Bijlage 5 Jaarrekening 2021 digitaal zonder contrverkl

Dit is het resultaat van drie factoren: de corona-steunmaatregelen, de blijvend hoge vraag op de arbeidsmarkt en een goed opererende uitvoeringsorganisatie.

H 2.4.6

Armoedebestrijding en schuldhulpverlening Het college heeft de ambitie om succesvolle armoedebestrijding en schuldhulpverlening te bieden door deze dichter bij huis te brengen en integraal te werken. Daarin kijken we goed naar wat aantoonbaar werk en niet werkt. We zoeken en vinden aansluiting bij de landelijke Brede Schuldenaanpak. Daarin hebben we belangrijke stappen gezet in 2021. Allereerst de overdracht van schuldhulpverlening van Budget Advies Centrum naar Budgetloket. Hiermee kiezen wij nadrukkelijk voor de introductie van stress sensitieve dienstverlening als werkwijze in het schuldendomein en verdere ontwikkeling van de samenwerking met maatschappelijke partners bij het voorkomen en oplossen van schuldenvraagstukken. Voorts hebben we twee nieuwe wettelijke taken vanuit de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening opgepakt. De eerste taak is het gemeentelijk adviesrecht voor schuldenbewind. Hiermee krijgt de gemeente de mogelijkheid de rechtbank te adviseren over de best passende inzet van bewind. Deze hebben we belegd bij het Budgetloket. Een andere nieuwe taak is de vroeg-signalering van schulden. Hiermee wordt beoogd schuldenproblematiek in een vroeg stadium te signaleren en inwoners die hierdoor getroffen zijn actief te benaderen. Wij hebben samen met gemeente Veenendaal een pilot uitgevoerd die aanleiding geeft tot verdere implementatie in 2022.

We zijn bezig met het ontwikkelen van een aanpak specifiek voor Rhenen in samenwerking met de projectleider vroeg-signalering, het Budgetloket, het sociaal team, Schuldhulpmaa tje en de Formulierenbrigade. Besluitvorming hierover volgt in 2022. In het vierde kwartaal 2021 is besloten om aan te sluiten bij het NVVK arrangement (saneringskredieten, landelijk schuldenknooppunt en collectief schulden regelen). Hierdoor kunnen

73

Deelprogramma participatie maatwerk

vragen om schuldhulpverlening sneller tot een passende oplossing komen. En ontstaat voor inwoners meer rust en ruimte om hun leven weer op de rit te krijgen. We hebben in 2021 bijgedragen aan de organisatie van het symposium “Van Macht naar Kracht” van Hulpmaatje Rhenen waarmee we met alle betrokken deelnemers inzichten hebben verworven die bij kunnen dragen aan het verder verbeteren van de samenwerking. Met vertegenwoordigers uit het Netwerk tegen Armoede hebben we verkend welke innovatie in onze werkwijze er verder mogelijk is. Dit gaf ons inzichten waar wij in 2022 mee verder kunnen. We hebben middels éénmalige subsidies en inbreng van kennis bijgedragen aan diverse laagdrempelige voorzieningen voor inwoners in armoede: gratis huiswerkbegeleiding voor kinderen uit arme gezinnen, de realisatie van uitgiftepunten voor menstruatieproducten door het Armoedefonds en het gratis ter beschikking stellen van corona-zelftests. Eind december 2021 waren er 67 dossiers schuldhulpverlening in behandeling. Er waren 40 aanmeldingen geregistreerd en 31 intakes uitgevoerd. Het aantal dossiers in behandeling is gedurende 2021 stabiel gebleven. We zien dus geen toename ten gevolge van de coronacrisis. Het aantal aanmeldingen en intakes lag wel hoger dan in 2020.

De landelijke coronamonitor van NVVK en Divosa laat bij deelnemende gemeenten een verdere daling van aanvragen zien in de periode tot en met augustus 2021. Voor Rhenen was echter in 2020 sprake van een sterkere daling dan het landelijk gemiddelde van ongeveer 10%. Met het hogere aantal meldingen en intakes in 2021 wordt de sterkere daling uit 2020 gecompenseerd.

H 2.4.6

Minimaregelingen Wij kiezen voor de uitvoering van minimaregelingen per 1 december 2021 voor de introductie van de Cunerapas ter vervanging van de webshop. Hierdoor hoeven gebruikers van de regelingen geen kosten meer voor te schieten. Het voor hen beschikbare aanbod wordt vanaf toekenning op de pas geladen. Ook voor winkeliers is deelname aantrekkelijker en eenvoudiger. Een aantal regelingen is aangepast vanwege wijzigingen in wetgeving (afschaffing verplichte eigen bijdrage scholen) of om beter aansluiting te vinden bij de behoefte (categoriale toepassing hardheidsclausule voor de computerregeling voor schoolgaande kinderen). Wij bieden meer ruimte voor oplossingen in de sociale basis en vinden hierbij samenwerking met onze partners, zoals Hulpmaatje Rhenen en het Taalhuis. In 2021 hebben 414 inwoners gebruik gemaakt van de minimaregelingen. Daarvan zijn 20 aangehaakt sinds de introductie van de Cunerapas op 1 december 2021. Basisvaardigheden Inwoners die hun basisvaardigheden op het gebied van taal, rekenen en digitaal onvoldoende beheersen vinden vaak onvoldoende aansluiting bij de moderne samenleving en doen ook vaker een beroep op zorg en ondersteuning. Daarom is de opgave die gemeenten hebben in het bevorderen van deze basisvaardigheden zo belangrijk. Geen gemakkelijke opgave, omdat ervaring leert dat we de mensen waar het om gaat moeizaam bereiken.

In de landelijke “Vervolgaanpak laaggeletterdheid 2021-2024” en het regionaal programma “Laaggeletterdheid 2021-2024” dat daar een uitwerking aan geeft hebben we veel aandacht voor het laagdrempelig bij elkaar brengen van vraag en aanbod en een kwalitatief goed en effectief aanbod van zowel formeel

74

Deelprogramma participatie maatwerk

taalonderwijs als informeel taalaanbod. In 2021 zijn een aantal doelstellingen uit het programma gerealiseerd. Met ingang van 2021 hebben we als regio een nieuwe aanbieder van formeel taalonderwijs gecontracteerd, te weten NLTraining. Hiermee hebben we een aanbieder gevonden die past bij de wijze waarop wij als regio onze ambities willen waarmaken en zich ook lokaal verbindt door deelname aan het netwerk van het Taalhuis Rhenen. Het Taalhuis Rhenen voldoet met het behalen van het certificaat Zicht op Ontwikkeling aan een wettelijke voorwaarde per 2024. Omdat we weten dat laaggeletterdheid vaker leid tot een beroep op zorg en ondersteuning willen we komen tot structurele screening bij gemeentelijke loketten. In 2021 is het loket voor Werk en Inkomen hier als eerste mee gestart. Met de overige gemeentelijke loketten is verkennend gesproken over de wijze waarop we de screening onderdeel kunnen maken van onze dienstverlening.

besef van de samenhang tussen armoede, stress en de gezondheid. Dit besef leidt tot innovaties in de schuldhulpverlening die ook binnen de gemeente Rhenen hun plek vinden. Voorbeelden zijn als hierboven genoemd: stress sensitieve dienstverlening bij het Budgetloket, vroeg-signalering en deelname aan het NVVK-arrangement waardoor sneller schuldenrust ontstaat. Regeerakkoord Het regeerakkoord kondigt investeringen aan ten aanzien van bestaanszekerheid en de bestrijding van armoede. Belangenorganisaties als Cedris en Divosa juichen dit toe, maar waarschuwen tegelijk dat de investering nog altijd onvoldoende is. Er zijn zorgen dat de investeringen niet (altijd) ten goede gaan komen aan de mensen met de grootste afstand tot de arbeidsmarkt.

Personen met een bijstandsuitkering

Tot en met november 2021 zijn binnen het Taalhuis 41 intakes en individuele gesprekken gevoerd. Realisatie binnen de non-formele trajecten: 9 deelnemers Klik en Tik, 16 deelnemers taalcafé, 14 deelnemers dinsdagochtend-les, 7 deelnemers digisterker voor anderstaligen en 9 doorverwijzingen naar het netwerk voor nieuwkomers. Daarnaast hebben 9 nieuwe vrijwilligers een intake gehad. Realisatie binnen het formeel taalonderwijs: 18 aanmeldingen (waarvan 8 via het Taalhuis), 9 deelnemers zijn bezig met hun scholingstraject, 7 deelnemers wachten op de start van hun scholingstraject, 1 intake en 1 deelnemer is uitgestroomd. Financieel De uitvoering van de taken is binnen de begroting gerealiseerd. Een deel van de reserve armoedebestrijding is in 2021 ingezet. Het resterende deel van de reserve zal in het tweede jaar van het vastgestelde plan van aanpak armoedebestrijding worden ingezet. De regionale budgetten vanuit de WEB zijn voor een groot deel niet ingezet. Door de coronacrisis was het realiseren van formele trajecten complex. Het Rijk geeft gemeenten hierom de mogelijkheid om 50% van het budget mee te nemen naar 2022. Rhenen heeft met instemming van de overige gemeenten aanvullende subsidies voor non-formele activiteiten in het Taalhuis bekostigd uit de regionale middelen vanuit de Wet Educatie Beroepsonderwijs (WEB).

Trend De coronacrisis blijft zorgen voor financiële onzekerheid en toename van schulden bij een deel van de Nederlanders. Het demissionair kabinet heeft nieuwe steunmaatregelen aangekondigd, maar heeft ervoor gekozen om de steun aan ondernemers voor hun levensonderhoud verder te beperken vanuit het standpunt dat ondernemers in nood zich beter kunnen heroriënteren op hun werkzaamheden. Hoewel het aanbod er ligt, is de drempel hoog. In 2021 is er landelijk toenemend

H 2.4.6

Rhenen <25.000 Nederland

2017 237,2 216,1 418,6

2018 214,1 206,7 401,1

2019 198,6 194,5 381,7

2020 266,3 262,8 459,7

2021 232,6 220,4 431,2

Wat hebben we gemeten? Definitie: het aantal personen met een bijstandsuitkering per 10.000 inwoners. Toelichting: De indicator is breder dan de verstrekking van de bijstandsuitkering die we vanuit de gemeente Rhenen doen. Het gaat om de volledige particpatiewet. Dit is inclusief Indicatie banenafspraak, beschut werk en Wajong uitkering. Na een stijging van de bijstandsuitkeringsgerechtigde in 2020 heeft er in 2021 een sterke daling plaatsgevonden. Dit volgt ook de landelijk trend. Link naar overige wettelijke indicatoren

75

Deelprogramma participatie maatwerk

H 2.4.6

Wie hadden we daarbij nodig? Verbonden partij

Gevestigd

Rechtsvorm

Webadres

Wettelijke verplichting

Sociale Werkvoorziening Zuid-Oost Utrecht

Veenendaal

GR

www.iw4.nl

Nee

Openbaar belang

Maatschappelijk doel Rhenen

IW4 is het Sociaal Werkbedrijf voor de gemeenten Rhenen, Renswoude en Veenendaal. IW4 benut talenten van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt en helpt hen daarbij aan passend volwaardig werk.

Samen zorgen we ervoor dat iedereen volwaardig mee kan doen in de maatschappij.

Wat willen we bereiken?

Belang en bijdrage Rhenen

De doelstelling van IW4 is het handhaven, vergroten of herstellen van de arbeidsgeschiktheid van personen die tot arbeid in staat zijn, maar ook voor wie, in belangrijke mate, ten gevolge van bij hen gelegen factoren, gelegenheid om onder normale omstandigheden arbeid te verrichten niet of nu niet aanwezig is.

Bestuurlijk belang Wethouder De Heer - Verheij vertegenwoordigt de gemeente Rhenen in het dagelijks bestuur van IW4. Wethouders De Heer -Verheij en Van Eeten vertegenwoordigen de gemeente Rhenen in het algemeen bestuur van IW4.

Wat is ervoor gedaan? Naast reguliere activiteiten hebben zich volgens het jaarverslag van IW4 Beheer NV de volgende ontwikkelingen voorgedaan in 2021: • De huisvesting van IW4 heeft veel aandacht gehad in 2021. Er is besloten om op de huidige locatie nieuwbouw te realiseren. De sloop van het oude pand is eind 2021 gestart. Voorafgaand daaraan is IW4 verhuist naar een tijdelijke locatie. • Coronacrisis heeft nog een grote rol gespeeld in 2021. • HetWerktNu-trajecten om de kans op werk te vergroten heeft voor 25% van de 120 deelnemers gezorgd voor een baan.

Financieel belang Rhenen heeft twee leden in het algemeen bestuur van IW4 en vertegenwoordigd daarmee twee van de zes stemmen. Financiële bijdrage (x € 1.000)

2021

2020

Jaarlijkse bijdrage gemeente Rhenen

52 N

128 N

Weerstandsvermogen en risicobeheersing De risico's bij IW4 bestaan voornamelijk uit: • Personeelsgerelateerde risico's zoals Cao 'aan de Slag' voor Participatiewet, WW kosten; • Prijsrisico nieuwbouw huisvesting; • Energieprijzen. Financiën Bron: jaarstukken 2020 en de voorlopige jaarstukken 2021 van de GR Balans (x € 1.000)

31-12-2021

31-12-2020

Eigen vermogen

2.170

2.226

Vreemd vermogen

4.788

4.578

Exploitatie (x € 1.000)

2021

2020

17.047 V

18.405 V

-

-

Omvang baten (excl. reserves) Gerealiseerd resultaat

(concept) jaarrekening 2021

Begroting 2021 76

Deelprogramma participatie maatwerk

H 2.4.6

Wat heeft het gekost?

(x € 1.000)

Begroting na Jaarrekening vastgestelde Jaarrekening Jaarrekening 2021 wijzigingen 2020 2019

Baten

4.875 V

3.956 V

6.257 V

4.176 V

Lasten

8.425 N

7.568 N

9.626 N

7.376 N

Saldo van baten en lasten (A)

3.550 N

3.612 N

3.369 N

3.201 N

Onttrekking uit reserves

104 V

79 V

37 V

129 V

Toevoeging aan reserves

11 N

18 N

35 N

78 N

Mutaties reserves (B)

93 V

60 V

3V

51 V

3.457 N

3.551 N

3.366 N

3.149 N

Gerealiseerd resultaat (A+B)

77

5 Programma

ECONOMIE EN TOERISME 78

Economie en toerisme

H 2.5

Inleiding Dit programma richt zich op de lokale economische ontwikkeling. Het doel is om tot een gezondere economie te komen in Rhenen. Tot deze economische ontwikkeling horen de economie, het vestigingsklimaat voor ondernemers, recreatie en toerisme, plattelandsontwikkeling en de regionale samenwerking. Het programma Economie & toerisme kent het deelprogramma economische zaken. Wat wilden we bereiken? Maatschappelijk doel De gemeente Rhenen streeft naar een duurzame toeristische en economische groei/positie op zowel lokaal als regionaal niveau met inachtneming van de kwaliteit van de leefomgeving. Wat heeft het gekost?

(x € 1.000)

Jaarrekening Begroting na vast2021 gestelde wijzigingen

Jaarrekening 2020

Jaarrekening 2019

Baten

362 V

251 V

354 V

462 V

Lasten

1.439 N

1.506 N

1.293 N

1.342 N

Saldo van baten en lasten (A)

1.077 N

1.255 N

939 N

880 N

Onttrekking uit reserves

32 V

97 V

47 V

48 V

Toevoeging aan reserves

18 N

2N

69 N

64 N

Mutaties reserves (B)

14 V

96 V

22 N

16 N

1.063 N

1.159 N

962 N

896 N

Gerealiseerd resultaat (A+B)

79

H 2.5

Economie en toerisme

5.1 Deelprogramma

ECONOMISCHE ZAKEN Wat wilden we bereiken? Beleidsdoel De gemeente Rhenen streeft naar een duurzame toeristische en economische groei/positie op zowel lokaal als regionaal niveau met inachtneming van de kwaliteit van de leefomgeving. 2.5.1.1 Rhenen is een aantrekkelijke, duurzame en veilige vestigingsplaats voor kleine en middelgrote ondernemingen. 2.5.1.2 De gemeente geeft blijk van goed rentmeesterschap van de gemeentelijke gronden. 2.5.1.3 Het marktwezen in de gemeente wordt gefaciliteerd. 2.5.1.4 Rhenen is een aantrekkelijk toeristische bestemming met voldoende attractieve culturele, recreatieve en toeristische mogelijkheden voor alle doelgroepen. De beleidsvisie recreatie en toerisme is aangepast aan deze tijd.

Wat hebben we er voor gedaan? Tot de reguliere activiteiten behoren onder meer: het ondernemersklimaat, de markten, evenementen, cultuur, het monumentaal vastgoed (Cuneratoren, stadsmuren), de lokale omroep, de VVV, Kwintelooijen, de passantenhaven en de direct betrokken medewerkers. Daarnaast is er in 2021 voor de onderstaande onderwerpen speciale aandacht geweest. Circulair ondernemen De reguliere uitnodigingen voor werkplaatsen vanuit Living Lab voor bijvoorbeeld bouw bleken onze ondernemers niet aan te spreken. Met Living Lab is een andere, proactieve aanpak gekozen voor het onderwerp Voedselverspilling. In het voorjaar van 2021 heeft Rhenen deelgenomen aan een onderzoek waaruit bleek dat onze horeca onder voorwaarden open staat voor een on80

Economie en toerisme

derzoek over voedselverspilling en circulariteit. Ondernemers zijn actief benaderd en uitgenodigd om de volgende stappen te nemen in het circulaire voedselverspillingstrajecten met een verdienmodel. Dit project wordt uitgevoerd in samenwerking met Living Lab Regio Foodvalley circulair en Wageningen University & Research (WUR). Het project loopt door in 2022.

vitale binnenstad éen van de hoofdthema’s. De gastvrije beleving, hostmanship, samenwerking tussen winkeliers, cultuur en gastronomie zullen het centrum aantrekkelijk houden. In 2021 is een nieuw bestuur geformeerd om de belangen voor Rhenen Stad te behartigen. Citymarketing zal de vitale binnenstad alsmede de sterke economische poort recreatie & toerisme versterken.

In 2021 hebben we regionaal beleid geformuleerd over toekomstbestendige bedrijventerreinen. Daarin heeft circulair ondernemen een belangrijke plaats. Het beleid wordt begin 2022 voorgelegd aan de raad, evenals de Economische Agenda. In de Economische Agenda zijn plannen opgenomen om circulariteit te integreren in de samenleving.

Digitalisering zal een oplossing moeten bieden voor onlineverkoop, maar ook voor het ruimtetekort én, heel belangrijk in de nabije toekomst, minder potentiële werknemers. In 2021 is er regelmatig informatie gegeven met het aanbod voor gratis workshops en masterclasses over digitalisering (in samenwerking met de gemeente Utrecht). Sinds het najaar van 2021 beschikken we over een dashboardmonitor waardoor leegstand te monitoren is. De gemeente heeft ondernemers ondersteund in de corona-periode. Soms op individueel niveau door te luisteren, mee te denken. Ook door beleidsregels aan te passen aan de nieuwe omstandigheden zoals verruiming van terrassen, aanpassing van winkeltijden, mogelijkheden op het gebied van takeaway of het plaatsen van tenten. En op het gebied van financiële ondersteuning buiten de Kabinetsmaatregelen, heroriëntatie of adviesgesprekken voor nieuwe verdienmodellen.

Uitvoeringsprogramma Economische Agenda Het jaar 2021 is een zwaar jaar geweest waar ondernemers te kampen hadden met lockdowns, personeelsproblemen, tekort aan grondstoffen en prijsstijgingen. De corona-periode hakt er ook mentaal in. Toch waren veel ondernemers flexibel genoeg om nieuwe kansen te zien en te pakken. Er is op verschillende terreinen vanuit de gemeente meegewerkt om ondernemen mogelijk te maken. Voor een aantal ondernemers speelt het grote tekort aan bedrijfsruimte een belangrijke rol. Wij blijven ons inzetten voor het vinden van uitbreidingslocaties (ook voor herplaatsing) in overleg met provincie Utrecht. In februari 2022 zijn de uitkomsten uit het koopstromenonderzoek bekend. Het onlinekoopgedrag van consumenten geeft in veel steden leegstand. In Rhenen hebben de panden zich in 2020 en 2021 juist goed gevuld met diverse nieuwe bedrijven op het gebied van horeca, leisure en woninginrichting. In 2021 is gewerkt aan de integrale Economische Agenda, die in februari 2022 in de raad wordt behandeld. Hierin is het behouden van de

H 2.5

Er is aandacht geweest voor innovatie. Ondernemers die bezig zijn met eiwittransitie zijn begeleid om deze nieuwe vorm van teelt te verkennen. Agrarische ondernemers zijn ondersteund door plattelandscoaches. De verandering in de agrarische sector is groot, er moet nog veel gedaan worden. In 2021 is de Human Capital Agenda opgestart. Om ondernemerschap te stimuleren is een startersdag georganiseerd en konden jongeren deelnemen aan Zomerondernemers, om hun

81

Economie en toerisme

ondernemersvaardigheden te ontdekken. Deze thema’s zullen, naast andere regionale economische vraagstukken, verder worden uitgewerkt binnen de Economische Agenda. Rhenen heeft haar dienstverlening de afgelopen jaren concreet verbeterd: Rhenen is 8 stappen gestegen naar de 15e plaats op de provinciale ranglijst van de meest MKB-vriendelijke gemeente in de provincie Utrecht. Op de landelijke lijst zijn we 93(!) stappen omhoog gegaan van plaats 300 naar plaats 207. Werken vanuit de bedoeling heeft hier zeker aan bijgedragen.

H 2.5

atie en toerisme. De raad heeft ingestemd met een verhoging van de begroting ten behoeve van de realisatie van het uitvoeringsprogramma, indien hier dekking voor is gevonden. Voor 2021 was die dekking helaas niet aanwezig, waardoor het bestaande exploitatiebudget voor recreatie en toerisme werd aangesproken. Hierdoor lag er voor 2021 een uitdaging om met beperkte middelen acties uit het uitvoeringsprogramma op te pakken. De raad heeft een rapport ontvangen waarin de actiepunten in 2021 worden toegelicht. Een kleine greep uit dit rapport: •

Erfgoedbeleid in de steigers gezet In 2021 is in samenwerking met een lokale historicus onderzocht welke speerpunten gekozen moeten worden die als uitgangspunt moeten dienen voor de Erfgoedvisie. Voor de integraliteit van beleid (Erfgoedwet en Omgevingswet) zijn deze punten besproken met beleidsmedewerkers van diverse afdelingen. Recreatie & toerisme, ruimtelijke ordening, vergunningen en de monumentencommissie vormen tezamen met de vertegenwoordigers van de ODRU, MooiSticht en STAMU de kerngroep. Naar aanleiding van de gesprekken is er een uitgebreide presentatie opgesteld die tijdens een participatiebijeenkomst is voorgelegd aan lokale erfgoed organisaties (HVOR, Cuneragilde, Stadsmuseum, Cultuurplatform, Behoud Erfgoed Rhenen, stichting de Greb, stichting Slag om de Grebbeberg, stichting Grebbelinie). De genoemde partijen zijn in de gelegenheid gesteld zelf teksten aan te leveren waarvan zij het belangrijk vinden dat deze worden meegenomen in de visie. Dezelfde presentatie is ook gehouden voor landgoedeigenaren, Stichting Het Utrechts Landschap, Staatsbosbeheer en de Monumentencommissie. De uitkomsten van beide participatiebijeenkomsten zullen onderdeel uitmaken van de Erfgoedvisie. Korte terugblik uitvoering beleidsplan Recreatie en Toerisme In 2021 is een start gemaakt met het uitvoeringsprogramma van het nieuwe beleidsplan recre-

Het participatietraject voor de verhaallijnen van Rhenen is afgerond. Voordat het document wordt vastgesteld dient nog een redactieslag plaats te vinden waarin de laatste feedback vanuit de participanten wordt verwerkt. De verhaallijnen vormen de basis voor een nog op te stellen marketingcommunicatieplan in 2022. • De voorbereidingsfase voor de toeristische bebording is uitgevoerd. Hiervoor is het specialistische bureau REVIS ingeschakeld. Er is gekozen voor een integrale aanpak, waarbij niet alleen de toeristische locaties worden aangewezen, ook algemene locaties met een (breder) maatschappelijk belang zijn in het plan opgenomen. • De voorbereidingsfase voor de invoering van een regionaal ruitervignet is uitgevoerd. Door de deelname aan dit ruitervignet draagt de eindgebruiker bij aan de onderhoudskosten van de ruiterpaden in Rhenen. Dit is in lijn met de ambitie tot kwaliteitstoerisme, waarbij de lusten en lasten voor de leefomgeving in balans zijn. In december 2021 is door Uiterwaarden de bestelling geplaatst voor een nieuwe elektrische veerpont op de veerverbinding tussen Rhenen en Lienden, gericht op wandelaars en fietsers. De nieuwe veerpont gaat de bestaande (verouderde) dieselpont vervangen in de zomer van 2022. Deze ontwikkeling vond plaats na het opstellen van het rapport met de terugblik op 2021.

Passantenhaven In juli 2021 heeft de initiatiefgroep het burgerinitiatief in de raad gepresenteerd inzake de herontwikkeling van de haven. Gedurende 2021 zijn de volgende stappen gezet:

82

Economie en toerisme

a. De volgende documenten zijn opgeleverd: • Een startnotitie: opgesteld door een extern bureau, waarin de beschikbare informatie, ook uit eerdere plannen, is verzameld om een beeld te krijgen van reeds uitgevoerde onderzoeken en opgestelde ontwerpen. Op basis daarvan heeft het bureau een aantal schetsontwerpen gemaakt en beoordeeld op financiële en procedurele haalbaarheid. • Een concept ondernemingsplan: waarin onder andere de ambitie, situatieschets, kansen risicoanalyse, een investeringsbegroting en een kosten-batenanalyse zijn uitgewerkt. • Een concept Erfpachtovereenkomst. • Een juridisch advies met het doel helderheid te verkrijgen over de te volgen procedure in de onderhandeling met de initiatiefgroep. • Concept samenwerkingsovereenkomst tussen gemeente en initiatiefgroep waarin de partijen verantwoordelijkheden vastleggen in de aanloopfase tot realisatie. b. Naast genoemde documenten zijn in hoofdlijnen de volgende stappen gezet: • Verzameling technische adviezen over de aanleg van de haven. • Uitvoering van marktuitvraag met het doel een bureau te selecteren die de initiatiefgroep begeleidt bij de ontwerpfase en de ruimtelijke procedures. Inmiddels is er een bureau gekozen en doel is op korte termijn de offerte te ondertekenen. • De raad is op meerdere momenten bijgepraat over de voortgang van het project.

De raad heeft in juli 2021 ingestemd met een extra bijdrage ten behoeve van de aanloopkosten. • Het participatietraject is gestart, waarbij we in augustus 2021 een bewonersbijeenkomst hebben georganiseerd. Naar aanleiding daarvan zijn we gestart met een klankbordgroep, waarin omwonenden, een lid van de initiatiefgroep en de projectleider deelnemen. Met de klankbordgroep worden de plannen stapsgewijs besproken en verder ontwikkeld.

H 2.5

•

Inmiddels spreken we over een bredere gebiedsontwikkeling waarbij de haven een onderdeel is. We betrekken ook de strook tussen de haven en Loswal bij het plan en de vernieuwing van de Loswal zelf. De vraagt bredere ambtelijke betrokkenheid. We staan nu aan de start van de ontwerpfase waarbij het schetsontwerp omgezet wordt in een definitief ontwerp en waarbij ook een start kan worden gemaakt met de ruimtelijke procedures. Dit zal gebeuren onder begeleiding van een extern adviesbureau. Daarnaast wordt er gewerkt aan een plan voor de herontwikkeling van de Loswal en omgeving. Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug In de zomer en in het najaar zijn twee Heuvelrug Voorbeeldtuinen gerealiseerd. Één in het parkje bij de Gedachteniskerk en één naast de Ontmoetingskerk. Een Heuvelrugtuin is een klein stukje Nationaal Park. De Voorbeeldtuinen zijn toegankelijk voor publiek en stimuleren bewoners om van hun eigen tuin een stukje Nationaal Park te maken. In het najaar werd ook de Boscast gelanceerd; een podcast gericht op kinderen in de leeftijd 5 tot en met 12 jaar. Één van de afleveringen is toegewijd aan de legende van Cunera. De Boscast is te luisteren op Spotify. Tijdens de beleefweek in het najaar vond een grootschalige opschoonactie plaats. In totaal is ruim 200 kilometer aan wandelpaden zwerfafvalvrij gemaakt.

Voor deze gelegenheid was Kwintelooijen ingericht als verzamellocatie voor de deelnemende vrijwilligers. Gedurende het jaar is toegewerkt naar de implementatie van het Ruitervignet. Gemeente Rhenen neemt deel aan dit vignet voor ruiters en menners. Dit betekent dat men een vignet dient aan te schaffen om gebruik te maken van de ruiterpaden in onze gemeente en andere deelnemende gebieden. In totaal omvat het vignetgebied zo’n 227 kilometer. De opgehaalde gelden worden ingezet voor onderhoud en beheer. Op deze manier draagt de gebruiker bij aan de kosten om de ruiterpaden in stand te houden.

83

Economie en toerisme

Kwintelooijen In juli 2020 werd de marktuitvraag gewonnen door twee ondernemers, die onder de naam BijQuinty hun ontwerp hadden ingediend. Gedurende 2021 zijn de onderstaande stappen gezet: a. In maart 2021 is de opstalovereenkomst getekend tussen de gemeente en BijQuinty. Aan die ondertekening ging een lange periode van onderhandeling aan vooraf, met name over de kostenverdeling met betrekking tot noodzakelijke vooronderzoeken en afspraken over de verantwoordelijkheden in de aanloop naar de realisatie van de voorziening. b. Op twee momenten in de periode januari – april 2021 presenteerden de initiatiefnemers hun ontwerp in de welstandscommissie die in beide gevallen met een negatief advies kwam. c. In mei 2021 namen beide ondernemers het besluit om de aandelen van BijQuinty BV over te dragen aan een derde partij omdat zij tot de conclusie kwamen dat zij zelf niet in staat bleken om hun plan te realiseren, onder andere vanwege het feit dat ze de financiering niet rond kregen. d. In september 2021 gaf de gemeente toestemming om de aandelen van BijQuinty over te dragen aan de nieuwe eigenaar van BijQuinty BV, tevens eigenaar van Ingenious Tomorrow. e. In de periode september - december 2021 presenteerde de nieuwe eigenaar tot twee keer toe een nieuw ontwerp aan de Welstandscommissie. Onlangs heeft de commissie een principe akkoord afgegeven.

De volgende stap is dat de eigenaar de omgevingsvergunning gaat aanvragen. Daartoe dient hij een definitief ontwerp uit te werken. Met het oog op de aanvraag omgevingsvergunning is er

H 2.5

bij collega’s intern alvast een advies gevraagd op basis van het voorliggende schetsontwerp. De planning van de eigenaar is om medio 2022 de bouw te realiseren. Wat hebben we gemeten? Voor de ontwikkeling van de wettelijk voorgeschreven indicatoren op gebied van Economie & Toeriscme druk op onderstaande link. Link naar wettelijke indicatoren

Wat heeft het gekost?

(x € 1.000)

Jaar- Begroting na rekening vastgestelde 2021 wijzigingen

Jaarrekening 2020

Jaarrekening 2019

Baten

362 V

251 V

354 V

462 V

Lasten

1.439 N

1.506 N

1.293 N

1.342 N

Saldo van baten en lasten (A)

1.077 N

1.255 N

939 N

880 N

Onttrekking uit reserves

32 V

97 V

47 V

48 V

Toevoeging aan reserves

18 N

2N

69 N

64 N

Mutaties reserves (B)

14 V

96 V

22 N

16 N

1.063 N

1.159 N

962 N

896 N

Gerealiseerd resultaat (A+B)

84

Economie en toerisme

H 2.5

85

6 Programma

VEILIGHEID EN HANDHAVING 86

Veiligheid en handhaving

H 2.6

Inleiding Het programma veiligheid & handhaving bestaat uit taken op het gebied van openbare orde, waaronder de aanpak van overlast en criminaliteit. Daarnaast gaat het programma over toezicht en handhaving en de fysieke veiligheid door brandweerzorg, crisisbeheersing en geneeskundige hulpverlening. • In het Integraal Veiligheidsplan en het Uitvoeringsplan staan de doelen en prioriteiten die wij op het terrein van openbare orde en veiligheid nastreven, de resultaten die daartoe binnen de looptijd van het plan worden beoogd en de inspanningen die de veiligheidspartners leveren. • Met toezicht en handhaving zetten we in op het vergroten van de naleving van regels en beleid. Dat is belangrijk, omdat we met de naleving van die regels en dat beleid samen met onze inwoners zorgen voor een leefbaar, gezond en veilig Rhenen. De Veiligheidsregio Utrecht waarborgt de fysieke veiligheid van burgers en bedrijven door een doelmatige en slagvaardige crisisorganisatie, brandweerzorg en geneeskundige hulpverlening. Wat wilden we bereiken? Maatschappelijk doel Rhenen is een gemeente waar inwoners, bezoekers en ondernemers veilig zijn en zich veilig voelen. Wat heeft het gekost? (x € 1.000)

Jaarrekening Begroting na 2021 vastgestelde wijzigingen

Jaarrekening 2020

Jaarrekening 2019

Baten

57 V

25 V

77 V

56 V

Lasten

2.299 N

2.392 N

2.215 N

2.104 N

Saldo van baten en lasten (A)

2.242 N

2.367 N

2.139 N

2.049 N

Onttrekking uit reserves

75 V

122 V

149 V

82 V

Toevoeging aan reserves

31 N

0N

41 N

0N

Mutaties reserves (B)

44 V

122 V

108 V

82 V

2.198 N

2.246 N

2.031 N

1.967 N

Gerealiseerd resultaat (A+B)

87

6.1 Deelprogramma

OPENBARE ORDE EN VEILIGHEID

Wat wilden we bereiken? Beleidsdoel 2.6.1.1 Zorgdragen voor het vergroten van de algehele veiligheid (objectief en subjectief) van onze inwoners en aanpak van ondermijnende criminaliteit. 2.6.1.2 Fysieke veiligheid van burgers en bedrijven waarborgen door een doelmatige en slagvaardige organisatie van de brandweerzorg, crisisbeheersing en geneeskundige hulpverlening. Wat hebben we er voor gedaan? Tot de reguliere activiteiten behoren onder meer: de criminaliteitsaanpak, ondermijning, buurtbemiddeling, demonstraties, brandweerzorg, crisisbeheersing en geneeskundige zorg. Daarnaast is er in 2021 speciale aandacht geweest voor de onderwerpen die hierna volgen.

Crisisbeheersing In het algemeen bestuur van de VRU is in november 2021 het Regionaal crisisplan 2021-2023 vastgesteld. Het betreft een technische aanpassing waarbij invulling wordt gegeven aan een meer flexibele regionale crisisorganisatie, dat beter toepasbaar is op andersoortige crises dan de klassieke flitsrampen. De VRU en Utrechtse gemeenten zijn in het najaar van 2021 begonnen met de doorontwikkeling van de regionale bevolkingszorg. Bevolkingszorg zijn de maatregelen en voorzieningen die gemeenten treffen met het oog op een ramp of crisis. Doel is te komen tot een kleinere en meer effectieve regionale bevolkingszorgorganisatie. In maart 2022 wordt een nieuw model opgeleverd aan de gemeenten en de VRU. De planvorming voor de lokale bevolkingszorg van de gemeente Rhenen is geactualiseerd in 2021. En er is een start gemaakt om lokale collega’s die een rol hebben in de lokale bevolkingszorg weer vakbekwaam te maken door oefen- en trainingssessies. In 2021 is het integraal crisisplan gemeente Rhenen vastgesteld. 88

Openbare orde en veiligheid

Met het integraal crisisplan wil de gemeente Rhenen op een toegankelijke en eenduidige wijze reageren op een breed scala van mogelijke crises, inclusief cybercrises. In het laatste kwartaal van 2021 organiseerden we een oefen- en trainingssessie gericht op het integraal managen van crises, met name cybercrises, voor collega’s die een rol hebben in het crisismanagement van de gemeente Rhenen. Voor 2022 wordt een jaarplan opleiden, trainen en oefenen gemaakt op basis van behoefte en noodzaak. In 2021 zijn business impact analyses uitgevoerd voor een bedrijfscontinuïteitsplan voor de kritische processen van de gemeente Rhenen. Het bedrijfscontinuïteitsplan wordt in de loop van 2022 vastgesteld. Met een bedrijfscontinuïteitsplan zijn bedrijfsprocessen van de gemeente Rhenen weerbaarder bij verstoringen, zoals cybercrises. Ondermijning In 2021 hebben we samen met de politie, het OM, het RIEC en andere partners hard gewerkt aan de aanpak van ondermijning. Er is gekeken hoe we onze informatiepositie konden verbeteren. Daarnaast zijn de integrale controles breder ingestoken dan alleen het thema autobranche. In het voorjaar zijn we ook gestart met een project voor een weerbaarder buitengebied, met als doel de faciliterende rol van agrarische bedrijven te doorbreken. Bij dit project ging de boa’s, politie en het RIEC letterlijk ‘de boer op’.

Zij bezochten boeren op hun eigen erf en gingen laagdrempelig in gesprek over ondermijning. Inmiddels zijn veel erfbezoeken afgelegd en is het grootste gedeelte van het buitengebied benaderd. De gesprekken werden door de inwoners

H 2.6.1

en ondernemers als zeer positief ontvangen. Om goede gesprekken te voeren hebben de toezichthouders/boa’s in juni 2021 een workshop gevolgd over het herkennen van ondermijning in het buitengebied. Naast dit project is in de periode van 25 mei t/m 27 september 2021 een campagne gevoerd tegen drugslabs. Het doel van de campagne was de bewustwording en de meldingsbereidheid te vergroten. Enerzijds door de zichtbaarheid en naamsbekendheid van MMA (Meld Misdaad Anoniem) te vergroten. Anderzijds door mensen te wijzen op de gevaren van XTC en drugslabs en door mensen te leren hoe ze signalen ondermijning kunnen herkennen. Gelet op het aantal bereikte personen was het een geslaagde campagne. Als laatste is er in november 2021 een online workshops aangeboden voor interne collega’s om kennis te laten maken met MMA als meldpunt. Voor de aanpak van ondermijning zijn meldingen cruciaal. In deze workshop kregen collega’s niet alleen meer informatie over dit meldpunt, maar ook hoe zij mensen kunnen verwijzen naar MMA als professional. Wat hebben we gemeten? Voor de ontwikkeling van de wettelijk voorgeschreven indicatoren op gebied van veiligheid druk op onderstaande link. Link naar wettelijke indicatoren

89

Openbare orde en veiligheid

H 2.6.1

Wie hadden we daarbij nodig? Verbonden partij

Gevestigd

Rechtsvorm

Webadres

Wettelijke verplichting

Veiligheidsregio Utrecht

Utrecht

GR

www.vru.nl

Ja

Openbaar belang

Maatschappelijk doel Rhenen

De VRU behartigt de belangen van de de 26 gemeenten in de Provincie Utrecht op de brandweerzorg, de organisatie van de Geneeskundige Hulpverlening Organisatie in de Regio (GHOR), de rampenbestrijding, crisisbeheersing en de meldkamer. Daarnaast heeft de VRU de zorg voor een adequate samenwerking met politie en de regionale ambulancevervoersvoorziening.

Rhenen is een gemeente waar inwoners, bezoekers en ondernemers veilig zijn en zich veilig voelen.

Wat willen we bereiken?

Belang en bijdrage Rhenen

Het doel van de VRU is het bevorderen van veiligheid, het bestrijden van incidenten, hulp en ondersteuning bieden aan slachtoffers, leed en (gezondheids)schade beperken en verstoringen in het dagelijks leven snel helpen herstellen. De ambitie is dat wat werkt steeds beter te doen en te leren van feedback.

Bestuurlijk belang Burgemeester Van der Pas maakt deel uit van het (dagelijks) bestuur.

Wat is ervoor gedaan?

Financieel belang Het stemrecht is opgenomen in artikel 2.5 van de gemeenschappelijke regeling. Gemeente Rhenen vertegenwoordigd twee stemmen. Het aantal stemmen is afhankelijk van het aantal inwoners per gemeente.

Specifiek 2021: ondersteuning gemeenten COVID-19. Vanaf het begin van de COVID-19 crisis heeft de regionale crisisorganisatie gebruik kunnen maken van het juridisch loket. Het juridisch loket speelt een belangrijke rol in het ondersteunen van gemeenten bij juridische vraagstukken op het terrein van COVID-19. De reguliere werkzaamheden van de VRU zijn uiteenlopend van aard. Voor een toelichting zie de link rechtsonder op deze pagina. Weerstandsvermogen en risicobeheersing Risico’s : De VRU schat de omvang van de (rest)risico's in op € 555.000. Hiervan is € 524.000 voor (onvoorziene) exploitatierisico's. Het geraamde restrisico hiervoor is ingeschat op 0,50% van de totale lasten. De beschikbare weerstandscapaciteit incidenteel bedraagt € 1,4 miljoen.

Financiële bijdrage (x € 1.000) Jaarlijkse bijdrage gemeente Rhenen

2021

2020

1.140 N

1.112 N

Financiën Bron: Jaarstukken 2020 en voorlopige jaarstukken 2021 Balans (x € 1.000)

31-12-2021

31-12-2020

Eigen vermogen

23.237

17.732

Vreemd vermogen

62.708

47.178

Exploitatie (x € 1.000)

2021

2020

100.073 V

98.332 V

3.102 V

2.129 V

Omvang baten (excl. reserves) Gerealiseerd resultaat

(concept) Jaarrekening 2021

Begroting 2021 90

Veiligheid en handhaving

H 2.6

Wat heeft het gekost? Jaarrekening 2021

Begroting na vastgestelde wijzigingen

Jaarrekening 2020

Jaarrekening 2019

Baten

12 V

0N

11 V

20 V

Lasten

1.578 N

1.643 N

1.551 N

1.416 N

Saldo van baten en lasten (A)

1.566 N

1.643 N

1.539 N

1.396 N

Onttrekking uit reserves

75 V

100 V

149 V

82 V

Toevoeging aan reserves

0N

0N

41 N

0N

Mutaties reserves (B)

75 V

100 V

108 V

82 V

1.490 N

1.544 N

1.431 N

1.314 N

(x € 1.000)

Gerealiseerd resultaat (A+B)

91

6.2 Deelprogramma HANDHAVING

Wat wilden we bereiken? Beleidsdoel Rhenen is een gemeente waar inwoners, bezoekers en ondernemers met elkaar in een schone, leefbare en veilige omgeving wonen, leven en verblijven. 2.6.2.1 Voldoende toezicht op handhaving van beleid, waardoor de leefbaarheid in onze samenleving wordt vergroot. Wat hebben we er voor gedaan? Tot de reguliere activiteiten behoren onder meer: toezicht, juridische en bestuurlijke handhaving en de taken van de boa’s. Daarnaast is er in 2021 speciale aandacht geweest voor de onderwerpen die hierna volgen.

Handhaving in corona-tijd Door corona is een groot deel van de boa-capaciteit naar het toezicht en de handhaving van de coronamaatregelen gegaan. De boa’s zijn nadrukkelijk in gesprek gegaan met ondernemers en inwoners over de maatregelen die op dat moment golden. Daarbij is persoonlijk contact gezocht om uitleg te geven en mee te denken in oplossingen. In bepaalde gevallen is strenge controle toegepast, omdat duidelijk werd dat de maatregelen niet werden nageleefd. Tijdelijk wordt extra boa-capaciteit ingezet (met behulp van extra gelden van het rijk) om de naleving van de coronamaatregelen te vergroten. De inzet op de coronamaatregelen gaat ten koste van de normale werkzaamheden. Bepaalde prioriteiten hebben voorrang gekregen, zoals de leefbaarheid in de wijk en jeugdoverlast. Zichtbaar is dat de verdraagzaamheid naar elkaar van inwoners onderling afneemt en dat mensen minder gewend zijn met elkaar samen te leven in 92

Veiligheid en handhaving

een actieve maatschappij. Dat uit zich in de vele meldingen van overlast van buren en van overlast door jongeren. Hier is en wordt veel capaciteit op ingezet. Hoewel de inzet van deze capaciteit niet direct ziet op de handhaving van de coronamaatregelen, is de noodzaak om deze inzet te leveren wel een gevolg van de coronamaatregelen. In 2021 is nauwelijks controle geweest op de Alcoholwet, hoewel dit wel op de planning stond. Daarnaast is de controle van de BRP (Basisregistratie Personen) in bepaalde momenten van het jaar afgeschaald, vanwege de veiligheid van inwoners en medewerkers. Dit is overigens wel weer ingelopen op de momenten dat deze controles wel konden plaatsvinden. Er is nauwelijks inzet geweest op het parkeren in de wijken anders dan in de binnenstad. Ook voor de handhaving van de spitsafsluiting en overige kleinere overtredingen van de APV (Algemene Plaatselijke Verordening) waarbij geen gevaar aanwezig was, was geen capaciteit beschikbaar.

H 2.6

Wat heeft het gekost?

(x € 1.000)

Begroting na Jaarrekening vastgestelde Jaarrekening Jaarrekening 2021 wijzigingen 2020 2019

Baten

46 V

25 V

65 V

36 V

Lasten

722 N

749 N

665 N

688 N

Saldo van baten en lasten (A)

676 N

724 N

599 N

652 N

Onttrekking uit reserves

0N

22 V

0N

0N

Toevoeging aan reserves

31 N

0N

0N

0N

Mutaties reserves (B)

31 N

22 V

0N

0N

707 N

702 N

599 N

652 N

Gerealiseerd resultaat (A+B)

93

7 Programma

ALGEMENE DEKKINGSMIDDELEN

Wat heeft het gekost? Inleiding In dit programma zijn de middelen verantwoord die vooraf geen bepaald bestedingsdoel hebben of niet toe te rekenen zijn aan de inhoudelijke programma’s. Voorbeelden hiervan zijn: belastingen, uitkeringen uit het gemeentefonds, treasury, dividend en onverdeelde lasten (stelposten). Het programma algemene dekkingsmiddelen is onderverdeeld in 2 deelprogramma’s: belastingen en overige algemene dekkingsmiddelen. De beleidsdoelen belastingen zijn opgenomen in de paragraaf lokale heffingen.

Jaarrekening 2021

Begroting na vastgestelde wijzigingen

Jaarrekening 2020

Jaarrekening 2019

Baten

36.558 V

36.376 V

34.948 V

33.104 V

Lasten

1.278 N

1.574 N

2.227 N

2.189 N

Saldo van baten en lasten (A)

35.280 V

34.803 V

32.721 V

30.915 V

Onttrekking uit reserves

612 V

535 V

126 V

336 V

Toevoeging aan reserves

684 N

562 N

633 N

385 N

72 N

28 N

507 N

49 N

35.207 V

34.775 V

32.213 V

30.866 V

(x € 1.000)

Mutaties reserves (B) Gerealiseerd resultaat (A+B)

94

7.1 Deelprogramma BELASTINGEN

Inleiding Onder het deelprogramma belastingen zijn alle belastingopbrengsten opgenomen evenals de dienstverleningsovereenkomst (DVO) uitvoering belastingen met de gemeente Ede. De DVO is in 2016 afgesloten met een looptijd van 5 jaar. Eind 2021 heeft het college besloten om de DVO met de gemeente Ede te verlengen. Indicatoren Voor een toelichting op de indicatoren over de lokale heffingen verwijzen wij u naar de paragraaf lokale heffingen.

Wat heeft het gekost? Jaarrekening 2021

Begroting na vastgestelde wijzigingen

Jaarrekening 2020

Jaarrekening 2019

Baten

6.003 V

6.004 V

5.839 V

5.776 V

Lasten

519 N

451 N

494 N

641 N

Saldo van baten en lasten (A)

5.483 V

5.552 V

5.345 V

5.135 V

Onttrekking uit reserves

433 V

439 V

2V

134 V

Toevoeging aan reserves

503 N

503 N

386 N

275 N

Mutaties reserves (B)

70 N

64 N

384 N

141 N

5.414 V

5.488 V

4.960 V

4.994 V

(x € 1.000)

Gerealiseerd resultaat (A+B)

95

7.2 Deelprogramma

OVERIGE DEKKINGSMIDDELEN

Inleiding In dit deelprogramma zijn alle overige baten en lasten (inclusief reserves) verantwoord die we niet aan de inhoudelijke programma’s kunnen toerekenen. Hieronder vallen de uitkeringen uit het gemeentefonds, rentelasten en de vennootschapsbelasting.

Wat heeft het gekost? Jaarrekening 2021

Begroting na vastgestelde wijzigingen

Jaarrekening 2020

Jaarrekening 2019

Baten

30.555 V

30.372 V

29.109 V

27.328 V

Lasten

759 N

1.122 N

1.733 N

1.549 N

29.796 V

29.250 V

27.376 V

25.780 V

Onttrekking uit reserves

179 V

96 V

124 V

202 V

Toevoeging aan reserves

181 N

59 N

247 N

110 N

3N

37 V

123 N

92 V

29.794 V

29.287 V

27.253 V

25.872 V

(x € 1.000)

Saldo van baten en lasten (A)

Mutaties reserves (B) Gerealiseerd resultaat (A+B)

96

Overige dekkingsmiddelen

Nadere toelichting algemene (dekkings)middelen Overeenkomstig de verslagleggingsregels van de BBV is hierna een meer gedetailleerd inzicht gegeven in de algemene (dekkings)middelen. Onvoorzien De post onvoorzien is in de begroting 2021 in zijn geheel geraamd en niet per (deel)programma. Er is onderscheid gemaakt tussen onvoorzien incidenteel en onvoorzien structureel. De post onvoorzien van € 15.000 per jaar kan ingezet worden als de criteria van de 3-O’s van toepassing zijn: Onvoorzien, Onvermijdbaar en Onuitstelbaar. De posten onvoorzien zijn in 2021 niet ingezet. Dit betekent dat het geld dat hiervoor beschikbaar was ten gunste is gekomen van het resultaat.

Overige (dekkings)middelen Begroting na Jaarrekening vastgestelde 2021 wijzigingen

(x € 1.000)

Overhead

(x € 1.000)

Begroting na Jaarrekening vastgestelde 2021 wijzigingen

6.001 V

5.992 V

5.818 V

5.730 V

Uitkeringen uit het gemeentefonds

30.214 V

30.017 V

27.619 V

25.854 V

110 V

110 V

78 V

189 V

5V

22 N

15 V

8V

1.123 N

1.322 N

1.316 N

915 N

35.207 V

34.775 V

32.213 V

30.866 V

Dividend

3.687 N

3.885 N

3.711 N

3.735 N

Materiële overhead (taakvelden)

2.648 N

2.910 N

2.494 N

2.634 N

167 N

163 N

149 N

113 N

6.502 N

6.958 N

6.354 N

6.482 N

195 V

263 V

136 V

0N

6.307 N

6.695 N

6.218 N

6.482 N

Toegerekend 50 % flexteam incl. werkdrukbudget Totale overhead Doorbelast aan projecten Totale overhead

Overige Totaal overige dekkingsmiddelen

Uitkeringen uit het gemeentefonds De uitkeringen uit het gemeentefonds zijn met circa 60% van de baten (exclusief reserves) de grootste inkomstenbron van de gemeente. Vanwege het grote belang van deze inkomsten is in onderstaande grafiek de ontwikkeling ervan over de afgelopen 7 jaar in beeld gebracht.

Jaarrekening Jaarrekening 2020 2019

Personele overhead (taakvelden)*

De cijfers over de lasten van de overhead bij de jaarrekening 2021 zijn exclusief de gevolgen van de nieuwe CAO voor gemeenteambtenaren.

Jaarrekening Jaarrekening 2020 2019

Lokale heffing waarvan de besteding niet gebonden

Saldo financieringsfunctie Vennootschapsbelasting Met ingang van 1-1-2016 is de Wet op de Vennootschapsbelasting (Wet VPB) van toepassing op alle overheidsbedrijven en dus ook voor de gemeente Rhenen. Deze wet ondersteunt samen met de Wet Markt en Overheid het streven van het kabinet / Europese Unie om een gelijk speelveld te creëren voor overheidsbedrijven en particuliere ondernemingen. De afgelopen jaren was de gemeente geen vennootschapsbelasting verschuldigd. We verwachten ook in 2021 geen vennootschapsbelasting te hoeven betalen. Zie ook de toelichting op pagina 225.

H 2.7.2

Ontwikkelingen gemeentefonds 2015 - 2021

2015

2016

2017

2018

2019

2020

2021

97

Overige dekkingsmiddelen

H 2.7.2

Wie hadden we daarbij nodig? Verbonden partij

Gevestigd

Rechtsvorm

Webadres

Wettelijke verplichting

Bank Nederlandse Gemeenten

Den Haag

N.V.

www.bngbank.nl

Nee

Openbaar belang

Maatschappelijk doel Rhenen

De aandelen worden gehouden door gemeenten en provincies. De BNG is de bank van en voor overheden en instellingen voor maatschappelijk belang.

Waarborgen van het publiek belang.

Wat willen we bereiken?

Belang en bijdrage Rhenen

Samen met de publieke sector wil de BNG maatschappelijke impact bereiken waarbij de BNG zich focust op duurzame ontwikkeldoelen: Goede gezondheid en welzijn, kwaliteitsonderwijs, betaalbare duurzame energie en duurzame steden en gemeenschappen.

Bestuurlijk belang Als aandeelhouder neemt de gemeente Rhenen deel in de BNG.

Wat is ervoor gedaan?

Financieel belang Rhenen bezit 61.035 (0,11%) van de 55.690.720 aandelen.

Naast de uitvoering van de reguliere activiteiten blijkt uit het jaarverslag dat de BNG in 2021 invulling geeft aan de ambitie om samen met haar klanten maatschappelijke impact te realiseren: 1. in 2021 is een nulmeting gedaan om aan de hand van indicatoren de maatschappelijke impact van de BNG en haar klanten te kunnen meten. Hiervoor zijn de Sustainable Development Goals (SDG’s) het uitgangspunt. De ambitie is om in 2023 10% meer maatschappelijke impact te realiseren dan in 2021. 2. Er is een SDG-obligatie van € 2 miljard uitgegeven aan gemeenten en van € 1,5 miljard aan woningbouwcorporaties. 3. CO₂-uitstoot klanten BNG Bank is gedaald, onder meer dankzij de verduurzaming van sociale huurwoningen. 4. BNG Duurzaamheidsfonds verstrekte in 2021 141 sportleningen Weerstandsvermogen en risicobeheersing Een uitgebreide risicoanalyse vindt u vanaf pagina 41 van de jaarstukken 2021. Financiën

Dividend voorafgaand jaar (x € 1.000)

2021

2020

110 V

77 V

Dividend over 2021 De nettowinst van BNG Bank over 2021 bedraagt € 236 miljoen (2020: € 221 miljoen). Aan de aandeelhouders wordt tijdens de AVA op 21 april 2022 gevraagd in te stemmen met het voorstel om 60% (2020: 50%) van de beschikbare winst na belasting en na andere aftrekposten aan dividend uit te keren. Dit komt neer op een dividendbedrag van € 127 miljoen (2020: € 101 miljoen). Het dividend bedraagt € 2,28 per aandeel (2020: € 1,81). De uitkering voor Rhenen bedraagt € 139.160. Deze opbrengst wordt verwerkt in de Voorjaarsrapportage 2022.

Bron: Jaarstukken 2020 en 2021. Balans (x € 1.000)

31-12-2021

31-12-2020

Eigen vermogen

5.062. 000

5.097. 000

Vreemd vermogen

143.995. 000

155.262. 000

2021

2020

Omvang baten (excl. reserves)

529. 000 V

489. 000 V

Netto winst na belastingen

236. 000 V

221. 000 V

Exploitatie (x € 1.000)

(concept) jaarrekening 2021

Jaarrekening 2020

98

Overige dekkingsmiddelen

H 2.7.2

Wie hadden we daarbij nodig? Verbonden partij

Gevestigd

Rechtsvorm

Webadres

Wettelijke verplichting

Vitens

Zwolle

N.V.

www.vitens.nl

Ja

Openbaar belang

Maatschappelijk doel Rhenen

Vitens behartigt de belangen van zijn publieke aandeelhouders bij het voorzien in veilig en betrouwbaar drinkwater in het verzorgingsgebied.

Waarborgen van het publiek belang.

Wat willen we bereiken?

Belang en bijdrage Rhenen

De primaire taak en missie van Vitens is om te zorgen voor drinkwater. Vierentwintig uur per dag, zeven dagen per week betaalbaar drinkwater van hoge kwaliteit leveren aan iedereen in het verzorgingsgebied. Betrouwbaar en beschikbaar drinkwater. Voor nu en later. Dat is de bron van ons bestaan.

Bestuurlijk belang Als aandeelhouder neemt de gemeente deel in de Vitens.

Wat is ervoor gedaan?

Financieel belang Gemeente Rhenen heeft 16.461 (0,285%) aandelen van de in totaal 5.777.247. De aandelen hebben een nominale waarde van € 1 per aandeel.

Naast de uitvoering van de reguliere activiteiten blijkt uit het jaarverslag: 1. dat de klanttevredenheid op peil is gebleven. 2. uitvoerbaarheid van het investeringsprogramma een uitdaging is door conflicterende wetgeving en krapte in de aannemerij. 3. dat met provincies en waterschappen samenwerkingsagenda’s zijn opgezet voor het verduurzamen van de waterwinningen. Aandachtspunt: watertransitie gaat te langzaam, doordat de bestuurlijke besluitvorming vertraagt als gevolg van conflicterende belangen, zoals de woningbouwopgave, energietransitie, klimaatcrisis en stikstofcrisis. Weerstandsvermogen en risicobeheersing De belangrijkste risico's: maakbaarheid infrastructuur, cybersecurity, fraude, financierbaarheid, drukte in de ondergrond, adaptief vermogen en beschikbaarheid productiecapaciteit en bronnen. Meer informatie hierover vindt u op pagina 49 van de jaarstukken 2021.

Dividend voorafgaand jaar (x € 1.000)

2021

2020

0

0

Dividend over 2021 Op 15 maart is het dividendvoorstel 2021 ontvangen. De Directie stelt, na goedkeuring door de Raad van Commissarissen, voor het resultaat na belastingen als volgt te bestemmen: geen uitkering van dividend op gewone aandelen en het nettoresultaat ad € 19,4 miljoen toevoegen aan de overige reserves.

Financiën Bron: Jaarstukken 2020 en 2021. Balans (x € 1.000)

31-12-2021

31-12-2020

Eigen vermogen

600.300

559.200

Vreemd vermogen

1.387.800

1.340.100

2021

2020

Omvang baten (excl. reserves)

396.100 V

390.400 V

Netto winst na belastingen

19.400 V

23.900 V

Exploitatie (x € 1.000)

(concept) jaarrekening 2021

Jaarrekening 2020 99

H3 PARAGRAFEN 100