Bijlage 1 Inkoopdocument BW en BT
Tekst van het document
Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
Algemene inkoopdocumenten
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
Wijzigingsbeheer
Datum
Versie
Bewerker
Wijzigingen
Januari 2026
1.2
Regio Centraal Gelderland Inkoopdocument voor Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
November 2024
1.1
Ketenbureau
Doorvoeren grammaticale wijzigingen en tekstconformiteit met verschillen CSJ, wijziging n.a.v. jurisprudentie inzake geschillenbeslechting en nieuw Model Algemene Inkoopvoorwaarden VNG.
September 2024
1.0
Ketenbureau
Definitieve versie
2
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
Inleiding Dit inkoopdocument met alle bijbehorende bijlagen is met zorg samengesteld. Mocht een potentiële aanbieder desondanks tegenstrijdigheden en/of onvolkomenheden tegenkomen, dan dient hij dat aan te geven met vragen in de Nota van Inlichtingen via TenderNed. Als later blijkt dat het inkoopdocument tegenstrijdigheden en/of onvolkomenheden bevat die een potentiële aanbieder redelijkerwijs had kunnen opmerken, maar dat niet, dan wel te laat heeft gedaan op de wijze zoals voorgeschreven in dit inkoopdocument, dan heeft hij zijn rechten verwerkt. Uit dit inkoopdocument vloeien geen verplichtingen voort voor regio Centraal Gelderland. (verder: ‘de regio’) anders dan de verplichting zich aan de ingestelde procedure te houden. De regio behoudt zich het recht voor de aanbestedingsprocedure (voorlopig) te staken, in te trekken of op te schorten. In dat geval hebben potentiële aanbieders geen recht op schadevergoeding voor de gemaakte kosten in het kader van deze aanbestedingsprocedure. Potentiële aanbieders hebben zowel vanwege beschreven voorbehouden als in het algemeen geen recht op vergoeding van enigerlei kosten gemaakt in het kader van deze aanbestedingsprocedure, tenzij in dit inkoopdocument anders aangegeven. Potentiële aanbieders kunnen geen rechten ontlenen aan de elektronisch gepubliceerde planning voor deze aanbestedingsprocedure.
De mogelijkheden die de Aanbestedingswet 2012 biedt zijn naar analogie van toepassing op deze aanbestedingsprocedure, waaronder (maar niet uitsluitend) de mogelijkheden wanneer blijkt dat er geen of geen geschikte inschrijving, dan wel verzoek tot deelname is ingediend.
© 2026 – Regio Centraal Gelderland.
3
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
Inhoudsopgave DEFINITIES ........................................................................................................................................................ 6 1
AANBESTEDENDE DIENST......................................................................................................................... 7 1.1 Aanbestedende dienst ..................................................................................................................... 7 1.2 Contactpersonen en -gegevens ........................................................................................................ 7 1.3 Algemene informatie ....................................................................................................................... 8 1.4 Aanleiding ....................................................................................................................................... 8 1.4.1 De transitie van Beschermd Wonen naar Beschermd Thuis ......................................................... 8 1.4.2 Financiële doordecentralisatie Beschermd Wonen en woonplaatsbeginsel ................................. 8 1.4.3 Vier regionale opgaven voor Centraal Gelderland ....................................................................... 9 1.4.4 Overige relevante ontwikkelingen .............................................................................................. 10 1.4.5 Aanleiding voor de aanbesteding ...............................................................................................
11 1.5 Totstandkoming inkoopdocument en afstemming ........................................................................ 11
2
BESCHRIJVING OPDRACHT ..................................................................................................................... 12 2.1 Uitgangspunten, doelstellingen en voorzieningen ......................................................................... 12 2.1.1 Algemene beleidsuitgangspunten ............................................................................................... 12 2.1.2 Norm voor Opdrachtgeverschap ................................................................................................. 12 2.1.3 Inkoopdoelstelling(en) ................................................................................................................ 12 2.1.4 Omschrijving en afbakening in te kopen voorzieningen ............................................................. 13 2.2 Toeleiding van cliënten naar voorzieningen .................................................................................. 15 2.2.1 Overgangsregeling ...................................................................................................................... 15 2.2.2 Sturing en monitoring ................................................................................................................. 15 2.2.3 Kwaliteit en toezicht ...................................................................................................................
15 2.2.4 Clustering .................................................................................................................................... 16 2.3 Bekostiging.................................................................................................................................... 16 2.3.1 Uitvoeringsvariant ...................................................................................................................... 16 2.3.2 Kostprijsonderzoek en vastgestelde tarieven .............................................................................. 16 2.3.3 Declaratie .................................................................................................................................... 17 2.4 Overeenkomst en algemene voorwaarden .................................................................................... 17 2.4.1 Type overeenkomst ..................................................................................................................... 17 2.4.2 Looptijd van de raamovereenkomst ........................................................................................... 17 2.4.3 Geraamde waarde van de raamovereenkomst .......................................................................... 19 2.4.4 Motivering maximale waarde van de raamovereenkomst .........................................................
19 2.4.5 Algemene voorwaarden .............................................................................................................. 20
3
AANBESTEDINGSVOORWAARDEN ......................................................................................................... 21 3.1 Inleiding ........................................................................................................................................ 21 3.2 Algemeen ...................................................................................................................................... 22 3.3 Uitsluitingsgronden ....................................................................................................................... 22 3.3.1 Ernstige beroepsfouten ............................................................................................................... 23 3.3.2 Geen Russische betrokkenheid .................................................................................................... 24 3.4 Geschiktheidseisen ........................................................................................................................ 25
4
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
3.4.1 Financiële draagkracht en transparantie .................................................................................... 25 3.4.2 Dekking tegen aansprakelijkheidsrisico’s.................................................................................... 27 3.4.3 Referenties .................................................................................................................................. 27 3.4.4 Kwaliteitsstandaarden (technische bekwaamheid) .................................................................... 28 3.5 Selectiecriteria ............................................................................................................................... 29 4
GUNNINGSCRITERIA .............................................................................................................................. 30 4.1 4.2 4.1
5
Gevolgen wegvallen geselecteerde potentiële aanbieder .............................................................. 31 Aanspraken op gunning................................................................................................................. 31 Dialoog tijdens de gunningsfase .................................................................................................... 32
PROCEDURE VOOR AANMELDING EN BEOORDELING............................................................................. 33 5.1 Procedure ...................................................................................................................................... 33 5.2 Procedurevoorschriften ................................................................................................................. 36 5.3 Beoordeling van verzoeken tot deelneming ................................................................................... 36 5.3.1 Stap 1: Controle op uitsluitingsgronden ...................................................................................... 37 5.3.2 Stap 2: Controle op geschiktheidseisen ....................................................................................... 37 5.3.3 Stap 3: Controle op akkoord programma van eisen ................................................................... 37 5.3.4 Stap 4: Beoordeling selectiecriteria ............................................................................................ 37 5.3.5 Stap 5: Afstemming contractvoorwaarden ................................................................................. 42 5.3.6 Stap 6: Beoordeling gunningscriteria ..........................................................................................
42 5.3.7 Beoordelingscommissie............................................................................................................... 42 5.3.8 Planning ...................................................................................................................................... 42 5.4 Aanmelden als hoofdaannemer, combinatie of Groepsonderneming ............................................ 44 5.4.1 Hoofdaannemer .......................................................................................................................... 44 5.4.2 Beroep op draagkracht van derde(n) .......................................................................................... 45 5.4.3 Combinatie .................................................................................................................................. 46 5.4.4 Groepsonderneming ................................................................................................................... 46 5.5 Vragen over de procedure en/of documenten ............................................................................... 47 5.6 Vertrouwelijkheid ..........................................................................................................................
47 5.7 Gestanddoeningstermijn ............................................................................................................... 47 5.8 Klachten en rechtsgang ................................................................................................................. 47 5.8.1 Klachten ...................................................................................................................................... 47 5.8.2 Rechtsgang ................................................................................................................................. 48
AAN TE LEVEREN DOCUMENTEN/BEWIJSMIDDELEN ...................................................................................... 50
Bijlagen
5
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
Definities In dit document en de overige aanbestedingsstukken gebruiken we begrippen. Deze begrippen hebben de betekenis die hieraan is gegeven in: - artikel 1.1.1 Wet maatschappelijke ondersteuning 2015; - artikel 1.1 Uitvoeringsbesluit Wet maatschappelijke ondersteuning 2015; - artikel 1 Uitvoeringsregeling Wet maatschappelijke ondersteuning 2015; - de gemeentelijke verordeningen, beleids- en nadere regels1; - artikel 1.1 Aanbestedingswet 2012; en In de conceptraamovereenkomst die tijdens de gunningsfase wordt gepubliceerd zijn de gedefinieerde begrippen met een beginhoofdletter geschreven.
1 Hieronder vallen in ieder geval Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Arnhem 2019, Beleidsregels Wmo gemeente
Arnhem 2020 en Nadere regels maatschappelijke ondersteuning gemeente Arnhem 2019
6
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
1
Aanbestedende dienst
1.1
Aanbestedende dienst
In dit inkoopdocument vindt u informatie over deze Europese procedure voor sociale en andere specifieke diensten zoals bedoeld in artikelen 2.38 en 2.39 Aw 2012 voor de producten Beschermd Wonen, Beschermd Thuis en (zelfstandig) Beschermd Thuis voor tien van de elf gemeenten in de regio Centraal Gelderland (hierna ook: regio).
In de regio Centraal Gelderland werken we met elf gemeenten samen op het gebied van het sociaal domein. Dat doen we middels het samenwerkingsverband Modulaire Gemeenschappelijke Regeling Sociaal Domein Centraal Gelderland (MGR SDCG). Namens de gemeenten Arnhem, Doesburg, Duiven, Lingewaard, Overbetuwe, Renkum, Rheden, Rozendaal, Westervoort en Zevenaar2 wenst de regio een raamovereenkomst te sluiten met aanbieders voor de producten Beschermd Wonen en (zelfstandig) Beschermd Thuis. In dit inkoopdocument en de overige aanbestedingsstukken vindt u meer over wat we met deze aanbesteding willen bereiken en waarom. Ook leggen we uit wat we hierbij belangrijk vinden, hoe we precies te werk gaan en wat de spelregels zijn.
1.2
Contactpersonen en -gegevens
Tijdens de gehele aanbestedingsprocedure, van publicatie van het inkoopdocument tot en met definitieve gunning van de opdracht, is het niet toegestaan medewerkers van de regio rechtstreeks te benaderen over de aanbestedingsprocedure. Het benaderen van medewerkers, daaronder verstaan ook door de regio ingehuurde medewerkers, van de regio gedurende deze periode over deze aanbestedingsprocedure kan leiden tot uitsluiting van deze aanbestedingsprocedure. Communicatie over deze selectieprocedure (en het vervolg van de aanbestedingsprocedure) verloopt geheel via TenderNed. Bij vragen of onduidelijkheden kunt u gebruik maken van de berichtenmodule in TenderNed.
2 De gemeente Wageningen is geen deelnemer in deze aanbesteding.
7
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
1.3
Algemene informatie
Dit document is onderdeel van de aanbestedingsdocumenten voor de SAS procedure (sociale en andere specifieke diensten) met Europese aankondiging voor de producten Beschermd Wonen, (zelfstandig) Beschermd Thuis en kortdurend verblijf voor tien van de elf gemeenten in de regio Centraal Gelderland. Het betreft een procedure voor sociale en andere specifieke diensten met een selectie- en inschrijvingsfase. Voor meer informatie over de procedure verwijzen wij u naar paragraaf 5.1 van dit inkoopdocument.
1.4
Aanleiding
1.4.1 De transitie van Beschermd Wonen naar Beschermd Thuis Voor de uitvoering van de voorzieningen voor Beschermd Wonen en Beschermd Thuis in de regio Centraal Gelderland werken de gemeenten regionaal samen. In de Kadernota Samen aan Zet (2022)3 hebben de gemeenten vastgelegd hoe zij in de komende jaren in gezamenlijkheid invulling willen geven aan de transformatie van Beschermd Wonen (hierna ook: BW) en maatschappelijke opvang naar Beschermd Thuis (hierna ook: BT). Daarbij zijn vier inhoudelijke thema’s leidend: 1. 2. 3. 4.
De inwoner centraal: integrale ondersteuning dicht bij huis, preventie en vroegsignalering. Beschermd Thuis: ambulantisering en een huis in de wijk is een lokale opgave. Beschermd Wonen en maatschappelijke opvang zijn een regionaal vangnet. Sturen op het regionale zorglandschap: een breed palet aan zelfstandige woonvormen, afspraken over uitstroom uit voorzieningen en ondersteuningsarrangementen.
Kern van de veranderopgave is dat Beschermd Wonen veel meer in de vorm van Beschermd Thuis, lokaal ‘in de wijk’ wordt georganiseerd. Inwoners in een kwetsbare positie kunnen zo, met behulp van het eigen sociale netwerk, zelfstandig wonen en deelnemen aan de samenleving. Voor hen die dit nodig hebben blijven Beschermd Wonen en maatschappelijke opvang als vangnet bestaan. De gemeenten zetten zich lokaal en regionaal in om deze transitie te realiseren.
1.4.2 Financiële doordecentralisatie Beschermd Wonen en woonplaatsbeginsel Met het advies van de Commissie Toekomst Beschermd Wonen (Dannenberg)4 startte in 2015 de brede beweging naar sociale inclusie voor mensen met een psychische kwetsbaarheid. Op 16 januari 2023 is de wetswijziging die de invoering van het woonplaatsbeginsel Beschermd Wonen regelt aangeboden aan de Tweede Kamer. Ook de invoering van een nieuw financieel verdeelmodel is hieraan verbonden. In dit verdeelmodel wordt het budget Beschermd Wonen dat centrumgemeenten nu ontvangen in een periode van tien jaar overgeheveld naar alle gemeenten – de zogenaamde ‘doordecentralisatie’. Voor de regio Centraal Gelderland geldt bovendien dat het budget wordt verlaagd over deze periode van tien jaar.
3 Kadernota Samen aan Zet – de volgende stap in de transformatie van Beschermd Wonen naar beschermd thuis 4 Van Beschermd Wonen naar een beschermd thuis: advies commissie Toekomst Beschermd Wonen | VNG
8
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
In september 2023 zijn het woonplaatsbeginsel en het nieuwe financiële verdeelmodel controversieel verklaard. In het voorjaar van 2024 is de streefdatum voor de invoering van het woonplaatsbeginsel Beschermd Wonen gesteld op 1 januari 2026. Vooralsnog is onbekend wanneer de wetswijziging in de Tweede Kamer wordt behandeld. Toewijzing doordecentralisatie Voor deze aanbesteding heeft dit geen grote gevolgen omdat we regionaal inkopen. Op dit moment is de toegang centraal belegd bij de centrumgemeente Arnhem. Wanneer de wetswijziging in werking treedt zullen aanbieders zorg verlenen via de toegang van de gemeente waar de inwoner woont. We streven ernaar de administratieve lasten voor aanbieders zoveel mogelijk te beperken. Daarom worden regionale afspraken gemaakt over uniforme werkwijzen voor de toegang binnen de gemeenten.
1.4.3 Vier regionale opgaven voor Centraal Gelderland De aanbesteding vindt plaats in de context van het programma Samen aan Zet. Binnen dit programma werken de gemeenten aan vier opgaven: 1. Versterking van de toegang Het inrichten van de hybride toegang tot lokale en regionale voorzieningen. Op dit moment is de toegang tot Beschermd Wonen centraal belegd bij de Stichting Wijkteams Arnhem. De nog in te richten hybride toegang bestaat uit de lokale toegang en een regionaal expertiseteam. 2. Wonen en huisvesting Voldoende woningen, meer variatie aan kleinschalige woonvormen, gespreid over de regio. Een Beschermd Thuis vraagt om voldoende passende en betaalbare woningen, een gevarieerd aanbod aan woonvarianten, zowel zelfstandig verspreid in een gemeente als juist gezamenlijk, bijvoorbeeld geclusterd. We streven naar diversiteit in het wonen om tegemoet te komen aan de verscheidenheid aan woonwensen. Het gaat ook om een vastgoedtransitie van de huidige intramurale locaties naar nieuwe locaties voor Beschermd Thuis. Hierbij ligt er ook een relatie met de Wlz GGZ Wonen, omdat instellingen voor Beschermd Wonen op dezelfde locaties beide zorgvormen (Wmo en Wlz) aanbieden. Tegelijk is het de vraag of de aanbieders van Beschermd Thuis kunnen voorzien in de toenemende vraag.
Hoeveel en welke woonvoorzieningen (varianten) zijn er nodig? Hoe zorgen we voor betaalbare woningen of wooneenheden? 3. Versterken van lokale voorzieningen Het versterken van maatwerkvoorzieningen Beschermd Thuis en de toegang daartoe, tijdelijke lokale noodopvang, de sociale basisinfrastructuur voor preventie en vroegsignalering, samenwerking in het ggz-netwerk, voorliggende voorzieningen, zoals welzijnswerk, inloopvoorziening of herstelacademie. Inwoners die nu intramuraal bij een zorgaanbieder verblijven, in de toekomst vaker gebruik kunnen maken van een Beschermd Thuis woonvorm in hun eigen gemeente. We willen dat er voor onze inwoners met een psychische kwetsbaarheid voldoende passende en betaalbare woningen zijn, in een variatie aan kleinschalige woonvormen, om zo zelfstandig mogelijk Beschermd Thuis te kunnen wonen. Dit vraagt om een opbouw van deze voorzieningen. Ook streven we naar een meer evenredige spreiding van Beschermd Wonen en Beschermd Thuis voorzieningen over de regio. Om deze ambitie concreet vorm te geven is het Spreidingsplan (zie ook bijlage) ontwikkeld. In dit plan staan verschillende opgaven beschreven. Per opgave zijn het vertrekpunt (de 9
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
huidige situatie) en het eindpunt (de gewenste situatie) in kaart gebracht. Dit resulteert in een concrete transformatieopgave voor de regio en voor alle gemeenten, voor de komende 10 jaar. De opgaven per gemeente zijn waar mogelijk uitgedrukt in concrete aantallen. Deze aantallen beschouwen we als een punt om naartoe te bewegen, niet als letterlijk einddoel. Door ontwikkelingen en omstandigheden kunnen aantallen veranderen. Het kan voorkomen dat gemeenten Wmovoorzieningen hebben toegewezen aan inwoners die in de toekomst gebruik zullen maken van Beschermd Thuis. En er kan ‘uitruil’ plaatsvinden tussen gemeenten, vanwege schaalgrootte van voorzieningen en in relatie tot (huisvesting van) andere aandachtsgroepen. Daarom zullen de gegevens steeds worden geactualiseerd. 4. Regionale voorzieningen Dit zijn de intramurale vangnetvoorzieningen voor maatschappelijke opvang en beschermd wonen die op regionaal niveau in stand worden gehouden.
1.4.4 Overige relevante ontwikkelingen Regioplan Centraal Gelderland 2023-2027 Gemeenten, organisaties uit zorg en welzijn en zorgverzekeraars in de regio Centraal Gelderland hebben in het kader van het IZA en GALA in het Regioplan Samen Gezond voor Elkaar Centraal Gelderland 2023-2027 hun krachten gebundeld. Het doel is om samen te werken aan de transitie naar passende zorg, ondersteuning en gezondheid. We benutten deze brede beweging ook voor de transitie van Beschermd Wonen naar Beschermd Thuis. Met de wijkgerichte benadering, waaronder de (verdere) ontwikkeling van laagdrempelige herstelgerichte steunpunten, inzet ervaringskennis en -deskundigen en wijk-ggz, maar ook de toepassing van het concept positieve gezondheid streven we dezelfde beweging na, hoewel onze doelgroep wel extra inspanningen vraagt. Van belang is dat gemeenten, aanbieders en andere lokale actoren zowel lokaal als op wijkniveau hun krachten bundelen, met aandacht voor mensen met een psychische kwetsbaarheid. We verwachten van aanbieders van Beschermd Wonen en Beschermd Thuis dat zij hierin zullen participeren. Regionaal Uitvoeringsplan Jeugd 2024 en verder Eind 2023 is het Regionaal Uitvoeringsplan Jeugd 2024 en verder door de gemeenten vastgesteld. Hier liggen diverse raakvlakken met het programma Samen aan Zet. De cliëntpopulatie in Beschermd Wonen is relatief jong.
Jongvolwassenen stromen regelmatig vanuit jeugdzorg door naar Beschermd Wonen. Van belang is om vanuit jeugdzorg, door het maken van een toekomstplan, tijdig te anticiperen op het 18 jaar worden van een jongere, zodat ook daarna de meest passende ondersteuning al dan niet vanuit Beschermd Wonen of Beschermd Thuis in een soepele overgang kan worden geboden. In ieder geval willen we voorkomen dat een jongere op straat belandt. Daarom bevorderen we de samenwerking tussen de toegang Beschermd Wonen en de (jeugd)aanbieders. Koploperregio Huisvesting Aandachtsgroepen In de Groene Metropoolregio (GMR) werken zeventien gemeenten in de regio Arnhem-Nijmegen samen aan de uitdagingen van de groei van wonen, werken en mobiliteit. De Groene Metropoolregio is in het kader van het landelijke programma Een thuis voor iedereen ook koploperregio voor de huisvesting van aandachtsgroepen. Daaronder valt ook de uitstroom uit instellingen, onder meer voor 10
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
Beschermd Wonen en maatschappelijke opvang. In 2024 is gewerkt aan een regionaal afsprakenkader. Vanuit het programma Samen aan Zet werken we samen met de koploperregio. We maken gebruik van wat binnen de koploperregio wordt ontwikkeld en aangejaagd. Regionale afspraken die in de koploperregio tot stand komen vertalen we binnen het programma door naar de eigen woon- en huisvestingsopgave. In de GMR wordt gewerkt aan een regionale bemiddelingstafel (Centraal Gelderland). De vraag van woningzoekenden naar een woning is divers: zo wil de één een volgende stap zetten in de wooncarrière, een ander wil bijvoorbeeld het ouderlijk huis verlaten en weer een ander kan geen wacht/meettijd opbouwen omdat dak/thuisloosheid dreigt. Omdat al deze woningzoekenden aangewezen zijn op dezelfde sociale woningvoorraad/vrijkomende sociale woningen, kunnen gemeenten als er schaarste is op de woningmarkt regels stellen voor de woonruimteverdeling. Deze regels zijn vastgelegd in de huisvestingsverordening. In de afspraken die GMR gemeenten gemaakt hebben voor de huisvesting van de aandachtsgroepen, zijn enkele urgente groepen (waaronder uitstromers uit Beschermd Wonen) benoemd die voorrang op andere woningzoekenden krijgen bij de toewijzing van een sociale huurwoning via een regionale bemiddelingstafel.
De regionale bemiddelingstafel is een werkgroep van corporatiemedewerkers die een met gemeenten en zorg/overige instellingen vooraf afgesproken aandeel van de vrijkomende sociale huurwoningen toewijst aan de kandidaten die door vooraf afgesproken zorg/overige instellingen aangedragen worden voor bemiddeling. Naar verwachting is er in de loop van 2026 meer duidelijkheid over de start van deze tafel. Wlz GGZ Wonen Op het raakvlak van de Wmo en Wlz voor Beschermd Wonen/ggz-wonen werken de gemeenten samen met Zorgkantoor Menzis aan ‘de meest passende ondersteuning en zorg voor mensen met een psychische aandoening en/of psychosociale problemen en een langdurige zorgvraag’.
1.4.5 Aanleiding voor de aanbesteding Voor de veranderopgave waar we als gemeenten de komende jaren voor staan – de transitie van Beschermd Wonen en maatschappelijke opvang naar zoveel mogelijk Beschermd Thuis – vinden we de huidige overeenkomsten met aanbieders voor Beschermd Wonen en Beschermd Thuis niet meer passend. Daarom verlengen we de huidige overeenkomsten nog met één jaar (tot 1 januari 2027) en besteden we nieuwe overeenkomsten aan.
1.5
Totstandkoming inkoopdocument en afstemming
Het inkoopdocument is door de regio opgesteld in nauwe samenwerking met de regiogemeenten en de lokale (wijk)teams. Voor de uitwerking van het document is overleg gevoerd met aanbieders via marktconsultaties. Concreet ging het om de volgende bijeenkomsten: • Aankondiging marktconsultatie gepubliceerd op TenderNed – 10 juni 2025 • Online informatiebijeenkomst 17 juni 2025 • Indienen van antwoorden 2 juli 2025 • Tariefconsultatiebijeenkomst 3 juli 2025 Zie ook bijlagen XX voor meer informatie over deze bijeenkomsten. 11
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
2
Beschrijving opdracht
2.1
Uitgangspunten, doelstellingen en voorzieningen
2.1.1 Algemene beleidsuitgangspunten Voor deze aanbesteding gelden de volgende uitgangspunten: •
De inwoner staat centraal. De individuele behoefte, het herstel en het zoveel mogelijk zelfstandig kunnen wonen van onze inwoners moeten te allen tijde centraal staan in het zorgaanbod.
•
Voor verschillende groepen cliënten is een breed palet aan beschermende woonvormen en zelfstandige woonvormen met begeleiding beschikbaar.
•
De kwaliteit van de dienstverlening staat voorop. We werken alleen met aanbieders die kwalitatief goede dienstverlening bieden.
•
De in te kopen zorgdienstverlening is betaalbaar binnen de financiële kaders van de gemeenten, nu en in de toekomst. Dat wil zeggen dat de rijksuitkering van 2035 leidend is voor wat we gaan uitgeven.
2.1.2 Norm voor Opdrachtgeverschap De tien samenwerkende gemeenten in de regio Centraal Gelderland conformeren zich aan de Norm voor Opdrachtgeverschap (NvO). Met de regionale notitie ‘Samenwerking en opdrachtgeverschap Sociaal Domein’ geven zij invulling aan de NvO. Zie voor meer informatie paragraaf 2.3 van de Kadernota Samen aan Zet (2022).
2.1.3 Inkoopdoelstelling(en) De inkoopdoelstellingen voor deze aanbesteding zijn als volgt: Doelstelling
Toelichting
Regionaal dekkend zorg- Als regio Centraal Gelderland willen we beschikken over voldoende voorzieaanbod ningen voor Beschermd Wonen en Beschermd Thuis. We streven daarbij naar een evenredige spreiding binnen de regio. We willen ook dat aanbieders zich kunnen richten op een bepaald gebied. Dat bevordert zowel de verbinding tussen een zorgaanbieder en de lokale gemeenschap, de wijk of het dorp als de verbinding tussen een zorgaanbieder en de lokale gemeente. In feite zijn er drie redenen om te komen tot subregio’s: efficiency en reistijd beperken en de verbinding met de lokale gemeenschap versterken. Transitie in 10 jaar
We willen dat gemeenten hun eigen inwoners zoveel mogelijk in de eigen omgeving een Beschermd Thuis kunnen bieden. We willen dit doen vanuit de invalshoek van positieve gezondheid en gemeenschapszin. Gemeenten en aanbieders moeten hierop samen een visie gaan ontwikkelen. Voorzieningen voor Beschermd Wonen willen we in stand houden als vangnet. De behoefte aan BW-plekken moet gaan afnemen. Het aanbod van BT-plekken moet daarentegen gaan groeien. Binnen een periode van tien jaar willen we 12
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
deze transitie hebben gerealiseerd. Zo kunnen we tegemoetkomen aan de verscheidenheid aan woonwensen. Partnerschap en samen- We willen dat gemeenten en aanbieders op verschillende niveaus samenwerking werken om cliënten de best passende ondersteuning te kunnen bieden – Beschermd Thuis of zo nodig Beschermd Wonen. Gemeenten en aanbieders moeten met elkaar in dialoog gaan over hoe Beschermd Thuis en Beschermd Wonen het beste in de regio kan worden ingericht, toekomstbestendig en betaalbaar. Om de transitie van Beschermd Wonen naar Beschermd Thuis te realiseren willen we een samenwerking op strategisch niveau tussen gemeenten, partners5 en aanbieders realiseren. Aanbieders moeten ook onderling intensief met elkaar gaan samenwerken – bijvoorbeeld om rondom complexe casuïstiek de beste oplossing te vinden. Voor de samenwerking willen we de volgende waarden als uitgangspunten hanteren: partnerschap, volwassenheid, betrouwbaarheid, simplificatie, efficiency en effectiviteit, transparantie, controleerbaarheid en flexibiliteit. Flexibiliteit en innovatie
We geven de ruimte aan aanbieders om hun aanbod (de gecontracteerde producten) verder door te ontwikkelen, te innoveren of te wijzigen – zolang dat plaatsvindt binnen de kaders van de doelstellingen van de opdracht die we aanbesteden en ook voor het overige de algemene aard van de opdracht niet wijzigt. We verwachten dat aanbieders de ervaringen met succesvolle ontwikkelingen ook ontsluiten voor andere aanbieders. Zo zorgen we voor de beste zorg voor de inwoners van Centraal Gelderland.
2.1.4 Omschrijving en afbakening in te kopen voorzieningen De scope van de opdracht Beschermd Wonen en Beschermd Thuis bestaat uit drie percelen en vijf producten. De uitwerking van deze producten en de daarbij behorende eisen zijn omschreven in bijlage Productomschrijvingen. De overige eisen die gesteld worden aan de uitvoering zijn opgenomen in bijlage Algemeen programma van eisen en bijlage Zorgvormspecifieke eisen. We hebben gekozen voor onderstaande indeling om ook alle type aanbieders de kans te geven op (een deel van) de opdracht en ze daarmee te stimuleren om in te schrijven. Aanbesteding Beschermd Wonen en Beschermd Thuis Perceel
Producten
1
• • •
5
Gebiedsindeling
Opmerking
Beschermd Wonen Betreft alle deelnemende ge- Indien u zich inschrijft op dit perTijdelijk overgangsproduct meenten ceel bent u ook verplicht om u in Beschermd Wonen te schrijven op perceel 2 en/of Kortdurend Verblijf zwaar perceel 3. Dit zodat we de transformatie-opgave naar Beschermd Thuis in partnerschap
Denk aan: welzijnsorganisaties, GGZ-organisaties, woningcorporaties, etc.
13
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
vorm kunnen geven. Dit sluit aan met de inhoudelijke doelstelling om de af- en ombouw van Beschermd Wonen in samenhang met de opbouw van Beschermd Thuis te realiseren. 2
Beschermd Thuis
• •
• 3
Zelfstandig Beschermd Thuis
• •
•
• • •
Arnhem, Renkum, Rheden, Rozendaal Westervoort, Duiven, Zevenaar en Doesburg (de Liemers) Overbetuwe en Lingewaard Arnhem, Renkum, Rheden, Rozendaal Westervoort, Duiven, Zevenaar en Doesburg (de Liemers) Overbetuwe en Lingewaard
Als u zich voor perceel 1 inschrijft, bent u verplicht zich ook in te schrijven voor perceel 2 en/of perceel 3. Voor de percelen 2 en 3 geldt dat u vrij naar keuze op een of meer gebieden mag aanmelden. Als u voor perceel 2 aanmeldt op één of twee van de drie subregio’s omdat u daar woonvoorzieningen heeft, dan kunnen inwoners uit alle subregio’s – dus ook uit de subregio’s waarop u niet inschrijft – altijd in uw woonvoorzieningen worden geplaatst. De indeling in subregio’s is vooral bedoeld om de aanmelding en het organiseren van een dekkend aanbod voor aanbieders overzichtelijker en beter beheersbaar te maken, en beperkt de plaatsingsmogelijkheden voor inwoners van de regio niet.
Buiten scope opdracht Het product Kortdurend Verblijf zal worden toegevoegd aan de Toelatingsprocedure (semi Open House procedure) van de regio Centraal Gelderland. Hiervoor zal op termijn (tweede kwartaal 2026) een tussentijdse openstelling worden georganiseerd waarvoor aanbieders zich kunnen aanmelden. 1
Kortdurend verblijf altijd intramuraal
Betreft alle deelnemende gemeenten
Overige dienstverlening buiten de scope van deze opdracht: • Safehouses • Wmo begeleiding • Begeleiding vanuit voorliggende voorzieningen zoals bijvoorbeeld pilot Wijknetwerken gemeente Arnhem en opdracht sociale basis gemeente Lingewaard. 14
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
Ontwikkeling opdracht De regio ontwikkelt in afstemming met de gecontracteerde aanbieders doorlopend de opdracht en de wijze van uitvoering, zodat deze meebeweegt met inhoudelijke en maatschappelijke ontwikkelingen binnen Beschermd Wonen en Beschermd Thuis. Het kan daarbij gaan om het gezamenlijk uitwerken van nieuwe sturingsinformatie, het vaststellen van indicatoren voor monitoring of het introduceren van alternatieve vormen van ondersteuning. Aanpassingen worden binnen de overeenkomst opgenomen in onderlinge afstemming tussen de regio en aanbieders, mits zij de aard van de opdracht niet wezenlijk wijzigen. Door deze gezamenlijke ontwikkelruimte ontstaat een flexibele en toekomstbestendige uitvoering, waarin gemeenten en aanbieders samen sturen op kwaliteit, effectiviteit en innovatie binnen deze opdracht.
2.2
Toeleiding van cliënten naar voorzieningen
Op dit moment is de toegang centraal belegd bij de centrumgemeente Arnhem. Zie ook het eerste punt in paragraaf 1.4.3.
2.2.1 Overgangsregeling Zie voor de overgangsregeling en het overgangsprotocol bijlage F overgangsprotocol.
2.2.2 Sturing en monitoring Voor de monitoring richten we samen met aanbieders een sturings- en informatiekader in dat direct aansluit op de inkoopdoelstellingen. Voor regionaal dekkend zorgaanbod ontwikkelen we indicatoren die inzicht geven in spreiding, beschikbaarheid en de aansluiting tussen aanbod en lokale behoeften. Voor de tienjarige transitie volgen we de beweging van BW naar BT, waaronder de ontwikkeling van plekken, doorstroom, verblijfsduur en de mate waarin inwoners in de eigen omgeving ondersteund kunnen worden. Binnen partnerschap en samenwerking monitoren we hoe de samenwerking tussen gemeenten, aanbieders en ketenpartners vorm krijgt, bijvoorbeeld in casuïstiekbespreking, regionale afstemming en gezamenlijke ontwikkelopgaven. Voor flexibiliteit en innovatie richten we een systematiek in waarmee nieuwe werkwijzen, doorontwikkelingen en innovatieve oplossingen zichtbaar worden, inclusief hoe deze binnen de regio worden gedeeld. Door dit samen met aanbieders te ontwikkelen, ontstaat een gedeeld en actueel beeld waarop we gezamenlijk kunnen sturen en tijdig kunnen bijsturen. Het gezamenlijke monitoringskader leidt uiteindelijk tot een set sturingsindicatoren die wordt opgenomen in de overeenkomst en waaraan aanbieders zich committeren, met de gezamenlijke ambitie om deze indicatoren uiterlijk bij de eerste verlenging na vier jaar vast te stellen.
Dit monitoringskader stellen we in samenhang met de opgave om de brede transitie naar Beschermd Thuis te monitoren.
2.2.3 Kwaliteit en toezicht De regio heeft haar eisen ten aanzien van kwaliteit en toezicht uitgewerkt in het bijlage Programma van Eisen en Zorgvorm specifieke eisen.
15
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
2.2.4 Clustering De regio is op grond van artikel 1.5 van de Aanbestedingswet verplicht te motiveren waarom opdrachten worden samengevoegd en of dit niet onnodig beperkend is voor de markt, in het bijzonder voor mkb-aanbieders. Daarnaast geldt binnen het sociaal domein dat gemeenten ook het belang van inwoners moeten meewegen. Voor Beschermd Wonen en Beschermd Thuis is het nadrukkelijk uitgangspunt dat de toegang voor mkb-aanbieders niet wordt beperkt, maar juist wordt versterkt. Geografische clustering Een regionale opdracht kan de toegang voor individuele mkb-aanbieders beperken wanneer zij alleen opereren binnen één gemeente. Tegelijkertijd vergroot deze clustering juist de kansen voor lokaal gewortelde mkb-aanbieders, omdat hun kennis van de leefwereld van inwoners essentieel is voor passende ondersteuning. De regio kiest daarom voor een opzet waarin ruimte blijft voor mkb-aanbieders, onder meer via werken in subregio’s, combinaties, onderaannemerschap en een bewust minder beperkende inrichting van de toegang bij Beschermd Wonen en Beschermd Thuis. Organisatorische gevolgen en risico’s Eén regionale opdracht zorgt voor samenhangende kaders, uniforme tarieven en efficiëntere afstemming tussen gemeenten. Dit vermindert complexiteit en administratieve lasten voor zowel aanbieders als gemeenten.
Voor mkb-aanbieders ontstaat juist een voordeel: zij hoeven niet met uiteenlopende lokale eisen te werken en kunnen hun expertise regio-breed inzetten. De regio verwacht dat dit leidt tot een stabielere markt met ruimte voor aanbieders van verschillende omvang. Samenhang van de opdrachten Regionale clustering sluit aan bij landelijke ontwikkelingen waarin samenwerking noodzakelijk is om continuïteit, toegankelijkheid en specialistische functies te borgen. Voor Beschermd Wonen en Beschermd Thuis draagt een regionale aanpak bij aan een meer gelijkwaardige toegang, betere samenwerking en een beter voorspelbaar zorglandschap. Hiermee wordt tevens de financiële en inhoudelijke transformatie versterkt.
2.3
Bekostiging
2.3.1 Uitvoeringsvariant We passen voor de in te kopen voorzieningen de inspanningsgerichte uitvoeringsvariant toe. Dit betekent dat we voor de levering van een zorgproduct een (vooraf vastgesteld) tarief per tijdseenheid betalen. Deze uitvoeringsvariant wordt ook wel “p*q-bekostiging” genoemd.
2.3.2 Kostprijsonderzoek en vastgestelde tarieven We hanteren tarieven die vooraf zijn vastgesteld. Voor de vaststelling van deze tarieven hebben we een onafhankelijk kostprijsonderzoek laten uitvoeren door Significant Public. De resultaten van het kostprijsonderzoek zijn te vinden in bijlage Tariefonderzoeksrapport. De tarieven zijn hieronder te vinden. Bij de vaststelling van de tarieven hebben we expliciet rekening gehouden met en voldaan aan de wettelijke verplichtingen op basis van de gemeentelijke verordeningen, artikel 2.6.6 Wmo 2015, artikel 5.4 Uitvoeringsbesluit Wmo 2015 en relevante jurisprudentie.
16
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
Product
Tarief per dag
Opslag tijdelijk intensief
Product A: Zelfstandig Be- € 83,60 schermd Thuis
€ 39,79
Product B: Beschermd Thuis
€ 106,50
€ 38,43
Product C: Beschermd Wonen
€ 239,32
€ 35,26
Product C1: Overgangsproduct € 170,90 BW Product G: Afwezigheidsdag
€ 101,66
2.3.3 Declaratie De regio maakt gebruik van het berichtenverkeer conform het Standaard Administratie Protocol (SAP), zoals vastgesteld door ket Ketenbureau i-sociaal domein (VNG). Dit protocol is ontworpen om administratieve en financiële verwerking van zorg voor de inspanningsgerichte uitvoeringsvariant te reguleren en is gericht op het verminderen van administratieve lasten door eenduidigheid in processen voor toewijzing, levering en facturatie van ondersteuning.
2.4
Overeenkomst en algemene voorwaarden
2.4.1 Type overeenkomst We sluiten een raamovereenkomst met de aanbieders die op de aanbesteding hebben ingeschreven en die in aanmerking komen voor gunning van de opdracht. De raamovereenkomst kent geen afnameverplichting of afnamegarantie. Op basis van de raamovereenkomst gunnen we individuele opdrachten tot levering van voorzieningen aan cliënten. Hoe we individuele opdrachten verstrekken is beschreven in paragraaf Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.2.
2.4.2 Looptijd van de raamovereenkomst De raamovereenkomst heeft een initiële vaste looptijd van vier jaar en drie opties tot verlenging van twee jaar. De maximale looptijd van de raamovereenkomst is dus tien jaar. De motivering voor deze looptijd is als volgt: de gemeenten hebben zich als taak gesteld om gezamenlijk te werken aan de transitie van Beschermd Wonen en maatschappelijke opvang naar Beschermd Thuis. Zoals beschreven in paragraaf 1.4.2 is aan de op handen zijnde wetswijziging die de invoering van het woonplaatsbeginsel voor cliënten in Beschermd Wonen regelt, ook de invoering van een nieuw financieel verdeelmodel verbonden. In dit verdeelmodel wordt het budget Beschermd Wonen in een periode van tien jaar overgeheveld van de centrumgemeente Arnhem naar alle individuele gemeenten (doordecentralisatie). Voor de regio Centraal Gelderland geldt bovendien dat het budget wordt verlaagd over een periode van tien jaar. De gemeenten kunnen deze transitie niet alleen realiseren; dat vraagt om een intensieve samenwerking op strategisch niveau met aanbieders. Omdat de transitieperiode geraamd is op tien jaar kiezen we voor eenzelfde maximale contractduur voor de samenwerking met de gecontracteerde aanbieders. Met de initiële vaste looptijd van vier jaar geven we aan geïnteresseerde aanbieders het signaal af dat we een duurzame, langdurige relatie willen aangaan.
De verlengingsopties geven de gemeenten de 17
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
flexibiliteit om de samenwerking te verlengen. Maar ook om de samenwerking te beëindigen, als die niet naar tevredenheid is.
18
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
2.4.3 Geraamde waarde van de raamovereenkomst Op basis van de gegevens van het jaar 2024 worden de totale kosten voor Beschermd Wonen, Beschermd Thuis en zelfstandig Beschermd Thuis voor het jaar 2025 geraamd op zo’n € 31.322.000 exclusief btw. Voor de raming van de totale opdrachtwaarde voor het jaar 2025 rekenen we voor het gemak met afgerond € 30.000.000 per jaar. Omdat we niet precies kunnen voorspellen welke mogelijke prijsstijgingen, prijsdalingen of stijgingen of dalingen in benodigde capaciteit zich gedurende de looptijd van de raamovereenkomst zullen voordoen hanteren we een marge van maximaal 50%. De geraamde maximale totale opdrachtwaarde bedraagt dan € 439.100.000 exclusief btw – zie onderstaande berekening. Aan deze raming kunt u geen rechten ontlenen. Opdrachtwaarde per Opdrachtwaarde Marge maximale looptijd 10 jaar jaar
Maximale totale opdrachtwaarde
€ 29.300.000
€ 439.100.000
€ 293.000.000
50%
In het onderstaande overzicht is het bedrag van € 439.000.000 uitgesplitst in een maximale waarde van de raamovereenkomst per perceel. Perceel
Opdrachtwaarde per Marge perceel maximale looptijd 10 jaar
Maximale waarde raamovereenkomst
Beschermd Wonen
€ 195.000.000
50%
€ 292.500.000
Beschermd Thuis
€ 72.000.000
50%
€ 108.000.000
Beschermd € 26.000.000
50%
€ 39.000.000
Zelfst. Thuis
Het is niet de verwachting dat de bovengenoemde bedragen in tien jaar worden uitgegeven. Maar met de marge van maximaal 50% houden we een slag om de arm, om de continuïteit van zorg en een dekkend zorglandschap te kunnen waarborgen wanneer de vraag of de prijzen in de toekomst zouden stijgen. De motivering voor de maximale waarde is opgenomen in de hiernavolgende paragraaf.
2.4.4 Motivering maximale waarde van de raamovereenkomst De daadwerkelijke benodigde capaciteit en uitgaven per jaar zijn afhankelijk van het aantal inwoners dat gedurende een bepaalde periode behoefte heeft aan de producten die worden ingekocht betreffende Beschermd Wonen of (zelfstandig) Beschermd Thuis. De gemeenten kunnen hierop tot een zekere mate invloed uitoefenen, maar niet volledig. De ramingen van de waarde van de opdracht 19
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
(paragraaf 0) zijn daarmee een inschatting van de te verwachte behoefte aan zorgdiensten op basis van de gegevens die we nu kennen. Voor zover mogelijk is daarbij rekening gehouden met toekomstige inflatie en ontwikkelingen. De gemeenten geven geen afnamegarantie of gegarandeerde omzetvolumes. Ook nemen de gemeenten geen afnameverplichting op zich. De daadwerkelijke benodigde capaciteit en de daarmee samenhangende opdrachtwaarde zijn afhankelijk van het aantal inwoners dat gedurende een bepaalde periode behoefte heeft aan zorg, en (mede) afhankelijk van politieke, beleids- of organisatorische ontwikkelingen. Deze ontwikkelingen kunnen met zich meebrengen dat de daadwerkelijke benodigde capaciteit en de daarmee samenhangende opdrachtwaarde lager of hoger zijn dan de raming. De maximale waarde van de raamovereenkomsten in paragraaf 2.5.3 hebben we vastgesteld op 150% van de geraamde opdrachtwaarde over de maximale looptijd van de overeenkomst (tien jaar). De motivering voor deze maximale waarde is gelegen in: -
mogelijke toekomstige prijsstijgingen (onder andere maar niet uitsluitend in het kader van zorg voor de inwoner, personeelskosten en, indien van toepassing, huisvestingskosten);
-
mogelijke stijgingen in benodigde capaciteit (bijvoorbeeld als gevolg van een toename van de verwachte instroom door niet voorziene demografische ontwikkelingen); en
-
het feit dat gemeenten bij het bereiken van de maximale waarde van de raamovereenkomst geen opdrachten meer kunnen verstrekken onder de raamovereenkomst, maar nog wél een zorgplicht hebben en het aan hun inwoners verplicht zijn een dekkend zorglandschap te bieden.
2.4.5 Algemene voorwaarden Op deze inkoopprocedure en de overeenkomst zijn de meest recente Model Algemene Inkoopvoorwaarden van de VNG (september 2024) van toepassing. Dat geldt tenzij dit inkoopdocument of de overeenkomst daarvan afwijken. De volgende artikelen gelden niet: 16, 20.1, 20.2, 21, 22, 23 en 25.3. De potentiële aanbieder verklaart deze voorwaarden te hebben ontvangen en ermee akkoord te gaan. Voorwaarden van de potentiële aanbieder of derden (zoals onderaannemers) gelden niet, hoe ze ook heten of zijn opgesteld.
20
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
3
Aanbestedingsvoorwaarden
3.1
Inleiding
De potentiële aanbieder die in aanmerking wil komen voor de opdracht, moet aantonen dat: • uitsluitingsgronden niet op hem van toepassing zijn; en • er wordt voldaan aan de geschiktheidseisen; en • hij akkoord gaat met de uitvoeringseisen en deze ook kan uitvoeren. Als • • • •
niet voldoet aan de procedurevoorschriften, een uitsluitingsgrond aantoonbaar van toepassing is op een potentiële aanbieder, de potentiële aanbieder aantoonbaar niet voldoet aan één van de geschiktheidseisen, of de potentiële aanbieder niet aantoonbaar onvoorwaardelijk akkoord gaat met alle uitvoeringseisen,
Dan sluit de regio hem uit van deelname aan de procedure of wordt de aanmelding als ongeldig terzijde gelegd, tenzij sprake is van een voor herstel vatbare fout conform rechtspraak op dit punt. Als de wet en/of jurisprudentie de mogelijkheid biedt dat de regio de potentiële aanbieder niet uitsluit van de procedure, dan kan de regio besluiten de potentiële aanbieder toch te laten deelnemen. Wet Bibob De Wet Bevordering Integriteitsbeoordelingen door het Openbaar Bestuur (Wet Bibob) geeft de gemeenten de mogelijkheid om, bij het uitvragen van een opdracht en tijdens de looptijd daarvan, de achtergrond van bedrijven en personen te screenen om te voorkomen dat ongewild criminele activiteiten worden gefaciliteerd (verder te noemen: ‘Bibob-onderzoek’). We willen voor deze aanbestedingsprocedure gebruik kunnen maken van de mogelijkheid tot het instellen van het Bibob-onderzoek met het oog op de beoordeling of we een raamovereenkomst kunnen sluiten met een potentiële aanbieder en of we akkoord kunnen gaan met (een) in de inschrijving voorgestelde onderaannemer(s). Voor de uitvoering van het Bibob-onderzoek kunnen we gebruikmaken van de (wettelijke) middelen die de gemeenten ter beschikking staan. Deze middelen bestaan in ieder geval uit: a. het invullen en terugsturen van het Bibob-vragenformulier door de potentiële aanbieder; b.
onderzoek in open bronnen naar de potentiële aanbieder; c. onderzoek in gesloten bronnen naar de potentiële aanbieder; d. een adviesaanvraag bij het Landelijk Bureau Bibob. Wil de regio gebruikmaken van het vragenformulier (middel a), dan stuurt de aanbieder dit binnen veertien kalenderdagen na ontvangst volledig ingevuld en ondertekend terug. Het Bibob-onderzoek kan betrekking hebben op huidige en voormalige leidinggevenden (zoals bestuurders), zeggenschapshebbenden (zoals aandeelhouders), vermogensverschaffers van de 21
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
potentiële aanbieder en, in geval van een combinatie, van iedere combinant. Dit geldt ook voor voorgestelde onderaannemers. Door de regio wordt in dat kader aangesloten bij het 'betrokkene-begrip' zoals gedefinieerd in de Wet Bibob. De uitkomst van het Bibob-onderzoek vormt een belangrijk onderdeel van de beoordeling of een uitsluitingsgrond van toepassing is en of de inkopende organisatie de potentiële aanbieder moet of kan uitsluiten. Ook tijdens de looptijd van de overeenkomst behoudt de regio het recht om een Bibob-onderzoek te starten. Zo toetst hij of hij een bestaande overeenkomst wil ontbinden of een onderaannemer wil weigeren.
3.2
Algemeen
De uitsluitingsgronden van toepassing op deze aanbestedingsprocedure zijn opgenomen in het Uniform Europees Aanbestedingsdocument (verder: UEA), (format opgenomen in bijlage). Om aan te geven dat: • een uitsluitingsgrond niet op de potentiële aanbieder van toepassing is (zie paragraaf 3.3), • een potentiële aanbieder wel voldoet aan de geschiktheidseisen (zie paragraaf 3.4), dient de potentiële aanbieder dit UEA op straffe van uitsluiting in te vullen en rechtsgeldig te ondertekenen en in te dienen bij zijn verzoek tot deelneming. De uitvoeringseisen die van toepassing zijn op deze aanbestedingsprocedure en de te sluiten overeenkomst, zijn opgenomen in de uitvoeringseisen in de bijlage. Door het UEA te ondertekenen, gaat de potentiële aanbieder expliciet akkoord met alles wat in de aanbestedingsstukken staat omschreven.
3.3
Uitsluitingsgronden
De regio kan voor een toets op uitsluitingsgronden nadere bewijsmiddelen opvragen en een onderzoek instellen om die bewijsmiddelen te verifiëren. De potentiële aanbieder dient dit opgevraagde, aanvullend bewijsmateriaal aan te leveren bij de regio. Dit moet binnen 14 (veertien) kalenderdagen, tenzij de regio een andere termijn hanteert bij haar verificatie. Het niet (tijdig) aanleveren van bewijsmiddelen leidt tot uitsluiting van de procedure. De potentiële aanbieder verleent steeds kosteloos zijn medewerking aan deze verificatie. De potentiële aanbieder dient bij aanmelding de volgende documenten toe te voegen: • •
Gedragsverklaring aanbesteden niet ouder dan 24 maanden op moment van ontvangst door regio (zie voor meer informatie over de Gedragsverklaring aanbesteden: www.justis.nl); Verklaring betalingsgedrag nakoming fiscale verplichtingen van de Belastingdienst niet ouder dan 6 (zes) maanden op moment van ontvangst door de regio (zie voor meer informatie over de Verklaring betalingsgedrag nakoming fiscale verplichtingen: Belastingdienst.nl);
22
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
• •
Uittreksel Handelsregister Kamer van Koophandel niet ouder dan 6 (zes) maanden op moment van ontvangst door de regio; Een Verklaring Omtrent Gedrag rechtspersonen niet ouder dan 6 (zes) maanden. Zie voor meer informatie: VOG voor rechtspersonen (VOG RP) | Justis. Let op – het gaat hier niet om een VOG voor medewerkers.
3.3.1 Ernstige beroepsfouten Van de facultatieve uitsluitingsgrond ‘ernstige beroepsfout’ is in ieder geval sprake als bij een aanbieder, of een persoon die lid is of vijf jaar voorafgaand aan aanmelding lid is geweest van het bestuurs-, leidinggevend of toezichthoudend orgaan van aanbieder, in de vijf jaar voorafgaand aan aanmelding zich een of meerdere van de volgende situaties heeft voorgedaan: - het plegen van ontucht met, mishandeling van of het vertonen van enig andere vorm van onheus gedrag jegens cliënten, inwoners of jeugdigen en/of hun ouders; - het doen van een gift of belofte of het aanbieden van een dienst, als redelijkerwijs kan worden aangenomen dat daarmee wordt beoogd iemand iets te laten doen wat in strijd is met zijn plicht; - het vervalsen of valselijk opmaken van een geschrift dat bestemd is om tot bewijs van enig feit te dienen; - het schenden van de vergewisplicht waardoor is toegestaan dat mogelijk beroepsmatige zorg wordt verleend door zorgverleners met een vals, vervalst en/of ongeldig diploma en/of certificaat en/of Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG); - het verstrekken van onjuiste gegevens of het ten onrechte niet verstrekken van juiste gegevens, als redelijkerwijs kan worden aangenomen dat daarmee wordt beoogd financieel voordeel te behalen; - het handelen of nalaten te handelen waardoor de integriteit van werknemers of andere personen ernstig in
gevaar wordt gebracht, waaronder begrepen (arbeids)discriminatie; - het direct of indirect gebruikmaken van in de Europese Unie verboden vormen van kinderarbeid; - het begaan van overtredingen op het gebied van milieuwetgeving; - het handelen in strijd met door de daartoe bevoegde autoriteit vastgestelde import-, export-, aankoop-, vervoers- en/of investeringsverboden; - het maken van afspraken met andere aanbieders of het begaan van feitelijke gedragingen die ertoe strekken of ten gevolge hebben dat mededinging wordt verhinderd, beperkt of vervalst of het anderszins handelen in strijd met mededingingsregelgeving; - het onrechtmatig handelen of tekortkomen in de nakoming van de raamovereenkomst waaruit ernstige schade voortvloeit, als gevolg van grove nalatigheid, opzet of bewuste roekeloosheid; - het begaan van gedragingen in strijd met specifiek voor het beroep of bedrijf van een zorgaanbieder relevante wet- en regelgeving, tuchtregels, toezichtregels, gedragsregels of gedragscodes; - het begaan van een strafbaar feit en/of een (strafrechtelijke, bestuursrechtelijke of fiscaalrechtelijke) overtreding die relevant is in het kader van en/of in de weg staat aan een goede uitvoering van de opdracht; - het verrichten van werkzaamheden die in strijd zijn met de openbare orde; - een delict dat valt onder de verplichte uitsluitingsgronden zonder dat dit (al) heeft geleid tot een
(onherroepelijke) veroordeling; - alle andere delicten, gedragingen of omstandigheden die naar hun aard zijn aan te merken als ernstige fout in de uitoefening van het beroep. Voorts kan van een ‘ernstige beroepsfout’ sprake zijn als er enige mate van gevaar bestaat dat de op grond van deze aanbesteding gesloten raamovereenkomst door de aanbieder (mede) zal worden 23
Inkoop sociaal domein Centraal Gelderland Inkoopdocument Beschermd Wonen en Beschermd Thuis
gebruikt om (i) uit gepleegde strafbare feiten verkregen of te verkrijgen, op geld waardeerbare voordelen te benutten, of (ii) strafbare feiten te plegen. We kunnen de ernstige beroepsfout in ieder geval, maar niet uitsluitend, aannemelijk maken door: - erkenning van de fout door de aanbieder; - eigen (betrouwbare en verifieerbare) ervaring van voor de gemeente(n) werkzame ambtenaren, ambtsdragers of door de gemeente(n) ingehuurd personeel; - een rechterlijke uitspraak, bindend advies, arbitraal vonnis of tuchtrechtelijke uitspraak; - een strafrechtelijke transactie, een civielrechtelijke schikking of een fiscale ruling, een fiscale vaststellingsraamovereenkomst of een (niet onherroepelijke) fiscale vergrijpboete; - een onderzoek op grond van de Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (Wet Bibob); - een relevante constatering van een daartoe bevoegde toezichthouder of een geschillencommissie; - een lopend strafrechtelijk onderzoek. De feiten en omstandigheden die voor het onderzoek naar de aanwezigheid van een ernstige beroepsfout relevant zijn worden altijd in concreto en individueel beoordeeld, waarbij de artikelen 2.87 lid 2, 2.87a, 2.88 onder a en 2.88 onder b van de Aanbestedingswet 2012 van overeenkomstige toepassing worden verklaard.
3.3.2 Geen Russische betrokkenheid Op grond van het vijfde sanctiepakket tegen Rusland6 is het verboden om overeenkomsten te gunnen of uit te voeren waarbij sprake is van bepaalde Russische betrokkenheid. Het verbod geldt kort samengevat voor: a. (rechts)personen die een Russische entiteit zijn, waaronder wordt begrepen: - personen met de Russische nationaliteit; - (rechts)personen (bedrijven, entiteiten of organen) die gevestigd zijn in Rusland7; - rechtspersonen (ook wanneer in Nederland of een ander land dan Rusland gevestigd) die voor meer dan 50% eigendom zijn van een (rechts)persoon zoals hierboven genoemd; - (rechts)personen die handelen in het belang van of op aanwijzing van een (rechts)persoon zoals hierboven genoemd. b. (rechts)personen die een niet-Russische entiteit zijn, waarbij meer dan 10% van de contractwaarde geleverd wordt door onderaannemers, leveranciers of ondernemingen die als Russische entiteit kunnen worden aangemerkt (zie a). Dit verbod geldt zowel tijdens de aanbesteding als tijdens de uitvoering van de raamovereenkomst.
6 Artikel 5 duodecies van Verordening (EU) 2022/576 (wijziging van Verordening (EU) nr. 833/2014) betreffende beperkende maatregelen