2424 Bijlage Jaarstukken De Connectie 2023 (24.41)
Tekst van het document
24
Weerstandsvermogen Het weerstandsvermogen drukt de mate uit waarin de organisatie in staat is om met de beschikbare risicodekking (weerstandscapaciteit) de benodigde risicodekking te matchen. De geïnventariseerde risico’s tellen op tot een risicoscore van € 4.735.000. De Connectie heeft vooralsnog niet de beschikking over een (positieve) eigen algemene reserve waarmee algemene risico’s kunnen worden opvangen. Tot het moment dat er evenwicht is tussen weerstandscapaciteit en risicoprofiel, geldt dat wanneer risico’s zich voordoen waar geen weerstandcapaciteit tegenover staat, de gemeenten hiervoor moeten worden aangesproken. Dit betekent dat de gemeenten hiervoor, pro rata, weerstandscapaciteit moeten organiseren. De ontwikkeling van het weerstandsvermogen zal periodiek met de gemeenten, op ambtelijk en bestuurlijk niveau, worden besproken. Doel is om grip te houden op de aard en omvang hiervan. Ratio’s kengetallen Jaarrekening Begroting Jaarrekening 2022 2023 2023 Financiële kengetallen Netto schuldquote Netto schuldquote gecorrigeerd voor verstrekte leningen Solvabiliteitsratio Structurele exploitatieruimte Totaal
20,97% 20,97% 4,74% 0,29%
28,36% 28,36% -0,46% 0,04%
12,09% 12,09% 9,63% 1,09%
De paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing bevat op basis van de verantwoordingsvereisten vijf financiële kengetallen. Van deze vijf financiële kengetallen zijn er vier van toepassing op De Connectie. Op basis van deze kengetallen wordt de financiële positie van De Connectie geanalyseerd. De VNG heeft een aantal normen ontwikkeld om een globale waardering te geven aan deze indicatoren. Netto schuldquote: dit cijfer geeft inzicht in het niveau van de totale schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen. Het geeft een indicatie van de mate waarin de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie drukken. Een laag percentage is gunstig. Dit percentage is in 2023 gedaald met 8,88%-punt ten opzichte van 2022 door wijzigingen in de omvang van de leningenportefeuille. Hiermee valt deze ruim binnen de signaalwaarde (130%). De netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen is gelijk omdat De Connectie geen leningen verstrekt. Solvabiliteit: dit cijfer geeft de mate aan waarin de bezittingen (balanstotaal) zijn gefinancierd uit eigen middelen (eigen vermogen). De VNG en de provincie Gelderland gebruiken als richtlijn een minimum omvang van 20% als norm. De Connectie scoort hier onvoldoende op door de omvang van het eigen vermogen.
Hiertegenover staat dat de eigenaren, zoals opgenomen in de G.R., ervoor dienen te zorgen dat De Connectie altijd in staat moet zijn om haar financiële verplichtingen te voldoen. Structurele exploitatieruimte: dit cijfer helpt om te beoordelen welke structurele ruimte een organisatie heeft om (structurele) tegenvallers op te vangen, of welke structurele stijging van de baten of structurele daling van de lasten daarvoor nodig is. Een positief percentage betekent dat incidentele lasten deels uit structurele middelen worden gedekt. Een negatief percentage betekent dat structurele lasten deels uit incidentele baten worden gedekt. Het eerste is bij De Connectie in 2023 het geval.
25
Bij de start van De Connectie zijn bestuurlijke keuzes gemaakt ten aanzien van het aanhouden van eigen vermogen door De Connectie. Inherent hieraan moet de totale financiële positie van De Connectie als onvoldoende worden gekwalificeerd. Hiermee wordt immers de mate bedoeld waarin een organisatie duurzaam en zelfstandig in staat is om aan haar verplichtingen te kunnen voldoen. Dit is terug te zien in zowel het weerstandsvermogen als in de solvabiliteit van De Connectie. De kengetallen waar De Connectie wel invloed op heeft, zoals de netto schuldquote en de structurele exploitatieruimte, laten een positiever beeld zien.
26
1.3.2
Financiering
Beleidsvoornemen financieringsfunctie De financieringsfunctie van De Connectie is alleen gericht op ondersteuning van de publieke taak. Het beheer heeft uitsluitend een voorzichtig en risicomijdend karakter. Als financiering nodig is, vindt de uitvoering daarvan plaats binnen de kaders van de Wet financiering decentrale overheden (Wet Fido) en hetgeen door het bestuur van De Connectie aan kaders is vastgesteld in de financiële verordening. Zo worden voor het aantrekken van financieringen met een looptijd van langer dan één jaar tenminste twee prijsopgaven bij verschillende financiële instellingen gevraagd en wordt geen gebruik gemaakt van financiële derivaten als bedoeld in artikel 1, onder c, van de Wet Fido. In de financiële verordening is eveneens bepaald dat de directie zorgdraagt voor de interne regels voor taken en bevoegdheden, de verantwoordingsrelaties en de bijbehorende informatievoorziening van de financieringsfunctie. Deze zijn vastgelegd in het Treasurystatuut van De Connectie. Risicoprofiel De begroting van De Connectie wordt voor het grootste deel door de deelnemende gemeenten gedragen. Afspraken over de bevoorschotting voor het lopende jaar zijn erop gericht om de kortlopende liquiditeitsbehoefte af te dekken en liquiditeitsoverschotten zoveel mogelijk te voorkomen.
Door het verbinden van de inkomende en uitgaande geldstromen is de financieringsbehoefte en het daarmee samenhangende renterisico klein. Investeringen van De Connectie worden gefinancierd met geldleningen, die qua looptijd zoveel mogelijk overeenstemmen met de levensduur van de activa. Gezien de aard en activiteiten van De Connectie is het risicoprofiel ten aanzien van de financiering hiervan beperkt. Omslagrente De omslagrente wordt berekend door de werkelijke aan de taakvelden toe te rekenen rente te delen door de boekwaarde per 1 januari van de vaste activa die integraal zijn gefinancierd. De omslagrente moet vervolgens op consistente en eenduidige wijze worden toegerekend aan de individuele activa. Het bij de begroting berekende omslagrentepercentage mag binnen een marge van 0,5% worden afgerond. In de MJPB 2023-2027 is gerekend met een omslagrente van 0,5%. Leningenportefeuille Looptijd jaren Bedragen x 1.000 euro Verloopoverzicht leningen BNG 40.111.751 BNG 40.111.752 BNG 40.113.926 BNG 40.113.927 BNG 40.114.859 BNG 40.114.861 BNG 40.114.862 BNG 40.114.860 BNG 40.115.747 BNG 40.115.748 BNG 40.115.749 BNG 40.115.750 BNG 40.115.751 NWB PP/1-31833 NWB PP/1-31834 NWB PP/1-31835 NWB PP/1-31836 Totaal
Beginjaar lening
5 10 4 5 2 3 5 6 2 3 4 5 7 4 5 8 7
Eindjaar lening
2018 2018 2020 2020 2021 2021 2021 2021 2022 2022 2022 2022 2022 2023 2023 2023 2023
Rente
2023 2028 2024 2025 2023 2024 2026 2027 2024 2025 2026 2027 2029 2027 2028 2031 2030
Oorspronkelijk leningbedrag
0,51% 1,10% 0,05% 0,10% -0,20% -0,14% -0,02% 0,04% 0,88% 1,08% 1,22% 1,33% 1,52% 3,53% 3,46% 3,35% 3,35%
2.920 4.900 3.300 3.300 1.200 1.100 2.800 1.800 1.000 1.000 1.800 1.000 700 26.820
Saldo lening 31.12.2022
584 2.940 1.650 1.980 600 733 2.240 1.500 1.000 1.000 1.800 1.000 700 17.727
Aangetrokken Aflossing 2023 2023
1.500 1.600 700 700 4.500
584 490 825 660 600 367 560 300 500 333 450 200 100 5.969
Saldo lening 31.12.2023
2.450 825 1.320 367 1.680 1.200 500 667 1.350 800 600 1.500 1.600 700 700 16.258
27
De realisatie laat een omslagrente van -1,73% zien. De negatieve omslagrente is ontstaan als gevolg van de opbrengsten uit de rente die De Connectie ontvangt over het saldo op de lopende rekening bij de Bank Nederlandse Gemeenten (BNG). Deze rentebaten zijn niet begroot. Aangezien het verschil met de begrote omslagrente meer dan 25% bedraagt, is het noodzakelijk om de rentetoerekening o.b.v. de werkelijke rentelast te herzien. Door deze herziening bedraagt het renteresultaat € 0,-. Kasgeldlimiet Begroting 2023
Jaarrekening Begroting 2023 2024
Bedragen x 1.000 euro Kasgeldlimiet Begrotingstotaal (euro's) Toegestaan kasgeldlimiet (%) Toegestaan kasgeldlimiet (euro's)
53.571 8,2% 4.393
57.987 8,2% 4.755
49.971 8,2% 4.098
Vlottende schuld Vlottende middelen Netto-vlottende schuld
10.186 -10.186
8.058 -8.058
9.642 -9.642
Ruimte (+) c.q. overschrijding (-)
14.579
12.813
13.739
De kasgeldlimiet geeft aan hoeveel De Connectie kort mag financieren als percentage van de begroting. De toegestane kasgeldlimiet bedraagt 8,2%9 van het begrotingstotaal. Voor 2023 betekent dit dat De Connectie gemiddeld per kwartaal, maximaal € 4,4 mln. aan kortlopende gelden mag opnemen. Komt de netto vlottende schuld voor een periode langer dan één kwartaal boven dit bedrag, moet dit worden omgezet in een langlopende geldlening. De toegestane kasgeldlimiet wordt niet overschreden, maar biedt nog voldoende ruimte voor kortlopende financiering. In onderstaande tabel staat het gemiddelde bedrag per kwartaal van de netto vlottende schuld. Kwartaal 1 Bedragen x 1.000 euro Netto-vlottende schuld gemiddeld per kwartaal Vlottende schuld Vlottende middelen Netto-vlottende schuld
5.755 -5.755
Kwartaal 2
4.248 -4.248
Kwartaal 3
Kwartaal 4
5.836 -5.836
7.656 -7.656
Meerjarenraming 2025 2026
2027
Renterisiconorm Begroting 2023
Jaarrekening 2023
2024
Bedragen x 1.000 euro Renterisiconorm Toegestaan renterisico (%) Toegestaan renterisico (euro's)
20% 10.714
20% 11.597
20% 9.896
20% 9.843
20% 9.812
20% 9.812
Bedrag waarover renterisico wordt gelopen
3.659
5.969
5.667
3.976
2.983
1.973
Ruimte (+) c.q. overschrijding (-)
7.055
5.628
4.229
5.867
6.830
7.840
De renterisiconorm is een hulpmiddel om controle te hebben op het risico van een rentewijziging bij herfinanciering. Over de langlopende schuld mogen de jaarlijkse aflossingen en renteherzieningen niet hoger zijn dan 20%10 van het begrotingstotaal.
9 Art 2 lid 1d uitvoeringsregeling wet FIDO
10 Art 2 lid 2d uitvoeringsregeling wet FIDO 28
Het renterisico wordt bepaald door het bedrag van de jaarlijkse aflossing op de huidige leningenportefeuille. In 2023 is er beperkt renterisico gelopen; er is sprake geweest van herfinanciering van een viertal langlopende leningen. Ook de komende jaren zal de renterisiconorm niet worden overschreden.
29
1.3.3
Bedrijfsvoering
In deze paragraaf wordt inzicht gegeven in de stand van zaken en de realisatie van de beleidsvoornemens ten aanzien van de bedrijfsvoering. De bedrijfsvoering van De Connectie zelf wordt ten dele verzorgd door medewerkers van het Bedrijfsbureau. Daarnaast maakt De Connectie gebruik van de diensten van haar eigen afdelingen. Organisatiestructuur In het najaar is besloten om een organisatie- en ontwikkelplan op te stellen. Hiermee geven we opvolging aan het Ontwikkelperspectief 2020-2024. Dit ontwikkelperspectief is de afgelopen jaren leidend geweest voor de wijze waarop de organisatie is gestuurd in het realiseren van haar doelstellingen. In het organisatie- en ontwikkelplan gaat de aandacht zowel uit naar de ontwikkelrichting en -doelstelling van de organisatie. Ook gaat de aandacht uit naar de wijze waarop sturing wordt gegeven aan zowel de beheerorganisatie als de ontwikkelorganisatie en de betekenis hiervan voor de organisatiestructuur. Het doel is om hiermee een solide basis te leggen voor een toekomstbestendige bedrijfsvoeringsorganisatie, waarmee we ons voorbereiden op de ontwikkelingen die op de gemeenten en (hiermee) op De Connectie afkomen. Sturing op de organisatiedoelstellingen Binnen het managementteam is geanalyseerd waar De Connectie nu staat.
Dit heeft geleid tot een nieuwe visie voor de organisatie: ‘’Met oog voor talent, ontwikkeling en diversiteit bieden wij de beste dienstverlening. We kennen onze klant en zijn een betrouwbare en transparante organisatie’’ Deze nieuwe visie laat zien waar De Connectie in de toekomst voor wil staan. Er zijn drie thema’s benoemd die bijdragen aan het realiseren van onze visie. Dat zijn: 1. De Connectie op orde: doelstellingen halen en het herkennen en beheersen van risico’s Dit thema gaat over interne beheersing. Daarbij gaat het om het realiseren van onze organisatiedoelstellingen en het herkennen en beheersen van interne risico’s. We zijn gestart met het opzetten van rapportages die uitgaan van KPI’s (kritische prestatie indicatoren). Daarbij maken we onderscheid tussen KPI’s die helpen om de organisatie te sturen en KPI’s waarmee verantwoording kan worden afgelegd naar onze opdrachtgevers. De laatste groep KPI’s zijn gekoppeld aan de producten- en dienstencatalogus (PDC) en aan afspraken die we met onze opdrachtgevers hierover hebben gemaakt. Inmiddels zijn de eerste KPI’s opgeleverd waarmee kan worden gewerkt.
30
2. De Connectie: jij doet ertoe! Het kloppende hart van De Connectie zijn alle medewerkers. Samen doen we het! Wie je bent, waar je ook in gelooft, hoe je er ook uitziet. Jij doet ertoe! Binnen dit thema worden projecten opgezet om dit versterken. Deze projecten zijn gericht op: -
Het bieden van kansen aan medewerkers; Externe profilering. Wat maakt ons een aantrekkelijke organisatie om voor te werken?; Inclusie en diversiteit; Duurzame inzetbaarheid.
We gaan voor een cultuur waarin ieder zichzelf mag zijn en waar iedereen veilig werkt en gewaardeerd wordt. We zijn binnen dit thema gestart met het project Inclusie & diversiteit. De Connectie wil een diverse en inclusieve organisatie zijn, waar (potentiële) medewerkers zich welkom, veilig en verbonden voelen. “Ongeacht wie je bent, waar je in gelooft, hoe je eruitziet: iedereen doet ertoe!” We kijken naar talent, kennis en kunde om samen nog beter te worden. De Connectie vindt de ontwikkeling van kansen voor alle medewerkers belangrijk. 3. Dienstverlening: het gaat om de klant! We denken en handelen vanuit de klant. De dienstverlening verbeteren we door in te zetten op mensen, processen en systemen. Binnen dit thema worden projecten opgezet die hier een bijdrage aan leveren. We maken gebruik van innovatieve en slimme oplossingen die passend zijn in onze dienstverlening. Door in te zetten op kennis, houding en gedrag van medewerkers sluiten we als collectief steeds meer aan op onze kerncompetenties: klantgerichtheid en kwaliteitsgerichtheid. We starten met een nulmeting om van daaruit gericht te gaan verbeteren. Deze nulmeting is onderdeel van het als eerst gestarte project klanttevredenheid. Deze thema’s hebben als doel om een volgende stap te zetten in de ontwikkeling en professionalisering van De Connectie.
De drie thema’s zijn hierbij ondersteunend aan de doelstellingen zoals deze zijn geformuleerd in de MJPB 2023-2026. Bij het werken aan deze thema’s wordt de organisatie zo maximaal als mogelijk betrokken. Op deze manier benutten we de aanwezige kennis en expertise optimaal en ontstaat draagvlak voor de invulling hiervan. Hiermee geven we ook invulling aan het overkoepelende thema van De Connectie: ‘Samen doen we het!’. Aan de drie thema’s werken we volgens de scrummethodiek. Scrum is een methode waarbij je als team in korte periodes (sprints) werkt om taken af te ronden. Inmiddels is er een basistraining scrum gegeven aan medewerkers en hebben een aantal medewerkers de rol van scrummaster gekregen. Zij gaan het proces begeleiden. Verder zijn de projecten binnen de thema’s geïdentificeerd, geprioriteerd en is een ’backlog’ van projecten gecreëerd. In deze backlog zitten de projecten die op termijn nog uitgevoerd kunnen gaan worden.
31
Resultaat- en Ontwikkelplannen Voor 2023 hebben de afdelingen weer Resultaat- en Ontwikkelplannen (ROP’s) opgesteld. Daarin benoemen zij activiteiten die bijdragen aan het realiseren van de opgaven. De ROP’s vormen het hele jaar door onderwerp van gesprek tussen de directeur en het management. De gesprekkencyclus met de medewerkers van De Connectie sluit daarbij aan. Het maken van individuele resultaat- en ontwikkelafspraken met de medewerkers draagt bij aan het halen van de organisatiedoelstellingen. Zo is in 2023 veel aandacht gegeven aan de uitvoering van het opleidingsplan. Het opleidingsbudget is in 2023 volledig benut voor de ontwikkeling van de medewerkers. Voor de begeleiding van de medewerkers hebben we de middelen van het frictiebudget volledig ingezet. Zelforganisatie De Connectie geeft steeds meer vorm aan het begrip zelforganisatie. De kracht ligt in het onderlinge vertrouwen. Leidinggevenden maken resultaatafspraken met teams en zorgen voor de middelen om de doelen te behalen. De medewerkers bepalen zelf de weg naar dit resultaat. Leidinggevenden begeleiden de medewerkers vanuit gelijkwaardigheid bij hun ontwikkeling. Medewerkers en leidinggevenden zoeken elkaar op als zij daar behoefte aan hebben. Wachten op de (formele) momenten in de gesprekkencyclus om met elkaar in gesprek te gaan is niet nodig.
HR-beleid De Connectie heeft een vastgesteld visiedocument en een beleidsplan op het gebied van Leren en Ontwikkelen. In 2023 zijn leer- en ontwikkeldagen gehouden, waarbij workshops (zowel werkgerelateerd als niet-werkgerelateerd) gegeven zijn door en voor medewerkers. We hebben een werkwijze afgesproken voor de besteding en verantwoording van het opleidingsbudget. Hierdoor kunnen de leidinggevenden beter sturen. De Connectie heeft voor alle afdelingen een strategische personeelsplanning (SPP) uitgevoerd. Hierdoor hebben we beter in beeld welke medewerkers als high potentials kunnen worden gekwalificeerd en potentiële achterblijvers zijn. Voor de high potentials hebben we gekeken naar de mogelijkheden om intern door te stromen. In 2023 zijn 13 vacatures gevuld door een interne kandidaat. Voor de potentiële achterblijvers hebben we waar mogelijk een verbetertraject opgestart. Personeel Administratie en Beheer en I&A Bedrijfsbureau Belastingen en basisregistratie Documentaire informatievoorziening Facilitaire zaken en Frontoffice ICT Management Support Totaal
Begroting 2023 in fte's 62,61 19,30 62,54 37,37 44,61 92,85 45,50 364,78
Realisatie 2023 in fte's 54,86 15,22 59,05 33,36 41,14 69,23 53,49 326,35
De vakafdelingen en het bedrijfsbureau van De Connectie tellen samen tot een begrote formatie van 364,78 fte in 2023. De realisatie van de vaste bezetting is 326,35 fte. Hiermee is van de totaal beschikbare formatie 89% bezet met vast personeel. Dit is vergelijkbaar met vorig jaar.
32
Ontwikkeling ziekteverzuim
Het gemiddelde verzuimpercentage binnen de Connectie in 2023 was 6,1%. In het vierde kwartaal was er een grote stijging van het kortdurend verzuim. Dit is inherent aan de periode van het jaar. De ontwikkeling van het verzuim ten opzichte van het normpercentage kan in belangrijke mate worden verklaard door enkele langdurige ziektegevallen. Bijzondere aandacht gaat uit naar het frequent verzuim en mentaal werk gebonden verzuim. Bij het thema ‘Je doet ertoe’ zijn binnen de projectgroep Vitaliteit activiteiten gestart die zich richten op het voorkomen van deze soorten van verzuim. Administratieve organisatie Elk jaar levert De Connectie een ISAE3402 rapport op. Dit is een rapport waarin wij laten zien dat we onze interne beheersing op orde hebben. Hiervoor wordt de opzet, het bestaan en de werking van deze interne beheersing gecontroleerd door een externe auditor (een soort accountant). Onze klanten en hun accountants kunnen vervolgens steunen op deze rapportage. Dit betekent dat zij niet meer zelf bij De Connectie hoeven te controleren op de punten die we meenemen in het ISAE3402 rapport. Dit is efficiënt voor onze klanten én voor De Connectie. Op dit moment gaat dit rapport alleen over de financiële processen. In 2023 zijn we bezig geweest een uitbreiding met de belastingprocessen voor te bereiden. In 2024 willen we hier verder mee gaan.
Na de afronding van de implementatie van het nieuwe e-HRM systeem volgen de processen van de personeelsadministratie. Door de ISAE3402-norm is er altijd aandacht voor het verbeteren van de effectiviteit en doelmatigheid van de interne beheersmaatregelen. In 2023 hebben we hieraan gewerkt voor de financiële werkprocessen. Ook voor de belasting en PSA-processen gaan we hiermee aan de slag, ook al voor deze onderdeel van de ISAE3402 rapportage worden. Ook hebben we aandacht voor de interne beheersing op de processen die buiten de ISAE3402 zullen blijven vallen. Dit doen we onder andere door meer controles te doen in het kader van de verbijzonderde interne controle (VIC).
33
De organisatie is bezig geweest met de voorbereiding en uitvoering van de (verbijzonderde) interne controle met extra aandacht voor de rechtmatigheidsaspecten. Dit omdat vanaf de jaarrekening 2023 de directeur een verklaring over de rechtmatigheid afgeeft bij de jaarrekening. Hiervoor is het normen- en toetsingskader van De Connectie aangepast en op basis hiervan de beheersmaatregelen vastgesteld en interne controle uitgevoerd. Outputsturing en -verrekening De ontwikkeling naar outputsturing en -bekostiging kan een belangrijk hulpmiddel zijn bij het verkrijgen van inzicht in, en het sturen op, afnamevolumes door gemeenten. Hiermee krijgt de gemeente meer invloed op het kostenniveau van de bedrijfsvoering. De systematiek van het kostprijsmodel is aan de gemeenten gepresenteerd en er is een eerste ruwe analyse gedeeld van de mogelijke herverdeeleffecten van de nieuwe systematiek. Tegelijkertijd moet worden beseft dat de uitkomsten van het kostprijsmodel in deze fase een onzekerheid in zich hebben door inschattingen en aannames die in het model zijn gemaakt. Deze aannames kunnen alleen worden gevalideerd door betrouwbare registraties op te bouwen. Hiermee ontstaat een steeds zuiverder beeld van werkelijke inzet en verbruik. Daarnaast is afgesproken dat de gemeenten zich vast gaan oriënteren op het gebruik van de inzichten uit het kostprijsmodel.
Informatievoorziening In de Regionale Informatievisie en -strategie zijn de technologische trends en trends op het gebied van informatievoorziening (IV) uitgewerkt. Deze visie en strategie is van belang voor een goedwerkende en op de gemeente afgestemde informatievoorziening en daarnaast ook voor het blijvend voldoen aan de veranderende wet- en regelgeving. Een belangrijk deel van de informatievoorziening vertaalt zich naar ICT-oplossingen die bij en met De Connectie kunnen worden gerealiseerd. Dit geldt ook voor de vertaling van de eigen IV-behoeften van De Connectie. Informatieveiligheid en privacy In de Regionale Informatievisie en -strategie is al opgemerkt dat je nooit kunt spreken van informatieveiligheid of privacy die op orde is. De toenemende complexiteit, de groeiende hoeveelheid data en de toename van bedreigingen vragen voortdurend om een actieve houding ten aanzien van informatieveiligheid. Bovendien stelt de wetgever steeds verdergaande eisen aan informatieveiligheid. Om de informatieveiligheid te vergroten is een driejarig programmaplan opgesteld door de gemeente Arnhem en De Connectie. De gemeenten Renkum en Rheden nemen op onderdelen deel. Het programma bestaat onder andere uit projecten voor Bewustwording, Identity & Access Management (IAM)11 en Business continuity management (BCM)12.
11 Het regelen dat de juiste mensen en entiteiten (bijvoorbeeld organisaties, instanties of afdelingen) het juiste toegangsniveau
hebben tot netwerken, databases en applicaties. 12 Het management dat nodig is om na een ramp of niet-verwachte gebeurtenis, producten of diensten te kunnen blijven leveren op aanvaardbare, vooraf vastgestelde niveaus. 34
Doel voor De Connectie is het komen tot een certificering op de internationale norm voor informatieveiligheid (de ISO27001) die daarmee ook de Baseline Informatieveiligheid Overheid (BIO) afdekt en waarbij als privacy kader het NOREA Privacy Control Framework is gekozen. Doel is om uiterlijk in 2025 te komen tot certificering. Daarnaast zal het programma ook anticiperen op een aantal naderende wetswijzigingen waaronder de verankering van de nieuwe versie voor de BIO (2.0) en de NIS213 wetgeving. Huisvestingsbeleid De Connectie maakt gebruik van de kantoorruimte van de gemeente Arnhem. Hiervoor is een huurcontract gesloten tussen De Connectie en de gemeente Arnhem. De gemeente Arnhem denkt op dit moment na over haar toekomstige huisvesting. Hierbij onderzoekt de gemeente verschillende mogelijkheden. De Connectie denkt dus ook na over haar huisvesting. Daarom hebben we afgelopen jaar een onderzoek uitgevoerd naar de eisen en wensen. Een vragenlijst onder medewerkers was daar onderdeel van. Ook zijn verschillende mogelijkheden uitgewerkt en met het bestuur gedeeld. Besloten is dat De Connectie aansluit bij de huisvestingsontwikkelingen van de gemeente Arnhem. De eisen en wensen van De Connectie zijn gedeeld met de gemeente Arnhem. Beiden houden rekening met het concept van tijd- en plaatsonafhankelijk werken.
Juridische zaken De Connectie vindt het belangrijk om er zeker van te zijn dat ze voldoet aan alle geldende wet- en regelgeving. Als De Connectie de wet- en regelgeving niet volgt kan dit financiële-, juridische- en imagorisico’s met zich meebrengen. Daarom is het beleid erop gericht om altijd actueel inzicht te hebben in de geldende wet- en regelgeving en de naleving hiervan te borgen. Het bestuur heeft zowel een geactualiseerde financiële verordening als controleverordening vastgesteld. De bestaande verordeningen dateerden als sinds de oprichting van de organisatie in 2017. Met het actualiseren hiervan sluiten beide verordeningen weer aan bij de geldende wet- en regelgeving. De belangrijkste wijziging was de verschuiving van de rechtmatigheidsverantwoording van het bestuur naar de directie. Communicatie Communicatie blijft zich ontwikkelen tot een interactief proces waarbij De Connectie, haar klanten en medewerkers informatie uitwisselen. In de keuze van communicatiemiddelen wordt zoveel mogelijk rekening gehouden met de behoefte van medewerkers, klanten en andere geïnteresseerden zoals leveranciers, potentiële werknemers en de media. Om medewerkers te informeren over de ontwikkelingen is er de maandelijkse uitzending ‘Co-ffietijd! In gesprek met…!’ Medewerkers worden geïnformeerd zodat zij weten wat er speelt, zowel organisatiebreed, bij projecten en op afdelingsniveau.
Twee keer per jaar verschijnt het magazine ‘Connect’. Dit is het magazine voor en door medewerkers van De Connectie. Waarbij verschillende medewerkers aan het woord komen en vertellen over wat hen bezighoudt. Zakelijk maar ook privé. Communicatie draagt bij aan het realiseren van strategische doelen. Dit varieert van het communicatief uitdragen van de organisatiedoelstellingen tot het mede-organiseren van medewerkersbijeenkomsten. Deze bijeenkomsten staan in het teken van de organisatiedoelstellingen.
13 Een richtlijn voor cybersecurity
35
Rechtmatigheidsverantwoording Het oordeel van de accountant over de jaarrekening bestond uit twee onderdelen, te weten het getrouwe beeld van de jaarrekening en de rechtmatigheid van de totstandkoming van de baten en lasten, alsook de balansmutaties. Vanaf 2023 heeft het oordeel van de accountant alleen nog betrekking op het getrouwe beeld. Daarbij betrekt de accountant de rechtmatigheidsverantwoording zoals deze door de directie is afgelegd. Deze is opgenomen als bijlage 1 bij deze jaarstukken. Eventuele onrechtmatigheden worden, zoals opgenomen in de financiële verordening van De Connectie, toegelicht in de paragraaf bedrijfsvoering. In 2023 is op het begrotingscriterium een bruto-afwijking te melden, namelijk een overschrijding van de lasten op het programma bedrijfsvoering gemeenten van € 7,34 mln. Deze overschrijding wordt voor € 7,04 mln. verklaard door direct aan de lasten gerelateerde opbrengsten. Dit betreft maat- en meerwerk door onder andere de afdelingen ICT, Management Support en Facilitaire Zaken. Dit maaten meerwerk wordt in de jaarrekening verder toegelicht. Voor € 0,30 mln. past de overschrijding binnen bestaand beleid. Dit betreft kosten die gemaakt zijn voor inhuur ter invulling van vacatures en voor ziektevervanging.
Voor dit deel van de kosten was geen dekking aanwezig binnen het programma Bedrijfsvoering gemeenten, maar moesten wel worden gemaakt om het bestaande beleid uit te kunnen voeren. In de financiële verordening is opgenomen dat een overschrijding met direct daaraan gerelateerde opbrengsten acceptabel is. Ook hogere lasten die gemaakt worden om het regulier beleid uit te voeren zijn acceptabel. Daarmee hebben deze overschrijdingen geen invloed op het oordeel over de rechtmatigheid. Op het misbruik en oneigenlijk gebruik criterium en het voorwaardencriterium zijn geen afwijkingen te melden.
36
1.3.4
Wet Open Overheid
Informatiehuishouding en de Wet open overheid Transparantie van overheidsinformatie staat volop in de maatschappelijke belangstelling. De invoering van de Wet Open Overheid (Woo), op 1 mei 2022, geeft een impuls aan de informatiehuishouding en het actief beschikbaar stellen van informatie. De wet moet ervoor zorgen dat overheidsinformatie beter vindbaar, uitwisselbaar, eenvoudig te ontsluiten en goed te archiveren is. Als gevolg van de Woo worden steeds meer soorten overheidsinformatie actief openbaar gemaakt. Ook De Connectie valt als gemeenschappelijke regeling onder deze wet. Woo-verzoeken kunnen zowel direct bij De Connectie binnenkomen als via de gemeenten uiteindelijk bij De Connectie terechtkomen. De transparantie van het overheidshandelen vraagt van onze organisatie snel te kunnen laten zien wat, wanneer met wie gecommuniceerd is, en welke acties zijn uitgevoerd. Inzicht in de communicatie en besluitvorming is nodig vanwege de af te leggen verantwoording en bij mogelijke juridische geschillen. De Connectie en haar medewerkers zijn zich bewust van het belang van transparantie. Afhandeling van Woo-verzoeken Iedereen kan om informatie vragen die bij de gemeente berust. Landelijk is er een stijgende trend van het aantal verzoeken om informatie. Met de inwerkingtreding van de Woo is de maximale afhandeltermijn verkort van acht naar zes weken.
De Connectie streeft er naar Woo-verzoeken zo snel mogelijk en binnen de wettelijke termijn van antwoord te voorzien. De afhandeling van Wooverzoeken is een bewerkelijke taak. Om een tijdige afhandeling te halen moet ook de informatiehuishouding van onze organisatie op orde te zijn. Voor Woo-verzoeken die via de gemeenten bij De Connectie terecht komen is het cruciaal dat deze tijdig bij De Connectie terechtkomen en in afstemming en samenwerking met de gemeente(n) beantwoord worden. De Connectie heeft in de beantwoording van deze verzoeken een faciliterende rol in en de gemeente(n) een leidende rol. Informatiehuishouding als randvoorwaarde Informatiehuishouding betreft de vindbaarheid en volledigheid van (een enorme hoeveelheid) gegevens. De stroom aan digitale en deels nog papieren informatie is heel groot. Ook de variatie in verschijningsvormen is groot: documenten, gegevensbestanden, e-mail, data, sms, audio- en videobeelden, en zo meer. Goede informatiehuishouding vraagt om professioneel beheer op alle relevante informatie, in alle verschijningsvormen. Hiervoor worden verschillende zaaksystemen gebruikt. Voor een goed beheer is bovendien samenhang nodig met openbaarheid, privacybescherming en informatiebeveiliging. Met de inzet van verschillende zaaksystemen moet scherp zijn welke invloed dit heeft op het documentbeheer en de aan De Connectie gemandateerde taken.
Zo moet het bijvoorbeeld helder zijn wiens taak en verantwoordelijkheid het wordt om documenten te openbaren en op welke wijze deze openbaarstelling plaats moet vinden. Daarnaast is de rol van De Connectie om tot geharmoniseerde oplossingen te komen en de aansluiting op een centraal, regionaal RMA (Record Management Applicatie) mogelijk te maken. Verschillende scenario’s voor de keuze van een RMA zijn nog in onderzoek. Ook zet onze organisatie in op bewustwording bij alle medewerkers, zodat zij zorgvuldig met gegevens en informatie omgaan en zorgen voor juiste dossiervorming. Zo is in 2022 en 2023 de week van de digitale weerbaarheid georganiseerd waarin ook aandacht was voor deze onderwerpen.
37
2. Jaarrekening 2.1 Overzicht van balans en toelichting 2.1.1
Balans per 31 december 2023
ACTIVA
PASSIVA 31.12.2022
Bedragen x 1.000 euro Vaste activa Materiele vaste activa (ec.nut)
31.12.2023
31.12.2022
Vaste passiva 12.291 Eigen vermogen - Algemene Reserve - Bestemmingsreserve afhandeling WOZ-bezwaren - Bestemmingsreserve Prijsontwikkelingen - Bestemmingsreserve Informatieveiligheid - Bestemmingsreserve egalisatiereserve SAAS - Bestemmingsreserve Veranderopgave - Bestemmingsreserve Veranderopgave Basisregistraties - Resultaat voor bestemming
14.122
1.884 -323 1.431 75 264 15 421
Voorzieningen voor verplichtingen, verliezen en risico's
Totaal vaste activa Vlottende activa Uitzettingen met een rentetypische looptijd < 1 jaar - Uitzettingen in 's Rijks schatkist - Vorderingen op openbare lichamen - Overige vorderingen
Netto vaste schulden met een rentetypische looptijd > 1 jr - Onderhandse leningen 12.291 Totaal vaste passiva
14.122
22.027 7.386 14.589 53
8.013 17.810 13
Vlottende passiva 25.835 Netto vl. Schulden met een rentetypische looptijd < 1 jr - Onderhandse leningen - Schulden aan openbare lichamen - Overige schulden
31.12.2023
4.073 -174 1.147 662 285 206 1.947
827
941
17.727 17.727
16.258 16.258
20.438
21.272
523 318 205
3.341 636 2.705
Liquide middelen
77
Overlopende activa
3.507
4.128 Overlopende passiva
46 18.772
17.686
Totaal vlottende activa
25.612
30.009 Totaal vlottende passiva
19.296
21.028
TOTAAL ACTIVA
39.734
42.300 TOTAAL PASSIVA
39.734
42.300
38
2.1.2
Toelichting op de balans
Vaste activa Materiële vaste activa Boekwaarde 31.12.2022 Bedragen x 1.000 euro Materiële vaste activa met economisch nut Vervoermiddelen Machines, apparaten en installaties Overige materiële vaste activa Totaal
Investeringen
45 12.894 1.183 14.122
3.316 160 3.476
Desinvesteringen
-
Afschrijvingen
-20 -4.763 -524 -5.307
Boekwaarde 31.12.2023
25 11.447 819 12.291
In 2023 is voornamelijk geïnvesteerd in hardware (€ 2,0 mln.) en mobiele devices (€ 1,2 mln.). De investeringen in hardware hebben hoofdzakelijk betrekking op uitbreiding van de VDI-omgeving, investeringen in netwerk en wifi, back-up oplossingen en de vervanging van monitoren. De investeringen in mobiele devices betreffen zowel vervangings- als en uitbreidingsinvesteringen. Overige investeringen hebben betrekking op glasvezelbekabeling en telecommunicatievoorzieningen. De investeringen in de overige materiële vaste activa betreft voornamelijk de aanschaf van concentratiemodules en de aanschaf van elektrisch verstelbaar kantoormeubilair. Met ingang van 1 januari 2024 is de afschrijvingstermijn van bureaustoelen, in verband met de gebruiksintensiteit, teruggebracht van 15 naar 8 jaar. Dit heeft geresulteerd in een inhaalafschrijving van € 90.000 en een stijging van de reguliere afschrijvingslasten van € 129.000 in 2023. Vlottende activa Uitzettingen met een rentetypische looptijd van < 1 jaar Boekwaarde 31.12.2022 Bedragen x 1.000 euro Uitzettingen met een rentetypische looptijd < 1 jaar Uitzettingen in 's Rijks schatkist Vorderingen op openbare lichamen Overige vorderingen Totaal
7.386 14.589 53 22.027
Boekwaarde 31.12.2023
8.013 17.810 13 25.835
Uitzettingen in ’s Rijksschatkist De uitzettingen in ’s Rijksschatkist bedragen per ultimo 2023 € 8 mln. Voor het schatkistbankieren is een drempelbedrag ingesteld. Dit drempelbedrag is ingesteld om te voorkomen dat elke dag alle positieve banksaldi afgeroomd moeten worden naar nihil. Het drempelbedrag is vastgesteld op 2% van het begrotingstotaal met een minimum van € 1 mln. Het meerdere dient te worden afgestort naar Rijksschatkist.
39
Onderstaande tabel specificeert het gemiddelde bedrag per kwartaal dat buiten Rijksschatkist is aangehouden. Er is geen sprake van overschrijding van het drempelbedrag. Middelen boven het drempelbedrag worden dagelijks afgestort. Kwartaal 1 Bedragen x 1.000 euro Middelen buiten 's Rijks schatkist Op dagbasis buiten 's Rijks schatkist gehouden middelen Drempelbedrag Ruimte onder drempelbedrag Overschrijding van het drempelbedrag
Kwartaal 2
64 1.071 1.008 -
Kwartaal 3
79 1.071 992 -
Kwartaal 4
104 1.071 967 -
111 1.071 960 -
Vorderingen op openbare lichamen Arnhem Bedragen x 1.000 euro Vorderingen op openbare lichamen Vorderingen gemeenten: - Bijdrage 1e kwartaal 2024 - Maat- en meerwerk - Bijdrage Stichting Sociale Wijkteams Arnhem - Afwikkeling saldobevestiging 2022
Renkum
10.704 2.130 261 13.094
Boekwaarde 31.12.2023
Rheden
1.562 207 1.769
2.537 296 42 2.875
Overige vorderingen op openbare lichamen Totaal
14.802 2.633 261 42 17.738 71 17.810
De vorderingen op openbare lichamen bestaan voor een belangrijk deel uit de in 2023 gefactureerde bijdrage over het eerste kwartaal van 2024. De overige vorderingen betreffen voornamelijk gefactureerd maat- en meerwerk en de bijdrage voor de Stichting Sociale Wijkteams Arnhem over het vierde kwartaal van 2023. Overige vorderingen De overige vorderingen bestaan uit privaatrechtelijke debiteuren. Liquide middelen Boekwaarde 31.12.2022 Bedragen x 1.000 euro Liquide middelen Banksaldo Totaal
Boekwaarde 31.12.2023
77 77
46 46
Het saldo liquide middelen per ultimo 2023 bestaat enkel uit banksaldi. De Connectie houdt geen middelen in kas.
40
Overlopende activa Arnhem Bedragen x 1.000 euro Overlopende activa Nog te ontvangen bijdragen gemeenten: - Maat- en meerwerk - Opbrengsten belastinginvordering - Bijdrage project E-HRM
Vooruitbetaalde kosten Overig n.t.o. Totaal
Renkum
541 292 231 523
Boekwaarde 31.12.2023
Rheden
107 35 35
149 42 57 99
797 334 322 1.453 2.549 126 4.128
De nog te ontvangen bijdragen van gemeenten bestaan voornamelijk uit, op balansdatum nog te factureren, bijdragen voor overeengekomen maat- en meerwerk. Daarnaast moeten de opbrengsten uit invorderingsactiviteiten voor de belastingen nog met de gemeenten worden verrekend. Dit geldt ook voor bijdragen aan het project E-HRM. De vooruitbetaalde kosten hebben hoofdzakelijk betrekking op vooruitbetaalde licentiekosten voor ICT-toepassingen. Contracten voor licenties worden vaak voor meerdere jaren afgesloten en bij vooruitbetaling voldaan. Van deze € 2,5 mln. vooruitbetaalde kosten heeft € 2,2 mln. betrekking op 2024 en € 0,3 mln. op 2025 en verder. De overige nog te ontvangen bedragen betreft de nog te factureren bijdragen voor overeengekomen maat- en meerwerk met derden, eindafrekening van dienstverleningsovereenkomsten en de rekening courant rente over het laatste kwartaal van 2023.
41
Vaste passiva Eigen vermogen Boekwaarde 31.12.2022 Bedragen x 1.000 euro Eigen vermogen Algemene Reserve Bestemmingsreserve Afhandeling WOZ-bezwaren Bestemmingsreserve Prijsontwikkelingen Bestemmingsreserve Informatieveiligheid Bestemmingsreserve Egalisatiereserve SAAS Bestemmingsreserve Veranderopgave Bestemmingsreserve Veranderopgave Basisregistraties Resultaat voor bestemming Totaal
-323 1.431 75 264 15 421 1.884
Toevoegingen Ontrekkingen
149 1.147 210 206 1.711
769 264 15 421 1.469
Resultaatbestemming 2023
1.947 1.947
Boekwaarde 31.12.2023
-174 1.147 662 285 206 1.947 4.073
Algemene reserve Bij het vaststellen van de jaarstukken 2020 heeft het bestuur besloten een deel van het negatieve resultaat te onttrekken aan de algemene reserve. Dit deel heeft betrekking op verschuivingen van investerings- naar exploitatieprojecten. Het negatieve saldo van de Algemene Reserve zal de komende jaren worden aangevuld vanuit de vrijgevallen kapitaalslastenbudgetten van de geplande investeringen, waarvoor uiteindelijk voor een SaaS-oplossing is gekozen. Bestemmingsreserve Afhandeling WOZ-bezwaren In 2023 heeft het bestuur via de 1e bestuursrapportage incidenteel extra middelen toegekend voor de afhandeling van WOZ-bezwaren als gevolg van de stijging van het aantal bezwaren tegen de WOZwaardebepalingen. Voor de niet-bestede middelen heeft het bestuur een bestemmingsreserve ingesteld. Aanleiding hiervoor is dat naar verwachting het aantal bezwaren nog steeds hoog uit zal vallen en de daaraan gerelateerde kosten in elk geval ook in 2024 niet binnen de huidige budgetten zullen passen. Ook zal een deel van de bezwaarafhandeling over 2023 pas in 2024 afgerond zijn. Met deze toevoeging kan worden voorkomen dat er begin 2024 opnieuw middelen van de gemeenten gevraagd zullen moeten worden.
Bestemmingsreserve Informatieveiligheid Het bestuur heeft in 2022 een bestemmingsreserve ingesteld om incidenteel beschikbaar gestelde middelen beschikbaar te houden voor Informatieveiligheid en privacy. In 2023 heeft het bestuur besloten om ook de niet bestede incidenteel toegekende budgetten te doteren aan de bestemmingsreserve. De activiteiten en bestedingen volgen het tempo van het Programma Informatieveiligheid en privacy waarin samen met de gemeente Arnhem wordt opgetrokken. Bestemmingsreserve Egalisatiereserve SAAS Steeds meer software wordt in gebruik genomen in de vorm van een SAAS14-oplossing. Dit heeft tot gevolg dat de kosten op een andere wijze moeten worden begroot. Het investeringsprogramma is aangepast op deze ontwikkeling, waarbij het hierdoor vrijvallende kapitaalslastenbudget ten dele worden gebruikt voor de dekking van de licentiekosten.
14 Software As A Service
42
Het bestuur heeft daarnaast een Egalisatiereserve SAAS ingesteld. Deze is nodig om voor o.a. de implementatiekosten die bij een SAAS- oplossing niet meer geactiveerd kunnen worden. De bestemmingsreserve wordt gevoed door het resterende deel van het vrijvallende kapitaalslastenbudget. Dit gebeurt op het moment dat een applicatie in eigendom wordt vervangen voor een SAAS-oplossing en met terugwerkende kracht over de applicaties waarbij dit al is gebeurd. Bestemmingsreserve Veranderopgave Van saldo van deze bestemmingsreserve per ultimo 2022 is voor € 204.000 bestemd voor personele fricties en voor € 60.000 voor de afronding van de veranderopgave ICT. In 2023 zijn deze volledig besteed waardoor het saldo van deze bestemmingsreserve per ultimo 2023 nihil is. Bestemmingsreserve Veranderopgave Basisregistraties Het bestuur heeft een bestemmingsreserve ingesteld om middelen beschikbaar te houden voor de uitvoering van het Plan van aanpak voor het team Basisregistraties. Gebleken is dat het restant van deze bestemmingreserve niet meer nodig is voor de afronding hiervan. Het restantbedrag valt in 2023 vrij ten gunste van het resultaat. Bestemmingsreserve Prijsontwikkelingen Het bestuur heeft in 2022 een bestemmingsreserve ingesteld om middelen beschikbaar te houden voor toekomstige prijsindexaties, aangezien De Connectie veelal werkt met langjarige contracten.
Als gevolg van de huidige prijsontwikkelingen is de verwachting dat, zodra de lopende contracten zijn uitgediend, deze een substantiële prijsverhoging zullen laten zien bij hercontractering. Op basis van prijsindexatie voor de materiële overheidsconsumptie had in 2022 € 662.000 (3,7%-punt) aan de bestemmingsreserve moeten worden toegevoegd, in plaats van € 1,4 mln. (7,3%-punt). Het meerdere is in 2023 terugbetaald aan de gemeenten. Voorzieningen Boekwaarde 31.12.2022 Bedragen x 1.000 euro Voorzieningen Voorzieningen voor verplichtingen, verliezen en risico's Verlofvoorziening Totaal
46 781 827
Toevoegingen Ontrekkingen
159 159
46 46
Boekwaarde 31.12.2023
941 941
In 2019 is er een toevoeging aan de voorziening gedaan in verband met een verlieslatende leaseovereenkomst. Aan de voorziening is, in lijn met de resterende leasetermijnen, in 4 gelijke jaarlijkse termijnen onttrokken. Het saldo van deze voorziening is per ultimo 2023 nihil. In de CAO is bepaald dat medewerkers bovenwettelijke vakantie-uren mogen sparen. In 2022 is hier een voorziening voor gevormd. Op basis van het saldo aan bovenwettelijke vakantie-uren per 31 december 2023 is een aanvullende toevoeging van € 159.000 aan de verlofvoorziening gedaan.
43
Netto vaste schulden met een rentetypische looptijd van > 1 jaar Boekwaarde 31.12.2022 Bedragen x 1.000 euro Netto vaste schuld met een rentetypische looptijd > 1 jaar Onderhandse lening Totaal
Boekwaarde 31.12.2023
17.727 17.727
16.258 16.258
In bovenstaand overzicht is boekwaarde van langlopende leningen per ultimo 2023 weergegeven. Het verloop van deze leningen in 2023 was als volgt: Looptijd jaren Bedragen x 1.000 euro Verloopoverzicht leningen BNG 40.111.751 BNG 40.111.752 BNG 40.113.926 BNG 40.113.927 BNG 40.114.859 BNG 40.114.861 BNG 40.114.862 BNG 40.114.860 BNG 40.115.747 BNG 40.115.748 BNG 40.115.749 BNG 40.115.750 BNG 40.115.751 NWB PP/1-31833 NWB PP/1-31834 NWB PP/1-31835 NWB PP/1-31836 Totaal
Beginjaar lening
5 10 4 5 2 3 5 6 2 3 4 5 7 4 5 8 7
Eindjaar lening
2018 2018 2020 2020 2021 2021 2021 2021 2022 2022 2022 2022 2022 2023 2023 2023 2023
Rente
2023 2028 2024 2025 2023 2024 2026 2027 2024 2025 2026 2027 2029 2027 2028 2031 2030
Oorspronkelijk leningbedrag
0,51% 1,10% 0,05% 0,10% -0,20% -0,14% -0,02% 0,04% 0,88% 1,08% 1,22% 1,33% 1,52% 3,53% 3,46% 3,35% 3,35%
2.920 4.900 3.300 3.300 1.200 1.100 2.800 1.800 1.000 1.000 1.800 1.000 700 26.820
Saldo lening 31.12.2022
584 2.940 1.650 1.980 600 733 2.240 1.500 1.000 1.000 1.800 1.000 700 17.727
Aangetrokken Aflossing 2023 2023
1.500 1.600 700 700 4.500
584 490 825 660 600 367 560 300 500 333 450 200 100 5.969
Saldo lening 31.12.2023
2.450 825 1.320 367 1.680 1.200 500 667 1.350 800 600 1.500 1.600 700 700 16.258
Om de financiering aan te laten sluiten op het boekwaardeverloop van de materiële vaste activa, zijn in 2023 een viertal nieuwe leningen afgesloten. Daarbij is rekening gehouden met de verwachte realisatie van het investeringsprogramma voor 2023. Op de al lopende leningen is conform aflossingsschema afgelost.
44
Vlottende passiva Netto vlottende schuld met een rentetypische looptijd van < 1 jaar Boekwaarde 31.12.2022 Bedragen x 1.000 euro Netto vlottende schuld met een rentetypische looptijd < 1 jaar Schulden aan openbare lichamen - Crediteuren publiekrechtelijk - Overige schulden aan openbare lichamen Overige schulden - Crediteuren privaatrechtelijk - Overig Totaal
Boekwaarde 31.12.2023
318 318
636 192 444
187 18 522
2.695 10 3.341
Crediteuren publiekrechtelijk De crediteuren publiekrechtelijk betreffen, op balansdatum nog te betalen, facturen van de gemeente Arnhem. Overige schulden aan openbare lichamen De overige schulden aan openbare lichamen hebben betrekking op nog te betalen pensioenlasten. Crediteuren privaatrechtelijk De crediteuren privaatrechtelijk betreffen, op balansdatum nog te betalen, facturen aan toeleveranciers. Hiervan betreft € 1,8 mln. aan facturen voor de inhuur van personeel en € 0,5 mln. voor levering van hard- en software.
45
Overlopende passiva Arnhem Bedragen x 1.000 euro Overlopende passiva Nog te betalen aan gemeenten en derden: - Vooruitgefactureerde bijdrage 1e kwartaal 2024 - Teruggave CPI index - DVO gemeente Arnhem - Inzet inhuurbalie 2023 - Maat- en meerwerk
Af te dragen loonheffing Af te dragen omzetbelasting Nog te betalen inhuur Nog te betalen materiële kosten Belastingen Nog te betalen facilitaire voorzieningen Nog te betalen frictiekosten Nog te betalen rente leningen Nog te betalen accountantskosten Nog te betalen materiële kosten ICT Overig Totaal
Renkum
8.846 554 464 194 28 10.086
Rheden
1.291 82 1.372
Boekwaarde 31.12.2023
Derden
2.096 134 4 2.234
-
12.233 769 464 194 32 13.692 1.563 1.211 136 447 159 161 125 58 41 95 17.686
De nog te betalen bedragen aan de gemeenten bestaan uit verschillende posten. De grootste post heeft betrekking op de vooruit gefactureerde bijdrage voor het eerste kwartaal van 2024. De post DVO-gemeente Arnhem betreft de verschuldigde bedragen voor de overeengekomen dienstverlening van de gemeente Arnhem aan De Connectie. Hierbij valt te denken aan het gebruik van gemeentelijke applicaties door De Connectie, maar ook voor ondersteuning op het gebied van juridisch advies en informatieveiligheid. Daarnaast moet de inzet van de inhuurbalie in 2023 ook afgehandeld worden. Dit betreft het aandeel van De Connectie in de kosten van de inhuurbalie. Naast de nog af te dragen omzetbelasting en loonheffing bestaat de overlopende passiva verder uit nog te betalen facturen die in 2024 zijn ontvangen en betrekking hebben op 2023.
46
2.1.3
Niet uit de balans blijkende verplichtingen
Belangrijke niet uit de balans blijkende verplichtingen zijn te onderscheiden naar verplichtingen die voortkomen uit langlopende contracten en de vaste telefonie. Langlopende contracten Naam leverancier Bechtle B.V. Asito Trigion beveiliging B.V. Appèl Selecta Bechtle direct B.V. CWS Visma Raet B.V.
Contract Item Microsoft portfolio Schoonmaak Arnhem & Renkum Beveiliging Catering Arnhem Koffievoorziening Microsoft Azure Server & Cloud Enrollment Sanitaire voorzieningen E-HRM
Contractwaarde 6.401.737 954.271 839.583 693.235 570.000 281.250 270.000 252.200
Het bestuur heeft in de financiële verordening geen nadere eisen gesteld ten aanzien van grensbedragen voor deze verplichtingen. Weergegeven zijn contracten met een initieel resterende looptijd van langer dan 1 jaar met een totale contractwaarde hoger dan het drempelbedrag voor Europese aanbestedingen (€ 215.000). Vaste telefonie De Connectie is via de VNG-deelnemer in het contract voor de vaste telefonie. Door middel van een brief van de VNG d.d. 9 november 2020 is het contract met de leverancier ontbonden omdat niet aan de eisen van de raamovereenkomst en nadere overeenkomsten werd voldaan. De leverancier heeft een kort geding aangespannen over de ontbinding van de overeenkomst. In 2021 heeft de rechtbank de VNG in gelijk gesteld over het ontbinden van het contract. De Connectie heeft in 2023 met de leverancier afspraken gemaakt over de compensatie voor de geleden schade in de vorm van een korting op licentiekosten en levering van extra nazorg- en strippenkaart uren zonder daarvoor een vergoeding in rekening te brengen. De afspraken moet nog worden geformaliseerd.
47
2.2 Overzicht van baten en lasten en toelichting 2.2.1
Overzicht van baten en lasten Wijziging Begroting 2023 begroting
Bedragen x 1.000 euro PROGRAMMA BEDRIJFSVOERING GEMEENTEN Lasten 40.131 Baten -316 Saldo 39.816 PROGRAMMA BELASTINGEN GEMEENTEN Lasten 3.624 Baten -268 Saldo 3.357 PROGRAMMA ALGEMENE DEKKINGSMIDDELEN EN OVERHEAD Lasten 5.744 Baten -49.087 Saldo -43.342 Totaal lasten 49.500 Totaal baten -49.670 SALDO BATEN EN LASTEN -170 Reserves toevoeging 149 Reserves onttrekking Totaal mutaties in reserves 149 RESULTAAT -21
Begroting na wijziging
Gerealiseerd 2023
Saldo t.o.v. begroot 2023
2.952 218 3.170
43.084 -98 42.986
50.427 -7.135 43.291
-7.343 7.038 -305
2.524 -2.045 479
6.149 -2.313 3.836
4.921 -2.484 2.436
1.228 171 1.399
-1.406 -1.276 -2.681 4.071 -3.103 968 206 -1.173 -968 -
4.339 -50.362 -46.024 53.571 -52.773 798 355 -1.173 -819 -21
2.640 -50.557 -47.917 57.987 -60.176 -2.189 1.711 -1.469 243 -1.947
1.699 194 1.893 -4.416 7.404 2.987 -1.357 296 -1.061 1.926
Het overzicht van baten en lasten laat een positief resultaat zien van € 1,9 mln. Daarvan heeft € 1,9 mln. (V) betrekking op reguliere taken en budgetten en € 17.000 (V) op de veranderopgave. De afwijkingen ten opzichte van de begroting worden in het hiernavolgende per programma toegelicht.
48
2.2.2
Toelichting op het overzicht van baten en lasten
Begrotingswijzigingen Na het vaststellen van de MJPB 2023-2025 zijn nog een aantal begrotingswijzigingen doorgevoerd. Het betreft hier in eerste instantie wijzigingen na de behandeling en vaststelling van de eerste bestuursrapportage 2023. Met de eerste bestuursrapportage van 2023 zijn nog een aantal kadercorrecties doorgevoerd die het gevolg zijn van correcties als gevolg van (bestuurlijke) besluitvorming, correcties als gevolg van maaten meerwerk en correcties verband houdend met dienstverlening aan derden. Daarnaast zijn bij de eerste bestuursrapportage van 2023 de effecten van autonome loon- en prijsontwikkelingen door de gemeenten gecompenseerd en zijn middelen beschikbaar gesteld voor een aantal specifieke (verander-)opgaven. Over de besteding hiervan wordt in hiernavolgende verslag gedaan. In de vergadering van 23 november 2023 heeft het bestuur een aantal interne begrotingswijzigingen tussen programma’s vastgesteld. Door middel van deze begrotingswijzigingen zijn de budgetten op het programma begroot waar feitelijk de sturing plaatsvindt en ook de kosten worden gerealiseerd. Ook is het investeringskrediet op een aantal activa categorieën verhoogd. Het cijfermatige verloop van de begroting 2023 is zichtbaar gemaakt in bijlage 2.
49
Programma Bedrijfsvoering gemeenten Reguliere exploitatie Begroting na Gerealiseer Saldo t.o.v. Voordeel / wijziging d 2023 begroot 2023 Nadeel Bedragen x 1.000 euro PROGRAMMA BEDRIJFSVOERING GEMEENTEN Lasten Baten Saldo Toevoegingen aan reserves Onttrekkingen aan reserves Saldo na reserves
-7.360 7.038 -322 -322
N V N N N N
Lasten - Personele lasten lager door vacatureruimte - Personele lasten hoger door inhuur - Personele lasten hoger door verlofvoorziening - Vrijval kapitaalslasten - Hogere lasten maat- en meerwerk Facilitaire zaken - Hogere lasten maat- en meerwerk ICT - Hogere lasten maat- en meerwerk Managementsupport - Hogere lasten i.v.m. maat- en meerwerk Basisregistraties - Hogere lasten maat- een meerwerk Inkoop & aanbesteding - Hogere lasten inhuur i.v.m. maat- en meerwerk DIV - Lagere lasten door hybride werken - Lagere licentielasten - Hogere lasten project E-HRM - Lagere lasten Monitoring & detectie - Hogere opleidingslasten - Overige verschillen lasten
2.392 -4.310 -143 449 -2.549 -1.714 -1.592 -144 -74 -63 261 234 -222 100 -41 55
V N N V N N N N N N V V N V N V
Baten - Maat- en meerwerk - Hogere opbrengsten i.v.m. project E-HRM - Hogere opbrengsten uitkeringen - Opbrengsten uit detacheringen
6.192 340 333 173
V V V V
43.009 -98 42.911 193 43.104
50.369 -7.135 43.233 193 43.426
Personele lasten De vacatureruimte blijft redelijk stabiel. Toch stuurt De Connectie actief op het structureel invullen van formatie. In vacatureruimte wordt tijdelijk voorzien door in te huren. Dit gebeurt ook om, waar nodig, het ziekteverzuim op te vangen. Daarnaast zijn extra kosten gemaakt om de voorziening voor bovenwettelijk verlof aan te vullen. Vrijval kapitaalslasten Doordat het investeringsniveau in 2023 per saldo wat achterloopt bij de begroting kan ook een deel van het bijbehorende kapitaalslastenbudget incidenteel vrijvallen.
50
Maat- en meerwerk Facilitaire zaken Dit betreft in belangrijke mate de door de afdeling Facilitaire Zaken gemaakte kosten voor het faciliteren van vluchtelingenopvang. De kosten die hiervoor worden gemaakt worden verrekend met de gemeenten (€ 1,2 mln.). Daarnaast zijn er kosten gemaakt voor evenementen, banqueting en vormgeving. Met ingang van 2022 zijn deze budgetten weer overgedragen aan de gemeente Arnhem en wordt deze dienstverlening op basis van werkelijk gemaakte kosten verrekend (€ 0,9 mln.). Daarnaast heeft het maat- en meerwerk betrekking op diverse posten, waaronder de kosten voor het drukwerk en de postverzending voor verkiezingen en de kosten die sinds 2023 worden gemaakt voor het leasen thuiswerkmeubilair. Ook deze kosten zijn als maat- en meerwerk bij de gemeenten in rekening gebracht. Door de sloop van het oude gemeentehuis en de tijdelijke huisvesting van de gemeente Rheden op nevenlocaties zijn per saldo meer kosten gemaakt. De afspraak met de gemeente Rheden is om de begroting voor deze tijdelijke situatie niet aan te passen, maar deze meerkosten via de exploitatie te verrekenen. Dit geldt ook voor de kosten van de inzet van een externe projectleider voor het nieuwe gemeentehuis. Maat- en meerwerk ICT Op verzoek van de gemeenten worden er ICT-projecten door De Connectie uitgevoerd.
De KKVverzoeken15 worden op basis van werkelijke lasten aan de opdrachtgever gefactureerd. Daarnaast zijn er nog enkele grotere projecten uitgevoerd. Hierbij valt te denken aan de implementatie van Office365 en implementatie zaaksysteem. Naast deze ICT-projecten is er maat- en meerwerk geleverd voor bijvoorbeeld de levering van mobiele devices. Ook deze kosten zijn als maat- en meerwerk bij de gemeenten in rekening gebracht. Maat-en Meerwerk Management Support Op verzoek van de gemeenten worden de gemeenten meer ondersteund door de afdeling Management Support. Een aanzienlijk gedeelte van dit meerwerk wordt afgenomen door de gemeente Arnhem. Dit is het gevolg van het besluit van de gemeente Arnhem om de secretariële ondersteuning intern anders te organiseren, waarbij een uitbreiding van de werkzaamheden heeft plaatsgevonden. In 2023 wordt dit incidenteel middels maat- en meerwerk verrekend en vanaf 2024 zal de begroting hierop aangepast worden. Maat- en meerwerk Basisregistraties Met de gemeenten Arnhem, Rheden, Renkum en Roozendaal is een maat- en meerwerkovereenkomst opgemaakt voor het wegwerken van achterstanden op mutatiesignalering. Met mutatiesignalering worden aanpassingen in objecten zoals woningen (bijvoorbeeld het slopen of bouwen van een bijgebouw) geautomatiseerd opgemerkt.
Maat- en meerwerk Inkoop & aanbesteding Vanuit De Connectie wordt ondersteuning geleverd aan diverse inkoop- en aanbestedingstrajecten. De aanvullende ondersteuning ten opzichte van de beschikbare uren in het kader is verrekend met de gemeenten.
15 Kleine Klant Verzoeken: Dit zijn kleine projecten die een korte doorlooptijd hebben en een gering bedrag aan kosten.
51
Maat- en meerwerk DIV Het nieuwe gemeentehuis van de gemeente Rheden is niet voorzien in een archiefkelder. Het fysieke archief zal worden ondergebracht bij het Gelders Archief. De kosten voor het bewerken van het fysieke archief zodat de documenten overgedragen kunnen worden aan het Gelders Archief worden verrekend met de gemeente. Hybride werken De lasten voor o.a. de postvoorziening, repro en de koffievoorzieningen zijn lager dan begroot. Dit is het gevolg van dat er meer thuis gewerkt wordt. Het structurele voordeel op deze kosten zal door De Connectie worden betrokken bij de businesscase huisvesting/ hybride werken. Naar verwachting zullen bijvoorbeeld de kosten voor het faciliteren van de thuiswerkvoorzieningen voor de medewerkers van De Connectie toenemen. Licentielasten Voor diverse applicaties worden er incidenteel minder lasten gerealiseerd dan begroot, bijvoorbeeld doordat aanbestedingen of projecten voor nieuwe applicaties vertraging hebben opgelopen. Project E-HRM Het project E-HRM heeft vertraging opgelopen en de scope van het project is uitgebreid. Dit leidt tot meerkosten. Het OGO heeft hier een besluit over genomen. De vertraging is opgelopen doordat harmoniseren meer tijd kost dan verwacht. Ten tijde van de aanbesteding was de intentie om voor het grootste deel van de processen uit te gaan van best practices.
In de praktijk is dat niet haalbaar gebleken doordat de eisen en wensen van de gemeenten verder uit elkaar liggen dan verwacht. Monitoring en detectie De Baseline Informatieveiligheid Overheid schrijft het inrichten van een monitoring- en detectieomgeving (SOC/SIEM) voor. Het project SOC/SIEM is ondergebracht in het programma Basis op Orde informatieveiligheid en privacy om hiermee de samenhang met andere informatieveiligheidscomponenten goed te kunnen borgen. De afronding van het project is hierdoor vertraagd. Dit betekent dat de inzet van de structurele middelen in 2023 niet nodig is geweest. Deze vallen incidenteel vrij ten gunste van het resultaat. Opbrengsten uit maat- en meerwerk Extra opbrengsten zijn gerealiseerd door het leveren van maat- en meerwerk. Hier staan personele en materiële kosten tegenover. De financiële effecten van structureel maat- en meerwerk worden verwerkt in het begrotingsjaar volgend op het jaar waarin de maat- of meerwerkovereenkomst tot stand is gekomen. Opbrengsten uitkeringen Er worden hogere opbrengsten gerealiseerd uit WAO- en ziektegelden en WGA-uitkeringen volgend uit re-integratietrajecten. Dit levert een incidenteel voordeel op wat ten gunste komt van het resultaat. Opbrengsten detacheringen Het resultaat op detacheringen heeft betrekking op aanvullende opbrengsten uit afgesloten detacheringsovereenkomsten met gemeenten en derden.
52
Veranderopgave Begroting na wijziging
Gerealiseerd 2023
Saldo t.o.v. begroot 2023
Voordeel / Nadeel
Bedragen x 1.000 euro Veranderopgave Lasten Baten Saldo Toevoegingen aan reserves Onttrekkingen aan reserves Saldo na reserves Programma 2!Connect -/- Vrijval bestemmingsreserve Opgave ICT
75 75 -75 60 -60
58 58 -75 -17 58 -60
17 17 0 17 2 -
V N V N V V V N
Plan van aanpak Basisregistraties -/- Vrijval bestemmingsreserves Basisregistraties
15 -15
-15
15 -
V N
Programma 2!Connect Met het opruimen van de oude omgevingen komt de afronding van het programma 2!Connect in zicht. Het bedrag dat voor dit programma nog beschikbaar is in de bestemmingsreserve Veranderopgave, is hiermee nagenoeg besteed. Het restantbedrag valt in 2023 vrij ten gunste van het resultaat. Plan van aanpak Basisregistraties Gebleken is dat het bedrag dat voor de uitvoering van het Plan van aanpak Basisregistraties nog beschikbaar is in de bestemmingsreserve Veranderopgave niet meer nodig is voor de afronding hiervan. Het restantbedrag valt in 2023 vrij ten gunste van het resultaat.