Concept verslag Raadsvergadering 25 maart 2025

Concept verslag Raadsvergadering 25 maart 2025

Aanwezig Voorzitter: Mevrouw H. Sahin Raadsleden: De heer E.G.T. Braam Mevrouw L.S. de Bruijn De heer D.R. Cupedo De heer D.F.A. van Dam De heer C.P.I.M. Dolmans De heer M. van ’t Eind De heer M.A.J. Ezinga Mevrouw B.M.B.T. de Haan-Niesen Mevrouw M.E. Harmsen Mevrouw I.M. Jansen-Dirkx De heer M.T.F. Kaffa Mevrouw P.G. Kames Mevrouw A. Koegler-Böhm De heer G.A. Kruger De heer J. Loof Mevrouw S. van Maarseveen De heer M. el Majjaoui

Vervolg aanwezige raadsleden: Mevrouw W.A.A.M. van Nunen De heer R. Nunnikhoven De heer U.H. Oelen Mevrouw L.B. Oude Alink Mevrouw A. Prenger Mevrouw H. van Schie De heer W. Smith De heer E. van der Veer De heer Q.L.A. Veerman Mevrouw W. van der Weij De heer M.V. Weterings Mevrouw E. Woudstra De heer A.M. Zoghbi

Aanwezige portefeuillehouders: Wethouder W. van Damme Wethouder G. van Malsen Wethouder S. van de Waart Wethouder L. Bentvelzen

Griffie: Griffier: de heer J.A. Massaar bpa Mevrouw M.M.A. Tittse De heer J. Hoefnagel Mevrouw F.S. Habiboellah (verslag)

Afwezig: De heer M.J. van Enk

1. Opening De voorzitter: Goedenavond, dames en heren, beste leden van de raad. Ik vraag u vriendelijk om plaats te gaan nemen. Ik open de raadsvergadering van de gemeente Rijswijk van dinsdag 25 maart 2025. Mooie datum, 25-3-2025. Graag heet ik welkom de leden van de raad, de fractie-assistenten, onze wethouders, medewerkers, vertegenwoordigers van de media, aanwezigen op de publieke tribune en de kijkers online. Vanavond hebben we helaas geen gasten van de raad. Er had zich wel iemand aangemeld, maar die heeft zich uiteindelijk helaas moeten afmelden. Ik hoop dat we bij de komende raadsvergadering in maart, in april, opnieuw wel gasten gaan ontvangen. En vanaf deze plek wil ik ook onze inwoners graag uitnodigen voor het bijwonen van onze raadsvergaderingen. Dan het experiment met spreektijden. Ook vanavond gaat u op basis van het besluit van het presidium werken met spreektijden variant 1, één spreektijd voor fracties en het college voor alle bespreekstukken en uw interrupties gaat u doen vanaf de twee spreekgestoelten met interruptiemicrofoons. En u heeft hiervoor de informatie van uw griffie ontvangen. Is dat voor iedereen duidelijk? Ik zie iedereen knikken. Heel goed. Respect ook vanavond. Net als alle Pagina 1 van 52

Concept verslag Raadsvergadering 25 maart 2025

raadsvergaderingen vraag ik u respectvol met elkaar om te gaan. De woorden die wij uitspreken hebben betekenis en invloed. Goed om daarvan bewust te zijn. En voor een zorgvuldig verloop van deze raadsvergadering, wil ik u vragen om beide bespreekpunten, we hebben twee bespreekpunten, te focussen op het besluit dat voor u ligt en het gevoerde debat in de fora niet opnieuw te voeren. Er zijn meerdere instrumenten door voorbereid, amendementen en moties. Dat betekent dat u heel betrokken bent bij de onderwerpen die vanavond zijn geagendeerd. Het is voor de kijkers thuis alleen ontzettend belangrijk dat u ook even toelicht wat u beoogt met uw motie of amendement. Dat is soms niet altijd helder, krijg ik weleens te horen. Dan hebben wij bericht van verhindering ontvangen van één raadslid en dat is de heer Van Enk van het CDA. En de heer Van Dam en de heer Ezinga komen later. Die hebben zich niet afgemeld, maar hebben laten weten bij de griffie dat ze later aansluiten. Er zijn vanavond dus als zij er ook zijn dertig raadsleden aanwezig. En we zijn heel blij dat de heer Smith ook weer in ons midden is. En ook mevrouw Kames. Gezondheid is ons kostbaarste bezit. Dat is echt zo. Gewoon feitelijk, dat is objectief, subjectief het allerbelangrijkste wat we hebben. We zijn blij dat u in ons midden bent en dat het goed met u gaat en met uw herstel.

Dan gaan wij over naar de strekking van het stemmingsnummer. Dat is vanavond nummer 14 en dat gaan we straks bekendmaken. En ik stel voor, voor de leden van het bureau van stemopneming, de heer Ezinga, de heer Van Dam als leden en mevrouw Harmsen als voorzitter. Daar stemt u mee in? Prima. Voordat ik wil overgaan naar de mededelingen van het college, want er zijn een aantal mededelingen die zij graag willen doen, wil ik graag samen met u stilstaan bij het overlijden van twee oudraadsleden, Henny van der Horst en Niek van Dam. En dat ga ik doen vanaf het spreekgestoelte. Geachte leden van de raad, beste aanwezigen in de zaal en op de publieke tribune, kijkers thuis. De afgelopen weken zijn twee oud-raadsleden overleden, Henny van der Horst en Niek van Dam. Ik wil kort met u stilstaan bij hun overlijden. Henny van der Horst overleed op 23 februari op 88-jarige leeftijd. We kennen haar allemaal als een zeer betrokken, gedreven en markant politica, een politica met doorzettingsvermogen. Henny was van 2000 tot 2018 raadslid voor verschillende partijen. Eerst voor Onafhankelijk Rijswijk, later voor Gemeentebelangen Rijswijk en ze eindigde als eenvrouwsfractie onder de toepasselijke naam Fractie Van der Horst. Henny was er altijd en overal, ook nadat ze zeven jaar geleden uit de gemeenteraad vertrok.

Als buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand heeft ze meer dan honderd huwelijken gesloten. En ze bleef zich tot op het laatste moment inzetten voor de samenleving. Afgelopen november nog kwam ze tijdens de raadsvergadering inspreken om steun te vragen voor een plek die haar nauw aan het hart lag, de ponyweide. En ook met deze plek, het Huis van de stad was ze nauw verbonden. Ze heeft zich altijd hard gemaakt voor het behoud van het oude stadhuis. Gelukkig heeft ze de terugkeer nog meegemaakt. En ze was echt trots. Na haar overlijden is ze in de rouwauto een laatste keer langs het Huis van de stad gereden door een erehaag van collegeleden, raadsleden en ambtenaren. Met Henny verliezen we een icoon van Rijswijk. Ik wens haar nabestaanden en iedereen die haar dierbaar was sterkte met het verlies. En vorige week bereikte ons ook het bericht dat oud-raadslid Niek van Dam is overleden. Niek trad toe tot de gemeenteraad in 1995 voor het CDA, de partij waarvan hij al sinds 1987 lid was. In 2002 werd hij wethouder van Financiën en in datzelfde jaar trad hij op eigen verzoek af, naar verluid omdat hij het gevoel had dat zijn zorgen over de financiële situatie onvoldoende serieus werden genomen. Maar echt afstand van de Rijswijkse politiek nam hij nooit. Al in 2003 keerde hij tussentijd terug als raadslid voor het CDA.

Een jaar later ging hij als eenmansfractie verder, om zich nog een jaar later aan te sluiten bij Gemeentebelangen Rijswijk. In zijn laatste jaar als raadslid haalde Niek van Dam het nieuws toen hij in 2017 terugkeerde op het voor hem vertrouwde nest van het CDA. Met die overstap verloor de coalitie de meerderheid in de raad en was er sprake van een minderheidscollege. Niek van Dam werd 86 jaar. Wij wensen zijn vrouw Attie, kinderen en kleinkinderen veel sterkte toe met hun verlies. Henny en Niek hebben veel samengewerkt. En met hen verliest Rijswijk twee nestors van de lokale politiek. En ter nagedachtenis aan Henny van der Pagina 2 van 52

Concept verslag Raadsvergadering 25 maart 2025

Horst en Niek van Dam wil ik een kort moment van stilte in acht nemen. Ik wil u vragen om te gaan staan, voor zover u daartoe in de gelegenheid bent. Dank u wel. Dan ga ik door naar de mededelingen van het college. En ik wil als eerste het woord geven aan wethouder Van de Waart. Zij heeft twee mededelingen. Wethouder Van de Waart, ik geef u het woord. Mevrouw Van de Waart: Dank u wel, voorzitter. Allereerst, ik heb de raad toegezegd met een raadsinformatiebrief te komen met daarin twee elementen, extra onderzoek naar de verkeersveiligheid qua oversteek voetgangers en fietsers op de Beatrixlaan en daarbij ook de uitwerking van de voetgangersbrug. Daar had ik bij aangegeven Q1. Ik moet helaas aangeven dat dat wat vertraging oplevert. Ik heb moeten prioriteren. Er is veel te doen rondom verkeersveiligheid en parkeren. En ik beloof u toe dat die ongeveer half mei uw kant op komt, zodat hij in ieder geval op tijd is, mocht u daar nog andere afwegingen willen maken rondom het kadernota debat. Dat was mijn eerste mededeling. Tweede, voorzitter. Tijdens de raadsvergadering van 18 februari heb ik aangegeven dat ik verhuurder Woonhave zou oproepen om de inwoners van De Terp nogmaals vervangende woonruimte aan te bieden. Dit naar aanleiding van vragen van de fractie VVD en Beter voor Rijswijk over de grote overlast die inwoners ervaren van de bouwwerkzaamheden rond hun woningen.

Graag wil ik uw raad informeren over de meest actuele stand van zaken. Naast een gesprek met de directeur van Woonhave heb ik op maandag 17 maart een bijeenkomst gehad met de bewoners in het informatiecentrum van stadscentrum Bogaard. Die bijeenkomst was drukbezocht. Ik heb hier namens Woonhave nogmaals het aanbod van de vervangende woonruimte gedaan. Dat had ik ook met hun afgesproken. Maar daarnaast heb ik vooral ook diverse verhalen en praktijkvoorbeelden gehoord van de bewoners. En ik moet u zeggen, ik ben eigenlijk best geschrokken van wat ik hoorde. Niet omdat ik niks wist, maar daar omdat het veel meer was dan ik dacht. Vooral de sloopwerkzaamheden hebben voor enorme overlast gezorgd, van geluidshinder tot trillingen diep in de woningen. Wat deze overlast voor de bewoners nog zwaarder maakt, is dat ze niet vooraf zijn geïnformeerd dat bij de sloopwerkzaamheden ruimere geluidsnormen gelden. Recent is helaas ook gebleken dat de officiële bekendmaking niet tijdig is gepubliceerd. Juist in een proces als bij De Terp is dat zeer ongelukkig en zeer onwenselijk. De sloopwerkzaamheden waren helaas al vergevorderd toen deze fout werd ontdekt. Het meeste is op dit moment gesloopt, maar nog niet alles.

Voor het laatste deel is daarom nu ook een pauze ingelast, zodat de binnengekomen bezwaren alsnog netjes door juridische zaken in behandeling kunnen worden genomen en we afwachten wat het eventueel voor het laatste sloopdeel voor gevolgen heeft. Dat gezegd hebbende, de bewoners gaan helaas nog meer overlast tegemoet, want ook bouwen veroorzaakt overlast. Ik heb de bijeenkomst dan ook opgevat als een noodkreet aan het adres van de gemeente. En ik ben van mening, samen met het college, dat we die noodkreet kreet uiterst serieus moeten nemen. Daarom gaat de gemeente nu een stap verder dan onze gebruikelijke faciliterende rol bij bouwprojecten. We kijken hoe we de bewoners kunnen helpen, waar mogelijk. Om meer inzicht te krijgen in welke hulp nu het meest nodig is en effectief is, gaan we op zeer korte termijn bij alle bewoners persoonlijk langs. Met betrekking tot directe hulp die we kunnen geven, kunt u denken aan zaken als het aanbieden van een plek om overdag te kunnen zijn, zonder dat er herrie is, tot het aanbieden van tijdelijke werkruimte elders. Vorige week vrijdag en zaterdag hebben ze hierover een brief ontvangen in hun brievenbus en deze week plannen we de afspraken in. Ik ga zelf ook nog op bezoek bij twee woningen. Twee bewoners hebben mij dat gevraagd.

En ik heb afgesproken dat ik de bewoners per mail ook nog op de hoogte houd van andere openstaande praktische vragen die ze mij gesteld hebben. Voorzitter, daarmee is niet ineens het vertrouwen terug bij de bewoners of is alle overlast van tafel, maar ik hoop wel wat te kunnen betekenen. Dank u wel. Pagina 3 van 52

Concept verslag Raadsvergadering 25 maart 2025

De voorzitter: Dank u wel, wethouder Van de Waart voor deze twee mededelingen. Dan geef ik nu het woord aan wethouder Bentvelzen. Mevrouw Bentvelzen: Voorzitter, dank. Een korte mededeling. Ik heb aangegeven in Q1 te komen met een rapport die we hebben genoemd De staat van de Rijswijkse jeugd. Deze is helaas nog niet tot afronding gekomen, dus voor het kaderdebat zal u die terugvinden, maar dat wordt dus Q2. De voorzitter: Dank u wel, wethouder Bentvelzen. Dan geef ik het woord tot slot aan wethouder Van Damme. De heer Van Damme: Voorzitter, dank u wel. Ik heb een mededeling en eigenlijk is het ook een soort dat ik de attentie van eenieder op wil vestigen. Want in beide stukken vandaag zit de brandbrief die we hebben stuurt als specifieke lobby vanuit Rijswijk en randgemeenten over de uitkering van het gemeentefonds. Daarnaast speelt de brede lobby vanuit de VNG. En daar was afgelopen vrijdag de ledenbijeenkomst voor, waarin werd teruggekoppeld over het overhedenoverleg, zoals dat dan heet. Dat zijn overleggen met het kabinet die gaan over de omvang van de uitkering. En die bijeenkomst was echt enorm druk bezocht. Ook Raden in Verzet, de woordvoerder daarvan, die gaf een hele uiteenzetting over wat de gevolgen zijn van de bezuiniging op het gemeentefonds. Dat betekent dat de lobby de komende weken echt in volle omvang kracht krijgt.

Dus ik roep iedereen ook op om daar deel aan te nemen of bij te dragen, voor zover dat kan. En mocht het overhedenoverleg op 14 april niet goed genoeg verlopen naar de zin van de VNG, dan gaan ze ook echt over tot actie. Dat werd ook echt aangekondigd. Dus dan wordt er ook echt een procedure opgestart, dus een file procedure. Dan zal de staat worden gedagvaard. Dan worden gemeenten opgeroepen om bezwaar aan te tekenen tegen de gemeentefondsuitkering en zal er een procedure via de Raad van State worden opgezet. Maar we hopen op een goede afloop op 14 april en bij dezen vestig ik daar nogmaals de aandacht op. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, wethouder Van Damme. Goed dat u onze gemeente tijdens de VNGledenbijeenkomst heeft vertegenwoordigd en ik denk een belangrijke oproep om inderdaad de uitkomsten van het overhedenoverleg te volgen en daarop voorbereid te zijn, ook als gemeente. Dan zijn we aan het einde gekomen van agendapunt 1.

2. Spreekrecht burgers De voorzitter: Gaan we door naar agendapunt 2, Spreekrecht burgers. En ik nodig de heer Hoyer uit om te komen inspreken. En mijnheer Hoyer, u gaat spreken over de Omgevingsvisie Rijswijk ‘Gezonde Buitenplaats in de Metropool’. U heeft vijf minuten spreektijd. Ik geef u het woord. De heer Hoyer: Dank u wel, voorzitter. Sorry als ik iets buiten adem klink. Ik ben heel hard met de fiets moeten komen en ik acht de schone lucht in Rijswijk van heel erg groot belang, dus ik heb niet de auto genomen. Ik wil het vanavond hebben over de Omgevingsvisie met als ondertitel de ‘Gezonde Buitenplaats in de Metropool’. Met name gezond wilde ik dit hangen aan het thema schone lucht, want wij, bewoners van Rijswijk, zijn enorm geschrokken van de conclusie van het onderzoek van het journalistiek platform KRO-NCRV Pointer. Rijswijk is wat betreft luchtkwaliteit de op een-na-vieste gemeente van Nederland, met een score die ruim tweemaal hoger ligt dan volgens de Wereldgezondheidsorganisatie acceptabel acht. In een stad als Rijswijk met sterk vervuilde lucht, sterven mensen gemiddeld tien maanden eerder, onder andere vanwege chronische infecties aan de luchtwegen en sterk vergrote kans op beroertes. Vooral ook kinderen lopen ernstig gevaar en de gezondheidskosten zijn significant hoger dan in gebieden waar de luchtkwaliteit goed is. Dat de Pagina 4 van 52

Concept verslag Raadsvergadering 25 maart 2025

concentraties van met name stikstofdioxide en fijnstof hier veel te hoog zijn, weten we helaas al jaren. Niet voor niets heeft Rijswijk, samen met het Rijk, provincies en een aantal andere gemeenten in Nederland, op 13 januari 2020 het Schone Lucht Akkoord (SLA) getekend. Dat staat ook in de Omgevingsvisie. In het SLA hebben de deelnemende partijen de ambitie uitgesproken om samen in alle relevante sectoren de uitstoot van vervuilende stoffen te beperken. Daarnaast heeft de Rijswijkse gemeenteraad in februari 2020 het Actieplan luchtkwaliteit 2020-2024 aangenomen. Wij begrijpen dat het voor een gemeente als Rijswijk lastig is om individueel de luchtkwaliteit te verbeteren. Daaraan zijn onder andere de uitlaatgassen ten gevolge van het autoverkeer op A13 en A4 en het fijnstof als gevolg van de zeer intensief gebruikte spoorlijn debet. Vandaar ook de samenwerking en noodzakelijk actieve rol van Rijswijk binnen het SLA. Maar ook het sluipverkeer en de toenemende hoeveelheid auto’s als gevolg van het sterk groeiende aantal inwoners dragen bij aan de vervuiling, parameters die de gemeente Rijswijk direct kan beïnvloeden. Schone lucht is een mensenrecht, zoals door Europese Hof voor de rechten van de Mens is vastgesteld, wat ook door velen van u zelfs expliciet wordt onderschreven.

Het moet dus ook randvoorwaarde nummer één zijn, waar alle beslissingen en ontwikkelingen in Rijswijk, zoals ook de Omgevingsvisie, aan zullen moeten voldoen. Wij zien daar echter weinig van terug, maar wellicht hebben wij ongelijk en is Rijswijk duidelijk op koers om de door haar onderschreven doelstellingen te behalen. Zou u onze zorgen weg kunnen nemen en ons een update geven over de stand van zaken, met name ook door beantwoording van de volgende concrete vragen. Binnen het SLA streven Rijswijk en de andere ondertekenaars ernaar om en ik citeer: ‘de uitstoot van vervuilende stoffen te beperken, om zo in 2030 minimaal 50% gezondheidswinst te behalen ten opzichte van 2016.’ Wat is de huidige status ten opzichte van 2016? Waar kunnen we de laatste tussenrapportage en monitoringsverslagen vinden? Wat heeft Rijswijk concreet ingebracht? Is de ambitie voor 2030 nog steeds haalbaar? Indien dit niet zo is, wat zijn de acties van Rijswijk om één, als gemeente zelf en twee, in samenwerking met andere partijen deze gezondheidswinst ten opzichte van 2016 te behalen? En ten aanzien van het Actieplan luchtkwaliteit, wat is de huidige status ten opzichte van 2020? Welke succesvolle acties zijn er geweest, die meetbaar hebben geleid tot een blijvend mindere luchtverontreiniging? Ten aanzien van monitoring van het actieplan is gesteld dat de gemeente de luchtkwaliteit blijft monitoren.

Bovendien zal, ik citeer: ‘de gemeente het actieplan over twee jaar evalueren en zo nodig bijstellen.’ Waar kunnen wij als bewoners van Rijswijk, de monitoringsgegevens vinden? Waar kunnen wij de evaluatie van het actieplan in 2022 en eventuele recentere evaluaties vinden? Zijn er zaken bijgesteld? Is er een vervolg van het actieplan? Zo nee, komt er een vervolg en wanneer kunnen we dat verwachten? Bij niet voldoen aan de WHO-norm kan de overheid op landelijk, maar ook op gemeentelijk niveau door het Europees Hof voor de Rechten van de Mens worden veroordeeld voor het schenden van mensenrechten. Bent u zich daarvan bewust dat de vieze lucht in Rijswijk, zeker ook in combinatie met de geambieerde zeer sterke groei in inwonersaantal, ook een juridisch risico vormt? Doet u er echt alles aan om te voldoen aan uw eigen doelstellingen? Doelstellingen waarop huidige en nieuwe bewoners u op kunnen aanspreken. Neemt u indien nodig, bij nieuwe ontwikkelingen en projecten, letterlijk gas terug als gezonde lucht in het geding is? De voorzitter: Mijnheer Hoyer, u heeft nog één minuut. De heer Hoyer: Dank u wel. Heeft u kortom alles op orde om, mocht het erop aankomen, niet veroordeeld te worden voor het schenden van mensenrechten? Hartelijk dank voor het beantwoorden van onze vragen. We hebben ze ook ingediend.

Als inwoners van Rijswijk zijn wij ons erg bewust van de noodzaak voor een gezonde leefomgeving, niet alleen voor onszelf, maar met name ook voor onze kinderen en de duizenden nieuwe inwoners die Rijswijk in de komende jaren wil verwelkomen. De gemeente is daar primair voor verantwoordelijk. Graag zien we uw antwoorden tegemoet. Hartelijk dank, namens Stichting Pasgeld Natuurlijk en vele inwoners. Dank u wel. Pagina 5 van 52

Concept verslag Raadsvergadering 25 maart 2025

De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Hoyer. Dan nodig ik de heer Scholtes uit van Event Plaza om te komen inspreken over de situatie van afgelopen zondag, betrekking hebbend op agendapunt 3. En voordat ik u het woord geef, mijnheer Scholtes, wil ik wijzen dat op grond van artikel 20 van het Reglement van Orde is bepaald dat u het woord niet mag voeren over een besluit van het gemeentebestuur waartegen bezwaar of beroep op de rechter openstaat of heeft opengestaan, dus ik wil dat u dat in acht neemt. De heer Scholtes: Ik versta u ook niet. Goedenavond, gemeenteraad van Rijswijk, mevrouw Sahin. Ik ben hier even gekomen om ... Ik ben de eigenaar van Haags ... Van Event Plaza en ik ben hier om me even te laten zien, omdat ik als halve Rijswijker, ik ben hier tennisser geweest. Ik heb het tennispark gekocht, toen nog om daar het Nationaal Toptennis Centrum van te maken. Samen met de Nederlandse ... Sorry, hoor. Ik ben niet gewend om, te lang geleden, om nog openbaar te spreken. Maar ik heb dus het tenniscentrum daar gekocht om daar het Nationaal Top Centrum van te maken. En vervolgens is dat toen niet doorgegaan vanwege problemen in de gemeente. Ik weet niet of ze toen al van plan waren om daar te gaan bouwen, maar in ieder geval heb ik dus dat geprobeerd om dat daar rond te krijgen. En daar is uiteindelijk niet alles van gekomen en is er dus de ... Slecht.

Ik ben zelf toptennisser geweest. Dat is een van de oorzaken waarom ik hier nu ook weer sta om mijn bedrijf te verdedigen. Omdat ik dus vandaag geschokt ben door de vragen die er waren vanuit de gemeenteraad en wat er met mijn Event Plaza aan de hand is. Maar ik ben dat niet gewend geweest om dat te doen, omdat ik andere zaken had die ... Ik heb een briefje gemaakt en dat had ik beter niet kunnen doen, moet ik ook weer zeggen. Ik het gaat even over een zondag. Laat ik het maar over een zondag houden. Ik heb de verantwoordelijkheid daarvoor. Maar dat is niet altijd mijn goede kant geweest, omdat ik geen organisator ben en ook niet met de mensen die mij een zondag hebben gevraagd om daar met hun Koerdische federatie te komen. Die hebben mij volledig buiten schot gelaten en uitsluitend hun eigen lijnen uitgezet. En dat was onder andere dus dat er niet een goed contact was tussen ons en de gemeente en dat is toen allemaal niet goed gegaan. Maar ik wil hier maar even zeggen dat ik dus niet degene ben die wél verantwoordelijk is, maar daarvoor niet dus te strak was in mijn organisatie, om te zorgen dat dat niet zo'n losbandige zaak was geworden, zoals het zondag gegaan is allemaal. Ik heb daar de hele dag wel gestaan met mijn vouw erbij om te kijken. En ik was blij dat het uiteindelijk allemaal nog goed is afgelopen, omdat het dus niet goed gegaan was.

Ik moet nog even vertellen wat er dan dus allemaal was. De Koerdische federatie is bij mij twaalf jaar, hebben zij bij mij hun feest gegeven. Dat is allemaal altijd prima gegaan. Maar nu was dat dus een eigen opzet van hun om dat zo te doen. En was ik machteloos om daar ook maar ... Maar het is zonder opzet gebeurd. De voorzitter: Mijnheer Scholtes, u heeft nog één minuut. De heer Scholtes: Wat zegt u? De voorzitter: U heeft nog één minuut spreektijd. De heer Scholtes: Ik denk dat ik ... Ik heb dit te laat gemaakt en dat is ook niet mijn goede ... Ik wil alleen maar even zeggen dat ik dus geraakt ben door datgene wat ik gezien heb in de sociale media en dat dat niet mijn opzet geweest is. En u heb ik gelukkig al twee weken geleden gezegd dat ik ga stoppen daar, omdat ik het niet ... Mijn zoon gaat dat overnemen en dat er hoop ik een goed vervolg komt als ik weg ben. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Scholtes voor het inspreken in deze raad. Dan zijn we aan het einde van agendapunt 2.

Pagina 6 van 52

Concept verslag Raadsvergadering 25 maart 2025

3. Vaststelling agenda a. Motie vreemd - Tijdelijke sluiting van Event Plaza en onderzoek naar definitieve sluiting (RB) De voorzitter: Dan gaan we door naar de vaststelling van de agenda. Door Rijswijks Belang is een motie vreemd ingediend en het is gebruikelijk dat het dan als laatste bespreekpunt wordt besproken. Ik stel voor om dat ook op deze manier af te handelen. Heeft u daar uw instemming? Mevrouw Niesen. Mevrouw Niesen: Dank u wel, voorzitter. Ik wil graag een ordevoorstel doen om de motie vreemd te behandelen na de vraag van Beter voor Rijswijk en VVD, dus na de vragen van de raad. Dank u wel. De voorzitter: Het is niet gebruikelijk, dus daarom leg ik het voor aan de raad. Normaal gesproken wordt het als een motie vreemd toegevoegd aan het einde van de agenda. Dus ik kijk naar uw raad. Is daar instemming voor het voorstel van mevrouw Niesen? Niet? Dat is niet het geval. Als er voor is, wil ik graag dat ... Ik zie de heer Van Dam. Mijnheer Van Dam, u steunt het of? De heer Van Dam: Ja, aangezien er twee vragen zijn ingediend, kan dat, denk ik. De voorzitter: Nee, daarmee is het niet voldoende, dus wordt het als laatste bespreekpunt besproken.

4. Vragen van de raad b. Vragen BvR – Koerden De voorzitter: Dan gaan wij door naar de vragen van de raad. En geef ik als eerste de fractie van Beter voor Rijswijk, de heer Kruger, de gelegenheid om zijn vragen toe te lichten. De heer Kruger: Dank u wel, voorzitter. Er is dit weekend weer een hoop gebeurd. Ik heb meteen de vragen ingestuurd en ik zal het niet allemaal terughalen. Dat zal u bekend zijn. En ik zal me betrekken tot de vragen die we gesteld hebben over het incident van het afgelopen weekend. Was het college bekend met deze overval van de Koerden? Want er komen niet zo veel mensen ineens uit de lucht vallen. En indien u daarvan op de hoogte was, waarom heeft u de raad daar niet vooraf geïnformeerd, zoals ook in voorgaande bijeenkomsten met Eritreeërs wel heeft gedaan? En wat heeft het college ondernomen om dit soort evenementen te verbieden vanwege het risico op de openbare orde? En de vraag is ook, bent u bereid om in voorkomende gevallen de raad vooraf te informeren zodra er rekening kan zijn van het houden van een risicobijeenkomst? En als u dat niet wil, dan zou ik graag weten waarom u dat niet wil. En verder hebben we ook begrepen dat er door die enorme toevloed zonder dat de verkeersregelaars door de organisatie waren ingehuurd, er een aardige parkeerchaos rondom het complex is ontstaan. Ze stonden op de fietspaden en waar men ook een auto kan parkeren.

Er blijkt ook geen handhaving geweest te zijn. Als ik een uurtje te lang sta zonder te betalen, heb ik een bon binnen een korte tijd, maar hier ... De vraag is, heeft u ook laten controleren over het correct parkeren van de auto's? Want met dit soort evenementen zou je toch moeten zeggen, parkeer het bij de Bogaard, laat een busje rijden of kom lekker wandelen. Maar dat schijnt ook niet gebeurd te zijn. En onze laatste vraag. Wat zijn de consequenties voor de ondernemer van Event Plaza na dit gebeuren? Dat waren de vragen. Pagina 7 van 52

Concept verslag Raadsvergadering 25 maart 2025

De voorzitter: Hartelijk dank, mijnheer Kruger. Ik ga ze meteen beantwoorden. Allereerst de eerste vraag. Wij zijn vooraf door Event Plaza geïnformeerd dat er een Koerdisch familiefeest zou plaatsvinden op zondag 23 maart, met ongeveer 1100 personen. Op het meldingsformulier wat is ingevuld stond er bij het programma vaders, moeders en kinderen. Dus ook om even duidelijk te maken wat het karakter vooraf is aangegeven. En na twee positieve adviezen vanuit de politie en een verleden zonder ongeregeldheden met betrekking tot het betreffende Koerdische feest, was er geen aanleiding vanuit mijn portefeuille als burgemeester u als raad te informeren. Indien dat anders zou zijn, dan is het informeren van de raad uiteraard een vanzelfsprekendheid. En ik hecht er heel veel waarde aan om mijn raad goed te informeren. Zowel politie als handhaving waren op de hoogte van het Koerdisch feest en uiteraard alert, door extra surveillance en toezicht in en rondom Event Plaza. Er was ook een controle op de voorwaarden van de exploitatievergunning en verleende ontheffing met beperkingen en voorwaarden in het kader van de brandveiligheid van de zalen en die was ook ingepland om in Event Plaza op zondag 23 maart uit te voeren. En dan kom ik bij uw volgende vraag, wat het college heeft ondernomen om dit soort evenementen te verbieden vanwege het risico op verstoring van de openbare orde.

Het verbieden van bijeenkomsten, evenementen, dat kan echt alleen als er een hele serieuze dreiging bestaat van de verstoring van de openbare orde en veiligheid. Dat was er dus niet. En nadat we alleen online, onze online communicatiedeskundige, de flyer had gezien van het zogenaamde familiefeest hebben we een tweede advies opgevraagd aan de politie om inzicht te krijgen in de veiligheidsrisico's. Dus wij hebben heel opnieuw een advies gevraagd. En uiteraard ben ik dus altijd bereid om de raad vooraf te informeren over dit soort risicobijeenkomsten. En ik vind ook mijn plicht, als er van tevoren ook helemaal niets aan de hand lijkt te zijn en op die dag blijkt er toch iets te gebeuren waardoor er een ernstige verstoring verschijnt, dan informeer ik u ook altijd. En in dit geval was er dus geen negatief advies en was er ook niet een advies waaruit allerlei risico's naar voren kwamen. Je kunt ook soms een advies krijgen van de politie waardoor allerlei risico's worden besproken en dat was ook niet het geval. En dan uw vraag ten aanzien van het parkeren en dat is inderdaad heel vervelend geweest. Het verkeer is echt ontregeld geweest. En dat is ook niet goed. En op dat moment is vanuit onze handhaving de keuze gemaakt, gaan we aandacht geven aan leefbaarheid of veiligheid, de openbare ordesituatie? En er is gekozen voor veiligheid, omdat dat op dat moment te belangrijk was.

Die keuze is heel bewust gemaakt voor het borgen van de openbare orde en veiligheid. En voor de goede orde, bij bijeenkomsten waar fout wordt geparkeerd en op dat moment voldoende handhavingscapaciteit beschikbaar is, dan zullen we zeker handhavend optreden. Dan uw laatste vraag. Wat zijn de consequenties voor Event Plaza? Door het overtreden van de voorwaarden van de ontheffing in het kader van brandveiligheid, is besloten vandaag besloten om de verleende ontheffing per direct in te trekken. En vanmiddag hebben wij Event Plaza daarover geïnformeerd. En dat betekent dat de zalen niet meer gebruikt mogen worden voor feest en andere activiteiten. En daarnaast zijn we ons aan het beraden welke aanvullende bestuurlijke maatregelen nog meer genomen kunnen worden. Daar zijn we druk mee bezig. Heel druk. Ik hoop, weet niet of u nog aanvullende vragen heeft? De heer Kruger: Misschien wat ik eruit kan concluderen is dat toch de politie ... Dat is niet de eerste keer, dat gebeurde ook in Den Haag onlangs, dat het een veilige bijeenkomst zou zijn, wat zeker wat naïef is geweest als je het aantal noemt dat de 1100, ik heb zelfs hogere aantallen gehoord. Maar dat voor zo'n grote groep dat je dan al op voorhand kan bestempelen van niks aan de hand, komen jullie maar. Er zijn geen ... De wereld verandert. En ook die dingen, daar moeten we rekening mee houden.

Dat we daar heel zorgvuldig mee omgaan. En daar niet te laconiek over oordelen. Maar ik denk dat dat meer in de richting van de politie is. De voorzitter: Ik heb geen vraag gehoord, maar ik begrijp wat u zegt. En ik hoor wat u zegt. En ik heb ook met de politie contact opgenomen over deze adviezen en de wijze van advisering over dergelijke Pagina 8 van 52

Concept verslag Raadsvergadering 25 maart 2025

evenementen, gesproken met het sectorhoofd. En deze situatie, de wijze van advisering, wordt ook geëvalueerd, dus dat kan ik ook aan u melden.

c. Vragen VVD - Ongeregeldheden Event Plaza De voorzitter: Dan wil ik doorgaan naar de volgende set vragen en die zijn gesteld door de Rijswijkse VVD. Ik geef graag de heer Loof de gelegenheid om zijn vragen toe te lichten. De heer Loof: Voorzitter, dank en dank voor het woord. Onze fractie werd dit weekend ook opgeschrikt door het nieuws dat een evenement bij Event Plaza uit de hand is gelopen. En ons geduld begint wel een beetje op te raken. Ik kan mijn vragen in zijn geheel gaan stellen, maar ik heb zo'n vermoeden, tenzij de burgemeester, aangezien ze de vragen van tevoren heeft gezien, aanvullende antwoorden toch heeft, dat zij net al op het meeste antwoord heeft gegeven. En wat mij betreft is daarmee ook zojuist in de beantwoording naar de vragen van BvR ook antwoord gegeven op onze vragen. Dus ik ga ze niet nogmaals stellen, tenzij u zelf toch nog informatie heeft, specifiek op de vragen die wij hebben gesteld. De voorzitter: Ik kan u iets meer informatie geven, want de vragen die komen inderdaad grotendeels overeen. Maar als u... Ik heb ze goed voorbereid, dus ik kan ... De heer Loof: Als u ergens nog een nuance heeft, dan hoor ik dat graag. De voorzitter: Ja, is goed. De eerste vraag.

Herkent de burgemeester het beeld dat evenementen bij Event Plaza vaker uit de hand lopen? Ik ben nog niet zo lang burgemeester van Rijswijk, maar helaas herken ik het beeld dat bij Event Plaza evenementen worden georganiseerd die tot verstoring van de openbare orde en veiligheid zorgen. Ten tweede, kan de burgemeester toelichten hoe het evenement uit de hand heeft kunnen lopen? Dat zal ik even wat korter op zijn. Wij zijn dus vooraf door iemand van Event Plaza geïnformeerd. Dat gebeurt maandelijks met een overzicht van allerlei activiteiten die daar plaatsvinden. En we zijn wel strikter geworden, ook omdat we het evenementenbeleid hebben he aangescherpt en die zijn ook in de exploitatievergunning ook heel duidelijk gemaakt. Maar het is uit de hand gelopen met name omdat er te veel mensen zijn gekomen. Naar inschatting iets van 2500 personen. En tijdens de bijeenkomsten hebben er meerdere onderlinge opstootjes en heeft er een vechtpartij plaatsgevonden. En omstreeks vijf, ongeveer half zes, volgens mij, ben ik door de politie, door onze plaatsvervangend teamchef, geïnformeerd dat is situatie uit de hand dreigde te lopen, na zijn contact met de officier van dienst. En dat de beveiliging, die ook onvoldoende aanwezig was, de situatie niet aankon. En daarom heb ik onmiddellijk, zonder enige twijfel, de opdracht gegeven om het feest te beëindigen.

En ook onze eigen handhavers zijn ter plaatse geweest en hebben hun bevindingen met mij gedeeld. Voorafgaand aan het feest, heb ik aangegeven, zijn op basis van aanmelding twee adviezen bij de politie opgevraagd. En wij hebben dat tweede advies opgevraagd, nadat wij een flyer ontdekten en dat beeld kwam niet overeen met het meldingsformulier. Daarop heeft de politie ook een verdiepend onderzoek gedaan, ook met de afdeling intelligence van de politie-eenheid Den Haag. Het advies bleef positief en er werden ook geen aanvullende voorwaarden gesteld. Was de burgemeester dus voorbereid op eventuele ongeregeldheden? Nee, op basis van de informatie die we hadden, waren we niet voor niet voorbereid. Maar ik ben nu tegenwoordig wel voorbereid op alles, want het is spannend in de wereld en ik merk ook dat geopolitieke spanningen soms ook effecten hebben, ook in onze gemeente. En uw vraag 4. Klopt het dat de exploitant zich niet aan de geldende regels heeft gehouden? Dat klopt, inderdaad. Event Plaza heeft zich op zondag 23 maart niet gehouden aan de geldende regels en Pagina 9 van 52

Concept verslag Raadsvergadering 25 maart 2025

daarmee in strijd gehandeld met de exploitatievergunning. En vervolgstappen, ik heb inderdaad die vraag zojuist beantwoord. Dus ik hoop dat ik uw vragen heb beantwoord. Ik kan ook nog een vraag stellen aan uw raad. Zijn er nog aanvullende vragen? Dat is niet het geval, hoor ik.

d. Vragen Rijswijks Belang - Parkeersituatie Verrijn Stuartlaan De voorzitter: Dan gaan wij door naar de volgende set vragen. Die zijn van de fractie van Rijswijks Belang, over de parkeersituatie Verrijn Stuartlaan. Ik kijk even. Aan wie kan ik het woord geven? Aan de heer Weterings? Mijnheer Weterings, u krijgt het woord. De heer Weterings: Voorzitter, dank u wel. Bent u op de hoogte dat er op de Verrijn Stuartlaan, daar waar de huidige bebording aangeeft dat er een parkeerverbod is, bezoekers massaal parkeren? Vraag 2 is, vind u dat wenselijk? Vraag 3 is, hoe heeft deze situatie kunnen ontstaan? Vraag 4, bent u het met Rijswijks Belang eens? Dan valt die weg. Heel mooi. Zegt genoeg. Momentje. Bent u het met Rijswijks Belang eens dat een herziening / aanpassing met betrekking tot het parkeerbeleid op deze laan dringend nodig is? Zo nee, waarom niet? Is het mogelijk dat waar nu massaal auto's staan geparkeerd, met uiteraard uitgezonderd kruisingen, om daar normale parkeerplaatsen van te maken? Zo nee, waarom niet? Deelt u onze mening dat er in een gebied met vooral auto(herstel)bedrijven parkeerplaatsen daar waar mogelijk wenselijk is, of wenselijk zijn? Zo ja, wanneer denkt u deze situatie aan te kunnen passen? En zo nee, wat is dan uw visie / plan / mening of aanpak over deze ontstane situatie? Ik heb daar wat foto's bijgevoegd van de situatie.

En de afgelopen week ook gemonitord en het is er ook niet minder op geworden. Er is wel één dag is daar een actie gehouden door handhaving. Het was eventjes opgelost. Maar de dag daarna gingen mensen weer massaal parkeren. En ik begrijp het wel, als er geen parkeerplek is. Dus als u de vragen zou willen beantwoorden, dank u wel, heel graag. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Weterings. Dan geef ik het woord aan wethouder Van de Waart voor het beantwoorden van uw vragen. Wethouder Van de Waart. Mevrouw Van de Waart: Dank u wel wethouder, voorzitter. Ik lees ze een beetje op, voorzitter, want ik heb ze ook schriftelijk, dus eventueel kan ik ze nog toesturen. Maar inderdaad, we zijn ervan op de hoogte en inderdaad, het is ook niet wenselijk. Het is niet verkeersveilig en het geeft ook slecht zicht op de wel beschikbare plekken. U gaf zelf ook al aan, handhaven kan wel, maar is geen langetermijnoplossing, want je handhaaft één keer en de volgende dag staan er weer auto's. Hoe heeft die situatie kunnen ontstaan? Dat heeft eigenlijk te maken met de herinrichting van de Verrijn Stuartlaan. Daar zijn we plannen voor aan het maken. Met oogpunt vanuit verkeersveiligheid hadden we het eerst tijdelijk afgesloten met betonblokken. Daar kregen we echt de feedback op de uitstraling. Ook de kosten waren vrij hoog, dus dat is weer afgestaan.

Er wordt nog steeds gewerkt aan een project en dat heet, dat noemen wij Integrale Planning Plaspoelpolder, waarin verschillende teams binnen de gemeente afstemming maken over verschillende projecten in hetzelfde gebied, zodat we ook gelijk werk met werk kunnen maken bij de inrichting. Het is dus nog steeds de bedoeling om de Verrijn Stuartlaan tussen de Volmerlaan en De Bruyn Kopsstraat te herinrichten. De herinrichting is bedoeld om de verblijfskwaliteit verbeteren, het gebied een kwaliteitsimpuls te geven en de parkeervakken zullen dan ook op dat moment anders fysiek worden ingevuld. Uw vraag, is het mogelijk om ... Dat geeft eigenlijk ook antwoord op vraag 5. Uw vijfde vraag wordt eigenlijk daarmee ook beantwoord. En u stelt vervolgens een hele specifieke vraag over een autoherstelbedrijf. Die zou ik iets breder willen beantwoorden. Er is namelijk binnen de Plaspoelpolder al jaren discussie over de wenselijkheid van parkeren in de openbare ruimte versus bijvoorbeeld het gebruik van parkeerplekken op eigen terrein, die nu ook veel opslag wordt gebruikt. Er zijn dus veel meer parkeerplekken dan de parkeerplekken in de openbare ruimte. Dat is onderwerp van gesprek. Er is Pagina 10 van 52

Concept verslag Raadsvergadering 25 maart 2025

ook onderzoek gedaan om het gebruik van die parkeergarages en het parkeren op eigen terrein. Ook is er onderzoek gedaan naar zwerfoertuigen. En dan zie je dus dat er bij dat onderzoek maar liefst 93 parkeerplekken werden bezet door voertuigen die langere tijd niet, meerdere weken niet gebruikt werden. Zo zie je dat eigenlijk, los van de door u genoemde herstel- of autobedrijven, er meerdere problemen aan de hand zijn, waardoor parkeerplekken op een manier worden gebruikt die we graag anders zouden zien. En wat is dan ook uw visie? Ik ga in juni, na de kadernota parkeren zullen we dat ook verder benoemen. Eerder is namelijk al gezegd dat in de gebiedsuitbreiding, en dat is ook de Plaspoelpolder, we nadenken over parkeerregulering. Ik merk in ieder geval dat ondernemers daar erg enthousiast van worden, want de verkeerd geparkeerde auto's, maar ook de auto's die hun auto neerzetten, vervolgens op de tram stappen en naar Den Haag gaan, maken een belangrijk onderdeel van het gebruik van de parkeervakken op dit moment. Even kijken hoor. Dus als die parkeernota is vastgesteld, kom ik zo snel mogelijk met een voorstel voor de parkeerregeling van de Plaspoelpolder.

En dan hoop ik ook dat zowel die eigen terreinaanmoediging gestalte zal vinden, want dan is het natuurlijk aantrekkelijk om dat te gebruiken, om eens even op te ruimen en daar je auto neer te zetten, maar ook het ontmoedigt gebruikers van onze Plaspoelpolder die op de tram stappen en verder rijden. En dan blijft er ruimte over voor auto's die er wel moeten staan. Dus dat is de visie en het idee. En dan nog, dat zei ik al even, de uitvoering van die plannen van de Verrijn Stuartlaan, die staan ongeveer gepland voor de loop van 2026, dus dat gaat ook volgend jaar plaatsvinden. Dus dat is de visie op dat gebied en daarmee hoop ik alle vragen te hebben beantwoord, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, wethouder Van de Waart. Ik kijk naar de heer Weterings. Mijnheer Weterings, heeft u nog aanvullende vragen? De heer Weterings: Bedankt voor de uitgebreide beantwoording. De voorzitter: Dank u wel. Dan zijn we aan het einde van de vragen van de raad, agendapunt 4, gekomen

5. Raadsvoorstel Vaststelling Re-integratieverordening Participatiewet Gemeente Rijswijk 2023 (RV 25-013) 6.Raadsvoorstel Herstelbesluit bestemmingsplan Te Werve Oost (RV 25-014) 7. Raadsvoorstel Vaststelling route vervoer gevaarlijke stoffen (RV 25-012) De voorzitter: Gaan we door naar de agenda, naar de akkoordstukken. Dan kijk ik naar uw raad. Kunnen de agendapunten 5, 6 en 7 door u in één keer worden vastgesteld? Wenst iemand een stemverklaring af te leggen? Dat is niet het geval, zie ik. Daarmee zijn ze alle vastgesteld. Ik wil intussen melden dat de heer Ezinga en de heer Van Dam ook binnen zijn, dus we zijn compleet.

8. Vaststelling verslag 18 februari 2025 De voorzitter: Dan gaan we door naar de bespreekstukken. Als eerste, de vaststelling van het verslag. Heeft iemand een op- of aanmerking? Dat is ook niet het geval. Dan is die ook vastgesteld.

9. Raadsvoorstel Herontwikkeling locatie Marimbahal (RV 25-016) De voorzitter: Dan gaan wij door naar het eerste bespreekstuk. En dat is het raadsvoorstel Pagina 11 van 52

Concept verslag Raadsvergadering 25 maart 2025

Herontwikkeling locatie Marimbahal. Ik geef hiervoor als eerste het woord aan de heer Loof van de Rijswijkse VVD. De heer Loof: Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, de Marimbahal houdt de gemoederen al jaren bezig en een lichtpuntje is in ieder geval dat een besluit gaat worden genomen over de sloop van de huidige Marimbahal en de toekomst van het gebied. Toegegeven, de voorgestelde toekomst is niet onze keuze. We wilden graag van dit gebied aan het Waldhoornplein een mooie woonlocatie maken, met voorzieningen die de Muziekbuurt verdient en ruimte om kleinschalig te bewegen en te sporten. Onze fractie denkt dat de nu voorgestelde sporthal minder gebruikt zal gaan worden dan sommigen doen voorkomen. Dat is een goed recht en bij het uiteindelijke besluit zullen wij ons daar ook bij neerleggen. Wel stellen wij alsnog, samen met het CDA, onze toekomst voor dit gebied voor met een amendement, waarin we kiezen voor een variant die beter op deze locatie past, met voorzieningen als bijvoorbeeld een huisarts, een buurthuis, kamer et cetera. En natuurlijk roep ik op om dit amendement te steunen. Voorzitter, vorig jaar zei ik het al, ik hoop niet terug te hoeven komen met een ‘ik zei het toch’. En helaas is dat wel het geval. Ik zei toch dat de kosten uit de hand zouden gaan lopen. Meer dan 12 miljoen. 6 miljoen dankzij de motie van onder andere BvR, Wij en Rijswijks Belang.

Met een negatieve exploitatie die we elders moeten gaan opvangen. Gaan de partijen zoals BvR, Wij en Rijswijks Belang hiervoor de parkeertarieven verhogen? Als het aan ons ligt in ieder geval niet, maar ik vrees het ergste. Het voorspel spreekt in ieder geval al over het uitbreiden van betaald parkeren in de Muziekbuurt. Dat hebben BvR, Wij en Rijswijks Belang alvast geregeld. Een slechte zaak die wij, waar dat kan, zullen proberen tegen te houden. Het is jammer dat BvR hun belofte aan de Rijswijkse VVD heeft gebroken dat ze niet zouden instemmen met een sporthal die zo duur als meer dan 12 miljoen zou worden. Beloftes moet je op kunnen bouwen. Rijswijks Belang zal vast tegen gaan stemmen, want de motie van vorig jaar is niet uitgevoerd zoals zij dat wilden. Hun keuze toen heeft ons als gemeente nu wel 6 miljoen extra gekost, dus ik hoop dat ze die fout in ieder geval durven toegeven vanavond. En datzelfde geldt voor Wij. Dat zegt altijd op te komen voor de financiën en elke keer hard op de trom slaat bij gebiedsontwikkelingen.

Ik vraag dan ook aan Wij, waarom schepen jullie het Waldhoornplein op met een enorme gebiedsontwikkeling, terwijl jullie hier altijd overal in Rijswijk tegen zijn? Heeft u die illustraties wel gezien? Is dit niet ontzettend hypocriet? Voorzitter, ik sluit af door op te roepen vooral met het amendement in te stemmen van CDA en de Rijswijkse VVD, zodat we de Muziekbuurt een mooi nieuw wooncomplex met bijbehorende voorzieningen kunnen bieden die het verdient. De amendementen en moties zal ik in de tweede termijn op reageren. Tot zover. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Loof. Dan geef ik graag het woord aan de heer Nunnikhoven van de fractie Beter voor Rijswijk. De heer Nunnikhoven: Dank u wel, voorzitter. Het is eindelijk zover. Mijn collega voor mij zei het net ook. We gaan vandaag besluiten over de locatie Marimbahal. Er is een keuze uit drie scenario's. Optie A, daar gaan we een zaal bouwen waar we, uit onderzoek al is gebleken, te veel van hebben en in 2040 ook nog genoeg van hebben. Dus een amendement Het beste scenario voor de Marimbahal kunnen wij helaas niet steunen, want dit is niet het beste idee voor de hal. In het vorige forum nog gevraagd welke bouwprojecten we dan voorlopig stoppen en waar we in de toekomst drie hallen zouden gaan bouwen, omdat we dat nodig hadden. Daar kreeg ik helaas geen antwoord op.

Om even gelijk terug te komen, zonder te interrumperen, op de heer Loof. De belofte was inderdaad van Beter voor Rijswijk dat de sporthal niet meer als 10 miljoen ging kosten. Maar de VVD begrijpt toch ook wel dat die 12 miljoen niet alleen voor de sporthal is, maar voor het hele project? Of, uw woorden letterlijk, als een Altes plus. Het is en blijft nog steeds geen Altes plus. Dus blijft er voor Beter voor Rijswijk de grootte van de motie over. Beter voor Rijswijk heeft samen met Rijswijks Belang, de Pagina 12 van 52

Concept verslag Raadsvergadering 25 maart 2025

ChristenUnie Rijswijk en Wij. Rijswijk een amendement ingediend voor scenario B. Wij vinden vier ton voor een kunstmuur te veel geld. Er zijn tientallen redenen te bedenken om dit bedrag daaraan uit te geven. Ik wil dan ook vragen aan de partijen die voor variant C willen gaan, wat zou jullie optie zijn om die vier ton te compenseren? Verder hebben wij twee moties ingediend en medeondertekend die voor zich spreken. De jeugd woont te lang thuis, omdat er geen beschikbare woningen zijn op deze woningmarkt. Vandaar de motie van Beter van Rijswijk, die ruim gesteund wordt en een buurtkamer vinden wij ook van groot belang voor deze wijk. Dan heb ik ook nog een vraag aan de wethouder. In de motie Dringende behoefte aan huisartsenpraktijk, u gaf in het forum aan bij de realisatie van de Marimbahal, dat de twee scholen zodra de verbouwing gereed was, zij naar de Marimbahal gingen om te gymmen. En dat die gymzaal plek kon komen voor een gezondheidscentrum. Dan is dan ook mijn vraag, is er in dat gezondheidscentrum dan ook plek voor een huisarts? Dit was het even voor mijn eerste termijn, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Nunnikhoven. Dan geef ik graag het woord aan de heer Van ‘t Eind van GroenLinks. De heer Van 't Eind: Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, ik heb tijdens het forum al aangegeven dat wij blij zijn met het voorstel wat er voorligt.

Wij denken dat het college een goed gedegen voorstel heeft neergelegd met een programma waarbij we echt een aanvulling doen in Rijswijk, op een strategische locatie in deze stad. Een van de weinige eigen grondstukken die we hebben, daar moet je voorzichtig mee omgaan. En dat is dan ook de kans om te investeren in de stad. Dat doet dit voorstel, dus wij zijn daar heel blij mee, voorzitter. Voorzitter, wel dienen wij een motie in. Ik heb in het forum gevraagd naar in hoeverre de wethouder durft uit te spreken dat ze er alles aan gaat doen om die huiskamer te realiseren. Daar werd wel gezegd, ik ga er alles aan doen, maar het werd niet toegezegd. Toen heb ik gezegd, dan dien ik een motie in. Die ligt nu voor, getekend door een aantal andere partijen waaronder Wij, BvR en de Partij van de Arbeid. Zoals ik al zei, het is een belangrijke locatie. Het is ook een belangrijke plek in onze stad, in een wijk die een van de kwetsbaarste wijken van onze stad is, waar een enorme behoefte is voor zo'n plek. Deze motie beoogt in ieder geval vanuit de raad het signaal te geven, doe er alles aan om dat te realiseren. Lukt dat niet, kom dan op zijn minst even terug bij de raad om met elkaar vast te stellen wat we dan doen. Voorzitter, de amendementen die voorliggen. Het amendement van de VVD en CDA.

Ik begrijp het betoog van de heer Loof, maar ik denk dat de heer Loof ook aan mijn betoog nu al hoort, en ook eerder in het forum, dat we dat amendement niet zullen steunen. En dan het amendement van Beter voor Rijswijk ten aanzien van variant B. Voorzitter, mijn fractie is van mening dat je op een zorgvuldige manier met je kunst om moet gaan. En op een goede manier is dat op dit moment nu verwerkt in variant C. Daar hangt inderdaad een prijskaartje aan, in de zin van dat het twee ton, als je het in één keer zou moeten uitgeven, kost. Maar uiteindelijk scheelt dat 10.000 euro per jaar op het hele exploitatietekort, waar we ja of nee tegen gaan zeggen. En dan vind ik, als je dan ja zegt tegen een exploitatietekort van meer dan drie ton dat je dan moeilijk gaat doen over de laatste 10.000 euro? Ik kan daar eerlijk gezegd ... Daar ga ik niet in mee. En dan vind ik, dan moet je ook gewoon zorgvuldig met je kunst om gaan. Dus wij zullen het amendement niet steunen. En wij zullen gewoon het voorstel zoals dat voorligt, vanuit het college, steunen. En dan ligt er nog een amendement geloof ik vanuit PG&R, maar daar hoor ik graag eerst de toelichting van PG&R zelf van en die heb ik nog niet gehoord, dus dat zal ik met tweede termijn doen. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van ‘t Eind.

Dan geef ik graag het woord aan De heer El Majjaoui van de Partij voor Gelijkheid en Rechtvaardigheid. De heer El Majjaoui: Dank, voorzitter, voor het woord. Onze fractie is er nog niet helemaal uit omtrent de herontwikkeling van de locatie Marimbahal. Daarom hebben wij de volgende vraag. Pagina 13 van 52

Concept verslag Raadsvergadering 25 maart 2025

Voorzitter, vraag 1. Als het kunstwerk gesloopt moet worden, zijn er juridische kosten? En wat zijn deze kosten? En hoe verhouden deze kosten zich tot de kosten die gemoeid zijn met het behoud van het kunstwerk, waarvan het bedrag van circa 265.000 euro bedraagt? Dit exclusief de kosten voor het verplaatsen van de aanwezige trafo, in geval van scenario C, welke naar schatting 150.000 euro bedragen. Een kleine rekensom zal dit uitkomen op 415.000 euro. Eventuele grondexploitatie is hier niet meegerekend. Graag reactie hierop. De tweede vraag betreft in het geval van een scenario waarin het kunstwerk behouden blijft, geldt de percentageregeling van 1 procent voor kunst dan nog steeds? Zo ja, wordt het gereserveerde bedrag dan gebruikt voor een ander nieuw kunstwerk? Zo nee, waar dient dat gereserveerde bedrag dan wel voor ingezet te worden? Alvorens onze fractie een weloverwogen besluit neemt, ontvangen we graag antwoorden op deze gestelde vragen. Tot slot, voorzitter. Voor wat betreft motie Buurthuiskamerfunctie voor de buurt. Onze fractie vindt de motie sympathiek. Een buurthuiskamer voor de buurt is altijd goed. Maar gezien de beperkte ruimte en de schaarse financiële middelen, hechten wij veel meer waarde aan de realisatie van de huisartsenpraktijk.

Gezien de dringende behoefte aan huisartsenpraktijk door de groeiende bevolking en vergrijzing heeft onze fractie, ongeacht welk scenario uiteindelijk wordt gekozen, een motie ingediend om prioriteit te geven aan de oprichting van een huisartsenpost. Daarom stellen wij voor om onze motie te steunen, waarbij het college wordt opgeroepen om voorrang te geven aan de realisatie van huisartsenpraktijk. Mocht er na de herontwikkeling nog ruimte beschikbaar zijn, dan kan deze worden gebruikt voor de buurthuiskamer of een multifunctionele ruimte voor de inwoners. Dit is als vermeld in onze motie. Onze fractie acht dit de juiste volgorde. Tot zover, voorzitter. Dank. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer El Majjaoui. Dan geef ik het woord aan de heer Weterings van Rijswijks Belang. De heer Weterings: Voorzitter, dank u wel. Wat een feest om hieraan te mogen beginnen, de kunstmuur, de sporthal. Wat een bijzondere maanden waren dat. Voorzitter, laat ik beginnen om de VVD te complimenteren Rijswijks Belang te erkennen als een partij die zegt ergens voor te staan en zich hiervoor in te zetten. Ja, de viskraam is voor ons een must om op deze locatie te blijven. En dit is ook zo opgenomen in het raadsvoorstel.

De wethouder heeft aangegeven dat de schets niet bindend is en in overleg met de viskraam de beste optie gekozen gaat worden, in overleg met de eigenaar van de viskraam, die daar al ruim twaalf jaar zit. Een prominente plek, staat in voorstel, die deze ondernemer zeker verdient. Een van de zorgen die er nu niet zijn, is dat de viskraam verplaatst gaat worden, bijvoorbeeld middenin of ergens tussenin nieuwe woningen, en dit dan voor overlast zou kunnen zorgen in de vorm van stank voor de nieuwe bewoners. Deze zorgen zouden bijvoorbeeld wel kunnen worden weggenomen als in de huurovereenkomst van de geplande woningen zou worden opgenomen, indien natuurlijk juridisch mogelijk, dat er een viskraam op locatie aanwezig is en geur van frituur of vis niet uitgesloten is. Je weet waar je gaat wonen, net als bij De Generaal, waar je geen parkeervergunning kan aanvragen, want dat staat in de voorwaarden. Ook ergens in eenpandig is geen optie voor de viskraam, want hij heeft bewezen aan de straatkant, afgelopen twaalf jaar, succesvol te zijn en inmiddels een begrip te zijn in de buurt. Er heeft inmiddels een gesprek plaatsgevonden afgelopen week tussen de ondernemer en de gemeente en deze is door de ondernemer als zeer prettig ervaren.

De wethouder zou nog terugkomen op dit gesprek tijdens deze vergadering, dus ik ben heel benieuwd welke mededeling wij gaan horen en hoe dat gesprek met de ondernemer is geweest. Ook heeft de VVD zeker een punt dat Rijswijks Belang geen baksteen muur onder de noemer van kunst zou willen behouden. Een standpunt is gebaseerd uit heel veel reacties van Rijswijkers. Het onderwerp heeft groots aandacht gekregen. Wekenlang op diverse onafhankelijke nieuwssites, duizenden reacties daarop en toch was wel gebleken dat het kunstwerk geen meerwaarde voor Rijswijk heeft, althans, ook niet voor hun inwoners. Laat staan om hier tonnen uit te gaan geven voor behoud. En tot op heden is er ook geen duidelijkheid wat het behoud, Pagina 14 van 52

Concept verslag Raadsvergadering 25 maart 2025

inclusief nog een mogelijke restauratie, zou gaan kosten. Het college heeft ongeveer een jaar de tijd gehad hier duidelijkheid in te schetsen. En helaas is het bij een mogelijke subsidie gebleven. Rijswijks Belang heeft zelf een aantal restaurateurs benaderd. Niet de kleinste, juist de grotere jongens in deze branche. Die moesten eigenlijk keihard te lachen toen ik een bedrag van 265.000 euro noemde. Lachwekkend werd er gezegd dat dit de voorrijkosten waren voor het restaureren van de baksteen mozaïek, wat in deze kunstwereld heel zorgvuldig moet gebeuren. Dus 265.000 euro plus een paar ton onvoorzien zou betekenen dat we minimaal richting de half miljoen gaan. Dat is zeker voor Rijswijks Belang een no-go. Hiervoor ligt er ook een amendement om de baksteen muur uit het voorstel te halen. Dus die hebben wij van harte ondersteund. Wat ik wel een beetje jammer vind, is voorzitter, dat de VVD onder andere Rijswijks Belang tijdens het forum een soort van schuld van dit voorstel in de schoenen wilde schrijven. Rijswijks Belang heeft een voorstel tot onderzoek gesteund met daarin al eerder benoemd, een must dat de viskraam moest blijven. En dat er nu een voorstel ligt met een exploitatietekort van 395.000 euro op jaarbasis en het behoud van een kunstwerk is niet, nooit onze opdracht geweest aan het college.

De woordvoerder van de VVD noemde het naïef en vroeg aan mijn collega, mevrouw Niesen, wat had u dan verwacht? Voorzitter, ik vond dat een hele goede vraag. Wat onze fractie had verwacht, is dat als het voorstel echt zo slecht was geweest, de wethouder van Financiën, laat het nu toevallig ook een VVD-wethouder zijn, had gezegd, dit gaan wij niet doen. Dit voorstel is zo slecht voor Rijswijk, dat gaan wij niet doen. Maar nee hoor. De VVDwethouder van Financiën is akkoord gegaan met het voorstel. Even naar de raad gestuurd, inclusief het exploitatietekort van 395.000 euro en een paar tonnen aan het behoud van een baksteen muur, waar niemand op zit te wachten. Als dit voorstel echt zo rampzalig was geweest, had de VVDwethouder moeten zeggen, ho ho, hier ga ik niet mee akkoord. Maar het tegendeel is waar. Het is naar de raad gestuurd. Ook Beter voor Rijswijk-wethouder is akkoord gegaan met het voorstel over een behoud van de baksteen muur van tonnen, terwijl ik zeker weet dat hun achterban voor 99 procent zou zeggen, slopen maar en klaar. Voorzitter, weet u, verder zal ik stoppen met dat jijbakken en de partijen aanspreken die nu de stad besturen en met welke voorstellen ze naar de raad komen. Dit was puur even een reactie op het forum.

Zoals eerder aangegeven, staat het voorstel voor behoud baksteen muur haaks op wat de meerderheid aan inwoners van Rijswijk zouden willen doen met deze muur. Het college geeft aan dat experts vinden dat de muur behouden zal moeten blijven. Maar dan is dit het standpunt. Dan wordt dit als standpunt opgevoerd, want experts hebben het gezegd, dus dan zal het wel waarheid zijn. U bent in onze ogen echt totaal de realiteit kwijt wat onze inwoners vinden en willen met deze muur. Elk gebied, van Lamborghini tot Porsche tot keukenverkopers tot kringloopwinkels, allemaal hebben ze experts in huis die van hun eigen product het beste willen maken en dat ook vinden. Dat wil niet betekenen dat alles wat deze zakelijke experts vinden, de waarheid is of het beste is om te kopen. Voorzitter, dat gezegd hebbende, het raadsvoorstel kijkt verder naar Rijswijk. De groei daarvan en het tekort aan voorzieningen. Niet alleen ruimte voor een huisartsenpraktijk, wat onze fractie in het beginstadium al een must vond en dat aangemerkt had als must, ook de groei aan binnensportruimte, daar waar wij de wethouders Sport volledig in steunen, Rijswijkers niet de stad uit te moeten jagen voor een tekort, maar juist moeten gaan faciliteren op al deze bestaande locatie. Dat er gebleken is behoefte te zijn aan een buurtkamer, sociale woningen, hergebruik van materialen, groen, welzijnsprojecten komt goed uit.

Laten we daar nu ook eens een mooie ruimte zijn voor onze partner, Welzijn Rijswijk, die staat te popelen om hier een rol van betekenis in te gaan spelen. De rioleringen, parkeergelegenheden liggen er al. Het is een prima locatie om behoefte aan sport te herontwikkelen en te waarborgen. Het maar vooruitschuiven om uitsluitend te doen met een hal die al vijftig jaar oud is en gewoon op is, daar hebben wij al genoeg nare ervaringen mee. Neem bijvoorbeeld het oude stadhuis, dat ruim vijftien jaar leeg heb gestaan en ruim 500.000 per jaar heeft gekost aan onderhoud en leegstandskosten. Dat willen wij niet. Onze fractie wil nog benadrukken, is dat mochten wij besluiten dit geamendeerde raadsvoorstel Pagina 15 van 52