Document · PDF

Bijlage 1 Voorjaarsrapportage 2025

Raadsvergadering 8 juli 2025, gemeente RhenenBij agendapunt: Raadsvoorstel Voorjaarsrapportage 202511.190 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

H 2.3.1 | VERKEER EN OPENBARE RUIMTE

Voorjaarsrapportage 2025

PLANNING EN CONTROL CYCLUS PERSPECTIEFNOTA 2025 Voornemens beleid met financiën (4 jaar) Vaststellen van kaders op hoofdlijnen voor beleid en financiën, basis voor de begroting. (3e kwartaal 2024)

jke organisa bteli tie Am a v n e B g & lle W Co meenteraad Ge

JAARSTUKKEN 2025 Jaarverantwoording beleid met financiën

Voornemens beleid met financiën (4 jaar) Vaststellen voorgenomen beleid en financiën, uitwerking van de perspectiefnota. (4e kwartaal 2024)

rst

rs en c on

u it vo e ri n g eun

in g va n ra a

tro

ade

le e

ste

Verantwoording over de behaalde resultaten van beleid en financiën in het afgelopen jaar, decharge verlenen door raad. (3e kwartaal 2026)

BEGROTING 2025

c d en

o ll

NAJAARSRAPPORTAGE 2025

VOORJAARSRAPPORTAGE 2025

Tussentijdse verantwoording beleid en financiën (1 jaar)

2e verantwoording en bijstellingsmoment voor beleid en financiën, beleid informatief en financiën vaststellen. (4e kwartaal 2025)

1e verantwoording en bijstellingsmoment voor beleid en financiën, beleid informatief en financiën vaststellen. (3e kwartaal 2025)

Voorjaarsrapportage 2025

INHOUDSOPGAVE 1. Algemeen 1.1

Aanbieding

1.2

Visie op Rhenen

1.3

Bestuur van de gemeente Rhenen

1.4

Financieel beeld op hoofdlijnen

2. Financiële verantwoording 2.0

Inleiding

2.1

Programma Bedrijfsvoering

2.2

Programma Dienstverlening

2.3

Programma Fysiek

2.4

Programma Sociaal maatschappelijk

2.5

Programma Economie en toerisme

2.6

Programma Veiligheid en handhaving

2.7

Programma Algemene dekkingsmiddelen

3. Financiële begroting 3.1

Financieel beeld

H1 INLEIDING H 2.3.1 | VERKEER EN OPENBARE RUIMTE

Voorjaarsrapportage 2025

1.1 AANBIEDING Voor u ligt de voorjaarsrapportage 2025. Het is de eerste tussentijdse verantwoordingsrapportage van dit jaar. In tegenstelling tot wat u gewend bent is deze rapportage een afgeslankte financiële verantwoording. Hierover bent u door de portefeuillehouder geïnformeerd. Een tussentijdse beleidsverantwoording vindt dit jaar alleen in de najaarsrapportage plaats. Dit is nog steeds conform de financiële verordening. De afgeslankte financiële verantwoording houdt in dat geen integrale beoordeling van alle budgetten heeft plaatsgevonden. De focus is gelegd op de baten en lasten die politiek/bestuurlijk en financieel relevant zijn. Voorbeelden zijn de open einde regelingen, inhuur, voorjaarsnota Rijk, leges en heffingen. Verder is een verkort financieel beeld opgenomen met daarin ook een overzicht van de realisatiegraad van de ombuigingsmaatregelen 2025. Tenslotte is het gelukt om in deze rapportage verbeteringen uit de quickscan ‘planning en control cyclus en instrumenten gemeente Rhenen’ te verwerken. De tekstuele herhalingen in de verschillende rapportages zijn tot een minimum beperkt. Deze verbetering ziet u terug in de toelichting van de financiële bijstellingen per programma. Met het bestuurlijk voorstel wordt gevraagd om in te stemmen met de financiële bijstellingen per programma.

Na vaststelling door uw raad ontstaat een geactualiseerd financieel kader voor ons college.

H 1.2 | VISIE OP RHENEN

Voorjaarsrapportage 2025

1.2 VISIE OP RHENEN ‘Behoud ons Rhenen en maak het nog mooier’ De gemeente Rhenen is een groene gemeente met een sterke geschiedenis. De samenleving is hecht; mensen kennen elkaar en helpen elkaar. Veel vrijwilligers zetten zich in voor de vele verenigingen in onze gemeente. De verschillende kernen hebben hun eigen karakter, zoals de tabaksschuren in Elst, de agrarische bedrijven in Achterberg en de historische kern van Rhenen. Het goede van de gemeente blijven we onderhouden en verbeteren. Zodat we in 2035 van dit alles nog steeds genieten. In 2035… Extra woningen en meer groen In 2035 zijn er in de kernen ongeveer 1.000 nieuwe woningen bijgebouwd. Eengezinswoningen en flatwoningen en bij een knarrenhofje en andere nieuwe woonvormen waar jong en oud samenwonen in één huis of dicht bij elkaar. Hierdoor blijven jongeren, gezinnen en ouderen graag in hun dorp of stad wonen. En in 2035 is er meer groen gekomen. Jong en oud geniet van het groen; om te spelen, te ontmoeten, om te sporten of bijvoorbeeld voor een lekkere wandeling. In de gemeente Rhenen staan we voor elkaar klaar In 2035 staan wij in Rhenen nog steeds klaar voor elkaar. Ook voor de mensen die het moeilijker hebben. We blijven ons ervoor inzetten dat geen inwoner meer in armoede leeft. Rhenen heeft een rijk cultureel leven en veel verschillende sportverenigingen.

Samen naar het museum en muziek maken, lekker buiten wandelen, sporten en spelen. We doen het in 2035 steeds meer. Voor onze gezondheid en omdat we het leuk vinden. Iedereen kan meedoen. Innovatieve bedrijven en duurzaamheid Veel agrarische bedrijven in het Binnenveld hebben in 2035 hun bedrijf verduurzaamd. Het zijn goed lopende bedrijven die zorgen voor ons voedsel, maar er is ook ruimte voor andere activiteiten.

Ondanks isolatie en energiebesparing gebruiken we meer energie. In 2035 wekken we samen schone energie op door zonnepanelen op onze daken. Dit om zoveel mogelijk te voorkomen dat er grote zonneweides moeten komen. Daarnaast onderzochten we sinds 2022 andere mogelijkheden om aan schone energie te komen. In 2035 ziet onze gemeente er nog groener uit dan nu. Een groene omgeving met meer soorten planten en dieren. De gezonde natuur zorgt voor schone lucht en beschermt ons beter bij extreem weer zoals hitte, droogte en zware regenval. Extra groen en minder stenen helpt ook om wateroverlast te voorkomen. Genieten van mooie natuur en cultuur De inwoners en bezoekers uit de regio genieten in 2035 nog steeds van de natuur, het water, de cultuur en de gezellige restaurantjes in onze gemeente. Langs de Rijn zijn strandjes aangelegd. En er zijn wandelpaden bijgekomen die ook toegankelijk zijn voor mensen in een rolstoel. We zijn trots op onze historische kern van Rhenen. Diverse mooie oude gevels van bijvoorbeeld de Delftse school zijn al hersteld en worden goed onderhouden. In 2035 rijdt er minder doorgaand verkeer door het stadscentrum. Dankzij betere fietspaden en goed openbaar vervoer kunnen we ons snel verplaatsen in de stad en de regio. De auto blijft populair. Ondanks de verbreding van de Rijnbrug staat in 2035 het verkeer hier in de spits nog steeds wel eens vast.

Rhenen blijft een zelfstandige gemeente We vinden het belangrijk om onze zelfstandigheid en onze cultuur-historische identiteit te kunnen bewaren. We willen graag blijven wie we zijn.

H 1.3 | HET BESTUUR VAN DE GEMEENTE RHENEN

Voorjaarsrapportage 2025

1.3 HET BESTUUR VAN DE GEMEENTE RHENEN Organisatieschema De inrichting van de organisatie is één van de bouwstenen om de doelen die de gemeente heeft te bereiken. In de afbeelding hieronder is het organisatieschema van de gemeente Rhenen weergegeven.

Gemeente Rhenen

Aantrekkelijk Rhenen

Inwonerszaken

Duurzaamheid

Organogram

Gemeentesecretaris Manager Griffier

Sociaal dome in +

Leefbaarheid

Projecten

e van B& lleg W Co n t e e e raa em d G

Remmerden

ein dom

Legenda

ing len r e tv s en IMT

ek si Fy

Klantcontactcentrum

Openbare werken

D i

Jeugd team

Ruimtelijke ontwikkeling

Inwoners Ondernemers

Veiligheid toezicht handhaving

Maatschappelijke partners

Sociaal team

Regisseur bestuurlijk proces

Vergunningen

Strateeg Medewerkers Medewerkers Medewerkers

Vastgoed Accommodaties en Facilitair

Communicatie

Bed

Data en informatie

rijf s v o e ri n g

Digitale Dienstverlening Financiën

Flexteam

Personeel en organisatie Juridisch Inkoop en Gegevensbescherming’

Integrale ondersteuning

H 1.3 | HET BESTUUR VAN DE GEMEENTE RHENEN

Voorjaarsrapportage 2025

1.3.1 College van burgemeester en wethouders

1.2.2 Gemeenteraad

Het bestuur van de gemeente wordt gevormd door het college van burgemeester en wethouders en de gemeenteraad. Het college van burgemeester en wethouders (college van B&W) is vergelijkbaar met het kabinet. Het college regeert en vormt het dagelijks bestuur van een gemeente. Hieronder volgt de samenstelling van het college van B&W in april 2025.

De gemeenteraad is het hoogste orgaan in een gemeente en is te vergelijken met de Tweede Kamer: - de gemeenteraad bepaalt (de hoofdlijnen van) het beleid en ziet toe op de uitvoering daarvan door het college van B&W, rekening houdend met signalen en informatie uit de samenleving; - de gemeenteraad stelt de begroting en jaarrekening vast en benoemt en ontslaat wethouders.

Burgemeester Géran Kaai Portefeuille: • Coördinatie bestuur en beleid • Kabinetszaken • Openbare orde en veiligheid • Integrale veiligheid • (Juridische) handhaving • Versterken lokale democratie en participatie • Dienstverlening • Regio Foodvalley • Digitale samenleving • Voorlichting en communicatie • Juridische zaken • Evenementen/vergunningverlening • Representatie en promotie

De burgemeester is voorzitter van de gemeenteraad die verder is samengesteld uit 19 gekozen raadsleden. Hieronder staat het overzicht van de gemeenteraad conform de samenstelling in april 2025.

Wethouder Gert van Laar (SGP) Portefeuille: • Ruimtelijke ontwikkeling • Wonen • Ruimtelijke projecten • Beheer en openbare ruimte • Riolering • Mobiliteit en bereikbaarheid • Nutsbedrijven • Grondbeleid • Vergunningverlening Projecten: • Gezondheidscentrum Rhenen • Rijnbrug • Kruispunt N233/ Achterbergsestraatweg • Centrumplan Elst • Versnelde woonopgave

Bart van der Tang - Marco Mulder - Gert Hovestad - Boudewijn Boon Gert Jan van Leeuwen

Leo Schenk - Richard Salari - Ingebrid Kiewiet

Geertje Wiesenekker - Willem Oorschot - Henri Pabst-van 't Slot Wethouder Dick Poortinga (Rhenens Belang) Portefeuille: • Welzijn • Volksgezondheid en sport • Kerngericht werken • Participatiewet / schuldhulp • Inburgering • Inclusie / Antidiscriminatie • Economie • Recreatie en toerisme • Cultuur (historie) Project: • Kwintelooijen • Stadshaven

Gabriëlle Geerts - Jon Agricola - Justin Hermsen

Dineke Jansen - Hugo van Kooten Wethouder Caroline Folmer (D66) Portefeuille: • Wet Maatschappelijke Ondersteuning • Jeugd • Onderwijs en kinderopvang • Basismobiliteit • Afvalverwerking • Duurzaamheid/klimaat • Gemeentelijk Vastgoed • Milieu Projecten: • Leefbaarheidsplan Wethouder Bert Fintelman (CDA) Portefeuille: • Landelijk gebied/buitengebied, natuur en eiwittransitie • Coördinatie bedrijfsvoering • Financiën en belastingen • P&O • Informatiehuishouding • Inkoop Projecten : • MFC Gastland • Kerkbouw GGiN • Project ombuigingen

Bart Oosterhoff

Ben Hartholt Eef Brouwer

H 1.4 | FINANCIEEL BEELD OP HOOFDLIJNEN

Voorjaarsrapportage 2025

1.4 FINANCIEEL BEELD OP HOOFDLIJNEN Financiële positie Rhenen De financiële positie van onze gemeente staat in 2025 onder druk. We hadden moeite om de begroting 2025 structureel en reëel sluitend te krijgen en daarmee te voldoen aan de eisen die de provincie hiervoor stelt bij het bepalen van het toezichtregime. Met de besluitvorming in november en december over de ombuigingsmaatregelen en diverse amendementen is het gelukt een sluitende begroting te realiseren. Na de raad van december sloot de begroting 2025 met een voordeel van bijna € 1,3 miljoen. In dit voordeel zaten een tweetal taakstellingen die om verdere uitwerking vroegen t.w. de structurele taakstelling op het sociaal domein van € 500.000 en op personeel van € 560.000. Meer hierover leest u verderop in dit onderdeel. Ontwikkeling resultaat 2025 Het resultaat 2025 is na besluitvorming over de begroting 2025 verslechterd. Het voordeel na de begrotingsraad van € 1.284.000 is gedaald naar € 618.000. De belangrijkste oorzaak hiervan zijn de financiële bijstellingen in de Voorjaarsrapportage voor een bedrag van € 816.00 nadelig het onderstaand overzicht is het verloop van het resultaat 2025 in beeld gebracht met de primitieve begroting als vertrekpunt. Verloopoverzicht resultaat (x € 1.000)

2025

A. Resultaat 2025 primitieve begroting

3.442 N

Ombuigingen inclusief amendementen

4.725 V

B. Resultaat 2025 na begrotingsraad

1.284 V

Belastingverordening

34 V

Overige raad december 2024

116 V

C. Vertrekpunt voorjaarsrapportage 2025

1.434 V

Bijstellingen voorjaarsrapportage 2025

816 N

Geraamd resultaat

618 V

De afgelopen jaren zien wij dat het resultaat zich in de 2e half jaar positief ontwikkelt. Afgezien van onvoorziene omstandigheden verwachten wij voor 2025 een soortgelijke ontwikkeling. N.B. Bij het afronden van de Voorjaarsrapportage is geconstateerd dat de verwerking van grondexploitatie Achterberg West (van actief naar faciliterend) niet is verwerkt. Dat had volgens het raadsbesluit van december 2024 wel gemoeten. We verwerken dit besluit nu in de Najaarsrapportage 2025. Ombuigingen 2025 Om de begroting 2025 sluitend te krijgen en te voldoen aan het toezicht van de provincie heeft u in november/december een pakket aan ombuigingsmaatregelen vastgesteld. In hoofdstuk 3.1 ‘ Financieel beeld’ is een overzicht opgenomen waarbij per ombuigingsmaatregel de realisatiegraad is aangegeven. Informatievoorziening en grip op inhuur Bij de behandeling van de Voorjaarsrapportage 2024 heeft uw raad haar zorgen geuit over de kosten en de informatievoorziening van inhuur. Het college heeft dat signaal opgepakt en de regie meer naar zich toegetrokken. Een van de verbeteracties was het meer realistisch begroten van inhuur in de begroting. Dit richtte zich op de inhuur in het 1e halfjaar van 2025. Over deze inhuur bent u destijds ook geïnformeerd. De inhuur lag in het eerste half jaar hoger door ziekte en openstaande vacatures. Deze kosten konden binnen de beschikbare budgetten worden gedekt.

In deze rapportage is de verwachte inhuur voor het 2e halfjaar verwerkt. Dit is gebeurd na een positief besluit van ons college, waarover u in mei op de hoogte van bent gebracht. Mocht dit niet toereikend zijn dan zullen wij u daar tijdig over informeren met daarbij een bestuurlijk voorstel ter besluitvorming. Instellen bestemmingsreserve personeel Door ontwikkelingen op de arbeidsmarkt, het hoge ziekteverzuim en bestuurlijke ambities is de financiële omvang van de inhuur de afgelopen jaren fors toegenomen. Verder zien wij de jaarlijkse omvang hiervan fluctueren. Tenslotte constateren wij dat de raad ontevreden 9

H 1.4 | FINANCIEEL BEELD OP HOOFDLIJNEN

Voorjaarsrapportage 2025

is dat extra budget voor inhuur soms achteraf door de raad moet worden goedgekeurd. De ontwikkelingen op de arbeidsmarkt, de vervanging wegens ziekte maar ook de maatschappelijke opgaven blijven de komende jaren vragen om tijdelijk extra personele inzet. Om de genoemde knelpunten, waaronder de jaarlijkse fluctuaties, grotendeels op te lossen stelt het college voor om een bestemmingsreserve inhuur in te stellen voor een periode van minimaal 5 jaar. De jaarlijkse voeding in de begroting te bepalen op 50% van het inhuurbudget*. Bij de jaarrekening de over- of onderschrijding op inhuur te verrekenen met de reserve. Bij het bepalen van de omvang het restant van de genoemde inhuurbudgetten te betrekken evenals de resterende vacatureruimte. Inhuur waarvan de dekking niet plaatsvindt uit de genoemde budgetten valt buiten de verrekening met de reserve. En verder de maximale omvang van de reserve te bepalen op de procentuele norm die jaarlijks door het AenO Fonds wordt gepubliceerd als percentage van de loonkosten. Deze werkwijze heeft ook andere voordelen. Bij het inzetten van de reserve is een collegebesluit nodig en dient de raad te worden geïnformeerd, waardoor het bestuur meer grip heeft op deze inhuur. Hierdoor kan budget gestuurde inhuur vormgegeven worden.

Een ander bijkomend voordeel is de verbetering van het structurele resultaat van de gemeente volgens de normen die de provincie hiervoor bij het toezichtregime hanteert. Door de reserve nu in te stellen kan dit instrument vanaf 2026 volledig worden toegepast. * Onder het inhuurbudget vallen: - Knelpuntenbudget (inclusief de ophoging daarvan vanaf 2026) - Ziekteverzuimbudget

H 1.4 | FINANCIEEL BEELD OP HOOFDLIJNEN

Aanbrengen van focus door het college Als college hebben we onze prioriteiten tot maart 2026 bepaald. Hiermee brengen we focus aan en geven we duidelijkheid aan de organisatie en de raad. Veiligheid, leefbaarheid en bestuur We willen een gemeente zijn waar mensen betrokken zijn en zich veilig en gehoord voelen. Voor wat betreft de openbare orde en veiligheid zetten we in op handhaving op lokale prioriteiten, leefbaarheid en aanpak overlast. We nemen onze verantwoordelijkheid in de opvang van asielzoekers. Dat is een traject wat binnen veel gemeenten zorgt voor de nodige emotie en spanningen. We zetten daarom in op een zorgvuldig traject met aandacht voor (lokale) maatschappelijke cohesie in samenwerking met de raad en onze inwoners. Het is belangrijk dat we een professioneel, betrouwbaar en betrokken (openbaar) bestuur zijn. We werken met focus aan onze belangrijke doelen. Dat betekent dat er een goed samenspel tussen raad, college en ambtelijke organisatie gewenst is en dat onderlinge rollen helder en duidelijk zijn. Tenslotte zijn wij steeds helder, realistisch en consequent naar onze inwoners en medewerkers over wat wij als gemeente kunnen realiseren. Sterke samenleving We willen de gezondheid en het welzijn van onze inwoners verbeteren.

Daar waar ondersteuning nodig is, is de gemeente er als vangnet met speciale aandacht voor onze wettelijke taken en de beheersbaarheid van de financiën. We willen goed vindbaar en toegankelijk zijn. We verbeteren de integrale toegang voor het sociaal domein. Dit draagt bij aan de vindbaarheid. Het wordt nog duidelijker voor inwoners op welke manier ze kunnen aankloppen bij de gemeente met vragen om zorgen en ondersteuning in het functioneren. De toegang moet ook goed aansluiten bij inwoners met meervoudige ondersteuningsbehoeften of die in een complexe situatie zitten. We werken het voorliggend veld (alle algemene vrij toegankelijke voorzieningen) voor de jeugdzorg verder uit. We kijken daarbij ook naar wat we zelf doen of wat we beter kunnen uitbesteden denk aan de pilot autisme/adhd. We werken aan de voorbereiding van het uitzetten de subsidietender Welzijn met scherpe doelen. Dit geeft ons meer mogelijkheden om te sturen. We zorgen ervoor dat dat onze inzet in het sociaal domein betaalbaar blijft daarom monitoren en sturen we intensief met indicatoren. Wonen, ruimte en mobiliteit We zijn voortvarend bezig met de ambities uit de woonvisie. We willen bouwen volgens

Voorjaarsrapportage 2025

de juiste mix. Het is echter geen gemakkelijke taak. Er is weinig ruimte om te bouwen, stikstofproblematiek en de bouwkosten zijn sterk gestegen. We onderzoeken woningbouw in alle kernen en geven op dit moment vooral prioriteit aan de woningbouwprojecten Dr Wallerstraat, Dorpshuis Elst, Woudmees, Damkro en Achterberg West. Daarnaast willen we de randzonevisie, verkenning Meent en het programma Landelijk gebied in samenhang naar de raad brengen. We zetten stappen voor kruising Achterberg in samenhang met Rijnbrug. Daarvoor is ook de provincie aan zet. We gaan ervan uit dat we daarmee ook een bijdrage leveren aan het oplossen van mobiliteitsverstoppingen in Rhenen. Ondernemers, recreatie en toerisme We zorgen ervoor dat cultuur en recreatie bijdraagt aan de leefbaarheid van inwoners en kwaliteitstoerisme aantrekt. We zetten mooie stappen voor de impuls van de stadshaven en het bijbehorende rivieroevergebied. We moedigen onze inwoners en bezoekers aan om van onze schatten te genieten en doen dit door de uitzichtpunten van Rhenen meer aandacht te geven en op de plekken zelf meer informatie te verschaffen. We willen meer ruimte geven aan ondernemerschap. Dit draagt ook bij aan de vitaliteit van onze samenleving. Daarom geven we prioriteit aan de ontwikkelingen voor de uitbreiding van de bedrijventerreinen in Elst en Achterberg.

Heel concreet kijken we ook naar het terrein waar nu de hondenschool is. Duurzaamheid We maken een Routekaart duurzaamheid met daarin aandacht voor onze 3 pijlers: 1. Energietransitie, 2. Circulaire economie, 3. Klimaatadaptatie. Financiën Een gezonde financiële huishouding is cruciaal om te kunnen investeren in de samenleving. We volgen alle ontwikkelingen nauwkeurig. We voeren de aanbevelingen voor de P&C producten uit zodat we beter kunnen sturen samen met de raad. We richten controlling in en we zorgen voor een voorstel voor de noodzakelijke ombuigingen. We besteden ook aandacht aan de woonlasten voor inwoners. Tot slot Vanzelfsprekend kan het zo zijn dat de keuzes die gemaakt gaan worden in het traject ombuigingen consequenties kunnen hebben voor bijvoorbeeld deze prioritering maar ook voor de realisatie van het bestuursprogramma.

H2 FINANCIËLE VERANTWOORDING H 2.3.1 | VERKEER EN OPENBARE RUIMTE

Voorjaarsrapportage 2025

2.0 Inleiding De financiële verantwoording bestaat uit zeven reguliere programma’s. Ze zijn een vast onderdeel van de producten uit de planning en control cyclus. Een programma is een samenhangende verzameling van activiteiten. De activiteiten worden uitgevoerd om de beoogde bestuurlijke doelen te bereiken. In deze rapportage zijn per programma de volgende onderdelen toegelicht:

1. 2. 3. 4.

Wat willen we bereiken? Wat doen we ervoor? Wat gaat het kosten? Wat stellen wij bij in 2025?

H 2.3.1 | VERKEER EN OPENBARE RUIMTE

Programma 1 - BEDRIJFSVOERING

Wat willen we bereiken? Maatschappelijk doel Inwoners en bedrijven hebben een slagvaardig en betrouwbaar bestuur en gemeentelijke organisatie en kunnen meedenken en meedoen om Rhenen nog mooier te maken.

Voorjaarsrapportage 2025

Wat gaan we ervoor doen? a. Reguliere activiteiten De werkzaamheden van de gemeenteraad, het college van burgemeester en wethouders en de rekenkamer, maar ook de bestuurlijke samenwerking vallen onder bedrijfsvoering. Daarnaast het ondersteunen van het bestuur door de medewerkers van de ondersteunende diensten personeel en organisatie, juridische zaken, communicatie, informatisering & automatisering, facilitaire zaken & documentaire informatievoorziening, financiën en receptie. Tenslotte het beheer van het gemeentelijk vastgoed voor eigen gebruik en het beheer van de buiten gebruik gestelde gebouwen. 13

H 2.1 | PROGRAMMA BEDRIJFSVOERING

Voorjaarsrapportage 2025

Wat gaat het kosten? PROGRAMMA 1 - BEDRIJFSVOERING Begroting 2025 (x € 1.000)

vastgesteld in november 2024

vastgestelde wijzigingen wijzigingen tot voorjaarsrapportage voorjaarsrapportage

na wijzigingen voorjaarsrapportage

Concept Jaarrekening 2024

Jaarrekening 2023

werkelijk

Baten

199 V

51 V

251 V

1.472 V

223 V

Lasten

12.150 N

43 V

1.078 N

13.185 N

13.279 N

11.093 N

Saldo van baten en lasten (A)

11.951 N

43 V

1.026 N

12.935 N

11.807 N

10.870 N

Onttrekking uit reserves

60 V

278 V

339 V

417 V

189 V

Toevoeging aan reserves

1.156 N

172 N

Mutaties reserves (B)

60 V

278 V

339 V

739 N

16 V

11.891 N

43 V

748 N

12.596 N

12.546 N

10.854 N

Geraamd resultaat (A+B)

Het saldo van programma bedrijfsvoering is voor 2025 € 1,7 miljoen nadeliger dan in de jaarrekening 2023. Belangrijkste verschillen: - hogere inhuurkosten € 0,9 miljoen (N) - hogere loonkosten € 1,0 miljoen (N) - lagere toevoeging voorziening verlofsparen € 0,2 miljoen (V) Wat stellen wij bij in 2025? Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000)

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000)

LASTEN

Hogere lasten Programma 1 - Bedrijfsvoering: 1.078 N 1.1 Bijstellingen n.a.v. de jaarstukken 2024: a. Restantbudget rekenkamer 2024 wordt ingezet voor externe onderzoeken in 2025; dekking reserve budgetoverheveling: € 20.000 (N). b. Budget implementatie nieuwe zaaksysteem is vanuit 2024 overgeheveld naar 2025; dekking uit reserve budgetoverheveling: € 100.000 (N). c. Restantbudget organisatieontwikkeling 2024 wordt ingezet voor organisatieactiviteiten die in 2024 niet hebben plaatsgevonden door afwezigheid in verband met ziekte; dekking uit reserve budgetoverheveling: € 46.000 (N). d. Hogere toevoeging aan reserve verlof (spaarverlof en bovenwettelijk verlof): € 46.000 (N).

1.078 N 212 N

1.2 Actualisatie pensioen- en wachtgeldverplichtingen voormalig bestuurders € 37.000 (N). Nieuwe actuariële berekening plaatsgevonden en herberekening pensioenuitkeringen. Het genoemde bedrag is na aftrek van de beschikbare middelen in de voorzieningen.

37 N

1.3 Kosten onderzoek en uitwerking verbetering planning en control; dekking reserve collegeprogramma.

23 N

1.4 Hogere kosten secretariaat door tijdelijke dubbele bezetting vooruitlopend op pensionering medewerker

60 N

1.5 Lagere loonkosten bedrijfsvoering door invulling taakstelling personeel, inzet dekking inhuur en verwerking eindbod nieuwe CAO gemeenten (looptijd april 2025 t/m maart 2027): € 391.000 (V). Verder is het budget inhuur bedrijfsvoering met € 963.000 (N) verhoogd*. Daarnaast is € 107.000 (V)

485 N

H 2.1 | PROGRAMMA BEDRIJFSVOERING

Voorjaarsrapportage 2025

Toelichting verschil mutatie reserve (B) (in € x 1.000)

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000) van het knelpuntenbudget ingezet voor de dekking van de inhuur (organisatiebreed).

ONTTREKKING

Informatievoorziening inhuur: Over de verwachte hogere kosten van inhuur in het 1e halfjaar bent u geïnformeerd via collegevoorstellen in de september en december 2024. De kosten hiervan bedragen indicatief € 84.000 (N) en zijn lager dan in de voorstellen was aangekondigd. Als voorbeeld heeft de verwachte ondersteuning bij vastgoed niet plaatsgevonden. Verder is in het 1e halfjaar extra ingehuurd in verband met vacatures en ziekte (€ 185.000 N). De kosten hiervan konden gedekt worden binnen de bestaande middelen zoals de vacatureruimtet knelpuntenbudget en het ziekteverzuimbudget. Over de verwachte kosten voor het 2e halfjaar bent u in mei via een collegevoorstel op de hoogte gebracht (€ 666.000 N). Tenslotte zijn er overige bijstellingen van per saldo € 28.000 (N).

1.10 Bijstellingen n.a.v. jaarstukken 2024: a. Dekking extra budget onderzoeken rekenkamer uit reserve budgetoverheveling: € 20.000 (V). b. Dekking kosten implementatie nieuwe zaaksysteem uit reserve budgetoverheveling: € 100.000 (V). c. Dekking organisatieactiviteiten die zijn doorgeschoven van 2024 naar 2025 uit reserve budgetoverheveling: € 46.000 (V).

166 V

1.11 Dekking verbetering planning en control uit reserve collegeprogramma en reserve budgetoverheveling.

43 V

1.12 Overig: dekking kosten overbrengen semi-statisch archief en het project digitalisering bouwvergunningen. Dekking vindt plaats uit de reserve budgetoverheveling en de projectenreserve (€ 50.000 V). Dekking fiscale werkzaamheden oude jaren uit reserve budgetoverheveling: € 20.000 (V).

70 V

Mutatie reserves (B)

278 V

Geraamd resultaat (A+B)

748 N

Hogere onttrekking aan reserves voor Programma 1 - Bedrijfsvoering : 278 V

1.6 ICT: administratieve overheveling budget implementatie nieuwe zaaksysteem van programma Dienstverlening naar Bedrijfsvoering (€ 100.000 N). Aanvullend op dit budget is via de budgetoverheveling uit de jaarrekening 2024 nog € 100.000 voor het nieuwe zaaksysteem beschikbaar (zie nr. 1.1 'bijstellingen n.a.v. jaarstukken 2024'). Indexering ICT budgetten met de prijsinflatie 2025 (€ 34.000 N). Overige bijstellingen: € 27.000 (N).

161 N

1.7 Voor het informatiebeheer is € 50.000 toegevoegd aan de begroting 2025. Hieronder vallen de werkzaamheden voor het overbrengen van het semistatisch archief en het project digitalisering bouwvergunningen. Zie ook mutaties reserves.

50 N

1.8 Overige verschillen: fiscale werkzaamheden (€ 20.000 N) en ontwikkeling planning en control (€ 41.000 N); dekking uit reserve budgetoverheveling en algemene reserve. Tenslotte overige bijstellingen: € 11.000.

50 N

278 V

BATEN

Hogere baten Programma 1 - Bedrijfsvoering: 51 V 1.9 Opbrengsten verzekeringsuitkering (UWV) ingezet voor dekking inhuur. Saldo van baten en lasten (A)

51 V 51 V 1.026 N

H 2.3.1 | VERKEER EN OPENBARE RUIMTE

Programma 2 - DIENSTVERLENING

Wat willen we bereiken? Maatschappelijk doel Moderne dienstverlening die aansluit bij de behoeften en verwachtingen van onze inwoners, bedrijven en maatschappelijke instellingen.

Voorjaarsrapportage 2025

Wat gaan we ervoor doen? a. Reguliere activiteiten Burgerzaken (zoals burgerlijke stand, rijbewijzen, reisdocumenten) en verkiezingen.

H 2.2 | PROGRAMMA DIENSTVERLENING

Voorjaarsrapportage 2025

Wat gaat het kosten? PROGRAMMA 2 - DIENSTVERLENING Begroting 2025 (x € 1.000)

vastgesteld in november 2024

vastgestelde wijzigingen wijzigingen tot voorjaarsrapportage voorjaarsrapportage

na wijzigingen voorjaarsrapportage

Concept Jaarrekening 2024

Jaarrekening 2023

werkelijk

Baten

435 V

20 V

10 N

445 V

457 V

314 V

Lasten

936 N

204 V

732 N

900 N

883 N

Saldo van baten en lasten (A)

502 N

20 V

194 V

287 N

443 N

569 N

Onttrekking uit reserves

Toevoeging aan reserves

100 N

Mutaties reserves (B) Geraamd resultaat (A+B)

100 N

502 N

20 V

194 V

287 N

543 N

569 N

Wat stellen wij bij in 2025? Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000) LASTEN

Lagere lasten Programma 2 - Dienstverlening : 204 V

204 V

2.1 Lagere loonkosten dienstverlening door invulling taakstelling personeel en verwerking eindbod nieuwe CAO gemeenten (looptijd april 2025 t/m maart 2027).

94 V

2.2 Overige verschillen: waaronder een administratieve verschuiving van het budget implementatie zaaksysteem (€ 100.000) naar programma 1.

110 V

BATEN

Lagere baten Programma 2 - Dienstverlening : 10 N

10 N

2.3 Overige verschillen

10 N

Saldo van baten en lasten (A)

194 V

Mutatie reserves (B) Geraamd resultaat (A+B)

194 V

H 2.3.1 | VERKEER EN OPENBARE RUIMTE

Voorjaarsrapportage 2025

Programma 3 - FYSIEK

Wat willen we bereiken? Maatschappelijk doel Het bevorderen en in stand houden van een gezond en duurzaam leefmilieu/ openbare ruimte en in het bijzonder de zorg voor milieu, reiniging, afvalstoffenverwijdering en riolering.

Wat gaan we ervoor doen? a. Reguliere activiteiten Inrichting, aanleg, onderhouden/schoonhouden van wegen, riolering en openbaar groen, de afvalinzameling, de lijkbezorging, het parkeren, de openbare verlichting, speelvoorzieningen en de wijkonderkomens in Rhenen en Elst. Daarnaast principeverzoeken, omgevingsvergunningen, bestemmingswijzigingen, bouwgrondexploitaties en faciliterende grondexploitaties, wonen en het beheer van het woonwagenkamp. Tenslotte de energietransitie, klimaatbestendigheid, grondstoffen en de circulaire economie. 18

H 2.3 | PROGRAMMA FYSIEK

Voorjaarsrapportage 2025

Wat gaat het kosten? PROGRAMMA 3 - FYSIEK Begroting 2025 (x € 1.000)

vastgesteld in november 2024

Baten

9.470 V

Lasten Saldo van baten en lasten (A)

vastgestelde wijzigingen wijzigingen tot voorjaarsrapportage voorjaarsrapportage

na wijzigingen voorjaarsrapportage

Concept Jaarrekening 2024

Jaarrekening 2023

werkelijk

183 V

9.662 V

8.020 V

6.908 V

14.090 N

17 V

470 N

14.544 N

13.135 N

12.042 N

4.621 N

200 V

461 N

4.882 N

5.115 N

5.133 N

Onttrekking uit reserves

474 V

100 V

248 V

823 V

1.538 V

1.789 V

Toevoeging aan reserves

898 N

835 V

39 N

102 N

1.459 N

1.600 N

Mutaties reserves (B)

423 N

935 V

209 V

721 V

79 V

189 V

5.044 N

1.135 V

252 N

4.161 N

5.037 N

4.944 N

Geraamd resultaat (A+B)

Het saldo van het programma fysiek is voor 2025 circa € 0,8 miljoen (V) voordeliger ten opzichte van de jaarrekening 2023 en 2024. Belangrijkste verschillen ten opzichte van jaarrekening 2023: - Vervallen reservering Oekraïne gelden € 0,9 miljoen (V) - Incidentele toevoeging reserve versnelde woonopgave € 0,5 miljoen (V) - Incidentele vrijval voorziening wegen in 2023 € 0,6 miljoen (N) - Incidentele last correctie grondruil in 2023 € 0,9 miljoen (V) - Hogere loonkosten € 1 miljoen (N)

Belangrijkste verschillen ten opzichte van jaarrekening 2024: - Lagere opbrengst omgevingsvergunningen € 0,6 miljoen (V) - Halvering reservering Oekraïne gelden € 0,3 miljoen (V)

Wat stellen wij bij in 2025? Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000)

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000)

LASTEN

Hogere lasten Programma 3 – Fysiek : 470 N 3.1 Bijstelling n.a.v. de jaarstukken 2024: a. Aframen stelpost formatie zijlader € 58.000 N b. Hogere kosten beheer gronden € 10.000 N c. Lagere energiekosten openbare verlichting € 30.000 V d. Project verkoop voormalige locatie Springplank € 37.200 N (budgetoverheveling) e. Project verkoop Dorpshuis Elst € 51.400 (budgetoverheveling) f. Evaluatie opstellen woonvisie € 20.000 (budgetoverheveling) g. Opstellen beeldkwaliteitsplan € 27.100 (budgetoverheveling)

470 N 173 N

3.2 De kosten van afvalinzameling en -verwerking dalen ten opzichte van de begroting met € 21.000: a. Hogere kosten tarieven AVU 2025 € 36.000 N b. Lagere kosten vanwege vertraging in de uitvoering van het optimalisatie scenario € 101.900 V

21 V

c. Realisering ondergrondse containers Rhenendael € 22.800 N (dekking uit reserve heffingen) d. Hogere kosten vanwege overige bijstellingen budgetten € 22.100 N 3.3 Het beheerplan begraafplaatsen dient te worden geactualiseerd. Het benodigde budget ad € 30.000 N kan worden gedekt uit de voorziening egalisatie lijkbezorging

30 N

H 2.3 | PROGRAMMA FYSIEK

Voorjaarsrapportage 2025

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000) 3.4 De personeelskosten voor fysiek domein zijn per saldo € 254.000 N hoger, Voor inhuur personeel als gevolg van ziekte en vacatures wordt voor programma fysiek een bedrag van € 520.000 bijgeraamd. Dit bedrag wordt voor € 231.000 gedekt uit vacaturevoordeel (zie ook baten). Als gevolg van de invulling taakstelling personeel en verwerking eindbod nieuwe CAO gemeenten (looptijd april 2025 t/m maart 2027) zijn de loonkosten € 35.000 lager.

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000) € 120.000 doorschuiven van 2025 naar 2026. Daarnaast zijn de kapitaallasten van investeringen wegen in 2025 € 36.000 lager.

254 N

3.10 De lasten voor rioolbeheer zijn € 39.000 V lager dan begroot. Dit wordt nagenoeg volledig verklaard door vertraging in de investeringen riolering.

39 V

3.11 Overige verschillen

16 V

BATEN

Hogere baten Programma 3 – Fysiek : 9 V

3.12 Bijstelling n.a.v. de jaarstukken 2024: a. hogere pachtopbrengsten ad € 20.000 V

20 V

3.13 De baten voor afvalinzameling dalen ten opzichte van de begroting met € 27.000: a. Hogere opbrengsten afvalstromen tarieven AVU 2025 € 21.400 V b. Lagere opbrengsten afvalstoffenheffing € 39.500 N c. Lagere baten vanwege overig bijstellingen € 8.900 N

27 N

3.14 De kosten van het opstellen van een beheerplan begraafplaatsen kunnen worden gedekt uit de voorziening egalisatie lijkbezorging

30 V

3.15 Voor de inhuur van een medewerker RO is een subsidie Versnelling woningbouw provincie Utrecht van € 81.000 V ontvangen.

81 V

3.5 De raad heeft in december 2024 een budget beschikbaar gesteld voor gebiedsontwikkeling Dr. Wallerstraat. Een gedeelte van dit budget is in 2024 besteed, het restant wordt in 2025 geraamd (€ 30.000 N zie onttrekking algemene reserve). Daarnaast draagt Rhenam bij in de kosten (€ 37.000 V zie baten). Per saldo wordt het budget voor 2025 geraamd op € 67.000.

67 N

21 N

3.16 In de intentieovereenkomst Dr. Wallerstraat is met Rhenam overeengekomen dat Rhenam voor € 37.000 V bijdraagt in de plankosten eerste fase.

37 V

3.6 De budgetten in programma fysiek zijn geïndexeerd voor verwachte prijsstijgingen met een bedrag van in totaal € 21.000 N. Voor deze bijraming is dekking binnen de stelpost prijsstijgingen (programma algemene dekkingsmiddelen)

132N

3.7 Het budget advieskosten verkeer en mobiliteit wordt in 2025 met € 103.000 N verhoogd. Deze kosten worden gedekt uit een budgetoverheveling 2023 en de restant middelen van de mobiliteitsagenda (zie onttrekking reserves).

103 N

3.17 De woningbouwplanning 2025-2029 is geactualiseerd. Op basis hiervan dient de opbrengst voor de leges omgevingsvergunningen met € 132.000 N te worden verlaagd. De lagere opbrengst wordt veroorzaakt door onder meer het vervallen van de legesopbrengst flexwoningen (op basis van intentieovereenkomst met Rhenam). Daarnaast zijn projecten doorgeschoven zoals Dorpshuis Elst en Rijksstraatweg 79. Saldo van baten en lasten (A)

461 N

3.8 In de perspectiefnota 2025 is een structureel bedrag van € 75.000 N opgenomen voor het opstellen van omgevingsplannen. Dit bedrag stond nog op een stelpost (algemene dekkingsmiddelen) en wordt nu functioneel geraamd. 3.9 De kapitaallasten voor fysiek domein (exclusief afval en riolering) zijn € 177.500 V lager als gevolg van uitstel van investeringen. Belangrijkste oorzaak is de oplevering van de flexwoningen Binnenweg waarvan de kapitaallasten ad

178 V

H 2.3 | PROGRAMMA FYSIEK

Voorjaarsrapportage 2025

Toelichting verschil mutatie reserve (B) (in € x 1.000) ONTTREKKING

Hogere onttrekking aan reserves voor Programma 3 – Fysiek : 248 V

248 V

3.18 Bijstelling n.a.v. jaarstukken 2024: a. Dekking kosten beeldkwaliteitsplan uit reserve budgetoverheveling € 27.000 (V) b. Dekking projectkosten verkoop locatie Platenlaan uit reserve budgetoverheveling € 37.000 (V) c. Dekking projectkosten verkoop Dorpshuis Elst uit reserve budgetoverheveling € 51.000 (V) d. Dekking opstellen woonvisie uit reserve budgetoverheveling € 20.000 (V)

136 V

3.19 Het saldo van de bijstelling van de baten en lasten afvalinzameling wordt onttrokken aan de reserve heffingen.

3.20 Dekking van het restant budget mobiliteitsagenda uit reserve budgetoverheveling € 40.000 (V)

40 V

3.21 De kosten van het project gebiedsontwikkeling Dr. Wallerstraat worden onttrokken aan de algemene reserve.

30 V

3.22 De kosten van de mobiliteitsagenda worden onttrokken aan de reserve uitvoering collegeprogramma

63 V

3.23 De budgetoverheveling voor het project Platanenlaan wordt gedeeltelijk doorgeschoven naar 2026 waardoor de onttrekking aan de reserve budgetoverheveling wordt verlaagd met € 25.000

25 N

TOEVOEGING

Hogere toevoeging aan reserves voor Programma 3 – Fysiek : 39 N

39 N

3.24 De lagere lasten in de uitvoering van het rioolbeheer worden toegevoegd aan de reserve heffingen

39 N

Mutatie reserves (B)

209 V

Geraamd resultaat (A+B)

252 N

H 2.3.1 | VERKEER EN OPENBARE RUIMTE

Voorjaarsrapportage 2025

Programma 4 - SOCIAAL MAATSCHAPPELIJK

Wat willen we bereiken? Maatschappelijk doel Rhenen is een vitale gemeente met een effectieve maatwerkondersteuning voor inwoners met een ondersteuningsbehoefte.

• •

•

Wat gaan we ervoor doen? a. Reguliere activiteiten De reguliere activiteiten in programma Sociaal maatschappelijk richten zich op de activiteiten van Jeugd, maatschappelijke ondersteuning en participatie. Voorbeelden hiervan zijn: • Onderwijshuisvesting, kinderopvang, onderwijsachterstandenbeleid en jeugd- en jongerenwerk.

•

Leerlingenvervoer, jeugdhulp en jeugdveiligheid. Sport, bibliotheek, welzijn, vrijwilligers, mantelzorg en buurtsportcoaches, basisvaardigheden en maatschappelijke huisvesting (gezondheidscentra, sportaccommodaties en dorpshuizen). Individueel toegekende voorzieningen, de taken van de gemeente op het gebied van de Wet verplichte GGZ, de ondersteuning mantelzorgers, individuele welzijnsvragen, bemoeizorg, huiselijk geweld, het Algemeen Maatschappelijk Werk en het (samen met de regio) regelen van beschermd wonen en maatschappelijke opvang. Vluchtelingenwerk, nieuwkomers en maatschappelijke begeleiding. Werken in de sociale werkvoorziening (WSW-IW4), de gebundelde uitkering (BUIG: uitkeringen in het kader van Participatiewet, IOAW, IOAZ, Bbz2004 en loonkostensubsidie), bestaanszekerheid (minimabeleid en armoedebestrijding) en de schuldhulpverlening. 22

H 2.4 | PROGRAMMA SOCIAAL MAATSCHAPPELIJK

Voorjaarsrapportage 2025

Wat gaat het kosten? PROGRAMMA 4 - SOCIAAL MAATSCHAPPELIJK Begroting 2025 (x € 1.000)

vastgesteld in november 2024

vastgestelde wijzigingen wijzigingen tot voorjaarsrapportage voorjaarsrapportage

na wijzigingen voorjaarsrapportage

Concept Jaarrekening 2024

Jaarrekening 2023

werkelijk

Baten

8.844 V

481 V

354 V

9.679 V

10.192 V

9.395 V

Lasten

33.093 N

881 V

2.072 N

34.284 N

33.272 N

30.908 N

Saldo van baten en lasten (A)

24.249 N

1.362 V

1.719 N

24.605 N

23.080 N

21.513 N

Onttrekking uit reserves

51 V

196 V

247 V

136 V

880 V

Toevoeging aan reserves

79 N

309 N

Mutaties reserves (B) Geraamd resultaat (A+B)

42 V

196 V

238 V

57 V

570 V

24.207 N

1.362 V

1.523 N

24.367 N

23.023 N

20.943 N

Het saldo van het programma sociaal maatschappelijk is voor 2025 € 3,4 miljoen (N) nadeliger ten opzichte van de jaarrekening 2023 en € 1,3 miljoen (N) nadeliger ten opzichte van de jaarrekening 2024. Belangrijkste verschillen ten opzichte van jaarrekening 2023: - Hogere kosten jeugdzorg € 1,3 miljoen (N) - Lagere uitkering SPUK Oekraïne € 0,9 miljoen (N) - Incidentele kosten energiecompensatie in 2023 € 1,1 miljoen (V) - Hogere kosten Wmo € 0,5 miljoen (N) - Hogere uitvoeringskosten € 0,4 miljoen (N)

Belangrijkste verschillen ten opzichte van jaarrekening 2024: - Hogere kosten jeugdzorg € 0,4 miljoen (N) - Lagere uitkering SPUK Oekraïne € 0,4 miljoen (N) - Hogere uitvoeringskosten € 0,4 miljoen (N)

Wat stellen wij bij in 2025? Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000)

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000)

LASTEN

Hogere lasten Programma 4 – Sociaal maatschappelijk : 2.072 N

2.072 N

4.1 Bijstellingen n.a.v. de jaarstukken 2024: De volume- en prijsontwikkelingen voor de bijstand zijn in de begroting 2025 op het niveau van de jaarrekening 2024 gebracht.

91 N

4.2 Indexatie jeugdhulp, bijstand en WMO. De (inkoop)tarieven stijgen jaarlijks via een aanpassing van de lonen en prijzen. Voor jeugdhulp, bijstand en WMO gaat

629 N

het in 2025 om indexaties van respectievelijk € 394.000 (N), € 135.000 (N) en € 100.000 (N). Voor Jeugdhulp en WMO vindt dekking van de indexaties plaats uit de stelpost "loon- en prijscompensatie" binnen de Algemene Dekkingsmiddelen; zie programma 7. Daarnaast verwachten we voor bijstand hierbij (100%) compensatie van het Rijk via de BUIG-uitkering. De BUIGuitkering wordt namelijk ook geïndexeerd voor loon- en prijsstijgingen; zie baten. 23

H 2.4 | PROGRAMMA SOCIAAL MAATSCHAPPELIJK

Voorjaarsrapportage 2025

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000)

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000) 4.3 Met het invullen van de taakstelling sociaal domein vervalt de in de begroting opgenomen stelpost van € 500.000 (N). Voor een overzicht van de maatregelen verwijzen wij naar het raadsvoorstel Ombuigingen taakstelling Sociaal Domein 2025 (1198977).

500 N

4.4 Volumegroei Jeugdhulp, bijstand en WMO: Jeugdhulp, bijstand en WMO vormen de drie grootste geldstromen binnen het sociaal domein. Voor deze onderdelen is overeenkomstig de vastgestelde uitgangspunten vooraf geen volumegroei meegenomen in 2025. Voor Jeugdhulp, bijstand en WMO gaat het in 2025 om een groei van respectievelijk € 309.000 (N), € 205.000 (N) en € 197.000 (N). Voor Jeugdhulp verwachten we in 2025 via versobering van de uitvoering het volledige bedrag van de groei terug te verdienen. Tegenover de volumegroei van de bijstand staan extra baten in de vorm van enerzijds terugvordering en verhaal en anderzijds stijging van de BUIG-uitkering; zie baten.

402 N

4.5 De invulling van de taakstelling Sociaal Domein leidt in 2025 tot een voordeel op de lasten van € 200.000 (V). Voor een overzicht van de maatregelen verwijzen wij naar het raadsvoorstel Ombuigingen taakstelling Sociaal Domein 2025 (1198977)

200 V

4.6 Sportservice De Vallei: Het contract met Sportservice De Vallei is niet goed opgenomen in de begroting 2025 en 2026 aan zowel de lasten- en batenkant. Tegenover de extra lasten ad € 156.000 (N) staan even grote extra baten.

156 N

4.7 Voor Onderwijsachterstandenbeleid (=OAB) ontvangen we middelen van het Rijk. De middelen zijn hoger dan in de begroting opgenomen. Omdat we OAB neutraal in de begroting opnemen leidt dit tot een stijging aan de baten- en lastenkant. Zie ook baten 4.19.

139 N

4.8 Voor gemeentelijk vastgoed wordt een bedrag van € 52.000 (N) geraamd als gevolg van een administratieve wijziging door een omissie in de begroting 2025. Per saldo is deze wijziging budgettair neutraal (zie baten). Daarnaast wordt € 74.000 (N) bijgeraamde betreffende de financiële doorwerking van aanvullende besluitvorming over het exploitatiebudget MFG Rhenen.

130 N

4.9 Naast de indexaties voor de drie grote geldstromen (zie 4.2) zijn er ook afspraken met de welzijnsinstellingen en gemeente Veenendaal (uitvoering van o.a. bijstand) voor compensatie voor loon- en prijsstijgingen.

107 N

4.10 Door de vertraging van de verbouw van de Herenstraat 108 tot doorstroomlocatie voor statushouders treedt in 2025 een incidenteel voordeel vanwege lagere kapitaallasten.

98 V

4.11 Versterking sociale infrastructuur IW4: Via de meicirculaire 2024 ontvangen we in 2024 en 2025 extra middelen voor de versterking van de sociale infrastructuur van WSW-bedrijven. Deze middelen sluizen we door aan IW4.

97 N

4.12 De personeelskosten voor sociaal domein zijn per saldo € 97.000 N hoger. Om de continuïteit van de dienstverlening te waarborgen is inhuur nodig als gevolg van ziekte, zwangerschap en vacatures. Daarnaast blijven we inzetten op versterken van de toegang van de zorg waarvoor extra capaciteit nodig is. In totaal wordt € 345.700 bijgeraamd. Dit bedrag wordt voor € 300.100 gedekt uit vacaturevoordeel. Als gevolg door invulling taakstelling personeel en verwerking eindbod nieuwe CAO gemeenten (looptijd april 2025 t/m maart 2027) zijn de loonkosten € 47.500 hoger. Informatievoorziening inhuur: Over de verwachte hogere kosten van inhuur in het 1e halfjaar bent u geinformeerd via collegevoorstellen in de september en december 2024. De kosten hiervan voor sociaal domein bedragen € 241.000 (N). Over de verwachte kosten voor het 2e halfjaar bent u in mei via een collegevoorstel op de hoogte gebracht (€ 345.700 N).

93 N

4.13 Veilig Thuis + Essentiele Functies; Vanaf 2026 wordt Veilig Thuis ingekocht i.p.v. subsidie. Door de verhoging van het aantal veiligheidsmeldingen is het inkoopbedrag verhoogd. Voor Rhenen bedraagt de verhoging € 27.800. Door het aangaan van een samenwerkingscontract voor inkoop van hoog specialistische Jeugdhulp (essentiële functies) zijn de extra kosten € 18.253. Het betreft een samenwerking tussen 7 jeugdhulpregio’s met ingangsdatum 1 januari 2025 en voor de duur van 7 jaar.

46 N

4.14 Door onder andere een vertraging van de aanleg van het kunstgrasveld van Candia schuiven de kapitaallasten een jaar door met als gevolg een incidentele meevaller.

42 V

4.15 Overige kleine verschillen

20 N

H 2.4 | PROGRAMMA SOCIAAL MAATSCHAPPELIJK

Voorjaarsrapportage 2025

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000)

Toelichting verschil mutatie reserve (B) (in € x 1.000)

BATEN

ONTTREKKING

Hogere baten Programma 4 – Sociaal maatschappelijk : 354 V

354 V

4.17 De opbrengsten bijstand waaronder terugvordering en verhaal zijn in de begroting 2025 op het niveau van de jaarrekening 2024 gebracht.

209 V

Hogere onttrekking aan reserves voor Programma 4 – Sociaal maatschappelijk : 196 V 4.25 De invulling van de taakstelling Sociaal Domein leidt in 2025 tot een

4.18 Vanwege een daling van het normbedrag per opvangplek van € 61 naar € 44 dalen de baten van de SPUK opvang Oekraïense ontheemden met € 495.000 (N) in 2025.

495 N

hogere onttrekking aan de reserves. Voor een overzicht van de maatregelen verwijzen wij naar het raadsvoorstel Ombuigingen taakstelling Sociaal Domein 2025 (1198977)

4.19 Het contract met Sportservice De Vallei is niet goed opgenomen in de begroting 2025 aan zowel de lasten- en batenkant. Tegenover de extra lasten staan even grote extra baten van € 156.000 (V). Dit betreft inkomsten uit de Brede Regeling Combinatiefuncties en de specifieke uitkering GALA.

156 V

4.26 Dit betreft Subsidie Slag om Grebbeberg waarvan dekking uit reserve Sociaal

4.20 Voor Onderwijsachterstandenbeleid (=OAB) ontvangen we middelen van het Rijk. De middelen zijn hoger dan in de begroting opgenomen. Omdat we OAB neutraal in de begroting opnemen leidt dit tot een stijging aan de baten- en lastenkant. Zie ook lasten 4.7.

139 V

4.21 Stijging BUIG: Door volumeaanpassingen en prijsaanpassingen stijgt de BUIG, die we ontvangen vanuit het Rijk, in 2025 met € 119.000 (V). Zie ook 4.2 en 4.4.

119 V

4.22 Voor gemeentelijk vastgoed wordt een bedrag van € 52.000 (N) geraamd als gevolg van een administratieve wijziging door een omissie in de begroting 2025. Per saldo is deze wijziging budgettair neutraal (zie baten). De overig bijstelling betreft een hogere exploitatievergoeding ad € 56.000 (V) voor gebruik van gemeentelijk vastgoed binnen dit programma.

108 V

4.23 De invulling van de taakstelling Sociaal Domein leidt in 2025 tot een voordeel op de baten van € 100.000. Voor een overzicht van de maatregelen verwijzen wij naar het raadsvoorstel Ombuigingen taakstelling Sociaal Domein 2025 (1198977)

100 V

4.24 Overige verschillen

17 V

Saldo van baten en lasten (A)

196 V

183 V

10 V

Domein plaatsvindt. 4.27 Dit betreft uitvoering van de motie voor € 3.000 extra voor het Jeugdfonds

Sport en Cultuur. Dekking vindt plaats uit de reserve armoede bestrijding. Zie ook 4.15. Mutatie reserves (B) Geraamd resultaat (A+B)

196 V 1.523 N

1.719 N

H 2.3.1 | VERKEER EN OPENBARE RUIMTE

Voorjaarsrapportage 2025

Programma 5 - ECONOMIE & TOERISME

Wat willen we bereiken? Maatschappelijk doel Gemeente Rhenen is een gemeente waar het goed ondernemen is waarbij de kwaliteit van de leefomgeving in acht wordt genomen

Wat gaan we ervoor doen? a. Reguliere activiteiten a. Economische agenda: faciliteren van de ondernemersverenigingen ten behoeve van het ondernemersklimaat. b. Agrarische sector c. Toerisme & recreatie: realiseren van het uitvoeringsprogramma recreatie & toerisme en de exploitatie van de VVV in het Stadsmuseum en de Stadshaven Rhenen d. Cultuur: cultuur- en erfgoededucatie in het onderwijs en service van de bibliotheek als Informatiepunt Digitale Overheid. e. Samenwerkingsverbanden: de gemeente neemt deel aan de reguliere overleggen in de regio over economische zaken en rondom landbouw. 26

H 2.5 | PROGRAMMA ECONOMIE & TOERISME

Voorjaarsrapportage 2025

Wat gaat het kosten? PROGRAMMA 5 - ECONOMIE & TOERISME Begroting 2025 (x € 1.000)

vastgesteld in november 2024

vastgestelde wijzigingen wijzigingen tot voorjaarsrapportage voorjaarsrapportage

na wijzigingen voorjaarsrapportage

Concept Jaarrekening 2024

Jaarrekening 2023

werkelijk

Baten

313 V

13 N

303 V

325 V

497 V

Lasten

2.015 N

29 N

2.039 N

1.845 N

1.705 N

Saldo van baten en lasten (A)

1.703 N

25 N

1.735 N

1.520 N

1.208 N

Onttrekking uit reserves

59 V

29 V

95 V

183 V

1.815 V

99 V

Toevoeging aan reserves

1.584 N

76 N

58 V

29 V

95 V

182 V

232 V

23 V

1.645 N

88 V

1.554 N

1.289 N

1.185 N

Mutaties reserves (B) Geraamd resultaat (A+B)

Wat stellen wij bij in 2025? Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000)

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000) 5.3 Overige verschillen.

LASTEN

Lagere lasten Programma 5 – Economie & toerisme : 6 V 5.1 Lagere loonkosten economie & toerisme door invulling taakstelling personeel, inzet dekking inhuur en verwerking eindbod nieuwe CAO gemeenten (looptijd april 2025 t/m maart 2027).

6V 45 V

Informatievoorziening inhuur: Over de verwachte hogere kosten van inhuur in het 1e halfjaar bent u geïnformeerd via collegevoorstellen in september en december 2024. De kosten hiervan voor economie & toerisme bedragen € 90.000 (N). Over de verwachte kosten voor het 2e halfjaar bent u in mei via een collegevoorstel op de hoogte gebracht (€ 100.000 N). 5.2 In het raadsbesluit investering stadshaven en omliggend gebied is ook aangegeven dat er kosten voor projectleiding en adviezen worden gemaakt. Voor 2025 dient dit budget met € 71.000 N te worden verhoogd. Het betreft de kosten van de interne projectleider € 41.000, de inhuur van een externe omgevingsmanager € 20.000 en advieskosten € 10.000. Zoals in het raadsvoorstel aangegeven worden deze kosten gedekt uit de bruidsschat.

39 N

BATEN

Lagere baten Programma 5 – Economie & toerisme : 13 N

13 N

5.4 Overige verschillen

13 N

Saldo van baten en lasten (A)

Toelichting verschil mutatie reserve (B) (in € x 1.000) ONTTREKKING

Hogere onttrekking aan reserves voor Programma 5 – Economie & toerisme : 95 V 67 N

95 V

5.5 In de jaarrekening 2023 zijn middelen voor het landelijk gebied toegevoegd aan de reserve budgetoverheveling, deze middelen worden nu onttrokken.

24 V

5.6 De kosten voor projectleiding en advisering stadshaven worden gedekt door een onttrekking aan de reserve projecten.

71 V

Mutatie reserves (B)

95 V

Geraamd resultaat (A+B)

88 V 27

H 2.3.1 | VERKEER EN OPENBARE RUIMTE

Voorjaarsrapportage 2025

Programma 6 - VEILIGHEID & HANDHAVING

Wat willen we bereiken? Maatschappelijk doel Rhenen is een gemeente waar inwoners, bezoekers en ondernemers veilig zijn en zich veilig voelen.

Wat gaan we ervoor doen? a. Reguliere activiteiten Criminaliteitsaanpak, ondermijning, buurtbemiddeling, demonstraties, brandweerzorg, crisisbeheersing en geneeskundige zorg. Verder toezicht, juridische en bestuurlijke handhaving en de taken van de boa’s. 28

H 2.6 | VEILIGHEID & HANDHAVING

Voorjaarsrapportage 2025

Wat gaat het kosten? PROGRAMMA 6 - VEILIGHEID & HANDHAVING Begroting 2025 (x € 1.000)

vastgesteld in november 2024

vastgestelde wijzigingen wijzigingen tot voorjaarsrapportage voorjaarsrapportage

na wijzigingen voorjaarsrapportage

Concept Jaarrekening 2024

Jaarrekening 2023

werkelijk

Baten

74 V

10 V

87 V

49 V

37 V

Lasten

2.721 N

172 V

2.549 N

2.775 N

2.340 N

Saldo van baten en lasten (A)

2.648 N

182 V

2.462 N

2.726 N

2.303 N

Onttrekking uit reserves

56 V

58 V

Toevoeging aan reserves

Mutaties reserves (B)

56 V

58 V

2.592 N

182 V

2.407 N

2.670 N

2.245 N

Geraamd resultaat (A+B) Wat stellen wij bij in 2025?

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000)

LASTEN

6.3 Overige verschillen.

Lagere lasten Programma 6 – Veiligheid & handhaving : 172 V

172 V

6.1 Lagere bijdrage Veiligheidsregio Utrecht, met name door bijstellingen in de ijkpuntscores, loon-en prijsbijstellingen en bijstelling van de Brede Doeluitkering Rampenbestrijding in de geactualiseerde begroting 2025. Daarnaast wordt er in 2025 een deel van het jaarrekeningresultaat terugbetaald, voor Rhenen bedraagt dit € 65.000 V)

192 V

6.2 Lagere loonkosten veiligheid & toerisme door invulling taakstelling personeel, inzet dekking inhuur en verwerking eindbod nieuwe CAO gemeenten (looptijd april 2025 t/m maart 2027).

BATEN

Hogere baten Programma 6 – Veiligheid & handhaving : 10 V

10 V

6.4 Overige verschillen

10 V

Saldo van baten en lasten (A)

182 V

Mutatie reserves (B) 1V

20 N

Geraamd resultaat (A+B)

182 V

H 2.2

H Programma's 2.3.1 | VERKEER EN OPENBARE RUIMTE

Voorjaarsrapportage 2025

Programma 7 - OVERIGE DEKKINGSMIDDELEN

In dit programma zijn de middelen verantwoord die vooraf geen bepaald bestedingsdoel hebben of niet toe te rekenen zijn aan de inhoudelijke programma’s. Voorbeelden hiervan zijn: belastingen, uitkeringen uit het gemeentefonds, treasury, dividend en onverdeelde lasten. Hieronder vallen stelposten voor het opvangen van de (meerjarige) loon- en prijsontwikkelingen. 30

H 2.7 | PROGRAMMA OVERIGE DEKKINGSMIDDELEN

Voorjaarsrapportage 2025

Wat gaat het kosten? PROGRAMMA 7 - OVERIGE DEKKINGSMIDDELEN Begroting 2025 (x € 1.000)

Baten

vastgesteld in november 2024

vastgestelde wijzigingen wijzigingen tot voorjaarsrapportage voorjaarsrapportage

na wijzigingen voorjaarsrapportage

47.606 V

Jaarrekening 2023

werkelijk

46.274 V

50 V

Lasten

3.221 N

438 V

39 N

2.822 N

2.431 N

1.847 N

Saldo van baten en lasten (A)

43.054 V

488 V

1.243 V

44.784 V

43.587 V

41.208 V

Onttrekking uit reserves

69 V

1.961 V

2.030 V

1.018 V

760 V

Toevoeging aan reserves

684 N

141 N

825 N

58 N

668 N

Mutaties reserves (B)

615 N

1.820 V

1.205 V

960 V

92 V

42.439 V

2.308 V

1.243 V

45.990 V

44.547 V

41.300 V

Geraamd resultaat (A+B)

1.281 V

Concept Jaarrekening 2024

46.018 V

43.055 V

Het saldo van het programma overige dekkingsmiddelen is voor 2025 € 4,7 miljoen (V) voordeliger ten opzichte van de jaarrekening 2023 en € 1,4 miljoen (V) nadeliger ten opzichte van de jaarrekening 2024. Belangrijkste verschillen ten opzichte van jaarrekening 2023: - Hogere algemene uitkering € 4,3 miljoen (V) - Incidentele dekking tekort 2025 ten laste van algemene reserve € 0,6 miljoen (V) - Hogere woonlastendemping € 1,1 miljoen (N) - Hogere opbrengst OZB € 0,8 miljoen (V)

Belangrijkste verschillen ten opzichte van jaarrekening 2024: - Hogere algemene uitkering € 1,9 miljoen (V) - Hogere woonlastendemping € 0,6 miljoen (N)

Wat stellen wij bij in 2025? Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000)

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000)

LASTEN

Hogere lasten Programma 7 – Algemene dekkingsmiddelen: 39 N

39 N

7.1 Bijstellingen n.a.v. de jaarstukken 2024: a. Extra kosten dienstverleningsovereenkomst met de gemeente Ede (€ 25.000 N).

25 N

7.2 Verlagen reservering stelpost prijsinflatie voor opvangen van de prijsstijgingen 2025 in de programma's (€ 657.000 V). Van het genoemde bedrag heeft € 494.000 betrekking op de maatwerkbudgetten in de zorg. Aframen ruimte stelpost prijsinflatie 2025 (€ 245.000 V).

902 V

7.3 Verlagen taakstelling personeel van 7,0 FTE (€ 560.000).

560 N

7.4 Reservering taakmutaties uit de septembercirculaire 2024 gemeentefonds: € 308.000. Voorbeelden hiervan zijn de compensatie van loon- en prijsontwikkelingen (€ 169.000 N) en de extra middelen voor de bibliotheken € 100.000 (N). Hiervan is 50% ingezet bij de invulling van de taakstelling binnen het Sociaal Domein (€ 50.000 V).

258 N

7.5 In de perspectiefnota 2025 is een budget van € 75.000 geraamd voor het opstellen van omgevingsplannen. Dit budget is op programma fysiek domein geraamd onder gelijktijdige aframing van deze stelpost.

75 V

H 2.7 | PROGRAMMA OVERIGE DEKKINGSMIDDELEN

Voorjaarsrapportage 2025

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000) 7.6 Lagere loonkosten bedrijfsvoering door invulling taakstelling personeel, inzet dekking inhuur en verwerking eindbod nieuwe CAO gemeenten (looptijd april 2025 t/m maart 2027): € 175.000 (V). Verder is het budget voor inhuur met € 356.000 (N) verhoogd*.

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000) 181 N

* Ziekteverzuimbudget 2025 In september 2024 heeft het college besloten om de verwachte inhuur voor het 1e halfjaar 2025 in de begroting 2025 op te nemen. Dit geldt ook voor het opnemen van een ziekteverzuimbudget. Over dit collegebesluit bent u in september geïnformeerd. Echter, in tegenstelling tot de inhuur voor het 1e halfjaar 2025 is het ziekteverzuimbudget niet is de begroting 2025 verwerkt. Dat gebeurt nu in deze rapportage, waardoor er per saldo een nadeel optreedt van € 356.000 (N). Vanzelfsprekend is het amendement om dit budget met 50% te verlagen verwerkt. 7.7 Overige verschillen: bijstelling kosten (voormalig) personeel: € 28.000. Dekking uit voorziening Regeling Vervroegde Uittreding (RVU): € 36.000 (V)..

7.10 Ontwikkelingen gemeentefonds: a. Voorinformatie meicirculaire 2025 op basis van voorjaarsrapportage Rijk: - Afrekening BTW compensatiefonds 2024, ontwikkeling volumeaccres en demping ravijn: € 109.000 (N). - Bijstelling onderuitputting BTW compensatiefonds naar niveau afrekening 2024: € 120.000 (V). - Compensatie hogere loon- en prijsontwikkelingen: € 351.000 (V). - Extra middelen jeugdzorg: € 446.000 (V).

808 V

7.11 Overige verschillen: doordat niet alle investeringen in 2024 zijn gerealiseerd is sprake van een financieringsoverschot. Dit levert rentebaten op van € 60.000 (V). De inkomsten in de programma's zoals huren en leges zijn op het niveau van de tarieven 2025 gebracht, waardoor de reservering die hiervoor was opgenomen kan vervallen (€ 64.000 N).

Saldo van baten en lasten (A)

1.243 V

Geraamd resultaat (A+B)

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/15634993/1