Concept-verslag raadsvergadering 10 oktober 2023

32

De heer Van Enk CDA: Ja, voorzitter. Ik sluit me aan bij degenen die hier hebben opgemerkt dat dit geen zorgvuldig proces is. Ik heb gisterochtend voor het eerst kennis genomen van een vorige versie van deze motie. Daar werd toen op een eventuele brief gepreludeerd en daar werden toen een aantal voorwaarden ingesteld, waar de raad schijnbaar randvoorwaarden vooraf stelt aan een mogelijk verzoek. En dan in de middag krijg je de via de whatsapp, de eerste melding van de wethouder en dan blijkt dat het COA verzoek er toevallig ook precies zo uitziet. Ik vind dat niet kloppen. We moeten hier niet doen dat twee of drie coalitiepartijen aan de haal gaan met de inhoud van een brief die we nog helemaal niet kennen. En dan de indruk wekken dat we daar als raad vrijblijvend over randvoorwaarden. De voorzitter: Mijnheer Van Enk, de heer Van ’t Eind wilt u interrumperen. De heer Van ’t Eind GL: Voorzitter, ik maak echt bezwaar tegen deze karikatuur die hier geschetst wordt door de heer Van Enk. Dit is echt bezijden de waarheid. Voorzitter, het is inderdaad zo dat na de mededeling van de heer Van Malsen vorige week in het forum ik heb na zitten denken: zouden we niet alvast voor kunnen sorteren op een eventueel verzoek, wat er waarschijnlijk zou gaan komen. En ik wist op dat moment helemaal niet dat er een verzoek zou komen.

En ik weet net zo snel als jullie wanneer dat verzoek er lag en ik heb op dat moment die motie aangepast, omdat het verzoek er nu eenmaal lag. En ik neem echt afstand van deze karikatuur die de heer Van Enk hier schetst. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van ’t Eind. Mijnheer Van Enk, wilt u uw vertoog vervolgen. De heer Van Enk CDA: Ik heb het gewoon over een heel feitelijk iets. Een versie van de motie die ik dinsdagochtend, die mij bereikte. En daar stond precies al in wat er later in de brief aan ons werd gemeld door de wethouder. Hoe het ook zij, ik vind het een heel sympathieke poging om snel een besluit te nemen, maar ik denk alleen dat je dat gelet op dit onderwerp en de gevoeligheid die we zoals we weten hier in de raad ook over hebben en in de samenleving, dat je dat niet op deze manier moet proberen. De voorwaarden die hierin worden genoemd zijn allemaal vaag. Er wordt alleen maar gezegd: er moeten afspraken over komen. En ik ben het helemaal eens met degenen die zeggen: dit moet je zorgvuldig doen, daar moet inderdaad het college met een degelijk voorstel over komen. We weten allemaal en dat is niet de makke van het COA dat ze dit niet tot zes maanden zullen beperken, maar dat is gewoon de hele makke van de situatie, het hele migratiebeleid in Nederland. Dat zeker niet tot zes maanden beperkt zal blijven. Daar moeten we wel rekening mee houden.

Dus dat soort elementen zou ik ook graag in een raadsvoorstel terugzien, inclusief locaties, inclusief de randvoorwaarden, waar hier in een motie over wordt gesproken, alvorens we daar op een zorgvuldige manier in Rijswijk een besluit over kunnen nemen. En dat mag wat mij betreft de komende raad, dan kunnen we best bij de begrotingsbehandeling even een uurtje voor inwisselen, maar wel op basis van feiten en onderzoek, wat er gedaan is vooraf en niet op basis van een even snelle motie, liefst nog zonder debat even aannemen, want daar helpen we niemand mee. Niet de mensen waar het om gaat en ook niet het draagvlak bij onze inwoners van Rijswijk. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer van Enk. Mevrouw Harmsen, wilt u het woord voeren? Mevrouw Harmsen CU: Ja graag, mevrouw de voorzitter. Dank u wel. Als ik het allemaal zo hoor, denk ik van misschien is een initiatiefvoorstel vanuit de raad een idee. Als ik het zo hoor is daar nog best warm. Had het geen motie moeten zijn, maar toch laten we eerst even beginnen bij het begin. Zoals de heer Braam zei: er is een enorme crisis in de asielopvang. Op dit moment zijn er kinderen die al maanden in sportzalen zitten. En dat blijft doorgaan die vraag aan Rijswijk, die wordt aan alle gemeenten gesteld. Daar hoef je helemaal niet

33

voor te flitsen. De COA moet gewoon zo'n rondje bellen doen van is er alsjeblieft ergens ruimte? En ook hier is de vraag weer gesteld aan Rijswijk: kunnen jullie 50 AMV’ers? De voorzitter: Mevrouw Harmsen, de heer Braam wil u interrumperen. Mijnheer Braam. De heer Braam BVR: Kunt u aangeven welke gemeentes dan een soortgelijke brief hebben ontvangen? Mevrouw Harmsen CU: Niet een brief, maar wel de vragen gewoon. Dat zal ongetwijfeld zo zijn, dat er gebeld wordt, informeel. De heer Braam BVR: Welke gemeenten dan? De voorzitter: Even wachten, via de voorzitter graag. De heer Braam BVR: Voorzitter, welke gemeenten? De voorzitter: Mevrouw Harmsen. Mevrouw Harmsen CU: Midden Delfland is ook al gevraagd en Delft is gevraagd. Maar goed, dat is toch niet gek? We hebben ook contacten met andere partijen hierover van wie heeft deze vragen? Dat blijft gewoon doorgaan. Er is zoals ik al zei, een permanente crisis in de opvang. Die kan opgelost worden in Nederland, onder andere door een Spreidingswet, maar het kan ook gewoon door meebewegen van gemeentes. Rijswijk heeft heel veel gedaan. Ik heb dat vaak gehoord. Weet je wie dat veel hebben gedaan? Dat waren de vrijwilligers die hielpen bij de opvang. En Rijswijk heeft heel veel dingen gedaan, nog steeds, in opvang. Vorig jaar nog ook weer van AMV’ers.

Wat Rijswijk zeker heeft gedaan, is het vrijwilligersnetwerk om zeep helpen door het AZC te sluiten. En dat heeft Rijswijk, de raad gedaan, niet Rijswijk zelf. Dat is wel erg jammer. Ik ben ook daarom erg blij dat in de motie weer gevraagd is dat er een oproep komt, met behulp van Welzijn Rijswijk, want dat blijft dan over. Professionals dus die andere mensen oproepen om te helpen bij de begeleiding van deze jongeren, als zij zes maanden worden opgevangen. Maar ik vind het wel nodig dat deze motie onder de aandacht wordt gebracht, omdat zo even de nieren kunnen proeven bij iedereen van voelen jullie de crisis en voelen jullie ook van Rijswijk kan het aan? We hebben het bewezen. We kunnen het prima aan deze opvang en kunnen we daarmee ook weer verder Nederland een beetje uit de crisis helpen? Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Harmsen. Dan zijn wij aan het einde van de eerste termijn. Mijnheer Van ‘Eind u wilt nog interrumperen? De heer Van ’t Eind GL: Nee, ik wil niet interrumperen, voorzitter. Gezien alle reacties wil ik heel even schorsen en even heroverwegen wat ik met deze motie doe. De voorzitter: Hoeveel minuten heeft u nodig voor de schorsing? Vijf minuten? De heer Van ‘Eind: Vijf minuten. De voorzitter: Vijf minuten. Dan stel ik voor dat we vijf minuten gaan schorsen. Ik zie dat de schorsing voorbij kan zijn, denk ik. Ik kijk naar mijnheer Van ’t Eind.

U heeft om de schorsing gevraagd.

34

SCHORSING De heer Van ’t Eind GL: Ja, voorzitter. Even ter verduidelijking, het achterliggende idee achter deze motie was ook, omdat we als raad gezegd hebben: we willen hier een uitspraak over doen. Dachten wij met deze motie ook dat gesprek te kunnen arrangeren. We horen ook de reacties en willen ook niet … Te veel partijen geven aan ook het gevoel te hebben nu te snel een beslissing te moeten nemen. En ik kan me heel goed voorstellen dat dat nu zo overkomt. Dus wij willen als indieners aan het college vragen of er zo snel mogelijk een raadsvoorstel zou kunnen komen, waar we als raad over kunnen bespreken, met onderbouwing, waarmee we als raad ook een besluit kunnen nemen en dan trekken wij deze motie vreemd op dit moment in. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van ’t Eind. Dan geef ik het woord aan wethouder Van Malsen, voor dit voorstel vanuit mijnheer Van ’t Eind. En de gestelde vragen. De heer Van Malsen: Ja, dank voorzitter. Even kijken waar ik nu ga beginnen, in alle eerlijkheid. Ik denk niet dat ik alle vragen over de motie nu specifiek hoef te beantwoorden, omdat de motie in principe niet meer op tafel ligt. Ik denk dat het wel goed is om even het proces te schetsen dan. Zeker als het gaat om de vraag die de heer Van ’t Eind stelt. Wij hebben toegezegd aan uw raad dat als er een dergelijk verzoek komt dat we het aan uw raad voor zullen leggen ter besluitvorming.

Nou, er is een heel breed instrumentarium wat uw raad en het college daartoe kan gebruiken. Dus raadsvoorstel is er een, een motie is er ook een, een initiatiefvoorstel is er een. Zo zijn er meerdere manieren om dat te doen. Het verzoek heeft een zekere urgentie. Er is afgelopen vrijdag nog een brief binnengekomen van de staatssecretaris, waarin hij benadrukt dat er nog steeds heel veel plekken nodig zijn. Ook op de korte termijn, met name alleenstaande minderjarige vreemdelingen. Overigens even een kort zijstapje naar de vraag van de heer Braam over welke gemeenten verder nog benadeeld zijn. In de regio Haaglanden zijn er, ik kan er niet al te veel details over noemen, maar van de negen gemeenten die de gemeente Haaglanden rijk is, heeft de meerderheid inmiddels al toegezegd aan de staatssecretaris om extra opvang voor AMV'ers te realiseren. Het is feitelijk ook een collegebevoegdheid. We hebben hier de afspraak dat we de raad meenemen in dit gesprek. En daar ben ik zelf ook heel blij mee dat we dat kunnen doen en ik ben uw raad ook zeer erkentelijk voor de opmerkingen en de vragen en ook de roep om zorgvuldigheid die hier gedaan wordt. Daar kan ik mij heel goed in vinden. Ik zit nog even te kijken naar een aantal vragen die betrekking hebben op de motie. Die zal ik laten. Nou, zijn we een van de weinige gemeenten op wie ze zo'n beroep hebben gedaan? Nee.

Er is het een en ander gezegd over de Spreidingswet, dat is echt een discussie die buiten dit voorstel ligt. buiten dit verzoek. Dus die zou ik ook graag buiten deze beraadslaging houden. De voorzitter: Mijnheer Van Malsen, ik zie dat mevrouw Harmsen u wilt interrumperen en daarna mevrouw Koegler. Mevrouw Harmsen. Mevrouw Harmsen CU: Dank u wel, mevrouw de voorzitter. Het is heel kort. U hoeft alleen maar te zeggen: ik doe een toezegging of niet. Dat was onze vraag. U hoeft niet de hele achtergrond van de motie of de opvang nu uit te leggen of wat u van plan bent, maar wilt u de toezegging doen of niet? De voorzitter: Heldere vraag. Dan mevrouw Koegler. Misschien kunt u meteen diezelfde vraag ook meenemen. Mevrouw Koegler RB: Ja. De wethouder geeft aan dat de Spreidingswet er nu even niet toe doet. Dat dit voorstel, dat we dat bespreken en de Spreidingswet komt later. Ik zie hem nee knikken, maar iets in die strekking, maar het is toch juist die Spreidingswet die gaat zorgen dat ook gemeenten die nog geen

35

asielzoekers hebben opgevangen, ook hun aandeel gaan nemen? Het is toch niet altijd maar Rijswijk die voorop moet gaan lopen? Bent u dat dan niet met ons eens? De voorzitter: Ik ook dat mijnheer Van Dam u wilt interrumperen. Het worden er wel heel veel. Het wordt een soort tweede termijn nu bijna of wilt u reageren op mevrouw Harmsen? De heer Van Dam WIJ: Nee, een aanvulling op mevrouw Harmsen. De voorzitter: Een aanvulling, oké. De heer Van Dam WIJ: Of u ook wil meenemen in datzelfde antwoord of die urgentie dus daar ook in meegenomen kan worden met een eventuele, naar vervoeging van deze bespreking, dat we niet pas na de begroting dit gaan bespreken? Dat was hem. De voorzitter: Dank u wel voor deze aanvulling. Mijnheer van ’t Eind of zag ik dat niet goed? De heer Van ’t Eind GL: Ja, voorzitter. Ik wilde nog reageren op de collega van Rijswijks Belang, maar ik hoor het liever van de wethouder op dit moment. Dank uw wel. De voorzitter: Wethouder Van Malsen, wilt u verder uw betoog vervolgen? De heer Van Malsen: Ja. Dank, voorzitter en een excuus ook aan u voorzitter. Ik dacht ik ben in het provinciehuis en ik krijg de kans om ook hier een keer mijn woord te doen. Dus ik neem daar wat meer de tijd voor. Maar inderdaad om mevrouw Harmsen en de heer Van Dam tegemoet te komen. Ik was aan een toewerken naar de toezegging, maar de context is belangrijk.

Omdat nou ja, we wel wat tijd nodig hebben om zo'n voorstel in elkaar te zetten. Daar kunnen we uiteraard wat meer spoed opzetten, zeker gezien de urgentie van dit verzoek, maar het plannen van een moment, ik hoorde de heer Van Dam vragen om een vervroeging van het debat. Althans voor het begrotingsdebat van 8 november. Dat is echt aan uw raad. Daar gaan wij niet over. Dus als u daar een verzoek toe indient, dan kunt u natuurlijk een extra raadsvergadering pogen in te plannen. En dan zullen wij ervoor zorgen, dat is dan de toezegging waar u zo op zit te wachten, dat er een voorstel ligt. Maar wanneer dat dan plaatsvindt is echt aan uw raad. En ik wil nog één ding eventjes aanstippen naar aanleiding van wat mevrouw Koegler zei over flirten met het COA. Daar wil ik toch echt even stevig afstand van nemen. We hebben een aantal hele, de burgemeester en ikzelf, een aantal hele indringende gesprekken gehad met onder andere de bestuursvoorzitter van het COA. Die heeft zijn excuses aangeboden. De staatssecretaris heeft ook nog eens zijn excuses aangeboden voor de gang van zaken. En nu komen ze net als dat ze dat gedaan hebben bij een heleboel andere gemeenten, bij ons met een verzoek. Het is een tijdje geleden dat ik in de datingscene zat, maar ik noem dat geen flirten. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van Malsen.

Mevrouw Koegler, u wilt interrumperen? Mevrouw Koegler RB: Ja, een korte reactie. Misschien bent u inderdaad al een tijd uit de datingscene, maar uiteindelijk zijn er 350 gemeenten of 351 gemeenten, ik weet het niet precies. Een deel daarvan krijgt maar een brief. Ook wij als Rijswijk krijgen een brief, maar er zijn ook een heleboel gemeentes die hebben de afgelopen weken, maanden geen brief ontvangen en daaruit haal ik dat het COA en de staatssecretaris van mening zijn dat ze bij Rijswijk misschien met een lobby kunnen trekken met het gewenste resultaat. Bij de gemeentes waar de deur dicht blijft, waar er geen date gemaakt wordt en niet geflirt wordt, wordt er ook geen brief gestuurd. 36

De voorzitter: Dank u wel voor uw reactie, mevrouw Koegler. Volgens mij is dit geen vraag. Dus ik stel voor dat we deze bespreking over deze motie, die inmiddels is ingetrokken beëindigen. En u heeft gehoord vanuit het college wat u kunt doen aan instrumenten en dergelijke. Dus daarop hoef ik niet in te gaan. Ik zie mevrouw Van Nunen, u wilt nog reageren? Mevrouw Van Nunen PvdA: Voorzitter, de wethouder zegt terecht: het is aan de raad om te plannen wanneer dat dan kan, maar dan wil ik ook graag van de wethouder horen misschien op korte termijn, niet vanavond, hoe het ambtelijk zit qua termijn, dat hij inschat wanneer dat raadsvoorstel er kan liggen? De voorzitter: Dank u wel. Dat is denk ik een vraag die ook aan het presidium is, denk ik, aan uw eigen raad. Mevrouw Van Nunen: Nee, maar je moet eerst weten wat ambtelijk mogelijk is en dan kan het presidium sorry, voorzitter. De voorzitter: Nu gaan wij met elkaar in debat. Volgens mij was de wethouder helder aan u. Het is nu een beetje aan u, u bent aan zet vooral. De heer van t Eind GL Nee, voorzitter. Ik denk dat het wel helder moet zijn dat het college een inschatting doet hoeveel tijd ze nodig hebben voor een serieus voorbereid voorstel. En op basis daarvan kan natuurlijk in een presidium een datum worden geprikt als het nodig is.

En anders doen we hem bij de begrotingsbehandeling, maar ik geef mevrouw Van Nunen helemaal gelijk. Het college moet bepalen wanneer dat mogelijk is en als de wethouder dat vanavond niet kan zeggen, alle begrip, maar dan moet dat even worden overlegd. Ook met de ambtelijke organisatie. De voorzitter: Nog andere laatste opmerkingen? Dan geef ik het woord aan wethouder Van Malsen. Kunt u antwoord geven op die vraag, hoeveel tijd nodig is? De heer Van Malsen: Ik houd even mijn Whatsapp in de gaten. Daar komt op dit moment nog geen concreet antwoord, maar ik denk dat het goed is dat ik daar morgen een antwoord op geef. Dan kan ik het ook even overleggen met mijn ondersteuning. En dan heeft u daar meer helderheid in. De voorzitter: Prima. Dat lijkt me ook een duidelijke toezegging inderdaad, dat u morgen de raad informeert hoeveel tijd nodig heeft om een ordentelijk raadsvoorstel voor te bereiden. En dan kunt u aangeven wanneer, op welk moment u daarover wil spreken en eventueel een spoedvergadering verzoek doen. 19. Sluiting De voorzitter: Daarmee zijn wij aan het einde gekomen van dit voorstel en ook aan het einde van de vergadering. Er is nog na afloop hier een borrel. Dus ik nodig u daartoe uit. Het is kwart over 11 en volgens mij is het op een toch plezierige wijze, heeft u vergaderd en ook kort en bondig en best veel onderwerpen behandeld en besluiten genomen.

Dank voor de wijze waarop u heeft vergaderd vanavond. Vastgesteld in vergadering van de raad van de gemeente Rijswijk van 12 december 2023,

37

De voorzitter,

de griffier

38