Concept verslag Forum Stad 25 januari 2022

Voorzitter, ik dank ook de wethouder voor zijn verhelderende betoog. Ik blijf wel zitten met een heleboel vragen. Ik geef voorbeelden. Als we het hebben, als ik de wethouder hoor spreken over de verkeerseffecten Lange Kleiweg. Het beeld wordt nu ontwikkeld. Dan denk ik ja, dat is dus de vraag, moeten we dat helder hebben of het verkeer van 2100 woningen, bewoners, daar af te wikkelen is of niet? Of gaan we dat later pas uitzoeken en concreet maken? Dat zijn zo van die voorbeelden waarvan ik denk ja, dit is qua aantallen woningen hetzelfde als in het Havenkwartier. En het Havenkwartier hebben we vastgesteld en afspraken over gemaakt en daar zien we dat nog niet eens snel verkeersregelinstallaties op tijd kunnen aanpassen om verkeer te managen. Daar moeten we moeite doen om dat binnen een jaar voor elkaar te krijgen. Dat is een heel simpel voorbeeld eigenlijk. En wat mij bekruipt is dat we in deze gebiedsontwikkeling nog een paar zaken proberen te regelen die tegengesteld zijn aan elkaar, ik zal er straks een voorbeeld van geven, en dat we dat niet kunnen managen vanuit de gemeente. En dat ligt absoluut niet aan de wethouder, want het is een ambitieuze wethouder en ook een hardwerkende wethouder. Maar we hebben ook een beperkt ambtelijke organisatie en we kunnen niet alles inhuren.

En als ik dan kijk naar en de Bogaard en het Havenkwartier en de rol waar we discussie over hebben vanuit de gemeente hoe je dat moet begeleiden, waarvan ik denk dat we daar een tandje meer in moeten doen, eerder dan minder, en we hebben ook nog Rijswijk Buiten en de Binckhorst, ook binnenstedelijke andere locaties waar we last van gaan krijgen. Dan vraag ik me af of we hier zo’n haast mee moeten maken en of we niet

beter een aantal zaken die hier vanavond aan de orde zijn gekomen eerst kunnen uitzoeken voordat we een eerste stap maken richting de projectontwikkelaar om toestemming te geven daar woningbouwplannen te ontwikkelen. Want het is voor een volgende raad, want daar praten we over, is het dan heel lastig om op die trede terug te keren als voorwaarden niet vervuld kunnen worden. En die dubbelheid zit er een beetje in, als ik mevrouw Woudstra hoor over, ja, belangrijk dat het groene karakter behouden blijft. Ja, daar ligt nu een grasveld en daar wordt gewoon een grote flat op gebouwd. En we hebben het over binnentuinen die ik op de plattegrond niet zie. Dus het gaat om de aankleding van de wegen en de mooie bloeiende plantjes die we daar in de tekening op zien. Maar als ik dan de wethouder hoor, ja, parkeerplaatsen gaan bovengronds niet weg omdat er nog geen alternatief is, dan veranderen dus die plaatjes straks ook weer helemaal. Die zijn dan minder groen, want daar staan nog steeds al die parkeerplaatsen met auto’s. En dat heeft ook weer samenhang met de vraag, wil je er een campus waar studenten komen te wonen of worden het volwassen appartementen in de midden huursector? Dat is niet hetzelfde. Daar gaan geen studenten wonen. Kijk naar de campus Haagse hogeschool, ook vlak bij het station.

Kijk naar die grote rode campus voor studenten voor maakt of dat je er woning toestaat in het middensegment. En dan komen daar volwassen mensen te wonen met een behoorlijk inkomen en anders niet. En een ben ik heb nog steeds met de wethouder eens, met het college, als we daar een ambitieuze inzet doen op het uitvoeren van ons mobiliteitsplan. Dan ga je dus inderdaad, als je die tekst ziet in het raadsvoorstel, een forse ambitie aan om te zorgen dat je bewoners van tevoren die daar willen wonen voorbereid op het feit dat ze daar bij het treinstation wonen en dat er dus niet voor iedereen een parkeerplaats is. Maar tegelijkertijd hinkelen daarop twee gedachten, want ik hoor een heleboel partijen en meer dan ik had verwacht, als ik denk aan D66 of de Partij van de Arbeid die zich allemaal zorgen maken over de parkeerplaatsen. Kortom, we moeten hier wel een duidelijke lijn in zien te vinden. En wat betreft CDA zou ik zeggen, zet die lijn voort richting station en alle vervoersvoorzieningen. Daar steun ik het college van harte in en daar zou ik zeggen, daar moeten we de ambitie op richten. Maar dan kom ik uiteindelijk op de financiering en de financiële onderbouwing van het plan en dan constateer ik dat we op mijn vragen nog geen antwoord hebben gekregen en ook waarschijnlijk nog geen antwoord kan krijgen.

En we moeten ons wel realiseren dat een terrein als dit ofwel voor bedrijven ofwel voor woningen bestemd, dat dat een enorm financieel verschil betekent. Het is een factor van één op drie als je kijkt naar de grondexploitatie Rijswijk Buiten en de hogere grondprijzen die onze exploitatie financieel weer in goed vaarwater brengen, of de bedrijvenbestemming die er nu op rust. En ik vind dat we als gemeente dat niet zo mogen laten passeren en dat we daar veel meer mee kunnen doen dan alleen een paar bloeiende planten en groene bomen kunnen planten daar. Daar moeten we die stationslocatie meenemen. Ik hoor de wethouder ook zeggen dat dat deels ook de bedoeling is, alleen het staat niet in het raadsvoorstel. Er staat in het raadsvoorstel dat we daarvoor naar de vervoerregio gaan en daar houden we onze hand al op voor hele andere projecten. Denk alleen al aan de Beatrixtunnel. De voorzitter: Zou u het tot een afronding kunnen brengen? Want u neemt wel echt een lange tweede termijn, als ik het vergelijk met uw collega’s. De heer Van Enk CDA: Dat is waar. Maar ik denk dus dat we daar eerst boter bij de vis moeten krijgen voordat we deze eerste stap zetten. En niet pas in de volgende raad wanneer we met een uitvoeringsovereenkomst aan de slag gaan.

Kortom, ik neem net als de heer Braam ook deze discussie mee naar mijn fractie en ik denk dat we er nog eens heel goed over na moeten denken voordat we deze stap zetten. Dank u wel. De voorzitter: De heer Weterings.

De heer Weterings RB: Voorzitter, dank u wel. Ik ben de wethouder en het ambtelijk orgaan zeer erkentelijk, omdat er eigenlijk nu op dit moment een heel mooi voorbeeld dat er terug wordt gegaan naar de basis. Het hoogste orgaan binnen de gemeente heeft grote zorgen. Meerdere partijen spreken hun zorgen uit. Zo te merken als ik tel, een ruime meerderheid die vraagt om rustig gaan, pas op de plaats, denk aan de toekomst. En laat ik vooropstellen dat ik op zich helemaal meega in de denkwijze ook van het CDA over het mobiliteitsplan, alleen daar moet Rijswijk wel aan toe zijn. Nederland, maar ook Rijswijk, moet er aan toe zijn. En op voorhand al parkeerplekken te gaan weghalen en niet weten wat het gaat brengen, dat baart ons grote zorgen. Dus nogmaals, ik werd positief verrast met de uitspraak van wethouder Van de Laar, van dat echt alle partijen het er mee eens moeten zijn voordat ze pas gaan beginnen erover na te denken, over de parkeerplaats bij het Maaiveld. Dus dat klonk als een toezegging. En ook ben ik hem zeer erkentelijk over de markering van de huidige ondernemers die er al zitten, dat deze ook in deze visie thuishoren.

Dus ik zou ook willen vragen, ook binnen de lijn van de heer Van der Meij van, moeten wij daarvoor zelf een amendement maken? Of moet er een motie komen? Of kunnen wij dan met een soort aanlevering van een soort memo of een ander voorstel dat nog toevoegen aan het raadsvoorstel? Want nogmaals, we zijn zeer gerustgesteld en zoals het er nu voorligt met de toezeggingen van de wethouder en het orgaan in de lijn van Beter Voor Rijswijk, VVD en zelfs D66, ja, willen wij ook heel graag hierover besluiten op 8 februari, is geen enkel probleem. Maar wel met de toezeggingen die zijn gedaan, dus ik zou willen vragen aan de voorzitter de toezegging van inderdaad alle partijen moeten het er mee eens zijn en het opnemen van de markering van de huidige partijen in deze visie. Als dat opgeschreven kan worden als een toezegging, dan kunnen wij er absoluut in meegaan. En nogmaals, mijnheer Van de Laar, ambtelijk orgaan, ik dank jullie wel. We zijn nu terug bij de basis. De raad is het hoogste orgaan en die heeft zijn zorgen geuit daar wordt nu naar geluisterd. Dank u wel. De voorzitter: Mijnheer El Majjaoui, nog een tweede termijn? De heer El Majjaoui: Ja, dank u wel voorzitter voor de beantwoording. En het is een heel lang verhaal, maar als ik het kort mag samenvatten, het gebied wordt nieuw leven ingeblazen, dus dat is het uitgangspunt. En ik steun het van harte.

Dus voor wat dat betreft, wat de VVD collega zegt, liever vandaag dan morgen, gewoon aan de slag. Maar de mobiliteit, financiële opgave en met name parkeren vind ik dat zij wat concreter en transparant mogen in het vervolg zodat wij daar meer zicht op kunnen hebben. Een terecht punt van collega Van Enk, want studenten en vooral campussen waar de duurzaamheidcriteria vooral een belangrijke rol speelt, ja, die studenten hebben geen auto nodig. Sterker nog, dat moet ontmoedigd worden, ook in lijn met hun ambitie om die opleiding te volgen. Dus waar ik voor pleit is met name de burgerparticipatie en dan geef ik een andere benaming, ondernemers of bedrijfsparticipatie. Alstublieft, ga met die mensen aan de slag en zorg voor maatwerk in plaats van klakkeloos dingen neer te zetten. Maatwerk voor bestaande ondernemers. Kijk waar de mogelijkheden zijn om daar volgen, omdat dat ook noodzakelijk is voor hun bedrijfsvoering en voortzetting daarvan, om die parkeergelegenheid te creëren voor dat deel van het ondernemerschap. Voor de rest wens ik de wethouder veel succes. Dank u wel. De voorzitter: De heer Wit. De heer Wit GL: Ja voorzitter, dank u wel. Wethouder, bedankt voor de beantwoording en voor het betoog. Ik heb eigenlijk maar één korte vraag en dat was de broodfabriek. Even gemist of die meegenomen is in de aanmeldnotitie voor de MER. Dat was het. Dank u wel.

De voorzitter: De heer Van de Laar. Nog een korte reactie op de tweede termijn van het forum en ook gezien het tijdstip.

Wethouder de heer Van de Laar: Ja, ik ga mijn best doen. Ja. En dan begin ik even in omgekeerde volgorde. GroenLinks, broodfabriek. Nee, die is niet meegenomen in de MER aanmeldnotitie. Dat is een van de zaken eigenlijk waarom dat zij daar nog niet zo ver in zijn. Dan zouden we nog ambtelijk contact over kunnen organiseren als u daar behoefte aan heeft. Hartelijk dank, El Majjaoui, voor de complimenten. Nieuwe leven inblazen. Er is best veel leven, maar dat moet nog veel levendiger worden. Ik ben het helemaal met u eens en maatwerk, dat ben ik helemaal met u eens, ook als het gaat over de duurzaamheid wat u zegt. Rijswijks Belang, dank. U heeft het over, was dat nou een toezegging, ja of nee? Ja, dat was een toezegging, maar ik kan me heel goed voorstellen zoals de heer Van der Meij zegt, dat uw politiek instrumentarium daar ook nog forum ter hand neemt voor de volgende raadsvergadering, maar die keuze laat ik bij u. Maar het zou wel prettig zijn als we daar nog over kunnen schakelen natuurlijk, maar ik kan me dat helemaal goed voorstellen dat u die route volgt. BVR een aantal punten, van de maximumbedragen minimum over de parkeernorm. Daar kan ik mij van alles bij voorstellen. Het is inderdaad die vraag, wat doe je met de mobiliteitstransitie? En zijn we er nu al klaar voor om dat op die manier te doen? Dat laat ik even bij u. Parkeren, ‘s avonds ook voor bezoekers.

Het is net zoals bij de Bogaard ontwikkeling en het Havenkwartier, het parkeren moet dus worden opgelost in het gebied. Er zijn op dit moment, daar vroeg iemand in de eerste termijn naar, 3448 parkeerplaatsen in het hele gebied, ook inclusief de particuliere parkeerplaatsen. Zo ook inclusief de garage boven de ‘…’. Gewoon om conceptueel te kijken van waar is ruimte voor parkeren en hoe kunnen we dat oplossen? Waarvan 242 op straat. Nou, daar heb ik voldoende ook gezegd, maar dan heeft u hier ook nog eens even de feitelijke getallen waarbij, dan ga ik terug naar het betoog en antwoord op de heer Braam, het idee dat de bewoners die daar komen is dat ze geen vergunning krijgen om buiten op straat te parkeren als dat niet op een andere manier is opgelost en datzelfde geldt voor de bezoekers. Dus in die zin zou er juist misschien wel verbetering moeten optreden voor de auto’s die er nu staan, dat er ook al veel auto’s staan uit de nabij liggende wijken die vergunning parkeren proberen te ontduiken, laat ik het zo zeggen. Het Avaya hotel, ik ben het daar eerlijk gezegd met u eens, mijnheer Braam. Dat concept ben ik erg nieuwsgierig naar. Ik heb het laatste nog niet gezien. Ik ben heel erg voor innovatie en vooruitgang en wat in Japan is in het centrum, dat zou misschien ook in het centrum van Amsterdam goed werken.

Maar wij zijn hier Rijswijk en dan moeten we toch realistisch afvragen, welke toeristen komen op deze locatie te slapen? Dus dat is een voorstel dat we echt heel serieus zullen beschouwen of dat nou de kwaliteit brengt die we hier willen in Rijswijk. Pauwhof, ik sta er toch even stil bij, voorzitter, omdat er ook andere momenten echt bij stilgestaan. We kennen de problematiek al daar en dat studenten met de auto komen, dat wordt daar bewezen. Er is ook overleg geweest, heb ik vandaag begrepen, met het Mondriaan. Het verschilt nog per type student blijkbaar. Maar het punt is, het is een serieus onderwerp wat ook geagendeerd moet zijn en inmiddels al is, ook bij Mondriaan op het moment dat ze hierheen komen. Dus dan, hoeveel parkeerplaatsen gaan zij afnemen bijvoorbeeld van Kadans als zij huren? Dat soort gesprekken. Dan tenslotte over de fasering. Daar heb ik in de eerste termijn al iets over gezegd en het absorptievermogen en al die woningen, moeten we dat nu doen? Ik denk, ik snap koudwatervrees van sommige van ja, moeten we dat nu nog gaan doen? Ik denk dat de investeerders en het moment vragen om nu te zeggen, boter bij de vis. Ja, we moeten al die vragen ook nog beantwoorden, maar door het goed faseren, want het gaat ook niet allemaal dan morgen gebeuren, kunnen we ook de organisatiecapaciteit daarop aansluiten.

En die organisatiecapaciteit die er nu ook al natuurlijk mee bezig is geweest. Dus ik hoop daar ook dan, laat ik het daar gewoon bij laten. Ten aanzien … Nou, daar laat ik het bij, want dan heb ik … Maar toch nog niet alle vragen gehad. Sorry dat ik zo warrig ben op dit einde, want ik zie hier nog een papiertje liggen. Een klein vraagje van D66. De verhoudingen, fiftyfifty, kan dat nog veranderd worden? We hebben in het addendum op de toekomstvisie gezegd fiftyfifty voor het hele gebied. Het is wel een zoektocht. Moet die fiftyfifty ingevuld worden op het niveau van het gebouw of het ene gebouw wonen en het andere gebouw werk? En dat is ook een vraag die in relatie staat tot de broodfabriek terrein. We willen eigenlijk ook wel zien, of het effect hiervan is dat we kunnen zien wat er gebeurt en hoe we

dat gaan inrichten aan de voorkant bij het Kesslerpark en dat we vervolgens conclusies kunnen trekken voor de broodfabriek, want dan zijn we toch ook wel weer een tijdje verder en dan zien we ook hoe die markt zich ontwikkelt en die ruimte voor vragen. Wat daar ook speelt overigens is dat allemaal bedrijventerrein bestemming is en we zullen dat, we kunnen dat niet zomaar omkatten naar wonen. We zullen dat moeten compenseren van de provincie, omdat het bedrijvigheidterrein is ontzettend schaars, dus daar moeten we … Dat is een heel apart verhaal wat we voor de broodfabriek moeten beantwoorden. Het kostenverhaal, daar sluit ik dan mee af, GBR, fase, inbouwen, kostenverhaal naar de raad sturen. Ja, dat is een toezegging. En via de band had ik ook contact met de heer Keus. U vraagt een aantal vragen ten aanzien van de mobiliteit over het station. Een update over de stations ontwikkeling en de gesprekken, die heeft u ook al een tijdje niet meer gehad. Mogelijk de uitkomsten over de inrichting van Lange Kleiweg en de functies die dag allemaal zitten en de stand van zaken met de MRDH. Ik denk dat dat genoeg onderwerpen zijn om inderdaad in een aparte vorm naar de raad te sturen. Tot zover, voorzitter. Dank u wel. De voorzitter: Tot zowel de besprekingen van dit punt in het forum.

Mag ik concluderen uit de bespreking dat het als bespreekstuk doorgaat naar de raad? Ja, dan is dit een bespreekstuk. Daarmee zijn we door de raadsvoorstellen heen. 16. IB 21 107 Tussenakkoord samenwerken aan een solide woningmarkt in Haaglanden, eerste stap De voorzitter: Het is inmiddels al bijna tien voor twaalf en we hebben nog de IB over de samenwerking aan de woningmarkt en Haaglanden erop staan en nog een tweetal vragen. Aan de vragenstellers zou ik een verzoek willen indienen of ze erover na willen denken of ze deze vragen per se mondeling willen stellen of dat die ook schriftelijk afgehandeld kunnen worden gezien het tijdstip. Ik ga ervan uit dat u allen door wil gaan met deze vergadering, aangezien er niet heel grote punten meer op de agenda staan, dus dan gaan we door naar het bespreken van de IB 21 107. En dan geef ik als eerste de heer Wit het woord. De heer Wit GL: Ja voorzitter, dank u wel. Ik zal trachten het snel te doen en in ieder geval niet te lang te praten. Inhoudelijk wil ik ook niet te veel ingaan op dit akkoord, aangezien het in eerste stadium al is besproken. Alhoewel ik het nog steeds wel beschamend vindt dat we met een doelgroepenvoorraad in 2030 lager dan het evenwichtsscenario uitkomen. Maar we zijn nu een aantal maanden verder dan deze informatiebrief en we moeten constateren dat de gemeente Midden-Delfland het akkoord niet heeft ondertekend.

Daarmee valt voor een deel ook de grondslag weg voor een betere verdeling van sociale woningbouw in de regio. En van de gemeenten die het akkoord wel hebben ondertekend is nog maar de vraag of ze zich aan dit akkoord gaan houden, want ook vanuit de gemeente Westland komen toch wel hele andere geluiden. Wat is de waarde nog van dit tussenakkoord als gemeenten een verantwoordelijkheid in de regio naast zich neer gaan leggen? En hoe gaat het met de gesprekken die aangekondigd zijn in deze informatiebrief tussen de gemeenten, corporaties en provincie om te kijken of die regionale doelen nog haalbaar zijn? Zijn die gesprekken überhaupt wel gevoerd nu naar aanleiding van het nieuws dat de gemeente Midden-Delfland het niet ondertekend? De provincie is de raad voornemens, als ik het goed lees, indien nodig om het instrumentarium in te zetten om gewenste groei van de doelgroep voorraad te stimuleren, zo lezen we in het akkoord. Zijn die stappen al genomen en heeft u al contact gehad met de provincie om die stappen te ondernemen? Ja, dan de prestatieafspraak. Ik kwam erbij, dus ik heb daar maar mee geagendeerd. Het is al even geleden dat we het besluit ter sprake gehad hebben, dus we hebben ze met interesse gelezen. Samenwerken aan sociaal wonen in Rijswijk, is de titel.

Ja, daar klinkt ambitie uit, maar als je kijkt naar de cijfers, dan weten we dat woningzoekenden in de sociale sector de komende jaren in Rijswijk nou niet er heel veel op vooruitgaan. Ik ga er niet te uitgebreider ben, want het is al laat. Maar er zijn twee punten die ik wel

wil aanhalen. Bij 2.16 wordt aangegeven dat corporaties maximaal vijf procent van te verhuren woningen toewijzen aan statushouders. Is bepaald geen ruim beleid voor een groep mensen die van huis en haard weg gevlucht zijn. We hopen dat hier in ieder geval gekeken wordt naar gezinnen en alleenstaanden ouders, zodat de kinderen die hier nu een plek hebben in de regio hier ook een verder bestaan kunnen opbouwen. In punt 3.2.2 wordt vermeld hoeveel woningen de corporaties de komende drie jaar gaan verduurzamen en daarmee wordt eventueel ingezet op zonnepanelen. Eventueel. Nou, gezien de hard stijgende energieprijzen lijkt het ons verstandig dat we die vrijblijvendheid schrappen en standaard inzetten op het gebruik van zonnepanelen waar mogelijk. Dat levert op termijn neem ik aan een lastenverlichting op voor de bewoners. En als we tijdens de verduurzaming van een pand al niet gaan doen, dan gaan we het dus ook in de toekomst niet meer doen. Het is niet zo dat we nu gaan verduurzamen. We gaan veel geld investeren en we gaan geen zonnepanelen leggen en we gaan dus ook niet de voorzieningen van die zonnepanelen leggen om die leidingen naar beneden te leggen. Dan gaan we niet over twee jaar alsnog die zonnepanelen doen. Ik denk dat dat een gemiste kans is, zeker als de corporaties zeggen dat ze geen invloed hebben op de energieprijzen.

Ja, uiteindelijk heb je dat is wel als je zonnepanelen op die daken legt, want dan kun je de kosten voor wonen op termijn mee drukken. Dat gezegd hebbende, ook nog een positieve noot. Er wordt geïnvesteerd in een gezamenlijke doorstroommakelaar. Ik denk dat het goed is. Ik ben blij dat de gemeente daar een rol in gaat vervullen. Dus weliswaar als pilot, maar toch. Dan laat ik het bij het, dank u wel. De voorzitter: Mevrouw Maliepaard. Mevrouw Maliepaard PvdA: Ja, dank u wel. We hebben tweetal vragen. In het stuk wordt eigenlijk niet gesproken over sociale nieuwbouw de komende jaren. Er wordt alleen gesproken over uitruil waarmee de huur tegenover moet staan. Nou, we vroegen ons af hoe dat precies zit. En daarnaast voegde Rijswijk ruim 5700 woningen toe aan de totale voorraad. Hoeveel van deze woningen worden toegevoegd aan de vrije sectorwoningen tot duizend euro en hoeveel daarboven? Dat waren onze vragen. Dank u wel. De voorzitter: Mijnheer Veerman, heeft u ook vragen? De heer Veerman D66: Ja, inderdaad. Dank u wel, voorzitter. Er zijn heel veel vragen genoemd. Ik zal het proberen kort te houden. Ik had nog wel een, over de provincie een aanvulling. We hebben volgens mij in het verleden hoor ik een aantal vragen die de heer Wit stelt ook.

Wat gaan we nu als provincie als maatregelen nemen tegen gemeentes die niet voldoen? Als we nu kijken naar het staartje, de bolletjes, hele mooie tekeningen. Er zijn toch wel weer een aantal gemeentes nu nog steeds die eigenlijk met een jaar geleden of twee jaar geleden nog op hetzelfde percentage staan en ik vind dat echt, echt heel jammer. Wij voldoen aan onze eisen naar een aantal gemeenten en een aantal gemeentes die laten het gewoon helemaal open. En de provincie zegt eigenlijk dat ze iets stappen zouden gaan ondernemen. Dat hebben ze de vorige keer al gezegd. Ik hoop dat ze dat nu echt gaan doen, want ik zie er nog weinig van. Ik ben benieuwd hoe de wethouder of het ambtelijk orgaan, wat de provincie hierin gaat betekenen voor ons als Rijswijk. Als we kijken naar het andere plan, heel positieve dingen. Nou, er valt heel veel over te zeggen maar gezien de tijd beperk ik mij even tot de vragen. Binnen de woonzorgvisie worden drie nieuwe woningen toegevoegd. Dat is natuurlijk heel positief. De woonzorgcrisis hebben we echt nodig en daar moeten we echt meters in gaan maken. Maar hoe gaan we dat ook daadwerkelijk doen? Wat is de rol van de corporatie en hoe gaan we dan met elkaar bewerkstelligen? Doelgroepenmakelaar wordt aangehouden weer voor twee jaar. Mooi, heel goed. Maar ik ben toch even benieuwd naar de resultaten van afgelopen periode.

Zijn er echt plannen en opbrengsten te noemen? Ik zie dat de woningbouwcorporaties de tuinen gaan vergroenen. Nou, daar ben ik ook een voorstander van. Er worden ook schooltuinen, of speelplaatsen genoemd van de scholen. Ik hoorde onlangs ook de tiny force

noemen, ben ik wel een voorstander van. Minder gras, meer bomen in die tuinen. Zou dat kunnen? Scootmobiel plaatsing in de gebouwen, daar moeten we wat mee doen. Toegankelijkheid is heel belangrijk. Ik mis dat eigenlijk in het hele plan. En als we het over toegankelijkheid hebben, komen we ook eigenlijk ook te spreken over de inclusieagenda die Rijswijk, ik weet niet of er ooit de VN-motie ondertekend is, maar er is nog steeds geen beleid op dat gebied. Het zou mooi zijn als dat hier wel een stukje meegenomen kan worden. Ik ben benieuwd hoe u daar uitvoering gaat geven. Ik hoor het graag. Dank u wel. De voorzitter: De heer Sleddering. De heer Sleddering VVD: Ja voorzitter, ik zal het kort houden, gelet op de tijd. Ik wil eigenlijk maar één ding vragen aan de wethouder. Het aanbod van Rijswijk was buitengewoon goed voor de samenleving in deze regio. Gelet op de reacties van andere gemeentes in deze regio hopen dat de wethouder mij kan verzekeren dat ze absoluut niet van plan is om maar ook iets te veranderen aan het bod van de gemeente Rijswijk, want wij zijn niet aan de beurt. Dank u. De voorzitter: De heer Braam. De heer Braam BvR: Dank u wel, voorzitter.

Ik moet met mijn partij Beter Voor Rijswijk constateren dat de lijn zoals die is ingezet vanuit, ik zou haast zeggen, de motie destijds van het CDA, anders de rem te zetten op sociale woningen, dat die dus nu netjes wordt doorgezet. Dus de plannen die er zijn, die behouden we netjes. We zorgen ook voor specifieke doelgroepen dat daar wat voor gebeurt. We zorgen netjes voor toch ook betaalbare woningen net boven de achthonderd euro grens. Dus in die zin doen we het als Rijswijk goed. En zeker een lijn wat de VVD net ook aangeeft, ik neem aan dat we strak in ieder geval met, ik zou bijna zeggen, ja, je mag het niet zo noemen, met een gestrekt been in ieder geval lekker de regio ingaan om dus deze lijn die goed is voor de regio, om die vast te houden en de doorstroming op deze manier zelfs met die bewuste makelaar erbij eindelijk eens een keer goed in gang te zetten. De voorzitter: De heer Van Enk. De heer Van Enk CDA: Ja, ik kan me bij de twee vorige sprekers aansluiten. Ik ben ook blij dat de lijn die de wethouder op verzoek van de raad heeft ingezet, dat die ook door de provincie wordt geaccepteerd en terecht wordt gezien. Maar ik wil er ook een toevoegen, een ander aspect, en dat is waarom we als CDA ook die lijn hebben voorgesteld. En dat gaat over het achterstallig onderhoud van onze poten bestaande vooruit sociale woningen.

En daar wil ik toch eigenlijk ook met name Rijswijks Belang, of Rijswijks Belang, Rijswijk wonen, ja, Rijswijks Belang krijgt een andere keer een compliment hoor, maar Rijswijk wonen wil ik daar een compliment over maken.Als je eerder in de publiciteit ziet dat in Voorburg een vooroorlogs weekje met sociale woningen dreigt gesloopt te worden omdat dat nou eenmaal goedkoper is dan alles gaan renoveren en dat bewoners daar massaal in opstand zijn gekomen, terwijl we hier in het Rembrandtkwartier zien dat er mooie, kleine huisjes met dakpannen die natuurlijk ook enorm kostbaar zijn om te renoveren, dat Rijswijk wonen daar toch wel degelijk de schouders onder heeft gezet en daar een enorme investering doet en dit beeldbepalende weekje op die manier in stand maakt. Ik vind, daar mogen we in Rijswijk ook wel eens een keer heel tevreden mee zijn en blij mee zijn, dat we dat voor elkaar krijgen en dat een woningbouwcorporatie daar zijn schouders onder heeft gezet. En tegelijkertijd ook intussen meewerkt aan het bouwen van woningen in de midden huur. Dus ik ben al met al heel erg tevreden met het ingezette beleid en ook de medewerking van de corporatie daarin. Dank u wel. De voorzitter: Dan wethouder Besteman, gaat uw gang.

Wethouder mevrouw Besteman: Voorzitter, dank u wel. Het is precies twaalf uur, zie ik op mijn tijd. Ik ga snel door. Dank aan de leden van de raad voor hun inbreng. Ik begin bij het begin zou ik willen zeggen, maar in dit geval is dat de heer Wit die een hele belangrijke vraag stelde wat mij betreft, namelijk: wat is de waarde van dit akkoord? We hebben inderdaad dit tussenakkoord getekend op 17 december. Het is getekend door huurdersverenigingen, de provincie, vijftien verschillende locaties en acht gemeenten. Inderdaad, één gemeente tekende niet mee en dat is inderdaad jammer. Dat gevoel dat de heer Wit hier in de discussie brengt, dat deel ik van harte, want we hebben twee belangrijke doelen wat mij betreft gehad met de nieuwe woningmarktafspraken. Dat is één, in de regio gezamenlijk komen tot één, voldoende woningen, en 2,1 goede spreiding van het sociale aanbod. Als er een gemeente afvalt, ja, dan komen die doelen natuurlijk niet dichterbij, maar die komen wat verder weg zou je kunnen zeggen. En mijn boodschap in de provincie, of in de regio, is dan ook altijd geweest aan de collega’s, blijf aan tafel en laten we het oog op de bal houden. Oog op de bal houden, zorgen dat we die doelen en vooral die spreiding van de sociale voorraad is natuurlijk voor Rijswijk van grote waarde. Dat we daar dichterbij komen.

Maar wat is die waren? Ja, ik wil daar toch ook een genuanceerde opmerking over maken, want met dit tussenakkoord dat is getekend op 17 december door al die verschillende partijen waaronder de provincie, hebben de partijen met elkaar afgesproken dat er in de regio 79 duizend woningen worden toegevoegd de komende jaren. En dat is van zeer grote waarde, want ik hoef u niet uit te leggen hoe hoog de nood is op de woningmarkt. Niet alleen 79 duizend woningen, maar ook daarvan 6500 sociale. Nou, is dat genoeg? Nee. Daar kunnen we denk ik ook heel duidelijk over zijn en ook op dat punt voel ik met de heer Wit mee. En dat is ook de reden waarom we gezegd hebben, in het proces naar het tussenakkoord of naar het eindakkoord wat natuurlijk uiteindelijk het doel is, bouw een derde gespreksronde in. Voor Rijswijk was dat een eenvoudige stappen we hebben een woonbod, een woonvisie vastgesteld. Dat heeft uw raad gedaan in mei of juni dit jaar. Dat was de basis. Dat was een heel duidelijk verhaal. Daar blijven we ook bij. Maar die spreiding is onvoldoende op gang gekomen, dus we hebben gedacht met elkaar, we bouwen die tussenstappen in zodat we uiteindelijk dichter bij die doelen komen met elkaar. Als het gaat om Rijswijk heb ik gezegd, is dat gesprek gevoerd? Dat is natuurlijk gevoerd in de lijn met het kader zoals dat gesteld is door de raad destijds.

Op dit moment kan ik u nog niet helemaal zeggen of het voor alle gemeenten is afgerond, die derde gespreksronde. Dus uiteindelijk effectief wat die derde ronde heeft opgeleverd weet ik nu nog niet, maar ik kan u daar natuurlijk over informeren als daar weer gesprekken over zijn geweest in de regio met mijn collega’s. Ja, tot die tijd zitten natuurlijk in Rijswijk niet stil. We hebben na twee jaar weer lokale prestatieafspraken kunnen sluiten met de corporaties. Daar ben ik zeer blij en content mee, dat zal u niet verbazen. En er worden forse stappen gezet, en enkele leden hebben het ook gezegd in hun inbreng, in Rijswijk als het gaat om de verduurzaming en het onderhoud ook van sociale huurwoningen. Als het gaat om zonnepanelen, ja, dan is dat natuurlijk aan corporaties zelf hoe ze hun financieel beleid inrichten en die verduurzaming ook doorzetten. Maar goed, het komt goed op gang. Ik heb bij de prestatieafspraken zit een bijlage, dat heeft u ongetwijfeld gezien, met alle projecten die corporaties uitvoeren de komende tijd als het gaat over onderhoud. Verduurzaming. Nou, de heer Van Enk noemde natuurlijk al grootse trots, het project de Rembrandtkade. We houden die woningen beschikbaar, die kenmerkende woningen voor de doelgroep. Ze worden fantastisch gerenoveerd en verduurzaming. Nou, zo zijn er nog tientallen projecten.

Maar ook de doorstroommakelaar is inderdaad een belangrijk onderdeel van de afspraken die we hebben gemaakt met de corporaties. De resultaten tot op heden heb ik nu niet paraat, zeg ik maar even tegen de heer Veerman. Daar kom ik wel later nog wel even schriftelijk bij u op terug, want ik vind dat wel een zeer terechte vraag. Het is niet alleen de doorstroommakelaar waar we aan gaan werken. De komende tijd gaan we ook een uitwerking maken van de woonzorgvisie. U weet ook in het andere forum waar ik net even was, werd daar gesproken over alle woonzorg opgaven die nog op ons afkomen als Rijswijk, dus daar moeten we mee aan de slag. Dat gaan we ook doen. Corporaties nemen hun rol ook in de coalitie tegen eenzaamheid, zetten zich in om ontmoetingsruimtes te organiseren in complexen. Ook lokaal maatwerk

zetten ze onverminderd hard in. Nou, we hebben onlangs nog te werven de tiny houses kunnen openen, of sleutels kunnen overhandigen aan de eerste bewoners. De Schakel is opgeleverd. Mooie sociale woningen. En waar ik zelf ook zeer content mee ben, zijn de midden huur woningen die daar ook in zeer korte tijd zijn toegevoegd, dus dat is goed nieuws voor de woningzoekenden. De voorzitter: Wethouder Besteman, zou u gezien het tijdstip kunnen proberen om het iets in te perken en specifiek te vragen te beantwoorden? Wethouder mevrouw Besteman: Ik ga er snel doorheen. Ik ga weer snel terug naar mijn aantekeningen. Nou, inderdaad, tegen de Partij van de Arbeid wil ik dan nogmaals zeggen dat het woonbod, dat is vastgesteld door de raad. De basis is geweest voor de gesprekken die wij hebben gevoerd in de regio en dus ook de basis zijn van de tussenakkoord. De sociale projecten, die staan daarin vermeld. D66, de heer Veerman, heeft inderdaad ook nog een opmerking gemaakt over die spreiding. Nou, dat klopt. Sommige gemeenten moeten daar nog een been bijtrekken wat mij betreft. Dat is ook mijn boodschap in de regio als ze bij elkaar komen. De heer Sleddering, nou, die geeft nog even aan dat het woonbod van Rijswijk een goed verhaal is. Nou, dat vond de meerderheid van de raad ook gelukkig. We houden daar onverkort aan vast, want het is een duidelijk kader geweest.

En nou ja wat ik zeg, ons na ook de derde gespreksronde is dat bod natuurlijk onveranderd, want het is immers vastgesteld door uw raad, voorzitter. Dus dat is een helder verhaal. Nou, de heer Braam sluit daar eigenlijk goed deels bij aan, als ik hem goed heb beluisterd. En ja, de heer Van Enk geeft nog aan inderdaad wat er allemaal wordt ingezet op onderhoud en naar de corporatie, is een compliment. Nou, daar wil ik me zeker van harte bij aansluiten, want er wordt heel hard gewerkt aan nieuwe woningen, onderhoud en verduurzaming van woningen in Rijswijk. Tot zover, voorzitter. De voorzitter: Dan kijk ik nog even rond of er behoefte is aan een tweede termijn. Dat is er niet. Daarmee ronden we dit agendapunt af. 17. Vragenuur De voorzitter: Dan gaan we door naar het vragenuur en kijk even naar de heer Cupedo en de heer Weterings of zij akkoord zijn dat de vragen schriftelijk worden beantwoord. Als ik niks hoor, dan ga ik ervan uit dat dat akkoord is. De heer Braam BvR: Ik neem het heel even waar. Ik vind het prima als vragen schriftelijk worden afgedaan, maar ik neem aan dat daar geen al te lange tijd overheen hoeft te gaan dan. De heer Weterings RB: Ja, het was een hele korte vraag. Maar goed, als je die schriftelijk kan beantwoorden, prima.

De voorzitter: Oké, dan ronden we hiermee het vragenuur af en zijn er aan het einde gekomen van wat voor mij betreft als voorzitter de laatste vergadering die ik in deze samenstelling mag doen. Ik wil u al een heel hartelijk bedanken voor uw inzet, ook deze vergadering weer. En ik heb het erg prettig gevonden om u te mogen voortzetten. En ook de samenwerking met de forumgriffiers, die wil ik ook hier expliciet nog even noemen. Dus in dit geval was dat Jan, maar eerder was het ook Paula en Alex. En dus heel erg bedankt voor de samenwerking in deze en ik wens u allen welterusten en een goede nacht.

De heer van Enk CDA: Wacht even, Marijke. Wacht even. Want ik weet zeker dat ik namens iedereen spreek als we jou mogen complimenteren met je voorzitterschap, want je was altijd een hele strenge, maar rechtvaardige voorzitter. En ik denk dat we dat allemaal heel erg op prijs hebben gesteld. Dank je wel. De voorzitter: Dank jullie wel.

Rijswijk,

Vastgesteld in de vergadering van het Forum van 19 april 2022

De voorzitter,

Forumgriffier