Bijlage 1 Najaarsrapportage 2024 0410

Voorbereidingskrediet versnelde woonopgave (€ 50.000 N): Het budget voor voorbereidingskosten wordt met € 50.000 (N) onderschreden. De onttrekking aan de reserve vernelde woningbouw wordt met dit bedrag verlaagd.

64

Exploitatie

H 3.2

Toelichting verschil mutatie reserves (B) (in € x 1.000) Kernrandenvisie (€ 100.000 V): De kosten voor het opstellen van een kernrandenvisie ad € 100.000 (V) worden onttrokken aan de reserve uitvoering collegeprogramma. Omgevingswet (€ 89.000 V): De kosten voor implementatie omgevingswet ad € 68.000 (V) wordt onttrokken aan de reserve uitvoering collegeprogramma. De restant middelen ad € 21.000 (V) worden ontrokken aan de reserve uitvoering collegeprogramma en toegevoegd aan de algemene reserve. Personeelskosten (€ 6.000 V): De extra kosten voor inhuur projectleider wonen en zorg worden ontrokken aan de reserve uitvoering collegeprogramma. c. Hogere onttrekking aan reserves voor het deelprogramma

22 V

Duurzaamheid: € 22.000 voordelig

Energieloket (€ 22.000 V): De kosten voor het energieloket worden gedekt ten laste van de reserve energiebeperking. De kosten zijn voor 2024 hoger waarmee de onttrekking € 22.000 (V) wordt verhoogd. Mutatie reserves (B)

150 V

Geraamd resultaat (A+B)

467 N

65

H 3.2

Exploitatie

PROGRAMMA 4 - SOCIAAL MAATSCHAPPELIJK Begroting 2024 vastgesteld in vastgestelde wijzigingen november 2023 tot najaarsrapportage

wijzigingen najaarsrapportage

na wijzigingen najaarsrapportage

Jaarrekening 2023

Jaarrekening 2022

werkelijk

werkelijk

Baten

6.116 V

2.979 V

235 V

9.330 V

9.395 V

7.761 V

Lasten

27.505 N

4.433 N

1.201 N

33.138 N

30.913 N

27.963 N

Saldo van baten en lasten (A)

21.388 N

1.454 N

966 N

23.808 N

21.518 N

20.203 N

51 V

143 V

317 V

511 V

880 V

634 V

Onttrekking uit reserves Toevoeging aan reserves

9N

0N

0N

9N

309 N

347 N

Mutaties reserves (B)

42 V

143 V

317 V

502 V

570 V

287 V

21.346 N

1.311 N

649 N

23.306 N

20.948 N

19.915 N

Geraamd resultaat (A+B)

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000) 4.1

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000)

Hogere lasten programma Sociaal maatschappelijk: € 1.201.000 nadelig

a. Lagere lasten van het deelprogramma Sociaal domein: € 136.000 voordelig

136 V

c. Hogere lasten van het deelprogramma Jeugd maatwerk:

Opvoeren stelpost SPUK (€ 200.000 V): Naar verwachting zullen de diverse diverse SPUK's binnen het sociaal domein leiden tot € 200.000 aan lagere lasten binnen het programma "Sociaal Maatschappelijk". Omdat we vooralsnog nog niet exact kunnen aangeven waar deze voordelen zich voor doen, boeken we het in eerste instantie als stelpost. Personeelskosten (€ 64.000 N): De hogere personeelskosten hebben betrekking op de kosten van inhuur personeel waarover u in augustus 2024 bent geïnformeerd. We verwijzen naar de samenvattend overzicht bij deze Najaarsrapportage. b. Hogere lasten van het deelprogramma Jeugd preventief: € 63.000 nadelig

Personeelskosten (€ 57.000 N): De hogere personeelskosten hebben voor een bedrag van € 43.000 (N) betrekking op de kosten van inhuur personeel waarover u in augustus 2024 bent geïnformeerd. We verwijzen naar de samenvattend overzicht bij deze Najaarsrapportage. De loonkosten voor dit deelprogramma zijn op basis van de werkelijke kosten 2023 4% hoger. De hogere kosten ad € 14.000 (N) worden gedekt door aframen van een stelpost op deelprogramma 7.1.

Overige (€ 6.000 N): Diverse kleinere verschillen zoals hogere kosten voor heffingen voor het gemeentelijk vastgoed binnen dit deelprogramma. 649 N

€ 649.000 nadelig

63 N

Zorg in natura Jeugdzorg (€ 500.000 N): Uit de voortgangsrapportage 2024 van FoodValley blijkt een overschrijding van € 500.000 op het jeugdhulpbudget. De oorzaak hiervan ligt in de eerste plaats in de herijking van de tarieven met 3,5%; de financiële consequentie van de herziening van het tarief bedraagt ongeveer € 200.000. Ten tweede is er een hoger aantal kinderen met ernstige problematiek, waaronder met name voedselweigering. Bij de voorjaarsnota zijn de budgetten voor de jeugdhulp verhoogd naar het niveau van 2023 vermeerderd met de reguliere inflatiecorrectie. De in historisch perspectief hoge vraag naar met name de duurdere vormen van jeugdhulp is naar onze verwachting nog steeds tijdelijk. De structurele uitgaven zullen moeten bijgesteld worden voor de trendmatige groei zoals we die ook zien bij omliggende gemeenten en de aanpassingen van de tarieven zoals die vanuit de inkooporganisatie worden afgesproken. Het hoge aantal verblijfsindicaties en problematieken met betrekking tot voedselweigering en schooluitval zal naar verwachting weer terugkeren naar het ‘normale’ niveau. De gemeente heeft

66

Exploitatie

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000)

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000)

maatregelen getroffen om de toestroom te beperken. De resultaten hiervan worden pas zichtbaar na herindicatie. Personeelskosten (€ 149.000 N): De hogere personeelskosten hebben voor een bedrag van € 104.000 (N) betrekking op de kosten van inhuur personeel waarover u in augustus 2024 bent geïnformeerd. We verwijzen naar de samenvattend overzicht bij deze Najaarsrapportage. De loonkosten voor dit deelprogramma zijn op basis van de werkelijke kosten 2023 4% hoger. De hogere kosten ad € 45.000 (N) worden gedekt door aframen van een stelpost op deelprogramma 7.1. d. Lagere lasten van het deelprogramma Maatschappelijke ondersteuning

123 V

preventief: € 123.000 voordelig

Aframen stelpost vrijwilligersondersteuning (€ 69.000 V): Dit is het aframen van de stelpost algemene kosten vrijwillligersondersteuning, omdat de stelpost in 2024 niet nodig is. Aframen stelpost welzijnsprofessionals (€ 27.000 V): Dit is het aframen van de stelpost algemene kosten welzijnsprofessionals, omdat de stelpost in 2024 niet nodig is. Subsidie Dorpshuis Achterberg (€ 15.000 V): In 2024 is er, eenmalig, een voordeel op de verstrekte subsidie aan het dorpshuis in Achterberg. Personeelskosten (€ 16.000 N): De loonkosten voor dit deelprogramma zijn op basis van de werkelijke kosten 2023 4% hoger. De hogere kosten ad € 16.000 (N) worden gedekt door aframen van een stelpost op deelprogramma 7.1. Overige (€ 28.000 V): Diverse kleinere verschillen zoals lagere kosten voor het gemeentelijk vastgoed binnen dit deelprogramma € 17.000 (V) met name veroorzaakt door lagere energielasten. Overige verschillen € 11.000 (V). e. Hogere lasten van het deelprogramma Maatschappelijke ondersteuning maatwerk: € 238.000 nadelig

WMO- begeleiding - individueel (€ 137.000 N): Ondanks de maatregelen die we nu al nemen voor de inperking van het budget, zoals kritisch het doorlopen van de stappen van de CRvB, verwachten we voor het budget begeleiding individueel een aanpassing van het budget. Dit gezien de trend van de afgelopen jaren en de steeds complexer wordende casussen.

H 3.2

Huishoudelijke hulp (€ 62.000 N): Ondanks de maatregelen die we nu al nemen voor de inperking van het budget, zoals de wachtlijst bij de zorgaanbieders en het benoemen van particuliere voorzieningen (die meer bieden dan alleen de basisvoorziening vanuit de gemeenten), verwachten we voor het budget huishoudelijke ondersteuning een aanpassing van het budget. Hierin zit ook het effect van de jaarlijkse indexering conform CAO. Dit gezien de trend van de afgelopen jaren en de steeds complexer wordende casussen. Personeelskosten (€ 39.000 N): De loonkosten voor dit deelprogramma zijn op basis van de werkelijke kosten 2023 4% hoger. De hogere kosten ad € 39.000 (N) worden gedekt door aframen van een stelpost op deelprogramma 7.1. f. Hogere lasten van het deelprogramma Participatie preventief:

79 N

€ 79.000 nadelig

Opvang ontheemden (€ 75.000 N): De gemeente Rhenen ontvangt een vergoeding voor de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne van het Rijk. Tegenover de vergoeding van het Rijk staan lasten die de gemeente Rhenen maakt. Deze vallen hoger uit door hogere lasten voor huisvesting € 35.000 (N), woonbegeleiding € 20.000 (N) en andere personele kosten € 20.000 (N). Overige (€ 4.000 N): Diverse kleinere verschillen. g. Hogere lasten van het deelprogramma Participatie maatwerk: € 431.000

431 N

nadelig

238 N

Uitvoering BUIG (€ 536.000 N): Dit komt enerzijds door de stijging van het aantal cliënten wat een bijstandsuitkering ontvangt. We zien hier o.a. statushouders die een uikering aanvragen. Anderzijds blijft de BUIGuitkering achter bij de stijging van het aantal cliënten. De begroting van de baten binnen de BUIG zijn aangepast naar een reële raming. Dient in relatie met de analyse van de baten binnen BUIG te worden bezien. Uitvoering minimabeleid (€ 142.000 V): De bijstelling van de lasten was bij de voorjaarsrapportage te hoog. Er vond namelijk eerder een bijstelling plaats waar niet helemaal rekening mee was gehouden € 157.000 (V). Tegenover dit voordeel staat een nadeel nadeel van € 15.000 (N) omdat

67

H 3.2

Exploitatie

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000)

Toelichting verschil mutatie reserves (B) (in € x 1.000) - vervolg 4.3

de uitgaven voor de langdurigheidstoeslag hoger uit vallen vanwege het hogere gebruik ervan. Personeelskosten (€ 37.000 N): De loonkosten voor dit deelprogramma zijn op basis van de werkelijke kosten 2023 4% hoger. De hogere kosten ad € 37.000 (N) worden gedekt door aframen van een stelpost op deelprogramma 7.1. 4.2

€ 317.000 voordelig a. Hogere onttrekking reserves deelprogramma Jeugd maatwerk:

235 V

€ 235.000 voordelig

Dekking inhuur (€ 49.000 V): De kosten van inhuur worden voor € 49.000 (V) gedekt ten laste van de reserve uitvoering collegeprogramma. Voor een overzicht van de inhuur verwijzen wij naar de bijlage bij de najaarsrapportage. b. Lagere onttrekking aan reserves deelprogramma Maatschappelijke

69 N

ondersteuning preventief: € 69.000 nadelig

Uitvoering BUIG (€ 235.000 V): De begroting van de baten binnen de BUIG zijn aangepast naar een reële raming. Dient in relatie met de analyse van de lasten binnen BUIG te worden bezien. Saldo van baten en lasten (A)

49 V

€ 49.000 voordelig

Hogere baten programma Sociaal maatschappelijk: € 235 voordelig

a. Hogere baten van het deelprogramma Participatie maatwerk:

Hogere onttrekking aan reserves programma sociaal maatschappelijk:

966 N

Vrijwilligersorganisatie (€ 69.000 N): De extra ondersteuning aan vrijwilligers vindt niet plaats in 2024. Dit betrof een budgetoverheveling uit 2023 en gaat als zodanig terug naar de reserve budgetoverheveling. c. Hogere onttrekking reserves deelprogramma Participatie maatwerk:

337 V

€ 337.000 voordelig

Onttrekking reserve WWB (€ 300.000 V): De stijging van het aantal cliënten veroorzaakt een tekort op de uitvoering van de BUIG. Het geprognoticeerd tekort voor 2024 wordt gedekt uit de reserve WWB. Dekking inhuur (€ 37.000 V): De kosten van inhuur worden voor € 37.000 (V) gedekt ten laste van de reserve uitvoering collegeprogramma. Voor een overzicht van de inhuur verwijzen wij naar de bijlage bij de najaarsrapportage. Mutatie reserves (B)

317 V

Geraamd resultaat (A+B)

649 N

68

Exploitatie

H 3.2

PROGRAMMA 5 - ECONOMIE & TOERISME Begroting 2024

Jaarrekening 2023

Jaarrekening 2022

werkelijk

werkelijk

vastgesteld in november 2023

vastgestelde wijzigingen tot najaarsrapportage

wijzigingen najaarsrapportage

na wijzigingen najaarsrapportage

Baten

237 V

176 V

2N

411 V

497 V

303 V

Lasten

1.540 N

643 N

62 V

2.121 N

1.705 N

1.357 N

Saldo van baten en lasten (A)

1.303 N

467 N

60 V

1.710 N

1.208 N

1.054 N

Onttrekking uit reserves

19 V

220 V

15 N

224 V

99 V

108 V

Toevoeging aan reserves

2N

0N

0N

2N

76 N

93 N

Mutaties reserves (B)

17 V

220 V

15 N

223 V

23 V

15 V

1.286 N

247 N

45 V

1.487 N

1.185 N

1.039 N

Geraamd resultaat (A+B)

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000) 5.1

Toelichting verschil mutatie reserves (B) (in € x 1.000)

Lagere lasten van programma Economie & toerisme: € 60.000 voordelig

a. Lagere lasten van het deelprogramma Economische zaken:

5.3

62 V

€ 62.000 voordelig

2N

€ 2.000 nadelig

Overige (€ 2.000 N): overige verschillen. Saldo van baten en lasten (A)

15 N

€ 15.000 nadelig

Geen bijstelling in baten binnen deelprogramma Economische Zaken

a. Lagere baten van het deelprogramma Economische zaken:

€ 15.000 nadelig a. Hogere onttrekking reserves deelprogramma Economische zaken:

Personeelskosten (€ 35.000 V): de personeelskosten hebben voor een bedrag van € 54.000 (V) betrekking op de aframing van vacaturevoordeel bedrijfscontacfunctionaris ten dekking van kosten inhuur. We verwijzen naar de samenvattend overzicht inhuur bij deze Najaarsrapportage. De loonkosten voor dit deelprogramma zijn op basis van de werkelijke kosten 2023 4% hoger. De hogere kosten ad € 19.000 (N) worden gedekt door aframen van een stelpost op deelprogramma 7.1. Overige (€ 27.000 V): diverse kleinere verschillen met name veroorzaakt door administratieve wijzigingen. 5.2

Hogere onttrekking aan reserves programma Economie & toerisme:

60 V

Erfgoedvisie (€ 15.000 N): Om het karakteristieke gezicht van de binnenstad te verbeteren is in 2023 een subsidieregeling getroffen ten laste van de reserve uitvoering collegeprogramma en de reserve investeringen sociaal domein. Dit geld is in 2023 niet benut en de verwachting was dat we in 2024 alsnog subsidieaanvragen zouden ontvangen. Deze aanvragen blijven echter uit. De verwachtte onttrekking uit eerdergenoemde reserves wordt daarom teruggedraaid € 18.000 (N). De kosten voor de restauratie van de collectie van Het Oude Raadshuis wordt gedekt uit de reserve Restauratiefonds € 5.000 (V). De kosten voor uitvoering Erfgoedvisie zijn lager waarmee de onttrekking ten laste van de reserve investeringen sociaal domein wordt verlaagd met € 2.000 (N). Mutatie reserves (B)

15 N

Geraamd resultaat (A+B)

45 V

69

Exploitatie

H 3.2

PROGRAMMA 6 - VEILIGHEID & HANDHAVING Begroting 2024

Jaarrekening 2023

Jaarrekening 2022

werkelijk

werkelijk

vastgesteld in november 2023

vastgestelde wijzigingen tot najaarsrapportage

wijzigingen najaarsrapportage

na wijzigingen najaarsrapportage

Baten

21 V

70 V

20 N

71 V

37 V

75 V

Lasten

2.514 N

199 N

70 N

2.783 N

2.340 N

2.260 N

Saldo van baten en lasten (A)

2.493 N

130 N

90 N

2.713 N

2.303 N

2.185 N

Onttrekking uit reserves

56 V

0N

0N

56 V

58 V

87 V

Toevoeging aan reserves

0N

0N

0N

0N

0N

0N

Mutaties reserves (B)

56 V

0N

0N

56 V

58 V

87 V

2.437 N

130 N

90 N

2.657 N

2.245 N

2.098 N

Geraamd resultaat (A+B)

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000) 6.1

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000)

Hogere lasten programma Veiligheid & handhaving: € 90.000 nadelig

a. Hogere lasten van het deelprogramma Openbare orde en veiligheid:

10 N

€ 10.000 nadelig

Personeelskosten (€ 11.000 V): De lagere personeelskosten hebben voor een bedrag van € 5.000 (N) betrekking op de kosten van inhuur personeel waarover u in augustus bent geïnformeerd. We verwijzen naar de samenvattend overzicht bij deze Najaarsrapportage. De loonkosten voor dit deelprogramma zijn op basis van de werkelijke kosten 2023 4% hoger. De hogere kosten ad € 4.000 (N) worden gedekt door aframen van een stelpost op deelprogramma 7.1. Ten slotte wordt € 20.000 (V) formatiekosten doorbelast aan de opvang oekraïners. Overige (€ 21.000 N): Diverse kleinere verschillen waaronder de gemeentelijke bijdrage aan de camerabewaking parkeergarage 't Rhenense hof € 11.000 (N), hogere kosten voor een capaciteitstest aan de brandwatervoorziening € 4.000 (N), indexatie van de kosten voor de noodcommunicatievoorziening € 3.000 (N) en overige verschillen € 3.000 (N). b. Hogere lasten van het deelprogramma Handhaving: € 80.000 nadelig

personeel waarover u in augustus bent geïnformeerd. We verwijzen naar de samenvattend overzicht bij deze Najaarsrapportage. De loonkosten voor dit deelprogramma zijn op basis van de werkelijke kosten 2023 4% hoger. De hogere kosten ad € 18.000 (N) worden gedekt door aframen van een stelpost op deelprogramma 7.1. Overige (€ 6.000 N): Diverse kleinere verschillen waaronder het onderbrengen van het budget ter dekking van de extra taken in het kader van de Wet Goed Verhuurderschap (gedekt uit uitkering gemeentefonds) binnen deelprogramma 6.2 € 11.000 (N) en overige kleine verschillen ad € 5.000 (V) . Saldo van baten en lasten (A)

90 N

Toelichting mutaties reserve (B) (in € x 1.000) Mutaties reserves (B)

0N

Geraamd resultaat (A+B)

90 N

80 N

Personeelskosten (€ 74.000 N): De lagere personeelskosten hebben voor een bedrag van € 56.000 (N) betrekking op de kosten van inhuur

70

Exploitatie

H 3.2

PROGRAMMA 7 - ALGEMENE DEKKINGSMIDDELEN Begroting 2024

Baten

vastgesteld in november 2023

vastgestelde wijzigingen tot najaarsrapportage

wijzigingen najaarsrapportage

na wijzigingen najaarsrapportage

43.090 V

1.548 V

912 V

45.550 V

Jaarrekening 2023

Jaarrekening 2022

werkelijk

werkelijk

43.055 V

40.270 V

Lasten

2.888 N

186 N

711 V

2.362 N

1.847 N

1.425 N

Saldo van baten en lasten (A)

40.202 V

1.363 V

1.623 V

43.188 V

41.208 V

38.845 V

Onttrekking uit reserves

194 V

626 V

33 N

787 V

760 V

205 V

Toevoeging aan reserves

58 N

0N

0N

58 N

668 N

654 N

Mutaties reserves (B)

135 V

626 V

33 N

729 V

92 V

449 N

40.337 V

1.989 V

1.591 V

43.917 V

41.300 V

38.396 V

Geraamd resultaat (A+B)

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000) 7.1

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000)

Lagere lasten programma Dekkingsmiddelen: € 711.000 voordelig

a. Lagere lasten van het deelprogramma Belastingen: € 3.000 voordelig

a. Aanpak armoede en schulden b. Participatie; en c. Werkdrukverlaging jeugdbescherming Vooralsnog zijn deze middelen gereseveerd voor uitgaven die daarmee samenhangen. Overig (€ 163.000 V): de gemeente is eigen risicodrager voor de Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten (WGA). De raming is bijgesteld met € 75.000 (N). Administratieve correctie: doorbelasting interne uren als negatieve lasten verantwoord in plaats van bij de baten € 71.000 (V). Door het achterblijven van de uitvoering van de investeringen en een lagere rente treedt een voordeel op van € 42.000 (V). De reservering voor de post onvoorzien is volledig afgeraamd € 15.000 (V). Kosten voormalig personeel zijn verlaagd met € 50.000 (V). Verder is de reservering voor budgetbijstellingen n.a.v. het laatste ZBB traject verlaagd € 50.000 (V) en is ingezet voor de dekking van inhuur. Diverse kleinere verschillen (€ 10.000 V).

3V

Overig (€ 3.000 V): Een van de activiteiten uit het bestuursprogramma is het onderzoek naar de kostendekking van de leges. Dit onderzoek zal naar verwachting in 2025 plaats vinden in combinatie met de meerjarige ombuigingsopgave € 25.000 (V). Omdat dit onderzoek wordt gedekt uit de reserve bestuursprogramma is de onttrekking aan de reserve ook verlaagd. Vanuit de gemeente Ede is aangegeven dat het aantal bezwaarschriften zorgt voor extra kosten die niet via de DVO zijn geborgd € 24.000 (N). Diverse kleinere verschillen € 2.000 (V). b. Lagere lasten van het deelprogramma Overige dekkingsmiddelen: € 693.000 voordelig Reserving loonkosten toegerekend aan programma's (€ 668.000 V): de loonkosten in de programma's zijn te laag begroot. Hiervoor was in dit deelprogramma een reservering opgenomen. De loonkosten in de programma's zijn op het juiste niveau gebracht. Gelijktijdig hiermee is de reservering vervallen € 618.000 (V). Ook de reservering voor maatwerkafspraken op gebied van de arbeidsvoorwaarden is vervallen. De gevolgen zijn verwerkt in de programma's € 50.000 (V). Reservering taakmutaties meicirculaire 2024 (€ 138.000 N): Via demeicirculaire 2024 heeft het Rijik middelen beschikbaar gesteld:

693 V

7.2

Hogere baten programma Overige dekkingsmiddelen: € 912.000 voordelig

a. Lagere baten van het deelprogramma Belastingen: € 9.000 nadelig

9N

Overige (€ 9.000 N): Diverse kleinere verschillen (€ 9.000 N).

71

Exploitatie

Toelichting verschil saldo baten en lasten (A) (in € x 1.000) b. Hogere baten van het deelprogramma Overige dekkingsmiddelen: € 921.000 voordelig

Toelichting verschil mutatie reserves (B) (in € x 1.000) 921 V

7.3

Lagere onttrekking aan reserves programma Dekkingsmiddelen: € 33.000 nadelig

a. Lagere onttrekking reserves deelprogramma Overige dekkingsmiddelen: € 33.000 nadelig

Uitkering gemeentefonds: (€ 868.000 V): de uitkering van het gemeentefonds is na het verschijnen van de meicirculaire in 2024 toegenomen met € 1.365.000 (V). Hierover bent u geinformeerd middels de voorjaarsrapportage 2024. De bijstelling van het budget vindt in deze rapportage plaats. Van de inkomsten uit de circulaire is € 138.000 gereserveerd (zie hiervoor de toelichting bij de lasten). Bij het opstellen van deze rapportage en de bgroting 2025 is ook de actuele informatie over de ontwikkeling van de maatstaven verwerkt. Het nadelig effect hiervan is € 497.000 (N). Dit betreft voornamelijk de bijstelling van het aantal kernen van 9 naar 7. Overig (€ 53.000 V): De raming van de renteopbrengsten schatkistbankieren is positief bijgesteld met € 108.000 (V). Belangrijkste oorzaak hiervan is het niet volledig uitvoeren van het voorgenomen investeringsprogramma. Administratieve correctie: doorbelasting interne uren als negatieve lasten verantwoord in plaats van bij de baten € 71.000 (N). Verzekeringsuitkering UWV € 24.000 (V). Bijstelling prognoise dividend BNG € 20.000 (N). Diverse kleinere verschillen € 8.000 (N). Saldo van baten en lasten (A)

H 3.2

33 N

Overig (€ 33.000 N): De verkenning voor een brug over het Spoorgat en het onderzoek van de leges, beide uit het bestuursprogramma schuiven door naar 2025. Hierdoor vervalt de onttrekking aan de reserve bestuursprogramma € 75.000 (N). Voor de dekking van de woonlastendemping is minder geld nodig uit de algemene reserve € 33.000 (N). Tenslotte is voor de dekking van inhuur € 75.000 (V) uit de reserve bestuursprogramma gehaald. Mutatie reserves (B) Geraamd resultaat (A+B)

33 N 1.591 V

1.623 V

72

Exploitatie

H 3.2

3.3 Geprognosticeerde balans De geprognosticeerde balans bestaat uit: 3.3.1 Inleiding 3.3.2 Balanspositie 3.3.3 Toelichting op de balanspositie

3.3.1 Inleiding Een balans is een financieel overzicht van de bezittingen, het eigen vermogen en de schulden. Het geeft een beeld van de financiële positie op een bepaald moment en inzicht hoe de gemeente het bezit heeft gefinancierd. Dit geeft de raad inzicht in de ontwikkeling van de investeringen, de inzet van de reserves en voorzieningen en de financieringsbehoefte. Met deze informatie

kunnen ontwikkelingen vroegtijdig gesignaleerd worden. In de hierna geprognosticeerde balans per 31 december 2024 is de balans uit de jaarrekening 2023 als uitgangspunt genomen. In de toelichting op de balans (3.3.3) zijn de vaste activa, reserves en voorzieningen nader toegelicht en de langlopende schulden opgenomen. 73

Geprognosticeerde balans

H 2.3

3.3.2 Balanspositie In onderstaand overzicht is de verwachte balanspositie op 31 december 2024 gepresenteerd en ter vergelijking de cijfers uit de jaarstukken 2023. Activa (€ x 1.000)

31-12-2023

31-12-2024

Immateriële vaste activa

188

180

Materiële vaste activa

70.101

89.718

Financiële vaste activa

3.525

3.993

73.814

93.891

Vaste activa

588

19.583

6.619

Liquide middelen

512

422

Overlopende activa

1.160

1.160

Totaal

74

31-12-2024

Eigen vermogen

31.759

30.099

Voorzieningen

6.834

6.359

Vaste schulden met een rentetypische looptijd van één jaar of langer

46.263

57.905

3.980

3.259

Vlottende passiva 389

Uitzettingen met een rentetypische looptijd van een jaar of minder

31-12-2023

Vaste passiva

Vlottende activa Voorraden

Passiva (€ x 1.000)

21.644

8.789

95.457

102.680

Netto-vlottende schulden met een rentetypische looptijd korter dan één jaar

Overlopende passiva

Totaal

6.620

5.058

10.600

8.317

95.457

102.680

74

Geprognosticeerde balans

3.3.3 Toelichting op de balanspositie Vaste activa De vaste activa van de gemeente bestaat uit investeringen. Dit zijn uitgaven waarvan het economisch of maatschappelijk nut zich over meerdere jaren uitstrekt. Investeringen worden geactiveerd op de balans en afgeschreven op basis van de economische levensduur van de investering. De kapitaallasten (rente en afschrijving) komen ten laste van de programma’s. De boekwaarde neemt volgens de huidige prognoses toe met € 20,0 miljoen. Deze toename bestaat uit: a. Afronden van lopende investeringen in 2024 : € 13,8 miljoen b. Uitvoeren en afronden voorgenomen investeringen in 2024 : € 1,8 miljoen c. Nieuwe investeringen door separate besluitvorming raad in 2024 : € 4,7 miljoen De waarde van de vaste activa is € 1,3 miljoen lager dan de verwachtingen daarover in de

H 2.3

voorjaarsrapportage. Deze daling hangt samen met de desinvestering van gronden in 2023 (€ 925.000). Buiten de voorgenomen investeringen uit de begroting heeft de raad besloten om te investeren in de aankoop van locatie Maatsteeg, kunstgrasveld Candia en in 15 flexwoningen. Dit resulteert in een toename van de vaste activa met € 4,7. Het effect van deze extra investeringen zien we ook terug in de daling van het financieringsoverschot. Dit overschot was met name gecreëerd door het aantrekken van nieuwe geldleningen voor de investering in het nieuwe MFG Rhenen. In het overzicht hierna (tabel 1) de restantkredieten van de investeringen die op 1 januari in uitvoering zijn in beeld gebracht. In tabel 2 zijn de investeringen inzichtelijk gemaakt die in 2024 nog worden gerealiseerd. Voor beide overzichten geldt dat afronding in 2024 wordt verwacht. 75

H 3.3

Geprognosticeerde balans

Tabel 1: restantbedragen van investeringen in uitvoering (€ x 1.000) Naam/omschrijving investering

Flexwoningen vluchtelingenopvang

Nieuw krediet 2024

Bruto investering

Bijdrage

Bruto investering

Bijdrage

37

0

0

0

Brandweerkazerne Elst

270

0

0

0

Nieuwbouw MFC Rhenen

9.905

0

0

0

Gebouwen

10.212

0

0

0

Speelplaats Achterberg

22

0

0

0

Grond, weg en waterbouw (economisch)

22

0

0

0

VK Zwarteweg riolering 2e fase

15

0

0

0

VK Herinrichting Achterbergsestraatweg

578

0

0

0

Riolering Stichtserand Galgenberg

118

0

0

0

Riolering paralelweg Cuneraweg

628

0

0

0

Riolering Autoweg Remmerden

19

0

0

0

Relinen Riolering Beukenlaan

293

0

0

0

Riool Oude Dijksestraat

27

0

0

0

Drukrioolgemaal

20

0

0

0

Paardenveld

8

0

0

0

Centrumplan Elst

100

0

0

0

Project Zwarteweg fase 3 (en 4)

50

0

0

0

Riool en afval (met heffing)

1.856

0

0

0

Openbare ruimte nieuwbouw MFG Rhenen

320

0

0

0

VK Nieuwe Veenendaalseweg

-138

73

0

0

Verkeer Kwintelooijen

47

0

0

0

Herinrichting Kerkewijk

144

0

0

0

Loswal

81

0

0

0

Verduurzaming nostaligische verlichting

85

0

0

0

Armaturen nostaligische verlichting

76

Restant op 1-1-2024

6

0

0

0

Paralelweg Cuneraweg

199

0

0

0

Bomenvervanging Binnenveld

22

0

0

0

Bruine Engseweg

22

0

0

0

Herinr.kruissing Dr Stegemanhof

64

0

0

0

Centrumplan Elst

506

0

0

0

Herinr.Plantanenlaan

62

0

0

0

Herinrichting Achterbergsestraatweg

104

0

0

0

Containers Brengstation

-26

0

0

0 76

H 3.3

Geprognosticeerde balans

Tabel 1: restantbedragen van investeringen in uitvoering (€ x 1.000) - vervolg Naam/omschrijving investering

Grond, weg en waterbouw (maatschapp.) Laptops

Restant op 1-1-2024

Nieuw krediet 2024

Bruto investering

Bijdrage

Bruto investering

Bijdrage

1.499

73

0

0

11

0

0

0

Huisvestingsconcept + GGD

139

0

0

0

Inventaris

150

0

0

0

13.739

73

0

0

Totaal

Tabel 2: voorgenomen investeringen (€ x 1.000) Naam/omschrijving investering

Beschikbaar krediet 1-1-2024

Nieuw krediet 2024

Bruto investering

Bijdrage

Bruto investering

Bijdrage

Investering afvalambitie obv te kiezen scenario's (voorheen 80 containers laagbouw)

0

0

1.250

0

Riool en afval (met heffing)

0

0

1.250

0

Ombouw openbaar groen

0

0

44

0

Ombouw speelplaatsen

0

0

44

0

Ombouw speelplaatsen en sport en beweegplek

0

0

19

0

Grond, weg en waterbouw (maatschappelijk)

0

0

107

0

Aanschaf voertuigen en werkmaterieel: graafdelfmachine, opbouw voertuig

0

0

154

0

Vervoersmiddelen

0

0

154

0

Plotter en CADstation

0

0

28

0

Pasjessysteem Remmerden

0

0

55

0

Afvalbeleidsplan: versnipperaar voor snoeihout

0

0

20

0

Telefooncentrale

0

0

69

0

Jaarlijkse vervanging meubilair

0

0

97

0

Softwarepakket gravenadministratie

0

0

15

0

Klantgeleidingssysteem

0

0

25

0

Inventaris

0

0

308

0

Totaal

0

0

1.819

0

NB. Bij het opstellen van deze rapportage bleek dat de besteding van het restantkrediet voor het MFG Rhenen van € 9,9 miljoen volledig aan 2024 is toegerekend. Een deel hiervan (indicatief € 1 miljoen) zal in 2025 worden besteed. Dit heeft impact op de hoogte van de boekwaarde van de vaste activa op 31 december 2024 en is van invloed op de hoogte van de begrote rentelasten in 2025. In dit verband willen wij u ook wijzen op de investering in de

afvalambitie van € 1.250.000. Deze zal niet in 2024 worden uitgevoerd. De afweging wat met deze investering gaat gebeuren is onderdeel van het scenario dat uw raad kiest voor het realiseren van de afvalambitie. Deze investering is blijven staan zodat we de beschikbare afschrijvings- en rentelasten 2025 kunnen betrekken bij de invulling van die ambitie.

77

Geprognosticeerde balans

Eigen vermogen Het totaal van de bezittingen (totale activa) minus de schulden is het eigen vermogen. Het eigen vermogen is samengesteld uit de algemene reserve, bestemmingsreserves en het jaarrekeningresultaat. In onderstaande tabel is het verwachte verloop daarvan in 2024 gepresenteerd. Eigen vermogen

Saldo

Resultaat

Toe-

Ont-

Saldo

01-01-2024

jaarrekening

voeging

trekking

31-12-2024

17.027

271

495

-718

17.075

a. bestemmingsreserves (algemeen)

8.470

283

566

-1.785

7.534

b. bruto methode reserves

5.708

(x € 1.000)

Algemene reserve

Onverdeeld resultaat jaarrekening 2023 Totaal eigen vermogen

Voorzieningen Voorzieningen behoren tot het vreemd vermogen. Het is een reservering voor toekomstige uitgaven waarbij de hoogte en het tijdstip van de besteding goed ingeschat kan worden, maar waarvan de kosten in de tijd onregelmatig gespreid zijn. Ook worden voorzieningen gevormd vanwege risico’s die op de balansdatum bestaan en die kunnen leiden tot verplichtingen en verliezen waarvan de omvang onzeker is, maar redelijk is in te schatten. Saldo

Toe-

Ont-

Saldo

01-01-2024

voeging

trekking

31-12-2024

Voorzieningen voor verplichtingen, verliezen en risico’s

2.447

135

-141

2.441

0

Voorzieningen voor egalisatie van kosten

1.846

733

-1.194

1.385

30.099

Voorzieningen voor middelen van derden

2.542

274

-283

2.533

Totaal voorzieningen

6.834

1.142

-1.618

6.359

Bestemmingsreserves

Voorzieningen (x € 1.000)

0

0

554

-554

31.760

0

58

1.119

-276

-2.780

5.490

Inhoudelijke toelichting De positie van de algemene reserve is verbeterd door de toevoeging van € 473.000 ten laste van de reserve woningbouwopgave. Dit als dekking van het tekort voor de flexwoningen aan de Binnenweg. Daarnaast is de algemene reserve aangevuld met € 271.000 vanuit het resultaat jaarrekening 2023. Onttrokken is € 593.000 voor de woonlastendemping 2024.Voor wat betreft de bestemmingsreserves bestaan de grootste onttrekkingen uit: a. Onttrekking aan de reserve woningbouw van € 340.000 voor de versnelling van de woonopgave. b. Onttrekking tekort bijstand in de najaarsrapportage € 300.000. c. Onttrekking aan projectreserve voor nieuw zaaksysteem (€ 98.000) en leefbaarheidsplan Elst (€ 100.000). d. Dekking van (gedeeltelijke) kapitaallasten vastgoed, kunstgrasvelden e.d. (€ 276.000) e. Onttrekking aan de reserve woningbouwopgave van € 473.000 die is toegevoegd aan de algemene reserve.

H 3.3

Inhoudelijke toelichting De mutaties aan de voorzieningen hebben betrekking op de toevoegingen en onttrekkingen in het kader van groot onderhoud aan bijvoorbeeld het gemeentelijk vastgoed. Daarnaast zijn het mutaties aan de voorziening verlof en voorziening pensioenen (voormalig) wethouders.

Via de links/qr-codes treft u een specificatie verloopoverzicht reserves en voorzieningen Specificatie verloopoverzicht reserves

Specificatie verloopoverzicht voorzieningen

78

Geprognosticeerde balans

Vaste schulden met een rentetypische looptijd van 1 jaar of langer De vaste schulden nemen in 2024 toe met ruim € 11 miljoen. Dat is nagenoeg gelijk aan het bedrag van de forward lening met een stortingsdatum begin 2024 die in 2022 is aangetrokken. In 2024 verwachten wij € 4,4 miljoen aan nieuwe financiering te moeten aantrekken. Dit betreft de financiering van nieuwe investeringen en herfinanciering van bestaande investeringen. In de Voorjaarsrapportage was die extra financieringsbehoefte begroot op € 5 miljoen. De lagere financieringsbehoefte komt vooral door het achterblijven van de realisatiegraad van de investeringen en een desinvesteringen in de de gronden (jaarrekening 2023). Omdat het vervangingsinvesteringen betreft is sprake van uitgestelde financieringsbehoefte tenzij investeringen worden geschrapt. In de onderstaande tabel is de ontwikkeling van de vaste schulden gepresenteerd met als vertrekpunt de stand op 1-1-2024. Hierbij is een onderscheid aangebracht tussen de ontwikkeling van de huidige leningenportefeuille en de nieuw aan te trekken geldlening.

H 3.3

Verloop bestaande en nieuwe geldleningen in (€ x 1.000) 31-12-2024

31-12-2023

Rentepercentage

Einde looptijd

Lening 1 Lineair

14.093

15.292

4,91%

2036

Lening 3 Lineair

0

300

1,50%

2024

Lening 4 Lineair

1.000

1.200

2,10%

2029

Lening 6 Lineair

3.500

3.667

1,80%

2045

Lening 9 Lineair

7.200

7.467

0,40%

2051

Lening 10 Lineair

4.667

4.833

2,08%

2052

Lening 11 Lineair

4.000

4.500

1,75%

2032

Lening 12 Lineair

10.000

0

2,23%

2054

Lening 8 Fixed

5.000

5.000

0,70%

2049

Lening 7 Fixed

4.000

4.000

0,60%

2070

c. Nieuwe geldleningen

4.445

0

3,02%

2053

Eindtotaal (A+B)

57.905

46.259

a. Lineaire geldleningen

b. Fixed geldleningen

Verloop bestaande en nieuwe geldleningen in (€ x 1.000) 31-12-2024

31-12-2023

Bestaande leningenpoirtefeuille

53.460

46.259

Nieuw aan te trekken geldleningen

4.445

0

Totaal

57.905

46.259

In aanvulling op de tabel is een verdiepende tabel opgenomen die per lening het verloop, het rentepercentage en de looptijd van de leningen laat zien.

79

80