert van enkele honderden meters tot enkele kilometers. De tunnels worden dagelijks intensief gebruikt door een grote hoeveelheid mensen. De spoortunnel in Delft is met 2300 meter de langste ondergrondse tunnel in de regio. Tunnels zijn onderhevig aan strenge veiligheidseisen, vastgesteld in zowel landelijke als Europese regelgeving en richtlijnen.

In de laatste wijziging van de Wet Aanvullende Regels Veiligheid Wegtunnels is een norm opgenomen waaraan wegtunnels minimaal moeten voldoen. Ondanks dat de procedures in tunnels scherp en goed zijn geregeld, zijn gebruikers zich vaak niet bewust van de gevaren van een tunnel. In een tunnel kunnen verschillende typen ongevallen ontstaan. Een explosie of brand kan grote schade aanrichten. Door rookontwikkeling verslechtert het zicht, neemt het zuurstofgehalte af en kan er paniek ontstaan. Vluchten uit een tunnel is onder deze omstandigheden moeilijk. De impact van mogelijke incidenten wordt vergroot door het intensieve gebruik van de tunnels. Haaglanden kent geen tunnels waarin de zwaarste categorie van gevaarlijke stoffen is toegestaan. Een incident in een tunnel is een verstoring van het dagelijkse leven. Er ontstaat al snel filevorming en omleidingen, wat resulteert in langdurige wachttijden, met name tijdens de spits. Doordat tunnels onderdeel uitmaken van een samenhangend verkeersnetwerk, heeft een incident in een tunnel in Haaglanden al snel gevolgen voor de doorstroming in de omliggende regio’s. Omgekeerd is dat ook zo, wanneer er zich een incident voordoet in een tunnel in een omliggende regio ondervindt de regio Haaglanden hier hinder van, bijvoorbeeld bij een incident in de Ketheltunnel op de A4 bij Schiedam.

De mobiliteitstransitie in Den Haag, vastgelegd in de Strategie Mobiliteitstransitie 2022-2040, richt zich op een bereikbare, veilige en leefbare stad door middel van duurzamer en efficiënter vervoer. Tunnels zijn hierbij belangrijk voor de doorstroming van autoverkeer. Aan de andere kant zorgen onderhoud en renovaties voor tijdelijke verkeershinder. Luchtvaartincidenten Het crisistype ‘luchtvaartincidenten’ kent de volgende incidenttypen: • incident bij de start of landing op of nabij een luchtvaartterrein; • incident met een luchtvaartuig tijdens vliegshows; • incident tijdens de vlucht. De regio Haaglanden heeft te maken met twee luchthavens: Rotterdam The Hague Airport en Schiphol Amsterdam Airport. Alhoewel de regio Haaglanden zelf niet beschikt over een in gebruik zijnde luchthaven, vindt boven de regio wel intensief luchtverkeer plaats voornamelijk van en naar de luchthaven Schiphol Airport. Daarnaast ligt het vliegveld Rotterdam The Hague Airport zodanig dichtbij de regiogrenzen, dat problemen bij de start en landing van luchtvaartuigen ook voor de regio Haaglanden een veiligheidsrisico vormt. Naast de hierboven genoemde vliegvelden zijn er meerdere landingsplaatsen voor helikopters in de regio aanwezig, met name bij de verschillende ziekenhuizen.

Daarnaast worden jaarlijks door de provincie ontheffingen verleend voor het met een helikopter opstijgen en/of landen op een terrein. Incidenteel wordt er ook geland bij de gevangenis van Scheveningen en bij koninklijke gebouwen. Boven de Koninklijke paleizen in de regio, zoals het Noordeinde, Huis ten Bosch en De Eikenhorst, mag niet gevlogen worden. Commerciële vluchten hebben hier geen last van, omdat zij op grote hoogte vliegen. Op grond van beschikbare kengetallen kunnen luchtvaartincidenten binnen de regio Haaglanden niet worden uitgesloten. Daarbij geldt ook dat er wellicht minder vliegbewegingen zijn, maar dat het aantal passagiers toeneemt door grotere vliegtuigen. Daarnaast vormen de hoeveelheid drones in de lucht een aandachtspunt in de vliegtuigbranche. Tenslotte is ook in de luchtvaart een ontwikkeling zichtbaar richting elektrisch aangedreven vliegtuigen. Om voorbereid te zijn op luchtvaartincidenten is de Handreiking Crisisbeheersing op luchthavens18 beschikbaar. Hierin zijn tien maatscenario’s beschreven. Een maatscenario is een beschrijving van een te verwachten incident en kan worden gezien als een ‘gemiddelde ramp’.

Deze maatscenario’s helpen bij het denken in scenario’s en zijn zo het uitgangspunt voor maatregelen, voorzieningen en afspraken over de organisatie van de crisisbeheersing op de luchthaven en voor het oefenen in zowel monodisciplinair als multidisciplinair verband. Een andere ontwikkeling in het kader van het vliegverkeer is een toenemend gebruik van drones. De inzet van drones biedt meerdere voordelen bijvoorbeeld voor Defensie, zorg, haven en in het algemeen voor de economie. Voor de hulpverleners zijn de drones een efficiënt middel om snel waardevolle en gerichte informatie te verzamelen19. Het ministerie van I&W heeft daarom in samenwerking met de industrie en onderzoeksinstellingen een rapport DroneBoost 202520 opgesteld dat inzicht biedt in hoe de ontwikkeling en implementatie van een Nederlands Drone ecosysteem kan worden gerealiseerd. 18 NIFV-Kp-Handreiking-Crisisbeheersing-op-luchthavens.pdf 19 Kamerbrief over rapport DroneBoost 2025 20 Droneboost | Rijksoverheid.nl De keerzijde van deze technologische ontwikkeling is dat drones als wapen of als een aanslagmiddel ingezet kunnen worden in de oorlogvoering respectievelijk voor het plegen van terroristische aanslagen. De drones worden kleiner, de vliegtijd wordt sneller en de daadkracht neemt toe. Daarmee is dit een aantrekkelijk middel voor kwaadwillende actoren, waaronder statelijke actoren21.

Incidenten op/onder water Binnen de regio Haaglanden bevinden zich twee waterwegen. De vaarweg tussen Rotterdam en Den Haag loopt via de Delftse Schie, het Rijn-Schiekanaal en de Haagse Trekvliet. De vaarweg tussen Den Haag en Voorschoten loopt door het Rijn-Schiekanaal, vanaf de Trekvliet in Den Haag tot aan het Korte Vlietkanaal in Leiden. Op deze vaarwegen bevinden zich een groot aantal bruggen en sluizen. Daarnaast kent Haaglanden meerdere havens, die voornamelijk worden gebruikt voor de pleziervaart. In de Scheveningse haven vindt ook beroepsvaart plaats, met name gericht op de visserij. In de meeste gevallen wordt met kleinere vaartuigen, maar ook met grote schepen (voormalige loggers of kotters) voor zowel beroeps- als recreatieve doeleinden. Op deze boten kunnen maximaal 100 personen. In de haven zijn ook bunkerboten aanwezig die andere schepen van diesel voorzien. Voor de kust zijn verschillende ankerplaatsen aanwezig. Deze liggen meer dan één kilometer van de kust en daarmee buiten de verantwoordelijkheid van de veiligheidsregio en vormen daardoor een beperkt risico. Desondanks kunnen effecten met grote schepen buiten de territoriale wateren van invloed zijn op onze regio, zoals een zinkend schip of een olielek. Dergelijke incidenten vallen onder de Wet bestrijding maritieme ongevallen.

De uitvoering van deze wet valt onder de minister van Infrastructuur en Waterstaat/Kustwacht en betreft het territoriale gebied (ruim 22 kilometer vanuit de laagwaterlijn). Verder kent de regio een groot aantal recreatiegebieden. Zo beschikt Zoetermeer over een duikpark aan de Zoetermeerse Plas. Ook de Noordzee valt als duiklocatie binnen het regiogebied. Tussen Nootdorp en Pijnacker ligt de Dobbeplas. Daarnaast bevindt zich tussen Delft, Schiedam, Vlaardingen en het Westland één van de oudste poldergebieden van Zuid- Holland. Grote passagiersschepen komen in Haaglanden niet voor. Wel varen er meerdere rondvaartboten in Den Haag, Scheveningen, Delft, Rijswijk, het Westland en Midden-Delfland. Het aantal opvarenden ligt tussen de 25 en 40 personen. In Den Haag heeft het partyschip Minerva (capaciteit tot 120 personen) een vaste ligplaats in de tweede haven van Scheveningen. Met het Toezichtplan Veilig Vervoer over Water 2015 (i.o.v. BZ) van de toezichthouder op zeehavens en binnenwateren is een nieuwe impuls gegeven aan de gezamenlijke afstemming ten behoeve van veilig, schoon en integer goederenvervoer en personenverkeer op het water. Betrokken diensten zijn o.a. de Politie, Douane en Koninklijke Marechaussee, het Havenbedrijf Rotterdam, de Inspectie Leefomgeving en Transport en de Inspectie SZW. De kust is in ontwikkeling voor de waterrecreatie.

De zoute watersport krijgt een enorme impuls door de aanleg van nieuwe jachthavens aan de kust. De huidige watersportmogelijkheden aan het strand zijn vastgelegd in de diverse Nota’s Strandbeleid van de kustgemeenten in onze regio. De Strandvisie Den Haag 2025-2035 "Meer Strand Natuurlijk" richt zich op een duurzame, veilige en leefbare kust, met als doel het meest duurzame strand van Nederland te worden. Het beleid stimuleert natuur, sport en recreatie, terwijl toezicht, met onder andere nautische BOA's, wordt versterkt. Belangrijke thema's zijn klimaatneutrale strandpaviljoens, een rookverbod in de toekomst en de balans tussen rustige en levendige kuststroken. Het strandbeleid van Wassenaar is recent vernieuwd met de vaststelling van de Strandvisie “De Wassenaarse Slag” in maart 2025. Dit beleid richt zich op het revitaliseren van het gebied met een sterke focus op het behoud van het karakter "familiestrand" en een balans tussen natuur, recreatie en duurzaamheid. Het strandbeleid in de gemeente Westland is per 2024 vernieuwd en vastgelegd in de Kustvisie 2024-2028 en bijbehorende 'Nadere Regels Noordzeestrand 2024'. De focus ligt op een balans tussen natuur, veiligheid en recreatie, waarbij de kust wordt opgedeeld in specifieke zones met duidelijke regels. 21 Dregingsbeeld Terrorisme Nederland 2024

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://rijswijk.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/1b3dc655-9e9c-4708-996a-7a4e1e7a4f17?agendaItemId=5b25372d-349e-470d-921b-d8d0142e2c54